ΠΡΩΤΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ (στ ) Η ΟΜΗ. 3) στ Η είδηση περί της ταφής του Πολυνείκη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΡΩΤΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ (στ.155-331) Η ΟΜΗ. 3) στ. 223-304 Η είδηση περί της ταφής του Πολυνείκη"

Transcript

1 ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ «ΑΝΤΙΓΟΝΗ» ΠΡΩΤΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ (στ ) Η ΟΜΗ 1) στ Μετάβαση από την πάροδο στο 1 ο επεισόδιο Αναγγελία του Κρέοντα. ικαιολόγηση της παρουσίας του Χορού στο παλάτι. 2) στ Το αίτηµα του βασιλέως Φιλική προσφώνηση στους γέροντες του Χορού. Ανάπτυξη βασιλικών αρχών. Συσχετισµός αρχών και διαταγής. 3) στ Η είδηση περί της ταφής του Πολυνείκη Η ανακοίνωση της είδησης. Η αντίδραση του Χορού. Η αντίδραση του Κρέοντα. 4) στ Η απειλή του Κρέοντα και η θεωρητική κατοχύρωση της απειλής 5) στ Η λύση του επεισοδίου ιακωµώδηση του βασιλέως. Επανάληψη της απειλής. Η εµφάνιση του Κρέοντα ΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ Ο Κρέοντας εµφανίζεται στη σκηνή µε αγέρωχο βηµατισµό κρατώντας το σκήπτρο, σύµβολο της βασιλικής εξουσίας. Αναφερόµενος στη σωτηρία της Θήβας φαίνεται ευσεβής, προσπαθώντας να κερδίσει την αφοσίωση των γερόντων του Χορού µε κάποια λεπτότητα και χρησιµοποιώντας έµµεσα επαίνους. Ο χορός αποτελείται από τους επιφανείς γέροντες της πόλης. Η πάροδος τους έχει θέµα την πρόσφατη νίκη. Ο Κρέων, που τους έχει καλέσει σε συνέλευση, επαινεί την πίστη που έχουν επιδείξει µέχρι τώρα προς τον βασιλιά του οίκου. Αναγγέλλει ότι ένας σωστός ηγέτης υπακούει στην καλύτερη συµβουλή. Κανείς δεν θα πρέπει να κρατά το στόµα του κλειστό από φόβο. Το αντίθετο: πρέπει να πολεµά ενάντια σε Σελίδα 1 από 11

2 κάθε επαπειλούµενη συµφορά. Πρέπει να κάνουν όλοι τα πάντα για την πόλη, και καµιά φροντίδα για φίλους και συγγενείς δεν πρέπει να τους αποσπά από αυτό. Η πόλη είναι που σώζει τους πολίτες. "Με τέτοιους νόµους θέλω να σώσω την πόλη" (στ.191). Μετά ανακοινώνει την απόφαση του για τον νεκρό. Όποιος θέλει το καλό της πόλης, ας τιµάται, όποιος θέλει το κακό της, ας τιµωρηθεί. Ο Κρέων έχει διατάξει να φρουρείται το πτώµα. Οι γέροντες δεν πρέπει να αφήσουν να τους ξεφύγει όποιος δεν υποτάσσεται στην προσταγή. Πρέπει κανείς να προνοεί: η ελπίδα για κέρδος ήδη έχει παρασύρει µερικούς να διαπράξουν αδικία, ακόµη και αν τους απειλεί η θανατική τιµωρία. Εκείνη τη στιγµή έρχεται ο φύλακας, που, αφού για ώρα δίσταζε, ανακοινώνει ότι ο νεκρός έχει σκεπαστεί µε άµµο, κάτι που αρκεί για να θεωρηθεί ότι είναι θαµµένος. Αλλά ακόµη δεν έχει βρεθεί κανένα ίχνος του δράστη. Ο χορός σκέφτεται ότι πρόκειται για θεϊκή παρέµβαση (στ. 278), ο Κρέων όµως τον διακόπτει: οι θεοί δεν ενδιαφέρονται για τέτοιους νεκρούς. Στο κάτω κάτω της γραφής ήθελε να καταστρέψει τη χώρα και τους νόµους τους. Υποψιάζεται µάλλον ότι πρόκειται για έργο αντιπάλων, που δεν θέλουν να δεχτούν την εξουσία του. Αυτοί "δεν έχουν τον τράχηλο τους κάτω από τον ζυγό, όπως είναι το σωστό, έτσι ώστε να µε αγαπούν" (στ. 291). Πρέπει να δωροδόκησαν και τους φύλακες, οι οποίοι, αν δεν βρουν τον δράστη, τους απειλεί ο βασιλιάς, θα αναγκαστούν να οµολογήσουν µε βασανιστήρια. "Φοβερό, αυτός που αποφασίζει να πέφτει σε τέτοια λάθη", παρατηρεί ο αγγελιαφόρος (στ. 323). Ο Κρέων κάλεσε τους γέροντες του χορού, γιατί στάθηκαν πιστοί στην κατά καιρούς βασιλική εξουσία και εποµένως οφείλουν και σ αυτόν αφοσίωση και πίστη. Έχει σκοπό να εκθέσει τις αρχές που θα διέπουν την εξουσία του. Κάνει έναν πρώτο υπαινιγµό για το διάταγµά του λέγοντας πως στο εκτελεστικό και νοµοθετικό φαίνεται ο άνδρας. Θέλει να πιστεύει επίσης πως όταν η πόλη ευτυχεί ευτυχούν και οι πολίτες. είχνει ότι αρνείται κάθε λογής µεταφυσική και δεν υπολογίζει καµιά άλλη απόλυτη αξία πέρα από το συµφέρον της πολιτείας, που το ταυτίζει µε το δικό του συµφέρον. Μόλις πήρε την εξουσία, θέλει να σκορπίσει τη συννεφιά του µίσους και του φόβου, επειδή, µέσα στην πλάνη του, θέλει να επιβάλει τη νέα τάξη στον κόσµο. Η δικαιοδοσία του όµως είναι µόνο για τους πολίτες της Θήβας. Οι νεκροί ανήκουν στη δικαιοδοσία των θεών δεν µπορούµε να αρνηθούµε το χρέος µας προς τους θεούς, ούτε να θυσιάσουµε τις απαιτήσεις των θεών στις απαιτήσεις της πολιτείας. Η τύφλωση του δεν του επιτρέπει να διακρίνει το όσιο από το δίκαιο της πολιτείας. Ο ποιητής µας δίνει το ήθος του Κρέοντα µε τρόπο αριστοτεχνικό. Παρουσιάζεται ως ένας δυνατός άντρας µε δυνατή βούληση, που θα δώσει µια κίνηση στο µηχανισµό για την εξέλιξη του δράµατος. Πιο φυσικό θα ήταν αν αποδίδαµε τη συγκέντρωση αυτή στη διάθεση του νέου βασιλιά και νικητή στρατηγού να εισηγηθεί κάποια µέτρα για την καλύτερη διακυβέρνηση της πόλης, αφού ανέλαβε πρόσφατα την εξουσία. Άλλωστε ο τρόπος που εµφανίζεται τον δείχνει να κινείται προς την κατεύθυνση αυτή. Η εξέλιξη όµως του λόγου φαίνεται να παρουσιάζει έναν Κρέοντα που το µόνο που τον απασχολεί είναι η τιµωρία του Πολυνείκη. Αφού δηµιουργήσει τις νοµικές και ψυχολογικές προϋποθέσεις ζητάει συµπαράσταση. Κάτι περισσότερο ακόµη, δείχνοντας πως φοβάται εσωτερικούς εχθρούς, άρχισε να εντάσσεται στο µηχανισµό της εξουσίας. Με το κήρυγµά του ο ρυθµός, η αρµονία, η τάξη, διασαλεύονται εν ονόµατι της τάξεως! Τίθεται το πρόβληµα κι έχουµε έτσι δύο ακραίες τοποθετήσεις που µάλλον αποκλείουν το συµβιβασµό. Σελίδα 2 από 11

3 Το πρόβληµα λοιπόν είναι ποια τάξη πραγµάτων θα επικρατήσει. Στην πρώτη σκηνή του επεισοδίου (στ ) έχουµε, λοιπόν, τη ρήση του Κρέοντα, που είναι γνωστή ως «λόγος του θρόνου» ή «προγραµµατικές δηλώσεις», καθώς και τη στιχοµυθία του Κρέοντα µε το Χορό. Ο λόγος του Κρέοντα εµφανίζει είναι δοµηµένος έτσι, ώστε µπορεί να θεωρηθεί ένας τυπικός ρητορικός λόγος Εισαγωγή - Προοίµιο - - (στ ) ιακήρυξη γενικών πολιτικών αρχών - ιήγηση - ( ) Εφαρµογή διακηρυγµένων αρχών - Απόδειξη - ( ) Επίλογος - Επίλογος - ( ) ηλώσεις για την ασφάλεια και σωτηρία της πόλεως. Αιτιολόγηση της πρόσκλησης των Θηβαίων γερόντων µετά την αναρρίχησή του στο θρόνο σύµφωνα µε τα «δικαιώµατα αγχιστείας» Έκθεση των αρχών διακυβέρνησης και επίδειξη αποφασιστικότητας για την τήρηση των αρχών αυτών. Συγκεκριµένο παράδειγµα εφαρµογής των αρχών που προεκτέθηκαν. Ανακεφαλαίωση των προηγουµένων Γενικά ο λόγος του Κρέοντα από την άποψη της τεχνικής είναι περίτεχνος. ιαθέτει όλα τα χαρακτηριστικά του ρητορικού λόγου. 1. Προσπαθεί να κερδίσει την εύνοια των γερόντων (προοίµιο) 2. Εκθέτει τα δικαιώµατά του στο θρόνο, καθώς και τις αρχές του(υπόθεση) 3. Το διάταγµα του Πολυνείκη αποτελεί την πρώτη του απόφαση.(απόδειξη) 4. Ανακεφαλαιώνει µιλώντας για δικαίους και αδίκους.(επίλογος) Στη στιχοµυθία µεταξύ Κρέοντα και Χορού, που ακολουθεί αµέσως, χρησιµοποιεί εύστοχα ο Σοφοκλής, για να υπαινιχθεί ποιο είναι το κοινό αίσθηµα έναντι του νέου βασιλιά. Ο Χορός στις παρεµβάσεις του δηλώνει την υποταγή του, όπως η Ισµήνη είχε κάνει λίγο πριν, και υπογραµµίζει την απεριόριστη δύναµη του Κρέοντα. Ο Χορός όµως δείχνει και κάποια απροθυµία ν ανταποκριθεί στην έκκληση του Κρέοντα για φρούρηση του άταφου σώ- µατος και, τέλος, παρατηρεί ότι η τιµωρία που θα επιβληθεί στον παραβάτη θα είναι ο θάνατος, κάτι που αµέσως επιβεβαιώνει ο Κρέων. Σελίδα 3 από 11

4 Ο λόγος όµως του Κρέοντα είναι επιφανειακός και υποστηρίζει τις απόψεις του µε ελάχιστη πειστικότητα. Τα αποφθέγµατα κυλούν εύκολα, ώστε να µην φαίνεται πως έχουν βάρος. Τα αναπτύσσει µε τέτοια ευφράδεια ώστε γρήγορα υποπτευόµαστε πως απλώς προσπαθεί να ε- ντυπωσιάσει ή αναρωτιόµαστε µήπως εξαπατά τον εαυτό του. Ποιο είναι το µειονέκτηµα της λογικής του ; Σύµφωνα µε την Ελληνική άποψη ο Κρέων πλανιέται γιατί υποθέτει πως το δίκαιο της πολιτείας τον δικαιώνει όταν αρνείται το χρέος του στους Θεούς. εν δίνει σηµασία στη διάκριση ανάµεσα σε ό,τι αποτελεί χρέος στους Θεούς και σε ό,τι αποτελεί χρέος στους ανθρώπους. Ανάµεσα στο τι είναι άγιο και τι δίκαιο. Το βασικό του σφάλµα είναι ότι θυσιάζει το πρώτο στο δεύτερο. Νοµίζει πως οι ανθρώπινοι νόµοι ή οι αναγκαιότητες µπορούν να αγνοήσουν τις υποχρεώσεις στους Θεούς. Ενδεχοµένως ούτε που σκέπτεται ότι είναι παραβάτης ενός Θεϊκού νόµου. Σ αυτό βρίσκεται και η τραγικότητά του. Οδηγείται µε βεβαιότητα σε σύγκρουση µε αρχές που αντιτίθενται στις δικές του, χωρίς να το αντιλαµβάνεται. Σ αυτό έγκειται και η δραµατικότητά του, µόνο που είναι ακόµη στην αρχή της. Η παρέµβαση του Χορού Ο Χορός υποδέχεται την απόφαση χωρίς κριτική, αλλά και χωρίς επιδοκιµασία. Φαίνεται να αντιλαµβάνεται ότι η διαταγή δεν είναι δίκαιη, δεν είναι όµως προετοιµασµένος να το πει. Αναγνωρίζει στον Κρέοντα τη δύναµη να νοµοθετεί όπως του αρέσει, αλλά δεν τον επιδοκιµάζει, και ισχυρίζεται πως είναι πολύ γέρος για να επιβλέψει την εκτέλεση της διαταγής του. Φαίνεται να αποδέχεται εκ πρώτης απόψεως τη διαταγή του Κρέοντα, χάριν ίσως της ησυχίας και της ειρήνης, δεν δείχνει όµως πεπεισµένος ότι είναι δίκαιη. Ο χορός συµφωνεί φανερά µε τον Κρέοντα, αλλά µε τραγική ειρωνεία. Τα λόγια του αποδοκιµάζουν την απόφαση του. Παίρνει παθητική στάση, καθώς γεµάτος ανησυχία φοβάται µήπως πέσει στους ώµους του το βάρος της φύλαξης του νεκρού, και προβάλλει την η- λικία του. Η δουλοπρέπεια του χορού επιτείνει τον φόβον των θεατών, καθώς νιώθουν ότι, όταν συλληφθεί η Αντιγόνη, καµιά θαρραλέα φωνή συµπάθειας δε θα ακουστεί γι' αυτή. Ο Κρέων, που περίµενε ότι ο χορός θα έδειχνε ενθουσιασµένος µε την απόφαση του, βλέποντας την ενστικτώδη επιφυλακτική στάση του, την παίρνει ως αποδοκιµασία. Οι υποψίες του φουντώνουν και το βιαστικό µυαλό του ξεστρατίζει κιόλας. Μπορεί, λέει, να επιχειρήσουν την ταφή του νεκρού για το κέρδος. Πάλι υπάρχει ειρωνεία, γιατί οι τύραννοι πιστεύουν στο χρήµα και το χρησιµοποιούν για να στηρίξουν τη δύναµη τους. Αποδίδει στους άλλους ό,τι θα ταίριαζε στον εαυτό του. Είναι ένδειξη της πλάνης µέσα στην οποία κινείται παντού βλέπει συνωµοσίες και φοβάται µήπως θελήσουν να κλονίσουν το κύρος του. Τώρα έχουµε, λοιπόν, δυο ακραίες θέσεις, της Αντιγόνης και του Κρέοντα, που αποκλείουν κάθε συµβιβασµό. Και οι δυο από µια άποψη έχουν δίκιο, και οι δυο όµως έχουν άδικο από µια άλλη άποψη. Και οι δυο είναι καµωµένοι από σκληρό µέταλλο και, τώρα που ο µηχανισµός της µοίρας µπήκε σε κίνηση, η σύγκρουση είναι αναπόφευκτη στο τέλος ο ρυθµός, η τάξη του κόσµου, θα αποκατασταθεί. Τώρα όλα κινούνται κάτω από το φωτισµό του θείου και πολλοί θα πληρώσουν, γιατί το απόλυτο είναι άπληστο. Ο φόβος των θεατών εντείνεται. Σελίδα 4 από 11

5 Η εµφάνιση του φύλακα Εµφανίζεται χωρίς να αναγγέλλεται η άφιξή του, επειδή πρέπει να δηλωθεί η σοβαρότητα της αιτίας αφίξεώς του και η σπουδή που τον πιέζει παρά τη θέλησή του. Βεβαίως η εµφάνισή του δικαιολογείται από την αµέσως προηγούµενη ρήση του Κρέοντα. Ο φύλακας έρχεται γεµάτος αγωνία µε την έγνοια της σωτηρίας. Είναι αφελής, λαϊκός τύπος κι αγράµµατος. ιστάζει να αναγγείλει γρήγορα την είδηση και αοριστολογεί, προκαλώντας έτσι την οργή του Κρέοντα. ιχάζεται και στην απλοϊκή ψυχή του η σύγκρουση παίρνει δραµατικό χαρακτήρα. Στη δύσκολη θέση που βρίσκεται γίνεται και µοιρολάτρης. Ο τρόπος που αφηγείται τα πράγµατα έχει το χαρακτήρα της απολογίας, για να αισθανθεί ο βασιλιάς την αθωότητά του. Η απρόσµενη εµφάνισή του δηµιουργεί περιπέτεια, καθώς δίνει απρόοπτη τροπή στην πορεία του µύθου. Εντύπωση µας κάνει ότι δεν αναγγέλλει αµέσως ό,τι σοβαρό τον βασανίζει, αλλά χρονοτριβεί φλυαρώντας. Ο λόγος του χαρακτηρίζεται από περιττολογία, αφέλεια και απλότητα. Τον χαρακτηρίζει ζωηρότητα και παραστατικότητα µε την περιγραφή του δισταγµού του, µε τις ερωτήσεις προς τον εαυτό του, µε το γνωµολογικό χαρακτήρα, µε το χιούµορ και µε την ανυπόκριτη εγωιστική διάθεση. Ο Κρέων διακρίνει πως ο φύλακας διακατέχεται από ταραχή και ανησυχία. Η χρονοτριβή και η φλυαρία του τον εξοργίζουν. Κάτω από την πίεση των περιστάσεων ο φύλακας φτάνει στην ουσία και ξεστοµίζει την είδηση που του έκαιγε τη γλώσσα. Το είπε και ησύχασε: κάποιος έθαψε το νεκρό ρίχνοντας σκόνη στο σώµα του και προσφέροντας τις καθιερωµένες τιµές. Ο Κρέων νιώθει έκπληξη και αγανάκτηση, βράζει από οργή. θεωρεί δράστη της ταφής κάποιον άντρα. Τραγική ειρωνεία! Οι θεατές γνωρίζουν ότι είναι µια γυναίκα από το στενό οικογενειακό περιβάλλον του βασιλιά! Ο Κρέων αξιολογεί το έργο της ταφής, µε το τολµήσας (248), ως έκφραση υπερβολικού θάρρους. Η είδηση παρουσιάστηκε σε τρεις φάσεις: α) ο φύλακας χαρακτήρισε το έργο πράγµα (239), β) το αξιολόγησε µε τη λέξη δεινόν (243), γ) τελικά το αποκάλυψε. Πρώτα µίλησε γενικά και αόριστα και ύστερα ήρθε στο ειδικό και συγκεκριµένο. Έτσι, δη- µιουργείται ένταση, εξάπτεται η περιέργεια και κλιµακώνεται η αγωνία των θεατών. Στην ερώτηση του Κρέοντα αν γνωρίζει το δράστη, ο φύλακας, για να δικαιολογήσει την ά- γνοια του, αρχίζει να αφηγείται τις συνθήκες κάτω από τις οποίες έγινε αντιληπτή η πράξη της ταφής. Η διήγηση του φύλακα µεταφέρει τους θεατές σ' έναν άλλο τόπο και σ' έναν άλλο χρόνο. Ζωντανεύει το έργο της ταφής και φτάνει στο συµπέρασµα πως έγινε κάποιο θαύµα, αφού αυτός που έκανε την ταφή δεν άφησε κανένα σηµάδι. Με τα λόγια του σηµατοδοτείται η θεία παρέµβαση το ίδιο θα κάνει, σε λίγο, για άλλους λόγους και ο χορός ( ). Άγρια φιλονικία ξέσπασε ανάµεσα στους φύλακες, και ήταν έτοιµοι να καταφύγουν στη θεοδικία, ένα είδος δοκιµασίας για την εξακρίβωση της αλήθειας. Ένας απ' αυτούς πρότεινε να α- ναφέρουν το συµβάν στον Κρέοντα. Και ο κλήρος έπεσε σ' αυτόν, λέει ο φτωχός φύλακας, να αναλάβει τον ηράκλειο άθλο της αναγγελίας της είδησης. Η περιγραφή που κάνει ο φύλακας είναι γεµάτη κινητικότητα και αναπτύσσεται µε την εύρεση κάποιων ιχνών του δράστη της ταφής, µε τις αλληλοκατηγορίες, τη θεοδικία, το φόβο του υπερφυσικού και, τελικά, µε τον κλήρο. Τέτοια θα ήταν η αντίδραση των φυλάκων, ως εκπροσώπων µιας λαϊκής τυπολογίας. Η µικρή, έστω, αυτή απόκλιση προς το αστείο υπηρετεί µια λειτουργική ανάγκη, ώστε να µπει ένα φρένο στην τραγική ένταση. Είναι µια αντίστιξη στο τραγικό και µια εκτόνωση, προσωρινή, της φορτισµένης ατµόσφαιρας. Σελίδα 5 από 11

6 Καθώς ο φύλακας έχει προσωπική εµπλοκή στο γεγονός της ταφής, η αφήγηση του παρουσιάζει µια ανεπαίσθητη και ιδιάζουσα ειρωνεία. Ο ίδιος στέκεται αδιάφορος στη σηµασία που έχει αυτή καθαυτή η πράξη της ταφής το µόνο που τον απασχολεί είναι η προσωπική του σωτηρία. Η αφελής φιλαυτία του, σε αντίθεση µε µια πράξη αυτοθυσίας που ο ίδιος αφηγείται, µετριάζει την τραγική κατάπληξη του θεατή. Η παράτολµη πράξη της Αντιγόνης βρίσκει πιο άνετη θεατρική υποδοχή, καθώς η σκληρή της ανταύγεια περνά µέσα από τις ρεαλιστικές λεπτοµέρειες, αλλά και τα κωµικά στιγµιότυπα του φύλακα και τελειώνει το λόγο του µε ένα γνωµικό που δεν έχει άλλη σηµασία και λειτουργία πέρα από την ηθογράφησή του. υο στίχοι του χορού µε γενικότητες, σαν αυτές που συνήθως ακολουθούν µια µακρά ρήση, επιχειρούν τώρα να ανοίξουν ένα µονοπάτι στη σκέψη του Κρέοντα: µήπως η πράξη έγινε από θεϊκό χέρι. Με τα λόγια αυτά ο χορός δεν εκφράζει ευσέβεια, το θυµό του βασιλιά θέλει να µετριάσει, γιατί ξέρει καλά ότι θα ξεσπάσει. Μιλάει δειλά, επικαλείται τη σοφία της ηλικίας του: ἡ ξύννοια βουλεύει πάλαι (279). Ο χορός µε τραγική ειρωνεία δίνει το σωστό χαρακτηρισµό στην πράξη της Αντιγόνης το δικό της χέρι είναι το χέρι της θείας ικαιοσύνης. Η παρατήρηση του χορού δίνει σηµαντική τροπή στην εξέλιξη του δράµατος, καθώς σπάζει, κατά κάποιον τρόπο, τη δραµατική ροή και προκαλεί αιφνίδια ανύψωση του δραµατικού τόνου. Ο ποιητής έντεχνα βάζει το χορό να εκφράζει υπόνοιες µήπως η ταφή έγινε από θεϊκό χέρι, για να βγάλει ο Κρέων το προσωπείο της µειλίχιας επισηµότητας, ώστε να α- ποκαλυφθεί το ήθος του, στοιχείο απαραίτητο για την οικονοµία του δράµατος. Η παρουσία του µέχρι τώρα έδωσε την εντύπωση ενός άξιου άρχοντα µε πολλά προσόντα και αγαθές προθέσεις για τη διακυβέρνηση της πολιτείας. Ο Σοφοκλής καθόλου δεν τον µειώνει έτσι, ο προσδιορισµός ἀγαθόν (31), που του απέδωσε ειρωνικά η Αντιγόνη, φάνηκε ότι, µε κάποιες επιφυλάξεις, µπορεί και να του ταίριαζε. Τώρα όµως η υπόθεση του χορού ερεθίζει σε τέτοιο βαθµό τον Κρέοντα, που αποκρίνεται µε πικρόχολη οργή. Στο ξέσπασµα του θυµού του µοιάζει µε τους οµηρικούς ή- ρωες, δε λογαριάζει τίποτα. Τόσος είναι ο εγωισµός του και τόση η αφροσύνη του, ώστε προσβάλλει και τους γέροντες, από τους οποίους λίγο πριν είχε ζητήσει την έγκριση της απόφασης του. Ο στίχος όµως που εκτοξεύτηκε για να προσβάλει τους γέροντες του χορού θα επιστραφεί από τους θεούς µε τραγική ειρωνεία, για να δικαιολογήσει τη συντριβή του στο τέλος. Ένας γέρος άνθρωπος όπως αυτός δεν επιτρέπεται να είναι αφρων, γιατί στο γήρας ταιριάζει το φρονεῖν, θα τονίσει στο τέλος ο χορός. Ο τύραννος ξεσπάει γεµάτος οργή: µη µου πεις ότι οι θεοί αποφάσισαν να τιµήσουν έναν που στράφηκε ενάντια στην πατρίδα όχι δεν είναι αυτό. Η συλλογιστική του είναι απλή οι θεοί δεν προνοούν για τους προδότες ο Πολυνείκης είναι προδότης, γιατί εκστράτευσε ε- νάντια στην πατρίδα άρα οι θεοί δεν προνοούν για τον Πολυνείκη. Είναι από τα πρώτα λάθη κρίσης του βιαστικού µυαλού του, γιατί, πρώτον, οι θεοί λαµβάνουν πρόνοια για τους προδότες όταν είναι νεκροί, και, δεύτερον, ο Πολυνείκης δεν ήταν προδότης και δεν είχε τις προθέσεις και τα κίνητρα που του αποδίδει ο Κρέων. Με ένα ξαφνικό άλµα της σκέψης του βρίσκει τα ίχνη της προδοσίας. Καλά το υποπτεύθηκε από την αρχή, όταν έβαλε τους φρουρούς! Η αντίδραση εναντίον του και η α- πειθαρχία παίζουν στην πόλη τα καταχθόνια παιχνίδια. Κάποιος πλήρωσε (πάλι το µοτίβο του κέρδους!),για να παραβιαστεί η διαταγή του και να τον γελοιοποιήσει. Καθώς η πλοκή ξεδιπλώνεται, µεγαλώνουν και τα σφάλµατα κρίσης του Κρέοντα. Γίνεται πιο τυραννικός, πιο απότοµος και παράλογος, περισσότερο πεπεισµένος πως έχει δίκιο και πως κάθε άλλος έχει άδικο. Η τραγική ειρωνεία αυξάνει κατακόρυφα τη δραµατικότητα της σκηνής. εν περνά καθόλου από το µυαλό του ότι τα κίνητρα µπορεί να είναι ευγενή, πως η φωνή της συνείδησης µπορεί να οδηγήσει κάποιον στην εκτέλεση του καθήκοντος. Έτσι συµπληρώνεται η περιγραφή και φωτίζεται περισσότερο, αλλά από διαφορετική γωνία, το ήθος του Κρέοντα. εν είναι ο αγαθός άρχοντας, όπως ήθελε να παρουσιάσει τον εαυτό του. Είναι ο καχύποπτος τύραννος, που φοβάται και υποψιάζεται. Ο κόσµος γι' Σελίδα 6 από 11

7 αυτόν έχει µια διάσταση. Πίσω από κάθε ενέργεια κρύβεται το συµφέρον. Οι αφορισµοί του για το χρήµα δείχνουν ότι έτσι βλέπει τον κόσµο. Σε µια πράξη τα ευγενή ελατήρια αποκλείονται. Τώρα, στη σκέψη ακόµα και των πιο νοµοταγών θεατών γεννιούνται κάποιες αµφιβολίες. Η εικόνα του, αµυδρά ίσως, τους θυµίζει κάποια άλλη, µισητή: είναι η εικόνα του εκκολαπτόµενου τυράννου. Όµως ε θέλουν ακόµα να το παραδεχτούν. Ο φύλακας, µετά τη µακρά ρήση του Κρέοντα, παρεµβαίνοντας ζητάει από αυτόν να του δώσει την ευκαιρία να µιλήσει ή να τον αφήσει να φύγει. Η παρέµβαση του φανερώνει την αφέλεια του, που αγγίζει τα όρια του θράσους. Στη σύντοµη συνοµιλία του άρχοντα µε το φύλακα παρουσιάζεται έντονα το σαθρό υπόβαθρο του χαρακτήρα του Κρέοντα. Το ύ- φος του είναι ηπιότερο και συζητάει µε το φύλακα σαν ίσος προς ίσο. Φαίνεται βέβαια ότι δεν αντιµετωπίζει µε σοβαρότητα την αµετροέπεια και το θράσος του ταπεινού αυτού ανθρώπου, αλλά γίνεται µια ανταλλαγή διαξιφισµών, που τον κατεβάζει στο επίπεδο του φύλακα και µειώνει το κύρος του. Γενικά, όµως, υπάρχει στενή σχέση ανάµεσα σ' αυτή τη σκηνή και στη ρήση που προηγήθηκε, µια και επαναλαµβάνονται οι πιο βασικές ιδέες που διατύπωσε ο Κρέων στην οµιλία του, ότι δηλαδή υπεύθυνοι για την ταφή του νεκρού είναι οι φύλακες, ότι κίνητρο της πράξης είναι το κέρδος και πως, αν οι φύλακες δε βρουν το δράστη, θα τιµωρηθούν µε θάνατο. Ο Κρέων δεν έχει καµιά αµφιβολία για την ηθική εξαχρείωση των φυλάκων τους κατηγορεί για αισχρή συναλλαγή και παραµέληση του καθήκοντος τους. Πίσω από κάθε αντίσταση στη θέληση του βρίσκονται, κατά τη γνώµη του, ταπεινά ελατήρια. Ο φύλακας έχει ύφος χοντροκοµµένο, δε φτάνει όµως στη χυδαιότητα µιλάει µε τη γλώσσα του βασιλιά, σαν να είναι η γελοιογραφία του. Καθώς πείστηκε από τη µακρά ρήση του Κρέοντα ότι ο βασιλιάς προς το παρόν δεν πρόκειται να διατάξει το βασανισµό του, βρίσκει, παράδοξα, το θράσος να τον φιλοδωρήσει µε εξυπνάδες και αναιδείς παρατηρήσεις. Φεύγει χαρούµενος, µε την ελπίδα ότι τα γρήγορα πόδια του θα τον πάνε µακριά, ώστε να µην είναι δυνατό να ξαναγυρίσει. Ο χαρακτήρας του χρωµατίζεται πολύ ρεαλιστικά και η κατάσταση του είναι η άλλη όψη του τραγικού της ζωής. Ο ίδιος βρίσκεται στους «πρόποδες» της τραγωδίας, όµως βρέθηκε ξαφνικά σε θανάσιµο κίνδυνο. Λίγο έλειψε να τον χτυπήσει ο κεραυνός που χτυπά τις ψηλές κορφές. Οι άρχοντες βρίσκονται ψηλά, έχουν ευγένεια., αξιοπρέπεια, αποφασίζουν, µισούν, ελεούν, σκοτώνουν και σκοτώνονται. Ο φύλακας, σαν άνθρωπος του λαού, έχει µοναδικό σκοπό την επιβίωση. Και να που του έπεσε ο κλήρος να φέρει αυτός τη θλιβερή είδηση στο βασιλιά. Όσο πιο γρήγορα ξεµπλέξει, αν ξεµπλέξει, τόσο το καλύτερο. Πού καιρός για µεταφυσικές αναλύσεις και ηθικές εξάρσεις! Ο ατοµικισµός του έρχεται σε ζωηρή αντίθεση προς την αυταπάρνηση της Αντιγόνης, που περιφρονεί το θάνατο. Φεύγει από τη σκηνή παίρνοντας µαζί του το ελαφρό αεράκι ιλαρότητας που σκόρπισε στο θέατρο η παρουσία του. Ο κορυφαίος, όσο ο φύλακας εξιστορούσε τα καθέκαστα, σκεφτόταν µήπως η ταφή συντελέστηκε µε Θεία επέµβαση και το λέει. Η έκπληξη παραµερίζεται για το βασιλιά και τη θέση της παίρνει η οργή. Ξεσπάει στον κορυφαίο λέγοντάς του πως ήταν ανόητο αυτό που είπε. Πως είναι δυνατόν οι Θεοί να τιµήσουν έναν που ήρθε να κάψει τους ναούς των; Ύστερα δίνει τη δική του ερµηνεία : Υπάρχει εσωτερικός εχθρός, κάποιοι δεν έσκυψαν το κεφάλι τους στην εξουσία του. Οι αντιφρονούντες πλήρωσαν λοιπόν τους φύλακες, κατά τον Κρέοντα, κι έκαναν το παράνοµο έργο τους. Το χρήµα έχει µεγάλη δύναµη και διαφθείρει τους ανθρώπους. Όµως πάντα έρχεται η ώρα της τιµωρίας. Με την απειλή λύεται η σχέση των προσώπων του διαλόγου και µένει ανοιχτό το θέµα του δράστη. Σελίδα 7 από 11

8 Ο Κρέοντας οδηγείται σιγά σιγά στην αποµόνωση. Μια πράξη ευσέβειας τη βλέπει σα σχεδιασµένη συνοµωσία µε πληρωµένους κερδοσκόπους. ε µπορεί ναι φανταστεί διαφορετικά κίνητρα. Έτσι ο Κρέοντας δεν δείχνει καθόλου σαν ένας αγαθός άρχοντας, όπως προσπάθησε στη αρχή να δείξει. Είναι ο καχύποπτος τύραννος που φοβάται και υποψιάζεται. Ο Κρέων έχει τη δική του θεωρία για την πολιτική ανυπακοή. Θεωρεί ότι αυτή παρακινείται απ την αγάπη για το χρήµα. Αυτή είναι η γλώσσα των πολιτικών. Παρουσιάζοντας ο Σοφοκλής τον Κρέοντα να µιλά σαν πολιτικός, ικανοποιεί την ειρωνική του διάθεση. Ο Κρέων δείχνει πως ο ίδιος είναι τύραννος και οι τύραννοι συχνά βασίζουν τη δύναµή τους στην αγάπη των άλλων ανθρώπων για το χρήµα. Ο Κρέων αποδίδει στους άλλους ό,τι θα ταίριαζε στον εαυτό του. Αποτελεί µέρος της πλάνης µέσα στην οποία κινείται, κι αυτό δείχνει πως η τυραννική του ιδιοσυγκρασία βρίσκεται µέσα του σε ενάργεια. Όπως αναφέρει ο Αριστοτέλης χαρακτηριστικό του τυράννου είναι να δυσπιστεί προς τους φίλους του. Ο Κρέων είναι ο αυθεντικός τύπος του τυράννου. C. M. Bowra Πολλές από τις αρχές που ο Κρέων εξαγγέλλει στη διακήρυξη του θα γίνονταν ανεπιφύλακτα αποδεκτές από έναν Αθηναίο του 5ου π.χ. αιώνα, που ήξερε ότι η δική του ευηµερία ήταν αλληλένδετη µε την ευηµερία της πόλεως, και ήξερε επίσης τη διαφορά µεταξύ ενός πατριώτη και ενός προδότη. Η απαγόρευση ταφής ενός προδότη στο χώµα της Αττικής δεν του ήταν κάτι άγνωστο, αν και οι αντιδράσεις σε µια τέτοια απαγόρευση σίγουρα θα διέφεραν: η αντίδραση του Χορού είναι προσεγµένα ουδέτερη. Πάντως ο Κρέων, αν τον δούµε συνολικά και λίγο επιφανειακά, δεν τα πάει και τόσο άσχηµα στην πρώτη του εµφάνιση. Ό,τι πραγµατικά ενδιαφέρει από το λόγο του είναι να διακρίνουµε ποια προειδοποιητικά µηνύµατα έχει δώσει ο Σοφοκλής ήδη από αυτό το στάδιο. Αισθάνεται άραγε ο Κρέων κάποια ευχαρίστηση να αναφέρεται µε πολλές λέξεις στη νεοπαγή εξουσία του (στίχ. 173) και στο σέβας που την περιβάλλει (στίχ. 166); Μήπως η χρήση της πρωτοπρόσωπης αντωνυµίας παραείναι επίµονη (στίχ. 173, 178, 184, 207); Και µήπως ταυτόχρονα φοβάται (στίχ. 180) ότι δεν επιδεικνύει αρκετήν ισχύ (όταν ξέρουµε ότι την ισχύ του θα του την αµφισβητήσει µια γυναίκα); Επιτέλους, υπάρχουν και πολλές άλλες αιτίες για τις κακές αποφάσεις. Τάχα µόνο γι' αυτή την απειλητική αδυναµία έχει επίγνωση ο Κρέων και επίγνωση µοιραία; Ο τρόπος µε τον οποίο αντικρίζει την κατάσταση φαίνεται παράδοξα υπερβολικός. Πιστεύει άραγε στ' αλήθεια ότι το να θάψει τον Πολυνείκη, το να τον αντιµετωπίσει ως φίλον, θα επισύρει την ἄτην (στίχ. 185) στους πολίτες; (Είναι προφανής εδώ η ειρωνεία.) Ας σηµειωθεί ότι για τον Κρέοντα οι φίλοι γίνονται, δεν γεννιούνται (στίχ. 188, 190). Έµφυτη φιλία δεν σηµαίνει ή δεν µοιάζει να σηµαίνει γι αυτόν τίποτε (θα του έρθει όµως η τιµωρία, όταν χάσει τον ίδιο το γιο). Οι ταφικές τελετές δεν σηµαίνουν τίποτε άλλο γι' αυτόν τιµητική ανταπόδοση που απονέµεται στον φιλόπατρι (στίχ ). Μια φιλοσοφία διαµετρικά αντίθετη από εκείνη της Αντιγόνης, κι όµως όλα ηχούν σχετικά καλά ή και πολύ καλά µέχρι που φθάνουµε στους στίχους 205-6: «να µείνει το σώµα του άταφο και για φάγωµα και διαµελισµό από τα όρνια και τα σκυλιά, έτσι να το δούµε» (ἐᾶν δ' ἄθαπτον καί πρός οἰωνῶν δέμας καί πρός κυνῶν ἐδεστόν αἰκισθέν τ' ἰδεῖν). Ο λόγος για την κοινή θέα έρχεται απροσδόκητα στο τέλος, και δηµιουργεί µια ολοζώντανη και αποτροπιαστική εικόνα. Άραγε την απολαµβάνει ο Κρέων; Αµέσως έπειτα πάντως ακολουθεί η φράση τοιόνδ' ἐμόν φρόνηµα, που µας θυµίζει τον στίχο 176. Έτσι εννοεί ο Κρέων την τιµή προς τον φιλόπατρι κι αυτό είναι το ποιόν φρονήµατος που φανερώνει κατά την άσκηση των καθηκόντων του. Προειδοποιητικά µηνύµατα και τα διετύπωσα κατά το πλείστον ως ερωτήµατα. Ολόκληρη η πρώτη ρήση του Κρέοντος είναι διάστικτη από νύξεις και αµφισηµίες που παρέχουν επιφανειακά την εντύπωση πολιτικής σοφίας. Ίσως θα ήταν ανιαρό να εξετάζαµε ολόκληρο το ρόλο του µε τον ίδιο βαθµό λεπτοµέρειας. Μερικοί νεότεροι σχολιαστές, από αντίδραση προς µια δυσµενή γενικά άποψη, προέβαλαν την πλευρά του Κρέοντος µε περισσότερη συµπάθεια. Ο ίδιος ο Σοφοκλής όµως προ-καθόρισε γι αυτόν τη δυσµενή εξέλιξη, φροντίζοντας Σελίδα 8 από 11

9 ώστε κάθε φορά που η θέση του Κρέοντος φαίνεται εδραιωµένη και οι λόγοι του δείχνουν ορθοφροσύνη, αµέσως να φανερώνει το πραγµατικό του ψυχικό ποιόν. Παρουσιάζεται στο κοινό ως ο άνθρωπος της εξουσίας, που µε το κύρος της και προς το συµφέρον του κράτους απαιτεί απόλυτη υπακοή. Παντού διακηρύσσει την τάξη και την πειθαρχία και δεν αφήνει χώρο για τίποτε άλλο. Πειθαρχία στην πόλη, στον στρατό, στο σπίτι: σε όλα το ίδιο, και η αναρχία για όλα εξίσου µοιραία. Αυτό το µήνυµα δίνει το λογύδριό του προς τον Αίµονα (µε οποιαδήποτε σειρά κι αν δεχτούµε να διαταχθούν οι στίχοι) µε τα σύγχρονα δεδοµένα είναι σαν να βλέπαµε έναν ά- καµπτο στρατιωτικό, που επιβάλλει και στην οικογένεια του την πειθαρχία κατά το πρότυπο του στρατού, και θα ήταν διατεθειµένος να την επιβάλει και στην πολιτική ζωή άνθρωπο στενόµυαλο και επικίνδυνο, αλλά όχι ποταπό άνθρωπο αρχών. Ας προσέξουµε όµως πώς ο Σοφοκλής περιέκλεισε αυτή την διακήρυξη αρχών (στίχ ) ανάµεσα σε δύο αναφορές στη γυναίκα: πρώτα, µε τη γυναίκα που έδειξε απείθεια (στίχ ), και κατόπιν, όσο πιο εµφατικά γινόταν, στους τρεις τελευταίους στίχους, µε τη δυσαρέσκεια του Κρέοντος για την αµφισβήτηση της εξουσίας του από µια γυναίκα. Η υπέρµετρα προσωπική αυτή αντίδραση δεν αφαιρεί άραγε ένα µέρος της επιβλητικής εντύπωσης από τους µεγαλόστοµους αφορισµούς του Κρέοντος; Είναι σχεδόν ωµός, από την πλευρά του Σοφοκλή, (αν και είναι προφανές το δραµατικό αποτέλεσµα που έχει) ο τρόπος µε τον οποίο διαρκώς ξαναφέρνει τον Κρέοντα σ' αυτό το σηµείο, µε την κάθε ρητορική του κορύφωση. Όταν η Αντιγόνη έχει εκφωνήσει τον µεγάλο της λόγο για τον ία και τα ἄγραπτα νόμιμα των θεών, σκεπτόµαστε ίσως τις εύστοχες απαντήσεις που θα µπορούσε να έχει δώσει ο Κρέων, αλλά αντί γι αυτές ακούµε την άστοχη απάντηση που εκστοµίζει. Εκφράζεται όπως οι Ατρείδες στο Αἴας, κάνοντας λόγο για δούλους και για ὕβριν τους. Και αντιλαµβανόµαστε κατόπιν το γιατί: διότι η εξουσία του (κράτη) έχει αµφισβητηθεί από µια γυναίκα (στίχ ). Οι πολυπλοκότητες της διαλογικής στιχοµυθίας του Κρέοντος µε την Αντιγόνη (στίχ ) είναι σηµαντικές για την κατανόηση του χαρακτήρα της Αντιγόνης: όσο για τον Κρέοντα, βρίσκουν την κορύφωση τους σε έξι λέξεις του αρχαίου κειµένου «όσο είµαι ζωντανός, γυναίκα δεν θα µε κυβερνήσει», ἐμοῦ δέ ζῶντος οὐκ ἄρξει γυνή (στίχ. 525). Ο Κρέων µιλάει τον περισσότερο καιρό για το αξίωµα του, αλλά τον εαυτό του σκέπτεται. Έχει απαιτήσεις απόλυτες και ακολουθεί συµπεριφορές τυράννου. εν χρειάζεται να επιµείνουµε σ αυτό, γιατί έχει πλήρως αναγνωρισθεί και τεκµηριωθεί από σειρά µελετητών. Η τυραννική του στάση σαφέστατα προβάλλει στη σκηνή µε τον Αίµονα και δικαίως ο Αίµων σχολιάζει ότι ο Κρέων θα ήταν καλός κυβερνήτης µόνος σε µια πόλη έρηµη από ανθρώπους (στίχ. 739). Όµως εδώ µιλάµε για άνθρωπο που έχει ήδη χαρακτηρίσει την Αντιγόνη δοῦλον του (ο 479) που βλέπει τους υπηκόους του ως υποζύγια (στίχ ). Μάλιστα το τελευταίο αυτό χωρίο είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον και πολύ σηµαντικό (στίχ ). Ο Κρέων έχει ακούσει την πρώτη διήγηση του Φύλακα για την «ταφή». Στην παρατήρηση του Κορυφαίου, που σ αυτό περίεργο γεγονός βλέπει την παρέµβαση κάποιου θεού, ο Κρέων δρα µε τρόπο καχύποπτο και βίαιο, όπως αντιδρά πάντα σε οτιδήποτε του υποδηλώνει ότι µπορεί να έχει άδικο. Ούτως ή άλλως, ο κόσµος θεών δεν σηµαίνει τίποτε για τον Κρέοντα, αφού γι αυτόν θεοί δεν είναι παρά οι θεοί της πολιτείας τα ορατά είναι το παν. Την ίδια στιγµή βρίσκει µια πολιτική εξήγηση τέτοια, που να είναι στον ίδιο κατανοητή (µην ξέροντας πως η πράξη έγινε από µία γυναίκα που δεν ενδιαφερόταν καθόλου για την πολιτεία). Κάποιοι που δεν βλέπουν µε καλό την εξουσία του εξαγόρασαν τους φυλακές. Έχει γίνει επανειληµµένα η παρατήρηση ότι ο Κρέων καταλογίζει διεφθαρµένα κίνητρα (και εδώ και στην περίπτωση του Τειρεσία), επειδή τέτοιου επιπέδου κίνητρα χωράει η αντίληψη του. Εδώ η ανάπτυξη του θέµατος των κινήτρων παίρνει έκταση, µε βάση τους όρους µισθός και κέρδος, και καταλήγει ρε ένα εµφατικό και αποφθεγµατικό συµπέρασµα. «Τα αισχρά κέρδη Βλέπουµε να φέρνουν στους πιο πολλούς καταστροφή, όχι σωτηρία» (στίχ 313-4). Μέσα σε µια φρασεολογία πληθωρική επανέρχεται (από τον στίχο 185) η µεγάλη έννοια της ἄτης. Άτη για ποιον; Για τους συνωµότες και τους φυλακές; Όµως η ἄτη περιµένει τον Κρέοντα. Για τα αισχρά κέρδη τίνος, λοιπόν, ο λόγος; Τί επιζητεί ο Κρέων; "ΣΟΦΟΚΛΗΣ" (Ερµην. προσέγγιση), Winnington - Ingram ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Εξετάζοντας την εξέλιξη της πλοκής θα µπορούσαν να γίνουν κάποιες γενικές παρατηρήσεις : 1 Στην πάροδο είδαµε ότι ηθογραφείται η Αντιγόνη σαν µια αποφασιστική και α- διάλλακτη γυναίκα. Τώρα στο επεισόδιο αυτό προβάλλει ο χαρακτήρας του Κρέοντα µε ανυποχώρητη θέληση και στιβαρότητα. Συνεπώς η επικείµενη σύγκρουση ανάµεσα στους δύο κεντρικούς ήρωες του δράµατος προοιωνίζεται σφοδρή και αδυσώπητη. Σελίδα 9 από 11

10 2 Η ασεβής συµπεριφορά. του Κρέοντα προς το νεκρό σώµα του Πολυνείκη ( ), οι µεγαλοστοµίες του για πατριωτισµό και καλή διακυβέρνηση (Ι75 κ.εξ.), η βάναυση διαγωγή του προς το χορό (280 κ.εξ.), η αυθαίρετη απόδοση της ταφής του Πολυνείκη σε πολιτική µηχανορραφία εναντίον του µε κίνητρο το χρήµα (290 κ.εξ.) και η αβασάνιστη επίρριψη όλης της ευθύνης στους φρουρούς του πτώ- µατος (304 κ.εξ.) σηµατοδοτούν κιόλας τον τυραννικό χαρακτήρα του. 3 Αρχίζει να διαγράφεται εναργέστερα το ήθος του χορού. Πράγµατι οι γέροντες του χορού βρίσκονται σε τραγικό αδιέξοδο: σαν θεοσεβείς άνθρωποι δεν µπορεί παρά να νιώθουν ενδόµυχα τον αποτροπιασµό τους για την ιερόσυλη µεταχείριση του νεκρού του Πολυνείκη. Ως πολίτες της Θήβας είναι στενά δεµένοι µε την οικογένεια του Οιδίποδα, σαν υπήκοοι όµως του Κρέοντα είναι υποχρεωµένοι να συµµορφώνονται µε τις διαταγές του νέου νόµιµου βασιλιά. της χώρας. 4 Προβάλλει ο χαρακτήρας του φύλακα µε όλη εκείνη την απλοϊκότητα και αφέλεια του κοινού ανθρώπου της Θήβας: τη µοιρολατρική και θυµοσοφική διάθεση, την αυθάδεια και τον ατοµισµό, την κουτοπονηριά. και διστακτικότητα, τη χιου- µοριστική και φλύαρη διάθεση - µε τα οποία ξέρει ο δραµατογράφος να προικίζει τους λαϊκούς αυτούς τύπους. 5 Παρακολουθώντας τη δραµατική πορεία του έργου από τον πρόλογο ως το τέλος του πρώτου επεισοδίου, έχουµε την αίσθηση ότι κατεβαίνουµε - χειραγωγούµενοι από τον ποιητή - σηµαδιακούς αναβαθµούς της η θ ι κ ή ς κ λ ί µ α κ α ς: από τη «ρωµαλέα και τολµηρή αρετή» της Αντιγόνης περνούµε στη «δειλή αρετή» της Ισµήνης. ύστερα συναντούµε την «υποκριτική και µεγαλόστοµη ηθική» του Κρέοντα, και αφού αναγνωρίσουµε ένα είδος «δουλοφροσύνης» στη στάση του χορού, φτάνουµε στον 'κυνικό ατοµισµό' του φύλακα, Τα εξής επίσης στοιχεία πρέπει να επισηµανθούν, γιατί υπογραµµίζουν τη θ ε α τ ρ ι κ ή τέχνη του Σοφοκλή: 1. Στην προώθηση του µύθου συµβάλλουν αποφασιστικά δυο δραµατικά απρόοπτα: α) η απροσδόκητη παραβίαση του βασιλικού διατάγµατος που έρχεται να την αναγγείλει ο φύλακας, β) η απόδοση της πράξης αυτής από µέρους του χορού σε θεία παρέµβαση. 2. Στην κλιµάκωση της δραµατικής έ ν τ α σ η ς συντελούν επίσης: α) η π λ ά ν η του Κρέοντα ότι: οι θεοί δεν λαµβάνουν πρόνοια για τα νεκρά σώµατα των ανθρώπων - ιδιαίτερα όταν αυτοί είναι προδότες. Η ταφή του Πολυνείκη έγινε από «κάποιον» ή «κάποιους», που κινήθηκαν συνωµοτικά - εξαγορασµένοι µε χρήµα. β) η τ ρ α γ ι κ ή ε ι ρ ω ν ε ί α που δηµιουργείται στη β σκηνή του επεισοδίου : ενώ στο µυαλό του Κρέοντα είναι αδύνατο να χωρέσει η υποψία ότι ναι γυναίκα θα τολµούσε ποτέ να παραβεί το «κήρυγµά» του και ο Χορός θεωρεί το έργο αυτό «θεήλατον», οι θεατές ωστόσο απ όσα άκουσαν στον πρόλογο είναι σ ί γ ο υ ρ ο ι για την ταυτότητα του παραβάτη της βασιλικής διαταγής. Σελίδα 10 από 11

11 Μια χ α λ ά ρ ω σ η στη δραµατική ένταση επιφέρει η εµφάνιση του φύλακα που αποτελεί πράγµατι µια κ ω µ ι κ ή ν ό τ α από εκείνες που ξέρει να παρεµβάλλει ο Σοφοκλής µε τόση τέχνη µέσα στη βαριά και καταθλιπτική ατµόσφαιρα. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Σοφοκλέους ΑΝΤΙΓΟΝΗ, Αυρήλιου Ευστρατιάδη. 2. Σοφοκλή ΑΝΤΙΓΟΝΗ, Απόστολου Κουταλόπουλου 3. Η ΑΝΤΙΓΟΝΗ του Σοφοκλή, Γεράσιµου Μαρκαντωνάτου 4. Η ΑΝΤΙΓΟΝΗ του Σοφοκλή, Αθανασίου Φραγκούλη 5. ΑΝΤΙΓΟΝΗ (τοµ. Α - Β ), Ιωάννου Μπάρµπα 6. Η ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΡΑΓΩ ΙΑ, J. De Romilly 7. ΣΟΦΟΚΛΗΣ (Ερµηνευτική προσέγγιση), R. P. Winnington - Ingram 8. Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΡΑΓΩ ΙΑΣ, Cristian Meier 9. ΟΙ ΤΡΑΓΩ ΙΕΣ ΤΟΥ ΣΟΦΟΚΛΗ, C. M. Bowra 10. ΑΠΟΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ Ι ΕΟΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΑΝΤΙΓΟΝΗΣ ΤΟΥ ΣΟΦΟΚΛΗ, Κ. Ν. Παπανικολάου, περ. «ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ», Οκτ Η ΑΝΤΙΓΟΝΗ του Σοφοκλή, Σωκράτη Γκίκα, περ. «ΝΕΑ ΠΑΙ ΕΙΑ», τ Ν. Κατσαώρας Σελίδα 11 από 11

5. Στίχοι 100-161 (από µετάφραση)

5. Στίχοι 100-161 (από µετάφραση) 5. Στίχοι 100-161 (από µετάφραση) 5.1. Ερµηνευτικές ερωτήσεις ανοικτού τύπου (ανάπτυξης και σύντοµης απάντησης) 1. Μετά τον πρόλογο ακολουθεί η είσοδος του χορού, η πάροδος. α) Με ποια διάταξη και από

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικοί Στόχοι. Να διαµορφώσουµε µια πρώτη εικόνα για τον Μενέλαο, τον άλλο βασικό ήρωα του δράµατος.

Διδακτικοί Στόχοι. Να διαµορφώσουµε µια πρώτη εικόνα για τον Μενέλαο, τον άλλο βασικό ήρωα του δράµατος. Eυριπίδη «Ελένη» Α επεισόδιο Α σκηνή στιχ.437-494494 καθηγήτρια:τσούτσα Σταυρούλα Διδακτικοί Στόχοι Να διαµορφώσουµε µια πρώτη εικόνα για τον Μενέλαο, τον άλλο βασικό ήρωα του δράµατος. Να εµβαθύνουµε

Διαβάστε περισσότερα

Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (στ. 441-581) ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ. ΚΡΕΩΝ: Σε σένα, σε σένα μιλώ, που σκύβεις το κεφάλι στο έδαφος,ομολογείς ή αρνείσαι ότι τα έκανες αυτά εδώ;

Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (στ. 441-581) ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ. ΚΡΕΩΝ: Σε σένα, σε σένα μιλώ, που σκύβεις το κεφάλι στο έδαφος,ομολογείς ή αρνείσαι ότι τα έκανες αυτά εδώ; «ΑΝΤΙΓΟΝΗ» ΤΟΥ ΣΟΦΟΚΛΗ Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (στ. 441-581) ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΡΕΩΝ: Σε σένα, σε σένα μιλώ, που σκύβεις το κεφάλι στο έδαφος,ομολογείς ή αρνείσαι ότι τα έκανες αυτά εδώ; ΑΝΤΙΓΟΝΗ: Και ομολογώ ότι τα έκανα

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδης αντίθεση που διατρέχει ολόκληρο το έργο και αποτελεί έναν από τους βασικούς άξονές του. Απαντάται με ποικίλες μορφές και συνδέεται με

Θεμελιώδης αντίθεση που διατρέχει ολόκληρο το έργο και αποτελεί έναν από τους βασικούς άξονές του. Απαντάται με ποικίλες μορφές και συνδέεται με Θεμελιώδης αντίθεση που διατρέχει ολόκληρο το έργο και αποτελεί έναν από τους βασικούς άξονές του. Απαντάται με ποικίλες μορφές και συνδέεται με προβληματισμούς για την αλήθεια και τη γνώση. Απηχεί τις

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Η γυναίκα ως σύζυγος και μητέρα Η γυναίκα ως πολεμικό λάφυρο Γυναίκα και επιτάφιες τιμές ηρώων Η τύχη του γυναικείου πληθυσμού μετά την άλωση μιας πόλης

Διαβάστε περισσότερα

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 1.α. Από τον Πρόλογο στο Επεισόδιο: Η Ελένη, μαζί με τις γυναίκες που αποτελούν το Χορό του δράματος, μπαίνουν μέσα στο παλάτι προκειμένου να ζητήσουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος 14 Φτάνοντας λοιπόν ο Νικήτας σε μια από τις γειτονικές χώρες, εντυπωσιάστηκε από τον πλούτο και την ομορφιά της. Πολλά ποτάμια τη διέσχιζαν και πυκνά δάση κάλυπταν τα βουνά της, ενώ τα χωράφια ήταν εύφορα

Διαβάστε περισσότερα

«Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη!

«Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη! «Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη! Οι καταπληκτικοί γονείς κάνουν καταπληκτικά πράγματα! Και δεν εννοώ περίπλοκα, δύσκολα, ή κάτι τέτοιο,

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. ''

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. '' 1. '' Τίποτα δεν είναι δεδομένο. '' 2. '' Η μουσική είναι η τροφή της ψυχής. '' 3. '' Να κάνεις οτι έχει νόημα για σένα, χωρίς όμως να παραβιάζεις την ελευθερία του άλλου. '' 4. '' Την πραγματική μόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ. Σελίδα 1

ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ. Σελίδα 1 ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΒΑΝΘ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: ΘΕΜΑ 162ον (17691) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/14 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ 1. Φ.Β. Σελ. 86 Ήδη όμως, κύριοι βουλευτές...για τα συμφέροντα

Διαβάστε περισσότερα

μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου

μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου Δύο Σε μια σπουδαία αρχαία πόλη που την έλεγαν Ουρούκ, ζούσε ένας νεαρός βασιλιάς, ο Γκιλγκαμές. Πατέρας του Γκιλγκαμές ήταν ο βασιλιάς Λουγκαλμπάντα και μητέρα του η

Διαβάστε περισσότερα

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί». Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους.

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί». Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους. Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί» Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους Η αυτοεικόνα μας «σχηματίζεται» ως ένα σχετικά σταθερό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ

ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ Η Ιλιάδα μαζί με την Οδύσσεια αποτελούν τα αρχαιότερα έπη, όχι μόνο της ελληνικής, αλλά και της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας, που μας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση. Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα

Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση. Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα Σε ποια κατηγορία τραγουδιών ανήκει το συγκεκριμένο τραγούδι; Ανήκει στα δημοτικά τραγούδια και συγκεκριμένα στις παραλογές. Τι είναι οι παραλογές;

Διαβάστε περισσότερα

Επιλέγω τα συναισθήματα που βιώνω, και αποφασίζω για τον στόχο που θέλω να πετύχω.

Επιλέγω τα συναισθήματα που βιώνω, και αποφασίζω για τον στόχο που θέλω να πετύχω. Η ΕΥΘΥΝΗ ΓΙΑ ΤΟ ΤΙ ΒΛΕΠΕΙΣ - Από το Κεφάλαιο 21, II. THE RESPONSIBILITY FOR SIGHT - 1. Έχουμε πει επανειλημμένα το πόσα λίγα σου ζητούνται για να μάθεις αυτά τα μαθήματα. Είναι η ίδια μικρή προθυμία που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΣΤΟΝ ΟΜΗΡΟ Ο χρόνος σε μια λογοτεχνική αφήγηση μπορεί να διακριθεί στο χρόνο της ιστορίας και στο χρόνο της αφήγησης:

ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΣΤΟΝ ΟΜΗΡΟ Ο χρόνος σε μια λογοτεχνική αφήγηση μπορεί να διακριθεί στο χρόνο της ιστορίας και στο χρόνο της αφήγησης: 1 ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΣΤΟΝ ΟΜΗΡΟ Ο χρόνος σε μια λογοτεχνική αφήγηση μπορεί να διακριθεί στο χρόνο της ιστορίας και στο χρόνο της αφήγησης: ο χρόνος της ιστορίας ο χρόνος της αφήγησης είναι ο φυσικός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΕΙΡΗΝΗ ΡΗΓΟΥ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΕΙΡΗΝΗ ΡΗΓΟΥ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΕΙΡΗΝΗ ΡΗΓΟΥ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΟΔΗΓΙΕΣ: ΟΙ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΧΩΡΙΖΟΝΤΑΙ ΣΕ 6 ΟΜΑΔΕΣ ΚΑΙ Η ΚΑΘΕ ΟΜΑΔΑ ΑΠΟΤΕΛΕΙΤΑΙ ΑΠΟ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΗΣΕΤΕ ΤΙΣ 6 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΘΕ ΟΜΑΔΑΣ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΟΝ ΒΑΘΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις της Μαριάννας Κουτάλου Σημειώσεις της Μαριάννας Κουτάλου Σημειώσεις του Άγγελου Κοβότσου

Σημειώσεις της Μαριάννας Κουτάλου Σημειώσεις της Μαριάννας Κουτάλου Σημειώσεις του Άγγελου Κοβότσου Το Σενάριο Σημειώσεις της Μαριάννας Κουτάλου... 2-10 Σενάριο Ντοκιμαντέρ Σημειώσεις της Μαριάννας Κουτάλου. 11 12 Σημειώσεις για ένα Σενάριο Ντοκιμαντέρ Σημειώσεις του Άγγελου Κοβότσου... 13-19 Το σενάριο

Διαβάστε περισσότερα

«Εμείς και το θέατρο»

«Εμείς και το θέατρο» «Εμείς και το θέατρο» Υπεύθυνες καθηγήτριες: Καλαμαρά Μαριέττα Πρεβενιού Κυριακή Ομάδα σεναρίου: Βλασταρά Αθανασία, Δημοπούλου Τζένη, Κουτσόγιωργα Κατερίνα, Χαροκοπάκη Τζωρτζίνα Λίγα λόγια για το Σοφοκλή...

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Μαρία Καραγιάννη Σύμβουλος Αγωγής Υγείας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Δρ. Μαρία Καραγιάννη Σύμβουλος Αγωγής Υγείας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Δρ. Μαρία Καραγιάννη Σύμβουλος Αγωγής Υγείας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού 3.2 Ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων και σχέσεων Να επιδεικνύουν τρόπους αποτελεσματικής επικοινωνίας Να επιδεικνύουν ικανότητες

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Μέχρι το άπειρο κι ακόμα παραπέρα» Συγγραφέας: Άννα Κοντολέων Εκδόσεις: Πατάκη ΕΡΓΑΣΙΕΣ: 1. Ένας έφηβος, όπως είσαι εσύ, προσπαθεί

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Α. Από το κείµενο που σας δίνεται, να µεταφράσετε στο τετράδιό σας τους στίχους 61-70 ( Akk ïmmoe m wqü toàto... dq gr lóta).

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Α. Από το κείµενο που σας δίνεται, να µεταφράσετε στο τετράδιό σας τους στίχους 61-70 ( Akk ïmmoe m wqü toàto... dq gr lóta). ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Β ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗ Η ΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Α. Από το κείµενο που σας δίνεται, να µεταφράσετε

Διαβάστε περισσότερα

Η Ιφιγένεια στην Αυλίδα

Η Ιφιγένεια στην Αυλίδα Η Ιφιγένεια στην Αυλίδα Περιεχόμενο τραγωδίας Η τραγωδία διαδραματίζεται στην Αυλίδα, τόπος διαμονής των Ελλήνων μέχρι να βρουν τρόπο για να πάνε στην Τροία. Τη λύση την δίνει ο μάντης Κάλχας στον Βασιλιά

Διαβάστε περισσότερα

Σήμερα, ακούστηκε η φωνή του Έλληνα, η φωνή της Ελληνίδας.

Σήμερα, ακούστηκε η φωνή του Έλληνα, η φωνή της Ελληνίδας. ΜΕΓΑΛΗ ΝΙΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ ΣΤΙΣ ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΓΙΩΡΓΟΥ Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ ΓΙΑ ΤΗ ΝΙΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ ΣΤΙΣ ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ Σήμερα, ακούστηκε η φωνή του Έλληνα, η φωνή της Ελληνίδας. Φωνή δυνατή. Φωνή

Διαβάστε περισσότερα

Το αντικείμενο [τα βασικά]

Το αντικείμενο [τα βασικά] Το αντικείμενο [τα βασικά] Στην ενότητα αυτή θα ασχοληθούμε με το αντικείμενο στα αρχαία ελληνικά. Παράλληλα θα δίνονται παραδείγματα και στα Νέα Ελληνικά (ΝΕ) Τι είναι το αντικείμενο; Αντικείμενο είναι

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΝΤΙΓΟΝΗ» ΤΡΙΤΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ (στ. 631 780) Η ΟΜΗ. Στ. 631 639 : Η ερώτηση του Κρέοντα και η διφορούµενη απάντηση του Αίµονα.

«ΑΝΤΙΓΟΝΗ» ΤΡΙΤΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ (στ. 631 780) Η ΟΜΗ. Στ. 631 639 : Η ερώτηση του Κρέοντα και η διφορούµενη απάντηση του Αίµονα. «ΑΝΤΙΓΟΝΗ» ΤΡΙΤΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ (στ. 631 780) Η ΟΜΗ 1. Στ. 631 717 : Προετοιµασία για το αίτηµα του Αίµονα να µεταπεισθεί ο Κρέων. Στ. 631 639 : Η ερώτηση του Κρέοντα και η διφορούµενη απάντηση του Αίµονα.

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6

Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6 Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6 Υπαπαντή του Κυρίου «θα είναι σημείο αντιλεγόμενο, για να φανερωθούν οι πραγματικές διαθέσεις πολλών» (Λουκ. 2, 34-35) Διχογνωμία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη).

ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη). ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη). 1. Σ ένα πολιτισμό όπου επικρατεί το εμπορικό πνεύμα και η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Εργασία για το σπίτι Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 1 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Απαντά η Μαρίνα Βαμβακίδου Ερώτηση 1. Μπορείς να φανταστείς τη ζωή μας χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Μυθολογία Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Υλικό: Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων: 1 διδακτική ώρα έφηβοι και

Διαβάστε περισσότερα

Αριστοτέλη "Ηθικά Νικομάχεια" μετάφραση ενοτήτων 1-10 Κυριακή, 09 Δεκέμβριος :23 - Τελευταία Ενημέρωση Δευτέρα, 16 Σεπτέμβριος :21

Αριστοτέλη Ηθικά Νικομάχεια μετάφραση ενοτήτων 1-10 Κυριακή, 09 Δεκέμβριος :23 - Τελευταία Ενημέρωση Δευτέρα, 16 Σεπτέμβριος :21 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ «ΗΘΙΚΑ ΝΙΚΟΜΑΧΕΙΑ» ΕΝΟΤΗΤΕΣ 1-10 Μετάφραση ΕΝΟΤΗΤΑ 1η Αφού λοιπόν η αρετή είναι δύο ειδών, απ τη μια διανοητική και απ την άλλη ηθική, η διανοητική στηρίζει και την προέλευση και την αύξησή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα ΙΙ. Η τραγωδία

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα ΙΙ. Η τραγωδία ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα 1. Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του δράματος και τι νέο προσέφερε στο κοινό σε σχέση με το έπος και τη λυρική ποίηση; 2. Ποια είναι η προσέλευση του δράματος και με ποια γιορτή συνδέθηκε;

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις ( ΣΤΙΧΟΙ 1-13) 1.Να χαρακτηρίσετε τον Οδυσσέα με βάση τους στίχους 1-13, αιτιολογώντας σύντομα κάθε χαρακτηρισμό σας

Ερωτήσεις ( ΣΤΙΧΟΙ 1-13) 1.Να χαρακτηρίσετε τον Οδυσσέα με βάση τους στίχους 1-13, αιτιολογώντας σύντομα κάθε χαρακτηρισμό σας ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΤΗΛΕΜΑΧΕΙΑ Ραψωδία α Προοίμιο(στίχοι 1-25) ΔΟΜΗ Στην Οδύσσεια διακρίνουμε δύο προοίμια: α προοίμιο ( κυρίως προοίμιο ή προοίμιο του ποιητή) στίχοι 1-13 β προοίμιο( το προοίμιο της Μούσας )

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1 α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Μια παράμετρος επιτυχίας διοίκησης έργου

Μια παράμετρος επιτυχίας διοίκησης έργου EMPATHY ΕΝΣΥΝΑΙΣΘΗΣΗ Μια παράμετρος επιτυχίας διοίκησης έργου Εισηγητής: Νίκος Α. Χαζάπης, Μ.Μ, τεχνικός σύμβουλος Καθορισμός διαδικασιών Λειτουργικής Παραλαβής Συστημάτων Κτιρίων Μέλος ASHRAE, CIBSE,

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ:

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ: ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ: Η ΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ: Η Αικατερίνη είχε κάλλος και ομορφιά ασύγκριτη. Η μητέρα της και οι συγγενείς της την πίεζαν συνεχώς να παντρευτεί, για να μην φύγουν από τα χέρια τους

Διαβάστε περισσότερα

http://hallofpeople.com/gr/ Μισελ ντε Μονταιν ΔΟΚΙΜΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ (απόσπασμα από την αρχή) Τα συναισθήματα μας επεκτείνονται πέρα από εμάς

http://hallofpeople.com/gr/ Μισελ ντε Μονταιν ΔΟΚΙΜΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ (απόσπασμα από την αρχή) Τα συναισθήματα μας επεκτείνονται πέρα από εμάς http://hallofpeople.com/gr/ Μισελ ντε Μονταιν ΔΟΚΙΜΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ (απόσπασμα από την αρχή) Τα συναισθήματα μας επεκτείνονται πέρα από εμάς Εκείνοι που κατηγορούν τους ανθρώπους ότι τρέχουν διαρκώς πίσω

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C)

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) Μπορεί η αρετή να γίνει αντικείμενο διδασκαλίας; Ο Πρωταγόρας εξηγεί στον Σωκράτη τι διδάσκει στους νέους που παρακολουθούν τα μαθήματά του. Οι αντιρρήσεις του Σωκράτη. «Το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Η επιστολή ή το γράμμα είναι ένα είδος επικοινωνιακού λόγου, πολύ χρήσιμο για την κοινωνική μας ζωή. Υπάρχουν διάφορα είδη επιστολών. Μια επιστολή μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµα Α1 Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Α.1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τα ονόµατα των φιλοσόφων (στήλη Α) και δίπλα την έννοια (στήλη Β) που συνδέεται µε τον καθένα: Α

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Θέµα Α1 Α.1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τα ονόµατα των φιλοσόφων (στήλη Α) και δίπλα την έννοια (στήλη Β) που συνδέεται µε τον

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Πράξη «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3, -Οριζόντια Πράξη», ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Δρ. Χαρά Κοσεγιάν Οκτώβρης 2011 Βασική

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Αδέλφια στο σχολείο

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Αδέλφια στο σχολείο ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Αδέλφια στο σχολείο Οι συμμαθητές και οι συμμαθήτριές μου Οι μαθήτριες του Χριστού Κάποτε, μια γυναίκα, που ονομαζόταν Μάρθα, υποδέχτηκε στο σπίτι της τον Ιησού. Η Μάρθα, ήταν αδελφή του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Το ερωτικό παιχνίδι του άντρα και της γυναίκας είναι μια μικρή εκδήλωση του παιχνιδιού όλης της ζωής. Το ζευγάρι γνωρίζει και ζει τους κραδασμούς που το διαπερνούν, συμμετέχοντας έτσι στις δονήσεις του

Διαβάστε περισσότερα

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού Ημερομηνία 20/5/2016 Μέσο Συντάκτης Link vivlio-life.gr Βιργινία Αυγερινού http://vivlio-life.gr/%ce%ba%cf%81%ce%b9%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%ae- %CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%BF-%CE%B2%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%BF-

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα;

Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα; Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα; του Χρήστου 'ChIossif' Ιωσηφίδη Ο Θανάσης και ο Χρήστος πίνουν χαλαρά τον απογευματινό τους καφέ και κουβεντιάζουν για άλλο ένα πολιτικό κόμμα που μπήκε πρόσφατα στην ζωή

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Μαθήματος: Κοινωνικές και Επικοινωνιακές Δεξιότητες για Ανάπτυξη Αυτοπεποίθησης και Τεχνικών Επίλυσης Διαφορών

Σχέδιο Μαθήματος: Κοινωνικές και Επικοινωνιακές Δεξιότητες για Ανάπτυξη Αυτοπεποίθησης και Τεχνικών Επίλυσης Διαφορών Σχέδιο Μαθήματος: Κοινωνικές και Επικοινωνιακές Δεξιότητες για Ανάπτυξη Αυτοπεποίθησης και Τεχνικών Επίλυσης Διαφορών Διάρκεια: Περιληπτική Περιγραφή: Δύο 45λεπτες διδακτικές περίοδοι Η πρώτη περίοδος

Διαβάστε περισσότερα

Αντιστοιχήστε ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).

Αντιστοιχήστε ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΜΑΘΗΜΑ 25 Ο ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ Αντιστοιχήστε ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Κατ οίκον εκκλησία» 1.

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg Η επικοινωνία δίχως βία είναι μια μέθοδος η οποία: Διευκολύνει την ροή της επικοινωνίας. Εστιάζει στην έκφραση, μέσω της ομιλίας, των συναισθημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΗ, ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕΝΑΡΙΟΥ

ΣΧΕΔΙΑΣΗ, ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Η έννοια του σεναρίου πηγάζει από τον κινηματογράφο. Σενάριο είναι η ανάπτυξη μιας αρχικής ιδέας για την υπόθεση μιας ταινίας σε ένα οπτικοαουστικό κείμενο. Στην πραγματικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Η. Διαδικασία διαμεσολάβησης

Η. Διαδικασία διαμεσολάβησης Η. Διαδικασία διαμεσολάβησης 1. Εισαγωγή στη διαμεσολάβηση (30 ) Στόχοι Να εντοπίσουν παρακολουθήσουν τη διαδικασία διαμεσολάβησης. Διαδικασία Έχουμε από πριν καλέσει δυο μέλη (ένα αγόρι Α και ένα κορίτσι

Διαβάστε περισσότερα

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Πάτρα, Δεκέμβρης 2012 Ποια είναι η σχέση ανάμεσα στην τέχνη και την πληροφόρηση; Πώς μπορεί η φωτογραφία να είναι τέχνη, εάν είναι στενά συνδεδεμένη με την αυτόματη

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΤΑΜΑΧΗΤΟ ΔΙΚΤΥΑΚΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΑΚΑΤΑΜΑΧΗΤΟ ΔΙΚΤΥΑΚΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΑΚΑΤΑΜΑΧΗΤΟ ΔΙΚΤΥΑΚΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΛΑΝΟ ΔΡΑΣΗΣ ΧΩΡΙΣ ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ Κάντε μεγάλα όνειρα, και αυτό που ονειρεύεστε, αυτό θα γίνετε. James Allen As A Man Thinketh Γιατί Το Κάνεις Αυτό;?... 5 Δουλέψτε Πιο Σκληρά

Διαβάστε περισσότερα

Φρόντισε ώστε οι δυνατότητες σου σαν τερματοφύλακας να είναι στο ύψιστο σημείο σε κάθε περίσταση

Φρόντισε ώστε οι δυνατότητες σου σαν τερματοφύλακας να είναι στο ύψιστο σημείο σε κάθε περίσταση «Φρόντισε ώστε οι δυνατότητες σου σαν τερματοφύλακας να είναι στο ύψιστο σημείο σε κάθε περίσταση». Αυτή είναι η συμβουλή του βετεράνου τερματοφύλακα της Tottenham, Brand Friedel. Ποιά είναι η ρουτίνα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΣΤΟ Γ1 ΤΟΥ 10 ΟΥ Δ.Σ. ΤΣΕΣΜΕ ( ) ΠΟΡΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. ΜΑΘΗΜΑ: Μελέτη Περιβάλλοντος. ( Ενότητα 3: Μέσα συγκοινωνίας και μεταφοράς

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΣΤΟ Γ1 ΤΟΥ 10 ΟΥ Δ.Σ. ΤΣΕΣΜΕ ( ) ΠΟΡΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. ΜΑΘΗΜΑ: Μελέτη Περιβάλλοντος. ( Ενότητα 3: Μέσα συγκοινωνίας και μεταφοράς ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΣΤΟ Γ1 ΤΟΥ 10 ΟΥ Δ.Σ. ΤΣΕΣΜΕ (10.11.2010) ΠΟΡΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ: Μελέτη Περιβάλλοντος ( Ενότητα 3: Μέσα συγκοινωνίας και μεταφοράς Κεφάλαιο 3: Κυκλοφορούμε με ασφάλεια) ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΥΣΣΕΙΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ

ΟΔΥΣΣΕΙΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ Â Αφηγηματική τεχνική είναι η προοικονομία. Με όσα αναφέρει ο ποιητής σε κάποιους στίχ ους, μας προϊδεάζει (μας δίνει μια ιδέα) τα γεγονότα που θα ακολουθήσουν, ώστε να είμαστε λίγο πολύ προετοιμασμένοι

Διαβάστε περισσότερα

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα. σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις.

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα. σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις. Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις. Επιμέλεια: Βασιλική Σωτηριάδη Θεού πλάσμα είναι η γυναίκα. Με την αποστροφή σου δεν προσβάλλεις εκείνην, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

Η Σημασία της Επικοινωνίας

Η Σημασία της Επικοινωνίας Η Σημασία της Επικοινωνίας Εκπαιδευτή Εκπαιδευόμενου των: Ανθσγου (Ι) Ντίντη Βασιλείου και Ανθσγου (Ι)Μουσταφέρη Μιλτιάδη Επιμέλεια: Επγος (ΜΑ) Νεκ. Καρανίκας Για την ασφαλή και αποτελεσματική διεξαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή*

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Το ζήτημα της αποτελεσματικής Διοίκησης - Ηγεσίας, απασχόλησε, απασχολεί και θα απασχολεί όλους εκείνους που επιδιώκουν την αποτελεσματικότητα, την προσωπική βελτίωση, την κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης 1 ηµ. Τζωρτζόπουλος ρ. Φιλοσοφίας Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ02 Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης Αριστοτέλης Ενότητα 15η 1. Μετάφραση Γι αυτόν που ασχολείται µε το σύστηµα διακυβέρνησης, πιο ειδικά µε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Επιμέλεια: Μαρία Πουλάκου, Φιλόλογος Μεθοδολογία επιστολής Η επιστολή είναι γραπτός λόγος που χρησιμοποιούμε, για να επικοινωνήσουμε με πρόσωπα τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

Ο εκφοβισμός και η βία στο σχολείο είναι ένα σοβαρό πρόβλημα. Είναι κάτι που μπορεί να το ζουν πολλά παιδιά και να τα τρομάζει τόσο πολύ.

Ο εκφοβισμός και η βία στο σχολείο είναι ένα σοβαρό πρόβλημα. Είναι κάτι που μπορεί να το ζουν πολλά παιδιά και να τα τρομάζει τόσο πολύ. Ο εκφοβισμός και η βία στο σχολείο είναι ένα σοβαρό πρόβλημα. Είναι κάτι που μπορεί να το ζουν πολλά παιδιά και να τα τρομάζει τόσο πολύ. Γενικά, εκφοβισμός είναι όταν ένα παιδί (ή μια ομάδα παιδιών) προσπαθεί

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΠΑΤΗ ΤΗΣ ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑΣ

Η ΑΠΑΤΗ ΤΗΣ ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ «ΦΩΤΟΔΟΤΕΣ» - Κορυδαλλών 10 Κάντζα Αττικής 153 51 Phone: 210 6658 551 - Email: fotodotes@yahoo.gr Η ΑΠΑΤΗ ΤΗΣ ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Συγγραφέας: Παπαδημητρακόπουλος Κωνσταντίνος Κωδικός προϊόντος: 00092

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη Ατυχημάτων για την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση

Πρόληψη Ατυχημάτων για την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Πρόληψη Ατυχημάτων για την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Γυθείου 1 Α, 152 31 Χαλάνδρι Τηλ.: 210-6741 933, 210-6740 118, Fax: 210-6724 536 e-mail: info@pedtrauma.gr www.pedtrauma.gr Γιατί Πρόληψη Παιδικών Ατυχημάτων;

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Ι. Πανάρετος.: Καλησπέρα κυρία Γουδέλη, καλησπέρα κύριε Ρουμπάνη.

Ι. Πανάρετος.: Καλησπέρα κυρία Γουδέλη, καλησπέρα κύριε Ρουμπάνη. (Συνέντευξη του Ι. Πανάρετου στην Νίνα Γουδέλη και τον Γρηγόρη Ρουμπάνη για τα θέματα της Παιδείας (Μήπως ζούμε σ άλλη χώρα;, ραδιοφωνικός σταθμός Αθήνα, 9.84) Ν. Γουδέλη: Καλησπέρα κύριε Πανάρετε. Γ.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΗΝΙΚΑ. Η ιστορία διαδραματίζεται έξω από το σπίτι της Μήδειας στην Κόρινθο. Άρα σκηνικό θα είναι η πρόσοψη του σπιτιού.

ΣΚΗΝΙΚΑ. Η ιστορία διαδραματίζεται έξω από το σπίτι της Μήδειας στην Κόρινθο. Άρα σκηνικό θα είναι η πρόσοψη του σπιτιού. ΜΗΔΕΙΑ -ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ Η τραγωδία ξεκινάει με την παραμάνα να εξιστορεί τα βάσανα της Μήδειας το πως απαρνήθηκε σπίτι και οικογένεια για να ακολουθήσει τον Ιάσονα που τώρα τους παράτησε για την

Διαβάστε περισσότερα

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό Ημερομηνία 9/6/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://plusmag.gr/ Αλεξάνδρα Παναγοπούλου http://plusmag.gr/article/%cf%84%ce%b1%ce%bd_%cf%86%ce%b5%ce%b3%ce%bf%cf %85%CE%BD_%CF%84%CE%B1_%CF%83%CE%BD%CE%BD%CE%B5%CF%86%CE%B1_%CE%B

Διαβάστε περισσότερα

Η Ισμήνη Μπάρακλη, απαντά στο «κουτσομπολιό» της αυλής!!!

Η Ισμήνη Μπάρακλη, απαντά στο «κουτσομπολιό» της αυλής!!! Παρασκευή, 10 Ιουνίου 2016 Η Ισμήνη Μπάρακλη, απαντά στο «κουτσομπολιό» της αυλής!!! «Ώρες να χα να σ ακούω», ήταν μια αυθόρμητη πρόταση που... έφυγε από το στόμα μου, αναγκάζοντας την Ισμήνη να χαμογελάσει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (441-560) Β Σκηνή (441-525)

ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (441-560) Β Σκηνή (441-525) ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (441-560) Β Σκηνή (441-525) Μετά την αφήγηση των συμβάντων από τον φύλακα ο Κρέων με αυστηρό ύφος ανακριτή απευθύνεται στην Αντιγόνη ως κατηγορουμένη. Το σκυμμένο κεφάλι

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ Αγγελική Γουδέλη, 2011 Κοινωνικό Άγχος Αμηχανία Φόβος Το κοινωνικό άγχος, ή αλλιώς κοινωνική φοβία, θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13. Η ΠΛΑΝΗ ΤΟΥ ΕΠΙΖΩΝΤΟΣ Γιατί θα έπρεπε να επισκέπτεστε τα νεκροταφεία 17

ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13. Η ΠΛΑΝΗ ΤΟΥ ΕΠΙΖΩΝΤΟΣ Γιατί θα έπρεπε να επισκέπτεστε τα νεκροταφεία 17 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 Η ΠΛΑΝΗ ΤΟΥ ΕΠΙΖΩΝΤΟΣ Γιατί θα έπρεπε να επισκέπτεστε τα νεκροταφεία 17 Η ΨΕΥΔΑΙΣΘΗΣΗ ΤΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΚΟΛΥΜΒΗΤΗ Το Χάρβαρντ είναι καλό πανεπιστήμιο ή όχι; Δεν ξέρουμε 25 Η ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ Την έρευνα για τη φύση του την αρχίζει ο άνθρωπος θέτοντας στον εαυτό του την ερώτηση: «Ποιός είμαι; Τι είμαι;» Στην πορεία της αναζήτησης για την απάντηση, η ερώτηση διαφοροποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Όμορφος κόσμος Φροντίζουμε όλα τα πλάσματα Η Αγία Μελανγκέλ: η προστάτιδα του περιβάλλοντος Εξακόσια χρόνια μετά τη γέννηση του Χριστού, γεννήθηκε στα καταπράσινα δάση της Ιρλανδίας μια

Διαβάστε περισσότερα

GEORGE BERKELEY ( )

GEORGE BERKELEY ( ) 42 GEORGE BERKELEY (1685-1753) «Ο βασικός σκοπός του Berkeley δεν ήταν να αμφισβητήσει την ύπαρξη των εξωτερικών αντικειμένων, αλλά να υποστηρίξει την άποψη ότι τα πνεύματα ήταν τα μόνα ανεξάρτητα όντα,

Διαβάστε περισσότερα

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES.

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης

Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης Ενότητα: 19. Ερμηνευτικές παρατηρήσεις στίχων 1081-1120 της Μήδειας Μενέλαος Χριστόπουλος Τμήμα Φιλολογίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 Σχολική Χρονιά 2012-2013 Κ ε ί μ ε ν α Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κείμενα προς συνανάγνωση συνεξέταση Έριχ Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

Γρίφος 1 ος Ένας έχει μια νταμιτζάνα με 20 λίτρα κρασί και θέλει να δώσει σε φίλο του 1 λίτρο. Πώς μπορεί να το μετρήσει, χωρίς καθόλου απ' το κρασί να πάει χαμένο, αν διαθέτει μόνο ένα δοχείο των 5 λίτρων

Διαβάστε περισσότερα

Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2

Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2 Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2 1 Τα Δικαιώματα Των Παιδιών Μαθητές : Νίκος Τσουκανάς Σπύρος Κούφαλης Αναστάσης Παπαχρήστος Σπύρος Φραγκούλης Τάσος Χούσος Εκπαιδευτικοί Δρεπανόπουλος Νίκος, Γυμναστής

Διαβάστε περισσότερα