ΑΡΧΕΙΑΕΛΛΗΝΙΚΗΣΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΡΧΕΙΑΕΛΛΗΝΙΚΗΣΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ"

Transcript

1 ΑΡΧΕΙΑΕΛΛΗΝΙΚΗΣΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΟΡΓΑΝΟΤΗΣΕΛΛΗΝΙΚΗΣΕΤΑΙΡΕΙΑΣΣΤΟΜΑΤΟΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ HELLENICARCHIVESOFORAL ANDMAXILLOFACIALSURGERY OFFICIALJOURNALOFTHEHELLENICASSOCIATIONFORORALANDMAXILLOFACIALSURGERY MMIX HelenicAssociationforOralandMaxilofacialSurgery

2 ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΟΡΓΑΝΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΣΤΟΜΑΤΟΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ Τόμος 4, Τεύχος 1, Ιανουάριος - Μάρτιος 2003 Τριμηνιαίο Επιστημονικό Περιοδικό Ιδιοκτησία Ελληνική Εταιρεία Στοματογναθοπροσωπικής Χειρουργικής Διεύθυνση διαδικτύου: Εκδότης Μ.Ι. Παξινός Συμβουλευτική Συντακτική Επιτροπή Α. Αγγελόπουλος Ν. Ζαχαριάδης Χ. Μάρτης Δ. Καρακάσης Γ. Πάνος Διευθυντής Σύνταξης Α. Αγγελόπουλος Οδοντιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Θηβών 2, Γουδί Αθήνα Τηλ.: Fax: ath.forthnet.gr Αναπληρωτές Διευθυντές Σύνταξης Ν. Κατσικέρης Χ. Σκουτέρης Συντάκτες Τομέων Ακτινολογία: Κ. Τσιχλάκης, Δ. Παρίσσης, Ε. Στεφάνου Εμφυτευματολογία: Κ. Αλεξανδρίδης, Π. Αναστασιάδης, Λ. Ζουλούμης Επανορθωτική Χειρουργική: Ν. Ααζαρίδης, Θ. Ράπης, Ι. Δημητρακόπουλος Ογκολογία: Κ. Αντωνιάδης, Α. Ραπίδης, Ν. Παπαδογεωργάκης Ορθογναθική και Αισθητική Χειρουργική Προσώπου Ε. Βαϊρακτάρης, Ε. Καραμπούτα, Π. Χατζημανώλης Οδοντοφατνιακή Χειρουργική: Α. Πατρικίου, Μ. Μποσινάκου, Κ. Μάρτη Παθολογία Στόματος: Ι. Καγιάδης, Σ. Παπανικολάου, Α. Σκλαβούνου Τραυματιολογία: Ι. Ιατρού, Ε. Ελευθεριάδης, Γ. Ράλλης Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Στοματογναθοπροσωπικής Χειρουργικής ( ) Δ. Καρακάσης, Πρόεδρος Ν. Ααζαρίδης, Α' Αντιπρόεδρος Χρ. Σκουτέρης, Β' Αντιπρόεδρος Γ. Ράλλης, Γεν. Γραμματέας Π. Χατζημανώλης, Ειδ. Γραμματέας Σ. Γαβριήλ, Ταμίας Ελ. Βαϊρακτάρης, Μέλος Ι. Ιατρού, Μέλος Γ. Πάνος, Μέλος Επιμέλεια επιστημονικών κειμένων Α. Συκά Φωτοστοιχειοθεσία «Φωτόπλεγμα», Τηλ.: , Fax: Εκτύπωση Γραφικές Τέχνες - Νικ. Δόμπριτς, Τηλ.: , Fax: Διαφημίσεις - Δημόσιες σχέσεις Mιχ. Ι. Παξινός, Τηλ.: Παραγωγή - Προώθηση - Συνδρομές MEDICON Ε.Π.Ε. Δ. Πλακεντίας 29-31, Αθήνα Τηλ.: , Fax: Ετήσιες συνδρομές Εσωτερικού: Εξωτερικού: Νοσοκομεία, Κέντρα Υγείας, Εταιρείες: δολ. ΗΠΑ 53 Περιεχόμενα Κακόηθες Μελάνωμα Στόματος. Περιγραφή 4 Περιπτώσεων. Γιαννούλη Θ., Βαχτσεβάνος Κ., Αντωνιάδης Β., Αντωνιάδης Κ., Τόλιου Θ 13 Αντιμετώπιση Καταγμάτων Κάτω Γνάθου. Αναφορά σε 114 Ασθενείς. Γαβριήλ Σ., Γιαμαρέλος Γ., Δενδρινός Χ., Μελακόπουλος Ι, Σεμπέτου Ι., Μποσινάκου Μ. 20 Η Χειρουργικά Υποβοηθούμενη Ταχεία Έκπτυξη της Υπερώας. Η Εμπειρία μας την Τελευταία 5ετία. Χατζημανώλης Π., Ρωμανός Γ., Κονσολάκη Ε., Γκανασούλη Α 33 Επίδραση Ενός Αναστολέως του Ρετινοϊκου Οξέος στην Οστεογένεση Κρανιακών Οστών και στην Κατανομή του Οστεομορφογενετικοΰ Παράγοντα 4. Κουσουλάκου Δ., Μαργαρίτης Α., Κουσουλάκος Σ 39 Τραυματιολογία του Ιγμορείου Άντρου: Διαγνωστικά Προβλήματα και θεραπευτική Προσέγγιση. Ράλλης Γ., Μουρούζης Κ., Παπακώστα Β., Ζαχαριάδης Ν. 47 Σύγχρονες Ιατρικές Απόψεις με Ηλικία 3000 Ετών. Μυλωνάς Α 53 Η Σελίδα των Ειδικευομένων 65 Τρέχουσα Βιβλιογραφία - Περιλήψεις 66 Τα Νέα της Εταιρείας - Ανακοινώσεις 68

3 HELLENIC ARCHIVES OF ORAL AND MAXILLOFACIAL SURGERY OFFICIAL JOURNAL OF THE HELLENIC ASSOCIATION FOR ORAL AND MAXILLOFACIAL SURGERY Vol. 4, No 1, January - March 2003 Quarterly Scientific Journal Ownership Hellenic Association for Oral and Maxillofacial Surgery Website: Publisher M.J. Paxinos Advisory Editorial Board A. Angelopoulos N. Zahariadis Ch. Martis D. Karakasis G. Panos Editor - in - chief A. Angelopoulos School of Dentistry, University of Athens 2 Thivon Street, Goudi Athens Tel.: Fax: apangek&ath.forthnet.gr Associate Editors N. Katsikeris Ch. Skouteris Section Editors Radiology: K. Tsichlakis, D. Parisis, E. Stefanou Implantology: C. Alexandridis, P. Anastasiadis, L. Zouloumis Reconstructive Surgery: N. Lazaridis, Th. Rapis, J. Dimitrakopoulos Oncology: K. Antoniadis, A. Rapidis, N. Papadogeorgakis Orthognathic and Facial Esthetic Surgery: E. Vairaktaris, E. Karabouta, P. Hatzimanolis Dentoalveolar Surgery: A. Patrikiou, M. Bosinakou, K. Marti Oral Pathology: G. Kayiavis, S. Papanikolaou, A. Sklavounou Traumatology: J. Iatrou, E. Eleftheriadis, G. Ralis Executive Council of the Hellenic Association for Oral and Maxillofacial Surgery ( ) D. Karakasis, President N. Lazaridis, First Vice President C. Skouteris, Second Vice President G. Ralis, Secretary General P. Xatzimanolis, Special Secretary S. Gavril, Treasurer El. Vairaktaris, Member I. Iatrou, Member G. Panos, Member Proof - reading A. Sika Phototypesetting «Photoplegma» Tel.: , Fax: Printing: Graphic Arts - N. Domprits, Tel.: , Advertising - Public relations M. J. Paxinos, Tel.: , Production - Promotion MEDICON Ltd D. Plakentias Str., Athens Tel.: , Fax: Annual Subscription Rates Greece: 41 Other Countries: 60 U.S. Dollars Hospitals, Health Centers, Scientific Societies: 53 Contents Malignant Melanoma of the Oral Cavity. Report of 4 Cases. Giannouli Th., Vahtsevanos K, Antoniadis V., Antoniades K., Toliou Th Management of Mandibular Fractures. Report of 114 patients. Gavriil S., Giamarelos G., Dendrinos Chr., Melakopoulos L, Sempepou I., Bosinakou M. Surgically Assisted Rapid Palatal Expansion. A Five Years Experience. Hatzimanolis P., Romanos G., Konsolaki E., Ganasouii D Effects of a Retinoic Acid Inhibitor in Cranial Bone Ossification and BMP4 Distribution. Koussoulakou D.S., Margaritis L. H., Koussoulakos S.L Antrum Traumatology: Diagnosis and Treatment. Rallis G., Mourouzis C., Papakosta V., Zachariades N. Contemporary Medical Views Aged 3000 Years. MylonasA.I. Residents' Column Current Literature - Abstracts Association News - Announcements

4 Αρχεία Ελληνικής Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής 4(1): 13-19, Ελληνικής Εταιρείας Στοματογναθοπροσωπικής Χειρουργικής Κακόηθες Μελάνωμα Στόματος. Περιγραφή 4 Περιπτώσεων. Γιαννούλη Θ. 1, Βαχτσεβάνος Κ. 2, Αντωνιάδης Β. 1, Αντωνιάδης Κ. 3, Τόλιου Θ. 4 Από το Ογκολογικό Γναθοχειρουργικό Τμήμα, ΑΝΘ «ΘΕΑΓΕΝΕΙΟ», Θεσσαλονίκη. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κακόηθες μελάνωμα στο βλεννογόνο του στόματος είναι ιδιαίτερα σπάνιος όγκος και η συχνότητα του ανέρχεται στο 0,2 με 8% του συνόλου των μελανωμάτων του σώματος. Η συμπεριφορά του είναι επιθετικότερη από το ακανθοκυτταρικό καρκίνωμα και το αδενοκαρκίνωμα επειδή η μεταστατική του ικανότητα και η τοπική διήθηση των πέριξ ιστών είναι δεδομένη και απρόβλεπτη. Η πρόγνωση του είναι κακή και μάλιστα περισσότερο βαριά από αυτή του μελανώματος του δέρματος. Η ριζική χειρουργική αφαίρεση παραμένει η αποτελεσματικότερη θεραπευτική αντιμετώπιση και συνεπικουρείται από χημειοθεραπεία και ανοσοθεραπεία. Παρουσιάζονται τέσσαρες περιπτώσεις μελανωμάτων του στοματικού βλεννογόνου και συζητείται ο τρόπος αντιμετώπισης τους. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τα κακοήθη μελανώματα της στοματικής κοιλότητας είναι σπάνιοι όγκοι και αντιπροσωπεύουν το 0,2-8% των μέχρι σήμερα καταγεγραμμένων μελανωμάτων (Patton και συν. 1994). Εμφανίζονται με μεγαλύτερη συχνότητα στους άνδρες και όσον αφορά στη φυλή προσβάλλουν συχνότερα τους Ινδούς, Ιάπωνες και κατοίκους χωρών της Αφρικής (όπως η Ουγκάντα). Τα αίτια ανάπτυξης του μελανώματος του στόματος παραμένουν άγνωστα, ωστόσο όμως έχουν ενοχοποιηθεί κατά καιρούς το κάπνισμα, η κακή στοματική υγιεινή καθώς και η διατροφή (Tanaka και συν. 1994, Barrett και συν. 1995, Lopez και συν. 1999). Εκδηλώνονται συνήθως στην ηλικία των χρόνων και εντοπίζονται κυρίως στην υπερώα και λιγότερο συχνά στα ούλα της άνω γνάθου (Cebrian Carretero και συν. 2001). Η εμφάνιση τους στα ούλα 1. Γναθοχειρουργός. 2. Γναθοχειρουργός, Επιμελητής ΕΣΥ. 3. Αναπλ. Καθηγητής Γναθοχειρουργικής, Οδοντιατρική Σχολή Α.Π. Θεσσαλονίκης. 4. Παθολογοανατόμος, Διευθύντρια ΕΣΥ. Λέξεις κλειδιά: Μελάνωμα στόματος, Στοματικός καρκίνος. της κάτω γνάθου, στο βλεννογόνο της παρειάς, στη γλώσσα, στα χείλη και στο έδαφος του στόματος είναι ιδιαίτερα σπάνια (Tanaka και συν. 1994, Umeda και συν. 1994, Spigel και συν. 1999). Το μελάνωμα του στόματος, προκειμένου να χαρακτηρισθεί πρωτοπαθές πρέπει αφενός να παρουσιάζει σε μικροσκοπικό επίπεδο χοριοεπιθηλιακή δραστηριότητα και αφετέρου να αποκλείεται η ύπαρξη μελανώματος στο δέρμα, στο τριχωτό της κεφαλής, στους οφθαλμούς και στα νύχια (Manganaro και συν. 1995). Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η ανακοίνωση τεσσάρων περιπτώσεων μελανωμάτων του βλεννογόνου του στόματος και η συζήτηση των χαρακτηριστικών του μελανώματος που το καθιστούν ιδιαίτερα επιθετικό και κακής πρόγνωσης σε σχέση με αυτό του δέρματος (Smyth και συν. 1993). ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ Περίπτωση 1η. Γυναίκα ηλικίας 57 ετών παραπέμφθηκε από χειρουργική κλινική για έλεγχο μελανόμορφου ογκιδίου υπερώας διαστάσεων 0,8 χ 0,8 cm περίπου (Εικ. 1). Η ασθενής είχε ιστορικό μελανώματος στην αριστερή κνήμη πριν από 4 έτη περίπου, το οποίο είχε εμφανιστεί με τη μορφή μελαχρω-

5 14 ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ ΣΤΟΜΑΤΟΣ Εικ. 1: Μελανόμορφο οζίδιο στη σκληρή υπερώα, ιστολογικά εκτιμήθηκε ως μεταστατικό μελάνωμα. ματικού σπίλου και είχε αφαιρεθεί με τοπική αναισθησία. Το μελάνωμα ήταν σταδίου Clark III, είχε αφαιρεθεί εντός υγιών ίσιων και η ασθενής ελέγχονταν περιοδικά κλινικά και εργαστηριακά. Είκοσι μήνες μετά την αρχική διάγνωση παρουσιάσθηκε τοπική υποτροπή, η οποία αντιμετωπίσθηκε με περιοχική χημειοθεραπεία του κάτω άκρου. Το χημειοθεραπευτικό σχήμα περιελάμβανε Alkeran - πλατίνα - φθοριουρακίλη. Ακολούθησε συστηματική Χ/Θ 6 κύκλων με DTIC, Cis-platinum, CDPD και Intron. Μετά την πάροδο 3,5 ετών από την αρχική διάγνωση εκδηλώθηκε και νέα υποτροπή (δεύτερη) που αντιμετπίσθηκε με περιοχική Χ/Θ και με ευρεία εκτομή που συνδυάστηκε με αποκατάσταση με ελεύθερο δερματικό μόσχευμα. Το μελανόμορφο ογκίδιο της υπερώας εκτιμήθηκε ως πιθανή μεταστατική βλάβη και για αυτό η εκτομή του ήταν ευρεία με συναφαίρεση και του υποκειμένου οστού παρά το γεγονός ότι στην CT σπλαχνικού κρανίου δεν υπήρχε υποψία οστικής διήθησης. Στην συνέχεια η αποκατάσταση του ελλείμματος έγινε με περιστροφικό υπερώιο κρημνό. Η ιστολογική εξέταση διέγνωσε κακόηθες μελάνωμα. Η ασθενής 5 χρόνια μετά την αρχική διάγνωση είναι ελεύθερη νόσου και περιοχικά και απομακρυσμένα. Περίπτωση 2. Γυναίκα ηλικίας 83 ετών προσήλθε με εξωφυτική βλάβη στην υπερώα διαστάσεων 4x4 cm περίπου, μισχωτή, με ευρεία βάση, μελανόμορφη κατά τόπους, η οποία εμφανίσθηκε πριν από λίγους μήνες και προκαλούσε δυσχέρεια στην εφαρμογή της οδοντοστοιχίας (Εικ. 2). Σύμφωνα με το ιατρικό Εικ. 2: Μελάνωμα εκτεταμένο επί της σκληρής υπερώας. της ιστορικό η ασθενής είχε στο παρελθόν δύο πρωτοπαθή Ca. Σε ηλικία 51 παρουσίασε Ca μήτρας Ι σταδίου, το οποίο αντιμετωπίσθηκε με Α/Θ και σε ηλικία 73 ετών παρουσίασε δεύτερο πρωτοπαθές αδεvoca δεξιού μαστού, για το οποίο υποβλήθηκε σε τροποποιημένη ριζική μαστεκτομή και μετεγχειρητική συστηματική Χ/Θ. Προκειμένου να αντιμετωπισθεί η ενδοστοματική βλάβη η ασθενής υποβλήθηκε σε τμηματική γναθεκτομή και άμεσο πωματισμό του ελλείμματος με κερί stent. Η ιστολογική εξέταση έδειξε μελάνωμα ατρακτόμορφο με κατά τόπους επιθηλιοειδείς εστίες, που αφαιρέθηκε εντός υγιών ιστών χωρίς να διηθεί το υποκείμενο οστούν. Ένα μήνα αργότερα τοποθετήθηκε ειδικά τροποιημένη ολική οδοντοστοιχία. Μετά την παρέλευση 8 μηνών προσήλθε με ψηλαφητή ευκίνητη σκληρή διόγκωση στο δεξιό υπογνάθιο τρίγωνο. Κλινικά και ακτινολογικά, με τη βοήθεια αξονικής τομογραφίας, διαπιστώθηκε τραχηλική μεταστατική λεμφαδενίτιδα δεξιά και προτάθηκε ριζικός τραχηλικός λεμφαδενικός καθαρισμός, στον οποίο όμως η ασθενής αρνήθηκε να υποβληθεί. Περίπτωση 3. Άνδρας ηλικίας 47 ετών, προσήλθε με ενδοστοματικό ευμεγέθη μελαχρωματικό όγκο, διαστάσεων 6x3,5 cm. Καταλάμβανε την αριστερή ουλοπαρειακή αύλακα στο ύψος του κυνόδοντα και ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

