Εξώφυλλο : The Temptation of Saint Anthony, Salvador Dali, 1946

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Εξώφυλλο : The Temptation of Saint Anthony, Salvador Dali, 1946"

Transcript

1 ιερεύνηση πιθανής κρίσης Στο παγκόσµιο χρηµατοοικονοµικό σύστηµα Συγκρίσεις µε παρελθοντικές κρίσεις και αποτύπωση των συνεπειών τους Κ. Σταµατόγιαννης,

2 Εξώφυλλο : The Temptation of Saint Anthony, Salvador Dali, 1946 Ο πειρασµός επιτάχυνσης του πλουτισµού των θεωρητικά έξυπνων ενασχολούµενων µε το χρηµατιστήριο ανθρώπων έγκειται στην άρνηση αποδοχής βαθµονόµησης της ευφυΐας και συνεπακόλουθα στην µη αναγνώριση της µετριότητας τους σε σύγκριση µε την Απόλυτη γνώση. Στην αποτυχία οδηγεί η συνεπακόλουθη προσπάθεια σµίκρυνσης συναλλακτικά και συνεπώς ακυρωτικά των οικονοµικών τους σπουδών, του χρόνου που απαιτείται για την ολοκλήρωση αναπτυξιακών και υφεσιακών περιόδων τόσο σε µακροοικονοµικό όσο και σε επιχειρησιακό / επενδυτικό επίπεδο. Προσωπικά Βιογραφικά στοιχεία Σταµατόγιαννης Κωνσταντίνος Θεσσαλονίκη - Κινητό : 35 ηµοτικό Θεσσαλονίκης : Γερµανική Σχολή Θεσσαλονίκης : Μηχανολόγος Μηχανικός Πολυτεχνείου Μονάχου (ΜSc+BSc) : Οικονοµολόγος Μηχανικός Πολυτεχνείου Μονάχου. Dipl-Wirt.Ing. Univ : Μόναχο - Ινστιτούτο Massivbau Προγραµµατισµός Η/Υ (Prof. Kupfer) : Μόναχο DFVLR-ESA: Επ. Συνεργ. Ετ. Αεροναυτικής- ιαστήµατος - Prof.Straub : Θεσσαλονίκη - ΕΛΒΟ Α.Β.Ε :Βοηθός ιοίκησης: Cash Flow, Πρ.Παραγωγής,Επενδύσεις,Ιδιωτικοποίηση : ιευθυντής Γενικού Προγραµµατισµού : Αξιολογητής επενδυτικών προτάσεων προγράµµατος RETEX (ΥΠΕΘΟ) : Αξιολογητής βιοµηχανικών επενδύσεων Ν.1892 Αρ.23Α,23Β (Υπ.Ανάπτυξης) : ιευθύνων Σύµβουλος ΕΝΑ FINANCE A.E. Χρηµατοοικονοµικών Υπηρεσιών : ιευθυντής Αναλύσεων ΠΗΓΑΣΟΣ ΑΧΕΠΕΥ, ιαχείριση Χαρτοφυλακίων Σήµερα : Ανεξάρτητος οικονοµικός αναλυτής, Ειδικός αναλυτής Prelium AΧΕΠΕΥ 2

3 ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΣ - ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ - ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΙΑΠΙΣΤΩΣΗ ΑΝΙΣΟΡΡΟΠΙΩΝ ΠΡΩΤΑΡΧΙΚΑ ΣΕ ΗΠΑ --- ΗΠΑ +Ε.Ε = 59% ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΑΕΠ / 10,5% ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΧΡΗΜΑ - ΧΡΕΗ ΑΞΙΕΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣ ΚΟΣΤΟΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣ ΕΙΣΟ ΗΜΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΜΕ MANAGERS Κατάργηση κανόνα χρυσού - ισοτιµιών 70's -- κατάργηση υποχρεωτικών δεσµεύσεων δάνεια ανά Τράπεζα > καταθέσεις --- Σύνολο χρεών ΗΠΑ 342% ΑΕΠ --- Εκτοκισµος/Εξυπηρέτηση προς ΑΕΠ Ακίνητα, µετοχές, πρώτες ύλες σε άνοδο λόγω υπερβάλλουσας ρευστότητας χωρίς αύξηση κόστους παραγωγής ή εισοδηµάτων Αύξηση συµµετοχής ιδιωτικής κατανάλωσης στο ΑΕΠ µέσω δανεισµού ιδιωτών και αρνητικής αποταµίευσης Ελλειµα εµπορικού ισοζυγίου 6% ΑΕΠ ΗΠΑ µε εισαγωγές 17% και εξαγωγές 11% - καλυψη µε παραγωγή νοµίσµατος και εξωτερικό δανεισµό Μη ύπαρξη ιδιοκτητών - προσπάθεια επίτευξης βραχυπροθέσµων στόχων µε κάθε µέσο/υποθήκευση µέλλοντος προς είσπραξη bonus - εφεύρεση εταιρικής διακυβέρνησης ΑΡΧΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ / ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ - ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΙ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ - ΠΟΛΕΜΟΣ ΚΑΘΕ ΧΡΟΝΙΑ Κοινωνία ανταλλαγής - Χρήση γης από εργασία - Παραγωγικότητα εργασίας - Κεφάλαιο - Παραγωγικότητα κεφαλαίου - ηµιουργία πλεονασµάτων - 1.Ελεύθεροι- ούλοι, 2.Ευγενείς/Γαιοκτήµονες- ουλοπάροικοι, 3.Βιοµηχανική επανάσταση/βιοµηχανικοί εργάτες, 4.Μεσοαστική ανάπτυξη <ισων> ΙΑΧΡΟΝΙΚΑ ΕΚΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΗ ΩΣ ΙΚΑΙΑ ΑΝΤΑΜΟΙΒΗ ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΩΝ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΩΝ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΑΣΤΟΤΕ ΙΣΧΥΟΥΣΑ ΜΕ ΟΠΟΙΕΣ ΣΥΝΕΠΑΓΟΜΕΝΕΣ ΙΚΑΙΟΛΟΓΙΕΣ / ΠΑΡΕΠΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙΣ ΑΠΟ ΟΡΘΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ --- ΜΕΣΟΑΣΤΟΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ --- ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟ ΤΙ? (SCIENCE FICTION) ηµιουργία υπεραξίας και από κάτι άλλο εκτός γη? Εξωγενής εισφορά πόρων? ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΑΝΤΑΜΟΙΒΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΥ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 20ου ΑΙΩΝΑ ΑΥΞΑΝΟΜΕΝΗ ΑΠΟ 2000 ΦΘΙΝΟΥΣΑ ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ - ΕΠΕΝ ΥΣΗ ιακοπή συσχετισµού σταδιακά µετά το 1991 µε παραγωγή δανειακού µη αποταµιευθέντος χρήµατος και εφεύρεση αποτίµισης net worth ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ ΣΕ ΝΟΜΙΣΜΑ υσανάλογα µικρή µέχρι στιγµής απώλεια εµπιστοσύνης / υποτίµηση $ - συνεχίζει να λειτουργεί σαν αποταµιευτικό νόµισµα - οποιαδήποτε άλλη χώρα ακραία υποτίµιση ΒΑΣΙΚΑ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΑΝΕΥ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟ Πολύ µεγάλη συµµετοχή υπηρεσιών / παρασιτικών επαγγελµάτων κατα Adam Smith (70%ΑΕΠ) => µεγάλη αδυναµία ανταγωνιστικότητας προς Κίνα/Ινδία 60 χρόνια χωρίς πόλεµο και συνεχής αύξηση απαιτήσεων περίθαλψης - σύνταξης µε επιµήκυνση προσδόκιµου διαβίωσης όδηγεί σε αδυναµία υποστήριξης ασφαλιστικού (28%ΑΕΠ) Υπογεννητικότητα υτικού κόσµου-αναστροφή ηλικιακής πυραµίδας (2025) βασικός παράγων αδυναµίας ασφαλιστικού και επίτευξης µελλοντικής µεγέθυνσης Ι ΕΟΛΟΓΙΚΗ ΜΟΝΟΛΙΘΙΚΟΤΗΤΑ ΑΠΟ ΑΠΩΛΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ? CRISIS MANAGEMENT ΜΗ ΠΡΟΕΙ ΟΠΟΙΗΣΗ / ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΜΑΖΩΝ - ΥΠΕΡΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΣΗΜΕΡΑ Μη προειδοποίηση / µη λήψη µέτρων έναντι οικονοµικής κρίσης από Κεντρικές Τράπεζες/Κυβερνήσεις όπως σε πρόβλεψη σεισµών, επιδηµιών, πυρηνικής καταστροφής ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΑΜΟΡΑΛΙΣΜΟΣ Προσπάθεια ωραιοποίησης - µετάθεση ανυπέρβλητου? προβλήµατος σε επόµενους εκλογικούς κύκλους - αναζήτηση αφορµών ΑΠΟΠΛΗΡΩΜΗ ΧΡΕΩΝ Η ΙΑΓΡΑΦΗ / ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΚΡΑΤΙΚΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ι ΙΩΤΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ Μη αποπληρωµή µε συναίνεση λοιπών κρατών - χρέωση/επιµερισµός στο παγκόσµιο σύστηµα. υνατόν σε µικρές χώρες Μη αποπληρωµή µόνον στα πλαίσια χρεωκοπίας - ρύθµισης - κρατικοποίησης άρα µεταβίβαση χρέους και απώλεια εταιρίας Μη αποπληρωµή µε διατήριση περιουσιακών στοιχείων ακυρώνει την κοινωνική δοµή - συµµετοχή των υγειών στο σύστηµα Αυτόµατη αποπληρωµή - κλείσιµο επενδυτικών θέσεων µε απώλεια του συνόλου ιδίων κεφαλαίων - λειτουργία χιονοστιβάδας ΣΥΝΕΙ ΗΤΗ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΕΞΑΘΛΙΩΣΗΣ Γνώση και µη ανακοίνωση µετακαπιταλιστικού µοντέλλου και ώθηση προς δανεισµό και άµβλυνση κοινωνικών αναταραχών εκ µέρους των δανεισµένων ΜΟΡΦΕΣ ΚΡΙΣΗΣ a.deflation b.1hyperinflation,b2.staglation ΑΞΙΕΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ/ΑΝΤΑΜΟΙΒΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΤΩΤΙΚΕΣ ΣΕ a+b DEFLATION 1. HYPERINFLATION 2. STAGFLATION Φυσική εικόνα καπιταλισµού υπό υγειή ανταγωνισµό + αυξηση αποδοτικότητας, παραγωγικότητας, τεχνολογική πρόοδο -- Αυξηση προσφοράς/µείωση τιµών -- Αγοραία αξία χρήµατος αυξάνει. Παραγωγικός αντιπληθωρισµός ΟΚ, συρρικνωσης νοµισµατικής προσφοράς αρνητικός. Κeynes: Αµοιβές πτώση - Κέρδη άνοδο - φούσκες ενεργητικού, καταναλωτικά αγαθά σταθερά 1. Μη ανακοπή πληθωρισµού γιά αποφυγή ύφεσης - Κρίση εµπιστοσύνης- Συνήθως µε χάρτινο χρήµα χωρίς αντίκρισµα - συνήθως πολεµος - Μικρές χώρες Υψηλός πληθωρισµός / Χαµηλή ανάπτυξη, Αδυναµίες νοµισµατικής και δηµοσιονοµικής πολιτικής για παράλληλο θετικό χειρισµό εργασίας - ανάπτυξης - πληθωρισµού 3

4 Και αυτή την φορά δεν θα είναι αλλιώς Η συµµετοχή στην σύµφωνα µε την κατά Adam Smith έννοια παραγωγής προστιθέµενης αξίας στο οικονοµικό κοινωνικό σύστηµα έχει περιορισθεί δραµατικά την τελευταία 20ετία στις υτικές Ανεπτυγµένες Οικονοµίες µε την συνεπακόλουθη επαγγελµατική ταξινόµηση / προσδιορισµό των εµπλεκοµένων. Η απόφαση για άµεσο, έναντι µελλοντικού θανάτου (οικονοµική ύφεση) έχει πέραν του µειονεκτήµατος της αµεσότητας και αυτό της πεποίθησης γνώσης του εκτελεστή (κυβερνήτη) της κοινωνικής ευηµερίας. Συνεπώς, επιλέγεται η αδράνεια, έναντι της έγκαιρης ανάληψης δράσης και αποδοχής των πολιτικών συνεπειών της. Η χρηµατιστηριακή συµπεριφορά των πολλών οµοιάζει µε οπαδοποίηση του πλουτίζειν, που αν δεν είναι µεµονωµένο δεν βελτιώνει την οικονοµική σου θέση απέναντι στους άλλους. Η αιτιώδης σχέση είναι από την οικονοµία στο χρηµατιστήριο και ποτέ αντίστροφα. (J.K.Galbraith Galbraith,, Το µεγάλο κραχ του 1929, 1954). Η «αρρώστια» στην αρχή είναι εύκολο να θεραπευθεί αλλά δύσκολο να διαγνωσθεί. Με την πάροδο του χρόνου είναι εύκολο να διαγνωσθεί αλλά δύσκολο να θεραπευθεί. Οι πραγµατικοί ηγέτες δεν απολαµβάνουν το ευεργέτηµα του χρόνου, αλλά χρησιµοποιούν την αξιοσύνη και την σωφροσύνη τους. Επαφιόµενος στον χρόνο προσδοκάς µε ίσες πιθανότητες το καλό και το κακό. εν υπάρχει πιο σίγουρος τρόπος να κατέχεις από το να καταστρέφεις αρχικά τον κατέχοντα ή τα κατεχόµενα. Οι αδικίες (βιαιότητες-αντιλαϊκά µέτρα) των ηγεµόνων πρέπει να γίνονται όλες µαζί, ώστε να ενοχλούν λιγότερο (σύνδροµο βραχείας µνήµης) και τα ευεργετήµατα σταδιακά, ώστε η γεύση να διαρκεί περισσότερο. Έχουν πάντοτε την ανάγκη των άλλων (συµµαχίες δολοπλοκίες) εκείνοι που δεν µπορούν να παραταχθούν αντιµέτωποι µε τον εχθρό, αλλά καταφεύγουν µέσα σε τείχη και τα υπερασπίζονται (έλλειψη εξοπλισµών, παραγωγικός προστατευτισµός, αγορανοµικές διατάξεις). εν είναι λογικό και αναµενόµενο ο οπλισµένος να υπακούει µε την θέληση του στον άοπλο. Η στήριξη στους αρχαίους θεσµούς της θρησκείας επιτρέπει µεγαλύτερες υπερβάσεις συµπεριφορών (πόλεµος στην τροµοκρατία = Ισλάµ, οδηγεί σε ελαχιστοποίηση αµφισβήτησης κινήτρων, σε σύγκριση µε την προβολή άλλων σκοπών-αξιών). Να προκαλείς φόβο ή αγάπη? Οι άνθρωποι αγαπούν µε δική τους βούληση και φοβούνται κατά την βούληση του ηγεµόνα. εν πρέπει ποτέ να αφεθείς να πέσεις µε την προσδοκία ότι κάποιος θα σε σηκώσει. (Niccolo Machiavelli, Il principe, 1513). Η ηθική έχει την άνεση να εκδηλώσει την κουταµάρα της στο ότι ο σκοπός δεν νοµιµοποιεί τα µέσα. εν θεραπεύουµε µέλη µε γάγγραινα µε χρήση κολώνιας λεβάντας. (Αναφορά στην ανηθικότητα µη λήψης αναγκαίων µέτρων για αποφυγή σοβαρών προβληµάτων) (W.Hegel, Verfassung Deutschlands, 1800). 4

5 Τα ίδια ακριβώς βασικά επιχειρήµατα µε σήµερα, δηλαδή ισχυρή τεχνολογική ανάπτυξη και ισχυρή FED διαχέονταν και κατά την δεκαετία του 1920 και δικαίως. Το λάθος της FED τότε απετέλεσε η σύσφιξη της νοµισµατικής πολιτικής µε αποτέλεσµα το 1933 να κυκλοφορεί το 67% του χρήµατος σε σχέση µε το Πιστεύω ότι σήµερα θα κάνει το αντίθετο, δηλαδή εξαιρετική νοµισµατική διευκόλυνση όπως και το 1987, αλλά ελπίζω για λίγο, ώστε να δοθεί απλώς οικονοµική ώθηση και όχι επανεκκίνηση της φούσκας. Οι ρυθµοί µεγέθυνσης των οικονοµιών τα τελευταία 150 χρόνια κινούνται κατά µέσο όρο µεταξύ 2 και 2,5%. Οποιαδήποτε απόκλιση από αυτό διορθώνεται µετά από µερικά χρόνια. Αν πρέπει να αξιολογήσουµε χειρισµούς της FED κατά τον 20 ο αιώνα, τότε οι τραγικοί χειρισµοί ξεπερνούν κατά πολύ τους εξαιρετικούς. Η συνολική νοµισµατική µεγέθυνση είναι µη διατηρήσιµη και πρέπει να µειωθεί, όπως και η τροφοδοσία κατανάλωσης από κεφαλαιακά κέρδη. (Milton Friedman,1912, , 2006, 3/2000, (Nobel ( Nobel1976)). Η υποχώρηση της αξίας στοιχείων ενεργητικού είναι βέβαιη κατά την σύσφιξη ρευστότητας. Liquidity and assets risk premiums in abnormal behavior. Η προσαρµογή των συναλλαγµατικών ισοτιµιών είναι αναγκαία µε όποια αποτελέσµατα. The housing boom is over. (Al Al. Greenspan 12/4/ /5/2006). 19/5/2006). Το πιο σύγχρονο κοινωνικό επινόηµα είναι το χρήµα. Η µόνη περίπτωση να το νικήσεις, είναι να το αποκτήσεις σε τέτοια ποσότητα, ώστε να µην αισθάνεσαι την επιρροή του. Είσαι ελεύθερος όταν µπορείς να αποµακρυνθείς από τους ανθρώπους, χωρίς η ανάγκη του χρήµατος να σε αναγκάζει να τους αναζητάς. Όπως µπορείτε να φαντασθείτε δεν κληρονόµησα τίποτε, ούτε καταγωγή, ούτε περιβάλλον. Το µόνο που µου έλαχε ήταν φυσική οξυδέρκεια και ισχυρή θέληση. Το να εργάζεται κανείς για το µέλλον είναι καλό. Το να εργάζεται για την ελευθερία των άλλων είναι καλό. Αν ήµουν χριστιανός, θα εργαζόµουν µε χαρά για το µέλλον των άλλων, γιατί θα έπαιρνα την ανταµοιβή µου στον ουρανό. Αν ήµουν χριστιανός, δεν θα ήµουν αναρχικός, γιατί οι κοινωνικές ανισότητες δεν θα είχαν καµία σηµασία σ αυτή την σύντοµη ζωή. Ως αναρχικός είµαι υλιστής, δεν έχω άλλη ζωή από αυτή, αντιστρατεύοµαι το κράτος, τον γάµο και όλα τα κοινωνικά επινοήµατα που περιορίζουν την ελευθερία. Η τυραννία της βοήθειας: Βοηθάω κάποιον, σηµαίνει ότι τον θεωρώ ανίκανο. Αν δεν είναι από µόνος του, τον καθιστώ ή τον αντιµετωπίζω ως ανίκανο. Στην πρώτη περίπτωση πρόκειται για τυραννία και στην δεύτερη για περιφρόνηση. Στην µία περίπτωση περιορίζεις την ελευθερία του, στην άλλη θεωρείς ως δεδοµένο, τουλάχιστον ασυνείδητα, ότι είναι άξιος περιφρόνησης και ανάξιος για ελευθερία. (Φερνάντο Πεσσόα, Ο Αναρχικός Τραπεζίτης, Λισσαβόνα, 1922). Καθότι τα ανωτέρω δεν συνάδουν µε την κοσµοθεωρητική µου αντίληψη, αν και δεν αµφισβητώ την λογική τους τεκµηρίωση, η µελέτη που ακολουθεί είναι διαθέσιµη σε όποιον διακρίνει έστω και µικρή αξιοποιησιµότητα. Η µελέτη προσεγγίζει τα θέµατα από την σκοπιά της οικονοµικής συνέχειας, µη επεκτεινόµενη σε κοινωνιολογικές διερευνήσεις ή πιθανότητες κατάρρευσης του κοινωνικού καπιταλιστικού συστήµατος. Η επιστηµονική τεκµηρίωση της βαρύτητας απετέλεσε έργο του Isaac Newton (1684). Η µέθοδος αποφυγής των συνεπειών της επί της γης θα αποτελέσει χρηµατιστηριακή εφεύρεση? Ο ίδιος µαθηµατικοποίησε µε βάση τα τότε δεδοµένα (1704) και τη χρήση της Βίβλου, ότι δεν αναµένεται η ολοκληρωτική καταστροφή του γήινου πολιτισµού πριν το Dipl. Ing, Dipl.Wirt-Ing, Κων/νος Σταµατόγιαννης, 7 /

6 ιερεύνηση πιθανής κρίσης στο παγκόσµιο χρηµατοοικονοµικό σύστηµα Συγκρίσεις µε παρελθοντικές κρίσεις και αποτύπωση των επιπτώσεων τους Α. Λόγοι ανάλυσης Στοιχεία προβληµατισµού Σ Α.1 Ασυµµετρίες οικονοµικού συστήµατος A.2 Αποσπάσµατα απόψεων, δηλώσεων, δηµοσιεύσεων A.3 Μacro basics Παραγωγικοί συντελεστές Money (IS-LM) Goods Labor Productivity A.4 Πως εξισορροπείται το χρέος? Inflation, Deflation, Hyperinflation 1. Μακροοικονοµικά στοιχεία Σ Πληθωρισµός USA, Germany, Japan, Greece 1.2 Ισοτιµίες $, DM/, Yen, SFr 1.3 Ανάπτυξη ΑΕΠ (ονοµαστικά και αποπληθωρισµένα) 1.4 Πληθυσµιακές εξελίξεις USA, Germany, Japan, Greece 2. Total credit market debt Σ ΗΠΑ αναλυτικά κατά κατηγορία / Συνοπτικά Ευρώπη Γερµανία Ελλάδα Μ. Βρετανία 2.3 Ιαπωνία (χρέη + πορεία ακινήτων) 2.4 Βραχυπρόθεσµες εξελίξεις οικονοµίας ΗΠΑ (τριµηνιαία βάση) 2.5 Συµπεράσµατα 3. είκτες Χρηµατιστηρίων-Προσαρµογή σε ΑΕΠ Αποδόσεις Σ Ονοµαστική πορεία δεικτών (High Low ποσοστιαίες αποδόσεις) Αποπληθωρισµός δεικτών και αποδόσεις Προσαρµογή ονοµαστικής καµπύλης ΑΕΠ στο διάγραµµα δεικτών Προσαρµογή πραγµατικού ΑΕΠ σε αποπληθωρισµένους δείκτες 3.2 Αποδόσεις χρηµατιστηριακών επενδύσεων αναλόγως νοµίσµατος 3.3 Κεφαλαιοποιήσεις χρηµατιστηρίων 3.4 Συναλλακτική δραστηριότητα 4. Ελληνική οικονοµία - Χρηµατιστηριακές εξελίξεις Σ Ιστορική αναδροµή ΧΑ Μακροοικονοµικά στοιχεία Εξέλιξη αριθµοδεικτών εισηγµένων 4.2 Χρηµατιστηριακές εξελίξεις τελευταίας τετραετίας - Εξέλιξη κωδικών Συναλλαγών - Αγοραστές Πωλητές Συµµετοχή ξένων Συναλλαγές / Κεφαλαιοποίηση, Κεφαλαιοποίηση / ΑΕΠ, Pbv 4.3 Σχολιασµός αποτελεσµάτων εισηγµένων 2006 και Ανάλυση Τραπεζικού κλάδου Συµπεράσµατα Σ Συµπεράσµατα επεξεργασίας στοιχείων (Κεφάλαια 1-4) 5.2 Πιθανή αποτύπωση κρίσης 6. Βιβλιογραφία Σ

7 Κεφάλαιο Α: Λόγοι ανάλυσης Στοιχεία προβληµατισµού Α.1 Ασυµµετρίες οικονοµικού συστήµατος Η βασική αιτία της έρευνας που ακολουθεί, πηγάζει από τις διαπιστώσεις ασύµµετρης εξέλιξης οικονοµικών µεγεθών, της πορείας των τιµών πρώτων υλών, του κόστους παραγωγής και πληθωρισµού, την ανισορροπία στην κατανοµή των διαθέσιµων εισοδηµάτων µεταξύ αποταµίευσης (επένδυσης) και κατανάλωσης, καθώς και την ανατροπή των ισορροπιών µεταξύ καταθέσεων και δανεισµού (µέσω µεταβολών στις υποχρεωτικές δεσµεύσεις Τραπεζών στην Κεντρική Τράπεζα - Bankreserves), µε προφανείς, σε περίπτωση επαλήθευσης, κινδύνους για την εµπιστοσύνη στο παγκόσµιο χρηµατοοικονοµικό σύστηµα. Περαιτέρω, διερευνάται η πιθανότητα ανεξέλεγκτης εκτίναξης του δανεισµού πάσης φύσεως, µε το σκεπτικό χαµηλότοκης εξυπηρέτησης, µε παρθενογένεση ρευστότητας δια υπερδανεισµού µη αποταµιευθέντος χρήµατος, αλλά µε περαιτέρω µείωση των υποχρεωτικών δεσµεύσεων και επαναπροσδιορισµό των εποπτικών κεφαλαίων, ειδικά και µετά την χρήση των ΠΧΠ. Η πιθανότητα αυτή ενιχύεται από την εµφάνιση της παγκόσµιας χρηµατιστηριακής διόρθωσης κρίσης, που ακολούθησε µετά την κορύφωση φούσκα, του , µε απώλεια µέχρι και 75% από την κορυφή στην Γερµανία, 80% στον Nasdaq και 77% στην Ελλάδα. Αυτή συνοδεύτικε από ύφεση µηδαµινής χρονικής διάρκειας (1 Τρίµηνο του 2002) στις ΗΠΑ, αποκλιµάκωση των παρεµβατικών επιτοκίων σε επίπεδα χαµηλότερα του πληθωρισµού, στην οποία προχώρησαν οι ΗΠΑ (6,5%-> 1%) και η Ευρωπαική Ενωση και συνεπώς την αρνητική ανταµοιβή του παραγωγικού συντελεστή κεφάλαιο ( ), µε σκοπό την ανάκαµψη των οικονοµιών και η άµεση καταγραφή ανάκαµψης ΑΕΠ και Χρηµατιστηρίων µε την ίδια έντασηκλίση ανόδου, όπως και κατά το Τίθεται το ερώτηµα, µήπως οι διαπιστώσεις µηδενιζόµενης αποταµίευσης σε ΗΠΑ και Ευρώπη, κατανάλωση υποστηριζόµενη από διεύρυνση προσωπικού δανεισµού, αναχρηµατοδότηση υποθηκών, χρεοκοπίες φυσικών προσώπων (Μ.Βρετανία), κοινωνική συµπεριφορά µη ύπαρξης αύριο, αποτελούν αποτέλεσµα απόγνωσης ή συµπεριφορά αγέλης συµµετέχουσας σε πάρτυ συνολικής οικονοµικής καταστροφής, χωρίς επίγνωση του τέλους? 7

8 Η κερδοφορία των εταιρειών στις ΗΠΑ έφθασε στο µεταπολεµικά ανώτατο επίπεδο ως πόσοστό του ΑΕΠ (14%), µετά την κάµψη της σε 6,5% του ΑΕΠ, κατά το Μήπως, οι επαναλαµβανόµενες συνεχώς διαβεβαιώσεις από τις κυβερνήσεις (Ministry of Truth), ότι όλα βαίνουν καλώς αν υπάρχει ικανοποιητική µεγέθυνση του ΑΕΠ, υποστηριζόµενες και από τις Κεντρικές Τράπεζες, αλλά µε καίριες υποσηµειώσεις, προετοιµάζουν το έδαφος για Ministry of Plenty (ελεγχόµενη γέννηση µε χρέος υποχρεωτική εργασία προς αποπληρωµή του) και η γνώση των επερχοµένων από πολύ µικρή οµάδα (some animals are more equal than the others) είναι εµπνευσµένες από G.Orwell, Animal Farm & 1984? Ο συνδυασµός των ανωτέρω, υποδηλώνει κοινωνική ανισορροπία ή/και λογιστικές αλχηµείες (manipulation) προς αλλοίωση της ποιότητας των κερδών και δηµιουργία θεµελιωδώς αποδεκτών αποτιµήσεων, µε σκοπό την συντήρηση της ανόδου των χρηµατιστηριακών τιµών, που µε την σειρά τους συντηρούν την αποπληρωµή των τόκων του χρέους του χρηµατοοικονοµικού τοµέα. Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι, δηµοσιεύσεις µελετών και δηλώσεις περί της περιγραφόµενης ανισορροπίας δεν διαψεύδονται µε χρήση κάποιας νεώτερης µακροοικονοµικής θεωρίας, αλλά δεν λαµβάνονται και µέτρα προς αντιστροφή εξισορρόπηση των ανωτέρω. Οι ανακοινώσεις χαµηλού πληθωρισµού διαβίωσης και η εφεύρεση του δοµικού πληθωρισµού για επιλεκτική αφαίρεση ισχυρών εποχιακών - συγκυριακών ανατιµήσεων από τον δηµοσιοποιούµενο πληθωρισµό, γίνεται προς κάµψη των κοινωνικών διεκδικήσεων. Η διαδροµή των πρώτων υλών και η συµµετοχή τους στις τελικές τιµές των προιόντων είναι µικρότερη από το παρελθόν? (Πιθανόν καθότι η σηµερινή επιβάρυνση των προιόντων µε υπηρεσίες είναι πολύ µεγαλύτερη από το παρελθόν βλέπε συµµετοχή τριτογενούς τοµέα στο ΑΕΠ). Σενάριο 1 ο : O δηµοσιευόµενος πληθωρισµός είναι αληθινός και συνεπώς ο ιδιωτικός δανεισµός προκαλείται αποκλειστικά λόγω παροτρύνσεων του marketing ή Σενάριο 2 ο : Eικονικά χαµηλός που δηµιουργεί ανάγκες υψηλότερου δανεισµού, αντί των µη συµβαδιζουσών αµοιβών για διατήρηση του προτέρου επιπέδου διαβίωσης. Πως µπορούν να διερευνηθεί ο υπερδανεισµός του συστήµατος προς κατανάλωση και οι αντοχές του? Προβλέπεται ρύθµιση εκτοκισµού δανείων σε κρίση και ποιόν επιβαρύνει η µη αποπληρωµή τους, ή ο 8

9 µηδενισµός τόκων µε συνεπακόλουθη κρίση νοµισµάτων? ΤΙ συµβαίνει σε αυτή την περίπτωση µε την παγκόσµια κινητικότητα του παραγωγικού συντελεστή κεφάλαιο? Οι µεταβολές αξιών στοιχείων ενεργητικού δεν συµβαδίζουν µε το κόστος παραγωγής / εξόρυξης τους (Πρώτες ύλες Πετρέλαιο Ακίνητα) αδιαφόρως της ύπαρξης ή µη bottleneck παραγωγής. Ανακοινώνονται µεγάλα ελλείµµατα του εµπορικού ισοζυγίου και των προυπολογισµών στις ΗΠΑ και µε τάση συνεχούς διεύρυνσης, µε διαχείριση των ελλειµµάτων αυτών διά του νοµισµατικού πλεονάσµατος τρίτων χωρών. Το ανωτέρω δεν έχει οδηγήσει, κατά την τελευταία πενταετία, σε υποτίµηση νοµίσµατος ($) ή απώλεια εµπιστοσύνης τοποθέτησης στο νόµισµα, ανάλογη µε τα µακροοικονοµικά δεδοµένα, που θα είχε σαν συνέπεια την εµφάνιση οικονοµικής επιβράδυνσης κρίσης. Προκαλεί εντύπωση η αδιαφορία από πλευράς των ΗΠΑ για λήψη µέτρων και ερωτηµατικά σε τι µπορεί να βασίζεται η ελπίδα διατήρησης της εµπιστοσύνης στο νόµισµα ($) και για πόσο διάστηµα. Κατά την περίοδο , υπήρξε µεγάλη συνεχής διολίσθιση του δολαρίου έναντι των νοµισµάτων της Ιαπωνίας και της Ευρώπης, παρότι υπήρχαν σαφώς µικρότερα ελλείµµατα στις ΗΠΑ σε σύγκριση µε τα σηµερινά. Η αύξηση ρευστότητας της τελευταίας 15ετίας δεν αποτελεί παραχθείσα αποταµιευθείσα οικονοµική δύναµη στην ίδια χώρα (ΗΠΑ-Ευρώπη), ή αλλού. Τα ποσά ετήσιου νέου δανεισµού στις ΗΠΑ, υπερβαίνουν την ετήσια παγκόσµια αποταµίευση. Η συνολική παγκόσµια αποταµίευση ανέρχεται σε 11 τρισ. $. Τα συνολικά χρέη στις ΗΠΑ έφθασαν τα 46 τρισ. $. Εχει εφευρεθεί µέθοδος εφαρµογής της θεωρίας περί επενδυτικών πολλαπλασιαστών και σε χρηµατοοικονοµικά χρέη? Μπορεί η λειτουργία των equity funds (buyouts) να εκληφθεί κατά κάποια µακροοικονοµική θεώρηση ως «επένδυση»? «Παραχθείσα» ρευστότητα διά εξαφανίσεως υποχρεωτικών δεσµεύσεων κατευθύνθηκε σε επενδύσεις ή σε επιδίωξη βραχυπροθέσµων υπεραξιών µετοχών (που όσο προκύπτουν αποδόσεις σε ποσοστό µεγαλύτερο του εκτοκισµού είναι σε θέση να εξυπηρετούν τον δανεισµό)? Τα επιτόκια δανεισµού στην Ευρώπη µε παρεµβατικό επιτόκιο στο 4% ανέρχονται για επιχειρήσεις σε 4,8%-5,5% και ιδιώτες 6,5-8% µε πιθανό µέσο όρο 6,7-6,9% (Spread της Ε.Ε. 2,9% το 2006 και της Ελλάδας 4,66%, µε πιθανό µέσο όρο εκτοκισµού 8,0%). Συνεπώς, για τις ΗΠΑ, µε παρεµβατικό επιτόκιο 5,25%, είναι αναµενόµενο το µέσο επιτόκιο δανεισµού να ανέρχεται τουλάχιστον 9

10 σε 8%. Ο εκτοκισµός των συνολικών σηµερινών καταγραφόµενων χρεών των ΗΠΑ µε επιτόκιο 8% συνεπάγεται επιτοκιακό βάρος της τάξης του 27% του ΑΕΠ κατ έτος. Σύµφωνα µε δηµοσιεύσεις, προκύπτει καλύτερη κατάσταση ελλειµµάτων χρεών στην Ε.Ε., µε πολύ χαµηλή αντ αυτού ανάπτυξη και αντεστραµµένο δηµογραφικό δένδρο, µε επικείµενο πανευρωπαϊκό ασφαλιστικό πρόβληµα (σύµφωνα µε τον ΟΟΣΑ απαιτείται µόνον για συντάξεις σε Γερµανία, Γαλλία, Ιταλία, Ολλανδία και Αυστρία το 28% του ΑΕΠ το 2030, και 31% του ΑΕΠ το 2040). Η διακίνηση αναγκαίων επενδυτικών αγαθών (Κατοικίες Αυτοκίνητα) σε τιµές αναντίστοιχες των εισοδηµάτων και η απόκτηση τους µε υπερδανεισµό, αποµειώνει την καταναλωτική δυναµικότητα του µέλλοντος, ή απαξιώνει τον παραγωγικό συντελεστή κεφάλαιο, λόγω της ανάγκης µηδενισµού επιτοκίων και συνεπώς, πτώση της συναλλαγµατικής ισοτιµίας, εφόσον πρόκειται για ελλειµµατική χώρα, µε αποτέλεσµα και πάλι αδυναµία κατανάλωσης στο µέλλον. Γίνεται πιθανή, κατ αυτόν τον τρόπο, η εξισορρόπηση του ελλείµµατος του ισοζυγίου αλλά προκύπτει παράλληλα συνολικά µικρότερη συµµετοχή στο παγκόσµιο ΑΕΠ, άρα και µείωση της πολιτικής επιρροής. Η παραγωγική µηχανή των δυτικών χωρών έχει καταστεί συγκριτικά πολύ ακριβή και βρίσκεται σε πτώση. Οι αδρανείς πλεονάζουσες παραγωγικές δυναµικότητες και η µεταφορά παραγωγής στην Ασία, συνεπάγονται την µη απόσβεση επενδύσεων και µε ποιόν τρόπο υπολογισµού εθνικού παγκοσµιοποιηµένου κόστους? Η αλµατώδης ανάπτυξη της Κίνας και της Ινδίας, υποκαθιστώντας την παραγωγή των υτικών χωρών, µε προσπάθεια προς στιγµήν συµπίεσης καθυστέρησης της εσωτερικής κατανάλωσης µέσω υποτιµηµένης ισοτιµίας (λειτουργώντας ως αντίγραφο του µοντέλου της Ιαπωνίας κατά την εκβιοµηχάνιση της, στην περίοδο ) συνάδουσα και µε ψυχοσύνθεση της Ανατολής, θα οδηγήσει σε πληθωρισµό τις δυτικές χώρες όταν αναπροσαρµοσθεί η ισοτιµία (πιθανόν όταν οι εισαγωγές θα έχουν µετατραπεί σε αναγκαίες), ή σε παγκόσµια ύφεση µε µικρότερης έκτασης κρίση σε Κίνα και Ινδία, λόγω του αποθέµατος προς κοινωνική πολιτική και ενθάρρυνση της εσωτερικής κατανάλωσης? Το γεγονός της ύπαρξης διαχρονικά πλεονασµατικού ισοζυγίου της παραγωγού Κίνας έναντι του καταναλωτή ΗΠΑ, θα οδηγήσει την αγοραστική δύναµη του $ σε πτώση. Οι συγκριτικές αµοιβές θα εµφανίζονται πτωτικές, µε αποτέλεσµα να καθίστανται συνεχώς οι ΗΠΑ φτωχότερες συγκριτικά µε την συνεχώς πλουσιότερη Κίνα. (Το 10

11 σηµείο ισορροπίας θα ευρεθεί µε οµαλή προσέγγιση ή µε κοινωνικές αναταραχές στις ΗΠΑ?) Υπάρχει πιθανή εκβιαστική πολιτική δέσµευση τήρησης σε $ των νοµισµατικών πλεονασµάτων πετρελαιοπαραγωγών χώρών, Ιαπωνίας και Κίνας? Ποιά η δυνατότητα ανάπτυξης ιδιοπαραγωγής / εσωτερικής κατανάλωσης σε Κίνα και Ινδία στα σηµερινά τους επίπεδα τιµών παραγωγής αµοιβών εργαζοµένων? Υπάρχει µυστικός έλεγχος (µελέτες) οικολογικής αντοχής της γης σε διεύρυνση απόκτησης καταναλωτικών αγαθών από Κινέζους και Ινδούς και αν όχι, προβλέπεται πιθανών βίαιος εξαναγκασµός συρρίκνωσης της ανάπτυξης τους? Η προειδοποίηση, µετά την αποχώρηση του Α.Greenspan (κύριος υπεύθυνος επιτάχυνσης του πλεονάσµατος ρευστότητας) από την Προεδρία της Federal Reserve (Συνέδριο στην Κορέα) για Devaluation of all kinds of assets, και τον Φεβρουάριο του 2007 για του τέλος της ανάπτυξης φούσκας του real estate και προοπτική ύφεσης στο Β Εξάµηνο του 2007, εκλαµβάνεται ως απλή τροµολαγνεία? Σϋµφωνα µε την θεωρία, το εισόδηµα κατανέµεται σε κατανάλωση και αποταµίευση, η οποία οδηγεί σε επενδύσεις. Ο διαπιστούµενος µηδενισµός της αποταµίευσης και ο παράλληλος υπερδανεισµός υπερκατανάλωση, αποτελούν απλό αποτέλεσµα απληστίας ή ανεπάρκεια ελέγχου του καπιταλιστικού συστήµατος? Μήπως ή µη λήψη µέτρων κατά της αλόγιστης συµπεριφοράς υπερδανεισµού, αλλά και εγωκεντρικών επιλογών µη τεκνοποίησης αποτελεί: α) µορφή crisis management όπως σε σεισµούς πυρηνικές καταστροφές επιδηµίες, όπου απαιτείται µη προειδοποίηση σε περίπτωση µη αναστρέψιµων καταστάσεων, ώστε να µην προκληθεί πανικός, µε συνεπακόλουθη µεγέθυνση των αναπόφευκτων απωλειών, ή β) απλό πολιτικό αµοραλισµό (ευτυχία σήµερα) µεταβίβαση του προβλήµατος σε κάποιον επόµενο εκλογικό κύκλο, ή γ) συστηµική απόπειρα εξαθλίωσης / εξάρτησης της µεσαίας τάξης, ώστε να επιτευχθεί ευκολότερα η αποδοχή της κατάρρευσης του κοινωνικού κράτους συστήµατος υγείας καταβολής συντάξεων? Ο σηµερινός καταναλωτής µεσοαστός παραγωγός πλούτου για τις επιχειρήσεις καταναλωτικών αγαθών µε τι είναι δυνατόν να αντικατασταθεί στην νέα οικονοµική πραγµατικότητα? Πως θα αντιµετωπισθεί η κοινωνική έκρηξη? Στο παρελθόν µέσω 11

12 παραγωγής αιτίων πολέµου δηµιουργούνταν «Όραµα» και η διάψευση του, µετά την καταστροφή, οδηγούσε σε αφοσίωση στην ανοικοδόµηση. Τα οικόπεδα και οι κατοικίες τι χειρισµό εκτίµησης αξίας επιδέχονται σήµερα? Ανάλογο των πρώτων υλών ως προς την γή? Μπορεί, συνεπώς, να µετατραπεί το κόστος εξόρυξης πρώτων υλών, όπως και το κόστος κατασκευής κατοικιών σε αδιάφορη παράµετρο της τελικής τιµής των προιόντων? Η απαξίωση που ακολούθησε την φούσκα ακινήτων στην Ιαπωνία αποτελεί αντίθετη απόδειξη. Τα θετικά στοιχεία στην περίπτωση της Ιαπωνίας του 1990, σε σύγκριση µε τις ΗΠΑ, αποτελούσαν το πλεονασµατικό ισοζύγιο και το χαµηλό ηµόσιο Χρέος καθώς και το µεταπολεµικό όραµα, η εργασιοµανία και η ψυχοσύνθεση του «follow the leader». Γίνεται διερεύνηση της περίπτωσης της Ιαπωνίας για 16 έτη ( ), µετά από την δανειακή υπερµόχλευση προ του ιαπιστώνεται µηδενισµός της ανάπτυξης µετά το 1990 και αντιπληθωρισµός. Οι απώλειες αξίας ακινήτων ανέρχονται σε 81% στα επαγγελµατικά και 54% στις κατοικίες, ενώ οι απώλειες του χρηµατιστηρίου σε 81%, σε εποχή, µάλιστα, ανόδου των λοιπών χρηµατιστηρίων. Επίσης, διαπιστώνεται πτώση της εσωτερικής κατανάλωσης, χρεοκοπίες Τραπεζών, απορρόφηση χρεών και χρεοκοπιών από το ηµόσιο Χρέος της Ιαπωνίας. Γεννιούνται πάρα πολλά ερωτηµατικά ως προς τους χειρισµούς επιλογές πολιτικών, τραπεζιτών και επιχειρηµατιών που πιθανόν θα µείνουν πάντοτε αναπάντητα. Ανάλωση ρευστότητας : Το επενδεδυµένο χρήµα στα Χρηµατιστήρια δεν αντιστοιχεί στον ίδιο βαθµό σε αποταµιευθέν σε πυθµένες και κορυφές (margins και διαφορές αποτιµήσεων λειτουργούν στρεβλωτικά σε αισιοδοξία), καθότι η αύξηση δανειακού χρήµατος δεν προϋποθέτει πλέον την αντίστοιχη πρωτογενή αύξηση καταθέσεων. Επιµέρους στοιχεία που τονίζουν τις ανισορροπίες: ΗΠΑ και EE παράγουν το 59% του παγκόσµιου ΑΕΠ, συγκεντρώνοντας µόνον το 10,5% του πληθυσµού της γης. Αποτελούν συνεπώς «Leaders» υποχρεωµένους να βρουν το καινούριο προς περαιτέρω ανάπτυξη ή να συρρικνωθούν. Κίνα και Ινδία παράγουν το 6,75% του παγκόσµιου ΑΕΠ µε το 36,5% του πληθυσµού και γνωρίζουν την στρατηγική ανάπτυξης για µερικά χρόνια (Εξαγωγές + Εσωτερική Κατανάλωση). Η Ελλάδα παράγει το 0,5% του παγκόσµιου ΑΕΠ, µε το 0,167% του παγκόσµιου πληθυσµού. Στην Μ. Βρετανία ο δανεισµός των ιδιωτών έφθασε το 100% του ΑΕΠ και οι κατοικίες 12

13 ανατιµήθηκαν κατά 200% σε 10 χρόνια. Το σύνολο των υποχρεώσεων των Ευρωχωρών (total liabilities) ανέρχεται σε 244% του Ευρωπαϊκού ΑΕΠ (όχι ακριβώς συγκρίσιµο µε το Credit Market Debt των ΗΠΑ). H εξέλιξη δαπανών για συντάξεις ως ποσοστό του ΑΕΠ διαµορφώνεται ως εξής: Μέσος όρος Γαλλίας + Γερµανίας + Ιταλίας για το 1984: 14,9%, για το 2000: 17,5%, για το 2020: 22,9% και για το 2040: 31,3%. Οι δαπάνες για συντάξεις ως ποσοστό του ΑΕΠ στην Ελλάδα και τον ΟΟΣΑ για το 1984: 10,8% και 10,3% αντίστοιχα, για το 2000: 13,0% και 11,4%, για το 2020: 15,7% και 15,1% και για το 2040: 19,5% και 20,2% αντίστοιχα. Το εµπορικό έλλειµµα των ΗΠΑ ανέρχεται σε 5,8% του ΑΕΠ και είναι σχεδόν αδύνατο να µηδενισθεί µε βάση την σηµερινή του σύνθεση και τις νοµισµατικές ισοτιµίες (οι Εξαγωγές αντιστοιχούν στο 11% του ΑΕΠ, ενώ οι Εισαγωγές στο 17% του ΑΕΠ). Το Εµπορικό πλεόνασµα 5µήνου του 2007 της Κίνας ανήλθε σε 86 δισ. $, ενώ το έλλειµµα 4µήνου του 2007 των ΗΠΑ σε 235 δισ. $. Τα συνολικά συναλλαγµατικά διαθέσιµα της Κίνας ανήλθαν σε 1 τρισ. $ στο τέλος του 2006 (<2,5% των χρεών των ΗΠΑ) Κίνα 2006: Εξαγωγές 969 δισ. $, Εισαγωγές 792 δισ. $ Πλεόνασµα 177δισ. $. Οι χρηµατιστηριακοί κωδικοί στην Κίνα ξεπέρασαν τα 100 εκατ., και ο ηµερήσιος τζίρος τα 53 δισ. $ µε κεφαλαιοποίηση > 1 τρισ. $. ΗΠΑ 2006: Πραγµατική µεγέθυνση: +3,3%, Εταιρικά κέρδη: +22%, Ε.Ε. 2006: ΑΕΠ +2,6% από 1,4%, Πληθωρισµός 2,2%, Βιοµηχανική Παραγωγή της Γερµανίας για το 2007, µε βάση 100 του Αναφορικά µε όλα τα ανωτέρω και επισηµαίνοντας ότι η µακροοικονοµική επιστήµη είναι κυρίως ποιοτική και όχι ποσοτική, παρατίθενται σχετικά αποσπάσµατα απόψεων, δηλώσεων και δηµοσιευµάτων. Α2. Αποσπάσµατα απόψεων δηλώσεων δηµοσιεύσεων Galbraith, Το µεγάλο κραχ του 1929, 1954: Η αποφυγή ύφεσης και η πρόληψη ανεργίας πρέπει να τίθενται σε αντιπαραβολή µε το αναγκαίο κτύπηµα κερδοσκοπικής άνθισης και να ζυγίζονται υπό το πρίσµα της καταλληλότητας της πολιτικής στιγµής. Η κερδοσκοπική έκρηξη σταµατά µόνον µετά το ξεκίνηµα της (έπεται της εκκίνησης). Επιλογή αδράνειας ή ανάληψης δράσης και συνεπακόλουθες διαφορές συνεπειών πρέπει να ζυγίζονται και υπό το πρίσµα της βαρύτητας και του χρόνου εµφάνισης των συνεπειών. Η µη 13

14 διαταραχή του βολέµατος σήµερα, οδηγεί στην επιλογή αδράνειας, εν γνώσει της παραγωγής βαθύτερων προβληµάτων για το µέλλον. Οι συνεχείς συναλλαγές προκύπτουν από την ανικανότητα διάκρισης των πεδίων άγνοιας. Η πτώση στις κατοικίες προηγήθηκε του κραχ. Εντυπωσιακή η µηδενική χρήση αριθµοδεικτών και αριθµητικών προβολών σε όλες τις δηλώσεις υπευθύνων πριν και µετά την κατάρρευση. Μη παραµετροποιηµένη σκέψη. Μη χρήση στατιστικής / πιθανοτήτων για αποφάσεις υπό αβεβαιότητα. Χρήση πολιτικού µάρκετινγκ και κραυγών οπαδοποίησης (Τροφοδοσία φανατισµού ανάλογου µε θρησκείες, πολιτική, αθλητισµό σε οικονοµική συµπεριφορά). Πάντοτε σε περίπτωση προβληµάτων ακούγεται ότι η οικονοµική κατάσταση είναι θεµελιακά υγιής ή τα θεµελιώδη οικονοµικά µεγέθη είναι καλά. Το χαρακτηριστικό της περιόδου προ του κραχ ήταν ότι οι πλούσιοι γίνονταν πλουσιότεροι µε ταχύτερο ρυθµό από ότι οι φτωχοί λιγότερο φτωχοί. Ο δείκτης βιοµηχανικής παραγωγής από 67 το (ύφεση)/ βάση 100 ( ) έφθασε το 110 τον Ιούλιο 1928 και 126 τον Ιούνιο Ο αµερικανικός λαός επιδείκνυε άµετρη επιθυµία γρήγορου πλουτισµού µε ελάχιστη φυσική προσπάθεια. Την άνοιξη του 1927 µετά από παρέµβαση Αγγλίας, Γαλλίας και Γερµανίας οι ΗΠΑ επέλεξαν πολιτική φθηνού χρήµατος (FED rate 3,5%) µε αποτέλεσµα να προκύψουν διαθέσιµα προς χρηµατοδότηση (margin) αγοράς µετοχών. Υπεράσπιση συναλλαγών µε margin (=µετατροπή αγοράς σε δυναµική και υγιή) σηµαίνει για την Wall ότι η ένδυση γοητευτικής και µε πολλές ικανότητες γυναίκας µε συντηρητικά ρούχα και η επίδειξη ικανοτήτων µαγειρικής προς απόκρυψη δυστυχώς του σηµαντικότερου προσόντος της, αυτού της πόρνης. Από το 1920 µέχρι το 1929 τα δάνεια margin αυξήθηκαν από 1 σε 7 δισ. $, παρά το ύψος του επιτοκίου που ανερχόταν σε 12% (1928). Αξιοσηµείωτο της κερδοσκοπικής αρχιτεκτονικής του 1928 οι εταιρείες επενδύσεων µε κοινές και προνοµιούχες µετοχές και οµολογιακό δάνειο. Η απαισιοδοξία «δεν» εξισωνόταν ανοιχτά µε προδοσία προσπάθεια να καταστραφεί ο αµερικανικός τρόπος ζωής, ενώ οι επίσηµοι αισιόδοξοι ήταν πολλοί και συντονισµένοι. «Ποία είναι η οµάδα ανθρώπων µε σοφία τέτοια που τους δίνει το δικαίωµα να αρνούνται τις εκτιµήσεις του έξυπνου πλήθους?» Από τον Hoover εφαρµόσθηκε κατά κόρον η τελετουργία της σύγκλισης συσκέψεων για να µην κάνουν τίποτε, αλλά να διαβεβαιώσουν για ανάκαµψη. Ανάµεσα στο 1919 και 1929 το προϊόν 14

15 ανά εργαζόµενο αυξήθηκε κατά 43%, ενώ ηµεροµίσθια και τιµές παρέµειναν σχετικά σταθερά. Αυτό είχε σαν συνέπεια την αλµατώδη αύξηση κερδών και επενδύσεων που οδήγησε στην χρηµατιστηριακή άνθηση, αλλά το ανωτέρω περιβάλλον δεν µπορούσε συνεπώς να συντηρηθεί µέσω καταναλωτικών δαπανών όταν υπήρξε κορεσµός επενδύσεων. Βασικοί λόγοι κατάρρευσης: α) κακή κατανοµή εισοδηµάτων, β) κακή δοµή εταιρειών και τραπεζών µε χρήση µεσαζόντων, εταιρειών holding, εταιρειών επενδύσεων και δωροδοκιών προς χορήγηση δανείων. Μεταβολές µεταξύ 1929 και 1950 που ακύρωναν την πιθανότητα εµφάνισης νέου κραχ στην δεκαετία του 50: Το µερίδιο των οικογενειακών εισοδηµάτων αυξήθηκε από 61% σε 71%, ενώ το µερίδιο κερδών µερισµάτων προσόδων µειώθηκε από 22% σε 12%. Επίσης, το συνολικό εισόδηµα του ανώτερου 5% του πληθυσµού µειώθηκε από 1/3 σε 1/5 του συνόλου. Οι επιπτώσεις ύφεσης κραχ είναι ιδιαίτερα σηµαντικές στις οικονοµικές καταχρήσεις, το µοναδικό έγκληµα που έχει χρονική παράµετρο µεταξύ διάπραξης και ανακάλυψης. Ενδιάµεσα υπάρχει καθαρή αύξηση ψυχικού πλούτου, καθότι ο καταχραστής έχει κέρδη και ο απατούµενος δεν νιώθει ότι υφίσταται ζηµιά. Σε καλές εποχές, οι άνθρωποι είναι χαλαροί, εύπιστοι και το χρήµα άφθονο, µε αποτέλεσµα την αύξηση του ποσοστού καταχρήσεων, αύξηση ενασχόλησης µε αυτές και µείωση του ποσοστού ανακάλυψης. Στην ύφεση ο ανωτέρω συσχετισµός αναστρέφεται, µε αποτέλεσµα και την βελτίωση της επιχειρηµατικής ηθικής (λειτουργία κάθαρσης). 1997(Πρόλογος έκδοσης): Τώρα στα χρηµατιστήρια ρέει πολύ περισσότερο χρήµα απ ότι νοηµοσύνη για την καθοδήγηση του. Υπάρχουν πολύ περισσότερα αµοιβαία κεφάλαια απ ότι οικονοµικά ευφυείς µε ανεπτυγµένη ιστορική συνείδηση γιά να τα διαχειριστούν. OECD: Μέθοδοι µέτρησης παγκόσµιας ρευστότητας και εκτίµηση ρίσκου: **Απόκλιση νοµισµατικής βάσης από την µακροχρόνια τάση της, ως ποσοστό του ΑΕΠ. ** ιαφορά ρυθµού ανάπτυξης νοµισµατικής βάσης και ονοµαστικού ΑΕΠ. **Απόκλιση ύψους δανείων από την µακροχρόνια τάση σαν ποσοστό του ΑΕΠ. ** ιαφορά ρυθµών ανάπτυξης τραπεζικών δανείων και ονοµαστικού ΑΕΠ. Το συµπέρασµα από τις ανωτέρω παρατηρήσεις είναι ταχύτατη αύξηση ρευστότητας κατά την τελευταία 10ετία µε παράλληλη υποχώρηση των risk premiums. Τράπεζα ιεθνών ιακανονισµών (BIS Annual report 24/6/07): Όλες οι κρίσεις ξέσπασαν µετά από περιόδους ισχυρής οικονοµικής ανάπτυξης και χαµηλού πληθωρισµού. Προειδοποιεί για φούσκα 15

16 δανειακού χρήµατος, ανάλογης του (Concentration of credit risk in asset portfolios = major cause of bank distress). ηµιουργία πυραµίδας χρεών µε αντίστοιχη αύξηση αξίας στοιχείων ενεργητικού και παράλληλη αντιπληθωριστική ανάπτυξη. Μικρή υποχώρηση µπορεί να µετατραπεί σε χιονοστιβάδα. Ισχυρή ανισορροπία προκύπτει από την άρνηση της Κίνας να αναπροσαρµόσει την ισοτιµία του νοµίσµατος. Παράγων ανισορροπίας είναι και η σχέση τιµών κατοικιών προς ενοίκια, µε αποτέλεσµα αναµενόµενη ισχυρή προσαρµογή µίας εκ των δύο πλευρών. Πιθανή ισχυρή αναπροσαρµογή ισοτιµιών δολαρίου. Το µερίδιο µισθοδοσίας σε σύγκριση µε την ανεργία έχει βρεθεί σε χαµηλά επίπεδα στις ΗΠΑ, µε παράλληλη ισχυρή αύξηση του δανεισµού προς συντήρηση καταναλωτικών συνηθειών. Πιθανή αναπροσαρµογή θα επηρεάσει τα κέρδη των εταιρειών και συνεπακόλουθα τις χρηµατιστηριακές αποτιµήσεις και τις επενδύσεις των επιχειρήσεων. Οι ρυθµοί ανάπτυξης της Κίνας χαρακτηρίστηκαν από τον πρωθυπουργό Wen Jiabao ως ασταθείς, ασυντόνιστοι, µη διαστρωµατωµένοι και µη διατηρήσιµοι. Η πεποίθηση ότι δηµιουργούνται ευκαιρίες αγορών σε κάθε βίαιη χρηµατιστηριακή διόρθωση, µετά την επιβεβαίωση της στο παρελθόν, ενέχει τον κίνδυνο κακής εκτίµησης ρεαλιστικών επιπέδων τοποθετήσεων και συνεπώς υπερυποτίµιση των αγορών µετά την κάµψη των πρώτων αντιστάσεων. Επίσης, αύξηση κινδύνων διαγιγνώσκεται και από την υπερχρηµατοδότηση εξαγορών και συγχωνεύσεων. Οι παγκόσµιες ανισορροπίες, σε συνδυασµό µε την πολύ µικρή κλίση της καµπύλης Phillips τα τελευταία έτη, αυξάνουν τους κινδύνους ισχυρότερων απωλειών σε κρίση ή/και επιλογής λανθασµένης πολιτικής. Η χρήση πολύ χαµηλών επιτοκίων οδηγεί σε πλουτισµό των δανειζοµένων εις βάρος των δανειστών και λειτουργεί επιβραδυντικά στην µεσοχρόνια ανάπτυξη µέσω επιλογών µείωσης αποταµίευσης. Το κυνήγι αποδόσεων/ στόχων του χρηµατοοικονοµικού τοµέα οδηγεί πιθανόν σε απερίσκεπτες συµπεριφορές. Εκτίµηση µας είναι ότι οι ΗΠΑ, Κινα και Ιαπωνία κάνουν λανθασµένες επιλογές προς διαφορετικές κατευθύνσεις. Οι µεν ΗΠΑ µε την υπερεπένδυση σε κατοικίες, το απόλυτο αργά διαπραγµατεύσιµο και µη καταναλώσιµο αγαθό, οι δε χώρες της Ανατολής µε υπερεπένδυση σε εξαγωγικές δυναµικότητες, αγνοώντας τον υφεσιακό κίνδυνο. Issing Otmar, 12/2002, European Financial Convention, London: Ο ασφαλέστερος δείκτης επερχόµενης οικονοµικής κρίσης είναι η απόκλιση του λόγου δανείων προς ΑΕΠ από τον µέσο όρο, µε παράλληλη απόκλιση αξιών στοιχείων ενεργητικού από την µέση τάση που υποδηλώνει δανειοδοτηµένη δηµιουργία φούσκας. Η ανοχή των Κεντρικών Τραπεζών σε υπερδανεισµό µειώνει την δυνατότητα 16

17 αύξησης ρευστότητας σε περίπτωση κρίσης. Το µέγιστο όριο απόκλισης από την µεγέθυνση του ΑΕΠ προσδιορίζεται από µελέτες σε 4% του ΑΕΠ και το όριο απόκλισης αξίας στοιχείων ενεργητικού στο 40% από την µακροπρόθεσµη τάση. Η Ε.Κ.Τ. είναι επιφορτισµένη µε το έργο της µεσοχρόνιας διασφάλισης σταθερότητας τιµών (Πληθωρισµός <2%). Η νοµισµατική πολιτική δεν αποτελεί βραχυχρόνιο εργαλείο οριακών µικροπροσαρµογών. Η προσέγγιση του 0% είναι το ίδιο ανεπιθύµητη όσο και η υπέρβαση του 2%, καθότι υποβόσκει κίνδυνος µετάπτωσης σε αντιπληθωρισµό. Ως όριο ασφαλείας τίθεται συνεπώς το 1%. Προσέγγιση δεδοµένων υπό τριπλό οπτικό πρίσµα: Πληθωρισµός, Μ3 και Ανάπτυξη. Επιθυµητή µεγέθυνση του Μ3 στα σηµερινά δεδοµένα του 4,5%. Το Gap υπερµεγέθυνσης της τελευταίας τετραετίας ανέρχεται σε 3% ανά έτος. εν ανήκει στην αρµοδιότητα µας να αντιδρούµε σε ενδεχόµενους/ υποθετικούς κινδύνους εµφάνισης αντιπληθωρισµού. Σύµφωνα µε τον Irving Fisher (1932) οι δύο βασικές αντιπληθωριστικές ασθένειες είναι η ασθένεια της υπερχρέωσης και η ασθένεια νοµίσµατος (πτώση τιµών). Πάντοτε υπάρχει µία ρεαλιστική βάση για την δηµιουργία ψυχολογίας «νέας εποχής» πριν αυτή αποχωρήσει µαζί µε τα θύµατα της. Η πτώση του επιπέδου τιµών αυξάνει την αξία του χρέους, οδηγεί σε προσπάθεια ρευστοποίησης (φαύλος κύκλος). Στην ζώνη εφαρµογής του Euro δεν διαπιστώνουµε προς στιγµήν υπερχρέωση. Κίνδυνοι από την υπερτίµηση στοιχείων ενεργητικού υπάρχουν, αλλά ένα καλά οργανωµένο χρηµατοοικονοµικό σύστηµα θα έπρεπε να µπορέσει να ανταπεξέλθει σε σκάσιµο φούσκας και συνεπακόλουθες απώλειες χαρτοφυλακίων δανείων. Οι τιµές στοιχείων ενεργητικού δεν εµπεριέχονται στους στόχους της ΕΚΤ, απόπειρα σκασίµατος φούσκας οδηγεί σε άµεση ύφεση αλλά και σε υποψία «ανήθικης εµπλοκής» στο οικονοµικό γίγνεσθαι. Bernanke Ben, 11/2002, Nat.Econ.Club, Washington: Προσπάθεια διασφάλισης µη εµφάνισης αντιπληθωρισµού. Μετά τον 2 ο Παγκόσµιο Πόλεµο υπήρξε αδιάλειπτη πληθωριστική πορεία, πλην της πορείας της Ιαπωνίας µετά το 1990, όπου µέχρι και σήµερα υπάρχει αδυναµία διαχωρισµού αιτίων, αφορµών και αλληλεπιδράσεων. Η πιθανότητα εµφάνισης στις ΗΠΑ είναι χαµηλή, λόγω δοµικής σταθερότητας στην οικονοµία αλλά και δυνατότητας παρέµβασης της FED, η οποία διασφαλίζει τον ήπιο χαρακτήρα και την αντιστρεψιµότητα του αντιπληθωρισµού. Τα αντιπληθωριστικά επεισόδια είναι σπάνια αλλά αυτό δεν επιτρέπει εφησυχασµό καθότι στην περίπτωση της Ιαπωνίας ακόµη και εκ των υστέρων µελέτες δεν προσφέρουν την µέθοδο/ παραµέτρους πρόβλεψης τους. Βασική αιτία αντιπληθωρισµού αποτελεί η ασθενής ζήτηση που προκαλεί 17

18 πτώση τιµών στην προσπάθεια εξεύρεσης αγοραστών (Περιλαµβάνει και την συνεπαγόµενη ασθενή ζήτηση από αδυναµία αποπληρωµής δανείων?). Ασθενής ζήτηση θα προκαλούσε ύφεση, αύξηση ανεργίας και οικονοµική/ επενδυτική δυσπραγία. Ισχυρός αντιπληθωρισµός σηµαίνει πολύ υψηλά πραγµατικά επιτόκια, ακόµη και σε ονοµαστικό µηδενισµό τους. Μοναδική πρόσφατη πιθανή εµφάνιση αντιπληθωρισµού από την πλευρά της προσφοράς αποτελεί η περίπτωση «Κίνα», λόγω του µίγµατος ισοτιµία εξαγωγές. Συνήθως η εµφάνιση από πλευράς προσφοράς συµβαδίζει µε οικονοµική ευρωστία, παρά µε ύφεση. Σε περίπτωση εµφάνισης, πιθανών να πρέπει να υπάρξει σφικτή νοµισµατική πολιτική και όχι µηδενικά επιτόκια, όπως έκανε η Fed (Σε αντίθεση µε τον M. Friedman που πιστεύει ότι η FED άργησε τον µηδενισµό στο κραχ του 1929). Kινήσεις Εργαλεία της FED για την διασφάλιση µη εµφάνισης αντιπληθωρισµού ή αντιµετώπισης: 1. ιασφάλιση υγιούς πληθωρισµού 1-2% και αποφυγή προσέγγισης του 0%. 2. Κίνδυνος προς διερεύνηση από πτώση αξιών στοιχείων ενεργητικού (Irv.Fisher 1933). 3. Βίαιη µείωση επιτοκίων σε περίπτωση εµφάνισης επιδείνωσης οικονοµίας σε περιβάλλον χαµηλού πληθωρισµού. 4. υνατότητα χρήσης της (πλαστικής, σήµερα) εκτυπωτικής µονάδας $ από την κυβέρνηση χωρίς κόστος. (??) 5. ιάφορες παρεµβάσεις µόχλευσης ζήτησης (µε παρεµβάσεις σε βραχυπρόθεσµο χρέος και υποθήκες). 6. Απόπειρα επιρροής (συγκράτησης) αποδόσεων ιδιωτικών οµολογιακών εκδόσεων (αποδοχή τους από την FED). 7. Βίαιη υποτίµηση αποτελεί όπλο, πλην µη επιθυµητό (Χρήση του µε επιτυχία από F.Roosevelt 40% υποτίµηση). 8. Χρηµατοδότηση κατανάλωσης µε µείωση φόρων (ρίψεις ελικοπτέρου κατά M.Friedman). 9. Στην Ιαπωνία προκλήθηκε από λανθασµένες επιλογές ιδιωτών (υπερµόχλευση) και την αδυναµία του κράτους να παρέµβει, λόγω ηµοσίου Xρέους, κάτι που δεν ισχύει στις ΗΠΑ (προφανώς λάθος συγκρίσεις χρονικής στιγµής όµοια συµπεριφορά µετά το 2002, χωρίς εµφάνιση deflation µέχρι στιγµής). EKT 12/2005: Το χρέος των νοικοκυριών της ζώνης του Ευρώ από στεγαστικά δάνεια αυξήθηκε ταχέως ως ποσοστό του εισοδήµατος τους τα τελευταία έτη, προκαλώντας ανησυχίες ως προς την διατηρησιµότητα του χρέους τους. Για µία Κεντρική Τράπεζα το κρίσιµο είναι η ευαισθησία της κατανάλωσης στις µεταβολές των 18

19 επιτοκίων που πιθανόν εξαρτάται αποφασιστικά από το µέγεθος και την διάρθρωση προϋπάρχοντος χρέους. ΤτΕ (Εκθεση Νοµισµατικής Πολιτικής 2007): Η αύξηση της εγχώριας ζήτησης λόγω πιστωτικής επέκτασης µετά την είσοδο στο Ευρώ λειτούργησε υποστηρικτικά της αύξησης του ΑΕΠ. Κίνδυνοι δηµιουργούνται από αύξηση ποσότητας χρήµατος Μ3 και πιστώσεις προς ιδιωτικό τοµέα σε περιβάλλον ήδη υψηλής ρευστότητας. Αναµένεται αύξηση του πυρήνα του πληθωρισµού κατά το 2007 για Ελλάδα. Το επιτοκιακό περιθώριο ανέρχεται σε 4,66% τον έναντι 2,9% σε Ε.Ε. και 1,3% σε Ιαπωνία. Το ποσοστό δανείων σε καθυστέρηση είναι διπλάσιο του αντιστοίχου της Ε.Ε (νοικοκυριά 6,4%). Η σχέση καθυστερήσεων µείον συσσωρευµένες προβλέψεις προς τα εποπτικά κεφάλαια πρέπει να υπολείπεται του 10%. Η εισροή από το εξωτερικό κατά το 2006 σε επενδύσεις χαρτοφυλακίου και καταθέσεις ανήλθε σε 19,6 δισ. κάτι που αντανακλάται και στην αύξηση των καταθέσεων. Έλλειµµα Ισοζυγίου: Αντανακλά την υστέρηση της Εθνικής Αποταµίευσης, έναντι των εγχωρίων επενδύσεων, σε συνδυασµό µε την συνεχώς επιδεινούµενη διεθνή ανταγωνιστικότητα της Ελληνικής οικονοµίας, τόσο ως προς τις τιµές, όσο και διαρθρωτικά. Το ακαθάριστο εξωτερικό χρέος υπερέβη το 125% κατά το Η εξυπηρέτηση απορροφά εγχώριους πόρους µε αυξητικούς ρυθµούς και µε αρνητικές συνέπειες σε ανάπτυξη, απασχόληση, βιοτικό επίπεδο. Μεταξύ 2000 και 2006 η αύξηση στην πραγµατική σταθµισµένη ισοτιµία της οικονοµίας µας σε συντελεστές κόστους ανήλθε σε 15,5%. Γκαργκάνας, 11/7/2007: Η αξία των παγκόσµιων χρηµατοοικονοµικών περιουσιακών στοιχείων ανερχόταν σε 12 τρισ. $ το 1980, 64 τρισ. $ το 1995 και 140 τρισ. $ το 2005 ( % του ΑΕΠ, αντίστοιχα). Η ονοµαστική αξία των παραγώγων χρηµατοοικονοµικών προϊόντων, ανήλθε από 16,5 τρισ. $ το 1995, σε 327 τρισ. $ το Έχουν καλλιεργηθεί προσδοκίες µακροοικονοµικής σταθερότητας όπως φαίνεται από τα χαµηλά ασφάλιστρα πιστωτικού κινδύνου (risk premiums) που ενσωµατώνονται στα επιτόκια, υποστηριζόµενα πιθανόν και από την τεχνική δηµιουργίας και διανοµής (originate and distribute) ή/και τιτλοποίησης, όπου ο εκδότης δεν έχει ισχυρό κίνητρο πιστοληπτικής αξιολόγησης, καθότι δεν θα αποτελεί τον φορέα του πιστωτικού κινδύνου. Υπάρχει υψηλή αγοραία ρευστότητα, ως αποτέλεσµα της ραγδαίας αύξησης των νοµισµατικών µεγεθών, οδηγώντας τα ασφάλιστρα κινδύνου σε πολύ χαµηλότερα από τα επιτρεπτά επίπεδα. Αν οι υπάρχοντες κίνδυνοι εκδηλωθούν ταυτόχρονα θα µπορούσαν να θέσουν το διεθνές πιστωτικό σύστηµα σε σηµαντική δοκιµασία. Υπάρχει ποιοτική 19

20 επιδείνωση του ενυπόθηκου χρέους στις ΗΠΑ, καθώς και κίνδυνοι υπερχρέωσης των εξαγοραζοµένων επιχειρήσεων από equity funds, αλλά και των παρεχόντων bridge financing. Υπάρχει επίσης το ενδεχόµενο µη οµαλής διόρθωσης των παγκόσµιων χρηµατοοικονοµικών ανισορροπιών και της κάλυψης του ελλείµµατος τρεχουσών συναλλαγών των ΗΠΑ. Prechter, Conquer the Crash, 2002, Interviews 10/06, 4/07: Τόσο για την λογιστική απεικόνιση της δηµοσιονοµικής εικόνας, όσο και για τους ισολογισµούς επιχειρήσεων εφευρίσκονται συνεχείς τρόποι µακιγιάζ κατά την τελευταία 30ετία. Υπάρχει συνεχώς αυξανόµενη πίεση εξαρτηµένων αναλυτών για παρουσίαση επενδυτικών ευκαιριών, λειτουργούσα επαυξητικά της έµφυτης ψυχικής πίεσης αισιοδοξίας. Κατά την διερεύνηση (ιστορική αναδροµή) καίριων φάσεων ύφεσης στην Αµερικανική Οικονοµία από το 1830 κοινή διαπίστωση αποτελεί η εκκίνηση από την µείωση διαθέσιµου χρήµατος προς δανεισµό (εξάντληση ρευστότητας). Ορισµένες φορές η έκρηξη πιστωτικής επέκτασης διαρκούσε χρόνια πριν το σκάσιµο. Κάποιος εξωγενής παράγοντας λειτουργούσε ως πυροκροτητής του επί µακρόν αναµενόµενου. Καµιά κρίση δεν αποτελεί αντίγραφο προηγούµενης στα επιµέρους χαρακτηριστικά. Ο εξαναγκασµός µείωσης των non self liquidating debts δηµιουργεί υπόβαθρο χιονοστιβάδας. Τα χρέη κλείνουν µε τρεις τρόπους: Αποπληρωµή µηδενικές απώλειες, αναδιάρθρωση κάποιες απώλειες, αδυναµία συνολική απώλεια. Η αρχή της επικείµενης καταστροφής έγινε το , όταν στην προσπάθεια εξόδου από την ύφεση αφαιρέθηκε η υποχρέωση τήρησης δεσµεύσεων από όλους τους τραπεζικούς λογαριασµούς πλην των checking accounts. Στην συνέχεια, µε εφευρέσεις µετατροπής των checking accounts σε money market products οι δεσµεύσεις περιορίστηκαν µόνον στα τηρούµενα µετρητά. Η σχέση Μ3/(Stocks+Bonds) κατέγραψε νέο χαµηλό µε 18% < 1929 (22%). Υψηλά αντίστοιχα της δεκαετίας του 40: 67%, του 80: 73%. Χαµηλά επίπεδα µερισµατικής απόδοσης (1929 2,8%, ,4%). Το PBV παρουσίασε υπερτιµήσεις για πολύ λίγα χρόνια πριν κάθε κρίση. Άνοδος επιτοκίων των οµολόγων σε deflation θα µπορούσε να σηµαίνει και φόβο κατάρρευσης του νοµίσµατος. Πιθανή παρέµβαση της FED µε εκτύπωση χρήµατος θα οδηγήσει σε φόβους hyperinflation, και ταχύτατη έξοδο δανειστών σε οποιαδήποτε πτωτική τιµή µε αποτέλεσµα την συνολική πιστοληπτική υποβάθµιση ΗΠΑ. εν αποκλείει hyperinflation σε συνέχεια του deflation και την 20

21 βαφτίζει συνέχιση του deflation, επειδή λειτουργεί περιοριστικά για την οικονοµία αλλά και καταστροφή χρήµατος. Ο χρηµατοοικονοµικός κλάδος εµφανίζει υψηλότερες αποδόσεις από τον παραγωγικό, παρά το ότι οι χρηµατοοικονοµικοί οργανισµοί πρέπει να αποτελούν το γράσο των τροχών της ανάπτυξης (υποστηρικτές της οργανικής παραγωγικής ανάπτυξης) και όχι τους τροχούς καθ εαυτούς. ανείζεις χρήµατα µε σκοπό να παράξεις πλούτο (χρήµατα), αυτή είναι η έννοια του αυτοαποπληρούµενου χρέους (self liquidating debt). Η σηµερινή εικόνα όπου ο χρηµατοοικονοµικός τοµέας αποτελεί πλέον τον ηγέτη κερδοφορίας και χρηµατιστηριακής ανόδου, καθώς και η µετάβαση του βάρους δανεισµού από τις επιχειρήσεις σε καταναλωτές και κερδοσκόπους (non self-liquidating debts) αποτυπώνει τις ιδανικές παραµέτρους επερχόµενης κρίσης. Το δολαριακό χρέος οµοιάζει µε πύργο από τραπουλόχαρτα ως πότε θα αντέχει άλλο ένα? Τα αµοιβαία κεφάλαια είχαν τοποθετηµένο το 96% σε µετοχές το 1999, κάτι που έµοιαζε αξεπέραστο. Σήµερα (2007) ο µέσος όρος των επενδύσεων των hedge funds σε µετοχές ανέρχεται σε 250% των κεφαλαίων τους (Υπάρχουν hedge funds και µε 13x τοποθετήσεις). Ανακάλυψη του perpetuum mobile? Ο χειρισµός (συµπεριφορά) των δανείων δεν µπορεί να διαφοροποιηθεί από τον χειρισµό του χρήµατος. Θα ακολουθήσει την εικόνα: Ακίνητα Εταιρείες στεγαστικών δανείων Εταιρείες ακινήτων. Greed & Fear 3-6/2007: Η εξέλιξη της ανάπτυξης µετά το σκάσιµο της φούσκας ακινήτων είναι πιθανό να έχει µπει στο κανάλι της ύφεσης και αποτελεί τον πραγµατικό φόβο για τις οικονοµικές εξελίξεις, σε αντίθεση µε τον πληθωρισµό που αποτελεί µάλλον εικονικό φόβο. Κρίση στα collateralized debt obligations (CDO) θα αποτελέσει την αρχή πλήρους χρηµατοοικονοµικής κρίσης αντιπληθωριστικού χαρακτήρα µε επίκεντρα την Ν.Υόρκη και το Λονδίνο και πιθανόν να οδηγήσει και σε επιθετική επαναρύθµιση του πιστωτικού συστήµατος και απαγόρευση των τιτλοποιήσεων. Business Week: Πιθανόν κατά το 2007 η πρώτη υποχώρηση τιµών στο σύνολο των ακινήτων ΗΠΑ από την εποχή της Μεγάλης Ύφεσης. Οι κατασχέσεις κατά το 2006 αυξήθηκαν κατά 42% και στο 1 ο Τρίµηνο του 2007 τουλάχιστον. 2 εκατ. ιδιοκτήτες ακινήτων καθυστέρησαν περισσότερο από 30 ηµέρες την καταβολή των δόσεων. Πιθανό τέλος αυτοτροφοδοτούµενης κρίσης real estate το 2008, µε σηµάδια ανάκαµψης το Επιτόκιο ενυπόθηκου δανεισµού ΗΠΑ: 6,6% (2006). Economist 7/07: Εκτίµηση ότι το 23% των κατοικιών αντιπροσωπεύουν ήδη µικρότερη αξία από το δάνειο που τα βαρύνει. 21

22 Αύξηση προβληµάτων όταν για τα δάνεια χαµηλής εκκίνησης (2y-28y) θα πρέπει να πληρωθούν οι κανονικές δόσεις. Στόχοι Τρ.Πειραιώς 4ετίας: Αύξηση Ενεργητικού >100%, Κερδών 150%, χορηγήσεων 150%, Απόδοση Ιδίων µετά από φόρους >30%, µη εξυπηρετούµενα δάνεια <2%. Στόχοι ΕΤΕ 3ετίας: Αύξηση κερδοφορίας οδηγεί σε διπλασιασµό εντός τριετίας, αύξηση χορηγήσεων 17% στην εγχώρια αγορά και 35% στις αγορές των Βλακανίων ανά έτος, µη εξυπηρετούµενα < 3%, Απόδοση Ιδίων Κεφαλαίων 30%? Αν αυτοί οι στόχοι επιτευχθούν σε τι επίπεδο υπερχρέωσης πρέπει να βρίσκεται η κοινωνία οικονοµία? Προβλέψεις Οικονοµικού Επιµελητηρίου: Εξέλιξη Χρέους Νοικοκυριών ως ποσοστό του ιαθεσίµου Εισοδήµατος και ως ποσοστό του ΑΕΠ για 2007: 77% και 56% αντίστοιχα και για το % και 67% αντίστοιχα. Ακαθάριστη αποταµίευση ως ποσοστό του ιαθεσίµου Εισοδήµατος: 4,4% για το 2006, 2,6% για το 2007 και 2,3% για το St. Roach, Morgan Stanley: Βαθιές ασυµµετρίες, σηµαντικός αποπληθωρισµός , παγκόσµια υποκατανάλωση, αµερικανική υπερκατανάλωση, και απώλεια αποταµιεύσεων, χρεοκοπία πολιτειακών κυβερνήσεων. Η αποδεδειγµένα ηγεµονική δύναµη γίνεται χώρος µε δυσανάλογο µερίδιο κεφαλαιακής συσσώρευσης ( ). Μετά το 1970 εµφανίζεται συνεχής απώλεια διαρροή. Πιθανή κατάρρευση διλαριακών αξιών κατά 20% σε πραγµατικές και 40% σε ονοµαστικές τιµές θα διέκοπτε την διαβίωση υπεράνω δυνατοτήτων, εις βάρος των υπολοίπων και θα οδηγούσε στην απότοµη µείωση βιοτικού επιπέδου. ίνει πιθανότητες 10% για εύρεση τρόπων αποφυγής της κρίσης. Την 1/3/2004 προειδοποίησε µε ανοικτή επιστολή προς την FED, ότι µε την πολιτική επιτοκίων που ακολουθεί θα οδηγήσει σε πολλαπλή φούσκα διαφόρων στοιχείων ενεργητικού. Την µετατροπή της πρόβλεψης του 2004 σε γεγονός, εκφράζει ο A. Greenspan τον Απρίλιο και τον Μάιο του 2006, µετά φυσικά την αποχώρηση του. L. Summers, President Harvard, 2006: Οι ΗΠΑ λειτουργούν σαν απορροφητήρας της παγκόσµιας αποταµίευσης. Εξαιρετικά ανησυχητική συσσώρευση ελλειµµάτων της τάξης του 7% του ΑΕΠ κατ έτος µε αποταµιεύσεις <2% είναι αδύνατον να συνεχισθεί. Οι εισροές προέρχονται σε µεγαλύτερο βαθµό από κρατικά πλεονάσµατα (πιθανή σύνδεση γεωπολιτικών ρίσκων µε εκβιαστική χρηµατοροή), ενώ οι επενδύσεις εντός ΗΠΑ τείνουν προς µη εµπορεύσιµα αγαθά. Απόπειρα µείωσης των ελλειµµάτων των ΗΠΑ 22

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Το διεθνές περιβάλλον επιδεινώνεται 2011 Νέα επιβράδυνση ανάπτυξης παγκόσµιας οικονοµίας στο δ τρίµηνο του

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών 3 Ισοζύγιο πληρωµών 3.1 Εισαγωγή ιεθνή οικονοµία Ύφεση στην Γερµανία οικονοµίες του Ευρώ Αυξηση των αµερικανικών επιτοκίων διεθνή επιτόκια και δολάριο($) Χρηµατοοικονοµική κρίση στην Ασία Ανοιχτή οικονοµία

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010 ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Διεύθυνση Στρατηγικής και Οικονομικής Ανάλυσης ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 1 Η οικοδομή έχει εισέλθει σε περίοδο σημαντικής διόρθωσης Η οικοδομική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE. του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ

Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE. του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Έχουν ήδη περάσει δύο χρόνια από την έναρξη της παγκόσμιας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Διάρθρωση Παρουσίασης Α. Γιατί επιδιώκεται η ένταξη στη Ζώνη του Ευρώ από μικρές οικονομίες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ;

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Καθώς έχουν περάσει, από το 2008 οπότε και ξέσπασε η μεγαλύτερη καπιταλιστική κρίση μετά την κρίση του 1929, οι πάντες σχεδόν συμπεριφέρονται σαν να έχει ξεπεραστεί η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ Oι συναλλαγές μιας χώρας με τον υπόλοιπο κόσμο, συμπεριλαμβανομένων τόσο των εμπορικών όσο και των χρηματοοικονομικών ροών, καταγράφονται στο ισοζύγιο διεθνών πληρωμών. Oι συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5.

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5. ΤΙΤΑΝ Α.Ε. ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΟΜΙΛΟ Η ΤΙΤΑΝ Α.Ε. είναι ένας Όμιλος εταιριών με μακρόχρονη πορεία στη βιομηχανία τσιμέντου. Ιδρύθηκε το 1902 και η έδρα του βρίσκεται στα Άνω Πατήσια. Ο Όμιλος

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Ηλίας Κικίλιας Διευθυντής Ερευνών Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2014

Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2014 29 Αυγούστου Αποτελέσματα Β Τριμήνου Ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια και ρευστότητα: Δείκτες κεφαλαίων κοινών μετοχών CET1 17,8% και δανείων προς καταθέσεις 103,4%. Συνεχιζόμενη ανάκαμψη των κερδών προ προβλέψεων

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας A Εξάμηνο 2008 Αθήνα, 28 Αυγούστου 2008 σε εκατ. Α 6μηνο 2008 Α 6μηνο 2007 Δ Καθαρά κέρδη μετόχων ΕΤΕ * 835 724 +15% Καθαρά κέρδη από εγχώριες δραστηριότητες 510 478

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : Οικονοµικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πορεία διµερών οικονοµικών και εµπορικών σχέσεων, κατά το α 6µηνο 2008 (προσωρινά στοιχεία)

ΘΕΜΑ : Οικονοµικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πορεία διµερών οικονοµικών και εµπορικών σχέσεων, κατά το α 6µηνο 2008 (προσωρινά στοιχεία) ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΟΣ ΣΤΗ ΣΟΦΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ EMBASSY OF GREECE IN SOFIA OFFICE FOR ECONOMIC & COMMERCIAL AFFAIRS Evlogi Georgiev 103, Sofia 1504, Bulgaria, tel.: (003592) 9447959,

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χωρίζεται σε δύο μεγάλες περιοχές: -ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ -ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η συμπεριφορά της οικονομικής μονάδας (καταναλωτής, νοικοκυριό, επιχείρηση, αγορά). Εξετάζει θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Αρχές για την Αποδοτικότερη Αξιοποίηση των Επενδύσεων

Βασικές Αρχές για την Αποδοτικότερη Αξιοποίηση των Επενδύσεων Βασικές Αρχές για την Αποδοτικότερη Αξιοποίηση των Επενδύσεων 1 Θέματα παρουσίασης Η Παγκόσμια Αγορά ο κύκλος της οικονομίας και των επενδύσεων Το Τρίπτυχο της Επένδυσης : Κατανομή Διασπορά Χρονικός Ορίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια

5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια 5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια 1. Οι προσδιοριστικοί παράγοντες της συνολικής ζήτησης 2. H βραχυχρόνια ισορροπία στην αγορά προϊόντος 3. Η βραχυχρόνια ισορροπία στην αγορά περιουσιακών

Διαβάστε περισσότερα

Οι λειτουργίες του. ιδακτικοί στόχοι. χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του

Οι λειτουργίες του. ιδακτικοί στόχοι. χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του Χρήµα ιδακτικοί στόχοι Κατανόηση της λειτουργίας του χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του τραπεζικού συστήµατος σε µια οικονοµία. Οι λειτουργίες

Διαβάστε περισσότερα

Προτάσεις πολιτικής για τη διαχείριση προβληµατικών χαρτοφυλακίων δανείων

Προτάσεις πολιτικής για τη διαχείριση προβληµατικών χαρτοφυλακίων δανείων Προτάσεις πολιτικής για τη διαχείριση προβληµατικών χαρτοφυλακίων δανείων Κερασίνα Ραυτοπούλου Σύµβουλος Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης στον Χρηµατοπιστωτικό Τοµέα 1 Εισαγωγή Στην Ελλάδα η οικονοµική κρίση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών! «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονοµικών Μονάδων &!Οργανισµών (ΔΔΟΜΟ)»! µε κατεύθυνση τη "Στρατηγική Διοίκηση"!

Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών! «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονοµικών Μονάδων &!Οργανισµών (ΔΔΟΜΟ)»! µε κατεύθυνση τη Στρατηγική Διοίκηση! Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονοµικών Μονάδων &Οργανισµών (ΔΔΟΜΟ)» µε κατεύθυνση τη "Στρατηγική Διοίκηση" Θεµατική Ενότητα 1 ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ακαδηµαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ

ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονομικών Μονάδων & Οργανισμών (ΔΔΟΜΟ)» με κατεύθυνση τη "Στρατηγική Διοίκηση" Θεματική Ενότητα 2 ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Ακαδημαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ. 1. Σύνθεση του δημόσιου χρέους

ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ. 1. Σύνθεση του δημόσιου χρέους ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Οι παράγοντες που εγγυώνται την περαιτέρω ταχεία αποκλιμάκωση του δημοσίου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι δύο: από τη μία πλευρά η επιτυχία της δημοσιονομικής πολιτικής της κυβέρνησης που

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικό Παράρτημα Α. Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση κατά κλάδο και τομέα

Ειδικό Παράρτημα Α. Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση κατά κλάδο και τομέα Ειδικό Παράρτημα Α Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση κατά κλάδο και τομέα 2013 Ετήσια έκθεση ελληνικού εμπορίου Α. Ανάλυση κατά κλάδο και τομέα Στο παράρτημα αυτό παρουσιάζεται ξεχωριστά για κάθε κλάδο

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αντικείμενο Διεθνούς Μακροοικονομικής Η διεθνής μακροοικονομική ασχολείται με το προσδιορισμό των βασικών μακροοικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα. Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ

Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα. Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ Το Τρίληµµα των Ανοικτών Οικονοµιών 1. Σταθερότητα και Ελεγχος Συναλλαγματικής Ισοτιμίας 2. Χρήση Νομισματικής Πολιτικής για Εσωτερική Ισορροπία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ Οι κυριότερες οικονοµικές εξελίξεις την περίοδο που διανύουµε σχετίζονται µε την ψήφιση του Μεσοπρόθεσµου προγράµµατος καθώς και µε τις συζητήσεις για το νέο

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012 Ανακεφαλαιοποίηση 4δισ. από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας με το Δείκτη Συνολικής Κεφαλαιακής Επάρκειας να διαμορφώνεται στο 9,0% και αντίστοιχη βελτίωση της ρευστότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070 ΠΕΡΙΛΗΨΗ (2 ου μέρους κεφαλαίου 12 ( από το 12.4. και μετά, του βιβλίου Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές, του D. Mc Aleese) Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες Βασικά Σημεία : *Κεντρικές Τράπεζες,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Η επιβράδυνση του ρυθµού ανάπτυξης της παγκόσµιας οικονοµίας επηρεάζει άµεσα και τις χρηµαταγορές, οι οποίες χαρακτηρίζονται από έντονη µεταβλητότητα παρά τα αυστηρά δη- µοσιονοµικά µέτρα

Διαβάστε περισσότερα

Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες των εκφωνήσεων. Η διάρκεια της εξέτασης είναι 3 (τρεις) ώρες.

Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες των εκφωνήσεων. Η διάρκεια της εξέτασης είναι 3 (τρεις) ώρες. Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΜΠΣ Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής για Στελέχη Μάθημα: Οικονομική για Στελέχη Επιχειρήσεων Εξέταση Δεκεμβρίου 2007 Ονοματεπώνυμο: Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος Τμήμα ΜΙΘΕ Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος 2010-2011 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Θεματικές Ενότητες Επισκόπηση της Μακροοικονομικής-Τα

Διαβάστε περισσότερα

Επιτόκια, συνάλλαγµα, οµόλογα

Επιτόκια, συνάλλαγµα, οµόλογα Επιτόκια, συνάλλαγµα, οµόλογα Τρέχουσες τάσεις και προοπτικές Πλάτων Μονοκρούσος Συνθέτοντας το πάζλ Οικονοµία, επιτόκια, συνάλλαγµα Συνθέτοντας το πάζλ Τα θεµελιώδη µεγέθη Ερώτηµα 1 ο - θα συνεχίσει το

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Τριμηνιαία Έρευνα. Α Τρίμηνο 2012

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Τριμηνιαία Έρευνα. Α Τρίμηνο 2012 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Τριμηνιαία Έρευνα Α Τρίμηνο 2012 Αθήνα, Απρίλιος 2012 2 Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Α Τρίμηνο 2012 3 4 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

Eπεξηγηµατικές Σηµειώσεις στους Νοµισµατικούς, Χρηµατοπιστωτικούς και άλλους χρηµατοοικονοµικούς δείκτες.

Eπεξηγηµατικές Σηµειώσεις στους Νοµισµατικούς, Χρηµατοπιστωτικούς και άλλους χρηµατοοικονοµικούς δείκτες. Eπεξηγηµατικές Σηµειώσεις στους Νοµισµατικούς, Χρηµατοπιστωτικούς και άλλους χρηµατοοικονοµικούς δείκτες. Προσφορά Χρήµατος Η Προσφορά Χρήµατος Μ1 αντιστοιχεί στην Πρωτογενή Ρευστότητα στην εθνική ορολογία.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2. Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας

Κεφάλαιο 2. Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας Κεφάλαιο 2 Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας Περίγραµµα κεφαλαίου Εθνικοί λογαριασµοί εισοδήµατος: Οι µετρήσεις του προϊόντος, του εισοδήµατος και της δαπάνης Ακαθάριστο εγχώριο

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσµατα του α τριµήνου

Τα αποτελέσµατα του α τριµήνου Τα αποτελέσµατα του α τριµήνου O Όµιλος της ΕΤΕ παρουσίασε καθαρά κέρδη για έκτο συνεχόµενο τρίµηνο τα οποία ανήλθαν σε 181 εκατ. κατά το α τρίµηνο 2014, σε σχέση µε κέρδη 27 εκατ. το α τρίµηνο 2013. Σε

Διαβάστε περισσότερα

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S 3 Ασκήσεις πολλαπλής επιλογής στην 5 η ενότητα: Αµοιβές των ΠΣ διανοµή εισοδήµατος βασικά µακροοικονοµικά µεγέθη θεωρία κατανάλωσης και επένδυσης ισορροπία εισοδήµατος. Ο πραγµατικός µισθός των εργαζοµένων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013 NUNTIUS ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΕΠΕΥ ΤΜΗΜΑ ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ ΤΗΛ: 210-3350599 ΦΑΞ: 210-3254846 E-MAIL: nunt12@otenet.gr WEBSITE: www.nuntius.gr Αθήνα, 31/03/2010 ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

Διαβάστε περισσότερα

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Στην Ελλάδα η μη ρεαλιστική πρόβλεψη του ταμειακού ελλείμματος κατά το έτος 2009, εξαιτίας της υπερεκτίμησης των εσόδων και της αύξησης των

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΑ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ ΣΤΟ ΔΙΕΘΝΕΣ. ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ» (σελ. 196-206)

«ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΑ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ ΣΤΟ ΔΙΕΘΝΕΣ. ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ» (σελ. 196-206) ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ & ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΑΝ. ΜΑΣΤΡΟΓΙΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Κεφάλαιο 15 Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Ο κρατικός προϋπολογισµός: εδοµένα και αριθµοί Συνολικές δηµόσιες δαπάνες: τρειςκατηγορίεςδηµοσίων δαπανών ηµόσιες δαπάνες (G) Μεταβιβαστικές πληρωµές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

το ταγκό των αγορών & ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ 1 Διάγραμμα 1: Βασικοί κάτοχοι κρατικού χρέους ΗΠΑ.

το ταγκό των αγορών & ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ 1 Διάγραμμα 1: Βασικοί κάτοχοι κρατικού χρέους ΗΠΑ. το ταγκό των αγορών & ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ 1 Διάγραμμα 1: Βασικοί κάτοχοι κρατικού χρέους ΗΠΑ. 2 ΠΑΝΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Διάγραμμα 2: Ανάπτυξη αγοράς CDS. το ταγκό των αγορών & ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ 3 Διάγραμμα 3: Αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μ Ι Λ Ο Σ A T E b a n k - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 9ΜΗΝΟΥ 2009

Ο Μ Ι Λ Ο Σ A T E b a n k - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 9ΜΗΝΟΥ 2009 Ο Μ Ι Λ Ο Σ A T E b a n k - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 9ΜΗΝΟΥ 2009 Καθαρά Κέρδη Ομίλου: 82,4 εκ. (-1,6%, σε επαναλαμβανόμενη βάση +6,4%), Τράπεζας: 96,3 εκ. (+46,7%), με περαιτέρω βελτίωση της προ προβλέψεων οργανικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑ 11 Αυγούστου 211 Έρευνα Τραπεζικών Χορηγήσεων Σύγκριση συγκεντρωτικών αποτελεσμάτων για την Κύπρο και τη ζώνη του ευρώ ΙΟΥΛΙΟΣ 211 Η Έρευνα Τραπεζικών Χορηγήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012. Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012. Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012 Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Τον Οκτώβριο του 2012 το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών παρουσίασε έλλειµµα το οποίο διαµορφώθηκε

Διαβάστε περισσότερα

: Οικονομικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πορεία διμερών οικονομικών και εμπορικών σχέσεων, κατά το α 6μηνο 2008 (προσωρινά στοιχεία)

: Οικονομικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πορεία διμερών οικονομικών και εμπορικών σχέσεων, κατά το α 6μηνο 2008 (προσωρινά στοιχεία) ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗ ΣΟΦΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ EMBASSY OF GREECE IN SOFIA OFFICE FOR ECONOMIC & COMMERCIAL AFFAIRS Evlogi Georgiev 103, Sofia 1504, Bulgaria, tel.: (003592) 9447959,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

ΕΡΕΥΝΑ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΡΕΥΝΑ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Ι. Δάνεια ή πιστωτικά όρια προς 1. Το τελευταίο τρίμηνο, ποιες μεταβολές σημειώθηκαν όσον αφορά τα κριτήρια της τράπεζάς σας για τη χορήγηση δανείων ή πιστωτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Τµήµα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών (ΔΕΣ) Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Ειδίκευσης στις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές Εργασία στο µάθηµα «Γεωπολιτική των

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος 1. Οι συναλλαγματικές ισοτιμίες και οι τιμές των αγαθών 2. Περιγραφή της αγοράς συναλλάγματος 3. Η ζήτηση νομισμάτων ως ζήτηση περιουσιακών στοιχείων 4.

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση για το Δολάριο 1ο Τρίμηνο 2013. Των Jamie Saettele, Senior Technical Strategist και David Rodriguez, Quantitative Strategist

Ανάλυση για το Δολάριο 1ο Τρίμηνο 2013. Των Jamie Saettele, Senior Technical Strategist και David Rodriguez, Quantitative Strategist Ανάλυση για το Δολάριο 1ο Τρίμηνο 2013 Των Jamie Saettele, Senior Technical Strategist και David Rodriguez, Quantitative Strategist Δολάριο: Γεμάτο προκλήσεις το α τρίμηνο του 2013 Των Jamie Saettele,

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Οι μακροοικονομικές προβλέψεις για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας έχουν αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα κάτω τόσο για το 2012 όσο και για το

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία

Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία Η ενίσχυση του κλίματος αβεβαιότητας σε σχέση με τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και η επιβολή περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις.

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις. ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις. Κεφάλαιο 1 Η Μακροοικονοµική Επιστήµη 1.1. Μικροοικονοµική και Μακροοικονοµική 1.2. Μακροοικονοµικά Υποδείγµατα 1.3.

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Γ Τριμήνου 2014

Αποτελέσματα Γ Τριμήνου 2014 7 Νοεμβρίου Αποτελέσματα Γ Τριμήνου Αύξηση των οργανικών κερδών προ προβλέψεων κατά 8,0% το Γ τρίμηνο. Περαιτέρω μείωση των λειτουργικών δαπανών κατά 3,7% το Γ τρίμηνο και 11,4% σε συγκρίσιμη βάση το εννεάμηνο.

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ (008) ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας 12 10 8 6 4 2 0-2 % 1999 Η δυναµική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ:

ΔΟΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24 ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Μικροοικονομική Μακροοικονομική και Δημόσια Οικονομική Θέμα 3ο (κληρώθηκε) α) Ποια μέσα διαθέτει η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΧΡΗΣΗΣ 2002 ( ιεθνή Λογιστικά Πρότυπα-IAS)

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΧΡΗΣΗΣ 2002 ( ιεθνή Λογιστικά Πρότυπα-IAS) Αθήνα, 27 Φεβρουαρίου, 2003 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΧΡΗΣΗΣ 2002 ( ιεθνή Λογιστικά Πρότυπα-IAS) Αύξηση µεριδίου αγοράς κατά 1% στις Καταθέσεις και τις Χορηγήσεις Οργανικά Κέρδη 1 263 εκατ. (+7%) - Καθαρά

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Π.Μ.Σ. ΔΕΣ ερωτήματα στο μάθημα ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ από το βιβλίο των PAUL R. KRUGMAN & «ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Θεωρία και Πολιτική» MAURICE

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Ηρ. Γεωργιάδης Υπεύθυνος Ανάλυσης Valuation & Research Specialists ( VRS ) www.valueinvest.gr - www.iraj.gr

Νικόλαος Ηρ. Γεωργιάδης Υπεύθυνος Ανάλυσης Valuation & Research Specialists ( VRS ) www.valueinvest.gr - www.iraj.gr ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΑΓΟΡΑΣ ΜΕΤΟΧΩΝ Νικόλαος Ηρ. Γεωργιάδης Υπεύθυνος Ανάλυσης Valuation & Research Specialists ( VRS ) www.valueinvest.gr - www.iraj.gr 1 Αποτίµηση Θεµελιωδών Παραγόντων Αποτελεί τη σηµαντικότερη

Διαβάστε περισσότερα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα ΣΥΝΟΨΗ 21 ΣΥΝΟΨΗ Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα 1. Η αναταραχή στην Ευρωζώνη οφείλεται στην παγκόσμια κρίση χρηματιστικοποίησης η

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Δευτέρα, 27 Ιουλίου 2015 ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΤΑΪΚΟΥΡΑΣ: ΑΥΤΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ 6ΜΗΝΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝ.ΕΛ Συμπληρώθηκαν 6 μήνες διακυβέρνησης της χώρας από τη συνεργασία του ΣΥΡΙΖΑ και των ΑΝΕΛ. Έξι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.gr Εισήγηση του Προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου

Διαβάστε περισσότερα

GREEK AMERICAN NEWS AGENCY. COM

GREEK AMERICAN NEWS AGENCY. COM ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Βερολίνο, 6/5/2010 Αρ. πρωτ. Φ. 2705/2146 Προς: ΥΠΕΞ Β4 Δ/νση Kοιν.: ΥΠΕΞ - Δ.Γ. κ. ΥΦΥΠΕΞ - Γρ. κ. Γ.Γ. Δ.Ο.Σ. & Α.Σ. - Γρ.

Διαβάστε περισσότερα

Προκαταρκτικά ετήσια αποτελέσματα της Marfin Popular Bank για το έτος 2010

Προκαταρκτικά ετήσια αποτελέσματα της Marfin Popular Bank για το έτος 2010 Δελτίο τύπου 28 Φεβρουαρίου 2011 Προκαταρκτικά ετήσια αποτελέσματα της Marfin Popular Bank για το έτος 2010 Η επιτυχής ολοκλήρωση της αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου με την άντληση 488.2 εκατ., και η πώληση

Διαβάστε περισσότερα

Πραγματοποιείται με την κατάταξη των στοιχείων κατά κατηγορίες για μια σειρά ετών. Η σύγκριση των στοιχείων με παρελθόντα στοιχεία αυξάνει την

Πραγματοποιείται με την κατάταξη των στοιχείων κατά κατηγορίες για μια σειρά ετών. Η σύγκριση των στοιχείων με παρελθόντα στοιχεία αυξάνει την Πραγματοποιείται με την κατάταξη των στοιχείων κατά κατηγορίες για μια σειρά ετών. Η σύγκριση των στοιχείων με παρελθόντα στοιχεία αυξάνει την χρησιμότητα και εμφανίζει την φύση και τις τάσεις των τρεχουσών

Διαβάστε περισσότερα

Αρνητικοί ρυθμοί ανάπτυξης

Αρνητικοί ρυθμοί ανάπτυξης Αρνητικοί ρυθμοί ανάπτυξης Εξέλιξη στο ΑΕΠ (%) 5,1 3,6-1,9 1,3 0,5-2,4-3,9-8,7 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013F 2014F Πηγή: Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα 2 Υψηλή ανεργία Ανεργία (%) 15,5 16,9 11,9 4,0

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Λευκωσία, 29-03-2010 ΘΕΜΑ: «Το Εξωτερικό Εμπόριο της Κύπρου» Το εξωτερικό εμπόριο της Κύπρου χαρακτηρίζεται από τις δυσανάλογα

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια Κεφάλαιο 2 Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια 2.1 Σύνοψη Στο δεύτερο κεφάλαιο του συγγράμματος περιγράφεται αρχικά η συνθήκη της καλυμμένης ισοδυναμίας επιτοκίων και ο τρόπος με τον οποίο μπορεί ένας

Διαβάστε περισσότερα

: 2008-2009 2008 2009 15 2013

: 2008-2009 2008 2009 15 2013 Οι τράπεζες του αύριο Ανδρέας Παπαδόπουλος ιευθυντής Στρατηγικής Οµίλου 15 Μαΐου 2013 Απαγορεύεται η αναπαραγωγή οποιουδήποτε σηµείου αυτής της έκδοσης, η αποθήκευση για οποιαδήποτε µελλοντική χρήση της,

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Στοιχεία Γ Τριμήνου 2015

Οικονομικά Στοιχεία Γ Τριμήνου 2015 3 Νοεμβρίου Οικονομικά Στοιχεία Τριμήνου Αύξηση των κερδών προ προβλέψεων κατά 8,4% έναντι του Β τριμήνου σε 230εκ. Ανθεκτικότητα καθαρών εσόδων από τόκους (-1,8% στο τρίμηνο) παρά τους κεφαλαιακούς ελέγχους.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΑΜΗΝΙΑ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΣΤΙΣ 30 ΙΟΥΝΙΟΥ 2008 ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ

ΟΜΙΛΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΑΜΗΝΙΑ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΣΤΙΣ 30 ΙΟΥΝΙΟΥ 2008 ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΨΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Βασικά oικονοµικά στοιχεία Ιουν-08 Ιουν-07 Μεταβολή '000 '000 % Σύνολο καθαρών εσόδων 149.660 163.075 (8%) Σύνολο εξόδων 78.363 77.649 1% Μερίδιο από συνδεδεµένη εταιρεία -- 1.575

Διαβάστε περισσότερα

Αναδιαρθρώσεις Επιχειρηματικών Χαρτοφυλακίων. Γιώργος Βλάχος

Αναδιαρθρώσεις Επιχειρηματικών Χαρτοφυλακίων. Γιώργος Βλάχος Αναδιαρθρώσεις Επιχειρηματικών Χαρτοφυλακίων Γιώργος Βλάχος Οκτώβριος 15, 2015 Περιεχόμενα 01 Το Προβληματικό Οικονομικό Περιβάλλον 02 Οι Τράπεζες 03 Οι Επιχειρήσεις 04 Η Τράπεζα Πειραιώς 05 Τύποι Ρυθμίσεων

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013 Η άμεση και πλήρης ανακεφαλαιοποίηση της Eurobank από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας κατά 5,8δισ. αποκαθιστά την κεφαλαιακή βάση της Τράπεζας με pro-forma δείκτη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 «Η ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ» DERMOT McALEESE: «Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές»

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 «Η ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ» DERMOT McALEESE: «Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές» ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ& ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Π.Μ.Σ: ΔΙΕΘΝΩΝ & ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: «ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ» ΔΙΔΑΣΚΩΝ: AΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΜΑΣΤΡΟΓΙΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή στη µακροοικονοµική

Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή στη µακροοικονοµική Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή στη µακροοικονοµική Περίγραµµα κεφαλαίων Ποιο είναι το αντικείµενο της µακροοικονοµικής Με τι ασχολούνται οι µακροοικονοµολόγοι; Γιατί διαφωνούν οι µακροοικονοµολόγοι Ποιο είναι το

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΟΜΙΛΟΥ Για το έτος που έληξε στις 31 εκεµβρίου 2010 ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΟΜΙΛΟΥ Για το έτος που έληξε στις 31 εκεµβρίου 2010 ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΟΜΙΛΟΥ Για το έτος που έληξε στις 31 εκεµβρίου 2010 25 Φεβρουαρίου 2011 1. ΣΥΝΟΨΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Βασικά oικονοµικά στοιχεία εκ-10 εκ-09 Μεταβολή '000 '000 % Σύνολο καθαρών εσόδων

Διαβάστε περισσότερα

Οι δηµοσιονοµικές εξελίξεις στις χώρες της Ε.Ε Γιώργος Σταθάκης Το θέµα το όποιο θα ήθελα να θίξω στην σύντοµη αυτή παρέµβαση αφορά στην εικόνα που παρουσιάζουν οι προϋπολογισµοί των άλλων χωρών της Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010. Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010. Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010 Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Τον Αύγουστο του 2010 το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών διαμορφώθηκε σε 259 εκατ.

Διαβάστε περισσότερα

Αγορές. in DEEP ANALYSIS. Μείωση του Συστημικού Κινδύνου στις Διεθνείς Αγορές. Α γ ο ρ έ ς. Κύρια Σημεία

Αγορές. in DEEP ANALYSIS. Μείωση του Συστημικού Κινδύνου στις Διεθνείς Αγορές. Α γ ο ρ έ ς. Κύρια Σημεία Είναι Πράγματι οι Γερμανοί Φτωχότεροι από τους Έλληνες, in DEEP ANALYSIS Αγορές Μείωση του Συστημικού Κινδύνου στις Διεθνείς Αγορές του Στρατή Κωνσταντίνου in DEEP ANALYSIS Η κατανομή του πλούτου μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012

Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012 Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012 Κεφαλαιακή Επάρκεια: Ο συνολικός δείκτης κεφαλαιακής επάρκειας διαμορφώνεται στο 8,1% μετά την καταβολή από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας κεφαλαιακής

Διαβάστε περισσότερα

Κανόνας Χρυσού. Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Σύστημα κανόνα χρυσού: σε ποια χρονική περίοδο αναφέρεται; Λειτουργία του κανόνα χρυσού

Κανόνας Χρυσού. Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Σύστημα κανόνα χρυσού: σε ποια χρονική περίοδο αναφέρεται; Λειτουργία του κανόνα χρυσού Κανόνας Χρυσού Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1870-1973 Βασικές αρχές λειτουργίας Ιστορικά (ποια περίοδο καλύπτει) Εξωτερική ισορροπία (ισοζύγιο πληρωμών ισοσκελισμένο)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΩΔΩΝΗ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

ΔΩΔΩΝΗ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΔΩΔΩΝΗ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΑΜΗΝΙΑ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΣΤΙΣ 30 ΙΟΥΝΙΟΥ 2012 ΔΩΔΩΝΗ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΩΤΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΑ Ι ΡΥΜΑΤΑ Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα

Διαβάστε περισσότερα

Επιτόκια Προθεσμιακών Καταθέσεων 31/12/12 31/03/13 30/06/13 30/09/13 31/12/13 Ετήσια. μεταβολή σε μονάδες βάσης Τριμηνιαία μεταβολή

Επιτόκια Προθεσμιακών Καταθέσεων 31/12/12 31/03/13 30/06/13 30/09/13 31/12/13 Ετήσια. μεταβολή σε μονάδες βάσης Τριμηνιαία μεταβολή Ετήσια Αποτελέσματα Ομίλου GENIKI Bank Παρά τη δύσκολη οικονομική συγκυρία το και ένα χρόνο μετά την επιτυχή ένταξή της στον Όμιλο της Τράπεζας Πειραιώς, η GENIKI Bank βελτίωσε σταδιακά το λειτουργικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. 30, ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Σύμφωνα με την έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 27 Αυγούστου 2015 Αποτελέσµατα Β Τριµήνου / Α Εξαµήνου 2015 Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης Ο Όµιλος

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

Χρηµατοοικονοµικά Αποτελέσµατα Έτους 2013 GENIKI Bank Μέλος του Οµίλου Τράπεζας Πειραιώς

Χρηµατοοικονοµικά Αποτελέσµατα Έτους 2013 GENIKI Bank Μέλος του Οµίλου Τράπεζας Πειραιώς Χρηµατοοικονοµικά Αποτελέσµατα Έτους 2013 GENIKI Bank Μέλος του Οµίλου Τράπεζας Πειραιώς - Περαιτέρω Ενίσχυση των Υψηλών Χρηµατοοικονοµικών εικτών και Θωράκιση του Ισολογισµού - Βελτίωση του Λειτουργικού

Διαβάστε περισσότερα

Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες

Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες Σχίζας Παναγιώτης* Η διάχυση της κρίσης της στεγαστικής αγοράς των ΗΠΑ στην Ευρώπη οδήγησε τις αγορές στην επαναξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι Χρηματοοικονομική Ι Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα