ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΟΣΤΡΑΚΟΕΙ ΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΟΣΤΡΑΚΟΕΙ ΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α"

Transcript

1 2 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕ ΡΙΟ.Ε..Υ.Τ. «Σύγχρονες ιατροφικές Προκλήσεις για την ασφάλεια και Ποιότητα των Τροφίµων» ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΟΣΤΡΑΚΟΕΙ ΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΠΕΡΙΣΤΕΡΑ ΝΙΚΟΛΕΤΤΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΟΣ /νση Κτηνιατρικής, Νοµαρχιακής Αυτοδιοίκησης Χαλκιδικής τµήµα: Κτηνιατρικής ηµόσιας Υγείας

2 1. Εισαγωγή Οστρακοειδή: : εδώδιµα, Γαστερόποδα και Ελασµατοβράγχια (Μαλάκια), που αλιεύονται ή/και καλλιεργούνται σε θαλάσσια και υφάλµυρα νερά. Εκλεκτά θαλάσσια εδέσµατα σε πολλές Ευρωπαϊκές χώρες (Γαλλία, Ιταλία, Ισπανία, Ολλανδία). Haliotis lamallosa-αυτί της θάλασσας και οι Petalla spp-πεταλίδες Μύδια: Mytilus edulis.. Mytilus galloprovincialis Στρείδια: Ostrea edulis Αχιβάδες:Tapes sp. Κυδώνια:Venus verrucosa Γυαλιστερές: Callista chione Χάβαρα:Modiola barbatus κ.α.

3 ίθυρα Μαλάκια καλλιεργούµενα ή αλιευόµενα στην Ελλάδα γ α δ β ε β:ostrea Εικ.1:.. α:mytilus galloprovincialis, edulis, γ:tapes sp., δ: Callista chione, ε:venus verrucosa (Υπουργείο Εµπορικής Ναυτιλίας, 2007)

4 θρεπτική αξία (πρωτεΐνες υψηλής βιολογικής αξίας) υδατάνθρακες και βιταµίνες του συµπλέγµατος Β, ιώδιο, (θυρεοειδής αδένας) σίδηρο και ψευδάργυρο κορεσµένα λιπαρά οξέα, πολυακόρεστα ω3-ω6, ω6, ( τριγλυκερίδια του πλάσµατος του αίµατος και αποτελούν ασπίδα του οργανισµού έναντι των καρδιαγγειακών παθήσεων, ενώ πιστεύεται ότι έχουν και ευεργετική επίδραση στην πρόληψη του καρκίνου του παγκρέατος )

5 Ελλάδα τόνους, µύδια (Καλλιέργειες) τόνους άλλα οστρακοειδή (αλιεία) τρίτη χώρα από άποψη παραγωγικής δύναµης οστρακοειδών (µύδια) στη σ Μεσόγειο, µετά την Ιταλία και τη Γαλλία 90-95%, 95%, εξάγεται στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΗΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΕΤΟΥΣ 1997 (ΣΥΝΟΛΟ: 346 ΜΟΝΑ ΕΣ) (Σαββίδης, 1999) ΘΡΑΚΗ 4 Α.ΜΑΚΕ ΟΝΙΑ 13 Κ.ΜΑΚΕ ΟΝΙΑ 317 ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑ Α 9 ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ 1 ΝΗΣΙΑ ΑΙΓΑΙΟΥ 2

6 οστρακοειδή= διηθηµατοφάγοι οργανισµοί µή επιλεκτική τροφοληψία φορείς διαφόρων παθογόνων µικροοργανισµών αλλά και τοξικών ουσιών, επικίνδυνων για την υγεία των καταναλωτών. «τροφικός κίνδυνος» = κάθε βιολογικός, χηµικός, ή φυσικός παράγοντας ενός τροφίµου, η κατανάλωση του οποίου µπορεί να έχει δυσµενείς επιπτώσεις στην υγεία του καταναλωτή.

7 τροφικές δηλητηριάσεις : τροφολοιµώξεις,, οι οποίες προκαλούνται από την κατανάλωση τροφίµων που περιέχουν παθογόνους µικροοργανισµούς, τροφοτοξινώσεις,, οι οποίες οφείλονται σε κατανάλωση τροφίµων που περιέχουν τοξίνες, ή τοξικές ουσίες. Απουσία οργανοληπτικών χαρακτηριστικών που να θέτουν υποψία του προβλήµατος, µε αποτέλεσµα τα µολυσµένα τρόφιµα να παρουσιάζονται σε όψη, οσµή και γεύση φυσιολογικά.

8 1. Τροφολοιµώξεις από οστρακοειδή Α.. Λοιµώδης Ηπατίτιδα. ιός της οικογένειας Picornaviridae,, γένους hepatovirus. Μετάδοση µέσω της κοπρανο-στοµατικής οδού, (κόπρανα, µολυσµένο νερό, θαλασσινά-οστρακοειδή, όταν αυτά καταναλώνονται ωµά ή ατελώς βρασµένα). Καταστρέφεται ο ιός µε θέρµανση στους 85 ο C για 6 λεπτά. Συµπτώµατα: ηµέρες µετά τη µόλυνση έντονη αδυναµία, καταβολή, ανορεξία, ναυτία, έµετοι,, µυαλγίες, αίσθηµα βάρους στο δεξιό υποχόνδριο, αρθραλγίες, πυρετός και κίτρινη χροιά στους βλεννογόνους (ίκτερος) θνησιµότητα : ετών 1,5, και σε >50 ετών στη Σαγκάη της Κίνας άτοµα (αχιβάδες), 1996 Ιταλία

9 1.Τροφολοιµώξεις από οστρακοειδή(συνέχεια) συνέχεια) Β.Χολέρα ονάκιο (βακτήριο καµπυλοειδούς µορφής) Vibrio cholerae 01 Πόση µολυσµένου νερού ή κατανάλωση ωµών οστρακοειδών που διαβιούν σε µολυσµένα ύδατα Επώαση ώρες, απότοµη έναρξη υδαρούς µε πόνο διάρροιας (µε αίµα) κοιλιακοί µυϊκοί σπασµοί, ναυτία, ακατάσχετος εµετός, και πυρετός, σοβαρή αφυδάτωση ιάγνωση: καλλιέργεια κοπράνων Θεραπεία: χορήγηση ορών για την καταπολέµηση της αφυδάτωσης και αντιβιοτικών κυρίως σουλφοναµιδών ή τετρακυκλινών iv θάνατος 60% (αν δε γίνει θεραπεία). Επιπλέον, κυρίως για τους ταξιδιώτες των περιοχών όπου η νόσος ενδηµεί, ε (Αφρική, νότια Ασία και Λατινική Αµερική) γίνεται ip.. εµβολιασµός µε νεκρό εµβόλιο, διάρκειας έξι µηνών.

10 1. Τροφολοιµώξεις από οστρακοειδή(συνέχεια) Γ. Λοιµώδης γαστρεντερίτιδα (Κοιλιακός Τύφος). Salmonella spp, Escherichia coli, Shigella spp., Vibrio parahaemolyticus Vibrio fluvialis, Staphylococcus aureus κ.λ.π. Salmonella enteritidis και Salmonella typhi.. Βρασµός 80 ο C για 10 min. ιάρροια, πυρετός, κοιλιακό άλγος, ώρες µετά τη µόλυνση. Αυτοΐαση ή εισαγωγή στο νοσοκοµείο, για την ενδοφλέβια χορήγηση υγρών και αντιβιοτικών. Αποφυγή κατανάλωσης τροφίµων ζωικής προέλευσης, ωµών, ή ατελώς ψηµένων. Σύµφωνα µε επίσηµα στοιχεία τα έτη 1978 και 1987 σηµειώθηκαν στην Ελλάδα 6 οµαδικά και 31 ατοµικά περιστατικά τροφοδηλητηριάσεων,, από Salmonella spp,, µετά από κατανάλωση ωµών οστρακοειδών

11 2.Τροφοτοξινώσεις από οστρακοειδή Α. Τοξίνωση από θαλάσσιες βιοτοξίνες Σηµαντικότερες από άποψη κινδύνου τροφοτοξινώσεις. βιοτοξίνες = τοξίνες που παράγονται από διάφορα µικροφύκη και µέσω της κατανάλωσης οστρακοειδών καταλήγουν στον άνθρωπο, στον οποίο ανάλογα µε την ευαισθησία του αλλά και τη συγκέντρωσή τους προκαλούν σοβαρά προβλήµατα υγείας :γαστρεντερικά, νευρολογικά, θάνατος είδη φυτοπλαγκτού, 300 πληθυσµιακές εξάρσεις, 70 περίπου παράγουν τοξίνες. Παγκοσµίως ετήσια περίπου κρούσµατα δηλητηρίασης ανθρώπων από θαλάσσιες βιοτοξίνες, µετά από κατανάλωση οστρακοειδών ή και ψαριών, µε το 15% αυτών να είναι θανατηφόρες.

12 1. ιαρροϊκού τύπου τοξίνες από οστρακοειδή DSP Συµπτώµατα: : γαστρεντερικά ( οξεία διάρροια, ναυτία, έµετος υπερβολική έκκριση σιέλου, κοιλιακοί σπασµοί µε έντονο πόνο, ρίγη και πυρετό). Μέσα σε 30 έως λίγες ώρες (σπάνια περισσότερες από 12) µετά ά την κατανάλωση αυτών. 2000, συνολικά 120 άτοµα στη Θεσσαλονίκη (5 µήνες αναστολή διακίνησης). Ανάρρωση: περίπου 3 µέρες µε ή χωρίς ιατρική περίθαλψη. Θάνατος : όχι, πιθανή πρόκληση νεοπλασιών στο πεπτικό σύστηµα. Ανίχνευση: Επίσηµη µέθοδος η Βιοδοκιµή (HPLC)

13 2. Παραλυτικού τύπου τοξίνες από οστρακοειδή PSP Αποκλεισµός των ιόντων Na+ +, να µη µεταβιβάζεται το ερέθισµα, αφού δεν µπορεί να δηµιουργηθεί η απαραίτητη διαφορά δυναµικού στις νευρικές συνάψεις. Συµπτώµατα: 30 µετά την κατανάλωση των µολυσµένων οστρακοειδών. Αίσθηση καύσου στα χείλη ταχύτατα, µούδιασµα άκρων, ζάλη αδυναµία ναυτία, έµετος,, και πόνος στην κοιλιακή χώρα. παράλυση των αναπνευστικών µυών θάνατος από ασφυξία σε ποσοστό 8,58,5-9,5%, µέσα σε 24 ώρες από την βρώση της µολυσµένης τροφής. ανίχνευση: βιοδοκιµές σε ποντίκια, -HPLC). Η θεραπεία: αναρρόφηση του γαστρικού περιεχοµένου, τεχνητή υποστήριξη της αναπνευστικής λειτουργίας και υποστηρικτική αντιµετώπιση των γαστρεντερικών συµπτωµάτων

14 3. Αµνησιακού τύπου τοξίνες από οστρακοειδή ΑSP Συµπτώµατα: : εµφανίζονται µετά από 3 έως 5 ώρες από την κατανάλωση των µολυσµένων οστρακοειδών. Ναυτία, εµετός, κοιλιακοί σπασµοί και διάρροια ώρες ανησυχητικά νευρολογικά συµπτώµατα : όπως επίµονος πονοκέφαλος, ίλιγγος, παραισθήσεις, σύγχυση, ταραχή και αποπροσανατολισµός, εξαιτίας βλαβών που προκαλούνται από τις τοξίνες σε υποδοχείς του εγκεφάλου, κώµα. ιάρκεια : µήνες ή έτη. Θνησιµότητα : 3%. Θεραπεία: µε γαστρική εκκένωση και υποστηρικτικά. Ανίχνευση: HPLC

15 Β. Τοξίνωση από χηµικούς ρυπαντές Βαρέα Μέταλλα : Υδράργυρος,, 1952 ασθένεια Minimata νευρολογικές παθήσεις, σωµατικές και διανοητικές βλάβες στους ενήλικες, καθώς και µεταβολές στην κανονική ανάπτυξη του εγκεφάλου των βρεφών. Ο υδράργυρος µέσω της τροφικής αλυσίδας (πλαγκτόν( πλαγκτόν-ψάρια-άνθρωπος) ) άτοµα εµφάνισαν την ασθένεια αυτή, ενώ σηµειώθηκαν και 780 θάνατοι. Οργανοαλογόνα: διόγκωση και νέκρωση του ήπατος, δηµιουργία νεοπλασιών, ή παράλυση του νευρικού συστήµατος. πετρελαϊκοί υδρογονάνθρακες: συσσώρευση στο δικτυοενδοθηλιακό σύστηµα και ιδιαίτερα στο σπλήνα, µε αποτέλεσµα την παρεµπόδιση της λειτουργίας του, καρκινογένεση.

16 Τρόποι προστασίας της ηµόσιας Υγείας 1. Εµπειρικοί 2. Σύστηµα ελέγχου της υγιεινής κατάστασης των παραγόµενων οστρακοειδών σε παραγωγή, µεταποίηση, τελικά σηµεία πώλησης. Νοµοθετικό πλαίσιο Αξιόπιστοι κρατικοί ελεγκτικοί µηχανισµοί Στόχος της παρούσης εργασίας είναι η εξέταση του υφιστάµενου συστήµατος ελέγχου της υγιεινής κατάστασης των οστρακοειδών στη χώρα µας, όπως διαµορφώθηκε κατά τη διάρκεια των τελευταίων σαράντα ετών, ο τρόπος υλοποίησης του συστήµατος αυτού από τις αρµόδιες Νοµαρχιακές Υπηρεσίες, καθώς και η αναζήτηση τυχόν αδυναµιών που ενδέχεται να παρουσιάζει ακόµη και σήµερα το εν λόγω σύστηµα.

17 ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ Υ.. Γ1 γ/6000/ Περί «όρων υγιεινής, αλιείας και διαθέσεως οστρακοειδών και εχινοδέρµων». Π.. 40/1977(ΦΕΚ Α 18) περί «της Κτηνιατρικής Επιθεώρησης σφάγιων ζώων και προϊόντων ζωικής προέλευσης». Π /1978(ΦΕΚ Α 182) περί «της Κτηνιατρικής Επιθεώρησης νωπών, κατεψυγµένων και λοιπών συντηρηµένων αλιευµάτων». Κ.Υ.Α / Ιουλίου 1986 (ΦΕΚ( 438) περί της απαιτούµενης ποιότητας των νερών που προορίζονται για καλλιέργεια και αλιεία οστρακοειδών» Οδηγία 91/492/ΕΟΚ Σ15ης Ιουλίου περί «καθορισµού των υγειονοµικών κανόνων που διέπουν την παραγωγή και τη διάθεση στην αγορά ζώντων δίθυρων µαλακίων» Π / Περί «των υγειονοµικών όρων που διέπουν την παραγωγή και τη διάθεση ζώντων δίθυρων µαλακίων και αλιευτικών προιόντων σε συµµόρφωση µε τις οδηγίες 91/492,, 91/493 και 92/48 ΕΟΚ». Οδηγία 97/61 του Συµβουλίου της 20 ης Οκτωβρίου 1997 περί «της τροποποίησης του παραρτήµατος της Οδηγίας 91/492/ΕΟΚ ΕΟΚ» (ASP) Κανονισµός 853/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου της 29 ης Απριλίου Κανονισµός 854/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου της 29 ης Απριλίου 2004

18 ΣΧ.1: ΕΦΑΡΜΟΖΟΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΟΣΤΡΑΚΟΕΙ ΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Νοµαρχιακές Αυτοδιοικήσεις /νσεις Κτηνιατρικής ΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΕΣ-ΜΟΝΑ ΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΝΕΡΟ ΟΣΤΡΑΚΟΕΙ Η ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΞΙΚΩΝ ΜΙΚΡΟΦΥΚΩΝ (εβδοµαδιαία) ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟ ΓΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ (Τριµηνιαία) ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ (Μηνιαία) ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΒΙΟΤΟΞΙΝΩΝ (εβδοµαδιαία) ΧΗΜΙΚΟΙ ΡΥΠΑΝΤΕΣ (εξαµηνιαία) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΜΟΝΑ Α ΤΟΞΙΚΩΝ ΜΙΚΡΟΦΥΚΩΝ Α.Π.Θ. ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΑ ΟΡΙΑ ΤΟΞΙΚΩΝ ΜΙΚΡΟΦΥΚΩΝ ΜΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΑ ΟΡΙΑ ΤΟΞΙΚΩΝ ΜΙΚΡΟΦΥΚΩΝ ΤΟΞΙΚΩΝ ΜΙΚΡΟΦΥΚΩΝ ΕΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ ΗΜΟΣΙΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΑ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΛΗΨΗ ΜΕΤΡΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΉΡΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΒΙΟΤΟΞΙΝΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΩΝ Ι ΡΥΜΑΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ- ΗΜΟΚΡΙΤΟΣ + - ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. ΑΡΣΗ ΜΕΤΡΩΝ / ΙΑΚΙΝΗΣΗ ΜΟΝΑ ΕΣ ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗΣ ΤΕΛΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ ΠΩΛΗΣΗΣ Μακροσκοπικοί και δειγµατοληπτικοί έλεγχοι

19 Αποτελέσµατα από νοµούς της χώρας µας 1. Νοµός υτικής Αττικής Καλλιεργούµενα είδη : Mytilus galloprovincialis 4 µονάδες µυδοκαλλιέργειας ~ 200τόνοι ετησίως. ιακίνηση οστρακοειδών: τοπική αγορά, 1 Κ.Α.Ο Ζώνες παραγωγής δίθυρων µαλακίων: Α και Β (Νεράκι- ρέπανο) Εικ.2: Ναυτικός χάρτης περιοχής Ελευσίνας. ( Υδρογραφική Υπηρεσία Πολεµικού Ναυτικού, 2007).

20 1. Νοµός υτικής Αττικής /12-29/03 Dinophysis spp κύταρα/λίτρο /02-19/04 Ι Φ Μ Α Μ Ι Ι Α Σ Ο Ν Ι Φ Μ Α Μ Μήνες συλλογής στοιχείων Εικ.3 : ιακύµανση της αφθονίας των τοξικών µικροφυκών Dinophysis spp. σε σχέση µε την ανίχνευση των διαρροϊκών βιοτοξινών, στο νοµό. Αττικής.

21 2. Νοµός Έβρου ιακινούµενα είδη : µύδια και σε ελάχιστες ποσότητες κυδώνια- Αλιεία. Π1 Π2 Π3 Π4 Π5 ιακίνηση οστρακοειδών: ένα αποκελυφωτήριο σε λειτουργία, καθώς και ένα υπό έγκριση Κ.Α.Ο. στην Άνθεια Τραϊανουπόλεως. Π6 Π7 Ζώνες παραγωγής (αλιείας) δίθυρων µαλακίων: 4 Εικ. 4 : Ζώνες οστρακαλιείας νοµού Έβρου (Κεντρικό Λιµεναρχείο Αλεξανδρούπολης, 2007). Π8 Ζώνη α στίγµατα Π1-Π2, Π2, Παναγίας Έβρου. Ζώνη β» Π3-Π4, Π4, Ελαιώνος, Αγ. Γεωργίου. Ζώνη γ» Π5-Π6, Π6, ήµου Τραϊανουπόλεως. Ζώνη δ» Π7-Π8, Π8, έλτα Έβρου.

22 2. Νοµός Έβρου Dinophysis spp. κύτταρα/λίτρο Ι Φ Μ Α Μ Ι Ι Α Σ 0 Ν Ι Φ Μ Α Μ Μήνες συλλογής στοιχείων Εικ.5: ιακύµανση της αφθονίας των τοξικών µικροφυκών, Dinophysis spp. σε σχέση µε την ανίχνευση βιοτοξινών διαρροϊκού τύπου στο νοµό Έβρου, κατά το έτος 2006, 2007 (έως 31/05).

23 3. Νοµός Ηµαθίας ιακινούµενα είδη : Mytilus galloprovincialis καλλιέργειες υναµικότητα : 44 Μονάδες µυδιών Long- Line, 85 πασσαλωτές, τόνοι ετησίως. Ζώνη Α Ζώνη Β Η 10 Π 48 Το 90% των µυδιών αυτών διακινείται σε χώρες του εξωτερικού και το υπόλοιπο διοχετεύεται στην τοπική αγορά. Όχι Κ.Α.Ο., 1 µονάδα αποκελύφωσης και 1κατάψυξης µυδιών (Κλειδί) Ζώνη Γ Η 40 3 Ζ.Π..Μ.: Α, Β, Γ. Εικ. 6 : Χάρτης ανάπτυξης µυδοκαλλιεργειών στο Νοµό Ηµαθίας ( /νση Κτηνιατρικής Ηµαθίας, 1993).

24 Νοµός Ηµαθίας E. coli κύτταρα/100g σάρκας Εικ 7: ιακύµανση της E. coli κατά το χρονικό διάστηµα 28/08/ /05/2007, στο νοµό Ηµαθίας και λήψεις υγειονοµικών µέτρων, λόγω υπέρβασης των ορίων αυτής (κόκκινες στήλες). 0 Α Σ Ο Ν Ι Φ Μ Α Μ Μήνες συλλογής στοιχείων Εικ.8: ιακύµανση της αφθονίας των τοξικών µικροφυκών Dinophysis spp. κατά το χρονικό διάστηµα 28/08/ /05/2007, στο νοµό Ηµαθίας και λήψεις υγειονοµικών µέτρων, Dinophysis spp. κύτταρα/λίτρο Α Σ Ο Ν Ι Φ Μ Α Μ Μήνες συλλογής στοιχείων

25 4.. Νοµός Θεσσαλονίκης ιακινούµενα είδη : Mytilus galloprovincialis καλλιέργειες, Venus verrucosa (αλιεία) µονάδες µυδοκοκαλλιέργειας,, µε το σύστηµα των Long-Line Line,, καθώς και 237 µε το σύστηµα των πασσάλων. Περίπου t /έτος Το 90% των µυδιών αυτών διακινείται σε χώρες του εξωτερικού και το υπόλοιπο διοχετεύεται στην τοπική αγορά. 15 Εικ. 9 : Θερµαϊκός κόλπος. Τα σηµεία 1-15 είναι τα σηµεία δειγµατοληψιών ( Εποπτεία Αλιείας Θεσσαλονίκης, 1991). 7 Κ.Α.Ο., 1 κέντρο εξυγίανσης οστρακοειδών δυναµικότητας 25t/ηµέρα και 25 εγκεκριµένα αποκελυφωτήρια 9 Ζ.Π..Μ., άτοµα εργάζονται

26 4.. Νοµός Θεσσαλονίκης Εικ. 10: πασσαλωτό σύστηµα µυδοκαλλιέργειας στην περιοχή της Χαλάστρας Θεσσαλονίκης και δειγµατοληψία αυτών (Προσωπικό αρχείο, 2002).

27 4.. Νοµός Θεσσαλονίκης 3500 E. coli σε κύτταρα/100g σάρκας Εικ.11: ιακύµανση της E. coli κατά τα έτη 2006 και 2007 (έως 31/05) 0 Ι Φ Μ Α Μ Ι Ι Α Σ Ο Ν Ι Φ Μ Α Μ Μήνες συλλογής στοιχείων 3000 Εικ. 12 ιακύµανση της αφθονίας των Dinophysis spp. κατά τα έτη 2006 και 2007 (έως 31/05). Dinophysis spp. κύτταρα/λίτρο I Φ Μ Α Μ Ι Ι Α Σ 0 Ν Ι Φ Μ Α Μ Μήνες συλλογής στοιχείων

28 5.. Νοµός Πιερίας ιακινούµενα είδη : Mytilus galloprovincialis, 65 µονάδες, Συνολική ετήσια δυναµικότητα t. 4 Ζ.Π..Μ.: 1) Αθερίδας, Αλυκών Κίτρους,(κ/α) 2) Μακρύγιαλου,(κ/α) 3) Μεθώνης,(κ/α) 4) Καλυβιών Βαρυκού Λιτοχώρου(κ) 3 Κ.Α.Ο., 7 Αποκελυφωτήρια, 1 Εξυγιαντήριο Εξαγωγή, τοπική αγορά, όµοροι νοµοί. Εικ.13: Ναυτικός χάρτης των ακτών της Πιερίας. Οι µπλε κουκίδες αντιστοιχούν στις υπάρχουσες ζώνες. (Υδρογραφική Υπηρεσία Πολεµικού Ναυτικού, 1997). Πρόγραµµα συστηµατικού ελέγχου των Ζ.Π..Μ., από το 2000.

29 5.. Νοµός Πιερίας spp. κύτταρα/λίτρο Dinophysis Ι Φ Μ Α Μ Ι Ι Α Σ Ο Ν Ι Φ Μ Α Μ Μήνες συλλογής στοιχείων Εικ. 14: ιακύµανση της αφθονίας των τοξικών µικροφυκών Dinophysis spp. κατά τα έτη 2006 και 2007 (έως 31/05) και λήψεις µέτρων (κόκκινες στήλες) λόγω ανίχνευσης διαρροϊκού τύπου βιοτοξινών.

30 6.. Νοµός Χαλκιδικής ιακινούµενα είδη : Mytilus galloprovincialis, Callista chione υναµικότητα : 3 µονάδες µυδοκαλλιέργειας ~ 350 τόνοι ετησίως. ιακίνηση οστρακοειδών: τοπική αγορά, όµοροι νοµοί, όχι Κ.Α.Ο. Ζώνες παραγωγής: κόλποι Ορφανού (µύδια ) και Τορωναίος (γυαλιστερές) Εικ.15: Στρυµονικός κόλπος. (Υδρογραφική Υπηρεσία Πολεµικού Ναυτικού 1993). Αρµόδια αρχή: τµήµα Κ..Υ. /νσης Κτην/κής Χαλκιδικής 2001

31 6.. Νοµός Χαλκιδικής 400 κύτταρα/100g σάρκας E. coli Ι Φ Μ Α Μ Ι Ι Α Σ Ο Ν Μήνες συλλογής στοιχείων Εικ. 16 : ιακύµανση της E. coli σε κύτ/100 g σάρκας οστρακοειδών, κατά τη διάρκεια του έτους 2006.

32 Συµπεράσµατα- Προτάσεις Το ισχύον σύστηµα ελέγχου της υγιεινής των παραγόµενων οστρακοειδών ν στη χώρα µας ανταποκρίνεται πλήρως στον κοινωνικό του ρόλο, τη διασφάλιση δηλαδή της ηµόσιας Υγείας αφού: Α) Κανένα κρούσµα τροφικής δηλητηρίασης δεν καταγράφηκε επίσηµα στο χρονικό διάστηµα που εξετάζουµε, στη χώρα µας. Β) Καµία περίπτωση αναστολής της διακίνησης των οστρακοειδών στις ς χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν αναφέρθηκε, όπου ισχύουν οι αυστηρότεροι ελεγκτικοί ε µηχανισµοί Η ισχύουσα Νοµοθεσία Εθνική και Κοινοτική, η οποία εφαρµόζεται από τις αρµόδιες Κτηνιατρικές Νοµαρχιακές Υπηρεσίες καλύπτει όλα τα στάδια παραγωγής, µεταποίησης και τελικής πώλησης των οστρακοειδών. Τα αποτελέσµατα προκύπτουν πολύ γρήγορα από τα αρµόδια εργαστήρια, α, αλλά και αξιολογούνται άµεσα από τις αρµόδιες Υπηρεσίες µε γνώµονα την προστασία π της ηµόσιας Υγείας αλλά και τη στήριξη της συγκεκριµένης παραγωγικής δραστηριότητας.

33 Συµπεράσµατα- Προτάσεις Είναι γεγονός ότι σηµαντικά βήµατα έχουν γίνει στην Ελλάδα, ως προς τη τ διασφάλιση της ηµόσιας Υγείας από την κατανάλωση οστρακοειδών, τα τελευταία χρόνια. Βέβαια οι προσπάθειες πλήρους συµµόρφωσης µε τις κοινοτικές διατάξεις θα πρέπει να συνεχιστούν. Τούτο µπορεί να επιτευχθεί µόνο µέσα από ένα συνδυασµό σχολαστικής τήρησης του προγράµµατος ελέγχου των ζωνών, πιστοποίησης της παραγωγής και συνεχούς επιµόρφωσης του αρµόδιου για τους ελέγχους, επιστηµονικού προσωπικού, όπως και των παραγωγών (Συνεχής εξειδίκευση, σεµινάρια, ηµερίδες, ενηµέρωση επί των νέων επιστηµονικών πορισµάτων π.χ. παλιτοξίνες ) Μόνο τότε είναι δυνατόν να εξασφαλιστεί η παραγωγή, διακίνηση και ι εµπορία ελληνικών προϊόντων οστρακοκαλλιέργειας ικανών να ανταποκριθούν πλήρως στις µελλοντικές προκλήσεις της εσωτερικής και διεθνούς αγοράς.

34 ΕΥ Χ Α Ρ Ι Σ Τ Ω Γ Ι Α Τ Η Ν Π Ρ Ο Σ Ο Χ Η Σ Α Σ

ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΗΣ (ΟΣΤΡΑΚΟΕΙΔΩΝ) ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΗΣ (ΟΣΤΡΑΚΟΕΙΔΩΝ) ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΣΤΕΡΑ ΝΙΚΟΛΕΤΤΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΟΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΗΣ (ΟΣΤΡΑΚΟΕΙΔΩΝ)

Διαβάστε περισσότερα

Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review

Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review Μπέλλου Μαρία, Βανταράκης Γεώργιος, Κόκκινος Πέτρος, Βανταράκης Απόστολος 1 Μονάδα Περιβαλλοντικής Μικροβιολογίας, Εργαστήριο Υγιεινής, Τμήμα Ιατρικής,

Διαβάστε περισσότερα

Υπόµνηση σύµφωνα µε τη διάταξη του άρθρου 43, παρ.1 Αρ.1 του Νόµου περί προστασίας από τις λοιµώξεις (IfSG)

Υπόµνηση σύµφωνα µε τη διάταξη του άρθρου 43, παρ.1 Αρ.1 του Νόµου περί προστασίας από τις λοιµώξεις (IfSG) Σφραγίδα της Υγειονοµικής Υπηρεσίας Υπόµνηση σύµφωνα µε τη διάταξη του άρθρου 43, παρ.1 Αρ.1 του Νόµου περί προστασίας από τις λοιµώξεις (IfSG) Για τα πρόσωπα, τα οποία κατ' επάγγελµα κατασκευάζουν, παρασκευάζουν,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ηπατίτιδα Α; Η ηπατίτιδα Α είναι μια νόσος του ήπατος που προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας Α.

Διαβάστε περισσότερα

εξυγίανσης οστρακοειδών

εξυγίανσης οστρακοειδών Η χρήση των φυκών στα συστήματα εξυγίανσης οστρακοειδών Κων/νος νος Κουκάρας Βιολόγος (MSc - PhD) Αναξιμάνδρου 69 54250 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310 327067, Fax: 2310 309768 info@nearhus.gr www.nearhus.gr ΑΓ.Ε.,.,

Διαβάστε περισσότερα

(Πίκρισμα. αγγουριού)

(Πίκρισμα. αγγουριού) (Πίκρισμα αγγουριού) 1 (Πίκρισμα αγγουριού) Χημική ουσία κουκουρμπιτασίνη 1. Ποικιλίες που παράγουν πικρά αγγούρια. 2. Έλλειψη νερού (τραυματισμός φυτού σημεία του βλαστού που δεν κυκλοφορεί το νερό) Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περίληψη εισήγησης σε σεµινάριο τεχνικών ασφαλείας του ΕΛΙΝΥΑΕ ΤΖΙΝΑΣ ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Βιολογικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΑΪΚΟΣ ΚΟΛΠΟΣ: Η δραστηριότητα

ΘΕΡΜΑΪΚΟΣ ΚΟΛΠΟΣ: Η δραστηριότητα ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ & ΑΝΑΖΗΤΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΣΤΡΑΚΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ & ΤΗΝ ΟΣΤΡΑΚΟΑΛΙΕΙΑ ΣΤΡΑΤΟΣ ΚΑΜΠΟΥΡΗΣ Alpha MENTOR - ΝΕΑΡΧΟΣ ΘΕΡΜΑΪΚΟΣ ΚΟΛΠΟΣ: Η δραστηριότητα Υψηλής Υψηλό τονάζ ποιότητας αλιεύματα Συμβατικά

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργοποίησηκινδύνουγιαεπιβλαβήμικροφύκη: Το παράδειγμα του Μαλιακού κόλπου

Ενεργοποίησηκινδύνουγιαεπιβλαβήμικροφύκη: Το παράδειγμα του Μαλιακού κόλπου Ενεργοποίησηκινδύνουγιαεπιβλαβήμικροφύκη: Το παράδειγμα του Μαλιακού κόλπου Κων/νοςΚουκάρας 1, ΝικόλαοςΚαλογεράκης 2 & ΔημήτριοςΡίζος 3 1. ΤμήμαΈρευνας& Ανάπτυξης, ΝΕΑΡΧΟΣ Ο.Ε. 2. Εργαστήριο Βιοχημικής

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνοι της υγείας από νερά ύδρευσης. Αθηνά Μαυρίδου Καθ. Μικροβιολογίας ΤΕΙ Αθήνας

Κίνδυνοι της υγείας από νερά ύδρευσης. Αθηνά Μαυρίδου Καθ. Μικροβιολογίας ΤΕΙ Αθήνας Κίνδυνοι της υγείας από νερά ύδρευσης Αθηνά Μαυρίδου Καθ. Μικροβιολογίας ΤΕΙ Αθήνας Το νερό- πηγή ζωής Η παροχή στους πολίτες ασφαλούς νερού αποτελεί ίσως την σηµαντικότερη υποχρεώση της πολιτείας αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές)

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) KINΔΥΝΟΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) Μικροβιολογικός Χηµικός Φυσικός Η φυσική καταστροφή των τροφίµων κάνει τα τρόφιµα

Διαβάστε περισσότερα

Α. Βανταράκης Πρόεδρος Εταιρείας Μελέτης Μικροβιολογικής Ποιότητας Υδάτων (www.watermicro.gr) Επικ. Καθηγητής Υγιεινής Μον.

Α. Βανταράκης Πρόεδρος Εταιρείας Μελέτης Μικροβιολογικής Ποιότητας Υδάτων (www.watermicro.gr) Επικ. Καθηγητής Υγιεινής Μον. ΙΟΙ KAIΥΔΑΤΙΝΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ- O ΡΟΛΟΣ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ Α. Βανταράκης Πρόεδρος Εταιρείας Μελέτης Μικροβιολογικής Ποιότητας Υδάτων (www.watermicro.gr) Επικ. Καθηγητής Υγιεινής Μον. Περιβαλλοντικής Μικροβιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ. Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια

ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ. Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια AIDS 25 εκατ. Θάνατοι από το 1981 έως σήμερα Το AIDS

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΛΜΟΝΕΛΛΩΣΗ Ασθένεια που προκαλείται από τα είδη του γένους Salmonella,, Salmonella Προσβάλλει όλα τα ζωικά είδη και Χαρακτηρίζεται από ένα ή συνδυασμό από τα ακόλουθα τρία συμπτώματα: σηψαιμία,, οξεία

Διαβάστε περισσότερα

1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α

1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ 1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α Τι είναι η µηνιγγίτιδα; Η µηνιγγίτιδα είναι µία σοβαρή λοίµωξη των µηνίγγων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ιογενής γαστρεντερίτιδα; Η ιογενής γαστρεντερίτιδα είναι μια εντερική λοίμωξη που οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 Κ. Μέλλου, Θ. Σιδερόγλου, Μ. Ποταμίτη-Κόμη, Θ. Γεωργακοπούλου, Χ. Χατζηχριστοδούλου Γραφείο Τροφιμογενών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η σιγκέλλωση; Η σιγκέλλωση είναι ένα λοιμώδες νόσημα που προκαλείται από μια ομάδα βακτηρίων με το

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ

ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΖΩΪΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ ΣΠΟΥ ΑΣΤΡΙΑ ΑΓΓΕΛΙ ΟΥ ΑΓΓΕΛΙΚΗ-ΜΑΡΙΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΚΥΡΙΤΣΗ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Προέλευση πόσιμου νερού

Προέλευση πόσιμου νερού Σημασία του νερού Χρειάζονται 35 cm 3 νερού ανά kg ανθρώπινου σώματος (~2lt) ημερησίως Χωρίς νερό ο άνθρωπος δεν ζει πάνω από 6-7 ημέρες Διαλύτης θρεπτικών συστατικών, δίνει ελαστικότητα στους ιστούς,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 2014. Αρμόδιες Αρχές Ελέγχου 1 ΠΔΑ ΠΔΘ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 2014. Αρμόδιες Αρχές Ελέγχου 1 ΠΔΑ ΠΔΘ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 2014 α/α 1 2 3 4 Ανίχνευση Salmonella spp σε προϊόντα ζωικής προέλευσης Ανίχνευση Listeria monocytogenes σε τυριά και αλιεύματα Ανίχνευση εντεροτοξίνης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗΣ

ΚΑΙΝΟΤΟΜΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗΣ ΒΑΡΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ ΑΠΟ ΟΣΤΡΑΚΟΕΙ Η Κ. Κουκάρας 1, Ν. Καλογεράκης 2, Β. Μιχαηλίδης 3, Σ. Σαµαρτζή 4, Α. Τσαγκούρου 4, Γ. Μεθενίτου 4 1.Τµήµα Έρευνας & Ανάπτυξης, ΝΕΑΡΧΟΣ Ο.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ / ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ÅÐÉËÏÃÇ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ / ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ÅÐÉËÏÃÇ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ A Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ / ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Ηµεροµηνία: Μ. Τετάρτη 8 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP 1 1. Είδη κρέατος 2. Σκόνη γάλακτος 3. Προτηγανισµένες και µη πατάτες 4. Ψάρια και θαλασσινά 2 1. Εφαρµογή προγράµµατος HACCP στην παραγωγή κρέατος Η χρήση HACCP

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης

ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης Αυξημένες εκκρίσεις από τα γεννητικά όργανα ή τον πρωκτό.

Διαβάστε περισσότερα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα πολυσύνθετο εξελισσόµενο θέµα Τέλη 90 ο ιό ήταν θανατηφόρο Σύνδροµο επίκτητη ανοσολογική ανεπάρκεια (AIDS) 1998 πρώτε αποτελεσµατικέ θεραπείε Χρόνιο νόσηµα Ο φορέα συνεχίζει

Διαβάστε περισσότερα

Υγιεινή τροφίµων. Φυσικοί και Χηµικοί κίνδυνοι κατά την µεταχείριση και κατανάλωση τροφίµων

Υγιεινή τροφίµων. Φυσικοί και Χηµικοί κίνδυνοι κατά την µεταχείριση και κατανάλωση τροφίµων Υγιεινή τροφίµων Φυσικοί και Χηµικοί κίνδυνοι κατά την µεταχείριση και κατανάλωση τροφίµων Κατάταξη τροφοκινδύνων από την Yπηρεσία Τροφίµων & Φαρµάκων των ΗΠΑ (Bad Bug Book -FDA) 1. Παθογόνοι µικροοργανισµοί

Διαβάστε περισσότερα

Υγιεινή Τροφίµων. Εισαγωγικές έννοιες Έκταση του προβλήµατος των τροφολοιµώξεων

Υγιεινή Τροφίµων. Εισαγωγικές έννοιες Έκταση του προβλήµατος των τροφολοιµώξεων Υγιεινή Τροφίµων Εισαγωγικές έννοιες Έκταση του προβλήµατος των τροφολοιµώξεων Υγιεινή κ Ασφάλεια Τροφίµων Γενικότερα, Υγιεινή είναι η επιστήµη που σκοπό της έχει την προαγωγήτηςυγείαςτωνανθρώπωνήτωνζώων.

Διαβάστε περισσότερα

2.4 Ρύπανση του νερού

2.4 Ρύπανση του νερού 1 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις 2.4 Ρύπανση του νερού 4-1. Ποια ονομάζονται λύματα; Έτσι ονομάζονται τα υγρά απόβλητα από τις κατοικίες, τις βιομηχανίες, τις βιοτεχνίες και τους αγρούς. 4-2. Ποιοι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι άμεση ρύπανση?

Τι είναι άμεση ρύπανση? ΡΥΠΑΝΣΗ ΝΕΡΟΥ Τι είναι ρύπανση; Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΧΟΛΕΡΑ (ICD-10 Α00): ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΝΟΣΗΜΑΤΟΣ 1. Λοιμογόνος παράγοντας H χολέρα είναι μια οξεία διαρροϊκή νόσος που οφείλεται στην προσβολή του εντέρου από την

Διαβάστε περισσότερα

Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα Β. Συχνές Ερωτήσεις

Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα Β. Συχνές Ερωτήσεις Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα Β Συχνές Ερωτήσεις Tι είναι ηπατίτιδα; Το ήπαρ (συκώτι) είναι ένα ζωτικό όργανο που βρίσκεται στο δεξιό άνω τμήμα της κοιλιακής χώρας. Έχει πολλές λειτουργίες και διαδραματίζει

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork Δρ. Κων/νος Μπαρμπέρης Προϊστάμενος Δ/νσης Εργαστηριακών

Διαβάστε περισσότερα

Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι

Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοιονομάζονται οι παθολογικές εκείνες καταστάσεις οι οποίες οφείλονται στην κατανάλωση τροφίμων που έχουν μολυνθεί με παθογόνους παράγοντες.

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΣΤΕΡΙΩΣΗ (LISTERIOSIS, CIRCLING DISEASE)

ΛΙΣΤΕΡΙΩΣΗ (LISTERIOSIS, CIRCLING DISEASE) econteplusproject Organic.Edunet ΛΙΣΤΕΡΙΩΣΗ (LISTERIOSIS, CIRCLING DISEASE) ρ. Ευτυχία Ξυλούρη Φραγκιαδάκη Κτηνίατρος Υγιεινολόγος, Αναπλ. Καθηγήτρια Υγιεινής Αγρ. Ζώων, Τμήμα Επιστήμης Ζωικής Παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ /ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΓΕΩΤΕ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ /ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΓΕΩΤΕ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ /ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΓΕΩΤΕ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΣΑΛΜΟΝΕΛΑ ΕΝΑ ΜΙΚΡΟΒΙΟ ΜΕ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΩΝ ΖΩΩΝ ΚΑΙ ΣΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας)

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Ο όρος «διάρροια» αναφέρεται στη μεταβολή των κενώσεων του εντέρου, η οποία χαρακτηρίζεται από αύξηση του περιεχομένου των κενώσεων σε

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη. Ψωνίζοντας με ασφάλεια. αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης

Πρόληψη. Ψωνίζοντας με ασφάλεια. αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης Πρόληψη 1 Πρόληψη Ψωνίζοντας με ασφάλεια αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης προσέχω τις συσκευασίες να μην χτυπηθούν ή καταστραφούν Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 2012. Στόχοι του προγράμματος

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 2012. Στόχοι του προγράμματος ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 12 α/α 1 Ανίχνευση Salmonella spp σε κιμά και παρασκευάσματα κρέατος, παγωτά, φυτικά προϊόντα Καν. 73/05/ΕΚ και Καν. 178/02/ΕΚ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS)

ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS) econteplusproject Organic.Edunet ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS) Δρ. Ευτυχία Ξυλούρη Φραγκιαδάκη Κτηνίατρος Υγιεινολόγος, Αναπλ. Καθηγήτρια Υγιεινής Αγρ. Ζώων, Τμήμα Επιστήμης Ζωικής Παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία αποτελεσμάτων για μικροβιολογικές παραμέτρους και διορθωτικές ενέργειες

Ερμηνεία αποτελεσμάτων για μικροβιολογικές παραμέτρους και διορθωτικές ενέργειες Ερμηνεία αποτελεσμάτων για μικροβιολογικές παραμέτρους και διορθωτικές ενέργειες Κατσιαφλάκα Άννα Τεχνική Υπεύθυνος Μικροβιολογικού τομέα Ιατρός Βιοπαθολόγος,Msc στη Δημόσια Υγεία Ερμηνεία αποτελεσμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Tel :+30 211 40 93 230 Fax: +30 211 40 93 230 Email: info@worldcapital.gr Web: www.worldcapital.gr

Tel :+30 211 40 93 230 Fax: +30 211 40 93 230 Email: info@worldcapital.gr Web: www.worldcapital.gr Tel :+30 211 40 93 230 Fax: +30 211 40 93 230 Email: info@worldcapital.gr Web: www.worldcapital.gr ------ Χυμοί & Νέκταρ Royal Berry ------- Οι χυμοί και τα νέκταρ Royal Berry αποτελούν μια νέα καινοτόμα

Διαβάστε περισσότερα

ιάρθρωση και Αρµοδιότητες ιεύθυνσης Κτηνιατρικής Νοµαρχιακής Αυτοδιοίκησης Μεσσηνίας

ιάρθρωση και Αρµοδιότητες ιεύθυνσης Κτηνιατρικής Νοµαρχιακής Αυτοδιοίκησης Μεσσηνίας ιάρθρωση και Αρµοδιότητες ιεύθυνσης Κτηνιατρικής Νοµαρχιακής Αυτοδιοίκησης Μεσσηνίας 1. Η ιεύθυνση Κτηνιατρικής έχει ως αποστολή τη µέριµνα για την προστασία του ζωικού κεφαλαίου στο Νοµό, την εξασφάλιση

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί πρέπει να τηρηθούν ιδιαίτερα μέτρα προφύλαξης;

Γιατί πρέπει να τηρηθούν ιδιαίτερα μέτρα προφύλαξης; ΚΑΘΟ ΗΓΗΣΗ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 43 ΠΑΡ. 1 Ε. 1 ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΠΕΡΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ (IFSG) Υγειονομική πληροφόρηση για την διαχείριση τροφίμων Άτομα, τα οποία εξ επαγγέλματος παράγουν, μεταποιούν ή κυκλοφορούν

Διαβάστε περισσότερα

H ΠΟΛΙΟΜΥΕΛΙΤΙΔΑ ΣΤΙΣ. Πετρίκκου Μαρία Παιδίατρος

H ΠΟΛΙΟΜΥΕΛΙΤΙΔΑ ΣΤΙΣ. Πετρίκκου Μαρία Παιδίατρος H ΠΟΛΙΟΜΥΕΛΙΤΙΔΑ ΣΤΙΣ ΥΠΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΧΩΡΕΣ Πετρίκκου Μαρία Παιδίατρος ΠΟΛΙΟΜΥΕΛΙΤΙΔΑ Η πολιοµυελίτιδα είναι µια πολύ µεταδοτική ιογενής λοίµωξη που προκαλείται από 3 ορότυπους του ιού Η νόσος κυρίως προσβάλει

Διαβάστε περισσότερα

Βλέννα, υδαρές υγρό. ή τοιχωματικό ή οξυπαραγωγικό = HCl + ενδογενή παράγοντα. βλέννα. ή ζυμογόνο ή πεπτικό = πεψινογόνο

Βλέννα, υδαρές υγρό. ή τοιχωματικό ή οξυπαραγωγικό = HCl + ενδογενή παράγοντα. βλέννα. ή ζυμογόνο ή πεπτικό = πεψινογόνο Στόμαχος Δομή βλεννογόνου στομάχου - Γαστρικοί αδένες Βλέννα, υδαρές υγρό ή τοιχωματικό ή οξυπαραγωγικό = HCl + ενδογενή παράγοντα βλέννα ή ζυμογόνο ή πεπτικό = πεψινογόνο Κύτταρα G = γαστρίνη Διάσπαρτα

Διαβάστε περισσότερα

KΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ

KΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ KΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ 1 Ποιοι κίνδυνοι μπορούν να εμφανιστούν στα τρόφιμα? Οι κίνδυνοι που μπορούν να εμφανιστούν στα τρόφιμα είναι: - μικροβιολογικοί (μικροοργανισμοί), -χημικοί (φυτοφάρμακα,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος

ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος Δηλητηρίαση Η έκθεση σε τοξίνη που δύναται να έχει βλαπτική επίδραση στον οργανισμό Τοξίνη είναι η ουσία που προκαλεί βλάβη στη λειτουργία ενός ή περισσοτέρων

Διαβάστε περισσότερα

Παθογόνοι μικροοργανισμοί και Τροφικές ασθένειες

Παθογόνοι μικροοργανισμοί και Τροφικές ασθένειες Παθογόνοι Μικροοργανισμοί και Παράγοντες Gram- Βακτήρια - Salmonella species - Campylobacter species - Escherichia coli - Yersinia enterocolitica - Shigella species - Vibrio species Gram+ Βακτήρια - Listeria

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Πληροφορίες : Καλύβα Φ Ταχ. Δ/νση : Αριστοτέλους 19 Ταχ. Κώδικας : 104 38 Αθήνα

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Mοριακών Tεχνικών Real-Time PCR για την Aνίχνευση Eντεροαιμορραγικών Στελεχών E. coli, Campylobacter jejuni και Salmonella spp.

Ανάπτυξη Mοριακών Tεχνικών Real-Time PCR για την Aνίχνευση Eντεροαιμορραγικών Στελεχών E. coli, Campylobacter jejuni και Salmonella spp. Ανάπτυξη Mοριακών Tεχνικών Real-Time PCR για την Aνίχνευση Eντεροαιμορραγικών Στελεχών E. coli, Campylobacter jejuni και Salmonella spp. 5 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ιατρικής Βιοπαθολογίας Η εφαρμογή μοριακών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΠΙ ΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ( Η.Π.Α ) Νόσοι πεπτικού και ήπατος : 50 εκατοµµύρια επισκέψεις σε : Ιατρούς Νοσοκοµεία Τµήµατα επειγόντων Πιο συχνές διαγνώσεις : Τροφικές γαστρεντερίτιδες

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) 2014

Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) 2014 Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) 2014 ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΛΥΣΣΑΣ Ο ιός της λύσσας μεταδίδεται: Mε το σάλιο των μολυσμένων ζώων μέσω δαγκώματος ή εκδοράς σε ανθρώπους ή άλλα ζώα. Μπορεί επίσης

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci)

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Clinical & Experimental Allergy 2010(40):1116-1129 Παρουσίαση : Αντιγόνη Μαυρουδή, Λέκτορας Παιδιατρικής Αλλεργιολογίας, Γ ΠΔ Α.Π.Θ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ: ΤΥΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή Διαχείριση Τροφίμων. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015

Ορθή Διαχείριση Τροφίμων. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015 Ορθή Διαχείριση Τροφίμων Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015 Κανόνες Ορθής Διαχείρισης των Τροφίμων Προληπτικοί κανόνες-μέτρα που απαιτούνται για να έχουμε ασφαλή τρόφιμα. Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΟΛΝΤΟ (PEUMUS BOLDUS) Βασιλείου Ιωάννα Φαρμακοποιός Μ.Ρ.Α.

ΜΠΟΛΝΤΟ (PEUMUS BOLDUS) Βασιλείου Ιωάννα Φαρμακοποιός Μ.Ρ.Α. ΜΠΟΛΝΤΟ (PEUMUS BOLDUS) Βασιλείου Ιωάννα Φαρμακοποιός Μ.Ρ.Α. ΜΠΟΛΝΤΟ (PEUMUS BOLDUS) Το μπόλντο ανήκει στην οικογένεια των Monimiaceae. Eίναι αυτοφυές της περιοχής των Άνδεων της Χιλής και του Περού, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ΤΟΥΛΟΥΜΤΖΗ ΜΑΡΙΑ Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ώρες πριν την προσέλευση Αίσθημα ζάλης

Διαβάστε περισσότερα

Γιούλα Γκρίντζαλη Επιθεωρητής Ε.Φ.Ε.Τ. Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο Αθήνα, 11.11.2010

Γιούλα Γκρίντζαλη Επιθεωρητής Ε.Φ.Ε.Τ. Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο Αθήνα, 11.11.2010 Γιούλα Γκρίντζαλη Επιθεωρητής Ε.Φ.Ε.Τ Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο Αθήνα, 11.11.2010 Κεντρικές Αρµόδιες Αρχές ΚΥΑ 088/2006 (ΦΕΚ 175/13.02.2006) ΚΥΑ15523/2006(ΦΕΚ\ 1187/31.8.2006) Π 79/2009 (ΦΕΚ 95/3.05.2007)

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Σοφοκλής Λογιάδης Τι ειναι ρυπανση του νερου -ορισμος Το νερό είναι η πηγή ζωής στον πλανήτη μας. Περίπου το 70% της επιφάνειας του σκεπάζεται με νερό. Από το συνολικό διαθέσιμο νερό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ ΟΝΟΜΑ:ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΕΠΙΘΕΤΟ:ΠΡΙΦΤΗ ΤΑΞΗ:Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΜΗΜΑ: 4 ΗΜ/ΝΙΑ: 11/10/2013 ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΑΘΟΓΟΝΟΥΣ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ Ένας μικροοργανισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Οδηγίες για την πρόληψη και τον αποτελεσματικό χειρισμό εμφάνισης γαστρεντερίτιδας σε κατασκήνωση Η εμφάνιση κρουσμάτων γαστρεντερίτιδας σε κατασκηνώσεις δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΛΙΣΤΕΡΙΩΣΗ : ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΜΑΪΟΣ 2007 Τι είναι η Λιστερίωση; Η Λιστερίωση είναι µια σοβαρή λοίµωξη (ζωονόσος), η οποία προκαλείται από

Διαβάστε περισσότερα

Α Α:7Φ ΠΝ-69Η. Αθήνα, 01 Αυγούστου 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Α Α:7Φ ΠΝ-69Η. Αθήνα, 01 Αυγούστου 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Τ.Α. ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ Τ.Α. Ταχ. /νση: Σταδίου 27 Ταχ. Κωδ.: 10183 ΑΘΗΝΑ Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΧΛΩΡΙ ΑΣ ΝΩΠΟΥ ΠΡΟΒΕΙΟΥ ΓΑΛΑΚΤΟΣ ΚΑΙ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΧΛΩΡΙ ΑΣ ΝΩΠΟΥ ΠΡΟΒΕΙΟΥ ΓΑΛΑΚΤΟΣ ΚΑΙ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΧΛΩΡΙ ΑΣ ΝΩΠΟΥ ΠΡΟΒΕΙΟΥ ΓΑΛΑΚΤΟΣ ΚΑΙ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ Φώτου Κ. (1), Τζώρα Α. (1), Βόιδαρου Χρ. (1), Αναστασίου Ι. (1), Μαυροφίδης Α. (1), Αυγέρης Ι. (1),

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ 1 ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Πέτρος Σ. Ταούκης Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, Σχολή Χηµικών Μηχανικών Εργαστήριο Χηµείας και Τεχνολογίας Τροφίµων 1 2 Εκτίµηση Επικινδυνότητας (Risk Assessment) Παρουσία/Συγκέντρωση

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων

Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων Ευρωπαϊκή Νομοθεσία Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων Κανονισμός 178/2002 Περιεχόμενο Γενικές Αρχές Ασφάλειας Τροφίμων και Ζωοτροφών Ίδρυση Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων Τι Αφορά Όλαταστάδιατηςπαραγωγής,

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηµατολόγιο διερεύνησης κρούσµατος Ηπατίτιδας Α

Ερωτηµατολόγιο διερεύνησης κρούσµατος Ηπατίτιδας Α Ερωτηµατολόγιο διερεύνησης κρούσµατος Ηπατίτιδας Α α/α ερωτηµατολογίου: - - Οι παρακάτω ερωτήσεις αφορούν το κρούσµα και όχι αυτόν που πιθανόν απαντάει στο ερωτηµατολόγιο εκ µέρους του ασθενή. Α) ΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ειδική Υπηρεσία Εφαρμογής Δράσεων Ε.Π. Αλιείας Μονάδα Β Ταχ. Δ/νση : Μιχαλακοπούλου 103 Ταχ. Κώδικας :115 27 Πληροφορίες : Παναγιώτης

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικά χαρακτηριστικά και διατροφική αξία των αλιευμάτων των λιμνοθαλασσών ΑΜΘ

Ποιοτικά χαρακτηριστικά και διατροφική αξία των αλιευμάτων των λιμνοθαλασσών ΑΜΘ Ποιοτικά χαρακτηριστικά και διατροφική αξία των αλιευμάτων των λιμνοθαλασσών ΑΜΘ ΟΜΑΔΑ ΕΡΕΤΝΑ Νικόλαος ταμάτης, Δρ Χημικός Δέσποινα τεργίου, Σεχνολόγος Σροφίμων Πελαγία Πηγαδά, Χημικός Γεώργιος Μόνιος,

Διαβάστε περισσότερα

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο)

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο) Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο Αιγαίο) Δρ. Σοφία Γαληνού-Μητσούδη Αλεξάνδρειο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης Τμήμα Τεχνολογίας Αλιείας

Διαβάστε περισσότερα

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύποι. Αντίδραση βιολογικών συστημάτων σε παράγοντες αύξησης

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύποι. Αντίδραση βιολογικών συστημάτων σε παράγοντες αύξησης ΡΥΠΑΝΣΗ 91 είναι η άμεση ή έμμεση διοχέτευση από τον άνθρωπο στο υδάτινο περιβάλλον ύλης ή ενέργειας με επιβλαβή αποτελέσματα για τους οργανισμούς ( ο ορισμός της ρύπανσης από τον ΟΗΕ ) Ρύποι Φυσικοί (εκρήξεις

Διαβάστε περισσότερα

Προαγωγή Υγείας Πρόληψη Νόσου Ιατρική κοινότητας

Προαγωγή Υγείας Πρόληψη Νόσου Ιατρική κοινότητας Προαγωγή Υγείας Πρόληψη Νόσου Ιατρική κοινότητας Δημόσια Υγεία στην καθημερινή πρακτική (ζωή) Απόστολος Βανταράκης Αναπληρωτής Καθηγητής Υγιεινής Πανεπιστήμιο Πατρών Τι είναι η Δημόσια Υγεία; Οργανωμένη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Αθήνα 5/ 08 /2009 ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ & ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Αρ. Πρωτ: Δ.ΥΓ2/ 105452 ΠΡΟΣ : Ταχ. Δ/νση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ & ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Αθήνα, 24-07 - 2009 Αρ. Πρωτ.: ΔΥΓ2/Γ.Π. οικ.

Διαβάστε περισσότερα

Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων

Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων Δημήτρης Παπαχρήστος Εργαστήριο Γεωργικής Εντομολογίας Τμήμα Εντομολογίας και Γεωργικής Ζωολογίας Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο e-mail : d.papachristos@bpi.gr

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοργανισμοί. Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς

Μικροοργανισμοί. Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς Μικροοργανισμοί Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς Παθογόνοι μικροοργανισμοί Παθογόνοι μικροοργανισμοί ονομάζονται οι μικροοργανισμοί που χρησιμοποιούν τον άνθρωπο ως ξενιστή

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία Τροφίμων

Δειγματοληψία Τροφίμων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ Δειγματοληψία Τροφίμων Ελένη Μαλισιόβα Κτηνίατρος Α.Π.Θ. MSc Food Safety, Hygiene & Management, UK MSc

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: Β434Ν-ΑΓΝ. Αθήνα, 8 Σεπτεµβρίου 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

ΑΔΑ: Β434Ν-ΑΓΝ. Αθήνα, 8 Σεπτεµβρίου 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝ. /ΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΟΤΑ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ /ΣΗΣ ΟΤΑ Ταχ. /νση: Σταδίου 27 Ταχ. Κωδ.: 10183 ΑΘΗΝΑ Πληροφορίες: Αν. Καραµατσούκης Τηλέφωνο:

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ. έφθασε στην Ευρώπη από το περιβάλλον του Κολόμβου.

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ. έφθασε στην Ευρώπη από το περιβάλλον του Κολόμβου. ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ Η είδηση περί καπνού και χρησιμοποιήσεώς του έφθασε στην Ευρώπη από το περιβάλλον του Κολόμβου. Αργότερα η χρήση του καπνού στην Ευρώπη ξεκινάει σαν ένα δώρο προς μια βασίλισσα

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ: ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΤΙΔΑ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών αναγκών Πρόληψη/ αντιμετώπιση κακής θρέψης Πρόληψη της απώλειας βάρους Αντιμετώπιση της

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ «Ολοκληρωμένη Περιβαλλοντική Διαχείριση Κτηνοτροφικών Αποβλήτων»

ΗΜΕΡΙΔΑ «Ολοκληρωμένη Περιβαλλοντική Διαχείριση Κτηνοτροφικών Αποβλήτων» Ολοκληρωμένη Περιβαλλοντική Διαχείριση Κτηνοτροφικών Αποβλήτων ΗΜΕΡΙΔΑ «Ολοκληρωμένη Περιβαλλοντική Διαχείριση Κτηνοτροφικών Αποβλήτων» «Ανθρώπινα και ζωικά απόβλητα : Επίδραση στη μικροβιολογική υγιεινή

Διαβάστε περισσότερα

To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία. Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ

To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία. Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ Τι είναι HACCP; Hazard = Κίνδυνος Analysis = Ανάλυση Critical = Κρίσιμο Το ΑΚΚΣΕ είναι ένα εργαλείο που προσπαθεί να διασφαλίσει την υγιεινή και την

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνοι από την µόλυνση του πόσιµου νερού-μέτρα προστασίας- Ενηµέρωση καταναλωτών. Αθηνά Μαυρίδου Καθ. Μικροβιολογίας ΤΕΙ Αθήνας

Κίνδυνοι από την µόλυνση του πόσιµου νερού-μέτρα προστασίας- Ενηµέρωση καταναλωτών. Αθηνά Μαυρίδου Καθ. Μικροβιολογίας ΤΕΙ Αθήνας Κίνδυνοι από την µόλυνση του πόσιµου νερού-μέτρα προστασίας- Ενηµέρωση καταναλωτών Αθηνά Μαυρίδου Καθ. Μικροβιολογίας ΤΕΙ Αθήνας Παγκόσµιες ανάγκες σε νερό. Η παροχή στους πολίτες ασφαλούς νερού αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΛΥΣΣΑ Η Λύσσα επέστρεψε στην Ελλάδα μετά από 25 χρόνια Ακόμα και

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΜΕΤΑ ΟΣΗ - ΠΡΟΛΗΨΗ

ΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΜΕΤΑ ΟΣΗ - ΠΡΟΛΗΨΗ ΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΜΕΤΑ ΟΣΗ - ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Παθογόνος παράγοντας (Bacillus anthracis): Βακτήριο µε εξαιρετικά ανθεκτικούς σπόρους (θερµότητα, απολυµαντικά, αποξήρανση). Οι σπόροι σχηµατίζονται µόνο όταν οι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 2013. Σκοπός του προγράμματος. Αρμόδιες Αρχές Ελέγχου 1

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 2013. Σκοπός του προγράμματος. Αρμόδιες Αρχές Ελέγχου 1 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΤΟΥΣ 13 α/α 1 Ανίχνευση Salmonella spp σε προϊόντα ζωικής παραγωγής και Καν. 178/02/ΕΚ 91 ΠΔΘ 50 `ΠΔΚΜ 50 ΠΔΔΕ 5 ΠΔΒΑ 4 ΕΦΕΤ 0 ΚΕΔΥ 0

Διαβάστε περισσότερα

3. Αιγοπροβατοειδή (Αρνί Γάλακτος ή Κατσίκι), Νωπό, Α ποιότητας, Εγχώριο, βάρους 8 έως 12 κιλών το καθένα.

3. Αιγοπροβατοειδή (Αρνί Γάλακτος ή Κατσίκι), Νωπό, Α ποιότητας, Εγχώριο, βάρους 8 έως 12 κιλών το καθένα. ΟΜΑΔΑ 7η ΝΩΠΑ ΚΡΕΑΤΑ ΕΙΔΟΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΡΝΙΣΙΟ ΚΡΕΑΣ ΝΩΠΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΝΩΠΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΒΟΕΙΟ ΝΩΠΟ ΜΠΡΙΖΟΛΑ ΝΩΠΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΧΟΙΡΙΝΟ ΜΠΟΥΤΙ ΝΩΠΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΚΟΤΟΠΟΥΛΟ ΝΩΠΟ ΓΑΛΟΠΟΥΛΕΣ ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΕΣ ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ. Αθήνα, 21-09-2011. Α.Π.: Οικ. 13151/2877

ΑΠΟΦΑΣΗ. Αθήνα, 21-09-2011. Α.Π.: Οικ. 13151/2877 Αθήνα, 21-09-2011 Α.Π.: Οικ. 13151/2877 ΑΝΑΡΤHTEΑ ΣΤΟ ΙΑ ΙΚΤΥΟ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΙΙ ΓΕΝΙΚΗ /ΝΣΗ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ /ΝΣΗ ΜΜΕ, ΤΜΗΜΑ Β Ταχ. /νση : Μεσογείων 119 Ταχ. Θυρίδα : 10192, Αθήνα

Διαβάστε περισσότερα

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ 1 Αρχή 1η: Ανάλυση των πιθανών κινδύνων Αναλυτικός προσδιορισμός των πιθανών κίνδυνων που σχετίζονται με όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας των τροφίμων από την αρχή μέχρι την ολοκλήρωση της-συγκομιδή

Διαβάστε περισσότερα

Ελαιόλαδο και Καταναλωτής

Ελαιόλαδο και Καταναλωτής Ελαιόλαδο και Καταναλωτής ΕΘΙΑΓΕ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΛΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΟΤΡΟΠΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΧΑΝΙΩΝ INTERNATIONAL OLIVE COUNCIL ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΧΑΝΙΩΝ PREFECTURE OF CHANIA Το ελαιόλαδο είναι ένας φυσικός χυμός που

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης Επιδημία λοίμωξης από κολοβακτηρίδιο που παράγει Shigaτοξίνη (STEC), Γερμανία, Μάϊος 2011 1. Εισαγωγή Ο όρος «κολοβακτηρίδια που παράγουν Shiga-τοξίνη (STEC)», χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια ομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος Πρόλογος Τα νωπά ψάρια είναι ιδιόµορφα προϊόντα, λόγω του µεγάλου βαθµού ευπάθειας και της µικρής διάρκειας ζωής τους. Τα χαρακτηριστικά αυτά, αυξάνουν κατά πολύ τις πιθανότητες, το προϊόν να φθάσει ακατάλληλο

Διαβάστε περισσότερα

4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ

4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ 4.1 Ομοιόσταση 4.2 Ασθένειες 4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ 4.3 Αμυντικοί μηχανισμοί του ανθρώπινου οργανισμού 4.4 Τρόποι ζωής και ασθένειες Μάρθα Καρβουνίδου ΠΕ1404

Διαβάστε περισσότερα

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν:

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν: 1 Τι είναι η Κίρρωση του Ήπατος: Η κίρρωση του ήπατος είναι μία χρόνια πάθηση του ήπατος κατά την οποία παρατηρείται καταστροφή του ιστού του ήπατος και αλλαγή της αρχιτεκτονικής του, γεγονός που οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα