Σχολική Επιθετικότητα και Θυματοποίηση: Μοντέλα Ερμηνείας με βάση τη Σχέση Γονιού-Παιδιού.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Σχολική Επιθετικότητα και Θυματοποίηση: Μοντέλα Ερμηνείας με βάση τη Σχέση Γονιού-Παιδιού."

Transcript

1 Σχολική Επιθετικότητα και Θυματοποίηση: Μοντέλα Ερμηνείας με βάση τη Σχέση Γονιού-Παιδιού. Φαίδωνος Φαίδη Ίδρυμα Πανεπιστήμιο Κύπρο & Γεωργίου Ν. Στέλιος Πανεπιστήμιο Κύπρο Περίληψη Σκοπός είναι η παρουσίαση και συζήτηση των τριών σχολών ερμηνείας του φαινομένου της Σχολικής Επιθετικότητας και Θυματοποίησης, όσον αφορά την κατεύθυνση της επίδρασης μεταξύ της γονεϊκής και παιδικής συμπεριφοράς. Οι πλείστες έρευνες γύρω από τη Σχολική Επιθετικότητα και Θυματοποίηση έχουν εξετάσει την επίδραση της γονεϊκής εμπλοκής στην επιτυχία των παιδιών (parent effects models) υποστηρίζοντας ότι τα παιδιά μαθαίνουν να εκδηλώνουν επιθετική συμπεριφορά μέσω της κοινωνικής μάθησης, παρακολουθώντας δηλαδή τις καθημερινές αλληλεπιδράσεις των μελών της οικογένειάς τους. Από την άλλη, σύγχρονοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι είναι πιθανό οι γονείς να ρυθμίζουν τις ενέργειές τους με βάση τη συμπεριφορά των παιδιών τους (child effect models) και συνεπώς, η γονεϊκή συμπεριφορά ίσως αποτελεί αποτέλεσμα της διαταραχής του οικογενειακού περιβάλλοντος που προκλήθηκε λόγω των πράξεων του παιδιού. Μια τρίτη σχολή ερευνητών υποστηρίζει ότι τα παιδιά είναι τόσο παραλήπτες διαφόρων επιδράσεων από τους γονείς όσο και δημιουργοί της συμπεριφοράς των γονιών τους. Με άλλα λόγια, δημιουργείται ένας κύκλος σχέσεων και αλληλεπιδράσεων μεταξύ του παιδιού και των γονιών του, όπου τα δύο μέρη βρίσκονται σε διαρκή αλληλόδραση. Το διαδραστικό αυτό μοντέλο μπορεί να νοηματοδοτηθεί σαν ένα συνεχές διπλών κατευθύνσεων ή αμφίδρομων αλληλεπιδράσεων μεταξύ του παιδιού και του γονιού και διανοίγει νέους ερευνητικούς ορίζοντες στον ευρύτερο χώρο των κοινωνικών (και όχι μόνο) επιστημών. Εισαγωγή Σχολικός Εκφοβισμός ή Σχολική Επιθετικότητα είναι η συστηματική, σκόπιμη και επαναλαμβανόμενη παρενόχληση ή βιαιοπραγία που εκφράζεται είτε από ένα μαθητή προς κάποιο άλλο είτε από ομάδες μαθητών προς ένα μαθητή ή προς μία ομάδα μαθητών (Olweus, 1994). Παίρνει τη μορφή σωματικής, λεκτικής ή ψυχολογικής βίας όπως είναι ο σκόπιμος αποκλεισμός από μια κοινωνική ομάδα και οι προσβλητικές χειρονομίες. Κατά ανάλογο τρόπο, η θυματοποίηση στο σχολείο αναφέρεται στην έκθεση ενός μαθητή σε συστηματικό εκφοβισμό από ένα ή περισσότερους μαθητές (Georgiou, 2008β). Το φαινόμενο χαρακτηρίζεται από ασύμμετρη σχέση σωματικής ή/και κοινωνικής δύναμης, ώστε η σχολική επιθετικότητα να ορίζεται και ως επαναλαμβανόμενη καταπίεση ενός λιγότερο ισχυρού ατόμου από κάποιο με περισσότερη δύναμη (Craig & Pepler, 2007). Αν και κάποιοι ερευνητές συνδέουν την επιθετική συμπεριφορά με την προσωπικότητα και νευροψυχολογικές διαταραχές (π.χ. Kaltiala-Heino,Rimpelä, Rantanen & Rimpelä, 2000) μια πληθώρα ερευνητών (π.χ. Baldry & Farrington, 2000 Espelage, Bosworth & Simon, 2000) συμφωνούν στο γεγονός ότι η σχολική επιθετικότητα και θυματοποίηση συνδέονται κυρίως με κοινωνικές μεταβλητές και ειδικότερα με το οικογενειακό υπόβαθρο του 11ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 328

2 παιδιού. Ερευνητικά δεδομένα υποστηρίζουν ότι η σχολική επιθετικότητα συνδέεται με οικογενειακή δυσλειτουργικότητα και κακές σχέσεις μεταξύ των μελών της οικογένειας (Bowers, Smith & Binney, 1994 Rigby, 1994) ενώ σημαντικότατο ρόλο διαδραματίζει το γονεϊκό στυλ και ο βαθμός εμπλοκής του γονιού στη ζωή του παιδιού του (Georgiou, 2008β Baldry & Farrington, 2000 Espelage, κ.ά., 2000). Οι σκληρές τιμωρητικές πρακτικές (Loeber & Stouthamer-Loeber, 1986) καθώς επίσης και οι συγκρουσιακές σχέσεις γονιού-παιδιού (Perry, Perry & Kennedy, 1992) συνδέονται με την εκδήλωση σχολικής επιθετικότητας ενώ τα παιδιά που βιώνουν εμπειρίες θυματοποίησης είναι πιθανότερο να προέρχονται από οικογένειες με ιστορικό παιδικής κακοποίησης, χαμηλά επίπεδα προσκόλλησης και κακή διαχείριση της σύγκρουσης (Perry, Perry & Kennedy, 1992). Παράλληλα, οι Connolly και O Moore (2003) υποστηρίζουν ότι η φυσική ή ψυχολογική απουσία του πατέρα, η παρουσία καταθλιπτικής μητέρας και τα περιστατικά βίας στην οικογένεια αποτελούν παράγοντες οι οποίοι ενισχύουν την παιδική επιθετική συμπεριφορά. Η διεθνής βιβλιογραφία έχει να επιδείξει μια πληθώρα θεωρητικών μοντέλων, τα οποία στοχεύουν στην περιγραφή της σχέση μεταξύ των οικογενειακών παραμέτρων και της σχολικής επιθετικότητας και θυματοποίησης. Τα πλείστα μοντέλα που έχουν αναπτυχθεί εξετάζουν την επίδραση της γονεϊκής εμπλοκής στην επιτυχία των παιδιών (parent effects models). Πρόσφατα, άρχισαν να εμφανίζονται στη βιβλιογραφία μοντέλα που εξετάζουν την αντίθετη κατεύθυνση της σχέσης αυτής (child effects models) ή ακόμα και μοντέλα που μελετούν την αλληλεπίδραση ή αμφίδρομη (reciprocal) σχέση μεταξύ των δύο συντελεστών. Θεωρητικά Μοντέλα Μοντέλα επίδρασης γονιού-παιδιού Μια πληθώρα ερευνητών (Espelage κ.ά., 2000 Olweus, 1994 Patterson, 1986) υποστηρίζουν ότι τα παιδιά μαθαίνουν να εκδηλώνουν επιθετική συμπεριφορά παρακολουθώντας τις καθημερινές αλληλεπιδράσεις των μελών της οικογένειάς τους, προτείνοντας ουσιαστικά ότι οι ενδο-οικογενειακοί παράγοντες συμβάλλουν στην ανάπτυξη της επιθετικής συμπεριφοράς των παιδιών. Ήδη από τα μέσα του περασμένου αιώνα, η έρευνα των Sears, Maccoby και Levin (1957) κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο μητρικός αρνητισμός (απουσία συναισθηματικής θέρμης, εχθρότητα, αδιαφορία και απόρριψη) η ανεκτικότητα απέναντι στην επιθετική συμπεριφορά του παιδιού και η χρήση της σωματικής τιμωρητικής πρακτικής συμβάλλουν στην ανάπτυξη της επιθετικής συμπεριφοράς των παιδιών. Παρόμοια, έρευνα του Olweus (1980) έδειξε ότι το ανεπαρκές μητρικό ενδιαφέρον, η λιγοστή μητρική αγάπη και η ιδιαίτερη παραχωρητικότητα και ανεκτικότητα της παιδικής επιθετικής συμπεριφοράς από μέρους της μητέρας, αυξάνουν τις πιθανότητες εκδήλωσης σχολικής επιθετικότητας. Ένας σημαντικός αριθμός πρόσφατων ερευνών (Georgiou, 2008β Perren & Hornung, 2005 Furnham & Cheng, 2000) έδειξε ότι η δεκτικότητα της μητέρας συνδέεται θετικά με τη σχολική προσαρμογή του παιδιού στο σχολείο ενώ σχετίζεται αρνητικά με τη σχολική επιθετικότητα. Όταν όμως η δεκτικότητα ξεπεράσει το επιθυμητό όριο και μετατραπεί σε 11ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 329

3 υπερπροστατευτικότητα, τότε δημιουργείται ο κίνδυνος θυματοποίησης του παιδιού. Επίσης, ερευνητικά δεδομένα υποστηρίζουν ότι το παραχωρητικό γονεϊκό στυλ προβλέπει καλύτερα τη θυματοποίηση του παιδιού ενώ το αυταρχικό γονεϊκό στυλ προβλέπει την επιθετική συμπεριφορά (Baldry & Farrington, 2000 Kaufmann, Gesten, Santa Lucia, Salsedo, Gobioff & Gadd, 2000). Παράλληλα, η κατάθλιψη της μητέρας φαίνεται να προβλέπει τόσο την επιθετικότητα όσο και τη θυματοποίηση του παιδιού (Georgiou, 2008α Connolly & O Moore, 2003 Nigg & Hinshaw, 1998). Μοντέλα επίδρασης παιδιού-γονιού Αν και η πλειοψηφία των ερευνών έχει επικεντρωθεί στα μοντέλα επίδρασης γονιώνπαιδιών, πολλοί ερευνητές υποστηρίζουν ότι και το αντίστροφο φαινόμενο είναι πιθανό (Petit, Laird, Dodge, Bates, & Criss, 2001). Σύμφωνα με τους Grolnick κ.ά. (1997) οι γονείς ρυθμίζουν τις ενέργειές τους με βάση τη συμπεριφορά των παιδιών τους ενώ ο Lytton (1990) υποστηρίζει ότι η συσχέτιση μεταξύ της γονεϊκής συμπεριφοράς και της συμπεριφοράς του παιδιού πιθανό να αποτελεί αποτέλεσμα της διαταραχής του οικογενειακού περιβάλλοντος, λόγω των πράξεων του παιδιού. Παρόμοια, η θεωρία των συστημάτων ελέγχου (Bell, 1977) προτείνει ότι οι γονείς έχουν ένα συγκεκριμένο επίπεδο ανοχής απέναντι στη συμπεριφορά του παιδιού τους. Η συμπεριφορά ενός παιδιού που χαρακτηρίζεται από επιθετικότητα μπορεί να αγγίξει το ανώτερο όριο γονεϊκής ανοχής, με αποτέλεσμα τις αντιδράσεις «ανώτερου ορίου ελέγχου» από μέρους του γονιού. Τέτοιες αντιδράσεις χαρακτηρίζονται από τον έλεγχο και τον περιορισμό. Στην αντίθετη περίπτωση, ένας γονιός θα ανταποκριθεί με ενέργειες «χαμηλότερου ορίου ελέγχου» όπως η συναισθηματική υποκίνηση ή η παροχή βοήθειας όταν προσεγγίζεται το χαμηλότερο όριο της γονεϊκής ανοχής λόγω της κοινωνικής συστολής ή της θλίψης του παιδιού, οι οποίες αποτελούν χαρακτηριστικά των θυμάτων. Εξάλλου, ερευνητικά δεδομένα υποδεικνύουν ότι η συμπεριφορά του παιδιού επηρεάζει τις μεθόδους πειθαρχίας που χρησιμοποιεί ο γονιός (Beaver & Wright, 2007 Simons, Chao, Conger, & Elder 2001 Lytton, 1990). Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της πειραματικής έρευνας που διεξήγαγαν οι Brunk και Henggeler (1984) όπου τα παιδιά που συμμετείχαν εκπαιδεύτηκαν ώστε να εκδηλώνουν προβληματικές συμπεριφορές απέναντι στους γονείς τους, με σκοπό να μελετηθεί η ανάλογη αντίδραση των τελευταίων. Τα παιδιά παρουσίαζαν συμπεριφορές ανυπακοής, όπως άρνηση συμμόρφωσης σε μια γονεϊκή οδηγία, ή εκδήλωναν συμπεριφορές εσωτερίκευσης, όπως αποφυγή της επικοινωνίας ή περιορισμένη ανταπόκριση. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι μητέρες προέβαιναν σε αυξημένες πρακτικές επιβολής πειθαρχίας όταν τα παιδιά επιδείκνυαν προβλήματα συμπεριφοράς. Αντίθετα, οι μητέρες μείωναν τον έλεγχο και παρείχαν περισσότερη λεκτική βοήθεια στα παιδιά όταν αυτά εκδήλωναν εσωτερικευμένες συμπεριφορές. Επίσης, έρευνες έχουν δείξει ότι η αντικοινωνική συμπεριφορά των παιδιών και τα προβλήματα εξωτερίκευσης που αυτά επιδεικνύουν, σχετίζονται αρνητικά με την ποιότητα της σχέσης γονιού-παιδιού και μειώνουν τη γονεϊκή εμπλοκή στη ζωή του παιδιού τους (Fanti, Henrich, Brookmeyer, & Kuperminc, 2008; Reitz, Dekovic, & Meijer, 2006; Scaramella, Conger, Spoth, & Simons, 2002). Έρευνες υποστηρίζουν ότι αυτή ακριβώς η σχέση μεταξύ προβλημάτων εσωτερίκευσης και εξωτερίκευσης του παιδιού από τη μια και 11ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 330

4 γονεϊκής εμπλοκής από την άλλη, ερμηνεύεται καλύτερα μέσω ενός μοντέλου επίδρασης παιδιού-γονιού, παρά επίδρασης γονιού-παιδιού. Τα ευρήματα των ερευνών αυτών παρέχουν υποστήριξη ότι τα προβλήματα εσωτερίκευσης και εξωτερίκευσης επηρεάζουν τη γονεϊκή συμπεριφορά (καθοδήγηση, υποστήριξη και έλεγχο) με ένα πιο συνεπή και στατιστικά σημαντικό τρόπο, από ότι το αντίθετο (Albrecht, Galambos, & Jansson, 2007 Kerr & Stattin, 2003 Stice & Barrera, 1995). Γενικά, οι έρευνες που έχουν εξετάσει τις επιδράσεις της συμπεριφοράς του παιδιού υποδεικνύουν μείωση των θετικών γονεϊκών πρακτικών και αύξηση του ελέγχου, σαν απάντηση στην αρνητική συμπεριφορά των παιδιών. Σύμφωνα με τον Olweus (1994) σε αντίθεση με τα μη θυματοποιημένα παιδιά, τα παιδιά-θύματα τείνουν να συνδέονται καλύτερα και στενότερα με τους γονείς τους παρά με τους φίλους τους. Κάτι τέτοιο, ίσως να υποδηλώνει θετική συσχέτιση μεταξύ θυματοποίησης και γονεϊκών πρακτικών. Αν η σχέση αυτή είναι κατευθυντική, τότε θα ήταν πιθανότερο να κατευθύνεται κυρίως από τις εμπειρίες θυματοποίησης του παιδιού παρά από τις γονεϊκές πρακτικές. Εξάλλου, η θυματοποίηση έχει συσχετιστεί θετικά με το άγχος και την κατάθλιψη (Brockenbrough, Cornell, & Lober, 2002 Kaltiala-Heino, Rimpela, & Rimpela 2000) και ίσως για το λόγο αυτό οι γονείς να είναι περισσότερο προστατευτικοί και λιγότερο απαιτητικοί απέναντι στο παιδί τους, σαν αντιστάθμιση απέναντι στις κοινωνικές δυσκολίες που αυτό αντιμετωπίζει (Smokowski & Kopasz, 2005). Άλλωστε, έρευνες δείχνουν ότι τα προβλήματα εσωτερίκευσης των παιδιών μπορούν να επηρεάσουν τις σχέσεις μεταξύ παιδιών και γονιών αλλά και τα ίδια τα γονεϊκά χαρακτηριστικά (Buist, Dekovic, Meeus, & Van Aken, 2004 Fanti, κ.ά., 2008 Reitz et al., 2006). Τα ερευνητικά αυτά ευρήματα ερμηνεύονται επαρκώς και από τη θεωρία των συστημάτων ελέγχου (Bell, 1977) η οποία έχει προαναφερθεί. Επομένως, το μοντέλο επίδρασης παιδιού-γονιού, πιθανό να ισχύει και στην ερμηνεία των σχέσεων μεταξύ παιδικών προβλημάτων εσωτερίκευσης και γονεϊκών παραμέτρων, δηλώνοντας ότι οι γονείς πιθανό να αντιδράσουν στην παιδική συμπεριφορά παρά να την επηρεάσουν με τις δικές τους πράξεις (Bell & Harper, 1977). Διαδραστικά μοντέλα, ή μοντέλα αλληλεπίδρασης Από την άλλη, πέρα από τα μοντέλα μίας κατεύθυνσης, όπου είτε το παιδί επηρεάζει τη γονεϊκή συμπεριφορά είτε ο γονιός επηρεάζει τη συμπεριφορά του παιδιού, οι έρευνες παρέχουν διαρκώς περαιτέρω υποστήριξη για την ύπαρξη αμφίδρομων μοντέλων στη σχέση παιδιού-γονιού. Βασισμένα στην πιαζετιανή άποψη ότι το παιδί είναι ενεργό στην ανάπτυξή του και συνεπώς, δεν επηρεάζεται μόνο από το περιβάλλον του αλλά και το ίδιο επηρεάζει με τη σειρά του το δικό του περιβάλλον, τα νέα αυτά μοντέλα περιγράφουν την επίδραση τόσο της συμπεριφοράς των παιδιών στη συμπεριφορά των γονιών τους όσο και την επίδραση που έχουν με τη σειρά τους οι γονείς πίσω στα παιδιά τους, δημιουργώντας έτσι ένα κύκλο σχέσεων και αλληλεπιδράσεων. Σύμφωνα και με τους Sameroff και MacKenzie (2003) το διαδραστικό μοντέλο μπορεί να νοηματοδοτηθεί σαν ένα συνεχές διπλών κατευθύνσεων ή αμφίδρομων αλληλεπιδράσεων μεταξύ του παιδιού και του συγκειμένου στο οποίο το παιδί ζει. Ήδη από την περασμένη δεκαετία, έχει προταθεί το μοντέλο των Craig, Peters και Konarski (1998) το οποίο περιγράφει τις επιδράσεις που έχουν τα δομικά και λειτουργικά 11ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 331

5 χαρακτηριστικά της οικογένειας στην επιθετική συμπεριφορά και στη θυματοποίηση. Στο μοντέλο αυτό περιλήφθηκαν οι παράγοντες που αφορούσαν τα δημογραφικά χαρακτηριστικά της οικογένειας (μορφωτικό επίπεδο και εισόδημα των γονέων) τη λειτουργικότητα της οικογένειας (θετική και εχθρική αλληλεπίδραση, συνέπεια και τιμωρητικές πρακτικές) τα συμπεριφορικά προβλήματα εξωτερίκευσης (σωματική και έμμεση επιθετικότητα, βανδαλισμοί και αντικοινωνική συμπεριφορά) τα προβλήματα εσωτερίκευσης (συναισθηματικές δυσκολίες) και τις εμπειρίες θυματοποίησης. Η έρευνα κατέληξε στο συμπέρασμα πως οι γονεϊκές πρακτικές και οι πρακτικές διοίκησης της οικογένειας αλληλεπιδρούν με ατομικά συμπεριφορικά χαρακτηριστικά γνωρίσματα και συμβάλλουν έμμεσα στην επιθετική συμπεριφορά και στη θυματοποίηση. Παρόμοια, οι Snyder, Cramer, Afrank και Patterson (2005) εξέτασαν ένα μοντέλο για την ανάπτυξη προβλημάτων συμπεριφοράς των παιδιών, το οποίο περιλάμβανε τις αμφίδρομες επιδράσεις της συμπεριφοράς των παιδιών στους γονείς και αντίστροφα, της γονεϊκής συμπεριφοράς στα παιδιά. Με άλλα λόγια, υπολόγισαν το βαθμό στον οποίο οι γονεϊκές πρακτικές πειθαρχίας μπορούσαν να προβλέψουν τα προβλήματα επικοινωνίας των παιδιών τους, μετρώντας ταυτόχρονα την επίδραση της συμπεριφοράς των παιδιών στη συμπεριφορά των γονιών. Η έρευνα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι πρακτικές πειθαρχίας δεν επιβάλλονται στο παιδί από τους γονείς αλλά συνοικοδομούνται τόσο από τους γονείς όσο και τα παιδιά, μέσω της μεταξύ τους αλληλεπίδρασης. Πρόσφατα, η έρευνα των Georgiou και Fanti (υπό αξιολόγηση) έδειξε ότι υπάρχει αμφίδρομη σχέση μεταξύ γονεϊκής εμπλοκής και σχολικής επιθετικότητας του παιδιού. Δηλαδή, όσο περισσότερο ένας γονιός εμπλέκεται στη ζωή του παιδιού του τόσο λιγοστεύουν οι πιθανότητες το παιδί να εκδηλώσει σχολική επιθετικότητα και αντίστροφα, όσο αυξάνεται η σχολική επιθετικότητα τόσο μειώνεται η εμπλοκή και εποπτεία από μέρους του γονιού. Μια πιθανή εξήγηση είναι ότι οι γονείς των θυτών σιγά-σιγά κουράζονται στην προσπάθειά τους να ελέγξουν τη συμπεριφορά των παιδιών τους, αισθάνονται εξαντλημένοι και αβοήθητοι και αντί να αυξήσουν το βαθμό ελέγχου στο σπίτι μια τακτική που δε φάνηκε να αποδίδει μειώνουν την εποπτεία τους, δείχνοντας την απογοήτευση και την ήττα τους. Ο χαμηλός ή καθόλου έλεγχος στο σπίτι, οδηγεί σε αυξημένη εκδήλωση σχολικής επιθετικότητας (Hagan &McCarthy 1997 Olweus, 1980) με αποτέλεσμα να δημιουργείται τελικά ένας φαύλος κύκλος. Συνεπώς, υπάρχει μια κυκλική σχέση μεταξύ της επιθετικότητας και του μητρικού ελέγχου, όπου οι δύο παράγοντες αλληλοεπηρεάζονται. Η ίδια έρευνα (Georgiou & Fanti, υπό αξιολόγηση) έδειξε επίσης ότι η σχολική επιθετικότητα επηρεάζει τόσο τις θετικές όσο και τις αρνητικές σχέσεις μεταξύ παιδιών και γονιών, επιβεβαιώνοντας τη θεωρία που υποστηρίζει ότι η θετική ανταπόκριση στις πράξεις του παιδιού μπορεί να αποτελεί ένα εργαλείο το οποίο χρησιμοποιούν οι γονείς ως μηχανισμό ελέγχου. Οι γονείς υποστηρίζουν δηλαδή τα παιδιά τους όταν αυτά επιδεικνύουν συμπεριφορά κοινωνικά αποδεκτή και αντιθέτως, αποσύρουν αυτή τους τη στήριξη όταν τα παιδιά συμπεριφέρονται αντικοινωνικά. Παράλληλα, τα αποτελέσματα έδειξαν πως, οι εμπειρίες των κοριτσιών που ήταν θύματα σχολικής επιθετικότητας οδήγησαν σε μια αρνητική σχέση με την μητέρα, της οποίας η συμπεριφορά 11ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 332

6 χαρακτηριζόταν από σύγκρουση και εχθρότητα. Τα ερευνητικά αυτά ευρήματα οδηγούν στο συμπέρασμα πως τα παιδιά δεν είναι μόνο οι παραλήπτες διαφόρων επιδράσεων από τους γονείς αλλά είναι κατά ένα μέρος τουλάχιστον και οι δημιουργοί της συμπεριφοράς των γονιών τους. Συμπεράσματα Με τη βοήθεια διαχρονικών δεδομένων έχει καταστεί δυνατή η εμπειρική υποστήριξη της ιδέας ότι η σχέση γονιών-παιδιών όσον αφορά τη σχολική επιθετικότητα είναι στην πραγματικότητα συνδιαλεκτική (transactional). Η θεώρηση της γονεϊκής πρακτικής σαν κοινό αποτέλεσμα των γονιών και των παιδιών τους αποτελεί ουσιαστικά τη νέα ερευνητική τάση στο χώρο. Τα παιδιά εμπλέκονται ενεργά στις αλληλεπιδράσεις με τους γονείς τους και οι διαφορές στη συμπεριφορά του παιδιού μπορούν να οδηγήσουν σε αλλαγές στη συμπεριφορά του γονιού (Bell & Harper, 1977). Παρόλα αυτά, είναι δύσκολο να αποδειχτεί με εμπειρική έρευνα ο τρόπος με τον οποίο οι γονείς και τα παιδιά συνοικοδομούν τη γονεϊκή συμπεριφορά (Collins, Maccoby, Steinberg, Hetherington, & Bornstein, 2000). Συνεπώς, χρειάζονται περισσότερες διαχρονικές έρευνες, για διευκρίνιση της πιθανής σχέσης αιτίας αποτελέσματος που υπάρχει μεταξύ των παραγόντων αυτών. Διαχρονικές έρευνες θα ήταν χρήσιμο να αναπτύξουν μοντέλα μέσω εξειδικευμένων στατιστικών τεχνικών για τον εντοπισμό αλληλεπιδράσεων, όχι απλά γραμμικής αλλά και καμπυλόγραμμης σχέσης που πιθανό να υφίσταται. Επίσης, θεωρείται απαραίτητη η συμπερίληψη ενδιάμεσων μεταβλητών στα διάφορα προτεινόμενα μοντέλα για επαρκέστερη ερμηνεία της σχέσης μεταξύ ατομικών χαρακτηριστικών, γονεϊκής συμπεριφοράς και σχολικής επιθετικότητας και θυματοποίησης. Παράλληλα, λόγω του γεγονότος ότι οι έφηβοι ανήκουν ταυτόχρονα σε διαφορετικά και ποικίλα συγκείμενα (Bronfenbrenner, 1988 Henrich, Brookmeyer, Shrier & Shahar, 2006) θα ήταν σημαντικό να διερευνηθούν οι σχέσεις με τους φίλους και άλλους σημαντικούς ενήλικες, για βαθύτερη και συστημικότερη κατανόηση της δυναμικής των σχέσεων που συντείνουν στη δημιουργία της σχολικής επιθετικότητας και θυματοποίησης. Ωστόσο, οι πληροφορίες που παρέχουν τα υφιστάμενα μοντέλα ερμηνείας του φαινομένου σχολικής επιθετικότητας και θυματοποίησης μπορούν να αποβούν ιδιαίτερα χρήσιμες στους εκπαιδευτικούς, σχολικούς ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς που ασχολούνται με την επιθετική συμπεριφορά των παιδιών. Η εποικοδομητική αξιοποίηση της σκιαγράφησης των προφίλ των συμμετεχόντων σε παρόμοια περιστατικά μπορεί να καταστεί ιδιαίτερα βοηθητική για τον εντοπισμό των παιδιών και οικογενειών υψηλού κινδύνου και τη συνακόλουθη παροχή εξατομικευμένης προληπτικής και παρεμβατικής ενίσχυσης. Παράλληλα, οι συγκεκριμένοι επαγγελματίες μπορούν να βελτιώσουν την αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεών τους εμπλέκοντας και τους γονείς στην όλη προσπάθεια. Οι γονείς θα πρέπει πρώτιστα να ενημερωθούν γύρω από το πρόβλημα της σχολικής επιθετικότητας και θυματοποίησης ώστε να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν τέτοιες περιπτώσεις όταν συμβαίνουν. Ακολούθως, θα μπορούσαν να εκπαιδευτούν σε τρόπους αποτελεσματικής επικοινωνίας με τα παιδιά τους ώστε να αντιμετωπίζουν επαρκώς παρόμοιες καταστάσεις που πιθανό να βιώνουν τα παιδιά τους στο σχολείο. Χρήσιμο θα ήταν ακόμα να διδαχθούν τρόπους διαχείρισης της επιθετικής συμπεριφοράς 11ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 333

7 των παιδιών η οποία ενδεχομένως να εκφράζεται στο σπίτι. Επίσης, πέρα από τη συμμετοχή των γονιών σε ανάλογη εκπαίδευση, ωφέλιμη θα ήταν και η συμπερίληψή τους στην όλη προσπάθεια για την αντιμετώπιση και τον περιορισμό της σχολικής επιθετικότητας, μιας και το φαινόμενο, αν και παρατηρείται στο χώρο του σχολείου, έχει της ρίζες του στο οικογενειακό περιβάλλον των παιδιών. Αναφορές Albrecht, A. K., Galambos, N. L., & Jansson, S. M. (2007). Adolescents internalizing and aggressive behaviors and perceptions of parents psychological control: A panel study examining direction of effects. Journal Youth Adolescence, 36, Baldry, A. C., & Farrington, D. P. (2000). Bullies and delinquents: Personal characteristics and parental styles. Journal of Community and Applied Social Psychology, 10, Beaver, K. M., & Wright, J. P. (2007). A child effects explanation for the association between family risk and involvement in antisocial lifestyle. Journal of Adolescent Research, 22(6), Bell, R. (1977). Socialization findings re-examined, In R. Q. Bell & R. V Harper (Eds.), Child effects on adults (pp ). Hillsdale, NJ: Erlbaum. Bell, R., & Harper, L. (1977). Child effects on adults. Hillsdale, NJ: Erlbaum. Bowers, L., Smith, P. K., & Binney, V. (1994). Perceived family relationships of bullies, victims and bully/victims in middle childhood. Journal of Social and Personal Relationships, 11, Brockenbrough, K. K., Cornell, D. G. & Lober, A. B. (2002). Aggressive attitudes among victims of violence at school. Education & Treatment of Children, 25, Bronfenbrenner, U. (1988). Interacting systems in human development. Research paradigms: Present and future. In N. Bolger, A. Caspi, G. Downey, & M. Moorehouse (Eds.), Persons in context: Developmental processes (pp ). New York: Cambridge University Press. Brunk, M. A, & Henggeler, S. W (1984). Child influences on adult controls: An experimental investigation. Developmental Psychology, 20, Collins, W., Maccoby, E., Steinberg, L., Hetherington, E., & Bornstein, M. (2000). Contemporary research on parenting: The case for and against nature and nurture. American Psychologist, 55, Collins, K., McAleavy, G., & Adamson, G. (2004). Bullying in Schools: A Northern Ireland Study. Educational research, 46(1), ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 334

8 Connolly, I., & O Moore, M. (2003). Personality and family relations of children who bully. Personality and Individual Differences, 35, Craig, W.M., & Pepler, D. (2007). Understanding bullying: From research to practice. Canadian Psychology, 48, Craig, W., Peters, R., & Konarski, R. (1998). Bullying and victimization among Canadian school children. Quebec, Canada: Applied Research Branch, Human Resources Development. Espelage, D. L., Bosworth, K., & Simon, T. R. (2000). Examining the social context of bullying behaviours in early adolescence. Journal of Counselling and Development, 78, Fanti, K. A., Henrich, C. C., Brookmeyer, K. A., & Kuperminc, G. P. (2008). Toward a transactional model of parent-adolescent relationship quality and adolescent psychological adjustment. Journal of Early Adolescence, 28(2), Furnham, A., & Cheng, H. (2000). Perceived parental behaviour, self-esteem and happiness. Soc Psychiatry Epidemiol, 35 ( ). Georgiou, St. N. (2008α). Bullying and victimization at school: The role of mothers. British Journal of Educational Psychology, 78, Georgiou, St. N. (2008β). Parental style and child bullying and victimization experiences at school. Social Psychology of Education, 11, Georgiou, St. N. (2009). Personal and maternal parameters of peer violence at school. Journal of School Violence, 8 (2), Georgiou, St. N., & Fanti, K. (υπό αξιολόγηση). A transactional model of bullying and victimization. Journal of Educational Psychology. Grolnick, W., Benjet, C., Kurowski, C., & Apostoleris, N. (1997). Predictors of parental involvement in children s schooling. Journal of Educational Psychology, 89 (3), Hagan, J., & McCarthy, B. (1997). Mean streets: Youth crime and homelessness. Cambridge, UK: Cambridge University Press. Henrich, C. C., Brookmeyer, K. A., Shrier, L. A. & Shahar, G. (2006). Supportive relationships and sexual risk behavior in adolescence: An ecological-transactional approach. Journal of Pediatric Psychology, 31(3), ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 335

9 Kaltiala-Heino, R., Rimpelä, M., Rantanen, P. and Rimpelä A. (2000). Bullying at School- An Indicator of Adolescents at Risk for Mental Disorders. Journal of Adolescence, 23, Kaufmann, D., Gesten, E., Santa Lucia, R. C., Salsedo, O., Gobioff, G. R., & Gadd, R. (2000). The relationship between parenting style and children s adjustment: The parents perspective. Journal of Child and Family Studies, 9(2), Kerr, M., & Stattin, H. (2003). Parenting of adolescents: Action or Reaction? Chapter 9 (pp ) in A. C. Crouter & A. Booth (Eds) Children s influence on family dynamics: The neglected side of family relationships. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates. Loeber, R., & Stouthamer-Loeber, M. (1986). Family factors as correlates and predictors of juvenile conduct problems and delinquency. In M. Tonry & N. Morris (Eds), Crime and justice: An annual review of research (pp ). Chicago: University of Chicago. Loeber, R., & Tengs, T. (1986). The analysis of coercive chains between children, mothers and siblings. Journal of Family Violence, 1(1), Lytton, H. (1990). Child and parent effects in boys conduct disorder: A reinterpretation. Developmental Psychology, 26(5), Naylor, P., Cowie, H. and Del Rey, R. (2001). Coping Strategies of Secondary School Children in Response to Being Bullied. Child Psychology and Psychiatry Review, 6, Nigg, J. T., & Hinshaw, S. P. (1998). Parent personality traits and psychopathology associated with antisocial behaviors in childhood attention deficit hyperactivity disorder. Journal of Child Psychology and Psychiatry and Allied Disciplines, 39, Olweus, D. (1980). Familial and temperamental determinants of aggressive behavior in adolescent boys: A causal analysis. Developmental Psychology, 16(6), Olweus, D. (1994). Annotation: Bullying at School: Basic Facts and Effects of a School Based Intervention Program. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 35, (7), Patterson, G. R. (1980). Mothers: The unacknowledged victims. Monograph, Society for Research on Child Development, 45(5), Patterson, G. R. (1986). Performance models for antisocial behavior. American Psychologist, 41, Perren, S., & Hornung, R. (2005). Bulling and delinquency in adolescence: Victim s and perpetrators family and peer relations. Swiss Journal of Psychology, 64(1), ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 336

10 Perry, D. G., Perry, L., & Kennedy, E. (1992). Conflict and the development of antisocial behavior. In C. Shantz &W. Hartup (Eds.), Conflict in child and adolescent development (pp ). Cambridge: Cambridge University press. Petit, G.S., Laird, R.D., Dodge, K.A., Bates, J.E., & Criss, M.M. (2001). Antecedents and behavior-problem outcomes of parental monitoring and psychological control in early adolescence. Child Development, 72(2), Reitz, E., Dekovic, M., & Meijer, A. M. (2006). Relations between parenting and externalizing and internalizing problem behavior in early adolescence: Child behavior as moderator and predictor. Journal of Adolescence, 29(3), Rigby, K. (1994). Psychosocial functioning in families of Australian adolescent schoolchildren involved in bully/victim problems. Journal of Family Therapy, 16, Sameroff, A. J., & MacKenzie, M. J. (2003). Research strategies for capturing transactional models of development: The limits of the possible. Development & Psychopathology, 15(3), Scaramella, L. V., Conger, R. D., Spoth, R. & Simons, R. L. (2002). Evaluation of a social contextual model of delinquency: A cross study replication. Child Development, 73(1), Sears, R., Maccoby, E., & Levin, H. (1957). Patterns of child rearing. Evanston, IL: Row- Peterson. Simons, R.L., Chao, W., Conger, R.D., & Elder, G.H. (2001). Quality of parenting as mediator of the effect of childhood defiance on adolescent friendship choices and delinquency: A growth curve analysis. Journal of the Marriage and Family, 63, (1), Smokowski, P. R., & Kopasz, K. H. (2005). Bullying in school: An overview of types, effects, family characteristics, and intervention strategies. Children & Schools, 27(2), Snyder, J., Cramer, A., Afrank, J., & Patterson, G. R. (2005). The contributions of ineffective discipline and parental hostile attributions of child misbehavior to the development of conduct problems at home and school. Developmental Psychology, 41, Stice, E., & Barrera, M. (1995). A longitudinal examination of the reciprocal relations between perceived parenting and adolescents substance use and externalizing behaviors. Developmental Psychology, 27, ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 337

λεκτικός, σωματικός, ψυχολογικός, διαδικτυακός, κ.α.). ! Ο Olweus (1993: 9) ορίζει ως εκφοβισμό «την κατάσταση κατά την

λεκτικός, σωματικός, ψυχολογικός, διαδικτυακός, κ.α.). ! Ο Olweus (1993: 9) ορίζει ως εκφοβισμό «την κατάσταση κατά την ! Ο Olweus (1993: 9) ορίζει ως εκφοβισμό «την κατάσταση κατά την οποία ο μαθητής εκτίθεται επανειλημμένα και για κάποιο χρονικό διάστημα σε αρνητικές πράξεις άλλου ή άλλων μαθητών, οι οποίες εκδηλώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Ενδοσχολική βία στο πολυπολιτισμικό σχολείο: αναγνώριση, πρόληψη και αντιμετώπιση

Ενδοσχολική βία στο πολυπολιτισμικό σχολείο: αναγνώριση, πρόληψη και αντιμετώπιση Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η Πράξη "Εκπαίδευση Αλλοδαπών & Παλιννοστούντων Μαθητών" υλοποιείται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος "Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση" και

Διαβάστε περισσότερα

Βασικοί στόχοι της έρευνας

Βασικοί στόχοι της έρευνας Λέκκα Έλενα, MSc Βασικοί στόχοι της έρευνας Οι περισσότερες έρευνες στον τομέα των φιλοδοξιών εστιάζουν στις ακαδημαϊκές και επαγγελματικές φιλοδοξίες στην εφηβική ηλικία και στο πώς αυτές επηρεάζουν τις

Διαβάστε περισσότερα

Προβλήματα επιθετικότητας και θυματοποίησης σε σχέση. με πλευρές της κοινωνικής αυτοαποτελεσματικότητας. μαθητών του Δημοτικού σχολείου

Προβλήματα επιθετικότητας και θυματοποίησης σε σχέση. με πλευρές της κοινωνικής αυτοαποτελεσματικότητας. μαθητών του Δημοτικού σχολείου Προβλήματα επιθετικότητας και θυματοποίησης σε σχέση με πλευρές της κοινωνικής αυτοαποτελεσματικότητας μαθητών του Δημοτικού σχολείου Της Ελένης Ανδρέου & της Βασιλικής Αλεξίου Εισαγωγή Τα αποτελέσματα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΙΝΑ ΝΙΚΟΛΑΟΥ Mediterranean College Θεσσαλονικης

ΜΑΡΙΝΑ ΝΙΚΟΛΑΟΥ Mediterranean College Θεσσαλονικης ΜΑΡΙΝΑ ΝΙΚΟΛΑΟΥ Mediterranean College Θεσσαλονικης Παρά την πληθώρα ερευνών που τεκμηριώνουν τις αρνητικές επιπτώσεις που έχει η χρήση της σωματικής τιμωρίας από τους γονείς σε ποικίλους τομείς της ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία:

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Επιπτώσεις στη συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες και τις οικογένειές τους Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών vpavlop@psych.uoa.gr http://www.psych.uoa.gr/~vpavlop

Διαβάστε περισσότερα

Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών

Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών Τομ. 122, 2007 Θύτες και θύματα: Ερευνητικά δεδομένα και τρόποι αντιμετώπισης της θυματοποίησης στο σχολείο Κυριακίδης Σταύρος 10.12681/grsr.124 Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Copyright

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ. Δρ. Νικηφόρου Μηλίτσα Λέκτορας Ψυχολογίας UCLan Cyprus

ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ. Δρ. Νικηφόρου Μηλίτσα Λέκτορας Ψυχολογίας UCLan Cyprus ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ Δρ. Νικηφόρου Μηλίτσα Λέκτορας Ψυχολογίας UCLan Cyprus mnikiforou@uclan.ac.uk ΔΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Αναγνώριση εκφοβιστικής συμπεριφοράς (χαρακτηριστικά, ρόλοι,

Διαβάστε περισσότερα

Γονεϊκό στυλ διαπαιδαγώγησης και επιδόσεις μαθητών σχολικής ηλικίας: θεωρητικές και πρακτικές όψεις

Γονεϊκό στυλ διαπαιδαγώγησης και επιδόσεις μαθητών σχολικής ηλικίας: θεωρητικές και πρακτικές όψεις Γονεϊκό στυλ διαπαιδαγώγησης και επιδόσεις μαθητών σχολικής ηλικίας: θεωρητικές και πρακτικές όψεις Περίληψη Πέκης Αναστάσιος Νηπιαγωγός, Μ.Α. στις Επιστήμες της Αγωγής Η οικογένεια, χωρίς καμία αμφιβολία,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χ. Ασημόπουλος, Ε.Ψ.Υ.Π.Ε.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χ. Ασημόπουλος, Ε.Ψ.Υ.Π.Ε. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Χ. Ασημόπουλος, Ε.Ψ.Υ.Π.Ε. To διακρατικό πρόγραμμα Δάφνη ΙΙ ΙΙΙ (2006-2010) Mε στόχο την αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ 1. Κρούσματα βίας στο σχολείο: διεθνής και ελληνική πραγματικότητα, αίτια και τρόποι αντιμετώπισής τους. Δ' Κύκλος Σεμιναρίων

ΕΡΓΑΣΙΑ 1. Κρούσματα βίας στο σχολείο: διεθνής και ελληνική πραγματικότητα, αίτια και τρόποι αντιμετώπισής τους. Δ' Κύκλος Σεμιναρίων ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ΘΕΜΑ Κρούσματα βίας στο σχολείο: διεθνής και ελληνική πραγματικότητα, αίτια και τρόποι αντιμετώπισής τους. Δ' Κύκλος Σεμιναρίων Υπεύθυνη καθηγήτρια ΑΙΚ. ΜΑΡΙΔΑΚΗ- ΚΑΣΣΩΤΑΚΗ Καθηγήτρια Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Το Κοινωνικό Πλαίσιο του Εκφοβισμού Αναστασία Ψάλτη

Το Κοινωνικό Πλαίσιο του Εκφοβισμού Αναστασία Ψάλτη Το Κοινωνικό Πλαίσιο του Εκφοβισμού Αναστασία Ψάλτη Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Τμήμα Βρεφονηπιοκομίας Αλεξάνδρειο Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Θεσσαλονίκης Μύθοι & Αλήθειες Ο εκφοβισμός είναι απλά ένα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΓΟΝΙΟΥ-ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΜΕ

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΓΟΝΙΟΥ-ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΜΕ Εισήγηση στο 12 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας (Μάιος, 2009) Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΓΟΝΙΟΥ-ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΜΕ Μπετίνα Ντάβου, Πανεπιστήμιο Αθηνών Κατερίνα Σπετσιώτου, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Οι Γνώσεις των Παιδαγωγών Προσχολικής Εκπαίδευσης, Σχετικά με τα Χαρακτηριστικά του Αυτισμού, και η Σημασία Αυτών.

Οι Γνώσεις των Παιδαγωγών Προσχολικής Εκπαίδευσης, Σχετικά με τα Χαρακτηριστικά του Αυτισμού, και η Σημασία Αυτών. Οι Γνώσεις των Παιδαγωγών Προσχολικής Εκπαίδευσης, Σχετικά με τα Χαρακτηριστικά του Αυτισμού, και η Σημασία Αυτών. Όνομα Φοιτήτριας: Βεκύρη Σοφία Επιβλέπουσα: Γιόκα Μαράνια BA (HONS) Early Childhood Studies

Διαβάστε περισσότερα

ΓΟΝΕΪΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΗΜΑΘΙΑΣ

ΓΟΝΕΪΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΗΜΑΘΙΑΣ ΓΟΝΕΪΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΗΜΑΘΙΑΣ Κασσώτη Όλγα, Κλιάπης Πέτρος Δασκάλα M.Ed, Σχολ. Σύμβουλος Π.Ε. kassoti@sch.gr kliapis@sch.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στο άρθρο παρουσιάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Ε Λ Ε Ν Η Κ Α Ρ Α Υ Ι Α Ν Ν Η, P S Y. D. Ε Γ Γ Ε Γ Ρ Α Μ Μ Ε Ν Η Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Ψ Υ Χ Ο Λ Ο Γ Ο Σ Λ Ε Ι Τ Ο Υ Ρ Γ Ο Σ Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Σ Α

Διαβάστε περισσότερα

Το bullying στο δημοτικό σχολείο, σε παιδιά από οικογένειες μεταναστών από την Αλβανία και την Πρώην Σοβιετική Ένωση

Το bullying στο δημοτικό σχολείο, σε παιδιά από οικογένειες μεταναστών από την Αλβανία και την Πρώην Σοβιετική Ένωση Το bullying στο δημοτικό σχολείο, σε παιδιά από οικογένειες μεταναστών από την Αλβανία και την Πρώην Σοβιετική Ένωση Bulling at Primary School, on children of immigrant families from Albania and ex Soviet

Διαβάστε περισσότερα

Εθνική ταυτότητα μεταναστών και παλιννοστούντων μαθητών: Ψυχολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες

Εθνική ταυτότητα μεταναστών και παλιννοστούντων μαθητών: Ψυχολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες Εθνική ταυτότητα μεταναστών και παλιννοστούντων μαθητών: Ψυχολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες Βασίλης Παυλόπουλος (vpavlop@psych.uoa.gr) Μαρίνα Ντάλλα (marinantalla@yahoo.gr) Φρόσω Μόττη-Στεφανίδη (frmotti@psych.uoa.gr)

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικός Εκφοβισμός: Η συμβολή του σχολείου και της οικογένειας στην αντιμετώπιση του προβλήματος

Σχολικός Εκφοβισμός: Η συμβολή του σχολείου και της οικογένειας στην αντιμετώπιση του προβλήματος Σχολικός Εκφοβισμός: Η συμβολή του σχολείου και της οικογένειας στην αντιμετώπιση του προβλήματος Ιωσήφ Φραγκούλης Επικ. Καθηγητής ΑΣΠΑΙΤΕ Τι είναι αυτοεκτίμηση Αυτοεκτίμηση είναι: Η εκτίμηση για τον εαυτό

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχοκοινωνικά και ακαδημαϊκά προφίλ του παραδοσιακού και διαδικτυακού εκφοβισμού/θυματοποίησης

Ψυχοκοινωνικά και ακαδημαϊκά προφίλ του παραδοσιακού και διαδικτυακού εκφοβισμού/θυματοποίησης Ψυχοκοινωνικά και ακαδημαϊκά προφίλ του παραδοσιακού και διαδικτυακού εκφοβισμού/θυματοποίησης OLGA SOLOMONTOS-KOUNTOURI 1, KONSTANTINOS TSAGKARIDIS 1, PETRA GRADINGER 2 & DAGMAR STROHMEIER 2 1 NEAPOLIS

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΝΤΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΠΑΙΔΙ ΜΕ ΑΥΤΙΣΤΙΚΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ Γαβριέλα Νικολάου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Ονοματεπώνυμο: Ευαγγελία Π. Γαλανάκη Βαθμίδα: Καθηγήτρια Γνωστικό αντικείμενο: Εξελικτική Ψυχολογία

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Ονοματεπώνυμο: Ευαγγελία Π. Γαλανάκη Βαθμίδα: Καθηγήτρια Γνωστικό αντικείμενο: Εξελικτική Ψυχολογία ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ονοματεπώνυμο: Ευαγγελία Π. Γαλανάκη Βαθμίδα: Καθηγήτρια Γνωστικό αντικείμενο: Εξελικτική Ψυχολογία Διεύθυνση: Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Σχολή Επιστημών Αγωγής Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

Το φαινόμενο του εκφοβισμού σε μαθητές του δημοτικού σχολείου με βάση την εθνικότητα : Συγκριτικά αποτελέσματα

Το φαινόμενο του εκφοβισμού σε μαθητές του δημοτικού σχολείου με βάση την εθνικότητα : Συγκριτικά αποτελέσματα 12ο Διεθνές Συνέδριο - Πάτρα 19-21 Ιουνίου 2009 Το φαινόμενο του εκφοβισμού σε μαθητές του δημοτικού σχολείου με βάση την εθνικότητα : Συγκριτικά αποτελέσματα Περίληψη Κατσιγιάννη Βικτωρία Η παρούσα έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Κατάθλιψη, απώλεια, διαζύγιο της Τερίνας Μαλιώτη

Κατάθλιψη, απώλεια, διαζύγιο της Τερίνας Μαλιώτη Κατάθλιψη, απώλεια, διαζύγιο της Τερίνας Μαλιώτη Πολλές έρευνες συνδέουν την απώλεια του γονέα με την κατάθλιψη του παιδιού. Με τον όρο «απώλεια του ενός γονέα» εννοούμε την απομάκρυνση του παιδιού από

Διαβάστε περισσότερα

Master of Arts (MA) in Applied Educational Psychology/Εφαρμοσμένη Εκπαιδευτική Ψυχολογία

Master of Arts (MA) in Applied Educational Psychology/Εφαρμοσμένη Εκπαιδευτική Ψυχολογία Oδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2016-17 Master of Arts (MA) in Applied Educational Επωνυμία και Βασική Περιγραφή Εκπαιδευτικού Προγράμματος Το αντικει μενο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

7. ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 8. ΠΗΓΕΣ 6. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

7. ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 8. ΠΗΓΕΣ 6. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Παιδαγωγική - Θεωρία και Πράξη, 5, 85-97. Εμβαλωτής, Α., Ανδρουλάκης, Γ., Μπονίδης, Κ., Σταμοβλάσης, Δ., Κακλαμάνη Σ., (2011). «Εμπειρίες και απόψεις εκπαιδευτικών που εργάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικός εκφοβισμός - Η περίπτωση του θύτη. Χαρακτηριστικά συμπεριφοράς και διδακτικές πρακτικές για τον περιορισμό του φαινομένου

Σχολικός εκφοβισμός - Η περίπτωση του θύτη. Χαρακτηριστικά συμπεριφοράς και διδακτικές πρακτικές για τον περιορισμό του φαινομένου Σχολικός εκφοβισμός - Η περίπτωση του θύτη. Χαρακτηριστικά συμπεριφοράς και διδακτικές πρακτικές για τον περιορισμό του φαινομένου Bullying. The case of bully. Characteristics and teaching approaches to

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Θ Ε Σ Σ Α Λ Ο Ν Ι Κ Η Σ Η Πράξη "Εκπαίδευση Αλλοδαπών & Παλιννοστούντων Μαθητών" υλοποιείται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος "Εκπαίδευση και Διά Βίου

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Μάσχα, MA., Ph. D.

Κατερίνα Μάσχα, MA., Ph. D. Το Αναπτυξιακό, Εξατομικευμένο και Bασισμένο στο Συναίσθημα μοντέλο (ΑΕΣ) Developmental, Individual-difference, Relationship-based model (DIR-Floortime Model) Κατερίνα Μάσχα, MA., Ph. D. Το μοντέλο αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών

ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Η εκκίνηση... Α Πανελλήνια Περιγεννητική Έρευνα όλοι ανεξαιρέτως

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες Διερεύνηση του προσωπικού ενδιαφέροντος των αριστούχων μαθητών της Γ Λυκείου για το γνωστικό αντικείμενο της Φυσικής, με τη χρήση του C.L.A.S.S. Χριστίνα Ηλ. Κωσταρά και Κωνσταντίνος

Διαβάστε περισσότερα

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία.

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Α. Ξεκαλάκη Παιδίατρος Δ/νση Κοινωνικής και Αναπτυξιακής Παιδιατρικής Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού Προαγωγή της υγείας Αρχικός ορισμός: Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ο Ευθύµιος Κάκουρος είναι κλινικός παιδοψυχολόγος. Έχει αποφοιτήσει από το τµήµα ψυχολογίας του πανεπιστηµίου Eotvos Lorand και από το ίδιο πανεπιστήµιο πήρε αργότερα το διδακτορικό

Διαβάστε περισσότερα

Dr Marios Vryonides. Curriculum Vitae I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4

Dr Marios Vryonides. Curriculum Vitae I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4 Curriculum Vitae Dr Marios Vryonides I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION.... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4 IV. PRESENTATIONS IN CONFERENCES AND SEMINARS... 5 V. PUBLICATIONS.... 6-1 - I. PERSONAL DETAILS

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπικότητα και Άσκηση. 2η διάλεξη «Άσκηση & Ψυχική Υγεία»

Προσωπικότητα και Άσκηση. 2η διάλεξη «Άσκηση & Ψυχική Υγεία» Προσωπικότητα και Άσκηση 2η διάλεξη «Άσκηση & Ψυχική Υγεία» Θέματα που θα μελετηθούν Προσεγγίσεις της προσωπικότητας Χαρακτηριστικά της προσωπικότητας και άσκηση Συμπεριφορά τύπου Α Ζωηρή αίσθηση αναζήτησης

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικός εκφοβισμός: στα δίχτυα του διαδικτύου Ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα αντιμετώπισης του ηλεκτρονικού εκφοβισμού

Ηλεκτρονικός εκφοβισμός: στα δίχτυα του διαδικτύου Ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα αντιμετώπισης του ηλεκτρονικού εκφοβισμού Ηλεκτρονικός εκφοβισμός: στα δίχτυα του διαδικτύου Ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα αντιμετώπισης του ηλεκτρονικού εκφοβισμού Χ. Αθανασιάδου, επίκουρος καθηγήτρια Τμήμα Ψυχολογίας Αριστοτέλειο Παν/μιο Θεσ/νίκης

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγητές: Λιάπη Αγγελική Μωυσής Δαυίδ Φρανσές Έστερ

Εισηγητές: Λιάπη Αγγελική Μωυσής Δαυίδ Φρανσές Έστερ Εισηγητές: Λιάπη Αγγελική Μωυσής Δαυίδ Φρανσές Έστερ ΟΡΙΣΜΟΣ «Ένας μαθητής εκφοβίζεται ή θυματοποιείται όταν υποβάλλεται κατ επανάληψη και κατ εξακολούθηση σε αρνητικές ενέργειες από έναν ή περισσότερους

Διαβάστε περισσότερα

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Οι όροι «εκφοβισµός» (bullying) και «θυµατοποίηση» (victimization)

Διαβάστε περισσότερα

«ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΒΙΑΣ: ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ» ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

«ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΒΙΑΣ: ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ» ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ Ελισάβετ Σιμουλίδου Διπλ. Ψυχολόγος (dipl. Psych.) Παν/μίου Χαϊδελβέργης, MSc Κλινικής και Κοινωνικής Ψυχολογίας Α.Π.Θ. Εκπαιδευτικός, Υπεύθυνη του Συμβουλευτικού Σταθμού Νέων της Δ.Δ.Ε. Ανατολικής Θεσσαλονίκης,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Φωτογραφία. Προσωπικά στοιχεία. Γνωστικό αντικείμενο: Αθλητική Ψυχολογία με έμφαση τις εφαρμογές

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Φωτογραφία. Προσωπικά στοιχεία. Γνωστικό αντικείμενο: Αθλητική Ψυχολογία με έμφαση τις εφαρμογές ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Φωτογραφία Προσωπικά στοιχεία Ονοματεπώνυμο: Ιδιότητα: Γνωστικό αντικείμενο: Τομέας: Εργαστήριο: Τρέχουσα διοικητική θέση: Προσωπική ιστοσελίδα: Τσορμπατζούδης Χαράλαμπος Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας 1. Ποιότητα ζωής των μαθητών Γυμνασίου-Λυκείου σε 13 ευρωπαϊκές χώρες σε σχέση με τον κοινωνικό εκφοβισμό (από συνομηλίκους ) στο σχολείο

Πίνακας 1. Ποιότητα ζωής των μαθητών Γυμνασίου-Λυκείου σε 13 ευρωπαϊκές χώρες σε σχέση με τον κοινωνικό εκφοβισμό (από συνομηλίκους ) στο σχολείο Σχολικός εκφοβισμός(bullying):εκπαιδευτικοί και γονείς Χιόνη Μαρία, MSc Προαγωγής και Αγωγής Υγείας* Εισαγωγή Aρκετές χώρες έχουν αναγνωρίσει το σχολικό εκφοβισμό (bullying) ως σημαντικό ζήτημα δημόσιας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ο Ευθύµιος Κάκουρος είναι κλινικός παιδοψυχολόγος. Έχει αποφοιτήσει από το τµήµα ψυχολογίας του πανεπιστηµίου Eotvos Lorand και από το ίδιο πανεπιστήµιο πήρε αργότερα το διδακτορικό

Διαβάστε περισσότερα

Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο

Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Ανακοίνωση στο 7 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας, Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

επιστημονική ημερίδα: εγκαταστάσεις New York College 9 Μαΐου 2009 - ΑΘΗΝΑ

επιστημονική ημερίδα: εγκαταστάσεις New York College 9 Μαΐου 2009 - ΑΘΗΝΑ επιστημονική ημερίδα: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ εγκαταστάσεις New York College 9 Μαΐου 2009 - ΑΘΗΝΑ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΗΜΕΡΙΔΑΣ Επιστημονική Επιμέλεια: Δρ Εμμανουηλίδου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ 21 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Ον \ μο : 22 \ 11\2015 Κείμενο : Το φαινόμενο της επιθετικότητας στο σχολείο Όπως γνωρίζουμε, η λειτουργία του σχολείου είναι συνυφασμένη με την τήρηση μιας σειράς κανόνων,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D σχετιζόμενα με το βρογχικό άσθμα στα παιδιά και στους έφηβους Κουρομπίνα Αλεξάνδρα Λεμεσός [2014] i ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

μαθητών, ανά φύλο, ηλικία και, όπου είναι δυνατόν, διαχρονικά. Σχολιάζονται μόνο οι στατιστικά σημαντικές διαφορές (επίπεδο σημαντικότητας p< 0,01).

μαθητών, ανά φύλο, ηλικία και, όπου είναι δυνατόν, διαχρονικά. Σχολιάζονται μόνο οι στατιστικά σημαντικές διαφορές (επίπεδο σημαντικότητας p< 0,01). Εισαγωγή Το οικογενειακό περιβάλλον αποτελεί το πρωταρχικό πλαίσιο για την ανάπτυξη και κοινωνικοποίηση του εφήβου και η οικογενειακή ζωή αναγνωρίζεται, όλο και περισσότερο, ως ο σημαντικότερος μηχανισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ Φοινίκη Αλεξάνδρου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Αντιλαμβανόμενες διακρίσεις και ψυχική ανθεκτικότητα μεταναστών και παλιννοστούντων εφήβων

Αντιλαμβανόμενες διακρίσεις και ψυχική ανθεκτικότητα μεταναστών και παλιννοστούντων εφήβων Αντιλαμβανόμενες διακρίσεις και ψυχική ανθεκτικότητα μεταναστών και παλιννοστούντων εφήβων Βασίλης Παυλόπουλος Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών vpavlop@psych.uoa.gr Συμμετοχή στο συμπόσιο «Ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Εφηβεία και χρήση αλκοόλ Νάνσυ Σταματοπούλου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μορφές Εκφοβισµού. Ο εκφοβισµός µπορεί να πάρει διάφορες µορφές:

Μορφές Εκφοβισµού. Ο εκφοβισµός µπορεί να πάρει διάφορες µορφές: Ορισµός Ο όρος «εκφοβισµός και βία στο σχολείο» (school bullying), όπως και ο όρος «θυµατοποίηση» (victimization) χρησιµοποιούνται για να περιγράψουν µια κατάσταση κατά την οποία ασκείται εσκεµµένη, απρόκλητη,

Διαβάστε περισσότερα

EU Kids Online Θεματικό Ερευνητικό δίκτυο για τη συγκριτική μελέτη της έρευνας σχετικά με τα παιδιά και την ασφαλή χρήση του διαδικτύου στις

EU Kids Online Θεματικό Ερευνητικό δίκτυο για τη συγκριτική μελέτη της έρευνας σχετικά με τα παιδιά και την ασφαλή χρήση του διαδικτύου στις EU Kids Online Θεματικό Ερευνητικό δίκτυο για τη συγκριτική μελέτη της έρευνας σχετικά με τα παιδιά και την ασφαλή χρήση του διαδικτύου στις ευρωπαϊκές χώρες. Χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα Safer Internet

Διαβάστε περισσότερα

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά»

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» «Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» Θεοδώρα Πάσχου α.μ 12181 Τμήμα Λογοθεραπείας-Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ Εισαγωγικές επισημάνσεις 1) η εκδήλωση διαταραχών στην κατάκτηση μαθησιακών δεξιοτήτων προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Λαδιάς Αναστάσιος, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής Β Αθήνας Μπέλλου Ιωάννα, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ο Δημήτρης Δημητρίου εργάζεται ως εκπαιδευτικός δημοτικής εκπαίδευσης στην Κύπρο. Αποφοίτησε από το Πανεπιστήμιο Κύπρου (Πτυχίο Επιστημών της Αγωγής) και

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΝΔΡΕΟΥ Φ.Τ:2008670839 Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

«Το σχολείο και η οικογένεια: δημιουργώντας γέφυρες επικοινωνίας και συνεργασίας»

«Το σχολείο και η οικογένεια: δημιουργώντας γέφυρες επικοινωνίας και συνεργασίας» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Το σχολείο και η οικογένεια: δημιουργώντας γέφυρες επικοινωνίας και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΕΑΕΚ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αναμόρφωση Προγράμματος Προπτυχιακών Σπουδών του Τ.Ε.Φ.Α.Α. Π.Θ. - Αυτεπιστασία ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Συγχρηματοδότηση Ευρωπαϊκό Κοινωνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΣΕ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ (ΔΑΦ)

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΣΕ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ (ΔΑΦ) Κατερίνα Μάσχα Λέκτορας Αναπτυξιακής Ψυχολογίας Τμήμα Ψυχολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης kmascha@psy.soc.uoc.gr ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΣΕ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Kinsfogel & Grych 2004 2003. Fergusson & Horwood 1999

Kinsfogel & Grych 2004 2003. Fergusson & Horwood 1999 2011 5 1001-4918 2011 05-0498-505 B844. 2 A * 1 2 2 1. 030006 2. 030031 370 1 15 16 13 14 2 1 2011 Belsky 1981 Bandura 1986 Kelly 2000 Kitzmann 2000 Kinsfogel & Grych 2004 2003 Fergusson & Horwood 1999

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΣΤΑ ΘΥΜΑΤΑ, ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΣΤΑ ΘΥΜΑΤΑ, ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΣΤΑ ΘΥΜΑΤΑ, ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Η σχολική βία και ο εκφοβισμός είναι ένα φαινόμενο που τα τελευταία χρόνια έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ 10 ΧΡΟΝΩΝ

ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ 10 ΧΡΟΝΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ 10 ΧΡΟΝΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ονοματεπώνυμο Κεντούλλα Πέτρου Αριθμός Φοιτητικής Ταυτότητας 2008761539 Κύπρος

Διαβάστε περισσότερα

2/3/2013. ΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ: Η αναγκαιότητα της διαπολιτισμικής παρέμβασης. Τι είναι η σχολική βία; Πώς ορίζεται ο εκφοβισμός;

2/3/2013. ΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ: Η αναγκαιότητα της διαπολιτισμικής παρέμβασης. Τι είναι η σχολική βία; Πώς ορίζεται ο εκφοβισμός; ΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ: Η αναγκαιότητα της διαπολιτισμικής παρέμβασης Αποσαφήνιση εννοιών (Διάσκεψη της Ουτρέχτης-Ολλανδία, 1997): -σχολική βία -σχολική επιθετικότητα -σχολικός εκφοβισμός

Διαβάστε περισσότερα

Με την ολοκλήρωση του μαθήματος ο διδασκόμενος αναμένεται να είναι σε θέση να:

Με την ολοκλήρωση του μαθήματος ο διδασκόμενος αναμένεται να είναι σε θέση να: Τίτλος Μαθήματος: ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗΣ Κωδικός Μαθήματος: MUS 652 Κατηγορία Μαθήματος: (Υποχρεωτικό/Επιλεγόμενο) Υποχρεωτικό Επίπεδο Μαθήματος: (πρώτου, δεύτερου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Ψυχολογία

Εκπαιδευτική Ψυχολογία ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 8 Ψυχολογικό Περιβάλλον Τάξης Ελευθερία Ν. Γωνίδα Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες όψεις της σχολικής βίας και του εκφοβισμού στο ελληνικό σχολείο μέσα από την οπτική των εκπαιδευτικών και των γονέων

Σύγχρονες όψεις της σχολικής βίας και του εκφοβισμού στο ελληνικό σχολείο μέσα από την οπτική των εκπαιδευτικών και των γονέων Σύγχρονες όψεις της σχολικής βίας και του εκφοβισμού στο ελληνικό σχολείο μέσα από την οπτική των εκπαιδευτικών και των γονέων Η σχολική βία και εκφοβισμός δεν είναι φαινόμενα άγνωστα στο ελληνικό σχολείο,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή Η παιδική παχυσαρκία έχει φτάσει σε επίπεδα επιδημίας στις μέρες μας. Μαστίζει παιδιά από μικρές ηλικίες μέχρι και σε εφήβους. Συντείνουν αρκετοί παράγοντες που ένα παιδί γίνεται παχύσαρκο

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες Προστασίας και Κινδύνου

Παράγοντες Προστασίας και Κινδύνου Η ψυχική ζωή του παιδιού οικοδομείται μέσα από μια σχέση αλληλεπίδρασης με τους σημαντικούς Άλλους, τη μητέρα και τον πατέρα αρχικά και το ευρύτερο περιβάλλον στη συνέχεια. Μέσα από αυτήν τη συναισθηματική

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

Ενδοσχολική Βία. Εργασία του τμήματος Β 5 του 6ου Γυμνασίου Ηρακλείου. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Μπαλαμούτσου Μαγδαληνή

Ενδοσχολική Βία. Εργασία του τμήματος Β 5 του 6ου Γυμνασίου Ηρακλείου. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Μπαλαμούτσου Μαγδαληνή Ενδοσχολική Βία Εργασία του τμήματος Β 5 του 6ου Γυμνασίου Ηρακλείου. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Μπαλαμούτσου Μαγδαληνή Ορισμός Πώς μεταφράζεται ο όρος Bullying ; Σχολικός Εκφοβισμός Τι σημαίνει ο όρος Εκφοβισμός

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή του προγράμματος ViSC στο σχολείο μας. Ενημέρωση γονέων

Εφαρμογή του προγράμματος ViSC στο σχολείο μας. Ενημέρωση γονέων Εφαρμογή του προγράμματος ViSC στο σχολείο μας Ενημέρωση γονέων ViSC 1. Συστάσεις υπευθύνων ViSC 2. Τι σημαίνουν τα αρχικά ViSC 3. Τι είναι το ViSC; 4. Το ViSC ως προληπτικό πρόγραμμα 5. Το ViSC ως παρεμβατικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΚΤΥΟ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΤΗΣ Ε. Ψ. Υ. Π. Ε. Ι. Τσιάντης,2012

ΤΟ ΙΚΤΥΟ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΤΗΣ Ε. Ψ. Υ. Π. Ε. Ι. Τσιάντης,2012 30Νοεµβρίου 2012 Ανοιχτό Λαϊκό Πανεπιστήµιο Χανίων Α κύκλος σπουδών Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφήβου (Ε.Ψ.Υ.Π.Ε.) Τίτλος οµιλίας: «Εκφοβισµός και Βία στο σχολείο» Ι. Τσιάντης,

Διαβάστε περισσότερα

Καραλέξη Μαρία, Θωμόπουλος Θωμάς, Πετρίδου Ελένη Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής, ΕΚΠΑ

Καραλέξη Μαρία, Θωμόπουλος Θωμάς, Πετρίδου Ελένη Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής, ΕΚΠΑ Καραλέξη Μαρία, Θωμόπουλος Θωμάς, Πετρίδου Ελένη Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής, ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβοι και βία. Κοκκέβη Ά., Σταύρου Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Εισαγωγή. Κύρια Ευρήματα

Έφηβοι και βία. Κοκκέβη Ά., Σταύρου Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Εισαγωγή. Κύρια Ευρήματα Κοκκέβη Ά., Σταύρου Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Κύρια Ευρήματα Ποσοστό 8,5 των εφήβων αναφέρουν ότι υφίστανται σχολικό εκφοβισμό (bullying) τουλάχιστον 2 με 3 φορές το μήνα, ενώ 1 στους 6 (15,8) ότι εκφοβίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Αιτίες και Παράγοντες ενίσχυσης των προβλημάτων βίας - συμπεριφοράς στο σχολείο

Αιτίες και Παράγοντες ενίσχυσης των προβλημάτων βίας - συμπεριφοράς στο σχολείο Αιτίες και Παράγοντες ενίσχυσης των προβλημάτων βίας - συμπεριφοράς στο σχολείο Πρέπει να θυμόμαστε ότι Όλοι μας, ανεξάρτητα από την κληρονομιά που κουβαλάμε ή το χαρακτήρα μας, ζούμε σ ένα κόσμο με πολιτισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΘΕΩΡΙΑ & ΠΡΑΞΗ στην εκπαιδευση Το έγγραφο αυτό παρέχει πληροφορίες και οδηγίες μορφοποίησης που θα σας βοηθήσουν να προετοιμάσετε καλύτερα την εργασία σας.... Αποστολή Εργασιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ

ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ ΟΜΙΛΗΤΕΣ ΔΗΜ. ΠΟΤΕΤΣΙΑΝΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤ. ΣΥΝ. στο Ι.Π.Α ΠΑΝΤΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΜΑΡΙΑ ΣΑΜΟΛΗ ΔΝΤΡΙΑ ΕΚΠ/ΡΙΩΝ ΧΟΥΡΔΑΚΗ ΡΙΖΟΠΟΥΛΟΥ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ ΤΕΠΑΕΣ ΠΑΤΡΑΣ 1 Σύστ. Προσκόπων Βύρωνα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων Καθηγητής: Δρ. Νίκος Μίτλεττον Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ιωσηφίνα

Διαβάστε περισσότερα

Mορφές εκδήλωσης βίαιης εκφοβιστικής συμπεριφοράς και τα χαρακτηριστικά των παιδιών-θυμάτων σε μαθητές Α Λυκείου

Mορφές εκδήλωσης βίαιης εκφοβιστικής συμπεριφοράς και τα χαρακτηριστικά των παιδιών-θυμάτων σε μαθητές Α Λυκείου Mορφές εκδήλωσης βίαιης εκφοβιστικής συμπεριφοράς και τα χαρακτηριστικά των παιδιών-θυμάτων σε μαθητές Α Λυκείου Αναστασία Θεοδότου Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου & Μιχάλης Π. Μιχαηλίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΕΣ ΒΙΑΙΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ.

ΜΟΡΦΕΣ ΒΙΑΙΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ. ΚΟΥΤΡΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ - ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ ΜΟΡΦΕΣ ΒΙΑΙΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ. Ορισμός της βίαιης συμπεριφοράς. Η βίαιη συμπεριφορά δεν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ανδρέας Κυθραιώτης- Πέτρος Πασιαρδής Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Συνέδριο Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός και Εφαρμογή Διδακτικών Δραστηριοτήτων για την πρόληψη του φαινομένου του Διαδικτυακού Εκφοβισμού. Περίληψη

Σχεδιασμός και Εφαρμογή Διδακτικών Δραστηριοτήτων για την πρόληψη του φαινομένου του Διαδικτυακού Εκφοβισμού. Περίληψη 727 Σχεδιασμός και Εφαρμογή Διδακτικών Δραστηριοτήτων για την πρόληψη του φαινομένου του Διαδικτυακού Εκφοβισμού Μασσαρά Βασιλική Εκπαιδευτικός Π.Ε.17 v_mas8@yahoo.com Διαμαντοπούλου Αλεξάνδρα Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ Ο ΠΡΟΩΡΟΣ ΤΟΚΕΤΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ Όνομα Φοιτήτριας: Χρυσοστομή Αγαθοκλέους Αριθμός φοιτητικής

Διαβάστε περισσότερα

National tools Country : Greece

National tools Country : Greece National tools Country : Greece Name of tool or initiative Source Short description Link Αγωγή Υγείας. Διατροφή. Διατροφικές Συνήθειες για μαθητές ηλικίας 6-8 ετών. -Εγχειρίδιο Εκπαιδευτικού -Τετράδιο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου ΕΙΣΑΓΩΓΗ H δημιουργία εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ 18 (2), 2007 123. Κακοποίηση παιδιών από άλλα παιδιά. Στρατηγικές αντιμετώπισης και πρόληψης. Μ. Χρηστάκη

ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ 18 (2), 2007 123. Κακοποίηση παιδιών από άλλα παιδιά. Στρατηγικές αντιμετώπισης και πρόληψης. Μ. Χρηστάκη ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ 18 (2), 2007 123 Ανασκόπηση Review Κακοποίηση παιδιών από άλλα παιδιά Στρατηγικές αντιμετώπισης και πρόληψης Μ. Χρηστάκη Κοινωνική Υπηρεσία Δήμου Αγίου Δημητρίου, Αθήνα Ψυχιατρική 2007, 18:123

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος της ψυχολογικής έρευνας:

Στόχος της ψυχολογικής έρευνας: Στόχος της ψυχολογικής έρευνας: Συστηματική περιγραφή και κατανόηση των ψυχολογικών φαινομένων. Η ψυχολογική έρευνα χρησιμοποιεί μεθόδους συστηματικής διερεύνησης για τη συλλογή, την ανάλυση και την ερμηνεία

Διαβάστε περισσότερα

Συγκρούσεις μεταξύ συνομηλίκων στο σχολικό πλαίσιο. Προτάσεις ερμηνείας και αποτελεσματικής αντιμετώπισης

Συγκρούσεις μεταξύ συνομηλίκων στο σχολικό πλαίσιο. Προτάσεις ερμηνείας και αποτελεσματικής αντιμετώπισης Συγκρούσεις μεταξύ συνομηλίκων στο σχολικό πλαίσιο. Προτάσεις ερμηνείας και αποτελεσματικής αντιμετώπισης Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ 10 ης Εκπαιδευτικής Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας

Διαβάστε περισσότερα

της Συμπεριφοράς Καθηγητής. Τμήμα Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Συμπεριφοράς Καθηγητής στο Τμήμα Ψυχολογίας του ΑΠΘ. Έχει μεταπτυχιακούς

της Συμπεριφοράς Καθηγητής. Τμήμα Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Συμπεριφοράς Καθηγητής στο Τμήμα Ψυχολογίας του ΑΠΘ. Έχει μεταπτυχιακούς ONOMA: Kιοσέογλου Γρηγόριος, ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗ ΘΕΣΗ: Καθηγητής στη Στατιστική Εφαρμοσμένη στις Επιστήμες της Συμπεριφοράς Καθηγητής. Τμήμα Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Σύντομο Βιογραφικό:

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία Η ΑΝΤΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΣΤΙΣ ΘΗΛΑΖΟΥΣΕΣ ΜΗΤΕΡΕΣ

Πτυχιακή Εργασία Η ΑΝΤΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΣΤΙΣ ΘΗΛΑΖΟΥΣΕΣ ΜΗΤΕΡΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΝΤΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΣΤΙΣ ΘΗΛΑΖΟΥΣΕΣ ΜΗΤΕΡΕΣ Ονοματεπώνυμο: Στέλλα Κόντζιαλη Αριθμός Φοιτητικής Ταυτότητας: 2010414838

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΑΦΝΗ ΙΙ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΑΦΝΗ ΙΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΑΦΝΗ ΙΙ Η ΕΚΦΟΒΙΣΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Εγχειρίδιο για τους γονείς Υπηρεσία Εκπαιδευτικής Ψυχολογίας Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού Υπηρεσίες Ψυχικής Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Τίτλος Ονοματεπώνυμο συγγραφέα Πανεπιστήμιο Ονοματεπώνυμο δεύτερου (τρίτου κ.ο.κ.) συγγραφέα Πανεπιστήμιο Η κεφαλίδα (μπαίνει πάνω δεξιά σε κάθε σελίδα): περιγράφει το θέμα

Διαβάστε περισσότερα

17/12/2007. Βασιλική Ζήση, PhD. Ποιότητα ζωής. Είναι ένα συναίσθημα που σχεδόν όλοι καταλαβαίνουμε, αλλά δεν μπορούμε να ορίσουμε (Spirduso, 1995)

17/12/2007. Βασιλική Ζήση, PhD. Ποιότητα ζωής. Είναι ένα συναίσθημα που σχεδόν όλοι καταλαβαίνουμε, αλλά δεν μπορούμε να ορίσουμε (Spirduso, 1995) ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Μεταπτυχιακό πρόγραμμα ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Μάθημα: Ψυχολογική Υποστήριξη σε Κλινικούς Πληθυσμούς Γνωστικοί & συναισθηματικοί παράγοντες Γνωστική Ψυχική ευεξία λειτουργία Υγεία & fittness

Διαβάστε περισσότερα

-1- Αξιολόγηση της παιδικής προσωπικότητας από τους γονείς: Εγκυρότητα και αξιοπιστία ενός νέου ερωτηματολογίου

-1- Αξιολόγηση της παιδικής προσωπικότητας από τους γονείς: Εγκυρότητα και αξιοπιστία ενός νέου ερωτηματολογίου -1- Αξιολόγηση της παιδικής προσωπικότητας από τους γονείς: Εγκυρότητα και αξιοπιστία ενός νέου ερωτηματολογίου Βασίλης Παυλόπουλος Ηλίας Μπεζεβέγκης Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Ανακοίνωση στο

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικόν και Καποδιστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών Ιατρική Σχολή Παιδοψυχιατρική Κλινική Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία»

Εθνικόν και Καποδιστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών Ιατρική Σχολή Παιδοψυχιατρική Κλινική Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία» Εθνικόν και Καποδιστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών Ιατρική Σχολή Παιδοψυχιατρική Κλινική Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία» Από το 2009 η ελληνική κοινωνία σε κοινωνικόοικονομική και πολιτιστική κρίση Επίδραση

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικός εκφοβισμός: Ενέργειες εκπαιδευτικών για την πρόληψη και την αντιμετώπισή του

Σχολικός εκφοβισμός: Ενέργειες εκπαιδευτικών για την πρόληψη και την αντιμετώπισή του Σπύρος Χ. Πανταζής Σχολικός εκφοβισμός: Ενέργειες εκπαιδευτικών για την πρόληψη και την αντιμετώπισή του Μάνεσης Νικόλαος, Σχολικός Σύμβουλος Λαμπροπούλου Αθηνά, Εκπαιδευτικός Περίληψη Το φαινόμενο του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Προλεγόμενα του Καθηγητή Νέστορα Κουράκη... 15 Ευχαριστίες του συγγραφέα... 17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Προλεγόμενα του Καθηγητή Νέστορα Κουράκη... 15 Ευχαριστίες του συγγραφέα... 17 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Προλεγόμενα του Καθηγητή Νέστορα Κουράκη... 15 Ευχαριστίες του συγγραφέα... 17 I. Εισαγωγή... 19 Το σύγχρονο σχολείο «καταλύτης» στη «σχολική» βία;... 27 «γνωριμία» με τον σχολικό τραμπουκισμό

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Ορισμός μαθησιακών διαταραχών Η αδυναμία των μαθητών να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις ενός κανονικού σχολείου. Τα μαθησιακά προβλήματα ΔΕΝ οφείλονται

Διαβάστε περισσότερα

Δούραλη Μαρία Δραμουντάνη Ευαγγελία Μυλωνά Ευθυμία Χρυσάνθου-Πιτερού Μαργαρίτα

Δούραλη Μαρία Δραμουντάνη Ευαγγελία Μυλωνά Ευθυμία Χρυσάνθου-Πιτερού Μαργαρίτα Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ιατρική Σχολή ΠΜΣ Προαγωγή και Αγωγή Υγείας Δούραλη Μαρία Δραμουντάνη Ευαγγελία Μυλωνά Ευθυμία Χρυσάνθου-Πιτερού Μαργαρίτα Αρχές πρόληψης προγράμματα πρόληψης

Διαβάστε περισσότερα