Λογοτεχνικές ιστορίες με μικρά παιδιά για μικρά παιδιά

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Λογοτεχνικές ιστορίες με μικρά παιδιά για μικρά παιδιά"

Transcript

1 Λογοτεχνικές ιστορίες με μικρά παιδιά για μικρά παιδιά MENH KANATΣOYΛH, περιοδικό Σύγχρονο Νηπιαγωγείο, 41 (Σεπτ.-Οκτ. 2004), σσ : «Ήταν ένα παιδάκι τοσοδούλι, δεν ήταν μεγαλύτερο από δάκτυλο, και γι αυτό το είχαν βγάλει Δακτυλάκη»: Mικροί λογοτεχνικοί ήρωες σε μικρές ιστορίες. Aνάμεσα στις παιδικές λογοτεχνικές ιστορίες που έχουν για αποδέκτες τα πολύ μικρά παιδιά, επέλεξα να σχολιάσω τις μικρές ιστορίες με ήρωες πολύ μικρούς ηλικιακά (ανθρώπινους) χαρακτήρες. Σε πολλές σύγχρονες, εικονογραφημένες μικρές ιστορίες αναδύεται ως κύρια θεματική τους η προβολή των ψυχικών καταστάσεων και διεργασιών που διέρχεται το παιδί της προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας. Γνωρίζοντας από τη σχετική έρευνα ότι τα μικρά παιδιά συμμετέχουν ενεργητικά στη δημιουργία νοημάτων προβάλλοντας τη δική τους ζωή και τις δικές τους λογοτεχνικές εμπειρίες σε κάθε βιβλίο που τους διαβάζουν (Jacque 44), θεωρώ πολύ σημαντική αυτή την αποτύπωση συναισθηματικών διεργασιών, που αφορούν την πολύ μικρή ηλικία, στα λογοτεχνικά βιβλία. Σ αυτές ακριβώς τις διεργασίες και στους αφηγηματικούς τρόπους απεικόνισής τους θα επικεντρωθεί το άρθρο αυτό. O πολύ μικρός σε ηλικία λογοτεχνικός ήρωας συνήθως αναπαρασταίνεται στο κείμενο έχοντας μικρό ανάστημα ως μια κυριολεκτική και συμβολική συμπύκνωση της φυσιολογίας του και της ψυχολογικής και συναισθηματικής του ανωριμότητας- και χωρίς άλλο η λογοτεχνική του εικόνα δίνεται κατά τον καλύτερο τρόπο με τον Δακτυλάκη του ομώνυμου παραμυθιού του Περώ -που για άλλους ονομάζεται Kοντορεβυθούλης (Perrault 19-39). O μικρόσωμος Δακτυλάκης, γνωρίζοντας ήδη την πρόθεση των γονέων του να τον εγκαταλείψουν κι αυτόν και τα αδέλφιά του στο δάσος, ρίχνοντας πίσω του πετραδάκια, καταφέρνει να βρει με επιτυχία το δρόμο της επιστροφής στο σπίτι. Aυτή η ανάγκη του Δακτυλάκη να επιστρέψει στο οικογενειακό λίκνο μπορεί να θεωρηθεί ότι αποτελεί επιτυχημένη λογοτεχνική μεταφορά της ανάγκης του πολύ μικρού παιδιού να μην απογαλακτισθεί, να μείνει αιωνίως προσκολλημένο στη μητέρα. Tο μήνυμά όμως του παραμυθιού είναι σαφές: η οδυνηρή εμπειρία του Δακτυλάκη στο δάσος, όπως και στον πύργο του γίγαντα, είναι οι απαραίτητες, αν και οδυνηρές, δοκιμασίες ώστε το παιδί να περάσει, εμπλουτισμένο όμως στο εξής με καινούργιες εμπειρίες (το θησαυρό του γίγαντα), σε μιαν επόμενη ηλικιακή φάση. «Mονάχα βγαίνοντας στον κόσμο», μας λέει ο Mπρούνο Mπετελχάιμ, «μπορεί ο ήρωας του παραμυθιού (το παιδί) να βρει τον εαυτό του και μ αυτό τον τρόπο θα βρει επίσης τον άλλο με τον οποίο θα μπορέσει να ζήσει ευτυχισμένα για πάντα, δηλαδή χωρίς να ξαναβιώσει το άγχος του αποχωρισμού. Tο παραμύθι προσανατολίζεται προς το μέλλον και καθοδηγεί το παιδί με όρους που μπορεί να

2 κατανοήσει συνειδητά και ασυνείδητα- να απελευθερωθεί από τις παιδικές επιθυμίες εξάρτησης και να πετύχει μια πιο ικανοποιητική, ανεξάρτητη ζωή» (Mπετελχάιμ 22). O μικρός παραμυθιακός ήρωας λοιπόν βιώνοντας το δράμα του αποχωρισμού ουσιαστικά διέρχεται μια διαδικασία μύησης που μεταφερμένη στη σύγχρονη πραγματικότητα αντιστοιχεί με την αναγκαιότητα της κοινωνικοποίησής του, της εισόδου και ομαλής ένταξής του στην κοινωνία. Mε τις μικρές ιστορίες που επέλεξα να μελετήσω, κατ ουσίαν προβάλλονται εκφάνσεις αυτών των «δοκιμασιών» που υφίστανται οι λογοτεχνικοί ήρωες ώστε να αποδεκτούν, στο επίπεδο βέβαια της δικής τους ψυχολογικής ωρίμανσης, τις σταδιακές εσωτερικές τους αλλαγές. Kαθώς μάλιστα οι μικρές ιστορίες «σκιαγραφούν, αναπαριστούν σε ένα βαθμό τη ζωή Στις σελίδες των βιβλίων με μικρές ιστορίες εκτυλίσσονται ρεαλιστικές σκηνές που ενδιαφέρουν άμεσα τα παιδιά Tα θέματά (τους) σταθεροποιούν και διευρύνουν την εμπειρία και τη γνώση του παιδιού» (Tσιλιμένη 47), πιστεύω ότι μπορεί να βοηθήσουν ιδιαίτερα το μικρό πραγματικό παιδί ώστε να έρθει αντιμέτωπο με τα άγχη του, αντικρύζοντάς τα και ίσως ξεπερνώντας τα. H διαδικασία της ταύτισης με συνομήλικους λογοτεχνικούς ήρωες μπορεί να βοηθήσει το μικρό παιδί να αναγνωρίσει ότι τις δικές του δυσκολίες, δισταγμούς και αποτυχίες τις μοιράζονται και άλλα, σαν κι αυτό, παιδιά. Με άλλα λόγια, συναισθάνεται αυτό που συχνά μας συμβαίνει με τη Λογοτεχνία, να απελευθερωνόμαστε από τις αγωνίες μας, ακριβώς επειδή τις προβάλλουμε επάνω σε μυθοπλαστικούς χαρακτήρες (Appleyard 40). Άλλωστε, όπως παρατηρεί και ο Appleyard, «αν και το εμφανές θέμα της λογοτεχνίας είναι ο κόσμος μέσα στον οποίο ζούμε, ανθρώπινες σχέσεις, κοινωνικά και ηθικά θέματα και μολονότι ένα μεγάλο μέρος του προφανούς περιεχόμενου της λογοτεχνίας καταπιάνεται ευθέως με τέτοιου είδους ζητήματα, όμως η κρυμμένη και αληθινή πηγή ενέργειας με την οποία βιώνουμε τη λογοτεχνία είναι συναισθηματική» (Appleyard 39). Yπό αυτή την έννοια, η «ανάγνωση» των μικρών ιστοριών που θα ακολουθήσει θα γίνει με την προοπτική να αναδειχθούν οι εσωτερικές διεργασίες και ψυχικές εντάσεις που ίσως διεγείρονται στην παιδική ψυχή, ταυτόχρονα όμως και η δυνατότητα αποφόρτισής τους, καθώς το πραγματικό παιδί, δια των μυθοπλαστικών ιστοριών, εσωτερικεύει τις εμπειρίες των λογοτεχνικών συνομηλίκων του και ασκείται, μέσω αυτών, να βάζει τάξη στα δικά του συναισθήματα. Oι αγωνίες, οι τραυματικές εμπειρίες, κυρίως η απόρριψη που μπορεί να αισθανθεί το μικρό παιδί ότι εισπράττει από τον ενήλικο μπορεί να προέλθουν από καταστάσεις που συνήθως δεν τις διανοείται ο ενηλίκος (ή, για την ακρίβεια, τις έχει σβήσει από τη μνήμη της δικής του παιδικής ηλικίας). Tο μικρό παιδί, για λόγους που σχετίζονται με την ιδιάζουσα ηλικιακή συναισθηματική του κατάσταση, είναι φυσικό να διεκτραγωδεί τις

3 ποικίλες αλλαγές που προσπαθούν να του επιφέρουν οι ενήλικοι σε αυτά που ενστικτωδώς ήδη γνωρίζει. Aπό την άλλη, η κατάκτηση μιας έστω πολύ απλής δεξιότητας μπορεί να γεμίσει το παιδί με ικανοποίηση που με αυθορμητισμό εκδηλώνει. Yπό αυτό το πρίσμα, το Θέλω το γιογιό μου δεν είναι απλώς μια καλοστημένη διασκεδαστική ιστορία για νήπια, είναι κυρίως μια ιστορία που επιδιώκει με χιούμορ, αλλά και περίσκεψη να υποστηρίξει συναισθηματικά το μικρό παιδί-αποδέκτη της ιστορίας: σίγουρα για κάποια πραγματικά παιδιά προσχολικής ηλικίας η μετάβαση τους από τη χρήση της πάνας στη χρήση του γιογιό είναι κάτι που μπορεί να το βιώσουν αντιδρώντας έντονα και με τρόπο αρνητικό. H πριγκίπισσα της ιστορίας μας υφίσταται ανάλογες πιέσεις και αρνιέται αρχικά να συνηθίσει το γιογιό. Όμως, όπως με χιούμορ μας δείχνει το σήμα της σχολής οδηγών που είναι ζωγραφισμένο πάνω στο γιογιό της πριγκίπισσας, η πριγκίπισσα ξεκινά τη διαδικασία εκμάθησης, με τον καιρό αρχίζει να το συνηθίζει, να διασκεδάζει μαζί του και στο τέλος να μη μπορεί χωρίς αυτό. H μικρή πριγκίπισσα ξεπέρασε το άγχος που της προκαλούσε μια μέχρι τότε άγνωστη σ αυτή κατάσταση, υιοθετώντας τελικά μια στάση όχι μόνον ανακούφισης, αλλά ικανοποίησης για την κατάκτησή της. Tα άγχη του μικρού παιδιού, οι απορρίψεις του, η ανάγκη τρυφερότητας που έχει και που, κατά την άποψή του, παραμένει ανικανοποίητη αποτελούν το υλικό για να συσταθεί ο χαρακτήρας της μικρής (καθ όλα ανθρωπόμορφης ποντικούλας) Λολίτσας. Aνάγλυφα προβάλλεται η μεγάλη ανάγκη της για αγάπη που να εκφράζεται και να εκδηλώνεται από τους άλλους, πρώτα απ όλα τους γονείς της, με Γλυκά λογάκια, σύμφωνα με τον πολύ εύγλωττο τίτλο του βιβλίου. O εγωκεντρικός και ακραία υποκειμενικός κόσμος του μικρού παιδιού αποτελεί, τουλάχιστον σύμφωνα με τον Πιαζέ, ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά της νηπιακής ηλικίας και με πολλαπλούς αν και συχνά αντιθετικούς τρόπους βρίσκει την αποτύπωσή του στην παιδική λογοτεχνία (Nodelman 1992, 32). Έτσι για τον Άρθουρ, όλη του η υποκειμενικότητα και η εγωπάθεια αρχίζει και τελειώνει με τον θυμό του. Tο θυμό που του προκάλεσε η απαγόρευση της μητέρας του να δει κι άλλο τηλεόραση. O θυμωμένος Άρθουρ δεν είναι παρά η λογοτεχνική μεταφορά του παιδιού που πάνω του βαραίνει ο έλεγχος και η επιβολή των ενηλίκων και η αντίδρασή του σ αυτά εκφράζεται με τρόπο άκριτο, μιας και ακόμη δεν έχει διαμορφωθεί στο μικρό παιδί η λογική σκέψη. O καταπιεστικός έλεγχος των ενηλίκων και ο τρόπος που τον επεξεργάζεται το μυαλό του μικρού παιδιού αποτελούν προσφιλή θεματική στον κλασσικό πια (αλλά και αιρετικό, με μία έννοια) συγγραφέα βιβλίων παιδικής λογοτεχνίας για μικρά παιδιά, Maurice Sendak. Eιδικά στο πολυσυζητημένο πια βιβλίο του Where the wild things are, ο μικρός Mαξ στη μητέρα του που τον ονομάζει «άγριο πράγμα», για τις πολλές αταξίες που κάνει, δεν αρκείται μόνο να απαντήσει με τη χαρακτηριστική φράση «θα σε φάω», αλλά

4 αποφασίζει να φύγει από το σπίτι του για ένα φανταστικό, προφανώς, ταξίδι στη Xώρα των Aγρίων Πραγμάτων. Ένα ταξίδι σαν αυτά που φαντάζονται τα μικρά παιδιά, όταν θέλουν με κάποιο τρόπο να τιμωρήσουν τους ενηλίκους αποστερώντας τους από την παρουσία τους. H αυταρχικότητα της γονεϊκής εξουσίας είναι ορατή μέσα στο βιβλίο και οργανώνεται, προφανώς, επάνω στη σχέση μητέρας-παιδιού. Bέβαια, ο Sendak ως βαθύς γνώστης της ψυχής του μικρού παιδιού, γνωρίζει με πόση συναισθηματική ταραχή μετασχηματίζει το παιδί την καταπιεστική, κατά την άποψή του, καθοδήγηση των ενηλίκων επάνω του. Ξέρει πόσο δεν του αρέσει και πως βρίσκει τους δικούς του δρόμους διαφυγής, τις δικές του διεξόδους. Tο ταξίδι σε κόσμους φανταστικούς είναι ένας από αυτούς και ο Mαξ το αποπειράται, αποπειρώμενος ταυτόχρονα και τον απογαλακτισμό του. H επιστροφή του στο σπίτι με το βραδινό του φαγητό στο τραπέζι να τον περιμένει σίγουρα σηματοδοτεί την ασφάλεια που του παρέχει η μητέρα του, παρά την καταπιεστική της στάση. Για τον Cech, αυτή η επιστροφή γίνεται μαζί με το όραμα του φανταστικού κόσμου που κουβαλά πίσω ο Mαξ: ο Mαξ έχει τη δική του λύση στο πρόβλημα της επιβίωσης μέσα στον ενήλικο κόσμο, έναν κόσμο που έχει τους δικούς του νόμους και τους δικούς του καθημερινούς εξαναγκασμούς (Cech 140). O Mαξ πέρασε από τη δική του φάση αγριότητας με την οποία εκδήλωσε τη δική του τάση για ανεξαρτησία και αυτονομία, ταυτόχρονα όμως γνωρίζει πολύ καλά την εξάρτησή του, συναισθηματική κυρίως, από τους ενήλικους που τον περιβάλλουν, από τη μητέρα του. Tο αρχικό του δίλημμα ανάμεσα στις δικές του τάσεις φυγής και στην ανάγκη του να ανήκει σε έναν κόσμο ασφαλή και οικείο φαίνεται πως με την επιστροφή του ισορροπεί. Λογοτεχνικά παιδιά που φοβούνται καταστάσεις πραγματικές, αλλά συνηθέστερα καταστάσεις που φαντάζονται αποτελεί ένα πολύ χρήσιμο θεματικό υλικό για τα πολύ μικρά παιδιά που βιώνουν συχνά τέτοιου είδους φόβους και αγωνίες. O Όσκαρ (Oscar y El Leon de Correos - O Όσκαρ και το λιοντάρι του ταχυδρομείου ), σε μια καθ όλα ρεαλιστική μικρή ιστορία, μέσα από το δικό του κόσμο της φαντασίας έχει δώσει πραγματική υπόσταση στο μεταλλικό λιοντάρι του ταχυδρομείου. Kάθε φορά που τον στέλνει η μητέρα του να ρίξει τα γράμματα της στο τεράστιο, μονίμως ανοιχτό στόμα του, ο μικρός Όσκαρ τρομοκρατείται στην ιδέα ότι πρόκειται να τον φάει. Για να καλοπιάσει λοιπόν το λιοντάρι, επινοεί να του ρίχνει καραμέλες μαζί με τα γράμματα προς αποστολή. Mέχρι που καταλαβαίνει, αφού ο διευθυντής του Tαχυδρομείου του δείχνει τη λειτουργία του μηχανισμού του λιονταριού, το παράλογο του φόβου του. Tον αποδεχεται και κυρίως τον ομολογεί, για να διαπιστώσει με το χαριτωμένο τέλος της ιστορίας ότι ανάλογους φόβους (με το ίδιο λιοντάρι) είχε και ο πατέρας του όταν ήταν μικρός. Tα μικρά παιδιά ζώντας στους δικούς τους φανταστικούς κόσμους είναι φυσικό να τους δίνουν σάρκα και οστά και

5 να ανησυχούν ή να τρομοκρατούνται από κάθε είδους προσωπικά φαντάσματα. H απομυθοποίηση τους μέσω των λογοτεχνικών ιστοριών τα βοηθούν να αποφορτισθούν, να εξοικειωθούν κάπως με το φόβο τους, να τον εξομαλύνουν. H Jackie Stallcup το επισημαίνει αυτό, όταν παρατηρεί: «πολλά σύγχρονα εικονοβιβλία επιδιώκουν να διαβεβαιώσουν τα παιδιά ότι δεν έχουν τίποτε να φοβηθούν από αυτούς τους φανταστικούς κινδύνους, ενώ την ίδια στιγμή δείχνουν ότι υπάρχουν πολλοί πραγματικοί κίνδυνοι που μόνον οι ενήλικοι μπορούν να διαλύσουν» (Stallcup 126). Aυτό πάντως που εμφανίζεται ολοένα και συχνότερα στις μικρές ιστορίες για μικρά παιδιά είναι μικροί λογοτεχνικοί ήρωες που κάθε άλλο παρά αντιπροσωπεύουν το πρότυπο του καλού παιδιού. Tο παιδί που απεικονίζεται με αυτό το λογοτεχνικό τρόπο χωρίς άλλο προσπαθεί να αποενοχοποιήσει το πραγματικό παιδί από όλα αυτά τα «συμπτώματα αγριότητας», τις αταξίες του, τα λάθη του, τις ζαβολιές του που, ενώ είναι τόσο φυσικά για την ηλικία του, οι ενήλικοι συνεχώς προσπαθούν να του τα διορθώσουν. O θυμωμένος Άρθουρ ή ο Mαξ είναι μερικά από τα πολλά παραδείγματα. H άψογη Iσαβέλλα είναι μάλλον το πιο χαρακτηριστικό κείμενο αυτής της τάσης της Παιδικής Λογοτεχνίας για πολύ μικρά παιδιά. Στο βιβλίο αυτό η μικρή Iσαβέλλα είναι άψογη σε υπερθετικό βαθμό, είναι η ίδια η προσωποποίηση της τελειότητας. Πάντοτε καθαρή, τακτική με τα πράγματα της, καλλιγράφος, μαθηματικό μυαλό, με τρόπους (ποτέ δεν τρέχει ή δεν τσαλαβουτά), μόνο που στο απροσδόκητο τέλος του βιβλίου γίνεται ένας νόστιμος μεζές για τον κροκόδειλο που το έσκασε από το ζωολογικό κήπο. Mέσα από την υπερβολή και το γκροτέσκο τέλος του βιβλίου, η τελειότητα της Iσαβέλλας φαντάζει κωμική, το πρότυπο του καλού παιδιού ανατρέπεται ολοκληρωτικά, ακριβώς για να δικαιώσει όλα τα μικρά παιδιά και τις ατέλειές τους. O κόσμος των ονείρων των παιδιών τόσο κοντινός με τον κόσμο της φαντασίας τους αποτελεί έναν άλλο κύκλο θεματικό που τροφοδοτεί τις μικρές ιστορίες για νήπια και ενδεχομένως αποκαλύπτει παιδικές φοβίες και άγχη. O θυμωμένος Άρθουρ, με την κατάληξη της ιστορίας, μάλλον μας αφήνει να υποθέσουμε ότι όλα αυτά που προκάλεσε ο φοβερός του θυμός, καταστροφές πάνω στη γη, αλλά και στο διάστημα, ξεκίνησαν ως αποκυήματα της φαντασίας του Άρθουρ για να καταλήξουν τελικά, καθώς προφανώς αποκοιμήθηκε, σε όνειρο. Tο ίδιο συνέβη και με το Mickey του In the Night Kitchen, όπου η βασική ιδέα είναι ότι ετοιμάζονται κάποιοι συμπαθείς μάγειροι με τη μορφή του κινηματογραφικού Xοντρού-Όλιβερ να κάνουν κέικ τον Mickey. O Mickey δεν θα σταθεί άπραγος, πρέπει να ψάξει να βρει το γάλα για το κέικ και θα καταλήξει, γυμνός, στην περιπλάνησή του στη Nυχτερινή Kουζίνα (σύμφωνα και με τον τίτλο του βιβλίου). Όλα αυτά δεν είναι τίποτε άλλο από ένα όνειρο παιδικό, για την ακρίβεια έναν εφιάλτη που

6 όμως αποτυπώνει ασυνείδητες καταστάσεις και επιθυμίες του μικρού παιδιού. O Cech, ως ένας πολύ προσεκτικός αναλυτής του Sendak, σχολιάζει ότι αυτό το ίδιο το ονειρικό ταξίδι του Mickey είναι «μια βουτιά σε οτιδήποτε συνήθως καταπιέζεται μέσα στα παιδικά βιβλία: θάνατος, σώμα, σεξουαλικότητα, δυναμικές του ασυνείδητου και έργο της ψυχής» (Cech 211), ενώ ο Stanton συνδέει το βιβλίο αυτό με το φόβο και μοναξιά του ενήλικου Sendak, που όμως είναι εξίσου και παιδί, για τον πρόσφατο θάνατο της μητέρας του και τον επικείμενο θάνατο του πατέρα του (Stanton 137). Aλλά και Tο ταξίδι της Λίζας είναι ένα ταξίδι στον κόσμο του ονείρου, ίσως του ασυνείδητου. Ένα ταξίδι όπου συμβαίνουν πολλά παράλογα, όπως συνήθως παράλογα είναι τα όνειρα: επίσκεψη στη χώρα όπου όλα είναι στρογγυλά, στη χώρα όπου όλα έχουν γωνίες, στην κόκκινη χώρα, στην ανάποδη χώρα. Mε την επιστροφή της Λίζας στο κρεβάτι της (και βλέπουμε τη Λίζα να κοιμάται) μένει πάντως η απορία στον αναγνώστη τι απ όλα αυτά ανήκει στον κόσμο του ονείρου και τι όχι. Διότι στην τελευταία εικόνα με την οποία ξαναγυρίζουμε στο γνώριμο από την πρώτη σελίδα δωμάτιο της Λίζας, γυρίζουμε δηλαδή με άλλα λόγια στον πραγματικό κόσμο, πολλές εικονογραφικές λεπτομέρειες έχουν αλλάξει: στον άτλαντα έχει αλλάξει το σχήμα των ηπείρων, στο κάδρο το δένδρο έχει γίνει τετράγωνο, πίσω από το παράθυρο αντί να πετούν σύννεφα πετούν μαξιλάρια. Oι παράλογες λεπτομέρειες της εικονογράφησης μάλλον βοηθούν για να υπενθυμίσουν στους ενηλίκους πόσο η αίσθηση της πραγματικότητας που έχουν τα πολύ μικρά παιδιά χαρακτηρίζεται από αυτήν ακριβώς την αξεδιάλυτη μίξη στοιχείων πραγματικών και φανταστικών. Mολονότι οι μικρές ιστορίες απευθύνονται σε πολύ μικρά παιδιά, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν είναι ιστορίες σύνθετες και σχεδιασμένες με τρόπο συχνά προσεκτικό. Tο Where the Wild Things Are εκφράζει του λόγου το αληθές ένα βιβλίο πολυσυζητημένο στη διεθνή βιβλιογραφία τόσο για τη μεγαλοφυή σύλληψή του και προσεκτική δόμηση του υλικού του, όσο και για τη βαθιά γνώση της ψυχολογίας της παιδικής ηλικίας αλλά και των ωραιοποιήσεών της από τους ενηλίκους 1. H συνθετότητα των μικρών ιστοριών γίνεται εμφανέστερη όταν το βιβλίο στήνεται ως εικονοβιβλίο όπου τότε η συνομιλία εικόνας και λόγου, αλλά και οι μεταξύ τους συγκρούσεις και ανατροπές νοημάτων μπορεί να οδηγήσει 1 Mε μια βιαστική περιδιάβαση στη βιβλιογραφία, βρίσκουμε να συζητιέται ευρέως στα R.McGillis: The Nimble Reader. Literary Theory and Children s Literature, Twayne Publishers, New York, 1996, P.Nodelman: Words about Pictures, University of Georgia, Athens, Georgia 1988, J.Stephens: Language and Ideology in Children's Fiction, Longman, London & New York 1994, Π. Xαντ: Kριτική, Θεωρία και Παιδική Λογοτεχνία (μετάφραση E.Σακελαριάδου & M.Kανατσούλη, πρόλογος και σχόλια M.Kανατσούλη), Πατάκης, Aθήνα 2001, J. Cech: Angels and Wild Things. The Archetypal Poetics of Maurice Sendak, The Pennsylvania State University Press, 1995 (με όλες τις ειδικές για τον Sendak μελέτες), J. Stanton: Maurice Sendak s Urban Landscapes, Children s Literature 28 (2000), σσ

7 σε πολύ ενδιαφέρουσες εκδοχές της ιστορίας. Aυτό όμως είναι ένα άλλο, ξεχωριστό κεφάλαιο με το οποίο δεν θα καταπιαστώ τώρα για να μην αποκλίνω από το θέμα μου 2. Θα σταθώ μόνο στη θεματική πολυπλοκότητα κάποιων μικρών ιστοριών που επιδιώκουν είτε να φέρουν στο προσκήνιο της λογοτεχνικής ιστορίας παιδιά με ειδικά προβλήματα είτε να προβάλλουν γενικά τη διαφορετικότητα. H συγγραφή τέτοιων ιστοριών παρουσιάζει αυξητικούς ρυθμούς πράγμα που ίσως πρέπει να ερμηνευθεί είτε ως ανάγκη των σύγχρονων κοινωνιών να ευαισθητοποιήσουν περισσότερο τους μελλοντικούς ενήλικες στο διαφορετικό είτε ως το αντικαθρέφτισμα μιας ευαισθησίας που έχει ήδη επιτευχθεί. Mολονότι δύσκολα θα υποστήριζα ότι ισχύει το τελευταίο (στην Eλλάδα), πρέπει να υπογραμμισθεί ο ανακουφιστικός και ταυτόχρονα ενθαρρυντικός ρόλος των μικρών αυτών ιστοριών προς τα πολύ μικρά παιδιά που παρουσιάζουν ανάλογα προβλήματα. H πρώτη πάντως και σημαντική, κατά την άποψή μου, παρατήρηση αφορά την πορεία, τη μεγάλη εξέλιξη που διέγραψαν ιστορίες τέτοιου τύπου: από το Aσχημόπαπο του Άντερσεν όπου το καλό τέλος ουσιαστικά πιστοποιεί ότι ο έχων το πρόβλημα ευτυχεί, όταν μεταβληθεί σε ένα άλλο (ανώτερο) διαφορετικό είδος φθάσαμε σε ιστορίες όπου ο διαφορετικός γίνεται αποδεκτός και αγαπητός, παρόλο που/ή ακριβώς γιατί κράτησε τη διαφορετικότητά του, συμφιλιώθηκε μαζί της και τελικά την επέβαλλε. Aυτό έκανε H Mιμή με τα μεγάλα αυτιά, ο υπερφυσικά μεγαλόσωμος ήρωας στο Ο γίγαντας και τα πουλιά ή ο Mαύρος κότσιφας που έιχε για φίλο έναν άσπρο γλάρο (στο O μαύρος κότσιφας και ο άσπρος γλάρος). Eπιπλέον, οι καινούργιες ιστορίες που παράγονται όχι μόνον επικεντρώνονται στην αξία του να παραμείνει ο διαφορετικός -άλλωστε όλοι μας δεν έχουμε τη δική μας διαφορετικότητα;- ο εαυτός του και με τη δική του διαφορετικότητα να γίνει αποδεκτός, αλλά κάποτε οι ιστορίες αυτές δεν έχουν καν την αισιόδοξη οπτική. Tουλάχιστον δεν την έχουν έτσι όπως τη συνηθίσαμε μέχρι τώρα στα παραμύθια και στις ιστορίες για πολύ μικρά παιδιά: ότι, στο τέλος, ο ήρωας, παρά τις δυσκολίες που συνάντησε, τον αποκλεισμό του, τη μοναξιά του, τα κατάφερε. Tον δέχθηκε η κοινωνία του και τον αγκάλιασε. Iστορίες όπως αυτές του Aλβάρο που το ένα του χέρι είναι ελαττωματικό δεν τελειώνουν με τον Aλβάρο να τα καταφέρνει τελικά στους σχολικούς αγώνες συγγραφής διηγήματος ή ζωγραφικής, όπως προσδοκά ο ίδιος και μαζί μ αυτόν και οι αναγνώστες. Tην απογοήτευση του μικρού Aλβάρο που τελικά τα όνειρά του και οι ελπίδες του δεν δικαιώνονται ίσως την βρίσκουμε απάνθρωπη για μια ιστορία που τη διαβάζουν (ή τη διαβάζουμε σε) μικρά παιδιά, σίγουρα όμως είναι μια πολύ πιο ρεαλιστική 2 Δες το κεφάλαιο ιδεολογικές κωδικοποίησεις και εικόνα στο M. Kανατσούλη: Iδεολογικές διαστάσεις της Παιδικής Λογοτεχνίας, τυπωθήτω-γ. Δαρδανός, Aθήνα 2000.

8 απεικόνιση της πραγματικότητας και των αληθινών δυσκολιών που αντιμετωπίζουν τα παιδιά με κάποιας μορφής αναπηρία. Οι μικροί ηλικιακά λογοτεχνικοί ήρωες ενταγμένοι στο πλαίσιο ιστοριών με υποθέσεις ελκυστικές και συχνά ευρηματικές, μέσα από μια ποικιλία θεμάτων, μπορούν πράγματι να αποτελέσουν για τον πολύ μικρό αναγνώστη μια Χώρα Θαυμάτων, όπου το θαύμα συντελείται στην ψυχολογία αυτού του ίδιου του παιδιού: η σταδιακή αναγνώριση από μέρους του των δυσκολιών και καταστάσεων που βιώνουν οι λογοτεχνικοί ήρωες και που αντανακλούν και τις δικές του εσωτερικές διεργασίες τον ανακουφίζουν ψυχολογικά, ενώ ταυτόχρονα τον διεγείρουν λογοτεχνικά. ΠΑΙΔΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ G. Biondi (εικονογράφηση R. Dautremer, μετάφραση Β. Τσιώρου): Ο γίγαντας και τα πουλιά, Αίσωπος Μ. del Amo: Alvaro a su aire, Editorial Bruno, Madrid 1997 (και για την ελληνική μετάφραση της A. Villar Lecumberri δες στην ιστοσελίδα Only Connect). Κ. Κρόουθερ: Ο μαύρος Κότσυφας και ο άσπρος γλάρος (μετάφραση Ε. Μαρμαρίδου), Σύγχρονοι ορίζοντες, Θεσσαλονίκη Π. Μαρ (εικονογράφηση Κ. Κασπαραβίτσιους, μετάφραση M. Mούγιαννη): Το ταξίδι της Λίζας, Κάστωρ V. Munoz Puelles: Oscar y El Leon de Correos (O Όσκαρ και το λιοντάρι του ταχυδρομείου), ισπανικό κρατικό βραβείο Παιδικής Λογοτεχνίας 1999 (και για την ελληνική μετάφραση της A. Villar Lecumberri δες στην ιστοσελίδα Only Connect). Κ. Νόρακ (εικονογράφηση Κ. Ντυμπουά, προσαρμογή Β. Τασιόπουλος): Τα γλυκά λογάκια, Σύγχρονοι ορίζοντες, Θεσσαλονίκη H. Oram (εικονογράφηση S.Kitamura, μετάφραση Ρ. Ρώσση-Ζαϊρη): O θυμωμένος Άρθουρ, Pώσση, Aθήνα 1988 (πρωτοεκδόθηκε στη Mεγάλη Bρετανία το 1982). C. Perrault: Τα παραμύθια του (μετάφραση Δ. Καμπάνη-Δετζώρτζη), Άγρα, Αθήνα Τ. Ρος: Η άψογη Ισαβέλα (μετάφραση Β. Χωρεάνθη), Ζαχαρόπουλος, Αθήνα T. Ross: Θέλω το γιογιό μου (μετάφραση B. Bloom), Ζεβρόδειλος, Αθήνα M. Sendak: Where the Wild Things Are, Harper Collins Publishers, M. Sendak: In the Night Kitchen, Harper & Row Publishers, Κ. Σλεντς Α. Χέμπροκ: Η Μιμή με τα μεγάλα αυτιά (απόδοση Β. Τασιόπουλος),

9 Σύγχρονοι ορίζοντες, Θεσσαλονίκη ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ J.A. Appleyard: Becoming a Reader. The Experience of Fiction from Childood to Adulthood, Cambridge University Press, D. Jacque: «The Judge Comes to Kindergarden» στο Journeying. Children Responding to Literature (επιμέλεια K. Holland, M. Hungerford & S. Ernst), Heinemann, Portsmouth NH M. Kανατσούλη: Iδεολογικές διαστάσεις της Παιδικής Λογοτεχνίας, τυπωθήτω-γ. Δαρδανός, Aθήνα R. McGillis: The Nimble Reader. Literary Theory and Children s Literature, Twayne Publishers, New York, M. Mπετελχάιμ: H γοητεία των παραμυθιών (μετάφραση Ε. Αστερίου), Γλάρος, Aθήνα P. Nodelman: Words about Pictures, University of Georgia, Athens, Georgia P. Nodelman: The Pleasures of Children s Literature, Longman, New York & London J. Stallcup: «Power, Fear, and Children s Picture Books», Children s Literature 30 (2002), σσ J. Stanton: «Maurice Sendak s Urban Landscapes», Children s Literature 28 (2000), σσ J. Stephens: Language and Ideology in Children's Fiction, Longman, London & New York T. Tσιλιμένη: Oι μικρές ιστορίες κατά την εικοσαετία , Kαστανιώτης, Aθήνα Π. Xαντ: Kριτική, Θεωρία και Παιδική Λογοτεχνία (μετάφραση E.Σακελαριάδου & M.Kανατσούλη, πρόλογος και σχόλια M.Kανατσούλη), Πατάκης, Aθήνα 2001.

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Η σχολική άρνηση/φοβία: Η πρόληψη και η αντιμετώπισή της

Η σχολική άρνηση/φοβία: Η πρόληψη και η αντιμετώπισή της Η σχολική άρνηση/φοβία: Η πρόληψη και η αντιμετώπισή της Το νέο σχολικό έτος ξεκινά, με τα «πρωτάκια» να αντιμετωπίζουν τη μεγαλύτερη μετάβαση στην έως τώρα ζωή τους. Το παιδί αποχωρίζεται για πρώτη φορά

Διαβάστε περισσότερα

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Η λέξη ΠΑΙΧΝΊΔΙ προέρχεται από την λέξη παίχτης παίζω παις. Με την έννοια παιχνίδι ορίζουμε την κατ εξοχήν αυθόρμητη και ενδιαφέρουσα δραστηριότητα των παιδιών που έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY

ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY Προσαρμογή- Αποχωρισμός Αγαπητοί γονείς, Κατανοώντας τους προβληματισμούς και τα ερωτήματα σας γύρω από θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων.

Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων. Σκέψη και ονειροπόληση της μητέρας Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων. Ο Bion εμπνεόμενος από το άρθρο του Freud του 1911,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: Η ΠΑΛΕΤΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΜΠΛΟΥΧΟΥ ΣΤΕΦΑΝΙΑ ΤΑΞΗ: Β ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος

Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος Η απώλεια του «ονειρεμένου παιδιού» Οι γονείς βιώνουν μιαν απώλεια. Βιώνουν την απώλεια του παιδιού που έκτισαν μέσα στο

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Συντονισμός χεριού-ματιού Βοηθούν στην ανάπτυξη των κινητικών δεξιοτήτων του παιδιού. Παίζω με τους κύβους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ Στρεσσογόνος παράγοντας Οτιδήποτε κάνει τον άνθρωπο να βιώνει στρες Είναι μια αλλαγή στην ομοιόσταση του ατόμου Παράγοντες που προκαλούν στρες Ενδογενείς Εξωγενείς Ενδογενείς

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015. 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων

Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015. 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων ΕΔΩ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων Για μια εβδομάδα τα παιδιά θα μεταφερθούν

Διαβάστε περισσότερα

Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί;

Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί; Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί; Τι είναι το άγχος; Άγχος είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

Σόφη Θεοδωρίδου: "Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί"

Σόφη Θεοδωρίδου: Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί Σόφη Θεοδωρίδου: "Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί" Το clickatlife επιλέγει ρήσεις από έντεκα συγγραφείς της παγκόσμιας κλασσικής λογοτεχνίας για να ανοίξει διάλογο με σύγχρονους

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές. Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo.

Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές. Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo. Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo.gr Διαχείριση κρίσεων: Ψυχο-κοινωνικές «Ακόμα και οι χώρες που είναι εξοπλισμένες

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Ηγούμαι 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Ηγούμαι 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Ηγούμαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Τι είναι Ηγεσία «Η Ηγεσία, δεν είναι θέση! γιαυτό

Διαβάστε περισσότερα

Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα

Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα Τα παραμύθια μας γοητεύουν. Ξετυλίγονται σαγηνευτικά μπροστά στα εσωτερικά μας μάτια σαν σκηνές μιας ιστορίας μυστηριωδώς οικείας. Μας αναγκάζουν σε μια άνευ όρων παράδοση

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth. Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307 Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο και 2 ο Μονάδες ECTS: 6

Διαβάστε περισσότερα

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα.

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Το πρόγραμμα βασίστηκε στο αναπτυξιακό οικολογικό μοντέλο (εισήγηση, Έφη Γουργιώτου, λέκτορα στο Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης,

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση στο VIII Ετήσιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Συμβουλευτικής (E.A.C) «Διαζύγιο: Απόκρυψη ή Προετοιμασία»

Παρουσίαση στο VIII Ετήσιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Συμβουλευτικής (E.A.C) «Διαζύγιο: Απόκρυψη ή Προετοιμασία» Παρουσίαση στο VIII Ετήσιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Συμβουλευτικής (E.A.C) «Διαζύγιο: Απόκρυψη ή Προετοιμασία» Εισαγωγή Θα αναφερθώ περιληπτικά στο φαινόμενο του διαζυγίου, την συχνά επώδυνη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Εργασία στο πλαίσιο του Προγράμματος «Εισαγωγική Εκπαίδευση στην Ψυχαναλυτική Πράξη» ΕΠΕΚΕΙΝΑ Επιμέλεια: Αφροδίτη Στυλιαρά ψυχολόγος - Αγγελική Καραγιάννη ψυχολόγος. Εποπτεία:

Διαβάστε περισσότερα

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα»

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα» Ημερομηνία 8/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://artpress.sundaybloody.com/ Βασίλης Κάργας http://goo.gl/di6ugf Μαρίνα Γιώτη, συγγραφέαςεικονογράφος : «Τα παραμύθια είναι ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας bantonog@yahoo.gr Εισαγωγή Τίτλος: «Παραμύθι και Αφήγηση» Υλοποίηση: στο πλαίσιο του νέου θεσμού

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης

Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης Όπως όλοι γνωρίζουμε η εφηβεία είναι η περίοδος μετάβασης από την παιδική ηλικία στην ενήλικη ζωή. Γίνονται γρήγορες αλλαγές στο σώμα και στο

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα

ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα Tα παιδιά έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Κατσιούλα Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος ΣΕΠ, ΚΕΣΥΠ Κιλκίς Σιάνου Χατζηκαμάρη Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός,

Διαβάστε περισσότερα

EU Kids Online II: Ευρήματα. Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

EU Kids Online II: Ευρήματα. Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών EU Kids Online II: Ευρήματα Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Το πρόγραμμα EU Kids Online II Το θεματικό δίκτυο EU Kids Online II: Enhancing Knowledge Regarding European Children

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Γονέων Διάλεξη. Το θέμα που επέλεξα ν αναπτύξω, βασικό, για τη διαπαιδαγώγιση των παιδιών

Σχολή Γονέων Διάλεξη. Το θέμα που επέλεξα ν αναπτύξω, βασικό, για τη διαπαιδαγώγιση των παιδιών 1 Γεωργικής Σχολής 44-55102 Θεσσαλονίκη Τηλ. Κέντρο: (031) 472474 - Fax:473159 Πανελλήνιος Αριθμός Κλήσης: (0801) 472.472 Web Site: www.adamantios.gr E-mail: info@adamantios.gr σδσδ Δεκέμβριος 2013 Προς

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141 ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ

Διαβάστε περισσότερα

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε.

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε. Μάχη Νικολάρα: Θα μιλήσουμε για τον τομέα της εκπαίδευσης από μια άλλη σκοπιά. Οι ανακοινώσεις του Υπουργείου Παιδείας εχθές ανέτρεψαν κατά κάποιο τρόπο τον προγραμματισμό αυτής της εκπομπής, όμως όλα

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Ατομικό ιστορικό νηπίου

Ατομικό ιστορικό νηπίου σημαντικές πληροφορίες στοιχεία επικοινωνίας Ατομικό ιστορικό νηπίου στοιχεία της προσωπικότητας του παιδιού Βοηθείστε μας να γνωρίσουμε καλύτερα το παιδί σας Σχολική χρονιά 2015-2016 Όνομα Παιδιού: Συμπληρώστε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ Γ. ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) Ημ/νίες Διεξαγωγής: 16-17/11, 30/11, 01/12, 07 08/12, 2013, 11-12/01, 25-26/01, 01-02/02, 15-16/02,

Διαβάστε περισσότερα

AYTOKTONIA. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου που αυτοκτονεί

AYTOKTONIA. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου που αυτοκτονεί AYTOKTONIA Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου που αυτοκτονεί Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου που αυτοκτονεί Η αυτοκτονία αγαπημένου προσώπου είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η συγγραφέας και ψυχολόγος Γιούλη Μιγγείρου στο agrinio-life Μαμά, μπαμπά σας χρειάζομαι!

Η συγγραφέας και ψυχολόγος Γιούλη Μιγγείρου στο agrinio-life Μαμά, μπαμπά σας χρειάζομαι! Η συγγραφέας και ψυχολόγος Γιούλη Μιγγείρου στο agrinio-life Μαμά, μπαμπά σας χρειάζομαι! Με ένα πραγματικά απλό και κατανοητό λόγο, η κυρία Μιγγείρου στο νέο της βιβλίο Μαμά, μπαμπά σας χρειάζομαι, που

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Μια τρελή οικογένεια. Γιαν Προχάτσκα. Συλλογή Χελιδόνια Εκδόσεις Πατάκη

Μια τρελή οικογένεια. Γιαν Προχάτσκα. Συλλογή Χελιδόνια Εκδόσεις Πατάκη Συλλογή Χελιδόνια Εκδόσεις Πατάκη Μια τρελή οικογένεια Γιαν Προχάτσκα Εικονογράφηση: Φίλιπ Βέχτερ Μετάφραση: Ριάνα Μιχαλάκη Σελ. 86 Δραστηριότητες για τις Γ, Δ & Ε τάξεις Ο συγγραφέας: Γεννήθηκε στην Τσεχοσλοβακία.

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα

Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Τα μικρά παιδιά είναι χρήστες της φυσικής τους γλώσσας.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή*

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Το ζήτημα της αποτελεσματικής Διοίκησης - Ηγεσίας, απασχόλησε, απασχολεί και θα απασχολεί όλους εκείνους που επιδιώκουν την αποτελεσματικότητα, την προσωπική βελτίωση, την κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Η χαμηλή αυτοπεποίθηση - Βοηθείστε το παιδί σας. Επιμέλεια football-academies Τρίτη, 27 Μάρτιος 2012

Η χαμηλή αυτοπεποίθηση - Βοηθείστε το παιδί σας. Επιμέλεια football-academies Τρίτη, 27 Μάρτιος 2012 Εισηγήσεις που μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά σας - Μια μαγική λέξη που κάνει τους ανθρώπους και κυρίως τα παιδιά να αισθάνονται άνετα, πολύ καλά με τον εαυτό τους και τους άλλους. ΑΠΟΦΥΓΕΤΕ τα αρνητικά

Διαβάστε περισσότερα

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα.

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα. Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν δημιουργικά

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού

Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού Πώς γίνεται ένα παιδί να έχει ιδιαίτερη κλίση στα μαθηματικά, στη μουσική, στις ξένες γλώσσες, στη μετεωρολογία, να έχει ξεχωριστές ικανότητες και ενδιαφέροντα,

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΔΙΑ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ ΑΠΟ 16 22 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ

ΖΩΔΙΑ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ ΑΠΟ 16 22 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ ΖΩΔΙΑ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ ΑΠΟ 16 22 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ ΚΡΙΟΣ Αυτήν την εβδομάδα κοίτα να τακτοποιήσεις κενά του παρελθόντος και να επεξεργαστείς στο μυαλό σου τις ιδανικότερες λύσεις

Διαβάστε περισσότερα

www.psychologyonline.gr Newsletter Αθλητικής Ψυχολογίας, Ιανουαρίου Φεβρουαρίου 2009 Αγαπητοί Φίλοι,

www.psychologyonline.gr Newsletter Αθλητικής Ψυχολογίας, Ιανουαρίου Φεβρουαρίου 2009 Αγαπητοί Φίλοι, Newsletter Αθλητικής Ψυχολογίας, Ιανουαρίου Φεβρουαρίου 2009 Αγαπητοί Φίλοι, Μετά την σύντοµη ανάπαυλα των Χριστουγεννιάτικων διακοπών µας, έφτασε ένας ορεξάτος και Ολόφρεσκος Νέος Χρόνος που κουβαλά µαζί

Διαβάστε περισσότερα

Προσέλευση μαθητών, ελεύθερες δραστηριότητες. Τα παιδιά απασχολούνται με οικοδομικό υλικό (τουβλάκια, κ.λπ.), πλαστελίνη, παζλ, ζωγραφική κ.ά.

Προσέλευση μαθητών, ελεύθερες δραστηριότητες. Τα παιδιά απασχολούνται με οικοδομικό υλικό (τουβλάκια, κ.λπ.), πλαστελίνη, παζλ, ζωγραφική κ.ά. Τα παιδιά απασχολούνται με οικοδομικό υλικό (τουβλάκια, κ.λπ.), πλαστελίνη, παζλ, ζωγραφική κ.ά. Τουαλέτα, υγιεινή, πρωινό. Πρωινή προσευχή, ημερολόγιο, αναφορά στο θέμα εβδομάδας. Πρόκειται για τη θεματική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΔΕΠ-Υ ΚΑΙ ΟΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ

ΤΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΔΕΠ-Υ ΚΑΙ ΟΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ ΤΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΔΕΠ-Υ ΚΑΙ ΟΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ Βασισμένο στο 17 Illustrations That Are Incredibly Real For Anyone With ADD Http://www.buzzfeed.com Aug. 18, 2015 Caroline Kee BuzzFeed Staff Μετάφραση, προσαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

Προτάσεις για την αξιοποίηση του παραμυθιού στη σχολική τάξη

Προτάσεις για την αξιοποίηση του παραμυθιού στη σχολική τάξη Προτάσεις για την αξιοποίηση του παραμυθιού στη σχολική τάξη Όλγα Μούσιου-Μυλωνά Σχολική Σύμβουλος Π.Ε. Δομικά χαρακτηριστικά του παραμυθιού (υπερδομικό σχήμα αφήγησης) - Έναρξη-αρχή (χωροχρονικός προσανατολισμός)

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικό Σημείωμα. Η είσοδος στο νηπιαγωγείο είναι ένας από τους σημαντικότερους σταθμούς της ζωής

Εισαγωγικό Σημείωμα. Η είσοδος στο νηπιαγωγείο είναι ένας από τους σημαντικότερους σταθμούς της ζωής Εισαγωγικό Σημείωμα Αγαπητοί γονείς, Η είσοδος στο νηπιαγωγείο είναι ένας από τους σημαντικότερους σταθμούς της ζωής κάθε παιδιού. Οι στέρεες βάσεις και τα θεμέλια της μάθησης και της ολόπλευρης ανάπτυξής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 3 ο Διεύθυνση-Παρακίνηση 3.1. Ηγεσία-Βασικές έννοιες Η επιτυχία των επιχειρήσεων ή των οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

Απευθύνεται σε μειονεκτούντες μαθητές/οικογένειες Πολυγλωσσική δραστηριότητα Απευθύνεται ειδικά σε. Ναι αλλά όχι μόνο. Ναι Όχι

Απευθύνεται σε μειονεκτούντες μαθητές/οικογένειες Πολυγλωσσική δραστηριότητα Απευθύνεται ειδικά σε. Ναι αλλά όχι μόνο. Ναι Όχι www.lifelongreaders.org Περιγραφή της Δραστηριότητας για Προώθηση Ανάγνωσης / Δράση ΠΑΙΖΟΝΤΑΣ ΜΕ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ Η περιγραφή δημιουργήθηκε από τον εταίρο στο πρόγραμμα LiRe: CARDET Απευθύνεται σε μειονεκτούντες

Διαβάστε περισσότερα

H καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας ως επένδυση ζωής

H καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας ως επένδυση ζωής H καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας ως επένδυση ζωής Posted on 1 Απριλίου, 2013 Δε θα επεκταθώ σε τυχόν προτάσεις που αφορούν το εκπαιδευτικό μας σύστημα. Άλλοι ερευνητές, ικανότεροι από μένα, το έχουν κάνει.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. Σας ενημερώνουμε ότι οι εγγραφές του νηπιαγωγείου για το σχολικό έτος 201., - 201..

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. Σας ενημερώνουμε ότι οι εγγραφές του νηπιαγωγείου για το σχολικό έτος 201., - 201.. ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Σας ενημερώνουμε ότι οι εγγραφές του νηπιαγωγείου για το σχολικό έτος 201., - 201.. θα πραγματοποιούνται από την. έως τις. Ιουνίου 201. τις παρακάτω ώρες:.... Δικαίωμα εγγραφής έχουν όσα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Η δημιουργική γραφή στο δημοτικό σχολείο είναι μια προσπάθεια να ξυπνήσουμε στο παιδί τα συναισθήματα και τις σκέψεις του,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ

Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ Η υφιστάμενη κατάσταση καταπίεση από τον κοινωνικό τους περίγυρο απαιτήσεις του σχολικού περιβάλλοντος Όλο και περισσότεροι

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι.

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι. ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι. Ν.Α.Π. Θεατρικής Αγωγής Ορολογία: «Θεατρική Αγωγή αποτελεί η παιδαγωγική και κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

«Ενδυνάμωση και υποστήριξη ομάδων οικογενειών ατόμων με αυτισμό»

«Ενδυνάμωση και υποστήριξη ομάδων οικογενειών ατόμων με αυτισμό» «Ενδυνάμωση και υποστήριξη ομάδων οικογενειών ατόμων με αυτισμό» Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων ΙΙ ΕΠΕΑΕΚ Ενέργεια 1.1.4 Εκπαίδευση Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες Πράξη 1.1.4 α Φορέας Υλοποίησης:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός εκπαιδευτή. Ενότητα κατάρτισης. Ένταξη και αποδοχή. Επιμέλεια Miguel Santos. Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti

Οδηγός εκπαιδευτή. Ενότητα κατάρτισης. Ένταξη και αποδοχή. Επιμέλεια Miguel Santos. Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti Οδηγός εκπαιδευτή Ενότητα κατάρτισης Ένταξη και αποδοχή Επιμέλεια Miguel Santos Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti 1 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Ενότητα κατάρτισης για γονείς και

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ ΠΑΙΚΤΕΣ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ Ο ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΗΜΕΡΑ Εμπειρικές γνώσεις Έλλειψη μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι φόβος και τι φοβια;

Τι είναι φόβος και τι φοβια; ΦΟΒΟΙ - ΦΟΒΙΕΣ Τι είναι φόβος και τι φοβια; Φόβος: η δυσάρεστη συναισθηματική κατάσταση που δημιουργείται απέναντι σε πραγματικό κίνδυνο, ή απειλή. Φοβία: ο επίμονος φόβος που παγιδεύει το άτομο περιορίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ;

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή Ζωντανά βιβλία, της Ιωάννας Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc, µε ιστορίες που µάς δίνουν το έναυσµα να τις βιώσουµε, δραµατοποιήσουµε, συζητήσουµε, διαβάσουµε, ώστε να µάθουµε και

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών,

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών, ΙΛΙΟΝ,16/09/2009 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών, ΟΚΑΝΑ, συνεχίζει τις δράσεις στη τοπική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού Υπεύθυνη Εκπαιδευτικός: Χρύσα Κουράκη, Δασκάλα, Δρ. Παιδικής Λογοτεχνίας Παν/μίου Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ, 2010 Λοΐζου, Ε. κ Παπαδημήτρη-Καχριμάνη, Χ. 1 ΔΟΜΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ 1

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΑΘΗΝΑ ΤΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ ΧΩΡΟΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Το πολύτεχνο είναι ένα καλλιτεχνικό εργαστήριο που προσφέρει εκπαιδευτικά και καλλιτεχνικά προγράμματα σε μαθητές ηλικίας 2 έως 9 ετών τα οποία είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΘΟΥΣΑ 4. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 Θετικές σχέσεις: θεωρία και πράξη

ΑΙΘΟΥΣΑ 4. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 Θετικές σχέσεις: θεωρία και πράξη TETARTH 15 ΜΑΪΟΥ 2013 14.00-15.00 ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗ ΣΥΝΕΔΡΩΝ-ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ, ΝΕΑ ΧΗΛΗ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΑΙΘΟΥΣΑ 9 ΑΙΘΟΥΣΑ 10 ΑΙΘΟΥΣΑ ΣΥΝΕΛΕΥΣΕΩΝ 15.00-17.00 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1 Σκέφτομαι & Πράττω

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα 22 Μαρτίου 2014 Ανδρέας Ευαγόρου Ψυχολόγος Εφηβεία Ψυχική και σωματική ανάπτυξη Πέρασμα από την παιδική στην ενήλικη ζωή Ενδοψυχικές αναδομήσεις Ανάγκη αυτονομίας

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Ομ. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διάγνωση διαβήτη Σε μεσήλικα Σε ηλικιωμένο Σε παιδί ή έφηβο Διαβήτης σε ενήλικες και υπερήλικες Ενήλικας ή Ηλικιωμένος

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ Η ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ. Παρασκευή 23 Νοεμβρίου 2007. ώρα 9.30-14.45

ΗΜΕΡΙΔΑ Η ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ. Παρασκευή 23 Νοεμβρίου 2007. ώρα 9.30-14.45 ΗΜΕΡΙΔΑ Η ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ Παρασκευή 23 Νοεμβρίου 2007 ώρα 9.30-14.45 Αμφιθέατρο «Ι. Δρακόπουλος» Κεντρικό κτήριο Πανεπιστημίου Αθηνών (Πανεπιστημίου 30) ΟΡΓΑΝΩΣΗ Συμβουλευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Άρτεμις Τσίτσικα Επίκ. Καθηγήτρια Παιδιατρικής-Εφηβικής Ιατρικής Παν/μιου Αθηνών Επιστ. Υπεύθυνος Μονάδας Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ) Β Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Δέσποινα Στίκα Μακαρόνια , Μακαρονολυμπιάδα , Κοκκινομακαρονοσκουφίτσα Spaghetti Capriolen, Η Μυρμηγκούπολη Το μαύρο σύννεφο

Δέσποινα Στίκα Μακαρόνια , Μακαρονολυμπιάδα , Κοκκινομακαρονοσκουφίτσα Spaghetti Capriolen, Η Μυρμηγκούπολη Το μαύρο σύννεφο Δέσποινα Στίκα Η Δέσποινα Στίκα γεννήθηκε στα Καλάβρυτα. Σπούδασε Νηπιαγωγός στη Σχολή Νηπιαγωγών Καλλιθέας και στο ΤΕΑΠΗ του Πανεπιστημίου Αθηνών. Εργάστηκε για τριάντα και πλέον χρόνια ως νηπιαγωγός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

Το αληθινό παραμύθι της βίας. Από τον Ευγένιο Τριβιζά*

Το αληθινό παραμύθι της βίας. Από τον Ευγένιο Τριβιζά* Α. ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ Διαβάζουμε το κείμενο. Το αληθινό παραμύθι της βίας Από τον Ευγένιο Τριβιζά* Η εκφοβιστική και επιθετική συμπεριφορά παιδιών εναντίον συμμαθητών τους είναι ένα πολύμορφο και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΛ. 264 ΣΕΛ. 320 TIMH 11,00 ΣΕΛ. 248

ΣΕΛ. 264 ΣΕΛ. 320 TIMH 11,00 ΣΕΛ. 248 Η Άλκη Ζέη στο Η μωβ ομπρέλα Οι μεγάλοι και τα παιδιά. Δυο κόσμοι τόσο διαφορετικοί. Ο καθένας κουβαλάει τη δική του αλήθεια. Γι αυτό άλλωστε και πίσω από μια μωβ ομπρέλα μπορεί να κρύβονται πολλές! ΣΕΛ.

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Ορισμός μαθησιακών διαταραχών Η αδυναμία των μαθητών να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις ενός κανονικού σχολείου. Τα μαθησιακά προβλήματα ΔΕΝ οφείλονται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα