Γαβριήλ Ναχμίας, NOMINATI Α έκδοση: Δεκέμβριος 2010 ISBN: Γαβριήλ Ναχμίας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Γαβριήλ Ναχμίας, NOMINATI Α έκδοση: Δεκέμβριος 2010 ISBN: 978-960-99693-0-7 2010 Γαβριήλ Ναχμίας e-mail: gabriel.nachmias@gmail."

Transcript

1

2

3

4 NOMINATI

5 Γαβριήλ Ναχμίας, NOMINATI Α έκδοση: Δεκέμβριος 2010 ISBN: Γαβριήλ Ναχμίας

6 Γαβριήλ Ναχμίας NOMINATI 16+1 ασκήσεις ελευθερίας Απλές Εκδόσεις

7

8 οὐ λήψει τὸ ὄνομά μου ἐπί ματαίῳ (Γιαχβέ, Δεκάλογος)

9

10 Ι ΕΤΕΡΩΝΥΜΙΕΣ

11 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 11

12 12 Ετερωνυμίες Ο ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΠΟΙΗΤΗΣ ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ Πριν από μερικές μέρες, βρέθηκε στα χέρια μου μια σύντομη, χειρόγραφη επιστολή, γραμμένη τον Ιανουάριο του Ως επιστολογράφος υπογράφεται κάποιος Γαβριήλ Ναχμίας. 1 Στις πρώτες γραμμές διαβάζω ότι συντάχθηκε στο Πόγραδετς, στο αλβανικό μέτωπο. Κρίνοντας από την εποχή και τις συνθήκες, είναι αξιοπερίεργο το γεγονός ότι δεν αναφέρεται πουθενά ο βαθμός και η μονάδα στην οποία υπηρετεί ο επιστολογράφος. Ο φάκελος, από τον οποίο θα μπορούσαμε να αντλήσουμε συμπεράσματα για την ταυτότητα του αποστολέα και, ενδεχομένως, για την τύχη της επιστολής, προφανώς δεν διασώθηκε (ή, για κάποιο λόγο, ο άνθρωπος που μου παρέδωσε την επιστολή ίσως έκρινε σκόπιμο να μην μου παραδώσει και το φάκελο). Η επιστολή είναι έμμετρη. Πρόκειται για ένα σύντομο γράμμα-ποίημα ενός στρατιώτη προς την αγαπημένη του, της οποίας το όνομα αναφέρεται με τα αρχικά Ε.Μ. Δεν έχω την παραμικρή ιδέα εάν ο επιστολογράφος κατάφερε να στείλει το γράμμα, ούτε εάν το γράμμα έφτασε στον προορισμό του. Είναι άγνωστο εάν ο Γαβριήλ Ναχμίας επέζησε, εάν ε- πέστρεψε στην πατρίδα του και στην αγαπημένη του. Ως ελάχιστο φόρο τιμής προς τον ίδιο και τη γεμάτη έρωτα και θλίψη

13 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 13 καρδιά του, σας παραθέτω το ποίημα αυτούσιο, αποφεύγοντας, ως ανάρμοστο, οποιοδήποτε φιλολογικό σχόλιο. Αυτός ο χρόνος χίλιες μοιάζει να χει νύχτες. Μέρες κουτσές κι ο ήλιος φέγγει με το ζόρι. Μες στο ρολόι μου λες και κόλλησαν οι δείχτες. Κολλά απ τη λίγδα στο κορμί το πανωφόρι. Χαρά δεν έχω, αφού σ εσύ, κι εσύ μου λείπεις. Δε λαχταρώ γι άλλη καρδιά πό τη δική σου. Βρες τρόπο, ζέστανε την παγωνιά της λύπης, γρήγορα να μαστ αγκαλιά και πάλι, ευκήσου. Δεν το χωράει ο νους μου ακόμα. Είμαι στρατιώτης, μ όπλο κι εξάρτυση με στέλνουνε και πάω... Απόψε πήρε η σκέψη μου των ομματιώ της κι ήρθε να σ εύρει, να σου πει πως σ αγαπάω.

14 14 Ετερωνυμίες ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Brevity is the soul of wit. The rest is silence. 2...Η αναφορά, ωστόσο, σε έναν τόσο σπουδαίο βασιλιά με οδηγεί να αναπτύξω στους αναγνώστες μου μερικές σκέψεις που μου έρχονται συχνά, όταν θέτω στον εαυτό μου το ερώτημα "Ποια θα ήταν τα αποτελέσματα για τη Ρώμη εάν είχε εμπλακεί σε πόλεμο με τον Αλέξανδρο;" [...] Δεν αμφισβητώ ότι ο Αλέξανδρος ήταν εξαιρετικός στρατηγός, αλλά η φήμη του ενισχύεται από το γεγονός ότι πέθανε ενώ ήταν ακόμη νέος, προτού αντιμετωπίσει τις αλλαγές της τύχης. Για να μην αναφέρω άλλους βασιλείς και εξέχοντες αρχηγούς, που αποτελούν εκπληκτικά παραδείγματα για την αβεβαιότητα των ανθρώπινων πραγμάτων, θα σταθώ μόνο στον Κύρο, τον οποίο οι Έλληνες τιμούν ως μια από τις πιο σπουδαίες προσωπικότητες. Για τις κακοτυχίες και τις συμφορές που αντιμετώπισε, τι άλλο φταίει, εκτός από την ίδια τη διάρκεια της ζωής του, όπως πρόσφατα είδαμε και στην περίπτωση του μεγάλου Πομπήιου; [...]... Αυτοί που εκθειάζουν το μεγαλείο του με το επιχείρημα ότι η Ρώμη, αν και δεν έχει χάσει κανέναν πόλεμο, έχει χάσει πολλές μάχες [...] συγκρίνουν τη δράση ενός ανθρώπου, και μάλιστα νέου, με τα επιτεύγματα ενός λαού που πολεμούσε επί οκτακόσια χρόνια [...] Πόσους και πόσους Ρωμαί-

15 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 15 ους στρατηγούς θα μπορούσα να απαριθμήσω, που να μην έχασαν ούτε μία μάχη! Και οι άντρες αυτοί είναι πιο αξιοθαύμαστοι από τον Αλέξανδρο ή οποιονδήποτε άλλο βασιλιά. [...] Οι βασιλείς είναι απαλλαγμένοι από όλα τα εμπόδια, είναι κύριοι του χρόνου και των περιστάσεων και σχεδιάζουν τα πράγματα σύμφωνα με τις επιθυμίες τους... Τίτος Λίβιος, Ab Urbe Condita Βλέπω τον Αλέξανδρο καθισμένο στο μισοσκόταδο, κρατώντας στα γόνατά του, σαν βιβλίο, το φαλακρό κεφάλι του Πομπήιου. Τι να διαβάζει άραγε μέσα στα κλειστά μάτια του Ρωμαίου; Ίσως γνωρίζει ο Βασιλιάς. Ίσως και η Οφηλία...

16 16 Ετερωνυμίες Ο ΜΠΟΡΧΕΣ ΚΙ ΕΓΩ Κρατώντας την επίγευση από το εξαίσιο επιδόρπιο της συνάντησης, 3 ο Μπόρχες κι Εγώ πήραμε το δρόμο της επιστροφής. Αντί να πάρουμε το Μετρό, προτιμήσαμε να περπατήσουμε μέχρι το κέντρο. Κόβοντας δρόμο μέσα από τα στενά, για να αποφύγουμε την κίνηση, γρήγορα βρεθήκαμε «στο λαβύρινθο της πόλης, σαν χαμένοι». Παραδομένοι σε μια συζήτηση για όλα και για τίποτε, προχωρήσαμε στα μισοσκότεινα στενά, χαζεύοντας τα ονόματα των οδών, τα μισάνοιχτα παράθυρα, τα κλειστά συνεργεία, τα μπουρδέλα. Λυχνίας σβησθείσης, πάσα γυνή ομοία, σχολίασε ο Μπόρχες, για να προσθέσει αμέσως μετά: Αθήνα, Νέα Υόρκη, Λονδίνο όλες ίδιες, όταν πέφτει το σκοτάδι. Χαμογέλασα με την ευρηματικότητά του, που κατάφερε μέσα σε μια φράση να φέρει κοντά τόσο μακρινές πόλεις, διασώζοντας ταυτόχρονα την αξιοπρέπεια όλων των γυναικών. Μπουένος Άιρες, συμπλήρωσα, σε μια προσπάθεια να ανταποδώσω τη φιλοφρόνηση (αν ήταν φιλοφρόνηση). Δεν ξέρω αν με άκουσε. Είχε μείνει πίσω, με το βλέμμα καρφωμένο στα παπούτσια του, σαν κάτι να προσπαθεί να θυμηθεί. Και Αλεξάνδρεια, είπε με έναν αδιόρατο δισταγμό. Γιατί η Αλεξάνδρεια; ρώτησα. Σήκωσε το βλέμμα απότομα, λες και η αστοχία της ερώτησής μου τον συνέφερε από

17 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 17 μια στιγμιαία απώλεια συνείδησης. Με έπιασε από το μπράτσο για να στηριχτεί. Γιατί όχι; ρώτησε, με τη γνωστή, αφοπλιστική του αφέλεια. Ξεκίνησε να βηματίζει, τείνοντάς μου το χέρι να προχωρήσω μαζί του. Κανείς από τους δυο μας δεν έχει βρεθεί στην Αλεξάνδρεια. Αυτό είναι κάτι που μόνο η Αλεξάνδρεια μπορεί να γνωρίζει, αγαπητέ μου, απάντησε, προχωρώντας πάντα μισό βήμα μπροστά από μένα, όσο έπρεπε για να διατηρείται η απόσταση, χωρίς να χάνεται η επαφή μας. Είναι όμως πολύ μακριά για να ρωτήσουμε την ίδια κι αμφιβάλλω αν θα αποκάλυπτε ποτέ τέτοιες ευαίσθητες πληροφορίες οπότε προτείνω να επανέλθουμε στη συζήτησή μας. Τι ακριβώς σας προβληματίζει στο κείμενο ο «Μπόρχες κι Εγώ»; Η ταυτότητα του συγγραφέα, ασφαλώς. Εσείς ποιος πιστεύετε ότι έγραψε το κείμενο; Αυτό δεν είμαι σε θέση να το γνωρίζω. Το μόνο που μπορώ να σας πω με βεβαιότητα είναι ότι κανείς από τους δυο τους δεν το γνωρίζει. Κανείς από τους δυο σας, θέλετε να πείτε. Με κολακεύετε, αλλά φοβάμαι ότι δεν μπορώ να σφετεριστώ τη θέση κανενός από τους δυο. Ούτε μπορώ να φανταστώ ποιος από τους δυο τους θα δεχόταν να παραιτηθεί υπέρ μου. Γύρισε προς το μέρος μου, σαν να ήθελε να σιγουρευτεί ότι δεν θα τον ακούσουν, και μου ψιθύρισε χαμογελώντας: Είναι και οι δυο τους ξεροκέφαλοι και αλαζόνες τόσο ίδιοι κι ανυπόφοροι ο ένας για τον άλλο. Δεν εννοείτε, ελπίζω, ότι είστε ένας τρίτος Μπόρχες.

18 18 Ετερωνυμίες Καλέ μου φίλε, ο Μπόρχες κι Εγώ είμαστε δυο διακριτές οντότητες. Εγώ είμαι Εγώ και ο Μπόρχες είναι ο Μπόρχες. Ασφαλώς εκείνος έχει πλέον τη δυνατότητα να πολλαπλασιάζεται σε δυο, τρία ή και σε εκατομμύρια είδωλα, αλλά Εγώ, ακόμη κι αν είχα το δικαίωμα, δεν θα επέτρεπα ποτέ στον εαυτό μου τέτοια σπατάλη. Κάθε στιγμή φοβάμαι ότι θα με παγιδεύσετε σε κάποιο από τα παιχνίδια σας. Προς Θεού, γιατί να το κάνω αυτό σε σας; Ίσα-ίσα, στο βαθμό που μπορώ, θέλω να σας βοηθήσω να βγείτε από το λαβύρινθο. Χωρίς την αίσθηση ότι ξαναβρήκαμε το δρόμο μας, βρεθήκαμε στο Μεταξουργείο. Στο φανάρι της Αγίου Κωνσταντίνου, ο Μπόρχες με ρώτησε τι ώρα είναι. Έσπευσα να διευκολύνω την περίσταση. Έντεκα παρά είκοσι. Επιτρέψτε μου να σας φωνάξω ένα ταξί. Είναι αργά και θα σας περιμένουν στο ξενοδοχείο. Ναι, βέβαια, είπε κάπως διστακτικά. Είναι αργά, φαντάζομαι ότι θα έχετε πολύ δρόμο μέχρι το σπίτι σας. Ένιωσα αμήχανα, συνειδητοποιώντας ότι εγώ ήμουν εκείνος που, σπεύδοντας να διευκολύνω την περίσταση, διέκοπτα τον περίπατό μας. Καθώς δεν υπήρχε δυνατότητα να αναιρέσω την παρεξήγηση, παρά μόνο γυρνώντας το χρόνο πίσω, χαμογέλασα κοιτώντας τον στα μάτια. Θα έχω την ευκαιρία να σας ξαναδώ; Δυστυχώς, δεν έχω περιθώριο επιλογής. Εσείς, όμως, μπορείτε να το ελπίζετε. Μου άπλωσε το χέρι, καθώς μου υπενθύμιζε το πρόβλημα της όρασής του, κάνοντάς με να νιώσω ακόμη χειρό-

19 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 19 τερα για την αδεξιότητά μου. Έκλεισα την παλάμη του στα δυο μου χέρια, δυνατά, για αρκετή ώρα, προσπαθώντας να του πω με τα χέρια όσα η γλώσσα μου ήταν ανίκανη να εκφράσει. Εκείνος χαμογέλασε. Η αγάπη και η πίστη σας με συγκινεί. Το μόνο που μένει είναι να με στείλετε να ξεπλυθώ στην κολυμπήθρα του Σιλωάμ! Καθρεφτισμένη στο μειδίαμά του, η δυσκοίλια έκφραση στο πρόσωπό μου δεν άντεξε εξερράγη σε ένα πλατύ χαμόγελο, ώσπου ξεσπάσαμε κι οι δυο σε ένα λυτρωτικό γέλιο. Του έσφιξα το χέρι άλλη μια φορά. Σας ευχαριστώ. Κι εμείς. Εννοώ, ο Μπόρχες κι Εγώ. Χαμογέλασα ξανά στην προοπτική ότι θα συνεχίζαμε το παιχνίδι. Δηλαδή, δεν είστε εσείς ο Μπόρχες; Όχι περισσότερο από όσο είστε εσείς. Βλέπετε, αυτό το πρωτεϊκό πλάσμα μιας και δεν μπορώ να τον χαρακτηρίσω άνθρωπο έχει προσβάλει όλους μας σε τέτοιο βαθμό, ώστε να μην είναι δυνατό πλέον να διακρίνουμε ποιος είναι ο Μπόρχες και ποιος δεν είναι. Άνοιξα βιαστικά την ταμπακιέρα και του πρόσφερα τσιγάρο. Το πήρε αφηρημένα, χωρίς να διακόψει το λόγο του. Αυτήν ακριβώς την οικουμενικότητά του, τη σχεδόν θεϊκή, αυτήν αποστρέφομαι και, ταυτόχρονα, σέβομαι και υπερασπίζομαι, αφού επάνω της μπορώ να εντοπίσω τη θεμελιώδη διαφορά μας και να διαχωρίσω τον εαυτό μου από εκείνον μαζί με το γεγονός ότι αυτός πλέον είναι νεκρός κι έχει, συνεπώς, κατοχυρώσει τη θέση του στην αιωνιότητα. Δεν σας αρκούν αυτά ως απόδειξη ότι δεν είμαι ο Μπόρχες;

20 20 Ετερωνυμίες Κάθε άλλο, μου αποδεικνύουν ότι είστε ο Μπόρχες. Παραδεχθείτε το. Μετά χαράς, αν παραδεχθείτε με τη σειρά σας ότι το «Ο Μπόρχες κι Εγώ» το γράψατε εσείς. Μου έτεινε το τσιγάρο του για να το ανάψω, περιμένοντας την αντίδρασή μου.

21 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 21 ΕΞΟΔΟΣ 3:14 Η πιο αμφιλεγόμενη φράση της εβραϊκής Πεντατεύχου απαντάται στο εδάφιο 3:14 της Εξόδου, όπου ο Θεός αποκαλύπτει στο Μωυσή το όνομά Του. [13 Και είπε ο Μωυσής στο Θεό: Ιδού, εγώ τώρα θα πάω στους Ισραηλίτες και θα τους πω «ο θεός των πατέρων σας με έστειλε σε σας». Κι αυτοί θα με ρωτήσουν: «Ποιο είναι το όνομά του;» Εγώ τότε τι θα τους πω; 14 Και απάντησε ο Θεός στο Μωυσή: «Εγώ είμαι (αυτός που είναι)».] Σύμφωνα με την επίσημη ιουδαϊκή ερμηνεία, η φράση εγώ ειμί (ο ων) λαμβάνεται ολόκληρη ως όνομα του Θεού και δεν επιδέχεται οποιαδήποτε συντακτική ανάλυση. Την ίδια ερμηνεία υιοθετεί και η επίσημη χριστιανική (ορθόδοξη και καθολική) διδασκαλία, σύμφωνα με τη οποία ο Ιησούς μεταχειρίζεται ακριβώς την ίδια απάντηση προς τους Ιουδαίους, όταν ζητούν να μάθουν την ταυτότητά του (Κατά Ιωάν., 8.58) [57 Είπαν λοιπόν οι Ιουδαίοι σε αυτόν (τον Ιησού): «Δεν είσαι ούτε πενήντα ετών και λες ότι έχεις δει τον Αβραάμ;» 58 Και τους απάντησε ο Ιησούς: «Αλήθεια, σας λέω, εγώ είμαι

22 πριν ακόμη κι από τον Αβραάμ». 59 Εκείνοι τότε άρπαξαν πέτρες για να τον χτυπήσουν.] Ο Ελισαίος ο Ανάδελφος (2ος αιώνας μ.χ.), Ιουδαίος προσήλυτος στο χριστιανισμό, στο ημιτελές έργο του Κήτος εγγαστρίμυθον, απόσπασμα του οποίου κυκλοφόρησε το 1851 στο Λονδίνο και στη Νέα Υόρκη, παραθέτει το εδάφιο 3:14 της Εξόδου τροποποιημένο ως εξής: [13 And Moses said unto God, Behold, when I come unto the Publishers, and shall say unto them, The God of your fathers hath sent this book unto you; and they shall say to me, What is his name? What shall I say unto them? 14 And God said unto Moses: Call me Ishmael.] 4

23

24 ΙΙ ΣΜΙΛΕΥΟΝΤΑΣ ΤΟ ΧΡΟΝΟ

25 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 25

26 26 Σμιλεύοντας το χρόνο MANY WORLDS Ο γιος του Hugh Everett, ο Mark Oliver Everett, βρήκε νεκρό τον πατέρα του στο κρεβάτι το Ο Mark, γνωστός επίσης ως "E", είναι ο τραγουδιστής και στιχουργός του συγκροτήματος Eels. Σε μελλοντική δουλειά των Eels, που δεν είναι απίθανο να κυκλοφορήσει κάποτε, υπάρχει το τραγούδι "A single swallow" που ξεκινά ως εξής: A single swallow brings no spring; so people use to say. But here s a little verse which I would never sing: A photon led astray can start a universe. Το 1996, καρκινικά κύτταρα από τον πνεύμονα του Hugh Everett, ο οποίος δεν σταμάτησε να καπνίζει μανιωδώς ακόμη και μετά το θάνατό του, προσέβαλαν την κόρη του Elizabeth, η οποία αυτοκτόνησε την ίδια χρονιά. Στο σημείωμα που άφησε, ανέφερε ότι πήγαινε σε ένα παράλληλο σύμπαν, για να ξαναβρεθεί κοντά στον πατέρα της. Κατά τη μετάβασή της

27 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ Nominati 27 σε εκείνο το σύμπαν, πιθανότατα δημιούργησε γέφυρα για τη μεταφορά των καρκινικών κυττάρων που προσέβαλαν τη μητέρα της, Nancy, η οποία πέθανε από καρκίνο, το (Σημείωση στο περιθώριο, 24/11/2007: Σε κάποιο παράλληλο σύμπαν, το όνομα Hugh Everett είναι εξίσου δημοφιλές με το John Smith, η αυτοκτονία τιμωρείται με δημόσια μαστίγωση του αυτόχειρα και οι αναφορές σε «παράλληλα σύμπαντα» δεν έχουν απολύτως κανένα νόημα.)

28 28 Σμιλεύοντας το χρόνο ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ Η ΕΙΣΟΔΟΣ Στην πόρτα έγραφε «Απαγορεύεται η είσοδος». Δεν υπήρχε κλειδαριά, ούτε μεντεσέδες τίποτε δεν έδειχνε ότι η πόρτα μπορεί να ανοίξει. Για μια στιγμή σκέφτηκα ότι ήταν φάρσα, ότι δεν υπήρχε πόρτα, παρά ένα ομοίωμα πόρτας στην εσοχή του τοίχου. Όμως ο γέρος, στην είσοδο της σπηλιάς, το είπε καθαρά: «Στο τέρμα του διαδρόμου, στο αδιέξοδο, θα βρεις μια πόρτα. Βρες τρόπο να την ανοίξεις και προχώρα». Δεν γινόταν να κάνω λάθος, όπως δεν γίνεται να μην βρίσκεται πάντα κάποιος γέρος να σου πει τι πρέπει να κάνεις. Δεν χρειάζεται να πω τι ψάχνω. Ας πούμε ότι ψάχνω το μυστικό πέρασμα για τον Άλλο Κόσμο, ή για τον Εδώ. Ας πούμε ότι ψάχνω τη Χαμένη Κιβωτό, ή το Άγιο Δισκοπότηρο. Εκείνη τη στιγμή πάντως έψαχνα κάτι να ανοίξω την πόρτα, ή αυτό που τέλος πάντων έμοιαζε με πόρτα. Δοκίμασα ότι μπορούσα να σκεφτώ. Χτυπούσα την επιφάνεια και αφουγκραζόμουν, μήπως βρω κάποιο κούφιο σημείο. Ακουμπούσα τα μάγουλά μου στις γωνίες, με την ελπίδα να νιώσω τον αέρα να περνά από κάποια χαραμάδα. Όμως, ό,τι κι αν έκανα, κατέληγα στο ίδιο σημείο: «Απαγορεύεται η είσοδος». Θα πρεπε να είχαν περάσει αρκετές ώρες από τη στιγμή που βρέθηκα στο αδιέξοδο. Το πρωί, στο ξενοδοχείο, είχα προλάβει να ξυριστώ, όμως είχαν ήδη αρχίσει να με τρώνε τα μά-

29 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ Nominati 29 γουλά μου. Με είχε πιάσει φαγούρα, αλλά κρατιόμουν. Είχα μια ανησυχία μήπως, ξύνοντας τα μούτρα μου, μεγάλωναν πιο γρήγορα οι τρίχες στο πρόσωπό μου. Άρχιζα να σκέφτομαι τι είχε συμβεί το πρωί, την προηγούμενη μέρα, την προηγούμενη εβδομάδα. Θυμήθηκα τη μάνα μου να μου τακτοποιεί τα σώβρακα στη βαλίτσα, τον πατέρα μου να μου σφίγγει το χέρι, καθώς άνοιγε την αυλόπορτα. Μπροστά περίμενε το ταξί για το αεροδρόμιο. Ούτε κατάλαβα πώς έφτασα στο αεροδρόμιο, δεν θυμάμαι καν πώς έφτασα ως εδώ. Σήμερα το πρωί, την ώρα που ξυριζόμουν, διαπίστωσα ότι είχαν αρχίσει να ασπρίζουν τα γένια μου. Έφερα το χέρι μου στο μάγουλό μου. Οι τρίχες μου είχαν μεγαλώσει αρκετά πια, δεν φοβόμουν μήπως επιταχύνω την ανάπτυξή τους. Χάιδεψα τα γένια μου με ανακούφιση. Κοίταξα για μια στιγμή την επιγραφή, εκείνο το μάταιο «Απαγορεύεται», καθώς δρασκέλιζα το κατώφλι κι έμπαινα στο δωμάτιο. Η πόρτα έκλεισε πίσω μου. Στην άλλη άκρη του δωματίου με περίμενε ο γέρος που είχα συναντήσει το πρωί, έξω από τη σπηλιά. Για κάποιο λόγο, κανείς μας δεν παραξενεύτηκε από την εμφάνιση του άλλου. Σκέφτηκα να τον ρωτήσω πώς βρέθηκε εδώ μέσα, αλλά εκείνος δεν φαινόταν να μου δίνει σημασία. Μου γύρισε την πλάτη και κάρφωσε το βλέμμα σε μια εσοχή του τοίχου. Πλησίασα αργά, δεν είχε άλλωστε νόημα να βιάζομαι. Στάθηκα πλάι του και διάβασα μαζί του την επιγραφή: «Απαγορεύεται η έξοδος». Δεν μπόρεσα να συγκρατήσω τη βλακεία μου και ρώτησα: Και τώρα; Πώς θα βγούμε από δω; Όπως μπήκαμε, μου απάντησε.

30 30 Σμιλεύοντας το χρόνο ΚΑΜΠΙΑ Ένα δάσκαλο του Ζεν επισκέφτηκε κάποτε μια κάμπια και του είπε: «Φωτισμένε άνθρωπε, θέλω να γίνω πεταλούδα». «Τι σ εμποδίζει;» τη ρώτησε ο δάσκαλος. «Δεν έχω φτερά». Τότε ο δάσκαλος της είπε: «Ανέβα σε αυτή την κερασιά, κρύψου στα φύλλα της και κοιμήσου. Εγώ θα αναλάβω τα υπόλοιπα». Μερικές μέρες μετά, εμφανίστηκε στο δάσκαλο μια πεταλούδα και του είπε: «Φωτισμένε άνθρωπε, πέρασαν μέρες και δεν έγινε τίποτε». Τότε ο δάσκαλος την πήρε στα χέρια του και της είπε: «Άνοιξε τα φτερά σου και θα πετάξεις σαν πεταλούδα». Μερικές εβδομάδες αργότερα, η πεταλούδα εμφανίστηκε στο δάσκαλο και του είπε: «Φωτισμένε άνθρωπε, θέλω να πω σε όλες τις κάμπιες ότι είμαι κι εγώ μια από αυτές». «Τι σε εμποδίζει;» τη ρώτησε ο δάσκαλος. «Δεν με πιστεύουν, με κοροϊδεύουν.» «Τι προτείνεις;» ρώτησε ο δάσκαλος. «Δεν θέλω να ξαναγίνω κάμπια. Προσπάθησε τουλάχιστον να τους μιλήσεις». Τότε ο δάσκαλος της είπε: «Ανέβα σε αυτή την κερασιά, κρύψου στα φύλλα της και κοιμήσου. Εγώ θα αναλάβω τα υπόλοιπα». Μερικές μέρες μετά, εμφανίστηκε στο δάσκαλο η πεταλούδα και του είπε: «Φωτισμένε άνθρωπε, πέρασαν μέρες και

31 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 31 δεν έγινε τίποτε». Τότε ο δάσκαλος την πήρε στα χέρια του και της είπε: «Άνοιξε τα μάτια σου και δες γύρω». Το δάσος ήταν γεμάτο πεταλούδες. Μερικές ώρες μετά, εμφανίστηκε στο δάσκαλο η πεταλούδα και του είπε: «Άνθρωπε, αυτές εδώ οι πεταλούδες είναι τα πιο απαίσια πλάσματα. Τους μιλώ και δεν απαντούν, πάω κοντά τους και με διώχνουν». «Ίσως δεν σε αναγνωρίζουν. Δεν ήσουν ανάμεσά τους την ώρα που όλες μαζί πέταγαν τα παλιά τους ρούχα», είπε ο δάσκαλος. «Και πώς μπορώ εγώ να ζήσω μόνη, χωρίς συντροφιά; Μάλλον δεν τα κατάφερες καλά, παρόλη τη σοφία σου», είπε με θυμό η πεταλούδα. Τότε ο δάσκαλος της είπε: «Ανέβα σε αυτή την κερασιά, κρύψου στα φύλλα της και κοιμήσου. Εγώ θα αναλάβω τα υπόλοιπα». Πέρασαν μέρες, βδομάδες και ο δάσκαλος δεν ξανάδε την πεταλούδα, όπως και καμιά άλλη. Ένα κοπάδι σπίνοι τον χαιρέτησαν, πετώντας για το νότο.

32 32 Σμιλεύοντας το χρόνο ΣΜΙΛΕΥΟΝΤΑΣ ΤΟ ΧΡΟΝΟ...Βασικά, με το «Σμιλεύοντας το χρόνο», δεν υποστήριξα τίποτε καινούργιο αμφιβάλλω αν υπήρξε έστω και μία λέξη δική μου. Η όποια αξία του εντοπίζεται στο γεγονός ότι, σμιλεύοντας το χρόνο, έπαψα να είμαι ο Ταρκόφσκι που αντιπαθούσα κι έγινα ο Ταρκόφσκι που θαυμάζεις εσύ κι όλοι οι άλλοι. Τα ίδια, πάνω-κάτω, πίστευα και έγραφα από παλιά. Όμως ο λόγος που δεν δημοσίευσα το Μαρτυρολόγιο όσο ζούσα ήταν ακριβώς επειδή αισθανόμουν (φοβόμουν, είναι η αλήθεια) ότι οι ιδέες και οι απόψεις μου ακούγονταν σαν διαμαρτυρίες κάποιου που πασχίζει για την αναγνώριση. Μην κοιτάς που η επιτυχία μού χτύπησε την πόρτα νωρίς, στα 30 μου. Χρειάστηκε να περάσουν πολλά χρόνια μέχρι να της ανοίξω μέχρι να πείσω τον εαυτό μου ότι η γνώμη που έχουν οι άλλοι για μένα έχει την ίδια αξία με τη γνώμη που έχω εγώ για τον εαυτό μου. [...] Γι αυτό βλέπω με κατανόηση και συμπάθεια όλους εκείνους που, ενώ δημοσιεύουν τις ιδέες τους εν ζωή, αξιώνουν αποδοχή που ταιριάζει σε νεκρούς ήρωες. Προσπαθούν να κερδίσουν χρόνο. Δεν βρίσκω τίποτε κακό σε αυτό. Αν είχα τη δύναμη και την πίστη τους, δεν θα έκανα ταινίες θα έβγαζα βιβλία με τα οποία θα κατέκρινα πεποιθήσεις, θα κατακεραύνωνα πρόσωπα και φορείς, όλους αυτούς που με κρατούν στην

33 αφάνεια. Αλλά δεν μου έχει μείνει πια δύναμη αυτό είναι το πρόβλημα. Πέτερ Γκάους, Αντρέι Ταρκόφσκι: Συνέντευξη με ένα βρικόλακα (εκδ. Εκδημίων, 1999) 6

34

35

36 ΙΙΙ E PLURIBUS UNUM

37 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 37

38 38 E pluribus unum ΤΟΥΤΟ ΕΣΤΙΝ ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΟΥ Είπαν τα πόδια στο σώμα: Εμείς σε στηρίζουμε, χωρίς εμάς θα ήσουν καρφωμένο στη γη, σαν το δέντρο. Είμαστε οι αρχηγοί σου κι άλλον αρχηγό δεν αναγνωρίζουμε. Η καρδιά άκουγε και σώπαινε. Ύστερα, τα χέρια είπαν στο σώμα: Εμείς θα γίνουμε αρχηγοί σου, γιατί χωρίς εμάς δεν έχεις να πιαστείς. Είμαστε οι αρχηγοί σου κι άλλον αρχηγό δεν αναγνωρίζουμε. Η καρδιά άκουγε και σώπαινε. Μετά τα λόγια αυτά, το συκώτι ακούστηκε να φωνάζει μέσα απ το σώμα: Δίχως εμένα, θα κιτρίνιζες και θα έπεφτες σαν τα μαραμένα φύλλα. Εγώ είμαι ο αρχηγός σου κι άλλον αρχηγό δεν αναγνωρίζω. Η καρδιά άκουγε και σώπαινε. Δεν είπε τίποτε, ούτε κι όταν τα πόδια, τα χέρια και το συκώτι έφυγαν, μην αντέχοντας ο ένας τον άλλο για αρχηγό. Το κεφάλι ονειρευόταν ότι όλα ήταν όπως τα ήξερε. Λίγα μέτρα παραπέρα, τα πόδια τσακίστηκαν πέφτοντας σε ένα χαντάκι. Τα χέρια έπιασαν ένα κομμάτι ψωμί, αλλά δεν

39 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ Nominati 39 είχαν στόμα να το φάνε. Σε μια γωνιά, το συκώτι μαύρισε και πνίγηκε στο αίμα του. Δίχως να ακούει πια, η καρδιά σταμάτησε. Για λίγη ώρα, το κεφάλι ονειρευόταν ότι όλα ήταν όπως τα ήξερε. Στην προσπάθειά του να ξυπνήσει, έσβησε κι αυτό.

40 40 E pluribus unum ΤΟ ΤΕΛΟΣ Δέκατος τρίτος μήνας του Θέρους της τριακοσιοστής τριακοστής τέταρτης Εποχής. Την τέταρτη νύχτα, στις κορφές της Κρυμαίας σχηματίστηκε ένα σύννεφο, κατάλευκο και λαμπρό, που απλώθηκε γρήγορα επάνω από την πεδιάδα. Έκπληκτοι οι άνθρωποι και τα ζώα ανήσυχα ξύπνησαν από το φως του. Με διαταγή της Γερουσίας, η φρουρά της πόλης σήμανε συναγερμό και όλοι, πολίτες και στρατιώτες, έτρεξαν στην Αγορά, θαυμάζοντας το παράξενο εκείνο σημάδι. Μόλις γέμισε η Αγορά (πράγμα που έδειχνε ότι όλη η πόλη ήταν στο πόδι) ήρθαν οι Γέροντες. Προχώρησαν κι ανέβηκαν στη μεγάλη εξέδρα, στην κεντρική πλατεία της αγοράς, μπροστά από το ιερό της Δαΰδος. Και μόλις κι ο τελευταίος Γέροντας ανέβηκε στην εξέδρα, από το ιερό άρχισαν να ακούγονται ψαλμοί και ικεσίες. Δεν πέρασε πολλή ώρα και οι ύμνοι ξεχύθηκαν στην Αγορά και πέρασαν στα χείλη του κόσμου. Όλοι, άντρες, γυναίκες, παιδιά, νέοι και γέροι, όρθιοι, ένωσαν τη φωνή τους και ανέλαβαν τον ύμνο, που σε λίγο αντηχούσε γλυκά από άκρη σ άκρη στην πόλη. Οπωσδήποτε υπήρχαν και κάποιοι που νόμιζαν πως, ανάμεσα στις παύσεις, άκουγαν το σπαραχτικό ουρλιαχτό των λύκων. Για ώρες κρατούσαν οι ικεσίες και οι ψαλμοί και κανείς δεν μετρούσε πόσες. Μόνο όταν η κούραση άρχισε να βαραί-

41 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 41 νει τα γόνατα των γέρων και η πείνα να δαγκώνει τις κοιλιές των παιδιών, ο λοχαγός της φρουράς ανέβηκε στην εξέδρα και ενημέρωσε τους Γέροντες ότι είχε ξημερώσει και ότι, κανονικά, πλησίαζε το μεσημέρι. Όμως κανείς δεν μπορούσε να πει αν έχει βγει ο Ήλιος, γιατί όλος ο ουρανός καλυπτόταν από το σύννεφο. Και τότε ο ύμνος, που είχε ήδη αρχίσει να ξεθωριάζει στα χείλη του κόσμου σε ένα ακατάληπτο μουρμουρητό, σταμάτησε. Κάποιοι ήταν πλέον σίγουροι ότι άκουγαν το ουρλιαχτό των λύκων. Το σύννεφο κρεμόταν πια επάνω από την πόλη, καλύπτοντάς την ολόκληρη. Οι πολίτες καταλήφθηκαν από τρόμο, επειδή νόμιζαν ότι ο Ήλιος γκρεμιζόταν από τον ουρανό και έπεφτε επάνω στη χώρα. Και πραγματικά, η εντύπωσή τους ήταν αληθινή, γιατί καθώς η ώρα περνούσε, οι σκιές λιγόστευαν. Κτίρια, άνθρωποι, ζώα και δέντρα, κάθε πλάσμα και πράγμα επάνω στη γη έβλεπε τη σκιά του να μικραίνει και να χάνεται. Μέσα στην ταραχή και το φόβο, ο Πρωτογέροντας, ο Ιζύς του Στολαίου, έδωσε εντολή στο λοχαγό της φρουράς να μην αφήσει κανέναν να φύγει από την Αγορά, για να αποφασίσουν εάν θα εγκαταλείψουν την πόλη ή εάν θα παραμείνουν. Οι Γέροντες μίλησαν σοφά, καθένας τους συμβουλεύοντας τους άλλους να μείνουν ή να φύγουν, ανάλογα με το ποια μερίδα εκπροσωπούσε: όσοι πολίτες είχαν το βιος τους πέρα από τα βουνά και προς τη θάλασσα, ήθελαν να ακούσουν το Γέροντά τους να συμβουλεύει τη φυγή. Με τη σειρά τους, οι Γέροντες που εκπροσωπούσαν τους εμπόρους, τους τεχνίτες και όλους όσους είχαν την περιουσία τους μέσα στην πόλη, με πειστικά επιχειρήματα δήλωναν ότι, αν χαθεί η πόλη, τίποτε πια δεν θα είναι σίγουρο για κανέναν.

42 42 E pluribus unum Αφού μίλησαν οι Γέροντες, ρώτησαν το λαό εάν υπάρχει κανείς που θέλει να πάρει το λόγο. Κανείς δεν θέλησε να μιλήσει. Απόφαση δεν είχε παρθεί, αλλά τουλάχιστον όλοι είχαν ακούσει αυτό που περίμεναν από τους Γέροντες. Ο μόνος που ζήτησε να ανέβει στο βήμα ήταν ένας τυφλός, ζητιάνος, άγνωστο το όνομά του. Με το κεφάλι σκυφτό, στραμμένο λίγο προς τα δεξιά, άρχισε να μιλά: «Δεν βλέπω αυτά που βλέπετε και λυπάμαι πολύ. Μα βλέπω αυτά που δεν βλέπετε και λυπάμαι περισσότερο. Χάνω ό,τι κερδίζετε, και δεν κερδίζω ό,τι χάνετε. Μα αυτή την ύστατη ώρα, που από το φως έχετε όλοι στραβωθεί, όχι λιγότερο από όσο εγώ, συλλογιστείτε: ποιος από τους άρχοντές μας έχει εξασφαλίσει ο ίδιος τη σωτηρία του, ώστε να υπάρχει ελπίδα να εγγυηθεί με κάποιον τρόπο και τη δική σας;» Ο τυφλός σταμάτησε. Σήκωσε το κεφάλι, σαν να ήθελε να δει το πλήθος το πρόσωπό του και να του δείξει το δικό του. Άπλωσε το δεξί του χέρι κι έδειξε προς το ιερό. «Αν εκεί που δείχνω βλέπετε ένα παιδί να παίζει ευτυχισμένο κι αμέριμνο, τότε μόνο μπορείτε να ελπίζετε σε θαύμα.» Όλο το πλήθος έστρεψε το βλέμμα μονομιάς κατά κει που έδειχνε ο τυφλός. Μπροστά στα σκαλιά του ιερού, ένα παιδί έπαιζε μόνο του πεσσούς. Όλο το πλήθος έβλεπε το παιδί και όλοι απορούσαν πώς μπορούσε ένας τυφλός να δείχνει κάτι που έβλεπαν όλοι, και ταυτόχρονα να αρνείται ότι υπάρχει. Το θαύμα και η ύβρη ξύπνησε μέσα τους φόβο και θυμό. Κάποιοι άρχισαν να βρίζουν τον τυφλό, να του φωνάζουν να κατέβει από το βήμα. Μια πέτρα χτύπησε τον τυφλό στο στόμα. Ένας έστριψε την άκρη από το σάλι του γύρω από τη σφιγμένη γροθιά του, δείχνοντας στον τυφλό πώς θα του περάσει τη θηλιά. Ο τυφλός στράφηκε προς τους Γέροντες. Τους πρότεινε να

43 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 43 πάνε στο παιδί και να το ρωτήσουν τι πρέπει να κάνουν. Οι Γέροντες συμφώνησαν κι έστειλαν το Χαβρία. Εκείνος, χωρίς καθυστέρηση, ανέβηκε τα σκαλιά του ιερού. Πλησίασε το παιδί προσεκτικά, για να μη χαλάσει το παιχνίδι του, και στάθηκε δίπλα του. Παρατηρούσε τις κινήσεις του παιδιού. Όταν το παιδί σήκωσε το κεφάλι, ο Γέροντας το ρώτησε χαμογελώντας: «Ποιος θα νικήσει;» Το παιδί έσκυψε στο πάτωμα, κούνησε μερικές ψηφίδες και, με ένα χαμόγελο γεμάτο αυτοπεποίθηση, είπε: «Αν χάσει η μαύρη ομάδα, η λευκή θα κερδίσει. Κι αν χάσει η λευκή ομάδα, θα κερδίσει η μαύρη.» Σηκώθηκε, κοίταξε το Χαβρία και με το ίδιο χαμόγελο είπε: «Όσο κερδίζει μια από τις δυο ομάδες, δεν χάνω ποτέ». Ο Χαβρίας κατέβηκε από το ιερό και ανέβηκε βιαστικά στην εξέδρα, όπου τον περίμεναν οι Γέροντες. Ύστερα από λίγο, ο Πρωτογέροντας στράφηκε προς τον υπασπιστή του, το λοχαγό Άμασι. Αφού μίλησαν για λίγο, ο λοχαγός κατέβηκε τρέχοντας από την εξέδρα. Αμέσως μετά σήμανε η σάλπιγγα της φρουράς και σε λίγα λεπτά έζωσαν την Αγορά τρεις πυκνές γραμμές από τοξότες. Πέντε ομάδες οπλιτών, χωρίς εξάρτυση, τρέχοντας ανάμεσα στις γραμμές, άφηναν ανά πέντε άντρες ένα δεμάτι ξύλα κι άναβαν φωτιά. Οι τοξότες πέρασαν τα βέλη τους από τη φωτιά, τα άναψαν κι έστρεψαν τα τόξα στον ουρανό, προς το σύννεφο που κατρακυλούσε επάνω στη χώρα. Βροχή από φλεγόμενα βέλη έπεσε πάνω στην πόλη. Όσοι δεν σκοτώθηκαν επί τόπου, χάθηκαν μέσα στη φωτιά που κατέτρωγε τη χώρα για μέρες... * * *

44 44 E pluribus unum...αμέτρητα χρόνια τώρα, όταν ο ήλιος ανατέλλει πάνω από τη Λυκεία, ρίχνει τις πρώτες ακτίνες του εδώ πάνω, στις πλαγιές της Κρυμαίας. Άλλοτε εδώ υπήρχαν χωράφια, περιβόλια, μαντριά και μύλοι, πολύχρωμα στολίδια κεντημένα σε καταπράσινη φλοκάτη. Τώρα πια δεν υπάρχει τίποτε από όλα αυτά. Μονάχα ένα παράξενο λουλούδι φυτρώνει ανάμεσα στους θάμνους και τις πέτρες. Δεν έχει όνομα, καθώς δεν βρέθηκε ποτέ ως τώρα κάποιος να το ονομάσει. Ο ίσιος, σκληρός και λεπτός βλαστός του, με το πορτοκαλί άνθος στην κορυφή, μοιάζει με φλεγόμενο βέλος, μπηγμένο ανάποδα στη γη, με την αιχμή του στραμμένη στον ουρανό... * * *

45 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 45 A BINARY TALE Μπροστά στο στρογγυλό καθρέφτη, το 2 τίναξε το λαιμό του σαν τον κύκνο, έστρωσε τα φτερά στην άκρη της ουράς του και κορδώθηκε. Είμαι το 2, είπε, κανένας άλλος δεν είναι σαν εμένα. Μερικά σπίτια πιο κάτω, το 8, μπροστά στον στρογγυλό καθρέφτη του κι αυτό, χαλάρωσε τη ζώνη γύρω απ τη μέση του και θαύμασε τις καμπύλες του. Όποιος σε δει και πει ότι είσαι 4+4 ή 3+5, είναι οπωσδήποτε ανόητος, σκέφτηκε χαζεύοντας στον καθρέφτη. Δεν έχει μάτια να σε δει ως ξεχωριστή, ανεξάρτητη, ολοκληρωμένη ύπαρξη. Στην άλλη άκρη της πόλης, μπροστά στο στρογγυλό του καθρέφτη, το 1283 αναλογιζόταν τις συνέπειες του να είσαι το Δεν είμαι ένας οποιοσδήποτε αριθμός. Είμαι ακέραιος και πρώτος. Και μήπως υπάρχει κανείς άλλος που να εκφράζει την έννοια του 1283; Εκφράζω μια μοναδική έννοια κι αυτή η έννοια δικαιολογεί κι ευλογεί μια αντίστοιχη μοναδική ύπαρξη.

46 46 E pluribus unum Κάθε βράδυ, χιλιάδες αριθμοί αφήνουν σκέψεις και λόγια σαν κι αυτά μπροστά στον στρογγυλό καθρέφτη τους σπονδή και πρόσφορο στον στρογγυλό θεό που έχει τη μορφή τους. Ύστερα σταυρώνουν το μαξιλάρι τους, ξαπλώνουν και κλωσούν τα όνειρά τους: καθένα τους μοναδικό, όπως κι ο ονειρευτής τους. Κάθε βράδυ, όταν όλοι οι αριθμοί έχουν αποκοιμηθεί, το Ένα περνά απ όλα τα σπίτια της Αιώνιας Πόλης και ξεσκονίζει τους μεγάλους, στρογγυλούς καθρέφτες. Κι αυτοί, μες στο σκοτάδι, ξεκουράζονται από το βάρος των ειδώλων τους. Για λίγες ώρες ξαναγίνονται μικρά, στρογγυλά μηδενικά

47 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 47 ΚΑΙ ΕΙΣ ΕΝΑ ΚΥΡΙΟΝ... 7 Ι Είναι Αυτός που Είναι. Είναι ο Λόγος που μίλησε και δεν μιλήθηκε. Είναι ο Λόγος που γράφτηκε και δεν έγραψε. Ο Λόγος που Είναι. Το ωχρό του σώμα, περγαμηνή απλωμένη, καρφωμένη στις τέσσερις άκρες της πάνω στο ξύλινο τελάρο, στεγνώνει στον ήλιο. Οι πληγές από τα καρφιά στάζουν νερό, ριζάρι και κιννάβαρι, καθώς στραγγίζουν οι Γραφές που κουβαλούσε μέσα του. Ύστερα, η περγαμηνή θα πλυθεί ξανά, θα καθαριστεί, θα ξυστούν και θα σβηστούν τα τελευταία απομεινάρια της παλιάς υπόσχεσης και επάνω της θα χαραχτεί η καινούργια. Ανάμεσά στις δυο τους, στριμωγμένο ανάμεσα στη φωνή του Πατέρα και στη σιωπή του Γιου, σκέφτομαι τους λόγους που καθιστούσαν απαραίτητη την ανανέωση της υπόσχεσης. Η φωνή Ο Πατέρας Η προσταγή Η σιωπή Ο Γιος Η υπακοή Η κραυγή του Γιου, να σκίζει την καρδιά του Πατέρα. Κι η σιωπή του Πατέρα, να ρημάζει την καρδιά του Γιου.

48 48 E pluribus unum Είμαι η σιωπή του Γιου και η κραυγή του Πατέρα. Είμαι η κραυγή του Γιου και η σιωπή του Πατέρα. Είμαι η βουβή κραυγή Και η σιωπή που ξεκουφαίνει. Είμαι το Πνεύμα. ΙΙ Δεν ξέρουν τι κάνουν. Έχει πολύ Πατέρα ακόμη μέσα του. δεν νοιώθει οίκτο για τους σταυρωτές του. Δεν τους έχει καν εμπιστοσύνη, τους απαξιώνει. Η εμπιστοσύνη του στον Πατέρα είναι τυφλή, και τίποτε δεν του κλονίζει την πεποίθηση ότι ο Πατέρας γνωρίζει τι κάνει. ΙΙΙ Γιατί μ εγκαταλείπεις; Όσο προχωρά ο θάνατος, τόσο κερδίζει έδαφος μέσα του ο άνθρωπος. Η νίκη του Γιου, η ήττα του πατέρα. Νίκη ενός δευτερολέπτου, γιατί τη στιγμή που ξυπνάει η συνείδηση, πεθαίνει. Προτού πεθάνει, πεθαίνει η εμπιστοσύνη στον πατέρα, ο πατέρας ο ίδιος. Και μέσα στο θάνατό του, ο Γιος θα αναστηθεί, ο νεκρός Γιος του θεού θα αναστηθεί ως Γιος του Ανθρώπου. IV Τετέλεσται Οι γραφές εκπληρώθηκαν. Η παλιά υπόσχεση δεν ανα-

49 νεώθηκε. Ο Πατέρας δεν έσωσε το Γιο, όπως άλλοτε είχε σώσει τον Ισαάκ. Η παλιά υπόσχεση δεν τηρήθηκε. Η νέα υπόσχεση ακύρωσε την παλιά, ακύρωσε κι εκείνον που την έδωσε. Η νέα υπόσχεση επικυρώθηκε με αίμα, κι ο Λόγος έδωσε το Λόγο του. Το Χέρι του Γέρου έγραψε στην πέτρα: υποταχθείτε στον Ένα. Ο Λόγος όμως δεν ανήκει σε κανέναν, παρά μόνο στον εαυτό του: αγαπήστε ο ένας τον άλλο. Ο Λόγος ειπώθηκε. Οι Γραφές σβήστηκαν. Ο Λόγος έγινε σάρκα. Οι πέτρινες πλάκες κομματιάστηκαν. Ο Άνθρωπος πέθανε, η Ζωή νίκησε. Ο περιούσιος λαός λευτερώθηκε, ο περιούσιος θεός εξαερώθηκε. Το σύμπλεγμα έσπασε σαν κακό σπυρί, τα δεσμά κόπηκαν. Ο Γιος λευτερώθηκε. Όμως V στο ανοιγόκλεισμα των ματιών, στον τεντωμένο ενεστώτα, οι στρατιώτες γίνονται πιστοί, τα δόρατα εξαπτέρυγα, ο δήμιος πρωθιερέας, ο τρελο-προφήτης Σωτήρας. Αλλά γιατί να είναι Ένας και Μοναδικός ο Κύριος, ο Λυτρωτής, ο αίρων τας αμαρτίας του κόσμου; Αυτό που χωρίστηκε ξανάγινε ένα. Το ρόδι που έσπασε ξανάγινε ακέραιο. Η φαγωμένη σάρκα του Λόγου ξανάγινε ακέραιη, ξαναζωντάνεψε και ο Λόγος έγινε Γράμμα. Κι εγώ, το Πνεύμα, στριμωγμένο ανάμεσα στο πλήθος που γονατίζει και στο Σώμα που ξανασταυρώνεται, αναρωτιέμαι εάν αξίζει μια εκ νέου ανανέωση της παλιάς υπόσχεσης.

50

51

52 ΙV CREATIO PRO NIHILO

53 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 53

54 54 Creatio pro nihilo POETICA 8 Αγαπημένε μου Μάριε, Πάει αρκετός καιρός από την ημέρα που σου έγραψα για τελευταία φορά. Και μη φανταστείς ότι μου έλειψε η διάθεση, το χαρτί ή το μελάνι κάθε άλλο: ποτέ άλλοτε δεν θυμάμαι να είδαμε στα μέρη αυτά τόσο χαρτί και τόσο μελάνι. Αλλά, τι παράξενο, παρόλο που και τα δυο αφθονούν, όπου κι αν κοιτάξεις θα δεις παντού γραμμένα: στους τοίχους, στα πεζοδρόμια, στον αέρα. Αυτήν τη στιγμή που σου γράφω, λέξεις χωρίς ήχο πεταρίζουν γύρω από το κεφάλι μου, λερώνουν τους τοίχους, κολλάνε στα ρούχα μου. Κανείς δεν μιλά πια σ αυτή τη χώρα όλοι γράφουν. Κι όσο πιο πολύ χαρτί και μελάνι μπαίνει στη χώρα, τόσο βρωμίζει ο χώρος και η ατμόσφαιρα από λέξεις λέξεις χωρίς ήχο, λουλούδια χωρίς μυρωδιά, καρποί χωρίς γεύση. Ούτε διάθεση μου έλειψε. Παραμερίζοντας τις λέξεις (που κάποιες μέρες κρύβουν ακόμα και τον ήλιο) μπορώ ακόμη να διακρίνω όλα όσα άκουγα τις πρώτες μέρες που ήρθα εδώ (αυτά τα ίδια που με τρόμαζαν πριν έρθω): το ακατάληπτο τραγούδι των μαγισσών, το ηλίθιο γέλιο του τρελού της γειτονιάς, που νομίζει ότι όλοι έχουν πεθάνει κι εκείνος είναι ο μόνος ζωντανός και το κλάμα του τα σαββατόβραδα,

55 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ Nominati 55 όταν νιώθει ότι όλοι γύρω του είναι ζωντανοί κι εκείνος είναι ο μόνος νεκρός. Όσο μου επιτρέπει ο θόρυβος από τις λέξεις που σφυρίζουν γύρω μου (ο μόνος ήχος που βγάζουν, σαν τις πέτρες από το χέρι του σφενδονιστή) μπορώ ακόμη να αφουγκραστώ την καρδιά του ξωτικού που χτυπά στο δάσος, κρατώντας το ρυθμό της άνοιξης. Ακούω τη γη να πλαταίνει, για να δεχτεί τους νέους επισκέπτες και να βαθαίνει, για να δεχτεί αυτούς που θέλησαν να φύγουν. Γιατί κανένας δεν φεύγει, αν έχει αφήσει κάπου το όνομά του: πεθαίνει και χάνεται βαθιά στη γη, κάτω από σωρούς χώμα, λέξεις, σελίδες. Τώρα δα κατάλαβα, ακούγοντας τη σκέψη που μόλις μοιράστηκα μαζί σου, ότι η σιωπή τούς είναι θάνατος: σάμπως γι αυτό γράφουν ακατάπαυστα, ακάματοι, παραδομένοι στο μόνο πράγμα που τους κρατά στη ζωή: το γράψιμο. Όπως κι εμάς, Μάριε, θυμάσαι; Ορκιζόμασταν ότι θα πεθάνουμε με τη γραφίδα στο χέρι. Κι όπως κι αν μας βρει ο θάνατος, όρθιους, καθιστούς ή ξαπλωμένους, θα βρει τη γραφίδα μας όρθια έτσι έλεγες. Μα όταν σου είπα να έρθουμε εδώ, εσύ δείλιασες έτσι μου φάνηκε τότε. Έμεινες πίσω και, καθώς μου έγνεφες, μου φώναζες να σου γράφω με εκείνο το παράξενο, ειρωνικό χαμόγελο που δεν θα ξεχάσω. Ορίστε λοιπόν, σου γράφω: όπως τόσες και τόσες φορές, όπως μου παρήγγειλες όπως κάνουν όλοι εδώ. Γράφω για να μην πεθάνω όπως κάνουν όλοι εδώ. Για να μην πεθάνω στη σκέψη μου (κι αυτό είναι κάτι που απ όλους εδώ μόνο εμένα ενδιαφέρει) και στη δική σου. Σε λίγες λέξεις, λίγη η αλήθεια μα στις πολλές, πολύ το ψέμα: θυμάμαι ακόμα τον κανόνα που συνήθιζες να λες, σαν προσευχή. Όσο πιο πολύ γράφω, τόσο περισσότερο ξεφτίζει η αλήθεια μέσα μου. Κι αντί να γράφω παραμύθια, γί-

56 56 Creatio pro nihilo νομαι ο ίδιος παραμύθι. Γίνομαι κι εγώ σαν το δεσμοφύλακα της πόλης, που μετρά τα αστέρια κάθε πρωί και κάθε βράδυ (σαν να 'ναι κατσίκια που τα ξαναβάζει στο μαντρί), αλλά δεν ξέρει να μετρά τα λόγια του. Σιγά-σιγά γίνομαι σαν τον δήμαρχο, που δεν ξέρει πώς έγινε δήμαρχος και που γι αυτό δεν ξέρει πώς να παραιτηθεί. Έφτασα κι εγώ, σαν τον τρελό της γειτονιάς, να πιστεύω ότι είμαι ο μόνος ζωντανός ανάμεσα σε νεκρούς να παραμονεύω στο σκοτάδι εκλιπαρώντας για λίγες λέξεις. Κάποτε έγραφα για να ζήσω. Τώρα θέλω να γράψω για να πεθάνω. Δεν αρκεί να γράψω σ' όλους ότι πέθανα. Πρέπει να με σκοτώσουν. Και ίσως έτσι καταφέρω να ξορκίσω το θάνατο που ζω. Με αγάπη, Odesseo Η ιστορία της πόλης είναι γραμμένη στα κτίρια και στους δρόμους της, στις πλατείες και στα σοκάκια της. Γράφεται από τα ίχνη του διαβάτη που περπατά και τη διαβάζει. Και με το διάβασμα-περιδιάβασμα, η ιστορία της πόλης γίνεται η ίδια η πόλη: μια πόλη φτιαγμένη για να διαβαστεί, από τους ανθρώπους που τη γράφουν: φαιά, στεγνή κι επίπεδη, σαν φύλλα περγαμηνής, φιλόξενα στο βλέμμα του αναγνώστη και στο χέρι του γραφιά. Κι έχει τα φώτα της πάντοτε αναμμένα γιατί το σκοτάδι τη σκοτώνει. * * *

57 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 57 Σβήσε το φως, πάτερ. Ο επισκέπτης έκλεισε την πόρτα πίσω του κι έσβησε το φανάρι που κρατούσε. Με το λιγοστό φως του φεγγαριού, που γλιστρούσε από το στενό φεγγίτη, μέτρησε τα βήματά του μέχρι το κέντρο του μικρού δωματίου. Τράβηξε μια καρέκλα μπροστά από το τραπέζι κι έκατσε. Έτσι είναι καλύτερα, πάτερ. Γιατί και οι τοίχοι έχουν μάτια. Ο μοναχός τράβηξε την κουκούλα από το κεφάλι του και την ίσιωσε πίσω από το σβέρκο. Επάνω στο φαλακρό του κεφάλι, ασήμιζαν μερικές λευκές τρίχες στο φεγγαρόφωτο. Με περίμενες, έτσι δεν είναι; Περίμενα ότι θα έρθει κάποιος. Όχι οπωσδήποτε εσύ, πατέρα Epifanio. Δεν χάρηκες που ήρθα; Εσύ χάρηκες που ήρθες; Χαίρομαι που σε βλέπω. Κάθε φορά που μου δίνεται η ευκαιρία. Εσύ όμως; Εγώ τι; Ούτε καν με καλωσόρισες. Δεν ήρθες για να σε καλωσορίσω. Ο άντρας στύλωσε το στέρνο του και κόλλησε τη ράχη του στην πλάτη της καρέκλας. Βλέποντας να μεγαλώνει η απόσταση που τους χώριζε, ο μοναχός κόλλησε το στέρνο του στο τραπέζι κι έσκυψε μπροστά. Η φωνή του έγινε στεγνή και επίπεδη. Για ποιο λόγο νομίζεις πως ήρθα, Odesseo; Για μερικές στιγμές, τη σιωπή έσπαζαν απόμακροι ήχοι, σαν λέξεις που σφύριζαν κι έσκαγαν στην άλλη πλευρά της πόλης.

58 58 Creatio pro nihilo Λοιπόν, ξέρεις γιατί ήρθα; επανέλαβε ο μοναχός. Για να με διαβάσεις. Ένα χλιαρό χαμόγελο έκοψε στα δυο το πρόσωπο του μοναχού, κάνοντας το ψυχρό βλέμμα του ακόμη πιο παγερό. Ξέρεις καλά πως δεν χρειάζεται να κουνηθώ από τη θέση μου για να διαβάσω κάτι, πόσο μάλλον να κατεβώ σ αυτήν τη ποντικότρυπα που κρύβεσαι. Ό,τι γράφεις, όπου κι αν το γράψεις, φτάνει επάνω και όλοι μπορούν να το δουν. Είπα ότι ήρθες να «με» διαβάσεις. Εμένα. Παπάς είσαι για ποιο λόγο θα ερχόσουν εδώ, εσύ ειδικά, αν όχι για να με διαβάσεις; Χαριτωμένο και έξυπνο το λογοπαίγνιό σου, όπως συνήθως. Αλλά δεν ήρθα για να σε διαβάσω, ούτε για να σου ανακοινώσω ότι ήρθε η ώρα σου. Τότε; Γιατί ήρθες; Δεν ήρθα εγώ, Odesseo. Εσύ με έφερες. Νόμιζα ότι σε έστειλαν οι επάνω. Αλλά κι έτσι όπως το θέτεις, μπορώ να το καταλάβω. Απ όπου κι αν έρχεται η νέμεση, η ύβρη είναι που την καλεί. Κι όπως φαίνεται, η ύβρη μου δεν έμεινε αναπάντητη. Καλωσόρισες λοιπόν, πατέρα Epifanio. Είμαι έτοιμος να πληρώσω. Πάρε με, πήγαινέ με στο δικαστήριο ή απευθείας στο απόσπασμα. Κι αν προτιμάς, σκότωσέ με εδώ ας μη χάνουμε χρόνο. Δεν θα το έκανα, ακόμη κι αν ήξερα το λόγο για τον οποίο αξίζει να πεθάνεις. Αλλά δεν τον γνωρίζω. Ο άντρας άπλωσε τα χέρια του κι άρπαξε τα χέρια του μοναχού. Γιατί το κάνεις τόσο δύσκολο, παππούλη; Για το γράμμα ήρθες, έτσι δεν είναι; Σε έστειλαν οι επάνω, για να μου ανακοινώσεις το τέλος μου να με οδηγήσεις στην εξόν-

59 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 59 τωση. Σταμάτα λοιπόν να παίζεις με τα νεύρα μου. Τι θέλεις να κάνω, παιδί μου; Αυτό για το οποίο ήρθες. Σου είπα, Odesseo, εσύ με έφερες. Στο διάολο, γέρο! Άσε τις σοφιστείες και τις περιστροφές. Ξέρεις καλά ότι δεν μπορείς να με νικήσεις σε αυτό το παιχνίδι. Όχι, Odesseo, δεν μπορώ. Εσύ μου βάζεις τα λόγια στο στόμα και διαλέγεις για τον εαυτό σου τα καλύτερα. Κι όπως με έφερες εσύ εδώ κάτω, έτσι με βάζεις να λέω όλες αυτές τις ανοησίες. Και είναι αλήθεια, δεν μπορώ να σε κερδίσω στο δικό σου παιχνίδι. Ξέρω όμως ότι σύντομα θα χάσεις από το ίδιο σου το παιχνίδι. Γιατί νομίζεις ότι θα συμβεί αυτό; Γιατί παίζεις μόνος σου, Odesseo. * * * Το χάραμα τον βρήκε μόνο, ξαπλωμένο στο πάτωμα, τυλιγμένο σ ένα μάλλινο ράσο. Ασφαλώς δεν τον βρήκε το χάραμα, ούτε κανείς άλλος σκέφτηκε αυτή την έκφραση για να δηλώσει μια παρουσία πέρα από τη δική του. Αν ξεκινούσε από το πρώτο πρόσωπο, θα μπορούσε να μιλήσει για τον εαυτό του στο τρίτο σαν να ήταν κάποιος άλλος. Έχοντας ξεκινήσει όμως από το τρίτο, σκέφτηκε να φέρει κάποιον άλλο ίσως ένα «τέταρτο» πρόσωπο για να τον βρει. Όμως κανείς δεν δέχτηκε να έρθει. Έτσι, το χάραμα τον βρήκε μόνο, ξαπλωμένο στο πά-

60 60 Creatio pro nihilo τωμα, τυλιγμένο σ ένα μάλλινο ράσο. Ανασηκώθηκε, στηριγμένος στους αγκώνες, και κοίταξε για λίγο γύρω του. Ήταν όλα εκεί, όπως τα ήξερε: το κρεβάτι, το τραπέζι, οι δυο καρέκλες όπως τα άφησε στον ύπνο του. Άγγιξε την άκρη από το ράσο και χαμογέλασε. «Πατέρας Epifanio! Πώς μου ρθε;» Γύρω του απλώνονταν χαρτιά, εκατοντάδες σελίδες. Έπιασε μία στην τύχη κι άρχισε να διαβάζει. Πάει αρκετός καιρός από την ημέρα που σου έγραψα για τελευταία φορά... Ακολουθώντας τις λέξεις, τις είδε να ευθυγραμμίζονται χωρίς να αλλάζουν αράδα, να γλιστρούν από το χαρτί και μαζί το βλέμμα του. Τις είδε να τον κυκλώνουν, κι ύστερα να απλώνονται γύρω του. Τις κυνηγούσε στο πάτωμα, στους τοίχους, στην οροφή, ακούγοντάς τες να σφυρίζουν ο μόνος ήχος που βγάζουν, σαν τις πέτρες από το χέρι του σφενδονιστή άπλωσε το χέρι στον τοίχο να τις πιάσει, όμως αυτές γίνονταν ένα με τον τοίχο και ύστερα γλιστρούσαν από αυτόν Η ιστορία της πόλης είναι γραμμένη στα κτίρια και στους δρόμους της και πετούσαν και μαζί το βλέμμα του.

61 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 61 Πρώτη φορά κοιτούσε την πόλη από ψηλά: είδε τον τρελό της γειτονιάς να τρέχει με ένα καλάμι, άλλοτε κρατώντας το σαν σκήπτρο κι άλλοτε κραδαίνοντάς το, σαν να διώχνει σκυλιά και ξοπίσω του παιδιά να του φωνάζουν «Ζήτω!» Είδε το δήμαρχο να χωρατεύει με μια παρέα ζητιάνων, που στριμώχνονταν γύρω του, κι εκείνοι γελώντας να του ξηλώνουν τα παράσημα και τα κουμπιά από την πολύχρωμη στολή του. Είδε το δεσμοφύλακα να μετρά τα δάχτυλά του, κοιτώντας τα αστέρια, και να φωνάζει «Δεν πιστεύω! Δεν πιστεύω!» Και είδε έναν άλλο να τριγυρνά στα νεκροταφεία και να γράφει σε κατάστιχα ό,τι έβλεπε γραμμένο κι από τα κατάστιχα να ξεφυτρώνουν καινούργια κατάστιχα. Εκεί, στο νεκροταφείο, το βλέμμα του σταμάτησε. Όπως συνηθίζουν οι νεκροί προτού πεθάνουν άρχισε να μελετά τα μνήματα. Σε ένα από αυτά, το πιο ψηλό, στάθηκε και άρχισε να διαβάζει: ΤΕΙΧΗ Συνέχισε να διαβάζει αργά, μέχρι τέλος, μέχρι τη βάση της στήλης από τον κόσμον έξω. Επάνω στη μαρμάρινη ταφόπλακα, ένα παιδί έπαιζε μόνο του πεσσούς, ψιθυρίζοντας κάτι σαν παιδικό τραγουδάκι.

62 62 Creatio pro nihilo μόνος σου παίζεις, Odesseo μόνος σου παίζεις, Odesseo μόνος σου παίζεις, Odesseo Δεν χρειάζεται να με σκοτώσει κανείς. Αρκεί να γράψω σ όλους ότι πέθανα. Χωρίς λύπη, χωρίς αιδώ, σήμερα πέθανε ο Odesseo, μέσα σε μία αράδα.

63 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 63 ΠΕΡΙ ΟΝΕΙΡΩΝ Προχτές πήρα από τη δανειστική βιβλιοθήκη τα Ονειροκριτικά του Αρτεμίδωρου, στην όμορφη έκδοση Teubner του Χθες βράδυ, ξεφυλλίζοντας τη, στάθηκα για λίγο στην παράγραφο [Τα όνειρα των οποίων το περιεχόμενο] αφορά μύθους που έχουν ξεχαστεί εντελώς και που χαρακτηρίζονται από ανοησία και επιπολαιότητα όπως, φερ ειπείν, οι μύθοι για τους πολέμους των Θεών και των Γιγάντων, για τους Σπαρτούς της Θήβας και εκείνους της Κολχίδας δεν πραγματοποιούνται με κανέναν τρόπο, ή υποδηλώνουν, σύμφωνα με όσα αναφέραμε στην προηγούμενη ενότητα, ότι οι προσδοκίες του ατόμου θα ανατραπούν και τα σχέδιά του θα ματαιωθούν. Αυτοί οι μύθοι συμβολίζουν επίσης μάταιες και κενές ελπίδες... Δίπλα, στο περιθώριο, διέκρινα κάποια σχόλια ξεθωριασμένα. Προφανώς, οι προηγούμενοι αναγνώστες, παρόλη τη βιασύνη τους να απαντήσουν με τη σειρά τους στα σχόλια του Αρτεμίδωρου, είχαν την προνοητικότητα και την ευαισθησία να γράψουν με μολύβι.

64 64 Creatio pro nihilo Να ν άραγε όλα όσα βλέπουμε όνειρα μέσα σ' όνειρο; Είδα στον ύπνο μου το Θεό, θλιμμένο, γονατιστό μπροστά μου, να με εκλιπαρεί να μην ξυπνήσω. Δεν μπορώ να κοιμηθώ παρά μόνο εάν έχω γύρω μου βιβλία. Δεν περίμενα, φυσικά, να βρω παρακάτω την «ανταπάντηση» του Αρτεμίδωρου, αν και χαμογέλασα με την ιδέα. Το τηλεφώνημα ενός φίλου διέκοψε την ανάγνωσή μου. Αργότερα, καθώς ξάπλωνα να κοιμηθώ, πήρα ξανά στα χέρια μου το βιβλίο. Σαν να έπρεπε να γίνει έτσι, διάβασα ξανά την παράγραφο χωρίς να συνεχίσω παρακάτω. Στάθηκα και πάλι στα σχόλια του περιθωρίου. Κάτω κάτω, το τελευταίο σχόλιο, λιγότερο ξεθωριασμένο από τα υπόλοιπα και, μάλλον, το πιο πρόσφατο, έγραφε: Ονειρεύομαι τον κόσμο όπως εσύ ονειρεύεσαι το έργο σου. Ήταν πολύ αργά πια για να συνεχίσω το διάβασμα, πολύ νωρίς ακόμη για να αρχίσω το γράψιμο. Έκλεισα το βιβλίο και κοιμήθηκα.

65 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 65 Η ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΤΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ ΕΦΡΑΙΜ Ο άνθρωπος των γραμμάτων που σέβεται τον εαυτό του, και ιδιαίτερα ένας συγγραφέας, διατηρεί σε μια κρυφή γωνιά της προσωπικής του βιβλιοθήκης κάποιο σπάνιο χειρόγραφο, ή το μοναδικό διασωθέν αντίτυπο ενός παμπάλαιου βιβλίου. Ελλείψει ενός τέτοιου εκλεκτού αποκτήματος, κάποιος μπορεί να μπει στον πειρασμό να κλέψει. Κάποιος λιγότερο τολμηρός, ένας αληθινός συγγραφέας, μπορεί να ισχυριστεί ότι διαθέτει ένα τέτοιο σπάνιο χειρόγραφο (το οποίο ουδέποτε σκοπεύει να παρουσιάσει στο κοινό, φοβούμενος, και με το δίκιο του, το φθόνο των άλλων). Συχνότατα δε, το χρησιμοποιεί ως αφορμή για ένα δικό του έργο, μεταθέτοντας εμμέσως την ηθική αυτουργία της ψευδομαρτυρίας στο ίδιο το χειρόγραφο. Για το μοναχό Εφραίμ της μονής Ξηροποτάμου, η έλλειψη ενός τέτοιου εκλεκτού αποκτήματος, δεν συνιστούσε προσωπική αποτυχία. Εκ φύσεως ατολμία τού επέτρεπε να τηρεί αβίαστα την όγδοη εντολή του μωσαϊκού Δεκάλογου. Επιπλέον, το γεγονός ότι δεν ήταν συγγραφέας, τον απάλλασσε από τον πειρασμό να παραβιάσει την ένατη εντολή. Ήταν αντιγραφέας και, προς όφελος της ψυχής του, όχι από τους καλύτερους. Οι αντιγραφείς είναι αναλώσιμοι, όπως τα υλικά της ερ-

66 66 Creatio pro nihilo γασίας τους. Κατά κανόνα, το όνομα τους γράφεται και σβήνεται γρήγορα στην ίδια σελίδα του παλίμψηστου της ζωής. Οι ελάχιστες εξαιρέσεις κερδίζουν μερικές παραπάνω σελίδες χάρη σε άλλες τους ιδιότητες, όπως του δασκάλου, του αγίου ή του συγγραφέα. Οι αληθινοί αντιγραφείς, οι αποκλειστικά ταγμένοι στην τέχνη της αντιγραφής, μένουν αφανείς ταπεινοί θεράποντες της πλέον θεάρεστης εργασίας. Δεν είναι, λοιπόν, ακατανόητο το γεγονός ότι δεν γνωρίζουμε τίποτε για το μοναχό Εφραίμ. Αξίζει όμως να σημειώσουμε ότι εργαζόταν με αξιοθαύμαστο ζήλο και προσοχή, ώστε να ζει με αξιοπρέπεια ανάμεσα στους άλλους μοναχούς, αλλά και να μην επιτρέπει στον εαυτό του να επιδεικνύει εξαιρετική ικανότητα, φοβούμενος μήπως επισκιάσει τους δασκάλους του και, κυρίως, την ίδια την τέχνη του. Το χειμώνα του 6712 από Κτίσεως Κόσμου, ο Εφραίμ ήταν επιφορτισμένος με την αντιγραφή της Γραμματικής του Απολλώνιου του Δύσκολου, κατά παραγγελία του ηγούμενου της Μονής Χιλανδαρίου. Όμως ακόμη κι αυτές οι ελάχιστες πληροφορίες είναι άχρηστες, τόσο για την ιστορία, όσο και για τον ίδιο τον Εφραίμ, ο οποίος είδε το όνομά του να σβήνεται πρόωρα από το παλίμψηστο της ζωής, ένα πρωί του ίδιου χειμώνα, αφήνοντας στη μέση την αντιγραφή της Γραμματικής. Όπως περιμένει κανείς σε τέτοιες περιπτώσεις, και όπως υπαγορεύει ο άγραφος κανόνας που διέπει αυτού του είδους τις γραφές, το ημιτελές αντίγραφο της Γραμματικής χάθηκε κι αυτό μαζί με το μοναχό Εφραίμ. Κατά τύχη σώθηκαν μερικά αποσπάσματα από την προμετωπίδα, η οποία, ξυσμένη και καθαρισμένη, φιλοξενούσε στο πίσω μέρος της για τρεις δεκαετίες τον παρακλητικό κανόνα των Αγίων Σαράντα Μαρτύρων, στη βιβλιοθήκη του Καθολικού της Μονής Ιβήρων

67 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 67 μάταιο τεκμήριο ενός μάταιου έργου. Εξίσου μάταιη, για τους επίδοξους ερευνητές, είναι η αναζήτηση της σελίδας και του κώδικα που τη φιλοξενεί. Ο πιο οξυδερκής μελετητής είναι σε θέση να αντιληφθεί ότι η εξακρίβωση της αλήθειας μέσα στο μύθο είναι σαν τη νεκροτομή σε ζωντανό άνθρωπο: μετά την ολοκλήρωσή της, δεν αφήνει καμιά αμφιβολία για την πραγματική αιτία του θανάτου του.

68 68 Creatio pro nihilo CREATIO PRO NIHILO Η πόλη θα μπορούσε να είναι η Μπρατισλάβα, η Βουδαπέστη ή το Νόβι Σαντ. Η μέρα θα μπορούσε να είναι μια οποιαδήποτε Δευτέρα ή Κυριακή. Όμως ο τόπος και ο χρόνος δεν έχουν σημασία για την ιστορία που είχα την τύχη να διαβάσω στο ημερολόγιο ενός άγνωστου, το μεσημέρι μιας Τετάρτης, ξεχασμένος στην κεντρική πλατεία της πόλης. Ο λόγος που βρέθηκα εκεί δεν αφορά κανέναν, παρά μόνο ένα όμορφο πρόσωπο, με γρήγορο βλέμμα και οκνηρά μαλλιά, που άργησε όσο έπρεπε στο ραντεβού μας. 9 Κάθισα σε ένα παγκάκι, με τα πόδια ανοιχτά, τα χέρια απλωμένα στα γόνατα και το γνώριμο βλέμμα που έχει όποιος περιμένει. Δίπλα μου, η θέση ήταν κενή. Σε αντίθεση μ εμένα, δεν φαινόταν να περιμένει κανέναν. Σκέφτηκα πόσα παγκάκια θα μπορούσαν να είναι άδεια τέτοια ώρα στην πλατεία Δημοκρατίας, όπου χιλιάδες άνθρωποι κυκλοφορούν, όπως κάθε Τετάρτη τέτοια ώρα, προσπερνώντας το Άλογο, αδιαφορώντας για τον Πρίγκιπα, αδιαφορώντας ο ένας για τον άλλο, για μένα, για τις σκέψεις μου, για το πόσα παγκάκια θα μπορούσαν να είναι άδεια τέτοια ώρα στην πλατεία Δημοκρατίας. Ομοίως, το παγκάκι που με φιλοξενούσε επέστρεφε στα ίσα την αδιαφορία σε όλους αυτούς που μας προσπερνούσαν. Αδιαφορούσε για ό,τι συνέβαινε γύρω μας, δεν περίμενε κα-

69 ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΑΧΜΙΑΣ - Nominati 69 νέναν, γιατί εγώ ήμουν εκεί. Στην άδεια θέση δίπλα μου, υπήρχε ένα ημερολόγιο. Παρατημένο δεν θα το έλεγα, μιας και ήταν ακουμπισμένο όρθιο, σαν σε προθήκη βιβλιοπωλείου. Η σκέψη ότι το ξέχασε κάποιος, αν και λογική, θα κούραζε αδικαιολόγητα τον ενδεχόμενο αναγνώστη (εμένα, εν προκειμένω), χωρίς να προσφέρει καμιά υπηρεσία στην πλοκή της ιστορίας που μόλις άρχιζε να ξετυλίγεται. Κοιτώντας δεξιά κι αριστερά, δήθεν αδιάφορα, το πήρα στα χέρια μου. Ήταν ζεστό, σαν να το είχα μόλις πάρει από τα χέρια του κατόχου του. Το χρώμα του, αδιευκρίνιστο, σκούρο κεραμιδί ή καφέ, και το σκληρό του εξώφυλλο, μαλακό και φθαρμένο στις άκρες, μαρτυρούσαν τις ατέλειωτες νύχτες που ο κάτοχός του είχε περάσει σκυμμένος επάνω του. Στο εξώφυλλο διάβασα ίχνη από ιδρώτα, αλάτι, στάμπες από ποτό, νερό, ίσως και λάδι ή σάλτσα, οτιδήποτε μπορεί να βρεθεί στα χέρια κάποιου, όταν πιάνει κάτι τόσο προσωπικό, όσο το ημερολόγιό του. Τα φύλλα του είχαν το χρώμα της ώχρας, σαν κιτρινισμένα φθινοπωρινά φύλλα. Δεν είχα λόγο να καθυστερώ την ανάγνωσή του. Στην πρώτη σελίδα ήταν γραμμένο το όνομα του κατόχου (που, για διάφορους λόγους, δεν θα αποκαλύψω). Ύστερα από μερικές σελίδες άγραφες, στάθηκα σε μια από εκείνες που αναπαύονταν στο δεξί μου χέρι. Το φύλλο ήταν από άλλο τετράδιο. Λεπτό, με απαλό ροζ χρώμα, κολλημένο πρόχειρα στην άκρη του με το επόμενο φύλλο στο ημερολόγιο. Με μολύβι ήταν γραμμένη η φράση: Με τις ανατολές σου και τις δύσεις σου, μου μετράς χρόνια και γερνάω.

70 70 Creatio pro nihilo Γύρισα σελίδα, περνώντας στο κιτρινισμένο φύλλο, στην αφύσικη συνέχεια του προηγούμενου, όπου έγραφε, πάλι με μολύβι, με γράμματα μισοσβησμένα: Όταν ανατέλλεις, τρέχω με λαχτάρα στο παράθυρο να σε καλωσορίσω. Όταν δύεις, σε συνοδεύω με βαριά καρδιά μέχρι την αυλόπορτα, να σε ξεπροβοδίσω. Αλλά απ όταν ήρθες να μείνεις εδώ, δεν δύεις πια και δεν ανατέλλεις. Ξαναγύρισα στο ροζ φύλλο, με την ελπίδα να καταλάβω. Γύρισα τη σελίδα με το μοναδικό τρόπο που μου επέτρεπε η αποτρόπαιη ένωση, από τα αριστερά προς τα δεξιά. Μέσα σε έναν κύκλο από καρδιές και φιλιά, ζωγραφισμένα με κόκκινο μαρκαδόρο, διάβασα τα καλλιγραφικά, κεφαλαία γράμματα: ΕΙΣΑΙ Ο ΗΛΙΟΣ ΜΟΥ Δυνατός άνεμος από το πουθενά ξεκόλλησε το φύλλο και το πήρε μέσα απ το ημερολόγιο. Ταξίδεψε για λίγο στον αέρα αδέσποτο και προσγειώθηκε στα πόδια της κοπέλας που περίμενε στη στάση του λεωφορείου. Εκείνη χαμήλωσε το κεφάλι, είδε το χαρτί στα πόδια της, κι ύστερα γύρισε και κοίταξε αριστερά, δεξιά και πάλι αριστερά. Είχε έρθει το λεωφορείο της. Ανέβηκε βιαστικά, εξαφανίστηκε για λίγο μέσα στον κόσμο κι ύστερα εμφανίστηκε ξανά, σε μια θέση πλάι στο παράθυρο. Ήταν πολύ όμορφη κι άλλο τόσο σύντομη. Το λεωφορείο ξεκίνησε και εκείνη έφευγε μαζί του. Το ροζ φύλλο τη συνόδευε στη διαδρομή της, κάνοντας κύκλους κολλημένο στην πίσω ρόδα, σε ένα χαρούμενο λούνα παρκ. Ξαναγύρισα στο ημερολόγιο, αλλάζοντας σελίδα.

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ Π Ε Ν Τ Ε Ν Ε Α Π Ο Ι Η Μ Α Τ Α Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ / Κανιάρης Μην πας στο Ντητρόιτ Ουρανός-λάσπη Ζώα κυνηγούν ζώα Η μητέρα του καλλιτέχνη πάνω σε

Διαβάστε περισσότερα

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year Η Αλφαβητοχώρα Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα Η μέρα έμοιαζε συνηθισμένη στην Αλφαβητοχώρα. Ο κύριος ې διαφήμιζε τα φρέσκα λαχανικά του στο μανάβικο δείχνοντας με καμάρι πως το μαρούλι είχε ακόμα την πρωινή

Διαβάστε περισσότερα

2 ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΚΟΤΣΙΡΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΖΑΝΝΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Β ΤΑΞΗ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΠΙΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ-ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΕΙΣ ΜΑΙΡΗ»

2 ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΚΟΤΣΙΡΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΖΑΝΝΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Β ΤΑΞΗ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΠΙΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ-ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΕΙΣ ΜΑΙΡΗ» 2 ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΚΟΤΣΙΡΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΖΑΝΝΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Β ΤΑΞΗ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΠΙΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ-ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΕΙΣ ΜΑΙΡΗ» Δεν είχε καλά χαράξει και η κυρία Μαίρη άνοιξε το μαγαζί. Πέταξε τα

Διαβάστε περισσότερα

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα.

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. 1. Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. Καιρό είχες να ρθεις, Κλουζ, μου είπε ο κύριος Κολχάαζε, ανοιγοκλείνοντας το ψαλίδι του επικίνδυνα κοντά στο αριστερό μου αυτί. Εγώ τα αγαπώ τ αυτιά μου. Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ Ευτυχής που ποθεί και που νοιάζεται Την πατρική γη να φυλάξει, Το γενέθλιο αγέρι, Στο χώμα του να ανασαίνει Που με γάλα ή ξερό ψωμί τρέφεται Και στους φίλους του πάει στολισμένος

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ

Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ Λεμεσός 1995-1998 2 ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΠΡΩΤΗ 3 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Ένα τρελό αστέρι Εκείνη τη νύχτα του Μάη ο ουρανός ήταν ολοκάθαρος. Μια απαλή ομίχλη θόλωνε το φως των

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια εδώ Δεκαοχτώ ψωμιά

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2010 Ύμνος της ομάδας «Ευαγγέλιο» Βιβλία και μαθήματα ζωγραφισμένα σχήματα και τόσα βοηθήματα να μη δυσκολευτώ Απ όλους τόσα έμαθα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας...

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Διαβάστε αποσπασματικά το παραμύθι: Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Το παραμύθι είναι και για αγοράκι αλλά, για της ανάγκες του δείγματος σας παρουσιάζουμε πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Μακρυνίτσα 2009 Ύμνος της ομάδας «Στη σκέπη της Παναγίας» Απ τα νησιά τα ιερά στην Πάτμο φτάνω ταπεινά απ τα νησιά όλης της γης ακτίνες ρίξε

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

«Η τύχη του άτυχου παλικαριού»

«Η τύχη του άτυχου παλικαριού» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #15 «Η τύχη του άτυχου παλικαριού» (Κοζάνη - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #15 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ. Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα

ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ. Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ Κωνσταντίνα Αστερίου Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα μαγαζιά να αγοράσει χριστουγεννιάτικα δώρα και στολίδια για το δένδρο. Η πόλη είναι πανέμορφα στολισμένη.

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φώτης και η Φωτεινή

Ο Φώτης και η Φωτεινή Καλλιόπη Τσακπίνη Ο Φώτης και η Φωτεινή Μια ιστορία για ένα παιδί με αυτισμό Επιστημονική επιμέλεια: Σοφία Μαυροπούλου Εικονογράφηση: Κατερίνα Μητρούδα Βόλος 2007 Περιεχόμενα Προλογικό σημείωμα...1 Ο

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Τζήκου Βασιλική Το δίλημμα της Λένιας 1 Παραμύθι πού έχω κάνει στο πρόγραμμα Αγωγής Υγείας που είχε τίτλο: «Γνωρίζω το σώμα μου, το αγαπώ και το φροντίζω» με την βοήθεια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ g Μια ιστορία για µικρούς και µεγάλους ένα παραµύθι τεχνολογίας και ζαχαροπλαστικής. ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ Μια ιστορία της. Λίνα ΣΤΑΡ!!! Τ.Ε.Ε. ΕΙ ΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΥΡΟΥ Μαθήτρια: Λίνα Βαρβαρήγου (Λίνα

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα)

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μπήκα στο χωριό, νύχτωνε πια, οι πόρτες όλες σφαλιχτές, μες στις αυλές τα σκυλιά μυρίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Στάλες Ποίηση ΣΤΑΛΕΣ Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχέδιο βιβλίου: Λαμπρινή Βασιλείου-Γεώργα

Διαβάστε περισσότερα

Μια φορά κι έναν καιρό, όχι πολλά χρόνια πριν, μια ζεστή καλοκαιρινή μέρα, είχε τόση ζέστη, καύσωνα, που μέχρι και ο ήλιος αναγκάστηκε να φορέσει

Μια φορά κι έναν καιρό, όχι πολλά χρόνια πριν, μια ζεστή καλοκαιρινή μέρα, είχε τόση ζέστη, καύσωνα, που μέχρι και ο ήλιος αναγκάστηκε να φορέσει Κατευθυνόμενη συμμετοχική δουλειά όλης της τάξης 2ο Δημοτικό Σχολείο Συκεών Θεσσαλονίκης Τάξη Γ1 2005-2006 Μια φορά κι έναν καιρό, όχι πολλά χρόνια πριν, μια ζεστή καλοκαιρινή μέρα, είχε τόση ζέστη, καύσωνα,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό:

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: - "Η πρώτη απάντηση είναι 1821, η δεύτερη Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και η τρίτη δεν ξέρουμε ερευνάται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΕΛΜΟΥΖΟΣ» ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: «ΠΑΙΔΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΕΛΜΟΥΖΟΣ» ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: «ΠΑΙΔΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΕΛΜΟΥΖΟΣ» ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: «ΠΑΙΔΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ» ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΚΟΚΚΙΝΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΗ ΔΑΣΚΑΛΑ:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013. Χρόνος: 1 ώρα. Οδηγίες

ΑΓΓΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013. Χρόνος: 1 ώρα. Οδηγίες ΑΓΓΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΑΞΗ Α ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟ 19/05/2013 Χρόνος: 1 ώρα Οδηγίες 1. Έλεγξε ότι το γραπτό που έχεις μπροστά σου αποτελείται από τις σελίδες 1-11. 2. Όλες τις

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Δ ΤΑΞΗ

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Δ ΤΑΞΗ THE G C SCHOOL OF CAREERS ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Δ ΤΑΞΗ Χρόνος: 40 λεπτά Αυτό το γραπτό αποτελείται από 6 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις

Διαβάστε περισσότερα

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Η Λίμνη Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Κείμενο Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση Ελίζα Βαβούρη Γραφιστική επιμέλεια Χριστιάνα Χαραλάμπους Επιμέλεια κειμένου και εικόνων

Διαβάστε περισσότερα

Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ.

Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ. Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό. Πριν από πάρα πολλά χρόνια, ένα πρωινό, ξύπνησε ο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο Ήρθε ο Γενάρης και ο ήλιος κρύφτηκε αμέσως πίσω από τα σύννεφα. Οι φίλοι του οι συλλέκτες τον περιμένουν με αγωνία αλλά απ ότι φαίνετε θα συνεχίσουν να τον περιμένουν

Διαβάστε περισσότερα

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν.

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι μόνος είναι απλά ένα όνειρο. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι με άλλους μαζί είναι πραγματικότητα. John Lennon Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Lazarus Διασκευή:SarahS. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children www.m1914.org

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12)

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12) ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΤΑΞΗ: Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Α ΟΜΑΔΑ: 1 1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16),0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12),0 3. Ποιοι είναι οι μαθητές του

Διαβάστε περισσότερα

Τη μέρα που έχω πεθάνει. Μέσα από την Αγάπη

Τη μέρα που έχω πεθάνει. Μέσα από την Αγάπη Τη μέρα που έχω πεθάνει Τη μέρα που έχω πεθάνει, η αύρα μου προχωράει - Αλλά δεν νομίζω ότι η καρδιά μου είναι ακόμα στη γη! Μην κλαις και μη λυπάσαι: "Αχ αλίμονο, πόσο τρομερό!" Θα πέσεις στου διαβόλου

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ Να γελάσεις απ' τα βάθη των χρυσών σου ματιών είμαστε μες στο δικό μας κόσμο Η πιο όμορφη θάλασσα είναι αυτή που δεν έχουμε ακόμα ταξιδέψει Τα πιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν έφτανα πουθενά. Στο μυαλό, μου έρχονταν διάφορες ιδέες:

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας

Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΝ Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας Κείμενο: Κατερίνα Βαϊμάκη Εικονογράφηση: Ρεβέκκα Βεδέ Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας Ευρωπαϊκή Ένωση Ταµείο Συνοχής «Επενδύοντας στο

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΎΛΑ ΚΟΝΤΈΑ. Μοναξιές που ταιριάζουν

ΡΟΎΛΑ ΚΟΝΤΈΑ. Μοναξιές που ταιριάζουν ΡΟΎΛΑ ΚΟΝΤΈΑ Μοναξιές που ταιριάζουν KEΦAΛAIO 1 Τη συνάντησε τυχαία στον δρόμο για την Ομόνοια, Κυριακή μεσημέρι. Η κίνηση στην Πανεπιστημίου περιορισμένη και για μια στιγμή νόμισε πως γέμισε ο δρόμος

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία;

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Δύσκολη ερώτηση Για την καλλιτεχνική μου δημιουργία δεν παίζει κανένα ρόλο. Αυτό που με πικραίνει είναι ότι έζησα την

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups INTERVIEWS REPORT February / March 2012 - Partner: Vardakeios School of Hermoupolis - Target group: Immigrants, women 1 η συνέντευξη Από την Αλβανία Το 2005 Η γλώσσα. Ήταν δύσκολο να επικοινωνήσω με τους

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ. του Prem Rawat

ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ. του Prem Rawat ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ του Prem Rawat TΙΣ ΠΡΟΑΛΛΕΣ σκεφτόμουν τι είναι η ειρήνη. Και κατάλαβα κάτι: η ειρήνη είναι το άρωμα. Όταν ο Θεός βρίσκεται κοντά σου, αναδύεται αυτό το άρωμα. Είναι εξαίσιο. Είναι όμορφο.

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΕΚ 381 ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: ΤΟ επόμενο θέμα είναι πολύ σημαντικό. Μας απασχολεί πάρα πολύ, μόνο ως προφήτες όμως μπορούμε να λειτουργήσουμε. Έχει

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

You & I. ΑΝΤΡΑΣ Γεια σου.

You & I. ΑΝΤΡΑΣ Γεια σου. You & I 1 η σκηνή Μια ερηµική στάση λεωφορείου στη µέση του πουθενά. Ένα αµάξι σταµατάει στη µέση ενός επαρχιακού δρόµου. Ένας άντρας (του οποίου το πρόσωπο δεν βλέπουµε) βγαίνει από το όχηµα και κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Βασισμένο στο ομώνυμο διήγημα της Ελισάβετ Κουκουμάκα ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΥΗ ΠΡΟΣΩΠΑ 1. Φώτης 2. Μαμά 3. Δεσποινίς Σούλα 4. Οφθαλμίατρος 5. Μπαμπάς 6. Πετράκης 7. Παιδί της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ 1. Σηκωνόμαστε όρθιοι και καρφιτσώνουμε μια κόλλα χαρτί στην πλάτη του κάθε παιδιού. Ας γράψουμε πάνω στην πλάτη του καθενός ανώνυμα κάτι που μας αρέσει πραγματικά

Διαβάστε περισσότερα

Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ

Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η κάθε του Θεού αυγή είναι γι αυτόν και μια καινούργια έκπληξη είναι τα δάκρυα της γης που κάνουνε τα γέλια της ν ανθούνε, Ποια γλώσσα είναι η δική σου θάλασσα; Η γλώσσα της

Διαβάστε περισσότερα

Ποια είναι η ερώτηση αν η απάντηση είναι: Τι έχει τέσσερις τοίχους;

Ποια είναι η ερώτηση αν η απάντηση είναι: Τι έχει τέσσερις τοίχους; Τι έχει τέσσερις τοίχους; Ένα δωμάτιο. Τι υπάρχει απέναντι από το πάτωμα; Το ταβάνι η οροφή. Πού υπάρχουν λουλούδια και δέντρα; Στον κήπο. Πού μπορώ να μαγειρέψω; Στην κουζίνα. Πού μπορώ να κοιμηθώ; Στο

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι.

Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι. Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι. Το κομποσχοίνι είναι φτιαγμένο για να κάνουμε προσευχή. Δεν είναι διακοσμητικό, ούτε κάτι μαγικό. Είναι όπλο ιερό, μας υπενθυμίζει την προσευχή την οποία

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Κυριακίδης Ο Μενέλαος η Αντριάννα και η Οικογένεια των Δράκων

Κώστας Κυριακίδης Ο Μενέλαος η Αντριάννα και η Οικογένεια των Δράκων Κώστας Κυριακίδης Ο Μενέλαος η Αντριάννα και η Οικογένεια των Δράκων ΠΑΡΑΜΥΘΙ Copyright Kostas Kiriakidis 2013 Published in England by AKAKIA Publications, 2013 Κώστας Κυριακίδης Ο Μενέλαος, η Αντριάννα

Διαβάστε περισσότερα

Καλοκαιρινές διακοπές

Καλοκαιρινές διακοπές Καλοκαιρινές διακοπές Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων για παιδιά προσχολικής ηλικίας και Δημοτικού Tα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Για παιδιά 0-5 ετών Πάνινα βιβλία 0-3

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον ενοχλούσε, είπε. Η νύχτα είναι πιο τρυφερή, πιο ευάλωτη. Η φωνή του χανόταν. Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη, σαν τη νύχτα του

Διαβάστε περισσότερα

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΙΤΛΟΣ: «ΚΩΝΣΤΑΝΤΗΣ» «Στερνή μου γνώμη, να σε είχα πρώτα», λέει ο σοφός λαός μας. Και πόσο δίκιο έχει, μονολογεί ο Κωνσταντής,

Διαβάστε περισσότερα

* Λογοπαίγνιο που δε γίνεται ν αποδοθεί στα ελληνικά: Το lie σημαίνει «λέω ψέματα» αλλά και «κείτομαι». (Σ.τ.Μ.).

* Λογοπαίγνιο που δε γίνεται ν αποδοθεί στα ελληνικά: Το lie σημαίνει «λέω ψέματα» αλλά και «κείτομαι». (Σ.τ.Μ.). ΚΑΣΕΤΑ 1, ΠΛΕΥΡΑ Α Γεια σας, αγόρια και κορίτσια. Εδώ Χάννα Μπέικερ. Ζωντανά και στερεοφωνικά. Δεν το πιστεύω. Όχι επαναλήψεις. Όχι ανκόρ. Κι αυτή τη φορά σίγουρα όχι παραγγελιές. Όχι, δεν μπορώ να το

Διαβάστε περισσότερα

Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες

Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες Νικόλας Ελπινιώτης Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες Μια ποιητική συλλογή για την κρίση και την διέξοδο από αυτή Αθήνα 2014 Copyright Νίκος Κοκκοράκης, 2014 Επιτρέπεται η αναδηµοσίευση και η αναπαραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ. Τρίγωνα, κάλαντα σκόρπισαν παντού. κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού. ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά

ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ. Τρίγωνα, κάλαντα σκόρπισαν παντού. κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού. ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ Τρίγωνα, κάλαντα, σκόρπισαν παντού κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού, τρίγωνα κάλαντα μες στη γειτονιά ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά Άστρο φωτεινό, θα βγει γιορτινό μήνυμα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Χρήστος Τερζίδης εξηγεί γιατί η ζωή είναι ένα ατελείωτο ταξίδι.

Ο Χρήστος Τερζίδης εξηγεί γιατί η ζωή είναι ένα ατελείωτο ταξίδι. On the road Ο Χρήστος Τερζίδης εξηγεί γιατί η ζωή είναι ένα ατελείωτο ταξίδι. 10.06.2014 Το ερώτημα είναι ποια είναι τα όνειρα σου, ο δρόμος είναι εύκολος. Αν ξέρεις τα όνειρα σου, ο δρόμος φωτίζεται μόνος

Διαβάστε περισσότερα

«Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου»

«Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου» Γράψε ένα Τίτλο για την εφημερίδα εδώ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΑΠΟ τα ΠΑΙΔΙΑ ΤΕΧΝΗ σελ. 4 γράψε την ημερομηνία εδώ «Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου» Αφιέρωμα για την σχέση «Πόλη + Φύση» «Να μεγάλωναν ας πούμε οι

Διαβάστε περισσότερα

Μπορεί να υπάρχει ρατσισμός στου κόσμου τις πατρίδες Όμως εγώ θα αντιδρώ γιατί έχω ελπίδες

Μπορεί να υπάρχει ρατσισμός στου κόσμου τις πατρίδες Όμως εγώ θα αντιδρώ γιατί έχω ελπίδες Συμμετοχή στην εκδήλωση «Ο πλούτος της διαφορετικότητας» Στις 20-4-2013 μαθητές του γ/σίου Ν. Αλικαρνασσού πραγματοποίησαν στην πλατεία Ελευθερίας διάφορες δράσεις στα πλαίσια του προγράμματος με θέμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17 3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις................ 7 Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου.............. 17 Μαθαίνω να µεγαλώνω τις προτάσεις µου............... 25 Μαθαίνω να γράφω

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Το μαγικό ραβδάκι Το ίδιο έγινε με όλα τα γεγονότα, τα πρόσωπα και τα πράγματα που άγγισε με το μαγικό

Διαβάστε περισσότερα

Η φίλη μας η ανακύκλωση. Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου

Η φίλη μας η ανακύκλωση. Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Η φίλη μας η ανακύκλωση Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Στην όμορφη πολιτεία με το γαλάζιο ουρανό μια μικρή παρέα από σκουπίδια συναντήθηκε για να κουβεντιάσει το μέλλον της. Ο Αλουμίνης,

Διαβάστε περισσότερα

Όταν η μαμά έχει στομία

Όταν η μαμά έχει στομία Coloplast Όταν η μαμά έχει στομία Μια αληθινή ιστορία ζωής Εισαγωγή Αυτό το φυλλάδιο γράφτηκε από την Tina η οποία έχει κάνει επέμβαση στομίας. Η επέμβαση έγινε το 1994, τη στιγμή που ο γιος της ήταν ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος;

Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος; Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος; Πρώτα, πρώτα είμαι άνθρωπος. Γεννήθηκα από φτωχή οικογένεια. Υπέφερα πολύ. Από 10 χρονών εργαζόμουν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ)

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ : Ελληνικά ΕΠΙΠΕΔΟ : 2 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) Να αναπτύξετε ΕΝΑ από τα πιο κάτω θέματα (150-180 λέξεις ή 15-20 γραμμές) 1. Πώς πέρασα το περασμένο

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ. Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ. Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά Στη γιαγιά Φωτούλα, που δεν πρόλαβε να το διαβάσει, γιατί έφυγε ξαφνικά για τη γειτονιά των αγγέλων. Και στον παππού Γιώργο, που την υποδέχτηκε εκεί ψηλά,

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Byron Unger; Lazarus Διασκευή:M. Maillot; Tammy S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

Το κλίµα αλλάζει, ο κόσµος αλλάζει Εµείς; ΘΕΑΤΡΙΚΟ ΕΡΓΟ

Το κλίµα αλλάζει, ο κόσµος αλλάζει Εµείς; ΘΕΑΤΡΙΚΟ ΕΡΓΟ Το κλίµα αλλάζει, ο κόσµος αλλάζει Εµείς; ΘΕΑΤΡΙΚΟ ΕΡΓΟ Ανδρέας Σµοϊλης Μελίνα Ρήγα Μαθητές στο Πειραµατικό Μουσικό Γυµνάσιο Παλλήνης 2007-2008 Υπεύθυνη καθηγήτρια: Κατερίνα Αλεξιάδη alexiadi@theatroedu.gr

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:...

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... 20 κλασικά αλλά και καινούρια παραμύθια με πριγκίπισσες Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ: PRINCESS STORIES Από τις Εκδόσεις Igloo Books, Μεγάλη Βρετανία 2009 ΤΙΤΛΟΣ BIBΛΙΟΥ: Ιστορίες για

Διαβάστε περισσότερα

Ο χαρούμενος βυθός. Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα.

Ο χαρούμενος βυθός. Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα. Ο χαρούμενος βυθός Σχόλιο [D2]: Σπανουδάκης Κύματα Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα. Ψαροτουφεκάδες, δύτες και ψαράδες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ;

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του!

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Όλοι οι γονείς, αλλά ιδιαίτερα οι μονογονείς, έχουν ένα άγχος παραπάνω σε ό,τι αφορά την ασφάλεια του παιδιού τους. Μία φίλη διαζευγμένη με ένα κοριτσάκι

Διαβάστε περισσότερα

16 Συνήθως ξυπνούσε τα χαράµατα ο µικρός άγγελος, αλλά εκείνη την ηµέρα δεν άνοιγαν τα µάτια του µε τίποτα. Φαίνεται πως τον είχαν πλακώσει και τα συννεφένια παπλώµατά του. Ήταν τόσο µαλακά και ζεστά,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΗΓΑΔΙ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ

ΤΟ ΠΗΓΑΔΙ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ ΤΟ ΠΗΓΑΔΙ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ Copyright Συνοδινού Ράνια Follow me on Twitter: @RaniaSin Smashwords Edition ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική, μερική ή περιληπτική ή κατά παράφραση ή διασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν

Διαβάστε περισσότερα

Ευαγγελία Μισραχή - ΚΙΡΚΗ συνθήκες τις θυσίες. Είναι ένας πόνος τόσο αβάστακτος το να ζεις με άλλη και η καρδιά σου ν' ανήκει αλλού. Κι ο χρόνος αντί να αμβλύνει και να επουλώνει την πληγή, να επιμένει

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Byron Unger; Lazarus Διασκευή:M. Maillot; Tammy S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:...

Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:... Φυτά της Αλυκής και προσαρμογές στην Ξηρασία Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Σχολείο:... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:... Καταγραφή Περιβαλλοντικών συνθηκών Καλή σας μέρα. Ονομάζομαι Άγγελος

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της Επιπεδίας

Το παραμύθι της Επιπεδίας Το παραμύθι της Επιπεδίας Ιστορία του J.Weeks, βασισμένη σε ιδέες του μυθιστορήματος Flatland: a romance in many dimensions, του E.A.Abbott, το οποίο δημοσιεύτηκε το 1884, και στο οποίο βασίστηκε το κινηματογραφικό

Διαβάστε περισσότερα