6 Θ. ΓΙΑΝΝΟΥΛΗ και συν. 15 Εικ. 3: Περίπτωση μελανώματος στα ούλα της άνω γνάθου. Εικ. 4: Περίπτωση μελανώματος της άνω γνάθου με εντόπιση στα ούλα και στην υπερώα. των προγομφιων και εκτείνονταν μέχρι την υπερώα (Εικ. 3). Ο όγκος ήταν συμβατός με μελάνωμα βάση προηγηθείσης βιοψίας. Ο ασθενής ανέφερε ότι 6 μήνες πριν από τη βιοψία εμφάνισε εικόνα «υπερτροφικής» ουλίτιδας στα πρόσθια δόντια της άνω γνάθου αριστερά. Από την κλινική εξέταση διαπιστώθηκε ευμεγέθης μεταστατική (διαστάσεων 3x6 cm) λεμφαδενίτιδα στο αριστερό υπογνάθιο τρίγωνο. Ο εργαστηριακός έλεγχος ήταν χωρίς κάτι παθολογικό και ο απεικονιστικός δεν ήταν συμβατός με ενδείξεις απομακρυσμένης μετάστασης. Του συνεστήθη χειρουργική αφαίρεση της πρωτοπαθούς εστίας σε συνδυασμό με σύστοιχο ριζικό λεμφαδενικό τραχηλικό καθαρισμό και στη συνέχεια μετεγχειρητική χημειοθεραπεία και ανοσοθεραπεία ωστόσο όμως ο ασθενής αποφάσισε να αντιμετωπισθεί σε κέντρο του εξωτερικού. Πέντε μήνες αργότερα υποβλήθηκε σε τμηματική γναθεκτομή άνω γνάθου αριστερά και ριζικό τραχηλικό καθαρισμό. Ο ιστοπαθολογικός έλεγχος έδειξε μελάνωμα με βάθος διήθησης 4mm, το οποίο αφαιρέθηκε εντός υγιών ιστών και από τους 22 παρασκευασθέντες τραχηλικούς λεμφαδένες οι 2 ήταν διηθημένοι από τον όγκο. Ο ασθενής αρνήθηκε να υποβληθεί σε μετεγχειρητική χημειοθεραπεία. Οχτώ μήνες μετά την επέμβαση εμφάνισε πολλαπλά δερματικά μεταστατικά οζίδια και 13 μήνες μετά την αρχική διάγνωση κατέληξε με πολλαπλές απομακρυσμένες μεταστάσεις. Περίπτωση 4. Άνδρας ηλικίας 60 ετών παραπέμφθηκε για θεραπευτική αντιμετώπιση κακοήθους μελανώματος άνω γνάθου, διαγνωσμένο με προηγηθείσα βιοψία. Από την κλινική εξέταση διαπιστώθηκε εκτεταμένη μελαχρωματική αλλοίωση κατά μήκος των προστομιακών και των υπερωίων ούλων της άνω γνάθου (Εικ. 4). Η αλλοίωση ήταν κατά τόπους κοκκιώδης και είχε έκταση από την περιοχή του κυνόδοντα δεξιά μέχρι τον τελευταίο γομφίο αριστερά και καταλάμβανε τμήμα της σκληρής υπερώας (ΑΡ) καθώς και της μαλακής υπερώας (ΑΡ) στο ύψος της πτερυγοειδούς απόφυσης. Όπως ανέφερε ο ασθενής 18 μήνες πριν είχε αντιληφθεί κάποια μεταβολή στο χρώμα των προστομιακών ούλων της άνω γνάθου, αλλά έλαβε καθησυχαστική διαβεβαίωση από τον οδοντίατρο του ότι πρόκειται για φυσιολογική δυσχρωμία των ούλων. Ο προεγχειρητικός έλεγχος ήταν εντός των φυσιολογικών ορίων και δεν αποκάλυψε καμία μεταστατική εστία. Η χειρουργική εκτομή της αλλοίωσης ήταν ευρεία και αφορούσε σχεδόν όλη την άνω γνάθο μέχρι το έδαφος της ρινικής κοιλότητας, το αριστερό πτερυγοειδές άγκιστρο και τμήμα της αριστερής μαλακής υπερώας, ενώ διατηρήθηκε μόνο το οπισθογόμφιο όγκωμα δεξιά. Η αποκατάσταση του ελλείμματος έγινε με μυϊκό κρημνό από το σύστοιχο κροταφίτη μυ. Η ιστολογική εξέταση έδειξε ότι το κακόηθες μελάνωμα αποτελούνταν κυρίως από ατρακτόμορφα κύτταρα, διηθούσε το υποκείμενο οστούν και τη φατνιακή απόφυση ωστόσο όμως είχε αφαιρεθεί εντός υγιών ιστών. Μετεγχειρητικά ο ασθενής υποβλήθηκε σε συστηματική χημειοθεραπεία, 6 κύκλων, με Vindesine και δικαρβαζίνη DTIC. Δύο μήνες μετά την ολοκλήρωση της Χ/Θ προ- ΤΟΜΟΣ4,Νο1,2003

7 16 ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ ΣΤΟΜΑΤΟΣ Εικ. 5: Απομακρυσμένη εγκεφαλική μετάσταση σε περίπτωση μελανώματος του στόματος. σήλθε με ψηλαφητούς λεμφαδένες υπογνάθια αριστερά. Για τον λόγο αυτό αποφασίσθηκε και πραγματοποιήθηκε ριζικός τραχηλικός λεμφαδενικός καθαρισμός αριστερά. Στην ιστολογική εξέταση διαπιστώθηκαν 4 σε σύνολο 26 με εστιακή έως εκτεταμένη διήθηση από κακόηθες μελάνωμα. Ο ασθενής στη συνέχεια υποβλήθηκε σε παρατεταμένη ανοσοθεραπεία με Intron αλλά δύο χρόνια μετά την αρχική διάγνωση κατάληξε με απομακρυσμένες πνευμονικές και εγκεφαλικές μεταστάσεις (Εικ. 5). ΣΥΖΗΤΗΣΗ Το κακόηθες μελάνωμα της στοματικής κοιλότητας διαφέρει από αυτό του δέρματος σία εξής: είναι σπάνιο, έχει βαρύτερη πρόγνωση, μεθίσταται ταχύτερα και δεν παρουσιάζει αντιστοιχία ιστολογική σε σχέση με το μελάνωμα του δέρματος, ώστε να είναι δυνατόν να εφαρμοσθούν τα προγνωστικά κριτήρια κατά Clark (Hicks και Flaitz. 2000). Η χειρότερη πρόγνωση αποδίδεται στο γεγονός ότι γίνεται αντιληπτό από τον ασθενή πολύ καθυστερημένα δεδομένου ότι είναι ασυμπτωματικό στα αρχικά του στάδια. Όταν εμφανισθεί πόνος, εξέλκωση, αιμορραγία ή ευσειστότητα των δοντιών η νόσος είναι ήδη σε προχωρημένο στάδιο. Στην κακή πρόγνωση συμβάλλει επιπλέον η εύκολη προσβολή και διήθηση του οστού, η πλούσια αιμάτωση της περιοχής που ευνοεί τη μετάσταση και η ανατομική ιδιατερότητα η οποία δυσχεραίνει την πολύ ευρεία εκτομή λόγω της ύπαρξης σημαντικών ανατομικών στοιχείων και της έντονης δυσμορφίας και αναπηρίας που είναι δυνατόν να προκύψουν (Umeda και συν. 1994, Clarkson 1998, Umeda και συν. 2002). Παρά το ότι η επιθετικότερη βιολογική συμπεριφορά του αμελανωτικού τύπου συζητείται, η κακή του πρόγνωση αποδίδεται στη δυσκολία τεκμηρίωσης της διάγνωσης του και στην πολύ καθυστερημένη έναρξη της θεραπευτικής αγωγής (Notani και συν. 2002). Η σταδιοποίηση κατά Clark και η ανάλογη πρόγνωση δεν είναι δυνατόν να εφαρμοστούν στο μελάνωμα του στόματος, διότι υπάρχει αναντιστοιχία ιστολογική μεταξύ βλεννογόνου και δέρματος (Peckitt και Wood 1990, Strauss και Strauss 1994, Kilpatrick και συν. 1996). Επίσης η μέτρηση του πάχους του όγκου ή του βάθους διήθησης που αποτελούν κρίσιμους προγνωστικούς παράγοντες για το μελάνωμα του δέρματος συνήθως δεν καθορίζονται στο μελάνωμα του βλεννογόνου του στόματος. Από τις περιπτώσεις που αυτό έχει καταγραφεί στην πλειονότητα τους το πάχος του όγκου ήταν >4mm, σε αντίθεση με την πλειονότητα των μελανωμάτων του δέρματος, όπου το πάχος του όγκου ήταν <1,5mm. H διαπίστωση αυτή υποδηλώνει την καθυστέρηση στη διάγνωση, γεγονός που επηρεάζει τη θεραπεία και την πρόγνωση. Είναι δε γνωστό ότι όγκοι πάχους >0,5mm έχουν δυσμενή πρόγνωση (Batsakis και συν. 1982, Doval και συν. 1996, Patel και συν. 2002). Επιβαρυντικός προγνωστικός παράγοντας είναι και η οστική διήθηση και έχει παρατηρηθεί ότι περιορίζει το χρόνο επιβίωσης στους 15 περίπου μήνες. Γενικά στα μελανώματα του στόματος ως μέσος χρόνος επιβίωσης θεωρούνται τα 1-2 χρόνια μετά τη διάγνωση. Η δετής επιβίωση περιορίζεται μόλις στο 15%. Πιο συγκεκριμένα στο μελάνωμα των ούλων η δετής επιβίωση ανέρχεται στο 18% ενώ στης υπερώας στο 11%. Η παρουσία συνυπάρχουσας (ταυτόχρονης) μεταστατικής λεμφαδενίτιδας μειώνει την επιβίωση στους 18 μήνες (Hicks και Flaitz 2000, Patel και συν. 2002). Με την πρόοδο της μοριακής βιολογίας και την ανάλυση του γενετικού υλικού από μερικούς ερευνητές πιστεύεται ότι ο ανευπλοειδισμός αποτελεί δείκτη κακοήθειας και επηρεάζει αρνητικά την πρόγνωση σε πολλούς μονήρεις όγκους μεταξύ των οποίων και το μελάνωμα (Korobiowska και συν. 1999). Ένας άλλος αποφασιστικός προγνωστικός παράγοντας είναι η παρουσία ή όχι απομακρυσμένων μεταστάσεων την ώρα της διάγνωσης. Σύμφωνα με τον Myers και συν. ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΤ0ΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

8 Θ. ΠΑΝΝΟΥΛΗ και συν. 17 (1999), όγκοι πάχους >4mm έχουν πιθανότητα 50% με 60% για συνύπαρξη λεμφαδενικών μεταστάσεων. Παρόλα αυτά δεν έχει τεκμηριωθεί πλήρως η αναγκαιότητα της προληπτικής τραχηλικής λεμφαδενεκτομής ούτε και κατά πόσο αυτή επηρεάζει θετικά την 5ετή επιβίωση. Οι Barthkowski και συν. (1984), υποστηρίζουν ότι σε πάχος όγκου >3mm ο λεμφαδενικός καθαρισμός είναι αναγκαίος ακόμη και με κλινικά αρνητικούς λεμφαδένες, εφόσον αποκλεισθούν και οι απομακρυσμένες μεταστάσεις. Η υπερέκφραση της πρωτεΐνης ρ53 πιστεύεται ότι είναι ιδιαίτερα υποβοηθητική στην πρόγνωση της νόσου. Μια άλλη χρήσιμη διαγνωστική μέθοδος είναι η PCR (Polymerase chain reaction) και η R-T PCR (reverse transcriptase PCR) για τον καθορισμό της ύπαρξης μικρομεταστάσεων σε λανθάνουσα κατάσταση στους λεμφαδένες ή σε άλλους ιστούς και για τον εντοπισμό της κυκλοφορίας παθολογικών κυττάρων στο περιφερικό αίμα. Στον ορό του αίματος είναι δυνατόν να ανιχνευθεί το αντιγόνο του μελανώματος. Σήμερα ανιχνεύονται ακόμη και διαταραχές χρωμοσωμάτων (1,6,7,9) σε πρώιμα και προχωρημένα στάδια της νόσου (Hicks και Flaitz 2000). Το μελάνωμα του στόματος μεθίσταται ταχύτερα από το μελάνωμα του δέρματος. Οι μεταστάσεις γίνονται λεμφογενώς και αιματογενώς και εντοπίζονται συνήθως στους πνεύμονες, ήπαρ, εγκέφαλο και οστά, όργανα τα οποία πρέπει να ελέγχονται περιοδικά (Patton και συν. 1994, Aydogan και συν. 1996, Clarkson 1998). Η διενέργεια βιοψίας σε κάθε εσπακή μελάχρωση του βλεννογόνου θεωρείται ότι δεν προκαλεί διασπορά σε περίπτωση μελανώματος, ούτε επηρεάζει την πορεία της νόσου. Είναι προτιμότερο να γίνεται στην πορεία της λεμφικής παροχέτευσης ή στο παχύτερο και σκοτεινότερο σημείο της βλάβης (Clarkson 1998). Προκειμένου να διευκολυνθεί το εργαστήριο στη διάγνωση είναι σκόπιμο το παρασκεύασμα να συνοδεύεται από ένα ιστοτεμάχιο μονιμοποιημένο ώστε να είναι δυνατός ο ανοσοϊστοχημικός έλεγχος και η παρατήρηση σε Η/Μ. Κατά τον ανοσοϊστοχημικό έλεγχο χρησιμοποιούνται η S-100 πρωτεΐνη, η MART-1 και η ΗΜΒ45. Είναι άγνωστο αν και άλλα αντιγόνα που χρησιμοποιούνται στο μελάνωμα του δέρματος είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθούν και στο στοματικό μελάνωμα (Barrett και συν. 1995, Barrett και Raja 1997, D'Silva και συν. 2002, Tauscher και συν. 2002). Μικροσκοπικά η διαφορική διάγνωση του πρωτοπαθούς μελανώματος του στόματος από το δευτεροπαθές βασίζεται στο γεγονός ότι στο πρωτοπαθές υπάρχει συνένωση του βλεννογόνου με τη βλάβη ενώ στο μεταστατικό τουλάχιστον στα αρχικά στάδια διαχωρίζεται από τον βλεννογόνο. Όσο αφορά στα ιστοπαθολογικά χαρακτηριστικά είναι δύσκολος ο διαχωρισμός μεταξύ της βλάβης του δέρματος και αυτής του βλεννογόνου (Henderson και συν. 1986, Peckitt και Wood 1990). Στα μελανώματα του στόματος ο όγκος αποτελείται από ατρακτοειδή κύτταρα που σχηματίζουν σωρούς ή παρουσιάζουν πασσαλοειδή διάταξη. Η εικόνα αυτή προσομοιάζει με αυτή των σαρκωμάτων, του ακανθοκυτταρικού Ca και μερικές φορές του αδενο-ca (Eisen και Voorhees 1991). Η θεραπεία του μελανώματος είναι χειρουργική και πρέπει να πραγματοποιείται έγκαιρα και κατά τρόπο ριζικό (Eisen και Voorhees 1991, Nakahara και συν. 1995, Clarkson 1998). Το εύρος των υγιών ιστών που αφαιρούνται με τη βλάβη και ο τρόπος με τον οποίο αυτή επηρεάζεται είναι άγνωστο, αλλά περιθώριο 1cm είναι περιθώριο αποδεκτό για όγκους της στοματικής κοιλότητας. Η κρυοχειρουργική εφαρμόζεται σπάνια όταν η έκταση της βλάβης είναι ιδιαίτερα μεγάλη. Υπάρχουν κάποιες ενδείξεις ότι μετά την κρυοχειρουργική η λεμφοκυτταρική δραστηριότητα είναι αυξημένη, γεγονός που είναι δυνατόν να αποτελεί μειονέκτημα από πλευράς ανοσοποιητικού συστήματος (Nakahara και συν. 1995). Όσον αφορά την ακτινοθεραπεία (Α/Θ), το μελάνωμα δεν είναι ακτινοευαίσθητο, για το λόγο αυτό η Α/Θ εφαρμόζεται σε ηλικιωμένους ή σε ανεγχείρητες περιπτώσεις. Επίσης μετεγχειρητικά σε κοίτη όγκου με επισφαλή όρια εκτομής και αναλγητικά σε οστικές μεταστάσεις. Έχει αναφερθεί ότι σε σπάνιες περιπτώσεις μελανώματα ανταποκρίθηκαν πλήρως στην Α/Θ με υψηλές δόσεις και με ημερήσια δόση >400 rads. Ως προς τη χημειοθεραπεία (Χ/Θ) η δικαρβαζίνη μεμονωμένα ή σε συνδυασμό με άλλες ουσίες αποτελεί φάρμακο εκλογής και προσφέρει τα ικανοποιητικότερα αποτελέσματα από τα υπόλοιπα χημειοθεραπευτικά φάρμακα (Doval και συν. 1996). Ο έλεγχος του αποτελέσματος μετά από Α/Θ και Χ/Θ γίνεται με scanning test (συνήθως scanning FDG-PET) χωρίς όμως αξιόπιστα πάντοτε αποτελέσματα, δεδομένου ότι μερικές φορές υπολειμματικές ΤΟΜΟΣ 4, No 1, 2003

9 18 ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ ΣΤΟΜΑΤΟΣ εστίες ανιχνεύονται ανιχνεύσιμες ιστολογικά μετά από λεμφαδενικό καθαρισμό και Α/Θ είναι δυνατόν να μην ανιχνευθούν με τη δοκιμασία αυτή (Hicks και Flaitz 2000). Στα πλαίσια της θεραπευτικής αντιμετώπισης του μελανώματος χρησιμοποιείται και η ανοσοθεραπεία με στόχο την ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού συστήματος. Συνήθως χρησιμοποιείται το BCG (Bacille-Calmette-Guerin), το οποίο ενεργοποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα καθώς και η ιντερφερόνη. Έχει παρατηρηθεί ότι ορισμένα μελανώματα του δέρματος, σπλάχνων και στοματικής κοιλότητας έχουν υποχωρήσει μετά από ενέσεις ιντερφερόνης μέσα στον όγκο. Ο συνδυασμός ιντερφερόνης-cemetidine θεωρείται ότι ενεργοποιεί τα Τ κύτταρα φονείς, ενισχύοντας τα κατασταλτικά κύτταρα προκαλώντας κατά τον τρόπο αυτό μείωση των διαστάσεων του όγκου (Yoshida και συν. 1994, Nakahara και συν. 1995). Στο εγγύς μέλλον θα είναι δυνατόν να αναζητά κανείς τα κύτταρα που θα μπορούν να εξελιχθούν σε μελάνωμα (tumorogenic melanoma cells) και να αντιμετωπίζονται έγκαιρα και αποτελεσματικά αποτρέποντας έτσι την τοπική υποτροπή και τις μεταστάσεις (Hicks και Flaitz 2000). Σύμφωνα επίσης με τις τελευταίες απόψεις δεν είναι μακριά η εποχή που νεώτερες θεραπείες όπως χορήγηση αντισωμάτων εναντίον ειδικών παραγόντων του μελανώματος, εμβόλιο, γονιδιακή θεραπεία για αποκατάσταση κυτταρογενετικών ανωμαλιών και μεταλλαγμένων γονιδίων θα μπορούν να προσφέρουν αποτελεσματική θεραπεία αλλά και προστασία για το μελάνωμα. Hellenic Arch Oral Maxillofac Surg 4(1): 13-19, SUMMARY Malignant Melanoma of the Oral Cavity. Report of 4 Cases. Giannouli Th. 1, Vahtsevanos K. 2, Antoniadis V. 1, Antoniades K. 3, Toliou Th. 4 From the Department of Oral Surgery, Theagenio Cancer Hospital, Thessaloniki, Greece. Oral malignant melanomas are extremely rare, accounting for 0,2-8% of all malignant melanomas. They tend to metastasize or locally invade tissue more readily than other malignant tumors in the oral region, such as squamous cell carcinoma and adenocarcinoma. Their etiology remains unknown- Criteria for primary oral melanoma include demonstration of melanoma in the oral mucosa, presence of junctional activity and inability to demonstrate extraoral primary disease. The prognosis of oral lesions is recognized to be worse than skin lesions. The average survival after diagnosis has varied from 13 to 20%. Radical surgical management remains the preferred treatment in combination with chemotherapy and immunotherapy. Our experience of four patients with oral malignant melanoma is presented and the management of such lesions discussed. 1. Oral Surgeon. 2. Oral Surgeon, Senior Registrar. 3. Associate Professor, Dept of Oral Surgery, Dental School University of Thessaloniki, Greece. 4. Head, Dpt of Pathology. Key words: Malignant melanoma, Oral melanoma, Oral cancer. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Aydogan B, Myers J, Myers E, Kirkwood J: Malignant melanoma metastatic to the tonsil. Laryngoscope 106: 313-6, Barkhordar RA, Berston ED, Ramos DM: Cervical lymph node metastasis: model for study of head neck melanoma. Oral Oncol. 31: 49-52, Barrett AW, Bennett JH, Speight PM: A Clinicopatholical and immunohistochemical analysis of primary oral mucosal melanoma. Oral Oncol. 31: 100-5, Barrett AW. Raja AMH: The immunohistochemical identification of human oral mucosal melanocytes. Oral Oncol. 42: 77-81, Cebrian Carretero JL, Chamorro Pons M, Montesdeoca N: Melanoma of the oral cavity, review of the literature. Med. Oral 6: 371-5, Clarkson E: Current management of oral melanoma, Oral Maxillof. Surg. Clin. North Am. 10: , Doval DC, Rama Rao C, Sabitha KS, Vigayakumar M, Misra K, Mani PP, Papsy SV: Kumaraswamy. Eur. J. Surg. Oncol. 22: 245-9, D'Silva NJ, Kurago Z, Polverini PJ, Hanks CT, Paulino AF: Malignant melanoma of the oral mucosa in a 17-year-old adolescent girl. Arch. Pathol. Lab. Med. 126: , ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΠΚΗΣ

10 Θ. ΠΑΝΝΟΥΛΗ και συν. 19 Eisen D, Voorhees JJ: Oral melanoma and other pigmented lesions of the oral cavity. J. Am. Acad. Dermatol. 24: , Hannah A, Feigen M, Quong G, Akhurst T, Berlangieri S, Zimet A, Zalcberg J, McKay W, Scott A: Use of ( 18 F)- fluorodeoxyglucose positron emission tomography in monitoring response of recurrent neurotropic desmoplastic melanoma to radiotherapy. Otolaryngol Head Neck Surg. 122: 304-6, Hicks MJ, Flaitz CM: Oral mucosal melanoma: epidemiology and pathology. Oral Oncol. 36: , Kilpatrick S, White W, Browne JD: Desmoplastic malignant melanoma of the oral mucosa. Cancer 78: 383-9, Korabiowska M, Brinck U, Ruschenburg I, Honig JF, Stachura J, Droese M: Loss of DNA-mismatch repair gene expression in oral melanomas. Oncol. Repor. 6: 921-3, Lopez-Graniel CM, Ochoa-Carrillo FG, Meneses-Garcia A: Malignant melanoma of the oral cavity: diagnosis and treatment experience in a Mexican population. Oral Oncol. 35: , Manganaro A, Hammond HL, Dalton MJ, Williams TP: Oral melanoma, a case reports and review of the literature. Oral Surg. Oral Path. Oral Med. Oral Radiol. Endod. 80: 670-6, Meyers JN: Value of neck dissection in the treatment of patients with intermediate-thickness cutaneous malignant melanoma of the head and neck. Arch Otolaryngol. Head Neck Surg. 125: 110-7, Nakahara H, Kitamura R, Shirasuna K: Simultaneous malignant melanoma and squamous cell carcinoma of the oral cavity: a case report. J. Oral Maxillof. Surg. 53: , Notani K, Shindoh M, Yamazaki Y, Nakamura H, Watanabe M, Kogoh T, Ferguson M, Fukuda H: Amelanotic melignant melanomas of the oral mucosa. Br. J. Oral Maxillofac. Surg. 40: , Patel SG, Prasad ML, Escrig M, Shaha AR, Kraus DH, Boyle JO, Huvos AG, Busam K, Shah JP: Primary musocal malignant melanoma of the head and neck. Head Neck 24: , Patton LL, Brahim SJ, Baker RA: Metastatic malignant melanoma of the oral cavity. Oral Surg. Oral Med. Oral Pathol. 78: 51-6, Peckitt NS, Wood GA, Clwyd W: Malignant melanoma of the oral cavity, a case report. Oral Surg Oral Med. Oral Pathol. 70: 161-4, Peralta E, Yarington CT, Glean M: Malignant melanoma of the head and neck: effect of treatment on survival. Laryngoscope 108: 220-3, Smyth AG, Ward-Booth RP, Avery BS, EWH: To: Malignant melanoma of the oral cavity - an increasing clinical diagnosis? Br. J. Oral Maxillofac. Surg. 31: 230-5, Spiegel JH, Singer MI: Primary malignant melanoma of the tongue. Otolaryngol. Head Neck Surg. 121: 163, Strauss J, Strauss S: Oral malignant melanoma: a case report and review of literature. J. Oral Maxillafac. Surg. 52: 972-6, Tanaka N, Amagasa T, Iwaki H, Shoda S, Takeda M, Ohashi K, Reck S: Oral malignant melanoma in Japan. Oral Surg. Oral Med. Oral Pathol. 78: 81-90,1994. Tauscher AE, Jewell WR, Damjanov I: Malignant melanoma of the lip spreading in a pagetoid manner in the minor salivary glands. Oral Surg. Oral Med. Oral Pathol. Oral Radiol. Endod. 94: , Umeda M, Kamatsubara H, Shibuya Y, Yokoo S, Komori T: Premalignant melanocytic dyspalsia and malignant melanoma of the oral mucosa. Oral Oncol. 38: 714, Umeda M, Shimada K: Primary malignant melanoma of the oral cavity - its historical classification and treatment Br. J. Oral Maxillofac, Surg. 32: 39-47, Yoshida H, Mizukami M, Hirohata H, Hagiwara T: Response of primary oral malignant melanoma to interferon: report of two cases. J. Oral Maxillof. Surg. 52: , ΤΟΜΟΣ 4, No 1,2003

11 Αρχεία Ελληνικής Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής 4(1): 20-32, Ελληνικής Εταιρείας Στοματογναθοπροσωπικής Χειρουργικής Αντιμετώπιση Καταγμάτων Κάτω Γνάθου. Αναφορά σε 114 Ασθενείς. Γαβριήλ Σ. 1, Γιαμαρέλος Γ. 2, Δενδρινός Χ. 2, Μελακόπουλος Ι. 3, Σεμπέπου Ι. 4, Μποσινάκου Μ. 5 Από τη Γναθοχειρουργική Κλινική τον «Ιπποκράτειου» ΠΓΝΑ. (Διευθ.: Άμ. Επίκ. Καθηγήτρια Δρ., Δρ. Μαρία Μποσινάκου). ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στπν παρούσα εργασία παρουσιάζεται η στατιστική ανάλυση και αντιμετώπιση 114 ασθενών με κατάγματα της κάτω γνάθου. Αναφέρονται τα πλεονεκτήματα της λειτουργικά σταθερής οστεοσύνθεσης και γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στις απόψεις που επικρατούν όσον αφορά τη χρησιμοποίηση των πλακών τύπου Αθ και των πλακών τύπου mini στην αντιμετώπιση των καταγμάτων της κάτω γνάθου. Συμπερασματικά θεωρούμε ότι παρ' ότι οι πλάκες τύπου ΑΟ εξασφαλίζουν υψηλού βαθμού ακινητοποίηση, οι mini πλάκες αποτελούν ένα άριστο μέσο για τη θεραπευτική αντιμετώπιση των καταγμάτων της κάτω γνάθου όταν η ανοικτή μέθοδος έχει ένδειξη, δεδομένου του ότι αφ' ενός μεν προσφέρουν επαρκή ακινητοποίηση του κατάγματος και προσφέρουν τα πλεονεκτήματα της λειτουργικά σταθερής ακινητοποίησης αφ' ετέρου δε αποφεύγονται τα μειονεκτήματα των πλακών οστεοσύνθεσης τύπου ΑΟ, στα οποία αναφερθήκαμε. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η κάτω γνάθος ως το πιο προέχον μετά τα ρινικά, οστούν του προσώπου αποτελεί συνήθη περιοχή εκούσιας ή ακούσιας άσκησης βίας (Μάρτης 1992). Τα κατάγματα της κάτω γνάθου αφορούν το 44-80% των καταγμάτων του σπλαχνικού κρανίου κατά τις διάφορες στατιστικές μελέτες (Zachariades και συν. 1983, Μάρτης και συν. 1986, Χατζημανώλης Μέρος της εργασίας αυτής ανακοινώθηκε στο 10ο Πανελλήνιο Συνέδριο Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής. 1. Οδοντίατρος, Ιατρός, Γναθοχειρουργός, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν. Saar/Homburg Γερμανίας, EBOMFS, Επιμ. Α' ΕΣΥ, ΠΓΝΑ «Ιπποκράτειο». 2. Γναθοχειρουργός, Αν. Διευθ. ΕΣΥ, ΠΓΝΑ «Ιπποκράτειο». 3. Ειδικευόμενος Γναθοχειρουργός, ΠΓΝΑ «Ιπποκράτειο», Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν. Αθηνών. 4. Οδοντίατρος, συνεργάτης Γναθοχειρουργικής Κλινικής, ΠΓΝΑ «Ιπποκράτειο». 5. Οδοντίατρος, Ιατρός, Γναθοχειρουργός, Αμ. Επικ. Καθηγήτρια, Διδάκτωρ Ιατρικής και Οδοντιατρικής Σχολής Παν. Αθηνών, Διευθύντρια Γναθοχειρουργικής Κλινικής ΠΓΝΑ «Ιπποκράτειο». Λέξεις κλειδιά: Κατάγματα κάτω γνάθου, οστιοσύνθεση, πλάκες οστεοσύνθεσης. και συν. 1991, Ewers και συν. 1995). Γενικά οι μέθοδοι θεραπευτικής αντιμετώπισης των καταγμάτων της κάτω γνάθου διακρίνονται στις συντηρητικές ή κλειστές μεθόδους (διαγναθική ακινητοποίηση), στς χειρουργικές ή ανοικτές (οστεορραφή, τοποθέτηση πλακών οστεοσύνθεσης) ή ακόμη στις ενδιάμεσες μεθόδους όπως π.χ. ακινητοποίηση νωδής κάτω γνάθου χρησιμοποιώντας νάρθηκες και περιγναθική συρμάτωση. Η επιλογή του είδους της θεραπευτικής αντιμετώπισης εξαρτάται γενικά από τον τύπο του κατάγματος, τους συνοδούς τραυματισμούς, την κατάσταση του οδοντικού φραγμού, τη γενική κατάσταση του ασθενούς (Krueger 1988, Becker και Austermann 1990), αλλά και από υποκειμενικά κριτήρια όπως την εμπειρία του επεμβαίνοντος, την εμπιστοσύνη στα αποτελέσματα της μεθόδου, τη συνεργασία του αρρώστου, τη στοματική υγιεινή κ.ά. (Lentrodt και Hoeltje 1975, Weingart και Joos 1996, Smith και Teenier 1996). Ως γνωστόν η απλή οστεορραφή είχε ευρεία εφαρμογή στην ανοικτή αντιμετώπιση των καταγμάτων της κάτω γνάθου, αλλά προσέφερε μόνο συγκράτηση των κατεαγότων τμημάτων, ενώ η ακινητοποίηση επιτυγχάνετο μέσω της διαγναθικής ακινητοποίησης.

12 Σ. ΓΑΒΡΙΗΛ και συν. 21 Σήμερα η οστεορραφή αντικαταστάθηκε στην πλειονότητα των περιπτώσεων από τις πλάκες και βίδες οστεοσύνθεσης, οι οποίες επί ορθής εφαρμογής προσφέρουν τόσο συγκράτηση όσο και λειτουργικά σταθερή ακινητοποίηση με αποτέλεσμα να αποφεύγεται μετεγχειρητικά ή να μειώνεται σημαντικά η διάρκεια εφαρμογής της διαγναθικής ακινητοποίησης. Με τον όρο λειτουργικά σταθερή οστεοσύνθεση εννοούμε την οστεοσύνθεση εκείνη, η οποία είναι σε θέση να αντιρροπήσει τις μυϊκές δυνάμεις, οι οποίες εξασκούνται επί των κατεαγότων τμημάτων όταν φορτίζεται λειτουργικά το κατεαγός μέλος και παρέχεται απόλυτη ή πρακτικά σχεδόν απόλυτη ακινητοποίηση (Becker και Austermann 1990). Η απόλυτη ακινητοποίηση ενός κατάγματος αποτελεί την ιδεώδη προϋπόθεση για μία απρόσκοπτη κατά το δυνατόν πρωτογενή πώρωση ενός κατάγματος (Brons και Boering 1970, Spiessl 1975, Niederdellmann και Akuamoa - Boateng 1978, Beckers 1979, Krueger 1988, Becker και Austermann 1990). Η απόλυτη ή πρακτικά σχεδόν απόλυτη ακινητοποίηση επετεύχθη με την εφαρμογή της διακαταγματικής συμπίεσης με τα σύγχρονα υλικά οσιεοσύνθεσης. Η συμπίεση αυτή μπορεί να εφαρμοστεί είτε στατικά από το σύστημα οσιεοσύνθεσης όπως π.χ. με τις πλάκες τύπου ΑO (Arbeitsgemeinschaft fur Osteosynthese fragen) ή ASIF (Association for the study of Internal fixation), είτε δυναμικά από τους μύες που ενεργούν επί της κάτω γνάθου (Becker και Austermann 1990). Στον πίνακα 1 αναφέρονται οι ενδείξεις εφαρμογής λειτουργικά σταθερής οστεοσύνθεσης (Lentrodt και Hoeltje 1975, Krueger 1988, Peled και συν. 1989, Becker και Austermann 1990). ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της εργασίας αυτής είναι να παρουσιάσουμε την εμπειρία μας στην αντιμετώπιση καταγμάτων της κάτω γνάθου και να τονίσουμε τα πλεονεκτήματα της λειτουργικά σταθερής οστεοσύνθεσης και των mini πλακών όταν αποφασίζεται η ανοικτή θεραπευτική αντιμετώπιση των καταγμάτων της κάτω γνάθου. ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ Υλικό της μελέτης αυτής απετέλεσαν 114 ασθενείς με 178 κατάγματα της κάτω γνάθου, οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν στη Γναθοχειρουργική κλινική του Π.Γ.Ν.Α. «Ιπποκράτειο», την τελευταία πενταετία είτε συντηρητικά είτε χειρουργικά. Από τους 114 ασθενείς οι 85 ήταν άνδρες (74,6%) και οι 29 γυναίκες (25,4%). Ο μέσος όρος ηλικίας των ασθενών ήταν 30,1 έτη. Τα αίτια πρόκλησης των καταγμάτων ήταν στο 50,9% (n=58) τροχαία ατυχήματα, 21% (n=24) οφείλοντο σε βιαιοπραγία, 18,4% (n=21) οφείλοντο σε πτώση, στο 3,5% (n = 4) των περιπτώσεων το κάταγμα της κάτω γνάθου προκλήθηκε σε διάφορες αθλοπαιδιές και το υπόλοιπο 6,2% (n = 7) από διάφορα άλλα αίτια. Από τους συνολικά 114 ασθενείς οι 55 (48,2%) είχαν απλό κάταγμα της κάτω γνάθου ενώ οι υπόλοιποι 59 (51,8%) διπλά ή πολλαπλά κατάγματα. Η εντόπιση των καταγμάτων αφορούσε στο 16,8% (n=30) την πρόσθια περιοχή, 19,1% (n=34) το σώμα της κάτω γνάθου, 24,7% (44) την γωνία της κάτω γνάθου, 1,7% (n=3) τον κλάδο, 33,7% (n=60) Πίνακας 1: Ενδείξεις λειτουργικά σταθερής οστεοσύνθεσης. 1. Μη ικανοποιητική ανάταξη ή ακινητοποίηση του κατάγματος με τη χρήση συντηρητικών μεθόδων θεραπευτικής αντιμετώπισης. 2. Συντριπτικά κατάγματα. 3. Νωδή κάτω ή άνω γνάθος προς αποφυγή περιγναθικής συρμάτωσης ή ανάρτησης. 4. Συνυπάρχοντα κατάγματα κονδύλων, τα οποία χρήζουν Λειτουργικής θεραπευτικής αντιμετώπισης. 5. Καταστάσεις στις οποίες θα πρέπει να αποφεύγεται η διαγναθική ακινητοποίηση. - Διανοητική καθυστέρηση - Ψυχιατρικά ή νευρολογικά νοσήματα - Απώλεια συνείδησης - Υπερέμεση (π.χ. εγκυμοσύνη) - Παθήσεις πνευμόνων με έντονη απόχρεμψη - Αλκοολισμός, χρήση τοξικών ουσιών - Νοσήματα που συνοδεύονται από σπασμούς (επιληψία) ΤΟΜΟΣ 4, No 1,2003

13 22 ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΚΑΤΩ ΓΝΑΘΟΥ. ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ 114 ΑΣΘΕΝΕΙΣ Πίνακας 2: Αιτιολογία, εντόπιση και αντιμετώπιση των καταγμάτων. Ασθενείς Εντόπιση Αιτιολογία Αντιμετώπιση ΑΝΔΡΕΣ 85 (74,6%) ΓΥΝΑΙΚΕΣ 29 (25,4%) Πρόσθια Περιοχή 30 (16,8%) Σώμα 34 (19,1%) Γωνία 44 (24,7%) Κλάδος 3 (1,7%) Κόνδυλος 60 (33,7%) Φατνιακές αποφύσεις 6 (3,4%) Κορωνοειδής απόφυση 1 (0,6%) Τροχαία 58 (50,9%) Βιαιοπραγία 24 (21%) Πτώση 21 (18,4%) Αθλοπαιδιές 4 (3,5%) Διάφορα αίτια 7 (6,2%) ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΑ 39 (34,2%) ΟΣΤΕΟΡΡΑΦΗ 5 (4,4%) ΠΛΑΚΕΣ ΤΥΠΟΥ ΑΟ 12 (10,5%) ΠλΑΚΕΣ ΤΥΠΟΥ ΜΙΝΙ 58 (50,9%) ΣΥΝΟΛΟ 178 Πίνακας 3: Επιπλοκές κατά την αντιμετώπιση των καταγμάτων. Αντιμετώπιση Διαταραχές Σύγκλεισης Διάσπαση Τραύματος Δύσμορφες Εξωστοματικές ουλές ΔΙΑΓΝΑΘΙΚΗ ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΗ n=39 3 (7,7%) ΟΣΤΕΟΡΡΑΦΗ n=5 ΠΑΑΚΕΣ ΤΥΠΟΥ Αθ (n=12) 1, (8,3%) ΠΛΑΚΕΣ ΤΥΠΟΥ ΜΙΝΙ (n=58) 1 (1,7%) ΣΥΝΟΛΟ (8,6%) 5 2 (16,6%) 2 ΣΥΝΟΛΟ ΕΠΙΠΛΟΚΩΝ 12 (10,5%) ήταν κατάγματα κονδύλου, 3,4% (n=6) κατάγματα φατνιακών αποφύσεων και 0,6% (n=1) κατάγματα κορωνοειδούς απόφυσης. Από τους 114 ασθενείς της μελέτης οι 39 (34,2%) αντιμετωπίσθηκαν συντηρητικά με την εφαρμογή της διαγναθικής ακινητοποίησης και υπό τοπική αναισθησία. Η διαγναθική ακινητοποίηση ως μόνη μέθοδος θεραπευτικής αντιμετώπισης καταγμάτων κάτω γνάθου εφαρμόστηκε στους ασθενείς εκείνους, οι οποίοι παρουσίαζαν κάταγμα της κάτω γνάθου χωρίς παρεκτόπιση και ιδιαίτερες διαταραχές σύγκλεισης, όταν υπήρχε αντένδειξη χορήγησης γενικής αναισθησίας και επί συνυπάρξεως καταγμάτων κονδύλων, τα οποία απαιτούσαν διαγναθική ακινητοποίηση (π.χ. κάταγμα βάσεως κονδύλου χωρίς παρεκτόπιση). Απαραίτητη προϋπόθεση για την εφαρμογή διαγναθικής ακινητοποίησης αποτελούσε η απουσία καταστάσεων, στις οποίες η διαγναθική ακινητοποίηση θα πρέπει να αποφεύγεται (π.χ. αλκοολισμός, χρήση τοξικών ουσιών, ψυχιατρικά νοσήματα κλπ). Από τους ασθενείς που αντιμετωπίσθηκαν με ανοικτή χειρουργική μέθοδο στους 5 ασθενείς (4,4%) έγινε οστεορραφή και διαγναθική ακινητοποίηση, στους 12 (10,5%) χρησιμοποιήθηκαν πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου Αθ και στους 58 ασθενείς (50,9%) mini πλάκες οστεοσύνθεσης κατά τις αρχές των Michelet - Champy - Lodde (Εικ. 1). Στην πλειονότητα δηλαδή των περιπτώσεων (93,3%) επελέγη η οδός της λειτουργικά σταθερής οστεοσύνθεσης όταν αποφασίστηκε ανοικτή μέθοδος θεραπευτικής αντιμετώπισης καταγμάτων της κάτω γνάθου. Ανοικτή μέθοδος εφαρμόστηκε σε περιπτώσεις ασθενών με παρεκτοπισμένα κατάγματα κάτω γνάθου, σε συντριπτικά κατάγματα, σε περιπτώσεις νωδής κάτω ή άνω γνάθου προς αποφυγή περιγναθικής συρμάτωσης ή ανάρτησης, σε συνυπάρχοντα κατάγματα κονδύλων, τα οποία χρήζουν λειτουργι- ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

14 Σ. ΓΑΒΡΙΗΛ και συν. 23 όλες τις υπόλοιπες περιπτώσεις ανοικτής αντιμετώπισης εφαρμόστηκε γενική αναισθησία. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Εικ. 1: Κάταγμα κάτω γνάθου μετά την ανάταξη και ακινητοποίηση με mini πλάκες οστεοσύνθεσης. κής θεραπευτικής αντιμετώπισης και σε καταστάσεις στις οποίες η διαγναθική ακινητοποίηση θα πρέπει να αποφεύγεται. Η χρησιμοποίηση απλής οστεορραφής σε συνδυασμό με διαγναθική ακινητοποίηση (n =5) έγινε με βάση οικονομικά κριτήρια. Η χρήση πλακών οσιεοσύνθεσης τύπου ΑO (n=12) απετέλεσε επιλογή του επεμβαίνοντα χωρίς ιδιαίτερα κριτίρια. Μοναδικό κριτήριο για την χρησιμοποίηση πλακών οσιεοσύνθεσης τύπου mini (n=58) απετέλεσε η ανάγκη εφαρμογής ανοικτής και λειτουργικά σταθερής οσιεοσύνθεσης, χωρίς να ληφθούν υπ' όψιν άλλα κριτήρια π.χ. εντόπιση του κατάγματος, βαθμός παρεκτόπισης, συντριπτικό ή όχι κλπ. Σε όλες τις περιπτώσεις ανοικτών καταγμάτων της κάτω γνάθου εφαρμόστηκε με την άφιξη του ασθενούς στο νοσοκομείο είτε διαγναθική ακινητοποίηση, είτε κάποιο είδος πρόχειρης ακινητοποίησης (βρόγχος, νάρθηκας τύπου Stout κλπ) προκειμένου να ελαττωθεί το άλγος, να επισχεθεί η αιμορραγία και κυρίως να ελαττωθεί ο κίνδυνος λοίμωξης και συγχρόνως άρχιζε η χορήγηση αντιβίωσης ευρέως φάσματος. Στις περιπτώσεις εκείνες όπου χρησιμοποήθηκαν mini πλάκες εφαρμόστηκε μετεγχειρητικά διαγναθική ακινητοποίηση για 7-10 ημέρες. Η τοποθέτηση των mini πλακών πραγματοποιήθηκε με ενδοστοματική προσπέλαση και σε τρεις περιπτώσεις καταγμάτων της γωνίας της κάτω γνάθου με συνδυασμό ενδοστοματικής και διαπαρειακής προσπέλασης. Στις περιπτώσεις εκείνες όπου χρησιμοποιήθηκαν πλάκες τύπου ΑO ή απλή οστεοραφή η προσπέλαση ήταν πάντα δια της εξωστοματικής οδού. Σε τρεις μόνο περιπτώσεις ασθενών (4%), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου mini επελέγη η τοπική αναισθησία, ενώ σε Σοβαρές επιπλοκές όπως οστεομυελίτιδα, ψευδάρθρωση, διαπύηση τραύματος ως και σοβαρές διαταραχές συγκλείσεως δεν παρατηρήσαμε σε κανένα από τους ασθενείς μας. Στην ομάδα των ασθενών (n=39), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με χρήση πλακών οστεοσύνθεσης τύπου ΑO παρουσιάστηκαν ως επιπλοκές σε ποσοστό 16,6% (n=2) μη αισθητικά αποδεκτές εξωστοματικές ουλές και σε ποσοστό 8,3% (n=1) ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως οι οποίες διορθώθηκαν με εκλεκτικό τροχισμό. Στην ομάδα των ασθενών (n=58), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με τη χρήση πλακών τύπου mini βάσει των αρχών των Michelet-Champy-Lodde παρουσιάστηκαν μετεγχειρητικά ως επιπλοκές διάσπαση του τραύματος, η οποία αντιμετωπίστηκε με πλύσεις χωρίς περαιτέρω δυσάρεστα αποτελέσματα σε ποσοστό 8,6% (n=5), ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως οι οποίες αντιμετωπίστηκαν με εκλεκτικό τροχισμό σε ποσοστό 1,7% (n=1). Οι 5 ασθενείς οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με συνδυασμό διαγναθικής ακινητοποίησης και οστεοραφής δεν παρουσίαζαν μετεγχειρητικά καμία επιπλοκή. Συνολικά είχαμε επιπλοκές στο 10,5% (n=12) των ασθενών μας (n=114). ΣΥΖΗΤΗΣΗ Ανοξείδωτες μεταλλικές πλάκες χρησιμοποιήθηκαν για την αντιμετώπιση καταγμάτων της κάτω γνάθου το 1886 από τον Hansmann, ένα γενικό χειρουργό στο Αμβούργο και λίγο αργότερα το 1895 από ένα βρετανό χειρουργό τον Sir William Lane με φτωχά όμως αποτελέσματα και με υψηλό ποσοστό επιπλοκών (Renton και Wiesenfeld 1996). Ο Luhr στο Αμβούργο (1968), ο Spiessl στην Βασιλεία (1971), οι Schilli και Niederdelmann στο Freiburg (1972) και οι Becker και Machtens (1973) βασισμένοι στις εργασίες της Αθ (Arbeitsgemeinschaft fuer Osteosynthese fragen) ή ASIF (Association for the study of Internal fixation), ανέπτυξαν σύστημα πλακών συμπιέσεως για την κάτω γνάθο. Οι πλάκες αυτού του συστήματος οστεοσύνθεσης με τις έκκε- ΤΟΜΟΣ 4, No 1, 2003

15 24 ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΚΑΤΩ ΓΝΑΘΟΥ. ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ 114 ΑΣΘΕΝΕΙΣ Εικ. 3: Γλωσσική και προς την πλευρά της φατνιακής ακρολοφίας διάσταση κατά την τοποθέτηση πλακών τύπου Αθ. Εικ. 2: Επίδραση των μυών, οι οποίοι ενεργούν επί της κάτω γνάθου, στα χείλη των κατεαγότων τμημάτων. ντρες οπές τους και την ειδική κατασκευή τους εξασκούν στατική διακαταγματική συμπίεση. Οι πλάκες αυτές είναι σχετικά ογκώδεις και συγκρατούνται με διαφλοιωτικές βίδες. Για την αποφυγή κακώσεων δοντιών ή του κάτω φατνιακού νεύρου τοποθετούνται κατ' ανάγκη στο κάτω χείλος της κάτω γνάθου. Οι πλάκες αυτού του τύπου παρέχουν απόλυτη ή πρακτικά σχεδόν απόλυτη ακινητοποίηση του κατάγματος και κατ' αυτόν τον τρόπο εξασφαλίζεται η άμεση λειτουργική αποκατάσταση της κάτω γνάθου. Όταν φορτίζεται λειτουργικά η κάτω γνάθος δημιουργούνται με τη δράση των μυών που δρουν επ' αυτής δύο διαφορετικές τάσεις στη γραμμή του κατάγματος. Στην περιοχή της φατνιακής ακρολοφίας δημιουργείται μία τάση απομάκρυνσης των κατεαγότων άκρων και στο κάτω χείλος της κάτω γνάθου μία τάση συμπίεσης (Εικ. 2). Η τοποθέτηση όμως των πλακών τύπου Αθ αφ' ενός μεν στο κάτω χείλος της κάτω γνάθου και αφ' ετέρου παρειακά έχει δύο βιο-μηχανικά μειονεκτήματα. Το ένα είναι ότι τοποθετούνται σιη βιο-μηχανι- κά μη ευνοϊκή θέση της κάτω γνάθου (σχεδόν στο σημείο όπου ασκείται συμπίεση από τη δράση των μυών όταν φορτίζεται λειτουργικά η κάτω γνάθος) και έτσι δεν μπορούν να εξουδετερώσουν απόλυτα τις δυνάμεις έλξεως και διάστασης του κατάγματος που εξασκούνται από τους μύες στην περιοχή της φατνιακής ακρολοφίας. Και το άλλο μειονέκτημα είναι ότι εξ' αιτίας της στατικής συμπίεσης προκαλούν διάσταση του κατάγματος τόσο γλωσσικά όσο και προς την περιοχή της φατνιακής ακρολοφίας με δυσάρεστα επακόλουθα στη σύγκλειση (Krueger 1988, Becker και Austermann 1990) (Εικ. 3). Για την αποφυγή της γλωσσικής διάστασης κάμπτεται η πλάκα λίγο παραπάνω κατά την προσαρμογή της. Προκειμένου να αποφευχθεί η διάσταση προς την πλευρά της φατνιακής ακρολοφίας είτε τοποθετείται μία δεύτερη πλάκα με μονοφλοιώδεις βίδες κοντά σιη φατνιακή ακρολοφία είτε χρησιμοποιείται το σύστημα πλακών τύπου Freiburg. Άλλα μειονεκτήματα του συστήματος αυτών των πλακών είναι ότι συχνά απαιτούν εξωστοματική προσπέλαση με αποτέλεσμα να καταλείπονται ουλές και να υπάρχει κίνδυνος κάκωσης του προσωπικού νεύρου. Πρέπει να αφαιρούνται 6 μήνες περίπου μετά την τοποθέτηση της τόσο διότι γίνονται αντιληπτές από τον ασθενή όσο και διότι το οστούν λόγω της ανεπαρκούς φόρτισης χάνει την ελαστικότητα του και εξασθενίζει (Krueger 1988, Becker και Austermann 1990). Επίσης λόγω του μεγέθους τους ψηλαφώνται ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΠΚΗΣ

16 Σ. ΓΑΒΡΙΗΛ και συν. 25 Εικ. 4: Ιδανική θέση τοποθέτησης των πλακών οστεοσύνθεσης τύπου Mini βάσει των αρχών των Michelet-Champy-Lodde. από τους ασθενείς και σε περιπτώσεις ισχνών κυρίως ασθενών είναι δυνατόν να διαταράσσεται το περίγραμμα του προσώπου. Όσον αφορά τις mini πλάκες επιλέγεται η οδός της δυναμικής αντί της στατικής συμπίεσης. Πρωτοπαρουσιάστηκαν από τον Michelet το 1973 και λίγο αργότερα από τους Champy και Lodde. Οι mini πλάκες τοποθετούνται στη βιο-μηχανικά ευνοϊκή για την πώρωση του κατάγματος της κάτω γνάθου θέση κατά μήκος μίας γραμμής επί της οποίας εξασκούνται οι μεγαλύτερες δυνάμεις έλξεως όταν επιβαρύνεται λειτουργικά η κάτω γνάθος (Εικ. 4). Για την αποφυγή τραυματισμού ακρορριζίων ή του κάτω φατνιακού νεύρου οι βίδες τοποθετούνται μονοφλοιακά. Η ιδανική γραμμή επί της οποίας πρέπει να τοποθετούνται οι mini πλάκες βάσει των ερευνών των Michelet-Champy-Lodde είναι πίσω μεν από το γενειακό τρήμα επί της έξω λοξής γραμμής, κάτω από τα ακρορρίζια των οδόντων και πάνω από τον πόρο του κάτω φατνιακού νεύρου και στην περιοχή αυτή αρκεί μία πλάκα με τουλάχιστον 2 βίδες ανά κατεαγώς τμήμα για να επιτευχθεί λειτουργικά σταθερή ακινητοποίηση. Στην περιοχή όμως μεταξύ των γενειακών τρημάτων πρέπει να τοποθετείται και μία δεύτερη πλάκα 5 mm κάτω από την πρώτη, η οποία έχει τοποθετηθεί κάτω από τα ακρορρίζια των οδόντων, προκειμένου να αντιρροπιστούν οι δυνάμεις στροφής που δρουν στην περιοχή αυτή (Εικ. 4). Όταν επιβαρύνεται λειτουργικά η κάτω γνάθος και ενώ οι mini πλάκες αντιρροπούν τις δυνάμεις έλξεως που έχουν την τάση να παρεκτοπίσουν το κάταγμα της κάτω γνάθου δημιουργείται από τη δράση των μυών διακαταγματική συμπίεση και αύξηση της ακινητοποίησης (Michelet και συν. 1973, Champy και συν. 1975, Champy και Lodde 1976, Krueger 1988, Becker και Austermann 1990). Στη διεθνή βιβλιογραφία επικρατεί η άποψη της λειτουργικά σταθερής ακινητοποίησης σε συνδυασμό με τη διακαταγματική συμπίεση που παρουσιάζουν τα πλεονεκτήματα της ταχύτερης και κατά το δυνατόν πρωτογενούς πώρωσης του κατάγματος ως και της αποφυγής μετεγχειρητικά της διαγναθικής ακινητοποίησης και προτιμάται σε ποσοστό από 24% - 83,4% (Bier και Harder 1983, Haase και συν. 1983, Fridrich και συν. 1992, Oikarinen και συν. 1993). Όσον αφορά τώρα τον τύπο των χρησιμοποιουμένων πλακών συναγωνίζονται οι πλάκες τύπου Αθ με τις mini πλάκες. Τα τελευταία χρόνια εισήχθησαν και οι πλάκες τριών διαστάσεων (3D) (Fermand 1991, Farmand 1996), όπως και οι απορροφούμενες πλάκες από αλλοπλαστικά υλικά ή οστικά μοσχεύματα (Obwegeser 1998). Στη διεθνή βιβλιογραφία για την αντιμετώπιση καταγμάτων της κάτω γνάθου υπάρχουν θερμοί υποστηρικτές τόσο των πλακών τύπου Αθ (Luhr 1968, Luhr και συν. 1985, Zachariades και συν. 1993, Luhr και Hausmann 1996) όσο και των Mini πλακών (Michelet και συν. 1973, Champy και συν. 1975, Champy και Lodde 1976, Ewers και Haerle 1985, Cawood 1985, Wald και συν. 1988, Takenoshita και συν. 1989, Herbert και Schmit-Neuerburg 1992, Assael 1994, Pape και συν. 1996, Reinhart και συν. 1996, Ehrenfeld και συν. 1996, Ellis και Walker 1996, Ιατρού 2000, Joos και συν. 2001). Στη μελέτη μας όπως αναφέραμε και στην ανάλυση των αποτελεσμάτων μας σοβαρές επιπλοκές όπως σοβαρές διαταραχές συγκλείσεως, διαπύηση τραύματος, οστεομυελίτιδα ή ψευδάρθρωση δεν παρατηρήσαμε σε κανέναν από τους ασθενείς μας, γεγονός το οποίο πρέπει μάλλον να αποδοθεί στην εφαρμογή έστω και πρόχειρης ακινητοποίησης του κατάγματος και την έναρξη χορήγησης προφυλακτικής αντιβίωσης με την άφιξη του ασθενούς στο νοσοκομείο ως και στην προσπάθεια εφαρμογής και ΤΟΜΟΣ 4, No 1, 2003

17 26 ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΚΑΤΩ ΓΝΑΘΟΥ. ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ 114 ΑΣΘΕΝΕΙΣ διατήρησης καλής στοματικής υγιεινής του ασθενούς καθ' όλην τη διάρκεια θεραπείας. Συνολικά είχαμε επιπλοκές στο 10,5% (n=12) των ασθενών μας και οι οποίες αφορούσαν ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως, διάσπαση του ενδοστοματικού τραύματος, δύσμορφες εξωστοματικές ουλές (n=2). Το ποσοστό των επιπλοκών που παρατηρήσαμε στην εργασία μας συμφωνεί με το αποτέλεσμα των επιπλοκών που ανέφεραν άλλοι συγγραφείς σε παρόμοιες εργασίες (Ikemura και συν. 1988, Rix και συν. 1991, Levy και συν. 1991, Pape και συν. 1996, Luhr και Hausmann 1996, Reinhart και συν. 1996, Ehrenfeld και συν. 1996, Schmelzeisen και συν. 1996, Kakoscho και συν. 1996, Niederhagen και συν. 1996, Ellis και Walker 1996). Η διαγναθική ακινητοποίηση ως μόνη μέθοδος θεραπευτικής αντιμετώπισης καταγμάτων της κάτω γνάθου εφαρμόστηκε στους ασθενείς εκείνους, οι οποίοι παρουσίαζαν κάταγμα της κάτω γνάθου χωρίς παρεκτόπιση και ιδιαίτερες διαταραχές σύγκλεισης, όταν υπήρχε αντένδειξη χορήγησης γενικής αναισθησίας και επί συνυπάρξεως καταγμάτων κονδύλων, τα οποία απαιτούσαν διαγναθική ακινητοποίηση (π.χ. κάταγμα βάσεως κονδύλου χωρίς παρεκτόπιση), (Krueger 1988, Becker και Austermann 1990, Horch και Herzog 1997). Στην ομάδα αυτή των ασθενών μας (n=39), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν συντηρητικά με διαγναθική ακινητοποίηση παρουσιάστηκαν ως επιπλοκές σε ποσοστό 7,7% (n=3) ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως, οι οποίες διορθώθηκαν με εκλεκτικό τροχισμό. Το ποσοστό αυτό είναι συγκρίσιμο και μικρότερο από άλλων συγγραφέων (Edeltraud και συν. 1996, Weingart και Joos 1996). Οι Edeltraud και συν. (1996) επί συνόλου 328 ασθενών με κατάγματα της κάτω γνάθου, οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν συντηρητικά ανέφεραν διαταραχές συγκλείσεως σε ποσοστό 14,5%. Επιπλέον ανέφεραν ως επιπλοκές οστεομυελίτιδα σε ποσοστό 3,3% και φλεγμονή μαλακών μορίων σε ποσοστό 1,7%. Οι Weingart και Joos (1996) επί συνόλου 529 ασθενών, οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με διαγναθική ακινητοποίηση ανέφεραν διαταραχές συγκλείσεως σε ποσοστό 13%. Στην ομάδα των ασθενών (n=12), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με τη χρήση πλακών οστεοσύνθεσης τύπου ΑO παρουσιάστηκαν ως επιπλοκές σε ποσοστό 16,6% (n=2) μη αισθητικά αποδεκτές ουλές. Σε όλους τους ασθενείς της κατηγορίας αυτής η προσπέλαση ήταν δια της εξωστοματικής οδού. Σε ένα ασθενή (8,3%) παρουσιάστηκαν ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως, οι οποίες διορθώθηκαν με εκλεκτικό τροχισμό. Η χρησιμοποίηση των πλακών αυτού του τύπου απετέλεσε επιλογή του επεμβαίνοντα, ο οποίος τις επέλεξε λόγου του υψηλού βαθμού ακινητοποίησης του κατάγματος που εξασφαλίζουν (Luhr 1968, Luhr και Hausmann 1996), χωρίς να ληφθούν υπ' όψιν άλλα κριτήρια όπως π.χ. εντόπιση του κατάγματος, βαθμός παρεκτόπισης, συντριπτικό κάταγμα ή όχι κλπ. Αν και ο αριθμός των ασθενών μας στην κατηγορία αυτή είναι μικρός τα αποτελέσματα μας είναι συγκρίσημα με τα αποτελέσματα άλλων συγγραφέων. Οι Luhr και Hausmann (1996) αντιμετώπισαν 922 κατάγματα της κάτω γνάθου σε 701 ασθενείς με ενδοστοματική προσπέλαση χρησιμοποιώντας πλάκες τύπου ΑO με καλά αποτελέσματα. Σοβαρές επιπλοκές του τύπου οστεομυελίτιδας ή ψευδάρθρωσης παρουσιάστηκαν στο 0,86% των ασθενών. Διάσπαση του τραύματος ή διαπύηση μαλακών μορίων χωρίς διαταραχή στην πώρωση του κατάγματος παρετηρήθη στο 6,1%. Στο 1,1% των ασθενών ανέφεραν οι συγγραφείς ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως. Οι Reinert και συν. (1996) χρησιμοποίησαν πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου ΑO για την αντιμετώπιση καταγμάτων της κάτω γνάθου σε 322 ασθενείς με ενδοστοματική προσπέλαση στο 98% των περιπτώσεων. Ως επιπλοκές ανέφεραν δημιουργία αιματώματος ή διάσπαση τραύματος στο 6,5% των ασθενών, φλεγμονή ή διαπύηση μαλακών μορίων 3%, ψευδάρθρωση 0,4% οστεομυελίτιδα 0,4% ενώ στο 3,6% των ασθενών παρατηρήθηκαν διαταραχές συγκλείσεως. Οι Niederhagen και συν. (1996) χρησιμοποίησαν πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου ΑO για την αντιμετώπιση καταγμάτων της κάτω γνάθου σε 131 ασθενείς. Σε 86 από τους ασθενείς της μελέτης επελέγη η εξωστοματική οδός προσπέλασης. Ως επιπλοκές ανέφεραν μη αισθητικά αποδεκτές εξωστοματικές ουλές σε ποσοστό 13.0% (n=12), ενώ παροδική πάρεση του προσωπικού παρατηρήθηκε σε ποσοστό 5,8%. Οι Schmoker και συν. (1983) ανέφεραν μη αισθητικά αποδεκτές ουλές με τη χρήση πλακών οστεοσύνθεσης τύπου ΑO και εξωστοματική προσπέλαση σε ποσοστό 5,8%. ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΠΚΗΣ

18 Σ. ΓΑΒΡΙΗΛ και συν. 27 Οι Weingart και Joos (1996) επί συνόλου 654 ασθενών με κατάγματα της κάτω γνάθου, οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με πλάκες τύπου ΑO και ενδοστοματική στην πλειονότητα των περιπτώσεων προσπέλαση, παρετήρησαν στο 6% των ασθενών διαταραχές συγκλείσεως και στο 15% μετεγχειρητικές φλεγμονές. Στην ομάδα των ασθενών (n=58), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με τη χρήση πλακών οστεοσύνθεσης τύπου mini βάσει των αρχών των Michelet-Champy- Lodde παρουσιάστηκαν μετεγχειρητικά ως επιπλοκές διάσπαση του τραύματος, η οποία αντιμετωπίστηκε με πλύσεις χωρίς περαιτέρω δυσμενείς συνέπειες σε ποσοστό 8,6% (n=5) και ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως, οι οποίες αντιμετωπίστηκαν με εκλεκτικό τροχισμό σε ποσοστό 1,7% (n=1). Τα αποτελέσματα μας είναι συγκρίσιμα με τα αποτελέσματα άλλων συγγραφέων, οι οποίοι χρησιμοποίησαν πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου mini. Οι Pape και συν. (1996) χρησιμοποίησαν mini πλάκες για την αντιμετώπιση 433 καταγμάτων γωνίας της κάτω γνάθου (μεμονομένα ή σε συνδυασμό με άλλα κατάγματα της κάτω γνάθου) σε 422 ασθενείς. Ως επιπλοκές ανέφεραν διάσπαση του τραύματος στο 4% των ασθενών, φλεγμονή μαλακών μορίων σε ποσοστό 4% και διαταραχές συγκλείσεως σε ποσοστό 2%, ενώ δεν παρατήρησαν σοβαρές επιπλοκές όπως ψευδάρθρωση ή οστεομυελίτιδα. Μετεγχειρητικά δεν εφαρμόστηκε διαγναθική ακινητοποίηση εκτός εάν αυτή επιβαλλόταν για άλλους λόγους (π.χ. κατάγματα κονδύλων). Ο Ιατρού (2000) σε 269 κατάγματα της κάτω γνάθου επί συνόλου 188 ασθενών, τα οποία αντιμετωπίστηκαν με πλάκες τύπου mini ανέφερε ως επιπλοκές δημιουργία αποστήματος σε ποσοστό 3% των καταγμάτων, διαταραχή οδοντικής σύγκλεισης σε ποσοστό 2,6%, βλάβη ριζών ή ακρορριζίων στο 3,2%, αποκάλυψη πλάκας σε ποσοστό 3,3% του συνόλου των καταγμάτων, οστεομυελίτιδα στο 1,5% και κάταγμα πλάκας σε ποσοστό 0,7% του συνολικού αριθμού των καταγμάτων (n=269). Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων αυτής της μελέτης η τοποθέτηση των πλακών έγινε με ενδοστοματική προσπέλαση και μόνο στο 8,5% των ασθενών χρησιμοποιήθηκε εξωστοματική ή συνδυασμός ενδοκαι εξωστοματικής προσπέλασης. Σε δύο περιπτώσεις παρατηρήθηκαν δύσμορφες εξωστοματικές ουλές. Στις περιπτώσεις αυτές πραγματοποιήθηκε διόρθωση των ουλών σε δεύτερο χρόνο σε συνδυασμό με αφαίρεση του υλικού οστεοσύνθεσης. Οι Reinhart και συν. (1996) επί συνόλου 384 ασθενών με 503 κατάγματα κάτω γνάθου, οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου mini ανέφεραν ως επιπλοκές διαταραχές συγκλείσεως σε ποσοστό 6,9% των καταγμάτων, διάσπαση τραύματος σε ποσοστό 6,4%, φλεγμονή μαλακών μορίων στο 2% και δημιουργία οστεομυελίτιδος σε ποσοστό 0,6% του συνολικού αριθμού των καταγμάτων (n=503). Στη μελέτη μας στην ομάδα των ασθενών (n=39), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν συντηρητικά παρουσιάστηκαν επιπλοκές σε ποσοστό 7,7% (n=3 και αφορούσαν ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως), στην ομάδα των ασθενών (n=75), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν χειρουργικά παρουσιάστηκαν επιπλοκές σε ποσοστό 12% (n=9). Σύγκριση των αποτελεσμάτων μεταξύ κλειστής και ανοικτής θεραπευτικής αντιμετώπισης των καταγμάτων της κάτω γνάθου δεν είναι εφικτή, αφού η κλειστή μέθοδος εφαρμόστηκε κυρίως σε απλούστερα κατάγματα. Από τη βιβλιογραφία προκύπτει ότι το ποσοστό των επιπλοκών μετά από ανοικτή αντιμετώπιση των καταγμάτων της κάτω γνάθου είναι αυξημένο σε σύγκριση με το ποσοστό των επιπλοκών που εφμανίζονται μετά από συντηρητική θεραπεία (Bier και Harder 1983, Reinhart και συν. 1996) γεγονός, το οποίο κατά κανόνα οφείλεται στο ότι δυσμενέστερα κατάγματα αντιμετωπίζονται ανοικτά. Στην μελέτη μας στην ομάδα των ασθενών (n=12) οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου ΑO παρουσιάστηκαν επιπλοκές σε ποσοστό 25% (δύο ασθενείς με μη αποδεκτές αισθητικά ουλές, ένας ασθενής με ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως), ενώ στην ομάδα των ασθενών (n=58), οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με πλάκες τύπου mini παρουσιάστηκαν επιπλοκές σε ποσοστό 10,3% (5 περιπτώσεις διάσπασης τραύματος, 1 ασθενής με ελαφρές διαταραχές συγκλείσεως). Οι επιπλοκές, οι οποίες παρουσιάστηκαν και στις δύο κατηγορίες ασθενών είναι σχετικά απλές και εύκολα διορθώσιμες. Αν και ο αριθμός των ασθενών, οι οποίοι αντιμετωπίστηκαν με πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου ΑO είναι μικρός για την εξαγωγή συγκριτικών αποτελε- ΤΟΜΟΣ4,Νο1,2003

19 28 ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΚΑΤΩ ΓΝΑΘΟΥ. ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ 114 ΑΣΘΕΝΕΙΣ σμάτων θεωρούμε, ότι οι πλάκες οστεοσύνθεσης τύπου mini αποτελούν ένα πολύ καλό μέσο για τη θεραπευτική αντιμετώπιση των καταγμάτων της κάτω γνάθου όταν η ανοικτή μέθοδος έχει ένδειξη. Διότι τοποθετούνται εύκολα, δεν απαιτούν εξωστοματική προσπέλαση και έτσι αποφεύγεται ο κίνδυνος κάκωσης του προσωπικού νεύρου και η δημιουργία δύσμορφων ουλών, μπορούν να χρησιμοποιηθούν ακόμη και υπό τοπική αναισθησία, δεν υφίσταται επιτακτική ανάγκη να αφαιρεθούν μετά την πώρωση του κατάγματος, παρουσιάζουν μικρό ποσοστό επιπλοκών όπως δείχνουν τα αποτελέσματα τόσο της διεθνούς βιβλιογραφίας όσο και της δικής μας μελέτης, αλλά και διότι η κλινική πράξη δείχνει ότι παρ' όλα τα ερωτηματικά τα, οποία δημιουργήθηκαν με την εισαγωγή τους για τη θεραπευτική αντιμετώπιση των καταγμάτων της κάτω γνάθου όσον αφορά την σταθερότητα τους, οι mini πλάκες παρουσιάζουν το πλεονέκτημα της λειτουργικά σταθερής οστεοσύνθεσης και μπορεί να αποφευχθεί μετεγχειρητικά η διαγναθική ακινητοποίηση (Michelet και συν. 1973, Champy και συν. 1975, Champy και Lodde 1976, Takenoshita και συν. 1989, Herbert και Schmit- Neuerburg 1992, Assael 1994, Pape και συν. 1996, Reinhart και συν. 1996, Ehrenfeld και συν. 1996, Ellis και Walker 1996). Οι περισσότεροι συγγραφείς, οι οποίοι χρησιμοποιούν τις mini πλάκες είτε δεν εφαρμόζουν μετεγχειρητικά διαγναθική ακινητοποίηση είτε εφαρμόζουν διαγναθική ακινητοποίηση για 1 εβδομάδα μετεγχειρητικά προς υποβοήθηση της επούλωσης του μετεγχειρητικού τραύματος. Εξυπακούεται βεβαίως ότι ο ασθενής για 4 εβδομάδες μετά την εφαρμογή της οστεοσύνθεσης με mini πλάκες διατρέφεται με υδαρή και πολτώδη τροφή και εν συνεχεία σταδιακά διατρέφεται με σκληρότερη τροφή. Ο πίνακας 4, δείχνει τα πλεονεκτήματα χρήσιμοποίησης mini πλακών οστεοσύνθεσης στη θεραπευτική αντιμετώπιση καταγμάτων της κάτω γνάθου. Ένα ερώτημα, το οποίο είχε δημιουργηθεί ήταν το κατά πόσο στα κατάγματα της γωνίας της κάτω γνάθου θα πρέπει να χρησιμοποιείται μία μόνο πλάκα επί της έξω λοξής γραμμής όπως πρότειναν οι Michelet- Champy-Lodde ή έπρεπε να χρησιμοποιείται και μία δεύτερη πλάκα στο κάτω χείλος της κάτω γνάθου. Οι Karasz και συν. (1986) με βάση πειραματική εργασία προτείνουν τη χρήση μίας μόνο πλάκας επί της έξω λοξής γραμμής. Αντίθετα οι Kroon και συν. (1991), Choi και συν. (1995), Schierle και συν. (1996) με βάση επίσης πειραματικές εργασίες προτείνουν τη χρήση και μίας δεύτερης mini πλάκας, η οποία πρέπει να τοποθετείται στο κάτω χείλος της κάτω γνάθου. Οι Ellis και Walker (1994) ανέφεραν υψηλό ποσοστό επιπλοκών χρησιμοποιώντας δύο πλάκες σε κατάγματα γωνίας της κάτω γνάθου. Οι ίδιοι συγγραφείς (Ellis και Walker 1996) παρετήρησαν πολύ καλύτερα αποτελέσματα χρησιμοποιώντας μία μόνο πλάκα επί της έξω λοξής γραμμής για την αντιμετώπιση καταγμάτων της γωνίας της κάτω γνάθου. Σήμερα οι περισσότεροι συγγραφείς προτείνουν την τοποθέτηση μία μόνο πλάκας επί της έξω λοξής γραμμής για την αντιμετώπιση καταγμάτων γωνίας της κάτω γνάθου (Michelet και συν. 1973, Champy και Lodde 1975, Pappe και συν. 1996, Ellis και Walker 1996). Εμείς χρησιμοποιούσαμε παλαιότερα δύο πλάκες για την αντιμετώπιση των καταγμάτων της γωνίας της κάτω γνάθου, η τοποθέτηση της πλάκας που ετοποθετείτο στο κάτω χείλος της κάτω γνά- Πίνακας 4: Πλεονεκτήματα χρησιμοποίησης mini πλακών οστεοσύνθεσης στη θεραπεία καταγμάτων της κάτω γνάθου. Προσφέρουν επαρκή ακινητοποίηση όταν τοποθετούνται στη βιο-μηχανικά ορθή θέση και αποφεύγεται η διαγναθική ακινητοποίηση. Τοποθετούνται με ενδοστοματική προσπέλαση. Δεν τραυματίζεται ιδιαίτερα το περιόστεο καθώς και οι μασητήριοι μύες κατά την τοποθέτηση τους. Αποφεύγεται η στατική συμπίεση και τα εξ' αυτής μειονεκτήματα. Εύκολη τεχνική, μικρό ποσοστό επιπλοκών. Προσαρμόζονται εύκολα. Ελάττωση χειρουργικού χρόνου με τη χρήση αυτοκοχλοιούμενων βιδών. Περιορισμένη ποσότης υλικού εμφύτευσης, δεν επηρεάζουν το περίγραμμα του προσώπου και δεν ψηλαφώνται από τον ασθενή. ΑΡΧΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

20 Σ. ΓΑΒΡΙΗΛ και συν. 29 Είκ. 5: Ιατρογενές κάταγμα της γωνίας της κάτω γνάθου προκληθέν αλλαχου, το οποίο αντιμετωπίστηκε με μία μόνο πλάκα οστεοσύνθεσης τύπου mini, και υπό τοπική αναισθησία. Eικ. 6: Ίδια ασθενής 6 μήνες αργότερα. θου εγένετο με ενδοστοματική προσπέλαση και διαπαρειακή υποβοήθηση. Σήμερα χρησιμοποιούμε μόνο μία με άριστα αποτελέσματα (Είκ. 5,6,7). Συμπερασματικά θεωρούμε ότι παρ' ότι οι πλάκες τύπου ΑΟ εξασφαλίζουν υψηλού βαθμού ακινητοποίηση, οι mini πλάκες αποτελούν ένα άριστο μέσο για τη θεραπευτική αντιμετώπιση των καταγμάτων της κάτω γνάθου όταν η ανοικτή μέθοδος έχει ένδειξη, δεδομένου του ότι αφ' ενός μεν προσφέρουν επαρκή ακινητοποίηση του κατάγματος και προσφέρουν τα πλεονεκτήματα της λειτουργικά σταθερής ακινητοποίησης αφ ετέρου δε αποφεύγονται τα μειονεκτήματα των πλακών οστεοσύνθεσης τύπου ΑΟ, στα οποία αναφερθήκαμε. Hellenic Arch Oral Maxillofac Surg 4(1): 20-32, SUMMARY Management of Mandibular Fractures. Report of 114 patients. Gavriil S. 1, Giamarelos G. 2, Dendrinos Chr. 2, Melakopoulos I. 3, Sempepou I. 4, Bosinakou M. 5 From the Department of Oral and Maxillofacial Surgery, General Hospital of Athens «Ippokratio» (Head: Assistant Professor M. Bosinakou). The statistical analysis and the management of 114 patients with mandibular fractures, is presented in this study. The advantages of the functionally stable fixation are reported and the current views regarding the use Εικ. 7: Διπλό κάταγμα κάτω γνάθου αντιμετωπισθέν με mini πλάκες. of ΑO (Arbeitsgemeinschaft fur Osteosynthese fragen) or ASIF (Association for the study of internal fixation) type plates and mini-plates are emphasized, as far as treatment of mandibular fractures is concerned. The ΑO plates provide a high degree of immobilization but present disadvantages which have been mentioned already. In conclusion it is believed that mini-plates constitute a perfect method for the management of mandibular fractures in cases where there is an indication for treating them with open reduction. 1. MD, DDS, Dr. med., EBOMFS, Senior Registrar, General Hospital of Athens «Ippokratio». 2. Oral and Maxillofacial Surgeon, Associate Director, Department of OMS, General Hospital of Athens «Ippokratio». 3. DDS, Dr. med., Oral and Maxillofacial Surgery Resident, General Hospital of Athens «Ippokratio». ΤΟΜΟΣ 4, No 1, 2003

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ...... Εισαγωγή. Μετωπορινογενείς δυσπλασίες (δυσπλασίες μέσης γραμμής)... Κρανιοσυνοστώσεις ή κρανιοσυνοστεώσεις.. Βραγχιακές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 13-9 -2013 Α Π Ο Φ Α Σ Η

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 13-9 -2013 Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 13-9 -2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & Αριθμ. Πρωτ. Y7α/Γ.Π οικ.85787 ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ Α Ταχ Δ/νση : Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Χ. Πάνος Σόλωνος 66, 106 80 Αθήνα Τηλ., Fax: 210 3637 247

Γεώργιος Χ. Πάνος Σόλωνος 66, 106 80 Αθήνα Τηλ., Fax: 210 3637 247 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ online www.haoms.org Τόμος 0, Τεύχος, Δεκέμβριος 009 ISSN 08-89 X Τετραμηνιαίο Επιστημονικό Περιοδικό Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Κουτρούµπα Ι, Χαϊδόπουλος Δ, Θωµάκος Ν, Σωτηροπούλου Μ, Καθοπούλης Ν, Βλάχος

Διαβάστε περισσότερα

φυσιολογικό δέρμα - 1

φυσιολογικό δέρμα - 1 φυσιολογικό δέρμα -1 Επιδερμίδα (επιθήλιο, εξωδερμική προέλευση) Α Α Α Μ θηλώδες χόριο (επιπολής) ακανθωτή στιβάδα βασική στιβάδα χόριο Μ = Μελανοκύτταρο (νευροεξωδερμική προέλευση, νευρική ακρολοφία)

Διαβάστε περισσότερα

18. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ

18. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ 18. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ Ο καρκίνος του ενδομητρίου είναι η συχνότερη μορφή γυναικολογικού καρκίνου στις ΗΠΑ ( 6% όλων των νεοδιαγνωσθέντων καρκίνων στις γυναίκες). Η πρόγνωση είναι σχετικά καλή καθώς

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ Κλειστά (χωρίς λύση της συνέχειας του δέρματος) Ανοικτά (λύση της συνέχειας του δέρματος) επείγουσα χειρουργική επέμβαση Grade I: Grade II: Grade III

Διαβάστε περισσότερα

Πεπραγμένα του τμήματος Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής κατά την πενταετία 2010-2014

Πεπραγμένα του τμήματος Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής κατά την πενταετία 2010-2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ 1 η ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΤΤΙΚΗΣ ΚΑΤ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ Β ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΤΜΗΜΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ & ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ Συντονιστής Διευθυντής:

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα. Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής

Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα. Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής Κλινικής Γ.Ν.Ν.Γ.Παπανικολάου Καρκίνος Πνεύμονα Πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο στις ΗΠΑ

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων

Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων Η εμφάνιση καταγμάτων αποτελεί την κυριότερη επιπλοκή της οστεοπόρωσης. Τα περισσότερα κατάγματα επουλώνονται χωρίς να υπάρχει ανάγκη χειρουργικής επέμβασης,

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ στόμα Η Στοματολογία αποτελεί σημαντικό μέρος της Παθολογίας

ΣΤΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ στόμα Η Στοματολογία αποτελεί σημαντικό μέρος της Παθολογίας ΣΤΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Αν και το στόμα αποτελεί μικρό τμήμα του σώματος είναι στόχος πολυάριθμων νόσων, τοπικών και συστηματικών Νοσήματα βλεννογόνου στόματος Νοσήματα χειλέων Νοσήματα σιαλογόνων αδένων Νοσήματα

Διαβάστε περισσότερα

Ενημέρωση και συγκατάθεση για χειρουργική τοποθέτηση οδοντικών εμφυτευμάτων

Ενημέρωση και συγκατάθεση για χειρουργική τοποθέτηση οδοντικών εμφυτευμάτων Ενημέρωση και συγκατάθεση για χειρουργική τοποθέτηση οδοντικών εμφυτευμάτων Προτεινόμενη θεραπεία: Μετά από προσεκτική κλινική και ακτινογραφική εξέταση του στόματος και εκτίμηση της κατάστασης μου, ο

Διαβάστε περισσότερα

21. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ

21. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ 21. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Ο καρκίνος του μαστού είναι ο πιο συχνός καρκίνος της γυναίκας. Η επίπτωση παγκόσμια είναι περίπου 89 περιστατικά/100.000 γυναίκες ενώ αναφέρονται 800.000 νέα περιστατικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Κατάκλιση ορίζεται η εξέλκωση του δέρματος εξαιτίας πίεσης σε διάφορες περιοχές του σώματος υπερκείμενες οστικών προεξοχών Συχνότητα εμφάνισης

Διαβάστε περισσότερα

Προληπτική Μαστογραφία Ανακαλύπτοντας το DCIS. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Ειδικός Χειρουργός Μαστού

Προληπτική Μαστογραφία Ανακαλύπτοντας το DCIS. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Ειδικός Χειρουργός Μαστού Προληπτική Μαστογραφία Ανακαλύπτοντας το DCIS Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Ειδικός Χειρουργός Μαστού Ductal Carcinoma in Situ Πορογενές καρκίνωμα in Situ In Situ = επί τόπου Τοπικό πορογενές καρκίνωμα; Ductal

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ A. ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ A. ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ A. ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1. Tι είναι ο οστίτης ιστός;... 17 2. Λειτουργία οστεοβλαστών και οστεοκλαστών... 20 3. Το οστικό αυτομόσχευμα, ως κύρια επιλογή στη Στοματική και Γναθοπροσωπική Χειρουργική...

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις :

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Οι όρχεις αποτελούν κομμάτι του αναπαραγωγικού συστήματος (παραγωγή σπερματοζωάριων) του άνδρα αλλά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΑ ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ

ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΑ ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΑ ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ 1ο ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟ: Ca ΝΕΦΡΟΥ Κλαµπάτσας Αθανάσιος Ουρολόγος Επ. Α Ουρολογικό-Ογκολογικό Τµήµα Α.Ν.Θ. «ΘΕΑΓΕΝΕΙΟ» Άνδρας ασθενής ηλικίας 64 ετών Με ατοµικό αναµνηστικό ελεύθερο

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανικές ιδιότητες των οστών

Μηχανικές ιδιότητες των οστών Τα οστά δρουν σαν κατασκευές υποστήριξης και μεταφέρουν φορτία: h Απλή συμπίεση h Λυγισμός (φόρτιση του ενός φλοιού ελκυσμός του άλλου) h Στρέψη Μηχανικές ιδιότητες των οστών h Ισχυρότερα στη συμπίεση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΗΡΜΕΝΟ ΔΕΡΜΑΤΟΪΝΟΣΑΡΚΩΜΑ AΓΓΕΛΙΚΗ ΜΠΕΦΟΝ ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΣΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΝΔΡΕΑΣ ΣΥΓΓΡΟΣ

ΕΠΗΡΜΕΝΟ ΔΕΡΜΑΤΟΪΝΟΣΑΡΚΩΜΑ AΓΓΕΛΙΚΗ ΜΠΕΦΟΝ ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΣΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΝΔΡΕΑΣ ΣΥΓΓΡΟΣ ΕΠΗΡΜΕΝΟ ΔΕΡΜΑΤΟΪΝΟΣΑΡΚΩΜΑ AΓΓΕΛΙΚΗ ΜΠΕΦΟΝ ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΣΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΝΔΡΕΑΣ ΣΥΓΓΡΟΣ ΕΠΗΡΜΕΝΟ ΔΕΡΜΑΤΟΪΝΟΣΑΡΚΩΜΑ DERMATOFIBROSARCOMA PROTUBERANS DFSP 1924: «προοδευτικό και υποτροπιάζον

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΕΝ ΟΜΗΤΡΙΟΥ

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΕΝ ΟΜΗΤΡΙΟΥ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΕΝ ΟΜΗΤΡΙΟΥ Κ. ΣΥΚΙΩΤΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Γ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ - ΟΓΚΟΛΟΓΟΣ Η ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ του καρκίνου του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΜΑΣΤΟΥ: ΟΙ 1000 ΠΡΩΤΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΚΟΥ Γ MD, ΚΑΠΙΡΗΣ Σ MD, ΚΟΛΟΒΕΛΩΝΗΣ Γ MD, ΜΑΛΛΙΔΗΣ Ε MD,

ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΜΑΣΤΟΥ: ΟΙ 1000 ΠΡΩΤΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΚΟΥ Γ MD, ΚΑΠΙΡΗΣ Σ MD, ΚΟΛΟΒΕΛΩΝΗΣ Γ MD, ΜΑΛΛΙΔΗΣ Ε MD, Γ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΤΟΥ ΓΝΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ Εισαγωγή Ο καρκίνος του μαστού είναι ο συχνότερος καρκίνος των γυναικών στον Δυτικό κόσμο. Από την έναρξη λειτουργίας του Ιατρείου Παθήσεων Μαστού (του Γ Χειρουργικού

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΦΥΓΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΣΤΡΑΓΑΛΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΙΚΡΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΡΟΦΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟ ΟΚΝΗΜΙΚΗΣ.

ΙΑΦΥΓΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΣΤΡΑΓΑΛΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΙΚΡΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΡΟΦΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟ ΟΚΝΗΜΙΚΗΣ. ΙΑΦΥΓΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΣΤΡΑΓΑΛΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΙΚΡΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΡΟΦΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟ ΟΚΝΗΜΙΚΗΣ. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΞΟΝΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ (CT)( N.Λασανιάνος, Ν.Κανακάρης, Α.Παπαθανασόπουλος, Π.Γιαννούδης 65o Πανελλήνιο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ. Η κακοήθης νεοπλασία του νεφρού αποτελεί το 3 % των νεοπλασμάτων του ενήλικα. Ασυνήθης είναι η εμφάνιση του σε ηλικίες κάτω των

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ. Η κακοήθης νεοπλασία του νεφρού αποτελεί το 3 % των νεοπλασμάτων του ενήλικα. Ασυνήθης είναι η εμφάνιση του σε ηλικίες κάτω των ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ. Η κακοήθης νεοπλασία του νεφρού αποτελεί το 3 % των νεοπλασμάτων του ενήλικα. Ασυνήθης είναι η εμφάνιση του σε ηλικίες κάτω των 40 ετών και τυπικά εμφανίζεται στην πέμπτη και έκτη

Διαβάστε περισσότερα

Adult Treatment In: The Alexander Discipline 297-320. Παρουσίαση Αργυρώ Κεχαγιά

Adult Treatment In: The Alexander Discipline 297-320. Παρουσίαση Αργυρώ Κεχαγιά Adult Treatment In: The Alexander Discipline 297-320 Παρουσίαση Αργυρώ Κεχαγιά Ορθοδοντική Θεραπεία Στόχος της ορθοδοντικής θεραπείας ανεξάρτητα από την ηλικία των ασθενών είναι βελτίωση της στοματικής

Διαβάστε περισσότερα

Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης

Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Ανατομική της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Η ποδοκνημική άρθρωση είναι η άρθρωση που σχηματίζεται στη θέση σύνδεσης τριών οστών: του κάτω άκρου της περόνης προς τα έξω

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΥΠΑΡΞΗ ΜΕΤΑΣΤΑΤΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΚΑΙ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗΣ ΣΕ ΜΑΣΧΑΛΙΑΙΟΥΣ ΛΕΜΦΑΔΕΝΕΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΑΔΕΝΟΚΑΡΚΙΝΩΜΑ ΜΑΣΤΟΥ.

ΣΥΝΥΠΑΡΞΗ ΜΕΤΑΣΤΑΤΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΚΑΙ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗΣ ΣΕ ΜΑΣΧΑΛΙΑΙΟΥΣ ΛΕΜΦΑΔΕΝΕΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΑΔΕΝΟΚΑΡΚΙΝΩΜΑ ΜΑΣΤΟΥ. ΚΑΙ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗΣ ΛΕΜΦΑΔΕΝΕΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ Μονάδα Μαστού, 401 ΓΣΝΑ, Αθήνα Εισαγωγή Αναφορές Εισαγωγή Η συνύπαρξη μεταστατικού καρκίνου του μαστού και φυματίωσης σε μασχαλιαίους λεμφαδένες είναι εξαιρετικά σπάνια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΜΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΑΝ Α Π Λ Η Ρ Ω Τ Ρ Ι Α Π Ρ Ο Ϊ Σ ΤΑΜ Ε Ν Η ΟΥ Ρ ΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ- Ο Γ ΚΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ Τ Μ Η Μ ΑΤΟ Σ ΑΝ Θ «Θ Ε ΑΓ Ε Ν Ε Ι Ο» ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΠΙΛΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟ ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO I) ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO II) ΑΝΑΠΛΑΣΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ Οι όζοι του θυρεοειδούς είναι συχνοί και αποτελούν το συχνότερο ενδοκρινολογικό πρόβλημα σε πολλές χώρες. Οι πιθανότητες ότι κάποιος θα ανακαλύψει έναν τουλάχιστον όζο θυρεοειδούς είναι 1 στις 10 ενώ σε

Διαβάστε περισσότερα

Οδοντιατρική Επιστήμη

Οδοντιατρική Επιστήμη Οδοντιατρική Επιστήμη Επιστήμη της Yγείας του Στόματος & των Δοντιών «Επιστήμη των Mεταμορφώσεων» Ανδρεάδης Δημήτριος Οδοντίατρος-Στοματολόγος Λέκτορας Εργαστηρίου Στοματολογίας Οδοντιατρικής Σχολής ΑΠΘ

Διαβάστε περισσότερα

Ανατομία - Φυσιολογία

Ανατομία - Φυσιολογία ΦΥΣΙΟ ΠΝΕΥΜΩΝ Ανατομία - Φυσιολογία Φυσιολογική α/α Ακτινοανατομία Ακτινοανατομία Αγγειογραφία πνευμονικών αρτηριών Β ρ ο γ χ ο γ ρ α φ ί α Πύκνωση Αντικατάσταση του αέρα των κυψελίδων από υλικό, συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ

ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π. Πλυτά Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής και Κοινωνικής Αποκατάστασης (Κ.Α.Φ.Κ.Α.) Αμφιλοχίας. Εισαγωγή Το παραπληρωματικό

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Ημέρα. Τα 5 λεπτά που μπορούν να σώσουν τη ζωή σου! κατά του. Δωρεάν εξέταση για καρκίνο Κεφαλής και Τραχήλου

Παγκόσμια Ημέρα. Τα 5 λεπτά που μπορούν να σώσουν τη ζωή σου! κατά του. Δωρεάν εξέταση για καρκίνο Κεφαλής και Τραχήλου Παγκόσμια Ημέρα κατά του Τα 5 λεπτά που μπορούν να σώσουν τη ζωή σου! Δωρεάν εξέταση για καρκίνο Κεφαλής και Τραχήλου http://www.ifhnos.org/world- cancer- day Σύλλογος Καρκινοπαθών Μακεδονίας- Θράκης 27η

Διαβάστε περισσότερα

Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο 19 ος αιώνας Σήμερα Μαστεκτομή Τεταρτεκτομή Τμηματεκτομή Ογκεκτομή Ο Dr. Charles Hewitt Moore στα 1867 θέτει τις αρχές της χειρουργικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ. Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π.

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ. Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π. Σχήμα 1: Η πορεία του Παρουσίαση Περιστατικού Εικ. 2: Πτερυγοειδής (ΑΡ) ωμοπλάτη Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής. Το παραπληρωματικό νεύρο, που είναι ένα κυρίως κινητικό νεύρο,

Διαβάστε περισσότερα

Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη

Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη Α' ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΦΡΟΔΙΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΕΡΜΑΤΙΚΩΝ ΝΟΣΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ "Ανδρέας Συγγρός" Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη ΜΑΡΙΑ ΚΩΣΤΑΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μονάδα Σπίλων και Μελανώματος

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα I Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων αδειών κυκλοφορίας

Παράρτημα I Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων αδειών κυκλοφορίας Παράρτημα I Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων αδειών κυκλοφορίας Επιστημονικά πορίσματα Λαμβάνοντας υπόψη την έκθεση αξιολόγησης της PRAC σχετικά με την PSUR για το ζολεδρονικό

Διαβάστε περισσότερα

YΠΟΤΡΟΠΙΑΖΟΥΣΕΣ ΘΡΟΜΒΩΣΕΙΣ ΩΣ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. Μ.Γκάμπρα 1, Ε.Μεταξά 1. Δ.Παπαδοπούλου 1, Δ.Μιχαηλίδης 1,

YΠΟΤΡΟΠΙΑΖΟΥΣΕΣ ΘΡΟΜΒΩΣΕΙΣ ΩΣ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. Μ.Γκάμπρα 1, Ε.Μεταξά 1. Δ.Παπαδοπούλου 1, Δ.Μιχαηλίδης 1, 1 Παθολογική Κλινική Νοσοκομείου Ξάνθης, 2 Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών Νοσοκομείου Ξάνθης, 3Ογκολογική Κλινική Νοσοκομείου Αλεξανδρούπολης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εν τω βάθει φλεβοθρόμβωση είναι μια συνήθης επιπλοκή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ

ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ISBN 978-960-372-099-7 ΘΕΣΣΑΛΙΑ ΑΘΑΝΑΣΟΥΛΗ Ομότιμη Καθηγήτρια Προληπτικής και Κοινωνικής Οδοντιατρικής Πανεπιστημίου Αθηνών ΟΥΡΑΝΙΑ ΝΙΚΟΛΑΤΟΥ - ΓΑΛΙΤΗ Αναπληρώτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΑ ΕΚ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΘΗΛΙΟΥ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΑ ΕΚ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΘΗΛΙΟΥ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΑ ΕΚ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΘΗΛΙΟΥ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ M. Rouprêt, R. Zigeuner, J. Palou, A. öhle, E. Kaasinen, M. abjuk, R. Sylvester, W. Oosterlinck Eur Urol 2011 Apr;59(4):584-94

Διαβάστε περισσότερα

Ευτέρπη Κ. ΔΕΜΙΡΗ Αναπλ. Καθηγήτρια Πλαστικής Χειρουργικής Α.Π.Θ. Κλινική Πλαστικής Χειρουργικής Α.Π.Θ. Νοσοκομείο Παπαγεωργίου Θεσσαλονίκης

Ευτέρπη Κ. ΔΕΜΙΡΗ Αναπλ. Καθηγήτρια Πλαστικής Χειρουργικής Α.Π.Θ. Κλινική Πλαστικής Χειρουργικής Α.Π.Θ. Νοσοκομείο Παπαγεωργίου Θεσσαλονίκης Ευτέρπη Κ. ΔΕΜΙΡΗ Αναπλ. Καθηγήτρια Πλαστικής Χειρουργικής Α.Π.Θ. Κλινική Πλαστικής Χειρουργικής Α.Π.Θ. Νοσοκομείο Παπαγεωργίου Θεσσαλονίκης !!!! Ποιές μέθοδοι χρησιμοποιούνται? Ποιά μέθοδος θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI)

Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI) Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI) Τι είναι το σύνδροµο µηροκοτυλιαίας πρόσκρουσης; Φυσιολογικά, η κεφαλή του ισχίου δεν προσκρούει στο χείλος της κοτύλης κατά

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ

Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ Το πρόγραμμα εντάσσεται στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ

ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ Του Δρ. Κωνσταντίνου Δ. Στρατηγού Δ/ντού Ορθοπαιδικής Επανορθωτικής Χειρουργικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ Ι. Μούντζιος 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Το κακόηθες μελάνωμα είναι ο τρίτος σε συχνότητα συμπαγής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΓΚΟΥ. ΨΕΥΔΟΑΓΓΕΙΩΜΑΤΩΔΗΣ ΣΤΡΩΜΑΤΙΚΗ ΥΠΕΡΠΛΑΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΕΥΜΕΓΕΘΟΥΣ ΟΓΚΟΥ. Σαλεμής Στ. Νικόλαος. Σαλεμής Στ.

ΟΓΚΟΥ. ΨΕΥΔΟΑΓΓΕΙΩΜΑΤΩΔΗΣ ΣΤΡΩΜΑΤΙΚΗ ΥΠΕΡΠΛΑΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΕΥΜΕΓΕΘΟΥΣ ΟΓΚΟΥ. Σαλεμής Στ. Νικόλαος. Σαλεμής Στ. Μονάδα Μαστού, 401 ΓΣΝΑ, Αθήνα Σκοπός αυτής της εργασίας είναι η παρουσίαση ασυνήθους περίπτωσης ψευδοαγγειωματώδους στρωματικής υπερπλασίας σε έφηβη ασθενή με ευμεγέθη όγκο μαστού με γρήγορη αύξηση του

Διαβάστε περισσότερα

¹ Ά Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Γ.Ν.Α. Ιπποκράτειο ²Μονάδα Μικροχειρουργικής, Νοσοκομείο Κ.Α.Τ Αθηνών

¹ Ά Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Γ.Ν.Α. Ιπποκράτειο ²Μονάδα Μικροχειρουργικής, Νοσοκομείο Κ.Α.Τ Αθηνών ΔΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΑΝΕΓΧΕΙΡΗΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ. ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΑΥΤΟ ΙΑΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΗΣ ΕΝΔΟΠΡΟΘΕΣΗΣ Βρακοπούλου Γαβριέλλα- Ζωή ¹, Δουλάμη Γεωργία¹,Λαρεντζάκης

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική αντιμετώπιση του καρκίνου του πνεύμονα. Θεμιστοκλής χαμογεωργάκης Λέκτορας θωρακοχειρουργικής ΠΓΝ Αττικόν

Χειρουργική αντιμετώπιση του καρκίνου του πνεύμονα. Θεμιστοκλής χαμογεωργάκης Λέκτορας θωρακοχειρουργικής ΠΓΝ Αττικόν Χειρουργική αντιμετώπιση του καρκίνου του πνεύμονα Θεμιστοκλής χαμογεωργάκης Λέκτορας θωρακοχειρουργικής ΠΓΝ Αττικόν ΔεύτερηπιοσυχνήαιτίαθανάτουUSA Πιο συχνή αιτία θανάτου στους άνδρες 33% θανάτων από

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Ακτινολογική διερεύνηση των καταγμάτων των μακρών οστών Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Πτυχιούχος Κτηνιατρικής Α.Π.Θ. Πτυχιούχος Ιατρικής Α.Π.Θ Αναπληρωτής Καθηγητής Ακτινολογίας Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ. Διπλωματούχος

Διαβάστε περισσότερα

10/4/2013. Οδοντικός τύπος του κουνελιού

10/4/2013. Οδοντικός τύπος του κουνελιού Οδοντικά προβλήματα των κουνελιών και των τρωκτικών Σεραφείμ Αθ. Παπαδημητρίου επ. καθηγητής Κλινική Ζώων Συντροφιάς Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ. Διάφορες μελέτες έχουν δείξει ότι τόσο τα κουνέλια όσο και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ. ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΣΤΙΚΟΥ ΠΟΝΟΥ ΜΠΟΝΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ Επιμελήτρια Β Ακτινοθεραπευτικού Τμήματος ΑΝΘ ΘΕΑΓΕΝΕΙΟΥ

ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ. ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΣΤΙΚΟΥ ΠΟΝΟΥ ΜΠΟΝΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ Επιμελήτρια Β Ακτινοθεραπευτικού Τμήματος ΑΝΘ ΘΕΑΓΕΝΕΙΟΥ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΣΤΙΚΟΥ ΠΟΝΟΥ ΜΠΟΝΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ Επιμελήτρια Β Ακτινοθεραπευτικού Τμήματος ΑΝΘ ΘΕΑΓΕΝΕΙΟΥ ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ ΠΟΝΟΥ Ο όρος πόνος προέρχεται από τη λατινική λέξη POENA που σημαίνει PUNISHMENT(τιμωρία)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΤΙΚΟ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ (ΑΚΘ)

ΑΝΑΠΛΑΣΤΙΚΟ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ (ΑΚΘ) 1 Α' Χειρουργική Κλινική, Γ.Ν. Νίκαιας, 2 ΩΡΛ Κλινική, Γ. Ν. Νίκαιας Εισαγωγή Το ΑΚΘ αποτελεί το 1% επί του συνόλου των κακοηθειών του θυρεοειδούς.εμφανίζεται σαν μία ταχέως αναπτυσσόμενη μάζα, διηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός. Ιωάννης-Ισίδωρος Βαρθαλίτης Πρόεδρος Δ.Σ. της ΕΟΠΕ. Αγαπητοί Συνάδελφοι

Χαιρετισμός. Ιωάννης-Ισίδωρος Βαρθαλίτης Πρόεδρος Δ.Σ. της ΕΟΠΕ. Αγαπητοί Συνάδελφοι Χαιρετισμός Αγαπητοί Συνάδελφοι Εκ μέρους του Δ.Σ. της ΕΟΠΕ σας καλωσορίζω με ιδιαίτερη χαρά στο 7ο Εκπαιδευτικό Σεμινάριο του 4ου Κύκλου Σπουδών της Ελληνικής Ακαδημίας Ογκολογίας (ΕΑΚΟ/ΕΟΠΕ), με θέμα:

Διαβάστε περισσότερα

5 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΜΕΛΑΝΩΜΑΤΟΣ 12-15 Ιουνίου 2014, Ναύπλιο ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

5 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΜΕΛΑΝΩΜΑΤΟΣ 12-15 Ιουνίου 2014, Ναύπλιο ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 5 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΜΕΛΑΝΩΜΑΤΟΣ 12-15 Ιουνίου 2014, Ναύπλιο ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πέμπτη 12 Ιουνίου 2014 11.00-12.00 Προσέλευση Εγγραφές 12.00-13.30 Ελεύθερες Ανακοινώσεις Προεδρείο:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ: ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ Αντωνίου Χαρά Διευθύντρια Β Χειρουργικής Κλινικής Γενικού Νοσοκομείου Χανίων ΣΕ ΤΙ ΘΑ ΑΝΑΦΕΡΘΟΥΜΕ??? Πόσο συχνός είναι ο καρκίνος του μαστού? Ποια αίτια τον προκαλούν?

Διαβάστε περισσότερα

Γκιζάς Β. Χρήστος, Σβάρνα Ευγενία, Μούκα Βασιλική, Αργυροπούλου Ι. Μαρία

Γκιζάς Β. Χρήστος, Σβάρνα Ευγενία, Μούκα Βασιλική, Αργυροπούλου Ι. Μαρία ΜΕΣΟΘΗΛΙΩΜΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΤΟΝΑΙΟΥ: CT ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ Γκιζάς Β. Χρήστος, Σβάρνα Ευγενία, Μούκα Βασιλική, Αργυροπούλου Ι. Μαρία Τμήμα Κλινικής Ακτινολογίας και Απεικόνισης Πανεπιστημιακό

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακή, 3 Σεπτεµβρίου 2006

Κυριακή, 3 Σεπτεµβρίου 2006 Χρήστος Μαρκόπουλος Αν. Καθηγητής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής Αθηνών /ντης Κλινικής Μαστού Ιατρικού Κέντρου Αθηνών Πρόεδρος Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού - Στατιστικά στοιχεία Στη χώρα µας,

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Prognostic groups in 1676 patients with T3 rectal cancer treated without preoperative

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνωμα Ιγμορείου Άντρου. Παρουσίαση Περιστατικού

Καρκίνωμα Ιγμορείου Άντρου. Παρουσίαση Περιστατικού Καρκίνωμα Ιγμορείου Άντρου. Παρουσίαση Περιστατικού Τσιάμης Χρήστος 1, Διαμαντόπουλος Βασίλειος 2, Ζαργογιάννη Χρυσούλα 3 1 Ακτινολογικό Τμήμα, Κέντρο Υγείας Αλεξάνδρειας 2 Γενικός Ιατρός, Κέντρο Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Ακτινολογική εκτίμηση της πώρωσης των καταγμάτων Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Πτυχιούχος Κτηνιατρικής Α.Π.Θ. Πτυχιούχος Ιατρικής Α.Π.Θ Αναπληρωτής Καθηγητής Ακτινολογίας Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ. Διπλωματούχος

Διαβάστε περισσότερα

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Τηλεφωνικό Κέντρο 210 69 66 000 Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ

ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Χρ.Τσοµπανίδου Παθολογοανατόµος Συντονίστρια Διευθύντρια Νοσοκοµείο Θεσ/νίκης «Άγιος Δηµήτριος» προέρχονται από το φυσιολογικό επιθήλιο µε την

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟ + ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ = Α & Ω ΣΤΗΝ! ΑΠΛΕΣ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΕΣ (Βασική απεικονιστική μέθοδος) ΠΡΟΣΘΙΟΠΙΣΘΙΑ ΠΛΑΓΙΑ ΛΟΞΗ ΕΙΔΙΚΗ ΑΠΛΕΣ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΕΣ (Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Συχνότητα. Άντρες Γυναίκες 5 1. Νεαρής και μέσης ηλικίας

Συχνότητα. Άντρες Γυναίκες 5 1. Νεαρής και μέσης ηλικίας Η αιτιολογία της πάθησης είναι άγνωστη, αν και έχει μεγάλη σχέση με το κάπνισμα καθώς το 90% των ασθενών είναι ενεργείς καπνιστές Συχνότητα Άντρες Γυναίκες 5 1 Νεαρής και μέσης ηλικίας Στο 60% των περιπτώσεων

Διαβάστε περισσότερα

H AΠ AΠOKATA OKATAΣΤΑΣΗ ΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠO ΑΠO ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ Dr Γ.Α ΚΟΚΚΑΛΗΣ ΠΛΑΣΤΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΛΑΣΤΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ «ΑΓ.ΣΑΒΒΑΣ» Στη διαδικασία συμμετέχει ΟΜΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

Δώρα Πετρακοπούλου. Αποκατάσταση μαστού μετά την μαστεκτομή. Τεχνικές αποκατάστασης μαστού ΠΛΑΣΤΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

Δώρα Πετρακοπούλου. Αποκατάσταση μαστού μετά την μαστεκτομή. Τεχνικές αποκατάστασης μαστού ΠΛΑΣΤΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Δώρα Πετρακοπούλου ΠΛΑΣΤΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Αποκατάσταση μαστού μετά την μαστεκτομή Η αποκατάσταση του μαστού μετά από μαστεκτομή είναι η διαδικασία δημιουργίας καινούργιου μαστού σε γυναίκες που έχουν υποστεί

Διαβάστε περισσότερα

ξεχάστε αυτά που ξέρατε παλιά για τα δόντια. οδοντιατρείο αισθητικής αποκατάστασης dental art institute

ξεχάστε αυτά που ξέρατε παλιά για τα δόντια. οδοντιατρείο αισθητικής αποκατάστασης dental art institute Project1 25/1/11 13:55 Page 1 ξεχάστε αυτά που ξέρατε παλιά για τα δόντια. οδοντιατρείο αισθητικής αποκατάστασης dental art institute Project1 25/1/11 13:55 Page 2 Project1 25/1/11 13:55 Page 3 τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

2. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΥΠΟΚΕΦΑΛΙΚΑ 3. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ

2. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΥΠΟΚΕΦΑΛΙΚΑ 3. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΝΩ ΠΕΡΑΤΟΣ ΜΗΡΙΑΙΟΥ 1. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΗΣ 2. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΥΠΟΚΕΦΑΛΙΚΑ 3. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΚΑΦΑΛΗΣ ΜΗΡΙΑΙΟΥ Μηχανισμός κάκωσης Όταν το ισχίο είναι σε κάμψη 60 μοιρών η μεταφερόμενη

Διαβάστε περισσότερα

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη (Treatment Planning): σύγκριση απεικόνισης μεταξύ Αξονικής και

Διαβάστε περισσότερα

Κακοήθη νεοπλάσματα Κεφαλής & Τραχήλου. Βασικές Αρχές Χειρουργικής Προσέγγισης. Θάνος Μπίμπας Α ΩΡΛ Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών

Κακοήθη νεοπλάσματα Κεφαλής & Τραχήλου. Βασικές Αρχές Χειρουργικής Προσέγγισης. Θάνος Μπίμπας Α ΩΡΛ Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Κακοήθη νεοπλάσματα Κεφαλής & Τραχήλου Βασικές Αρχές Χειρουργικής Προσέγγισης Θάνος Μπίμπας Α ΩΡΛ Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Αρχική Προσέγγιση Αντιμετώπιση πρωτοπαθούς εστίας +/- αντιμετώπιση τραχήλου

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΙΑΤΡΙΚΗ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ

ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΙΑΤΡΙΚΗ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ 1 ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΙΑΤΡΙΚΗ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ ΔΙΑ ΒΊΟΥ ΒΙΟΕΠΙΣΤΉΜΕΣ Ώρα μαθήματος Αντικείμενο Τίτλος μαθήματος 14.00-18.00 Παθολογία (Χ. Κουτίνας, Ν. Σούµπασης) Παθολογία (Χ. Κουτίνας,

Διαβάστε περισσότερα

Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος

Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος 1. Τι είναι οι ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αντικατάσταση ισχίου και γόνατος; Ο όρος ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι (ΕΕΜ)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΡΗΞΗ ΔΙΚΕΦΑΛΟΥ ΤΕΝΟΝΤΑ ΑΓΚΩΝΑ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Δρ Λ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ, Χειρούργος ορθοπαιδικός Αρεταίειο νοσοκομείο, Κύπρος

ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΡΗΞΗ ΔΙΚΕΦΑΛΟΥ ΤΕΝΟΝΤΑ ΑΓΚΩΝΑ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Δρ Λ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ, Χειρούργος ορθοπαιδικός Αρεταίειο νοσοκομείο, Κύπρος ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΡΗΞΗ ΔΙΚΕΦΑΛΟΥ ΤΕΝΟΝΤΑ ΑΓΚΩΝΑ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Δρ Λ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ, Χειρούργος ορθοπαιδικός Αρεταίειο νοσοκομείο, Κύπρος Ρήξη του δικεφάλου τένοντα στον αγκώνα συμβαίνει τις περισσότερες φορές,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΕΝΔΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΝΔΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουμε Αιμίλιος Τίγκος Χειρουργός Οδοντίατρος - Ενδοδοντολόγος Κάθε δόντι αποτελείται από τη «μύλη», το τμήμα δηλαδή που βρίσκεται έξω από τα ούλα και είναι ορατό

Διαβάστε περισσότερα

Μαντάς Αθανάσιος Δερματολόγος Αφροδισιολόγος Επιστημονικός συνεργάτης B Κλινική Δερματικών και Αφροδισίων Νοσημάτων Α.Π.Θ Γ.Ν.

Μαντάς Αθανάσιος Δερματολόγος Αφροδισιολόγος Επιστημονικός συνεργάτης B Κλινική Δερματικών και Αφροδισίων Νοσημάτων Α.Π.Θ Γ.Ν. Νόσος Queyrat Μαντάς Αθανάσιος Δερματολόγος Αφροδισιολόγος Επιστημονικός συνεργάτης B Κλινική Δερματικών και Αφροδισίων Νοσημάτων Α.Π.Θ Γ.Ν. «Παπαγεωργίου» ΟΡΙΣΜΟΣ Η ερυρθροπλασία του Queyrat είναι μία

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις & Αντιθέσεις στην Ιατρική. Παντελής Κρανιώτης Ακτινολόγος, Επ. Επιμελητής Β Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας ΠΓΝ Πατρών, Ρίο

Θέσεις & Αντιθέσεις στην Ιατρική. Παντελής Κρανιώτης Ακτινολόγος, Επ. Επιμελητής Β Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας ΠΓΝ Πατρών, Ρίο Θέσεις & Αντιθέσεις στην Ιατρική Παντελής Κρανιώτης Ακτινολόγος, Επ. Επιμελητής Β Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας ΠΓΝ Πατρών, Ρίο CT vs MRI Οξεία οσφυαλγία (με ή χωρίς ριζιτική συνδρομή)* Πολύ συχνό πρόβλημα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΝΤΟΛΟΓΙΑ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΝΤΟΛΟΓΙΑ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΝΤΟΛΟΓΙΑ Ζ.Σ. ΜΑΝΤΖΑΒΙΝΟΣ Οδοντίατρος Ιατρός Ειδικευθείς στην Περιοδοντολογία στο Πανεπιστήμιο Pennsylvania ΗΠΑ Καθηγητής Διευθυντής Εργαστηρίου Περιοδοντολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών Fellow

Διαβάστε περισσότερα

Πανοραμική ακτινογραφία. Π. Γκρίτζαλης Επίκουρος Καθηγητής

Πανοραμική ακτινογραφία. Π. Γκρίτζαλης Επίκουρος Καθηγητής Πανοραμική ακτινογραφία Π. Γκρίτζαλης Επίκουρος Καθηγητής Ενδοστοματικές ακτινογραφίες Εξωστοματικές ακτινογραφίες Οι τεχνικές που χρησιμοποιούνται για τις περισσότερες κλινικές ανάγκες είναι: Οι ενδοστοματικές

Διαβάστε περισσότερα

19. ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΑΙΔΟΙΟΥ

19. ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΑΙΔΟΙΟΥ Το 1998 η FIGO (International Federation of Gynecology and Obstetrics) στην ετήσια έκθεση της ανέφερε ότι ο καρκίνος του αιδοίου αποτελούσε το 5% των κακοήθων νεοπλασμάτων του γυναικείου γεννητικού συστήματος.

Διαβάστε περισσότερα

Γ κύκλος μαθημάτων. Ημερομηνίες μαθημάτων

Γ κύκλος μαθημάτων. Ημερομηνίες μαθημάτων Γ κύκλος μαθημάτων Ημερομηνίες μαθημάτων 1 ο Μάθημα: 30 31 Μαρτίου 2012 2 ο Μάθημα: 11 12 Μαΐου 2012 3 ο Μάθημα: 28, 29 & 30 Σεπτεμβρίου 2012 4 ο Μάθημα: 23, 24 & 25 Νοεμβρίου 2012 Γραμματεία Σεμιναρίων

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου

Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου ΜΟΝΑΔΑ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ, Α ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» Γ.Ν.Α. Δουλάμη Γεωργία, Θεοδώρου

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV;

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Στην ουσία πρόκειται για το ίδιο πράγμα. Κονδυλώματα είναι η αρχαία ονομασία και HPV είναι η σύγχρονη ιατρική ορολογία και σημαίνει Human Pappiloma Virus ή στα ελληνικά Ιός

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Πανελλήνιο Συμπόσιο

3 ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Εταιρία Μελέτης Παθήσεων Διαβητικού Ποδιού 3 ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Καθαρισμός έλκους διαβητικού ποδιού ADDO TESFAYE ΙΑΤΡΟΣ-ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Α ΠΡΠ ΠΓΝΘ ΑΧΕΠΑ Υπ. ΔΙΔΑΚΤΩΡ Α.Π.Θ. Καθαρισμός

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Το σύνδροµο του καρπιαίου σωλήνα είναι µία συνήθης αιτία πόνου και διαταραχής της αισθητικότητας στα χέρια. Οφείλεται σε πίεση του µέσου νεύρου στην περιοχή του καρπού. Στην περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ Ο ΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΜΑΪΟΣ 2008 - ΕΞΑΚΤΙΚΗ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΞΑΚΤΙΚΗΣ

1 η ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ Ο ΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΜΑΪΟΣ 2008 - ΕΞΑΚΤΙΚΗ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΞΑΚΤΙΚΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΞΑΚΤΙΚΗΣ Στα πλεονεκτήµατα της ενδοσυνδεσµικής αναισθησίας περιλαµβάνονται: Η ΣΩΣΤΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΕΙΝΑΙ: Εντοπισµένο αναισθητικό αποτέλεσµα Ποια θεωρείται ιδιαίτερα επώδυνη περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

Οδοντιατρικός Σύλλογος Πειραιά

Οδοντιατρικός Σύλλογος Πειραιά Οδοντιατρικός Σύλλογος Πειραιά Οδηγίες προς τους εθελοντές οδοντιάτρους, για τη συμπλήρωση του δελτίου οδοντιατρικής εξέτασης των παιδιών των νηπιαγωγείων, δημοτικών και γυμνασίων. Σκοπός αυτής της παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΥΔΡΟΚΗΛΗ Είναι η συλλογή υγρού μεταξύ των πετάλων του ιδίως ελυτροειδούς χιτώνα

Διαβάστε περισσότερα

Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες

Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες Ποιά είναι η ανατομική κατασκευή του ώμου; Η άρθρωση του ώμου σχηματίζεται από την σύνδεση τριών οστών: του βραχιονίου, της ωμοπλάτης και της κλείδας.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Βασικές γνώσεις I SBN 960-372-069-0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΑΡΙΣ Α. ΚΟΣΜΙΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΚΙΡΗΣ Μ Ε Ρ Ο Σ Ι ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ Κεφάλαιο 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ... 3 Το καρκινικό κύτταρο... 3 Κυτταρικός

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

EKΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012

EKΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012 EKΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012 ΣEΠTEMBPIOΣ 2011 22/9/2011 U/S: γενικά (εφαρμογές, διάγνωση, βιοψίες) A. Ρηγοπούλου Βασικές αρχές οργάνωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΟΡΘΟΥ ΤΑ «ΜΥΣΤΙΚΑ» ΤΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΟΡΘΟΥ ΤΑ «ΜΥΣΤΙΚΑ» ΤΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΟΡΘΟΥ ΤΑ «ΜΥΣΤΙΚΑ» ΤΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Εισαγωγή Ο καρκίνος του παχέος εντέρου αποτελεί την τρίτη αιτία διεθνώς, θανάτων από κακοήθη νόσο. Ο λόγος είναι ότι οι πολύποδες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΛΑΒΟΥΝΟΥ-ΑΝΔΡΙΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ

ΣΚΛΑΒΟΥΝΟΥ-ΑΝΔΡΙΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ Καρκίνος στόµατος ΣΚΛΑΒΟΥΝΟΥ-ΑΝΔΡΙΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ Καθηγήτρια Διευθύντρια Εργαστηρίου Στοµατολογίας Οδοντιατρικής Σχολής Παν/µiου Αθηνών ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΣΤΟΜΑΤΟΦΑΡΥΓΓΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ιατρική θωρακοσκόπηση: Συσχετίζονται µε την ιστολογική διάγνωση ;

ιατρική θωρακοσκόπηση: Συσχετίζονται µε την ιστολογική διάγνωση ; Ταξινόµηση των ευρηµάτων στην ιατρική θωρακοσκόπηση: Συσχετίζονται µε την ιστολογική διάγνωση ; Φ. Εµµανουήλ 1,. Ροντογιάννη, 2 Ρ.Τριγγίδου 3,. Χιώτης 4, Μ. Στρατίκη 4, Κ.Κοντογιάννη 1, Ν.Κουφός 1, Σ.Γεννηµατά

Διαβάστε περισσότερα

συχνος μεταστατικος στοχος πυλαια οδος Μαλλον επιχωρια μεταστασις,οσον αφορα το πεπτικο,παρα γενικευμενη νοσος

συχνος μεταστατικος στοχος πυλαια οδος Μαλλον επιχωρια μεταστασις,οσον αφορα το πεπτικο,παρα γενικευμενη νοσος ΗΠΑΡ συχνος μεταστατικος στοχος πυλαια οδος Μαλλον επιχωρια μεταστασις,οσον αφορα το πεπτικο,παρα γενικευμενη νοσος Χειρουργικη εκτομη ηπατικων μεταστασεων(πλην παχεος-ορθου) Αμφισβητουμενη Μονον στα πλαισια

Διαβάστε περισσότερα

Αποκαθιστώντας την αυτοπεποίθηση του φυσικού σας χαμόγελου. Αντικαθιστώντας χαμένα δόντια με εμφυτεύματα

Αποκαθιστώντας την αυτοπεποίθηση του φυσικού σας χαμόγελου. Αντικαθιστώντας χαμένα δόντια με εμφυτεύματα Αποκαθιστώντας την αυτοπεποίθηση του φυσικού σας χαμόγελου Αντικαθιστώντας χαμένα δόντια με εμφυτεύματα Τι είναι τα οδοντικά εμφυτεύματα; Τα οδοντικά εμφυτεύματα είναι μικρές βίδες τιτανίου που εκτελούν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Ποιοί παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη ;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Ποιοί παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη ; ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Πρόκειται για το συχνότερο καρκίνο και τη δεύτερη αιτία θανάτου από καρκίνο στους άνδρες. Η συχνότητά του αυξάνει με την αύξηση της ηλικίας και το

Διαβάστε περισσότερα