ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Ο εκπαιδευτικός και πανεπιστη- µιακός Αλέξανδρος Δελµούζος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Ο εκπαιδευτικός και πανεπιστη- µιακός Αλέξανδρος Δελµούζος"

Transcript

1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ελληνική εκπαίδευση από την πρώτη θεσµοθέτησή της την περίοδο , κατά την οποία θα εδραιωθεί τόσο ο συγκεντρωτικός χαρακτήρας όσο και ο θεωρητικός-κλασικιστικός προσανατολισµός της, θα αποτελέσει συχνά χώρο έντονων πολιτικών συγκρούσεων µε διακύβευµα τον πλήρη έλεγχό της από το κράτος. Οι συχνές πολιτικές µεταβολές θα προκαλούν, κάθε φορά, µεταβολές στην εκπαίδευση. Έτσι, στην περίοδο από την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους µέχρι το 1940, έτος από το οποίο θα αρχίσουµε την αναλυτική µας παρουσίαση, πληθώρα εκπαιδευτικών νοµοσχεδίων είτε θα ετοιµάζονται αλλά δεν θα υποβάλλονται στη Βουλή είτε θα υποβάλλονται αλλά δεν θα συζητούνται, είτε θα συζητούνται αλλά δεν θα ψηφίζονται, είτε θα ψηφίζονται αλλά, στη συνέχεια, θα ανατρέπονται ή θα εφαρµόζονται αλλοιωµένα. Γι αυτό, και η πορεία της εκπαίδευσης θα χαρακτηριστεί εύστοχα «σισύφειος». Τα παραπάνω νοµοσχέδια, µε φορέα φιλελεύθερες κυβερνήσεις, στόχευαν στην προσαρµογή της εκπαίδευσης στις κάθε φορά νεοδιαµορφούµενες κοινωνικοοικονοµικές συνθήκες, µε χαρακτηριστικά παραδείγµατα τις φιλόδοξες µεταρρυθµιστικές προσπάθειες των δύο βενιζελικών περιόδων και (γνωστές και ως µεταρρυθµίσεις του 1913/17 και 1929). Και οι δύο θα ανατραπούν εξαιτίας των πολιτικών µεταβολών που θα ακολουθήσουν. Ο γερουσιαστής Κ. Ζέγγελης, σε αγόρευσή του στη Γερουσία, υπογραµµίζει: «Όταν µετηλλάσσοντο τα Υπουργεία, µετηλλάσσοντο όχι µόνο οι δάσκαλοι... µετηλλάσσοντο και τα βιβλία και οι κανόνες της Γραµµατικής. Ήρχετο η µία Κυβέρνησις, ήτις είτε είχεν αντίθετον ιδεολογίαν, είτε εξ αντιδράσεως πολιτικής, διότι πολλάκις συνέβαινεν η µία Κυβέρνησις να είναι απλώς η άρνησις της προηγουµένης, και το αποτέλεσµα ήτο ότι όλα αυτά τα δεινά όλοι αυτοί οι µύδροι, οι οποίοι εξηκοντίζοντο από τας ακροτάτας επάλξεις, έπιπτον επί των κεφαλών των τέκνων µας». Έντονες ήταν, ακόµη, οι συγκρούσεις, ήδη από τις αρχές του 20ού αιώνα, ανάµεσα στους εκπροσώπους του εκπαιδευτικού δηµοτικισµού, οργανωµένους στον Εκπαιδευτικό Όµιλο (έτος ίδρυσης το 1910) και στους καθαρευουσιάνους προερχόµενους, κυρίως, από τη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστηµίου Αθηνών. Στους πρώτους πρω- Ο εκπαιδευτικός και πανεπιστη- µιακός Αλέξανδρος Δελµούζος

2 ταγωνιστούν οι Δ. Γληνός, Μ. Τριανταφυλλίδης, Α. Δελµούζος, στους δεύτερους οι Ν. Εξαρχόπουλος, Γ. Μιστριώτης, Γ. Χατζιδάκις. Πολλά είναι τα επεισόδια που έχουν καταγραφεί στην ιστορία του γλωσσικού µας ζητήµατος: Ευαγγελικά (1901), Ορεστειακά (1903), Αθεϊκά του Βόλου (1908/1914), Μαρασλειακά (1924/26), Δίκη των τόνων (1941). Λίγο πριν από την είσοδο στη δεκαετία του 1940, το φασιστικό καθεστώς της 4ης Αυγούστου έχει ανατρέψει σχεδόν το σύνολο της µεταρρυθµιστικής προσπάθειας της τετραετίας και έχει εδραιώσει τον πλήρη ιδεολογικοπολιτικό έλεγχο της εκπαίδευσης µε διώξεις αντιπάλων (απολύσεις, εξορίες). Από την απελευθέρωση της χώρας από τον τουρκικό ζυγό µέχρι την περίοδο µε την οποία θα ασχοληθούµε στη συνέχεια ( ), σε ό,τι αφορά την εκπαίδευση ισχύει η διαπίστωση του Αλέξη Δηµαρά ότι «η µεταρρύθµιση δεν έγινε». Στις σελίδες που ακολουθούν επιχειρείται, µε κριτήριο τη χρονολογική σειρά των γεγονότων, να παρουσιάσουµε και να σχολιάσουµε τα πιο σηµαντικά εκπαιδευτικά γεγονότα σε συσχέτιση µε το κοινωνικοπολιτικό και οικονοµικό συγκείµενο κάθε περιόδου.

3 Η δεκαετία του 1940 συνδέεται µε τα τραύµατα της Κατοχής από τους Γερµανοϊταλούς κατακτητές και τον αιµατηρό τριετή εµφύλιο πόλεµο. Υπό αυτές τις συνθήκες, οι αρνητικές επιπτώσεις στο σύνολο της ελληνικής εκπαίδευσης ήταν αναµενόµενες. Αξιόπιστα στατιστικά στοιχεία αλλά και έγκυρες εκπαιδευτικές πληροφορίες γι αυτήν την καταστροφική δεκαετία δεν διαθέτουµε. Οι εξειδικευµένες ιστορικές µελέτες είναι ελάχιστες και οι πληροφορίες που αντλούµε προέρχονται, κυρίως, από διανοητές της Αριστεράς που, όµως, έχοντας προσωπική εµπλοκή στις δραστηριότητες της περιόδου είναι αυτονόητο ότι εµπεριέχουν και υποκειµενισµό. Σε κάθε περίπτωση, όµως, οι πληροφορίες που αντλούµε από τον σηµαντικό τόµο Εκπαιδευτική Μεταρρύθµιση (έκδοση Ε.Δ.Α, 1966) µε κείµενα της Ρ. Ιµβριώτη, του K. Σωτηρίου, του Γ. Κοσπεντάρη κ.ά. είναι εξαιρετικά χρήσιµες. Η κατάσταση που προκύπτει από στατιστικές για την εκπαίδευση της περιόδου είναι εξαιρετικά αρνητική. Η διάρκεια του σχολικού έτους από το 1941 έως το 1945 κυµάνθηκε από 3,5-4,5 µήνες, ενώ ακόµη µεγαλύτερα κενά κατέγραφε η φοίτηση στα σχολεία µέσης εκπαίδευσης. Την περίοδο της Κατοχής θα ιδρυθούν παραρτήµατα γυµνασίων, στα οποία, συχνά, οι ίδιοι οι γονείς έβρισκαν και µισθοδοτούσαν τους εκπαιδευτικούς. Και ενώ η χώρα βρίσκεται σε Κατοχή, οι πανεπιστηµιακοί µας δάσκαλοι, καθηγητές του Πανεπιστηµίου Αθηνών, αποφάσισαν να στείλουν, τον Οκτώβριο του 1941, στο πειθαρχικό τον καθηγητή Ιωάννη Κακριδή, επειδή ο τελευταίος σε µια επανέκδοση του µελετήµατός του Ελληνική Κλασσική Παιδεία είχε χρησιµοποιήσει µονοτονικό σύστηµα. Στον Κακριδή θα επιβληθεί ποινή προσωρινής απόλυσης δύο µηνών και το επεισόδιο θα καταγραφεί ως «Η Δίκη των τόνων», «Δίκη του πνευµατικού µας πολιτισµού» κατά την Έλλη Αλεξίου. Ο Γ. Παπανδρέου σε υπόµνηµά του για την υπεράσπιση του Κακριδή σηµειώνει: «Εάν ο πανεπιστηµιακός δάσκαλος δεν δικαιούται εις ελευθερίαν γνώµης, τότε το Πανεπιστήµιο δεν έχει λόγον υπάρξεως Η θρησκεία διδάσκει το δόγµα, η επιστήµη την έρευναν η κατάργησις της έρευνας, της ελευθερίας της σκέψεως, αποτελεί άρνησιν της Επιστήµης». Σε επίπεδο δηµόσιου εκπαιδευτικού συστήµατος οι πρωτοβουλίες σε όλη τη δεκαετία του 1940 ήταν ελάχιστες. Σταχυολογούµε τις σηµαντικότερες: Η Συνεταιριστική Ένωση Καπνοπαραγωγών Ελλάδος

4 Τον Νοέµβριο του 1944 θα συσταθεί µε νόµο στο Υπουργείο Παιδείας «Γενική Διεύθυνση Παιδείας» που θα ανατεθεί στον Ε. Παπανούτσο. Αµέσως µετά θα επισκεφτεί το Υπουργείο ο πρωθυπουργός Γ. Παπανδρέου και θα εξαγγείλει το κυβερνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα: εθνική αποστολή της παιδείας, 6χρονο δηµοτικό, διδασκαλία αρχαίων κειµένων από µετάφραση, καθιέρωση δηµοτικής στην εκπαίδευση (στη µέση παράλληλα µε την καθαρεύουσα), διχοτόµηση της µέσης εκπαίδευσης, γενίκευση υποτροφιών. Ακόµη, σχεδίασε κατά τα πρότυπα του Α.Ε.Σ. του 1931, αλλά δεν ολοκλήρωσε, τη σύσταση «Ανώτατης Επιτροπής Μελέτης Εκπαιδευτικών Ζητηµάτων». Το 1945, µε νοµοσχέδιο του υπουργού Παιδείας Κ. Άµαντου και πρωταγωνιστή τον Ε. Παπανούτσο επιχειρήθηκε χωρίς αποτέλεσµα η καθιέρωση της δηµοτικής γλώσσας. Φωτεινό διάλειµµα στην «πολεµική δεκαετία» του 1940 αποτελεί το «Σχέδιο µιας Λαϊκής Παιδείας του ΕΑΜ» που θα επεξεργαστούν οµάδες εκπαιδευτικών του ΕΑΜ και της ΕΠΟΝ, µε εµπνευστή τον Δηµήτρη Γληνό, και θα το υποβάλουν στην Πολιτική Επιτροπή Εθνικής Απελευθέρωσης (ΠΕΕΑ) το Στις 14 Μαΐου του ίδιου έτους θα συνέλθει στις Κορυσχάδες Ευρυτανίας το Εθνικό Συµβούλιο της ΠΕΕΑ, στο οποίο θα συµµετάσχουν εκλεγµένοι αντιπρόσωποι από όλη τη χώρα. Τη δέκατη ηµέρα των εργασιών του Συµβουλίου, ο καθηγητής του Πανεπιστηµίου Αθηνών Πέτρος Κόκκαλης, διακεκριµένος ψυχίατρος, θα παρουσιάσει στους αντιπροσώπους το παραπάνω σχέδιο. Το «Σχέδιο» αποτελεί µία ολοκληρωµένη πρόταση ριζοσπαστικής εκπαιδευτικής πολιτικής που αφορά σε όλες τις παραµέτρους της εκπαίδευσης: φιλοσοφία, στοχοθεσία, δοµή, οργάνωση, διοίκηση, γλωσσικό, εκπαίδευση εκπαιδευτικών, περιεχόµενα µάθησης, κοινωνική πολιτική. Πρόκειται για κείµενο που έχει τη σφραγίδα του Δηµήτρη Γληνού. Βέβαια, το 1944, που παρουσιάζεται το εν λόγω «Σχέδιο», ο ίδιος δεν βρίσκεται στη ζωή (είχε πεθάνει στις 26 Δεκεµβρίου 1943, αφού προηγουµένως θα «φιλοξενηθεί» από τον Κονδύλη και τον Μεταξά σε πολλούς τόπους εξορίας: Ανάφη, Ακροναυπλία, Σαντορίνη, Αη-Στράτη). Είναι η εποχή (Μεταξά) που, όπως σηµειώνει η Έλλη Αλεξίου, ο ελληνικός λαός «άρχισε να διδάσκεται τα ελληνικά νησιά». Για να µην υπάρξει καµία αµφιβολία ότι η µορφή του Δ. Γληνού υπήρξε καθοριστική στη διαµόρφωση του «Σχεδίου», ο εισηγητής του Πέτρος Κόκκαλης δηλώνει: «Το δρόµο µας φωτίζει η µεγάλη µορφή του Δηµήτρη Γληνού». Ακόµη, θα αναφερθεί στα χαρακτηριστικά της «παλαιάς παιδείας»: την αντιλαϊκότητα, τον ατοµικισµό, τον ψευτοκλασικισµό. Σε

5 αντίθεση µε αυτή τη συντηρητική κατεύθυνση της ελληνικής εκπαίδευσης, θα διακηρύξει τις νέες κοινωνικοπολιτικές και ιδεολογικές αφετηρίες της εκπαιδευτικής πολιτικής της «κυβέρνησης του βουνού» µε διακριτές διαφορές και από το αστικό-φιλελεύθερο ρεύµα: «λαϊκό κράτος και µια παιδεία που να εξυπηρετεί τα ζωντανά ιδανικά της λευτεριάς, της λαοκρατίας και της ειρήνης». Επίσης, στους στόχους της παιδείας, σύµφωνα µε το σχέδιο, συγκαταλέγονται: ανώτατη µόρφωση των εκπαιδευτικών όλων των βαθµίδων, προστατευτικά µέτρα για τους µαθητές (δωρεάν βιβλία, συσσίτια, ιµατισµός κλπ.), δηµοτική γλώσσα, µονοτονικό σύστηµα, σχολεία για άτοµα µε ειδικές ανάγκες κλπ. Μέσα στις δύσκολες συνθήκες της Κατοχής, η ΠΕΕΑ, αφού θα καταργήσει το «ιδιώνυµο» του Ελ. Βενιζέλου, θα αποκαταστήσει τις συνδικαλιστικές ελευθερίες (η ανασυσταθείσα µάλιστα Διδασκαλική Οµοσπονδία Ελλάδος «ΔΟΕ» θα οργανώσει παιδαγωγικό συνέδριο στις 20 Ιουλίου 1944 στη Λάσπη Ευρυτανίας, στο οποίο θα πάρουν µέρος 100 αντιπρόσωποι από 20 συλλόγους). Στις δραστηριότητες της ΠΕΕΑ ανήκουν επίσης: Η συγγραφή νέων σχολικών βιβλίων, µε πιο γνωστά τα δύο αναγνωστικά Αετόπουλα για τη Γ και Δ τάξη και Ελεύθερη Ελλάδα για την Ε και ΣΤ. Η ίδρυση και λειτουργία «Παιδαγωγικών Φροντιστηρίων» µε στόχο την ταχύρυθµη εκπαίδευση δασκάλων (εκατοντάδες εκπαιδευτικοί είχαν ενταχθεί στις αντιστασιακές οργανώσεις). Θα ιδρυθούν και θα λειτουργήσουν για χρονικό διάστηµα λίγων µηνών, το 1944, Παιδαγωγικά Φροντιστήρια στο Καρπενήσι, στην Τύρνα (Θεσσαλία), στο Ερηµόκαστρο Θήβας, στα Γρεβενά, στη Μέση Μηλιά Πιερίας και στα Λαγκάδια Αρκαδίας. Με πρωτοβουλία της ΕΠΟΝ θα ιδρυθούν και θα λειτουργήσουν γεωργικές σχολές για την εκπαίδευση νέων γεωργών στη Μονή Αγάθωνος (ηγούµενος της µονής υπήρξε ο γνωστός αντιστασιακός, στενός συνεργάτης του Άρη Βελουχιώτη, Καπετάν-Ανυπόµονος, κατά κόσµον Γερµανός), στη Σπερχειάδα και στη Φτέρη. Το τελευταίο µισό της δεκαετίας του 1940 δεν υπάρχουν σηµαντικές «ειδήσεις» στην εκπαίδευση. Εξαιρέσεις συνιστούν: Η έκδοση του περιοδικού Παιδεία το 1946 από τον Ε. Παπανούτσο, που θα αποτελέσει στη συνέχεια το βήµα εκφοράς λόγου των εκπροσώπων του εκπαιδευτικού δηµοτικισµού. Η σύνταξη, το 1949, από τον Ε. Παπανούτσο, ύστερα από ανάθεση του Υπουργείου Συντονισµού, ενός ολοκληρωµένου προγράµµατος εκπαιδευτικής ανασυγκρότησης, που Ο εκπαιδευτικός και πολιτικός Δηµ. Γληνός, εµπνευστής της

6 βασικές του προβλέψεις θα συναντήσουµε στις µετέπειτα προσπάθειες αστικοδηµοκρατικής µεταρρύθµισης. Η ίδρυση του µορφωτικού Συλλόγου «Αθηναίον», το 1946, από µία οµάδα επιστηµόνων και καλλιτεχνών µε σκοπό την οργάνωση ελεύθερων µαθηµάτων που θα απευθύνονται στο ευρύ κοινό (ένα είδος πρώιµου λαϊκού πανεπιστηµίου). Θα δώσουν διαλέξεις, ανάµεσα σε άλλους, οι Ε. Παπανούτσος, Κ.Θ. Δηµαράς, Ε. Πολίτης κ.ά. Οι παρεµβάσεις µε κείµενα διανοητών που θίγουν τα «κακώς κείµενα της ελληνικής εκπαίδευσης». Σε ένα από αυτά, του Κ. Σωτηρίου, µε τίτλο Η παιδεία µας σήµερα, επισηµαίνεται µεταξύ των άλλων: «Τρία είναι τα κύρια χαρακτηριστικά του προγράµ- µατος στη Μέση Εκπαίδευση: ο ψευτοκλασικισµός, ο ιστορικός και στείρος εγκυκλοπαιδισµός Ακλόνητη ως σήµερα η ειδωλολατρική αρχαιοπληξία. Κυριαρχικά µαθήµατα τα αρχαία ελληνικά και τα λατινικά». Το τέλος της δεκαετίας θα βρει τους εκπαιδευτικούς σε απεργία µε αίτηµα τη βελτίωση των µισθών τους. Το κράτος θα τους αντιµετωπίσει µε την επιβολή ειδικής εισφοράς στους γονείς των µαθητών. Στο πλαίσιο του «Σχεδίου» του 1944 θεσπίστηκαν µέτρα προ-

7 Η περίοδος που θα ακολουθήσει τη λήξη του εµφυλίου πολέµου και την ήττα της Αριστεράς έχει ως συνέπεια την κυριαρχία, µε µικρά φιλελεύθερα διαλείµµατα, της «νικήτριας» συντηρητικής δεξιάς παράταξης (Ελληνικός Συναγερµός και αργότερα Εθνική Ριζοσπαστική Ένωσις-ΕΡΕ) και τη συνακόλουθη εδραίωση ενός αυταρχικού κράτουςδιώκτη των αντιπάλων. Κυρίαρχη προσωπικότητα της περιόδου είναι ο Κωνσταντίνος Καραµανλής. Οι νέοι εθνικοί προσανατολισµοί της πλήρους πρόσδεσης στον δυτικό κόσµο επικυρώνονται µε την ένταξη της χώρας στο ΝΑΤΟ και στο Συµβούλιο της Ευρώπης, το 1952, και στη σύνδεση µε την Ευρωπαϊκή Οικονοµική Κοινότητα (ΕΟΚ) το Η κατάσταση στην εκπαίδευση µετά την «τραυµατική δεκαετία» του 1940 είναι ιδιαίτερα ανησυχητική. Με βάση την απογραφή του 1951, ένα ποσοστό 24% των κατοίκων της χώρας ήταν αναλφάβητο (στον αγροτικό χώρο το ποσοστό αυτό είναι ακόµη µεγαλύτερο). Το 30% των µαθητών σχολικής ηλικίας δεν τελειώνει το δηµοτικό σχολείο, ενώ µόνο ένα µικρό (8%) ποσοστό µαθητών συνεχίζει στα σχολεία µέσης εκπαίδευσης. Οι δαπάνες για την παιδεία ανέρχονται µόλις σε 1,8% του ΑΕΠ (τα αντίστοιχα ποσοστά σε άλλες χώρες είναι: ΗΠΑ 3,4%, Δ. Γερµανία και Σουηδία 3,2%), τη στιγµή που οι στρατιωτικές δαπάνες απορροφούν πάνω από το µισό του κρατικού προϋπολογισµού το Στην τεχνική-επαγγελµατική εκπαίδευση, σύµφωνα µε τον Ξ. Ζολώτα, στην Ελλάδα αναλογούν 5,2 µαθητές ανά κατοίκους (τα αντίστοιχα ποσοστά σε άλλες χώρες είναι: Δ. Γερµανία 44, Δανία 22,2, Ολλανδία 17,9 κλπ.). Μέσα σε αυτό το εξαιρετικά περιοριστικό κοινωνικοπολιτικό και ιδεολογικό πλαίσιο, τα εκπαιδευτικά νοµοθετήµατα που προωθούνται και στα µικρά φιλελεύθερα διαλείµµατα (κυβέρνηση Πλαστήρα το 1951 µε αντιπρόεδρο και υπουργό Παιδείας τον Γ. Παπανδρέου, κυβέρνηση Σοφοκλή Βενιζέλου το 1952 µε Γενικό Διευθυντή στο Υπουργείο Παιδείας τον Ε. Παπανούτσο) κινούνται γενικά σε συντηρητική κατεύθυνση, όπως αυτή αποτυπώνεται στους στόχους του Α.Ν. 1823/51 «Περί διαρρυθµίσεως των σχολείων Μέσης Εκπαίδευσης» η οποία έχει σκοπό την «διάπλασιν χρηστών πολιτών εν τω πλαισίω των ιδεωδών του Ελληνοχριστιανικού πολιτισµού». Αυτή η ιδεολογική Στις αρχές της δεκαετίας του 50 το 30% των µαθητών δεν

8 κατεύθυνση της εκπαίδευσης, και µάλιστα µε «φιλελεύθερη σφραγίδα» (Παπανδρέου- Παπανούτσος), θα βρει και συνταγµατική έκφραση, αφού το νέο Σύνταγµα του 1952, εκτός από την κατοχύρωση της καθαρεύουσας, «απαιτεί» η εκπαίδευση να εδράζεται «επί των ιδεολογικών κατευθύνσεων του ελληνοχριστιανικού πολιτισµού». Μέσα σε αυτόν τον συνταγµατικά κατοχυρωµένο ιδεολογικό προσανατολισµό της εκπαίδευσης και το εµφυλιοπολεµικό κλίµα, ήταν εύκολη η «ενοχοποίηση» ως αντεθνικής και αντιθρησκευτικής κάθε φιλελεύθερης ή αριστερής φωνής. Έτσι, µπορεί κανείς να ερµηνεύσει τη θυσία του Ε. Παπανούτσου (είχε δεχτεί τα σφοδρά πυρά του Τύπου για την ΕΑΜογενή προέλευσή του) από τη θέση του Γενικού Γραµµατέα του Υπουργείου Παιδείας όταν, το 1951, ανέλαβε το υπουργείο αυτό ο Γ. Παπανδρέου. Στη θέση του θα διοριστεί ο µετέπειτα σφοδρός αντίπαλος της µεταρρύθµισης του 1964, Κ. Γεωργούλης. Και µπορεί, βέβαια, όλα τα παραπάνω να υποδηλώνουν τη συντηρητικοποίηση των φιλελεύθερων στη δεκαετία του 1950, όµως, ο «πολιτικός της παιδείας» (διετέλεσε έξι φορές υπουργός Παιδείας), όπως έχει ονοµαστεί ο Γεώργιος Παπανδρέου, πέτυχε το 1951 την έγκριση από το Υπουργικό Συµβούλιο του Α.Ν. 182 «Περί συστάσεως Ιδρύµατος Κρατικών Υποτροφιών» (ΙΚΥ) του σηµαντικότερου, ίσως, θεσµού άσκησης κοινωνικής πολιτικής που έχει καθιερωθεί στη χώρα µας από την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους µε σκοπό την «παροχή οικονοµικής ενισχύσεως προς συνέχισιν σπουδών» για «πρόσωπα µη διαθέτοντα επαρκή ίδια οικονοµικά µέσα». Ο νέος αυτός καινοτόµος θεσµός απέκτησε ισχυρό κύρος τόσο εξαιτίας της αξιοκρατικής του στελέχωσης (πρόεδρος του Διοικητικού Συµβουλίου ο Γ. Βεντήρης, Γενικός Διευθυντής ο Κ. Δηµαράς, µε µέλη τους Κ. Γεωργούλη, Ξ. Ζολώτα, Γ. Παπανδρέου, Α. Δελµούζο κ.ά.) όσο και εξαιτίας του κύρους των διαδικασιών της επιλογής των υποτρόφων σε µία περίοδο µε το πελατειακό πολιτικό σύστηµα στο απόγειό του. Είναι ενδιαφέρον ότι ο Α. Δελµούζος, που το 1946 στο γνωστό βιβλίο του Παιδεία και Κόµµα καλούσε τους δασκάλους «...να ξαναγυρίσουν στο σχολείο και στο έργο τους και να το απολυµάνουν από κάθε κοµµατικό σύνθηµα», θα συνεχίσει τη συντηρητική του στροφή και ως µέλος του Δ.Σ. του ΙΚΥ, δηλώνοντας σε µία από τις πρώτες συνεδριάσεις του: «Δεν είναι δυνατόν να θυσιασθεί ο προϋπολογισµός του Υπουργείου Παιδείας διά να στείλωµεν αυτούς τους νέους εις το εξωτερικόν, διότι κατ αυτόν τον τρόπον θα έχωµεν περισ-

9 σότερον ζηµίαν παρά ωφέλειαν. Θα έχωµεν ένα σωρό µνηστήρας διά τας ανωτάτας θέσεις, οι περισσότεροι των οποίων δεν θα αξίζουν». Τελικά, µε τη βοήθεια του ΙΚΥ θα σταλούν στο εξωτερικό δεκάδες εκπαιδευτικοί οι οποίοι, στη συνέχεια, θα στελεχώσουν διάφορους εκπαιδευτικούς θεσµούς (Επιθεωρητές, Παιδαγωγικές Ακαδηµίες, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, Υπουργείο Παιδείας). Μία οµάδα, µάλιστα, από αυτούς τους εκπαιδευτικούς (Α. Μπενέκος, Κ. Χάρης, Α. Βουγιούκας, Θ. Γέρου, Γ. Μαραγκουδάκης κ.ά.) θα πρωταγωνιστήσει τόσο στην ανολοκλήρωτη µεταρρύθµιση του 1964 ως στελέχη του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου όσο και στις αρχές της δεκαετίας του 1980 στη ριζική ανανέωση της σχολικής γνώσης (νέα σχολικά βιβλία και αναλυτικά προγράµµατα). Κατά τα επόµενα χρόνια σηµαντική πρωτοβουλία της κυβέρνησης Κ. Καραµανλή συνιστά η σύσταση µίας Επιτροπής Παιδείας το 1957 µε αποστολή να προτείνει αλλαγές στο εκπαιδευτικό σύστηµα. Πρόεδρος της Επιτροπής ορίζεται ο υπουργός Παιδείας Ν.Α. Γεροκωστόπουλος και µέλη, µεταξύ των άλλων, οι Ν. Λούρος, Ι. Θεοδωρακόπουλος, Γ. Παλαιολόγος, Ε. Παπανούτσος. Από τη σύνθεση της Επιτροπής προκύπτει µια αναµενόµενη υπεροχή των συντηρητικής κατεύθυνσης µελών µε µία ισχυρή φιλελεύθερη παρουσία. Είναι προφανές ότι από την Επιτροπή θα απουσίαζαν οι εκπρόσωποι του ριζοσπαστικού-αριστερού ρεύµατος (η κοµµουνιστική αριστερά έχει τεθεί εκτός νόµου). Τα πορίσµατα της παραπάνω Επιτροπής θα παραδοθούν στον πρωθυπουργό Κ. Καρα- µανλή στις 11 Ιανουαρίου Το κείµενο του µακροσκελούς πορίσµατος «ισορροπεί» ανάµεσα σε συντηρητικές και φιλελεύθερες προσεγγίσεις. Εµµένει στην ανάγκη η παιδεία «να παραµείνει κλασσική ανθρωπιστική» τονίζοντας ότι «το ελληνικόν σχολείον πρέπει να δώση εις το πρόγραµµά του εξέχουσαν θέσιν εις τα αγαθά της κλασσικής παιδείας...». Ταυτόχρονα, προτείνει την ανάπτυξη της τεχνικήςεπαγγελµατικής εκπαίδευσης: «Αι επιτακτικαί απαιτήσεις της οικονοµίας... επιβάλλουν την ορθήν θεµελίωσιν και την επιµελή ανάπτυξιν της επαγγελµατικής εκπαιδεύσεως ιδία της τεχνικής...». Και στο γλωσσικό ζήτηµα η θέση της Επιτροπής είναι ισορροπηµένη: «Το ελληνικόν σχολείον έχει την υποχρέωσιν να διδάξη εις τους µαθητάς του και την δηµοτικήν και την καθαρεύουσαν». Ακόµη, στο πόρισµα από τη µια υιοθετείται η θεωρία του Ο υπουργός Παιδείας της κυβέρνησης Καραµανλή το

10 ανθρώπινου κεφαλαίου «η παιδεία είναι η πλέον θετική και παραγωγική επένδυση», αλλά από την άλλη προτείνεται η προοδευτική θέση της διεύρυνσης του «κοινωνικού ακροατηρίου» της εκπαίδευσης: «η παιδεία πρέπει να είναι κοινόν αγαθόν και όχι προνόµιον των ολίγων». Οι παραπάνω διατυπώσεις, και ιδιαίτερα τα «φιλελεύθερα ανοίγµατα», µας επιτρέπουν να εικάσουµε ότι η παρουσία του Ε. Παπανούτσου στην Επιτροπή ήταν ουσιαστική. Ακόµη, τα µέλη της Επιτροπής φαίνεται να συµφώνησαν στη θέση ότι η εκπαίδευση πρέπει να «παύση ν αποτελή αντικείµενο κοµµατικών ή προσωπικών ανταγωνισµών και ότι «καµία εκπαιδευτική πολιτική δεν δύναται να αποβεί επωφελής, εάν δεν τηρηθεί σταθερός επί µακράν σειράν ετών, διά να αποδώσει τους καρπούς της και να υποστεί την βάσανον της πείρας». Και για την τριτοβάθµια εκπαίδευση, στην οποία εξακολουθούσε να ισχύει ο νόµος του 32, η Επιτροπή του 58 προτείνει έναν νέο καταστατικό χάρτη της πανεπιστηµιακής εκπαίδευσης (βέβαια, οι προτάσεις δεν θα έχουν συνέχεια) που αφορά: στην ίδρυση τρίτου πανεπιστηµίου και νέων τµηµάτων στα υπάρχοντα πανεπιστήµια, στη διεύρυνση του διδακτικού φορέα, στην οικονοµική ενίσχυση των πανεπιστηµίων κλπ. που συνιστούν µια ολοκληρωµένη πρόταση εκπαιδευτικής πολιτικής. Τα σηµαντικά πορίσµατα της Επιτροπής έµειναν στα χαρτιά. Εξαίρεση αποτελούν δύο νοµοθετικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης το 1959 που αφορούσαν στην τεχνικήεπαγγελµατική εκπαίδευση και στην οργάνωση της µέσης εκπαίδευσης. Τα νοµοθετή- µατα προβλέπουν, µεταξύ άλλων, ίδρυση εξατάξιων γυµνασίων, δύο µεταγυµνασιακού επιπέδου δηµόσιων τεχνικών σχολών, τριετών ή τετραετών δηµόσιων τεχνικών σχολών βοηθών εργοδηγών σε έξι επαρχιακές πόλεις και τη συγκέντρωση των αρµοδιοτήτων για θέµατα τεχνικής και επαγγελµατικής εκπαίδευσης στο Υπουργείο Παιδείας. Με βάση όσα αναφέρθηκαν παραπάνω, τα οποία αναδεικνύουν τη θεσµική αδράνεια στον χώρο της ελληνικής εκπαίδευσης κατά τη δεκαετία του 1950, δεν προκαλεί εντύπωση ότι η χώρα θα εισέλθει στη δεκαετία του 1960 µε τεράστια «εκπαιδευτικά ελλείµµατα». Το 1961, µόνο το 17,6% ατόµων αντίστοιχης ηλικίας τελειώνει το λύκειο, µόλις 5,1 µαθητές σε χίλια άτοµα του συνολικού πληθυσµού φοιτά σε σχολεία τεχνικής-επαγγελµατικής εκπαίδευσης και από τους 100 αποφοίτους λυκείου µόνο οι 45 εισάγονται στην ανώτερη και ανώτατη εκπαίδευση (ΟΟΣΑ). Το ίδιο έτος, στο ωρο- Ο Κων. Καραµανλής, κυρίαρχη προσωπικότητα της περιό-

11 λόγιο πρόγραµµα του κλασικού γυµνασίου κυριαρχούν τα αρχαία ελληνικά (45 από τις 218 ώρες). Το τέλος της επισκοπούµενης περιόδου (Ιανουάριος 1963) θα βρει τους εκπαιδευτικούς σε απεργιακό αγώνα µε κύριο αίτηµα την οικονοµική τους αναβάθµιση. Η κυβέρνηση θα αντιµετωπίσει τους απεργούς µε πολιτική επιστράτευση.

12 Η νέα περίοδος µε τρεις διακριτές υποπεριόδους ( περίοδος κυβέρνησης Γεωργίου Παπανδρέου, περίοδος αποστασίας, περίοδος δικτατορίας) σηµατοδοτείται από τη µεγάλη νίκη της Ένωσης Κέντρου (ΕΚ) µε ηγέτη τον Γεώργιο Παπανδρέου τον Φεβρουάριο του 1964 (κέρδισε και τις εκλογές τον Νοέµβριο του 1963). Στις πρώτες προτεραιότητες της νέας κυβέρνησης ανήκει η παιδεία, για την οποία η ΕΚ διέθετε ήδη ολοκληρωµένη πρόταση επεξεργασµένη από Επιτροπή Παιδείας µε µέλη τους Ε. Παπανούτσο, Α. Παππά και Γ. Θεοτοκά (επρόκειτο για υποεπιτροπή της Επιτροπής Προγραµµατισµού µε πρόεδρο τον Ι. Ζίγδη). Οι προτάσεις της Επιτροπής θα αποτελέσουν τους βασικούς άξονες της εκπαιδευτικής µεταρρύθµισης της ΕΚ, της δεύτερης ουσιαστικά µετά το 1929 σοβαρής προσπάθειας εκδηµοκρατισµού και εκσυγχρονισµού της ελληνικής εκπαίδευσης. Το νέο µεταρρυθµιστικό εγχείρηµα θα αναληφθεί από ένα Υπουργείο Παιδείας στελεχωµένο µε τον ίδιο τον Γεώργιο Παπανδρέου ως υπουργό Παιδείας, και υφυπουργούς τον Γεώργιο Μυλωνά και τον γνωστό Κύπριο διανοητή-λογοτέχνη Λουκή Ακρίτα, τον Ε. Παπανούτσο ως γενικό γραµµατέα και ένα νεοϊδρυθέν επιστηµονικό επιτελικό όργανο για την υλοποίηση της µεταρρύθµισης, το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (Π.Ι.), µε πρόεδρο τον Ιωάννη Κακριδή και αντιπρόεδρο τον µαθηµατικό Νίκο Κριτικό. Το φιλοσοφικό υπόβαθρο της εκπαιδευτικής µεταρρύθµισης του 1964 είναι ο νέοανθρωπισµός και µία συναίρεση ανάµεσα στην ανθρωπιστική και την τεχνική παιδεία. Έτσι, στο ερώτηµα «Ποια γνώση είναι πιο σηµαντική;» οι µεταρρυθµιστές του 1964, σε αντιδιαστολή από τον ψευτοκλασικισµό που κυριαρχούσε µέχρι τότε στην ελληνική εκπαίδευση, απαντούν: «Η εθνική µας παιδεία οφείλει να έχει κατά βάση ουµανιστικό χαρακτήρα... Ο ανθρωπισµός όµως πρέπει να είναι εκείνος, ο οποίος δεν προσηλώνεται εις την παθητικήν λατρείαν νεκρών τύπων του παρελθόντος ούτε αντιτίθεται προς τας θετικάς επιστήµας και την τεχνικήν... Η Ένωση Κέντρου εύρεν ακριβώς την χρυσήν σύνδεσιν της κλασσικής µε την τεχνικήν παιδείαν, της εµπνεύσεως µε την µάθησιν». Στο πνεύµα αυτό υπογραµµίζεται η ανάγκη και για την ανάπτυξη της τεχνικής και επαγ- Η µεγαλύτερη καινοτοµία της εκπαιδευτικής µεταρρύθµισης

13 γελµατικής εκπαίδευσης: «Αν δε στρέψωµεν το ενδιαφέρον των νέων µας προς τα τεχνικά επαγγέλµατα... δεν είναι δυνατόν να προσδοκώµεν ότι η ελληνική οικονοµία θα γίνει ανταγωνιστική». Η µεταρρύθµιση του 1964 δίνει έµφαση στην κοινωνική διάσταση, υιοθετώντας πολιτικές κράτους πρόνοιας στην εκπαίδευση. Τα σχετικά κείµενα είναι χαρακτηριστικά της αντίληψης για ισότητα ευκαιριών στην εκπαίδευση: «Θεµέλιον και εγγύησις της αληθούς δηµοκρατίας είναι η ισότης όλων αδιακρίτως των πολιτών εις την κτήσιν των αγαθών της παιδείας. Χειροτέρα µορφή κοινωνικής ανισότητος δεν υπάρχει από το καθεστώς η παιδεία να είναι προνόµιον των ευπορούντων. Κράτος, το οποίο δεν παρέχει εις όλους τους πολίτες ίσες ευκαιρίες να µορφωθούν και να αναπτύξουν τας ικανότητάς τους, δεν αξίζει να ονοµάζεται δηµοκρατικόν». Αν και η αποστασία στις 15 Ιουλίου 1965 ανέκοψε τη µεταρρυθµιστική δυναµική του 1964, στο σύντοµο χρονικό διάστηµα της διακυβέρνησης της χώρας από την ΕΚ θα σχεδιαστεί µία φιλόδοξη εκπαιδευτική µεταρρύθµιση και θα παραχθεί σηµαντικό έργο. Από τα τρία βασικά εκπαιδευτικά νοµοσχέδια της ΕΚ, για τη γενική, την τεχνικο-επαγγελµατική και την πανεπιστηµιακή εκπαίδευση (τα δύο τελευταία υποβλήθηκαν στη Βουλή τον Μάιο του 1965), εξαιτίας της αποστασίας του 1965, µόνο το πρώτο, το µετέπειτα Ν.Δ. 4379/1964 «Περί διοργανώσεως και διοικήσεως της Γενικής (στοιχειώδους και µέσης) Εκπαιδεύσεως», θα γίνει νόµος του κράτους. Ήδη, βέβαια, η κυβέρνηση είχε προχωρήσει στην ίδρυση του Πανεπιστηµίου Πατρών µε διάταγµα της 11ης Νοεµβρίου 1964 (θα αρχίσει τη λειτουργία του το 1968), καθώς και της Φιλοσοφικής Σχολής στα Ιωάννινα ως παραρτήµατος του Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης. Έτσι, δρο- µολογείται η αποκέντρωση των ελληνικών πανεπιστηµίων µε την ίδρυση ενός τρίτου (είχε ήδη προταθεί από την Επιτροπή Παιδείας του 58) στην Πάτρα και ενός τέταρτου στα Ιωάννινα. Πολλές από τις προγραµµατικές διακηρύξεις της ΕΚ που θεσµοθετήθηκαν, κυρίως µε το Ν.Δ. 4379, άρχισαν να υλοποιούνται αµέσως. Σταχυολογούµε: Καθιέρωση δωρεάν εκπαίδευσης, µαθητικών συσσιτίων, ακαδηµαϊκού απολυτηρίου 9χρονης υποχρεωτικής εκπαίδευσης, δηµοτικής γλώσσας (στη µέση εκπαίδευση παράλληλα µε την καθαρεύουσα), διδασκαλίας αρχαίων ελληνικών από µετάφραση µε ταυτόχρονη αναθεώρηση του αναλυτικού προγράµµατος, ίδρυση και αρχική στελέχωση του Το Πανεπιστήµιο Πατρών ιδρύθηκε το 1964 στο πλαίσιο της

14 Παιδαγωγικού Ινστιτούτου το οποίο και θα αρχίσει να εκδίδει το περιοδικό Δελτίον, αύξηση των ετών φοίτησης στις Παιδαγωγικές Ακαδηµίες από 2 σε 3 χρόνια, αύξηση δαπανών για την παιδεία, οικονοµική αναβάθµιση των εκπαιδευτικών, κατάργηση του µαθητικού πηλικίου και της µαθητικής ποδιάς κ.ά. Εργώδης ήταν και η προσπάθεια που αναλήφθηκε στο νεοϊδρυθέν Π.Ι. για τη συγγραφή νέων σχολικών βιβλίων, µεταφράσεις αρχαίων κλασικών, σύνταξη νέων αναλυτικών προγραµµάτων και κατάρτιση προγραµµάτων εκπαίδευσης και µετεκπαίδευσης δασκάλων (την ευθύνη του τµήµατος του Π.Ι. για τη δευτεροβάθµια εκπαίδευση διατήρησε ο πρόεδρός του και της πρωτοβάθµιας ο Κων/νος Χάρης). Είναι ενδιαφέρον ότι και µετά την παραίτηση της κυβέρνησης Γ. Παπανδρέου, τον Ιούλιο του 1965, και συνακόλουθα όλης της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Παιδείας, η ηγεσία καθώς και όλα τα νεοεκλεγµένα στελέχη του Π.Ι. (σύµβουλοι και πάρεδροι) θα παραµείνουν στη θέση τους και θα προσπαθήσουν κάτω από δύσκολες πλέον πολιτικές συνθήκες να συνεχίσουν το έργο τους. Μάλιστα, µε ευθύνη του Π.Ι. θα λειτουργήσει στην τότε Πάντειο Ανωτάτη Σχολή Πολιτικών Επιστηµών (είχε αφαιρεθεί από το Πανεπιστήµιο Αθηνών), από τον Φεβρουάριο του 1966 µέχρι την έλευση της χούντας το 1967, η µετεκπαίδευση των δασκάλων, µε ανακαινισµένο πρόγραµµα. Η µεταρρύθµιση του 1964 θα τύχει ευρύτατης λαϊκής αποδοχής κυρίως στον χώρο των εκπαιδευτικών, επειδή ικανοποιούσε πάγια αιτήµατά τους. Θα συναντήσει, βέβαια, και έντονες αντιδράσεις όχι µόνο από την αξιωµατική αντιπολίτευση (ΕΡΕ) αλλά και από γνωστούς για τους συντηρητικούς τους προσανατολισµούς κύκλους: Πανεπιστήµιο Αθηνών (Φιλοσοφική-Θεολογική Σχολή), Ένωση Φιλολόγων, Εκκλησία, συντηρητικός Τύπος. Από τις στήλες των εφηµερίδων Το Βήµα, Καθηµερινή και Αυγή θα αναπτυχθεί ένας έντονος αλλά τεκµηριωµένος διάλογος µε αφορµή τα εκπαιδευτικά νοµοσχέδια της ΕΚ. Από τις στήλες του Βήµατος θα υπερασπιστούν τη µεταρρύθµιση οι πρωταγωνιστές της, (Ε. Παπανούτσος, Ι. Κακριδής κ.ά.), από την Καθηµερινή θα την επικρίνουν οι σφοδροί πολέµιοί της (Κ. Γεωργούλης, Ι. Θεοδωρακόπουλος, Ν. Κοντολέων κ.ά.). Η κριτική θα επικεντρωθεί στη δηµοτική γλώσσα, στον θεσµό του Π.Ι., στην υποχρεωτική φοίτηση στο Γυµνάσιο, στη διδασκαλία των αρχαίων από µετάφραση, στον ιδεολογικό προσανατολισµό της παιδείας κλπ. Η εκπαιδευτικός Ρόζα Ιµβριώτη η οποία συµµετείχε στη

15 Από τις στήλες της Αυγής οι ενταγµένοι στην ΕΔΑ αριστεροί διανοητές (Ρ. Ιµβριώτη, Λ. Κότου, Γ. Κοσπεντάρης κ.ά.) θα προσφέρουν την κριτική στήριξή τους στην εκπαιδευτική µεταρρύθµιση που «ο ελληνικός λαός δέχθηκε µε χαρά» και ιδιαίτερα στην απόφαση, που θα χαρακτηριστεί «βαθύτατα δηµοκρατική και έργο δικαιοσύνης», για λήψη µέτρων κοινωνικής πολιτικής (δωρεάν παιδεία, 9χρονη υποχρεωτική εκπαίδευση, υποτροφίες). Η εκπαιδευτική µεταρρύθµιση του 1964 θα αρχίσει να αναστέλλεται µετά την αποστασία τον Ιούλιο του Ο υπουργός Παιδείας των αποστατών, Ε. Σαββόπουλος, θα δηλώσει στους εκπροσώπους του Τύπου ότι τα νέα σχολικά βιβλία της µεταρρύθµισης του 64 θα κριθούν από επιτροπές και, αν βρεθούν ακατάλληλα, θα «αποσταλούν προς πολτοποίησιν». Η 7χρονη δικτατορία ( ) µε τον Α.Ν. 129/67 θα ανατρέψει το σύνολο σχεδόν της µεταρρύθµισης του 1964, επαναφέροντας την εκπαίδευση στις «ράγες» του ελληνοχριστιανικού πολιτισµού (κατάργηση 9χρονης υποχρεωτικής εκπαίδευσης, κλείσιµο του Π.Ι., αναστολή της 3ετούς φοίτησης στις Παιδαγωγικές Ακαδηµίες, αποβολή της δηµοτικής γλώσσας κλπ.). Εκείνο που δεν τόλµησε να καταργήσει ήταν η δωρεάν παιδεία, η οποία ανήκει στα µέτρα που ο Ε. Παπανούτσος εύστοχα είχε ονοµάσει σε άρθρο του «ανεπανόρθωτα». Τη δωρεάν παιδεία η χούντα, για προφανείς ιδεολογικούς λόγους (έλεγχος σχολικής γνώσης), θα την επεκτείνει το 1967 µε τη δωρεάν χορήγηση συγγραµµάτων στους φοιτητές. Τελικά, αφού η 7χρονη δικτατορία σταδιακά θα ακυρώσει το µεταρρυθµιστικό έργο του 1964/65 και θα προβεί σε εκτεταµένες διώξεις αντιπάλων (απολύσεις, µεταθέσεις κλπ.), θα αναγκαστεί από τα µέσα του 1971 να δώσει το εκπαιδευτικό της στίγµα από τη µια µε την ίδρυση των Κέντρων Ανωτέρας Τεχνικής Επαγγελµατικής Κατάρτισης (ΚΑΤΕΕ) και από την άλλη µε τη σύσταση, το 1971, Επιτροπής Παιδείας για τη µελέτη των γενικών κατευθύνσεων της εκπαιδευτικής πολιτικής µε πρόεδρο το Χ. Φραγκίστα, οµότιµο καθηγητή του Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης. Η Επιτροπή θα υποβάλλει το 1973 ένα πολυσέλιδο πόρισµα που αφορά στους σκοπούς της παιδείας, στη γλώσσα, στην επαγγελµατική, στη γενική πρωτοβάθµια και δευτεροβάθµια, στην πανεπιστηµιακή εκπαίδευση κλπ. Η πτώση της χούντας θα βρει την εκπαίδευση να «πολιορκείται» από την κοινωνία για αλλαγές.

16 Η πτώση της δικτατορίας διαµόρφωσε ένα νέο κοινωνικοπολιτικό σκηνικό (επάνοδος στη δηµοκρατία, νοµιµοποίηση της κοµµουνιστικής αριστεράς), ευνοϊκό για την ανάληψη µεταρρυθµιστικών πρωτοβουλιών στην ελλειµµατική και διαβρωµένη από την 7χρονη δικτατορία ελληνική εκπαίδευση. Οι εκπαιδευτικές µεταβολές που θα ακολουθήσουν είχαν και εξωγενείς αιτίες. Ο ευρωπαϊκός προσανατολισµός της νέας πολιτικής εξουσίας µε την κυριαρχία του επανακάµψαντος Κ. Καραµανλή που θα ιδρύσει τη Νέα Δηµοκρατία (ΝΔ) και θα εντάξει τη χώρα το 1981 στην ΕΟΚ απαιτούν έναν γρήγορο, σχεδόν βίαιο, εκδυτικισµό-εκσυγχρονισµό και της ελληνικής εκπαίδευσης µε στόχο να προσαρµοστεί στις νεοδιαµορφούµενες κοινωνικοοικονοµικές συνθήκες. Το πρώτο µέληµα της µεταβατικής «κυβέρνησης εθνικής ενότητας», µε υπουργό Παιδείας τον Νικόλαο Λούρο, ήταν ο εκδηµοκρατισµός της εκπαίδευσης και, κυρίως, η αντικατάσταση των χουντικών σχολικών βιβλίων. Εξαιρετικά σηµαντικό έργο αυτής της δηµιουργικής περιόδου ήταν η συγγραφή, µε την εποπτεία των Γ.Π. Σαββίδη και Μ. Στασινόπουλου, τρίτοµου ανθολόγιου για το δηµοτικό σχολείο, στο οποίο βρήκαν θέση και κείµενα-ποιήµατα των µέχρι τώρα αποκλεισµένων Βασίλη Ρώτα, Γιάννη Ρίτσου κ.ά. Δύο ακόµη σηµαντικά για την εκπαίδευση γεγονότα αυτής της πρώτης µεταπολιτευτικής περιόδου θα θέλαµε να επισηµάνουµε εδώ: Το ένα είναι το Σύνταγµα του 1975 χωρίς τις συντηρητικές ιδεολογικές δικλείδες του ελληνοχριστιανικού πολιτισµού και µε σηµαντικές διατάξεις για την εκπαίδευση (απαγόρευση ίδρυσης ιδιωτικών πανεπιστηµίων, δωρεάν παιδεία, 9χρονη υποχρεωτική εκπαίδευση, νοµιµοποίηση της δηµοτικής σε όλη την εκπαίδευση). Το άλλο αφορά στα νοµοσχέδια για την πανεπιστηµιακή εκπαίδευση, που, βέβαια, δεν θα κυρωθούν νοµοθετικά, γνωστά ως νοµοσχέδια Τσάτσου-Ευριγένη. Ο Δηµήτρης Τσάτσος θα αναλάβει ως υφυπουργός Παιδείας στην κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας να διαχειριστεί τα θέµατα Ανώτατης Εκπαίδευσης µαζί µε τον Δ. Φατούρο ως γενικό διευθυντή Ανώτατης Εκπαίδευσης και τον Δ. Μαρωνίτη ως σύµβουλο. Τον Αύγουστο του 1974 θα συγκροτηθεί επιτροπή (επικεφαλής ο Δ. Τσάτσος) µε αποστολή Ο πρωθυπουργός Κων. Καρα- µανλής κατά τη διάρκεια επί-

17 να διαµορφώσει τον νέο καταστατικό χάρτη των ΑΕΙ. Στην επιτροπή συµµετέχουν γνωστοί πανεπιστηµιακοί καθηγητές, όπως οι Ν. Παπαντωνίου, Εµµ. Ανδρόνικος, Δ. Καράγιωργας, Κ. Κριµπάς, Δ. Μαρωνίτης, Ν. Μουζέλης, Ν. Πουλαντζάς, Δ. Φατούρος. Στις προτάσεις της επιτροπής συµπεριλαµβάνονται καινοτόµες προτάσεις, όπως η κατάργηση της έδρας και η αντικατάστασή της από το τµήµα (τελικά θα υιοθετηθεί ο όρος τοµέας) και η συµµετοχή των φοιτητών στα συλλογικά όργανα διοίκησης. Μετά τις εκλογές του Νοεµβρίου του 1974, νέος υπουργός Παιδείας θα αναλάβει ο Π. Ζέπος µε υφυπουργό τον Δ. Ευριγένη, ο οποίος θα προβεί σε ανασυγκρότηση της επιτροπής Τσάτσου (ανάµεσα στα νέα µέλη συγκαταλέγονται οι Γ. Κασιµάτης, Σπ. Μεταλληνός), που µε πρόεδρο τον ίδιο τον Ευριγένη θα λειτουργήσει ως συνέχεια της προηγούµενης. Στις προτάσεις αυτής της Επιτροπής επανέρχεται η ιδέα του τοµέα, ως πολυδιάστατης διοικητικής, εκπαιδευτικής και επιστηµονικής ενότητας, η εκπροσώπηση του επιστηµονικού βοηθητικού προσωπικού και των φοιτητών σε όλα τα συλλογικά όργανα των ΑΕΙ, η συµµετοχή στην εκλογή του διδακτικού προσωπικού και οµοιόβαθµων των εκλεγοµένων. Η περίοδος που θα ακολουθήσει ( ) συνδέεται µε τρία εκπαιδευτικά νοµοθετήµατα που φιλοδοξούν να διαµορφώσουν ένα νέο εκπαιδευτικό τοπίο και στις τρεις βαθµίδες εκπαίδευσης. Πρόκειται για: τον ν. 309/1976 για τη γενική εκπαίδευση. τον ν. 576/1977 για την τεχνικο-επαγγελµατική εκπαίδευση, και τον ν. 815/1978 για την πανεπιστηµιακή εκπαίδευση. Τα δύο πρώτα νοµοθετήµατα έχουν τη σφραγίδα του υπουργού Παιδείας Γ. Ράλλη (η εισηγητική έκθεση Ν. 309 υπογράφεται από τον Π. Ζέππο) και το τρίτο του Ι. Βαρβιτσιώτη. Με τους δύο πρώτους νόµους, οι οποίοι θα εφαρµοστούν χωρίς να ανατραπούν στο µέλλον, θεσµοθετούνται η διδασκαλία της δηµοτικής γλώσσας σε όλη την εκπαίδευση, η 9χρονη υποχρεωτική εκπαίδευση, (είχαν ήδη κατοχυρωθεί συνταγµατικά), η ίδρυση του Κέντρου Εκπαιδευτικών Μελετών-Επιµόρφωσης, η καθιέρωση πενθήµερου, νέο σύστηµα εισαγωγής στα πανεπιστήµια, η διδασκαλία αρχαίων κλασικών από µετάφραση, η ίδρυση δεύτερου σχολικού δικτύου τεχνικο-επαγγελµατικής εκπαίδευσης, µε δηλωµένο στόχο τη στροφή των αποφοίτων του Γυµνασίου σε αυτό το δίκτυο µε

18 συνακόλουθη µείωση των µαθητών του Λυκείου. Ο πολιτικός αυτός στόχος δηλώνεται µε σαφήνεια στην εισηγητική έκθεση του ν. 309: «τίθεται φραγµός εις την ανεξέλεγκτον παραγωγήν αποφοίτων εξαταξίων γυµνασίων, ο κύριος όγκος των οποίων έναντι του εµποδίου των εισιτηρίων διά το λύκειον εξετάσεων, θα στραφή προς πρακτικάς και τεχνικάς κατευθύνσεις». Η προσδοκία, βέβαια, αυτή, των µεταρρυθµιστών δεν θα πραγµατοποιηθεί, αφού η συντριπτική πλειοψηφία των αποφοίτων γυµνασίου θα συνεχίσει, παρά τους εξεταστικούς φραγµούς, να επιδιώκει τη φοίτηση στο «καλό σχολείο» (γενικό λύκειο) που οδηγεί στο πανεπιστηµιακό πτυχίο που η ελληνική κοινωνία εξακολουθεί να θεωρεί το µόνο σίγουρο «εισιτήριο κοινωνικής κινητικότητας». Ο ν. 815 προέβλεπε τον θεσµό του τοµέα για τα νέα πανεπιστήµια και στα παλαιά παράλληλα µε την έδρα, κατάργηση των βοηθών και εισαγωγή του θεσµού του επικουρικού διδακτικού προσωπικού, τη ρύθµιση του χρόνου σπουδών (όχι πέραν των δύο ετών από την προβλεπόµενη) και εξετάσεων κλπ. Ο παραπάνω νόµος θα συναντήσει τις σφοδρές αντιδράσεις της πανεπιστηµιακής κοινότητας, κυρίως του ΕΔΠ και της ΕΦΕΕ, που θα προβούν σε κινητοποιήσεις µε αποτέλεσµα ο νόµος, που στο µεταξύ είχε κηρυχθεί αντισυνταγµατικός, να καταστεί ανενεργός. Το 1978 και 1979 θα ιδρυθούν οι ετήσιας διάρκειας Σχολές Επιµόρφωσης Λειτουργών Δηµοτικής και Μέσης Εκπαίδευσης (ΣΕΛΔΕ-ΣΕΛΜΕ). Στις σχολές αυτές θα επιµορφωθεί ένα ελάχιστο ποσοστό (µόλις 2% µέχρι το 1992) εκπαιδευτικών. Οι νόµοι για τη γενική και την τεχνικο-επαγγελµατική εκπαίδευση, που βέβαια στις βασικές τους προβλέψεις είναι επανάληψη της µεταρρύθµισης του 1964 την οποία πολέµησε µε πάθος η τότε ΕΡΕ, θα συναντήσουν ευρύτερες συναινέσεις στη Βουλή, αφού θα στηριχτούν από την ΕΚ µε πρωταγωνιστή τον βουλευτή της Ε. Παπανούτσο αλλά και τον Ηλία Ηλιού της ΕΔΑ. Ο Παπανούτσος είναι, ίσως, ο µόνος από τους µεγάλους του εκπαιδευτικού δηµοτικισµού που είδε τους αγώνες µιας ζωής για τη δηµοτική γλώσσα να δικαιώνονται. Γι αυτό και δεν θα πρέπει να προκαλεί έκπληξη η στήριξή του στη µεταρρυθµιστική προσπάθεια της ΝΔ που, βέβαια, δεν είχε τον φιλοσοφικό στοχασµό της µεταρρύθµισης του 1964 µε τον ίδιο πρωταγωνιστή, όµως υιοθετούσεαντέγραφε σηµαντικές προβλέψεις της. Εξάλλου, ο ίδιος θα προτείνει, αλλά δεν θα εισακουστεί, σε αρκετά ζητήµατα ριζοσπαστικότερες λύσεις. Ο Ευάγγελος Παπανούτσος επικρότησε την εκπαιδευτική

19 Στο γλωσσικό, για παράδειγµα, θα εισηγηθεί την υιοθέτηση του µονοτονικού συστή- µατος. Από τα άλλα κόµµατα της αντιπολίτευσης, το ΠΑΣΟΚ θα καταψηφίσει τους νόµους µε βασικό επιχείρηµα ότι δεν επιφέρουν την «κάθαρση» από τα κατάλοιπα της χούντας, ενώ ο εκπρόσωπος της ΕΔΑ, Η. Ηλιού, θα χαρακτηρίσει το νοµοσχέδιο για τη γενική εκπαίδευση «µια καλή αρχή» και θα ταχθεί υπέρ της αρχής του. Η «µεταρρύθµιση του 1976/77», αν και ουσιαστικά επαναλαµβάνει µέτρα που είχαν και στο παρελθόν νοµοθετηθεί και στη συνέχεια ανατραπεί (η δηµοτική γλώσσα, για παράδειγµα, καθιερώνεται για πρώτη φορά στο δηµοτικό σχολείο το 1918), συνιστά σε κάθε περίπτωση µία θετική εξέλιξη στα εκπαιδευτικά µας πράγµατα, αν αναλογιστεί κανείς ότι, ενώ υπήρξε υπερώριµο κοινωνικό αίτηµα, συνάντησε ισχυρές αντιστάσεις και µέσα στη ΝΔ και σε άλλους συντηρητικούς κύκλους που επέκριναν τον πρωταγωνιστή της µεταρρύθµισης Γ. Ράλλη. Σήµερα, µάλιστα, µελετώντας προσεκτικά τη µετέπειτα πορεία των εκπαιδευτικών µας πραγµάτων µπορούµε να υποστηρίξουµε ότι η «µεταρρύθµιση του 1976/77» είναι η πιο αξιόπιστη και ολοκληρωµένη παρέµβαση της συντηρητικής παράταξης στην ελληνική εκπαίδευση (στο παρελθόν είχε συνδεθεί περισσότερο µε αντιµεταρρυθµίσεις). Είναι µάλιστα η πρώτη στον 20ό αιώνα µεταρρύθµιση που στο βασικό της κορµό δεν ανατράπηκε, όπως θα δούµε στη συνέχεια, από την επόµενη κυβέρνηση (ΠΑΣΟΚ), που, µάλιστα, βρισκόταν σε µεγάλη ιδεολογική απόσταση από αυτήν. Είναι γι αυτό µια «µεταρρύθµιση που έγινε», όχι, βέβαια, αυτή που οραµατίστηκαν οι ριζοσπάστες διανοητές αλλά αυτή που σχεδίασαν οι πρωταγωνιστές της για να προετοιµάσουν τη χώρα προκειµένου να ενταχθεί σε ένα ανταγωνιστικό ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον. Ο Λουκής Ακρίτας υφυπουργού Παιδείας των κυβερνήσεων Γ.

20 Η δεκαετία του 1980 θα ξεκινήσει µε δύο σηµαντικά γεγονότα που διαµορφώνουν ένα νέο κοινωνικοπολιτικό τοπίο: την ένταξη της Ελλάδας στην ΕΟΚ το 1981 (κυβέρνηση Κ. Καραµανλή) και λίγους µήνες αργότερα την εκλογική νίκη του ΠΑΣΟΚ µε επικεφαλής τον ιδρυτή του Ανδρέα Παπανδρέου. Στις προγραµµατικές διακηρύξεις της νέας κυβέρνησης που επαγγέλθηκε την «αλλαγή», η παιδεία θεωρήθηκε «θεµέλιο». Τα πρώτα χρόνια της νέας διακυβέρνησης συνδέονται µε µία σειρά θεσµικών µεταβολών-τοµών που αφορούν στην εσωτερική και εξωτερική µεταρρύθµιση της ελληνικής εκπαίδευσης, διαµορφώνοντας ένα εντελώς νέο «εκπαιδευτικό τοπίο». Τρία βασικά νοµοθετήµατα που αφορούν στο σύνολο των εκπαιδευτικών βαθµίδων θα ψηφιστούν σε αυτό το διάστηµα µε υπουργό Παιδείας τον Ε. Βερυβάκη και, στη συνέχεια, τον Α. Κακλαµάνη: Ο ν. 1268/82 για τα ελληνικά πανεπιστήµια, που ανατρέπει, µετά από µισό αιώνα, τον Οργανισµό του 1932 και επιχειρεί έναν ριζικό εκδηµοκρατισµό της πανεπιστηµιακής εκπαίδευσης µε ανακατανοµή της εσωτερικής εξουσίας στο πανεπιστήµιο (κατάργηση έδρας, δηµιουργία τοµέων, διαµόρφωση τεσσάρων βαθµίδων Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού (ΔΕΠ), δηµιουργία νέων συλλογικών οργάνων µε ιδιαίτερα αυξηµένη συµµετοχή των φοιτητών κλπ.). Ο ν. 1304/83 µε τον οποίο καταργούνται τα ΚΑΤΕΕ και ιδρύονται τα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύµατα (ΤΕΙ), τα οποία µε αρκετά στοιχεία πανεπιστηµιακής εκπαίδευσης φιλοδοξούσαν να συµβάλουν στην οικονοµική ανάπτυξη της χώρας. Ο ν του 85 για τη γενική Α/θµια και Β/θµια εκπαίδευση. Ο νόµος αυτός, που ουσιαστικά εφαρµόζεται µέχρι σήµερα, στηρίζεται σε µια ιδιαίτερα τεκµηριωµένη εισηγητική έκθεση, στην οποία αποτυπώνονται οι ιδεολογικοπολιτικοί προσανατολισµοί της νέας διακυβέρνησης στην εκπαίδευση. Σύµφωνα µε αυτούς «η µέριµνα για την εκπαίδευση είναι υπόθεση του κράτους... Η παιδεία δεν είναι µόνο επενδυτικό αγαθό αλλά ταυτόχρονα και αυτοσκοπός... Η παιδεία είναι υπόθεση όλου του λαού». Γι αυτό, θα πρέπει να µετέχουν στους εκπαιδευτικούς θεσµούς και στον προγραµµατισµό η πολιτεία, οι εκπαιδευτικοί, οι φοιτητές-µαθητές και οι κοινωνικοί και επιστηµο- Το 1983 ιδρύθηκαν µε νόµο τα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύ-

21 νικοί φορείς. Ακόµη, η φιλοσοφία που διαπερνά τη µεταρρύθµιση αποτυπώνεται στη φράση: «Η εκπαίδευση έχει ως κύριο σκοπό τη διαµόρφωση ενός ολοκληρωµένου και καθολικού ανθρώπου σε σχέση µε τον εαυτό του, σε σχέση µε τη γνώση, σε σχέση µε το έθνος και τέλος σε σχέση µε τους ανθρώπους κάθε φυλής (ανθρωπισµός)». Στο πλαίσιο των παραπάνω κατευθυντήριων γραµµών, στις βασικές προβλέψεις του ν συγκαταλέγονται: η επανίδρυση του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, η ίδρυση νέου τύπου Λυκείου (Ενιαίο Πολυκλαδικό Λύκειο), σχολικών εργαστηριακών κέντρων για τη σύνδεση σχολείου παραγωγής, η µέριµνα για τα άτοµα µε ειδικές ανάγκες (υπάρχει στον νόµο ειδικό κεφάλαιο), η δηµιουργία συλλογικών οργάνων µε εισηγητικό, κυρίως, χαρακτήρα προκειµένου να διευκολυνθεί η αποκέντρωση της εκπαίδευσης (Εθνικό Συµβούλιο Παιδείας, Νοµαρχιακές και Δηµοτικές Επιτροπές Παιδείας, Σχολικές Επιτροπές, Σχολικά Συµβούλια), ίδρυση Περιφερειακών Επιµορφωτικών Κέντρων κλπ. Ιδιαίτερη µνεία θα πρέπει να γίνει στα προνοιακού χαρακτήρα µέτρα που λαµβάνονται αυτή την περίοδο ως απόρροια της νέας αντίληψης ότι το σχολείο οφείλει «να αµβλύνει τις συνέπειες διαφορετικών οικονοµικών και πολιτιστικών συνθηκών καταγωγής» (αντισταθµιστική λειτουργία του σχολείου). Μια τέτοια προσέγγιση εναρµονίζεται µε τις πολιτικές του κράτους πρόνοιας, γνωστές στη Δύση από τη δεκαετία του 1960 που αυτή την περίοδο επιχειρείται να εφαρµοστούν και στην Ελλάδα (ΕΣΥ, ΚΑΠΗ κλπ.). Στις παραπάνω προνοιακές ρυθµίσεις συγκαταλέγονται η ίδρυση µεταλυκειακών προπαρασκευαστικών κέντρων και η ενισχυτική διδασκαλία, που στοχεύουν στην αντιµετώπιση της παραπαιδείας και στην αύξηση του κοινωνικού µισθού. Στην ίδια κατεύθυνση πολιτικών κράτους πρόνοιας κινείται και η δηµιουργία του Ενιαίου Πολυκλαδικού Λυκείου (τα ενιαία σχολεία αποτέλεσαν τον βασικό άξονα της εκπαιδευτικής πολιτικής των εργατικών και σοσιαλδηµοκρατικών κοµµάτων στην Ευρώπη ήδη από τη δεκαετία του 1950). Δεν είναι τυχαίο ότι η µεταρρύθµιση του 1985, µε τον ν. 1566, ακριβώς εξαιτίας της κυρίαρχης αντίληψης για τον ενιαίο χαρακτήρα της λυκειακής βαθµίδας, είναι η µόνη µεταρρύθµιση κατά τον 20ό αιώνα κατά την οποία δεν θα υπάρξει ξεχωριστός νόµος για τη µέση τεχνικο-επαγγελµατική εκπαίδευση. Ο ν στη συνδικαλιστική γλώσσα των εκπαιδευτικών είχε χαρακτηριστεί ως νόµος αντι-309. Αυτός ο χαρακτηρισµός δεν ευσταθεί. Ο 1566 είναι ο µόνος µέχρι τότε (1985) θεµελιώδης για τη γενική εκπαίδευση νόµος που δεν ανατρέπει τον προη-

22 γούµενο (309) που, µάλιστα, είχε ψηφιστεί από µία αντίπαλη κυβέρνηση. Ο ν διατηρεί τα βασικά σηµεία του 309 (γλώσσα, 9χρονη υποχρεωτική εκπαίδευση) και επιχειρεί έναν παραπέρα εκδηµοκρατισµό και εκσυγχρονισµό της εκπαίδευσης µέσα στο πλαίσιο του αστικού κράτους. Και, βέβαια, δεν θα µπορούσε να είναι διαφορετικά, αφού, όπως αναπτύξαµε σε προηγούµενο κεφάλαιο, ο ν. 309 αντιγράφει τον νόµο του 1964, ο οποίος αποτελεί τον «ιστορικό πρόγονο» του ν Κατά την παραπάνω τριετία ( ) υπερψήφισης των νοµοσχεδίων που προαναφέρθηκαν, θα υπάρξει µία σειρά παράλληλων πρωτοβουλιών και θεσπίσεων που αφορούν, κυρίως, στην εσωτερική παιδαγωγική µεταρρύθµιση (µέθοδοι, βιβλία, αναλυτικά προγράµµατα, εσωτερική σχολική ζωή, αξιολόγηση µαθητών). Έτσι, µε ευθύνη του Π.Ι. θα προχωρήσει η ριζική ανανέωση των σχολικών βιβλίων του δηµοτικού, κυρίως, σχολείου µε βάση νέες αντιλήψεις για τη γλώσσα (π.χ. εκµάθηση γραµµατικής µέσα από τη γλώσσα και όχι το αντίστροφο), τα µαθηµατικά (σύνολα), και τη µελέτη περιβάλλοντος, η κατάρτιση νέων αναλυτικών προγραµµάτων µε τη µορφή των curricula, η συγγραφή βιβλίων για τον δάσκαλο µε διδακτικές οδηγίες κ.ά. Ακόµη: Θα καταργηθούν οι εισαγωγικές εξετάσεις για το Λύκειο. Θα καθιερωθεί το µονοτονικό σύστηµα και η δηµοτική θα γίνει η επίσηµη γλώσσα του κράτους. Θα καταργηθούν οι επιθεωρητές (χρόνιο αίτηµα των εκπαιδευτικών) και θα αντικατασταθούν από τους Σχολικούς Συµβούλους. Τη βασική κατάρτιση των δασκάλων και των νηπιαγωγών θα την αναλάβουν τα Παιδαγωγικά Τµήµατα που θα ενταχθούν στα πανεπιστήµια (έναρξη λειτουργίας το 1984). Η σχολική εκπαίδευση θα αποφορτιστεί από τον βαθµοθηρικό χαρακτήρα. Θα υπάρξει οικονοµική και βαθµολογική αναβάθµιση των εκπαιδευτικών, ιδιαίτερα των δασκάλων και νηπιαγωγών, µέσω της καθιέρωσης του Ενιαίου Μισθολογίου-Βαθ- µολογίου. Βέβαια, αρκετές από τις παραπάνω καινοτόµες παρεµβάσεις που θα αντιµετωπιστούν µε κοινωνικές συναινέσεις, ιδιαίτερα στον χώρο των εκπαιδευτικών, αφού ικανοποιούν πάγια αιτήµατά τους, αλλά και αντιστάσεις (καθηγητικό κατεστηµένο στα πανεπιστή- µια, επιθεωρητές, αντιπολίτευση κ.ά.), είτε δεν θα αποδώσουν όσα οι µεταρρυθµιστές προσδοκούσαν, όπως, για παράδειγµα, ο θεσµός του σχολικού συµβούλου, που µετά Ο νόµος 1566 του 1985 εµπεριείχε συγκεκριµένες προ-

23 από µία πρώτη δηµιουργική περίοδο, στη συνέχεια χωρίς αρµοδιότητες η κατάργηση του θεσµού της επιθεώρησης και των επιθεωρητών θα οδηγήσει στην απουσία κάθε µορφής αξιολόγησης των εκπαιδευτικών θα ακολουθήσει µια εκφυλιστική πορεία. Επίσης, οι θεσµοί αντισταθµιστικής αγωγής (ενισχυτική διδασκαλία, µεταλυκειακά κέντρα) δεν θα καταφέρουν να αντιµετωπίσουν τη µάστιγα των φροντιστηρίων, αν και την περίοδο ο αριθµός εισακτέων σε ΑΕΙ-ΤΕΙ αυξήθηκε κατακόρυφα διευρύνοντας, έτσι, το «κοινωνικό ακροατήριό» τους. Ακόµη, πολλές από τις προβλέψεις του ν είτε δεν θα υλοποιηθούν ποτέ (ΕΑΓΕ) είτε θα λειτουργήσουν πολλά χρόνια αργότερα, όπως το ΕΣΥΠ ή τα ΠΕΚ, ενώ ρηξικέλευθοι θεσµοί, όπως το Ενιαίο Λύκειο, θα παραµείνουν µόνο σε πειραµατικό στάδιο. Από τις µεταρρυθµίσεις που έγιναν µπορεί να θεωρηθεί ριζική η αλλαγή των περιεχοµένων µάθησης και διδασκαλίας, αφού θα συγγραφούν νέα σχολικά βιβλία και νέα αναλυτικά προγράµµατα. Στο δεύτερο µισό της δεκαετίας του 1980, την εκπαιδευτική πολιτική του ΠΑΣΟΚ θα επιχειρήσουν να ολοκληρώσουν ο Αντώνης Τρίτσης την περίοδο και ο Γιώργος Παπανδρέου την περίοδο Ο πρώτος, οραµατιστής, εθνοκεντρικός και ταυτόχρονα οικουµενικός, στο διάστηµα της θητείας του θα ταράξει τα «λιµνάζοντα ύδατα», αναλαµβάνοντας πρωτοβουλίες που προκάλεσαν ρήξεις κυρίως σε δύο ζητήµατα: στη σχέση του µε την Εκκλησία, θέτοντας θέµα εκκλησιαστικής περιουσίας και προετοιµάζοντας έναν νέο καταστατικό χάρτη της Εκκλησίας, και στο ζήτηµα της γλώσσας, η οποία θα ήθελε να διδάσκεται στη διαχρονική της εξέλιξη. Έτσι, έθετε έµµεσα θέµα επαναφοράς της διδασκαλίας της αρχαίας ελληνικής στο γυµνάσιο και από το πρωτότυπο. Ακόµη, στον εθνικό διάλογο που θα επιχειρήσει, θα «ανοίξει» και άλλα ζητήµατα που, επίσης, εµπεριείχαν τη συγκρουσιακή διάσταση µε οργανωµένες οµάδες συµφερόντων αλλά και µε µερίδα από το ίδιο του το κόµµα, όπως κατάργηση του ενός και µοναδικού βιβλίου στα πανεπιστήµια, ίδρυση πανεπιστηµιακών βιβλιοθηκών, οργάνωση µεταπτυχιακών σπουδών δύο επιπέδων, προπανεπιστηµιακό έτος, µείωση αριθµού εισακτέων, µετεγγραφές φοιτητών µε ευθύνη των ΑΕΙ, ανοιχτή πρόσβαση στα ΑΕΙ και ΤΕΙ, παραταξιοποίηση της µαθητικής νεολαίας κλπ. Οι παραπάνω εξαγγελίες, που δεν θα έχουν συνέχεια, θα προκαλέσουν κινητοποιήσεις

24 στον χώρο εκπαιδευτικών και µαθητών (διαδηλώσεις, καταλήψεις, απεργίες). Ο ίδιος θα υποβάλει την παραίτησή του επικαλούµενος ως αιτία ότι πολεµήθηκε από το ίδιο του το κόµµα και δεν στηρίχτηκε από τον πρωθυπουργό, ιδιαίτερα στην εφαρµογή του καταστατικού χάρτη της Εκκλησίας, όπως είχε διαµορφωθεί επί υπουργίας του. Στη σύντοµη θητεία του Γιώργου Παπανδρέου που θα διαδεχτεί τον Α. Τρίτση, θα επιχειρηθεί «ειρήνευση» στον χώρο της εκπαίδευσης, κυρίως µε τη µερική ικανοποίηση οικονοµικών αιτηµάτων των εκπαιδευτικών. Ακόµη, θα αναληφθεί πρωτοβουλία για την κατάργηση του ενός και µοναδικού εγχειριδίου στην τριτοβάθµια εκπαίδευση. Η κίνηση αυτή, αν και είχε τη στήριξη µιας αξιόλογης οµάδας πανεπιστηµιακών, δεν θα έχει συνέχεια.

25 Το τέλος της δεκαετίας του 1980 θα βρει τη χώρα σε έντονη πολιτική κρίση που θα οδηγήσει στην προσωρινή συγκυβέρνηση ΝΔ και Αριστεράς µε δηλωµένο πολιτικό στόχο την «κάθαρση». Θα ακολουθήσει τριετής διακυβέρνηση ( ) της χώρας από τη ΝΔ µε πρωθυπουργό τον Κ. Μητσοτάκη και υπουργούς Παιδείας τον Β. Κοντογιαννόπουλο και τον Γ. Σουφλιά. Κατά την περίοδο της υπουργίας Κοντογιαννόπουλου θα επιχειρηθεί η διαµόρφωση αυστηρών κανόνων για τη σχολική ζωή µε το επιχείρηµα ότι στη δεκαετία του 1980 υπήρξε χαλάρωση στα ελληνικά σχολεία. Στην κατεύθυνση αυτής της συντηρητικής αναδίπλωσης θα καταρτιστεί µία σειρά προεδρικών διαταγµάτων που αφορούσαν σε πτυχές της σχολικής καθηµερινότητας: αξιολόγηση µαθητών, απουσίες, εκκλησιασµός, πρωινή προσευχή, εξωτερική εµφάνιση, έπαρση-υποστολή σηµαίας κλπ. Η ανακοίνωση των παραπάνω µέτρων καθώς και η εξαγγελία για ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστηµίων θα προκαλέσουν έντονες αναταραχές στον χώρο των µαθητών και φοιτητών µε καταλήψεις σχολείων και πανεπιστηµιακών τµηµάτων σε όλη την Ελλάδα. Σε επεισόδια που θα δηµιουργηθούν στην Πάτρα από οργανωµένες οµάδες αντι-καταληψιών θα τραυµατιστεί θανάσιµα ο καθηγητής Νίκος Τεµπονέρας. Τα τραγικά αυτά γεγονότα («Πατραϊκά») θα οδηγήσουν σε παραίτηση τον υπουργό Παιδείας Β. Κοντογιαννόπουλο και σε αναστολή των προεδρικών διαταγµάτων. Ο νέος υπουργός Γ. Σουφλιάς θα αναλάβει µία προσπάθεια εθνικού διαλόγου για την παιδεία και θα συνδέσει το όνοµά του κυρίως µε τον νέο νόµο για τα ΑΕΙ (ν. 2083/92), µε τον οποίο επιχειρήθηκε µία ανακατανοµή της εξουσίας στο εσωτερικό των πανεπιστηµίων, αλλά και µε την ίδρυση των Ινστιτούτων Επαγγελµατικής Κατάρτισης (ΙΕΚ) και τον Οργανισµό Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης-ΟΕΕΚ (ν. 2003/92). Με τα ΙΕΚ επιχειρήθηκε να δοθεί µία επαγγελµατική διέξοδος στους χιλιάδες αποφοίτους Λυκείου που έµεναν έξω από τα τριτοβάθµια εκπαιδευτικά ιδρύµατα και, ταυτόχρονα, να µπει µία τάξη στα ιδιωτικά µεταλυκειακά ιδρύµατα τεχνικο-επαγγελµατικής κατεύθυνσης. Το 1993 θα επανέλθει στην εξουσία το ΠΑΣΟΚ µε πρωθυπουργό τον Ανδρέα Παπαν- Ο Βασίλης Κοντογιαννόπουλος χρηµάτισε υπουργός Παιδείας

Νόµος 1824 της 30.12.1998

Νόµος 1824 της 30.12.1998 Νόµος 1824 της 30.12.1998 Ρύθµιση θεµάτων εκπαιδευτικών και άλλες διατάξεις Αρθρο 1 Καταργήθηκε Αρθρο 2 Προµήθεια βιβλίων Οι διατάξεις του άρθρου 7 παρ. 2 του ν. 1810/1988 (ΦΕΚ 223) για την προµήθεια από

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

1. Ο Ν. 3966/2011 ενοποιεί τα Πειραματικά και τα Πρότυπα Σχολεία εξομοιώνοντας τα.

1. Ο Ν. 3966/2011 ενοποιεί τα Πειραματικά και τα Πρότυπα Σχολεία εξομοιώνοντας τα. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ----- Ταχ. Δ/νση: Α. Παπανδρέου 37 Τ.Κ. Πόλη: 15180 - Μαρούσι Ιστοσελίδα: www.minedu.gov.gr E-mail: press@minedu.gov.gr

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε πότε γίνονται εκλογές; Κάθε τέσσερα χρόνια, εκτός αν η Βουλή διαλυθεί νωρίτερα.

Κάθε πότε γίνονται εκλογές; Κάθε τέσσερα χρόνια, εκτός αν η Βουλή διαλυθεί νωρίτερα. Τι πρέπει να γνωρίζω για τη Βουλή Τι είναι η Βουλή; Είναι συλλογικό πολιτικό όργανο που αντιπροσωπεύει τον λαό. Αναδεικνύεται µε την ψήφο του εκλογικού σώµατος, δηλαδή όλων των ελλήνων πολιτών που έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί αγωνίζονται οι εκπαιδευτικοί;

Γιατί αγωνίζονται οι εκπαιδευτικοί; Γιατί αγωνίζονται οι εκπαιδευτικοί; Πολλά έχουν αλλάξει ήδη Μισθολόγιο Αποκέντρωση Καταργήσεις-συγχωνεύσεις σχολείων «Νέο Λύκειο» Διαμαντοπούλου Υποχρεωτικές μεταθέσεις Αξιολόγηση Αύξηση ωραρίου εκδίωξη

Διαβάστε περισσότερα

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1.0 Αριθµός µαθητών στα σχολεία Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης 2.0 Τριτοβάθµια Εκπαίδευση 83 Ισότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ. Κ. Κακαζιάνη Μαρίνα, 697345566 κ. Διαμαντοπούλου. Μάθησης και Θρησκευμάτων

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ. Κ. Κακαζιάνη Μαρίνα, 697345566 κ. Διαμαντοπούλου. Μάθησης και Θρησκευμάτων Αρ. Πρωτ. 33 Ημερ.: 18/4/2011 ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΠΡΟΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ 1. Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ 2. Πρόεδρο της Βουλής ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ 3. Υπουργό Παιδείας, Δια Βίου Στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

(δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων

(δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων (δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων γλωσσών που τον εξοικειώνουν µε άλλες κουλτούρες, ευνοούν

Διαβάστε περισσότερα

Ολο το σχέδιο για το νέο λύκειο και τις πανελλαδικές Το καινοτόµο «σχέδιο Αρβανιτόπουλου» θα έχουν την ευκαιρία να το γνωρίσουν πρώτοι οι φετινοί

Ολο το σχέδιο για το νέο λύκειο και τις πανελλαδικές Το καινοτόµο «σχέδιο Αρβανιτόπουλου» θα έχουν την ευκαιρία να το γνωρίσουν πρώτοι οι φετινοί Ολο το σχέδιο για το νέο λύκειο και τις πανελλαδικές Αλλάζουν όλα στο λύκειο από τον Σεπτέµβριο του 2013, καθώς το υπουργείο Παιδείας καταθέτει στη Βουλή σχέδιο νόµου, που παρουσιάζει σήµερα αποκλειστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ 13 ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 15 ΑΝΤΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ 17 ΠΡΟΛΟΓΟΣ 21 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΡΟΖΑΣ ΙΜΒΡΙΩΤΗ 23 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΛΑΜΠΑΔΑΡΙΟΥ 24 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 25

ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ 13 ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 15 ΑΝΤΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ 17 ΠΡΟΛΟΓΟΣ 21 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΡΟΖΑΣ ΙΜΒΡΙΩΤΗ 23 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΛΑΜΠΑΔΑΡΙΟΥ 24 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 25 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ 13 ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 15 ΑΝΤΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ 17 ΠΡΟΛΟΓΟΣ 21 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΡΟΖΑΣ ΙΜΒΡΙΩΤΗ 23 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΛΑΜΠΑΔΑΡΙΟΥ 24 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 25 ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΕΣ, ΣΥΖΗΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΙΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΤΑ ΙΣΧΥΟΝΤΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΤΑ ΙΣΧΥΟΝΤΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΤΑ ΙΣΧΥΟΝΤΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Εισηγητής Χατζηευστρατίου Ιγνάτιος Μόνιμος Πάρεδρος Π.Ι. Γνωρίσματα Ελληνικού Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ για το 1 Ο θέμα της Αντιπροσωπείας του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ στις 5 Ιουλίου 2014: «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ»

ΕΙΣΗΓΗΣΗ για το 1 Ο θέμα της Αντιπροσωπείας του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ στις 5 Ιουλίου 2014: «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ» 1 ΕΙΣΗΓΗΣΗ για το 1 Ο θέμα της Αντιπροσωπείας του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ στις 5 Ιουλίου 2014: «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ» ΝΟΜΙΚΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ Με την ψήφιση του Νόμου 4254/2014 επιχειρείται εξομοίωση μεταξύ ΑΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠOΥΡΓΕΙO ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡO ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙOΛOΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙOΥ ΣΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ

ΥΠOΥΡΓΕΙO ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡO ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙOΛOΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙOΥ ΣΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΥΠOΥΡΓΕΙO ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡO ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙOΛOΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙOΥ ΣΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΑΘΗΝΑ 1998 Συντάκτες του φυλλαδίου Αλέξανδρος Καριώτογλου, ρ. Θεολογίας Ανδρέας

Διαβάστε περισσότερα

Χωροταξικός Σχεδιασμός της Ανώτατης Εκπαίδευσης

Χωροταξικός Σχεδιασμός της Ανώτατης Εκπαίδευσης Χωροταξικός Σχεδιασμός της Ανώτατης Εκπαίδευσης (Εισήγηση προς την ΟΣΕΠ ΤΕΙ) ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Η «άναρχη» ανάπτυξη της Ανώτατης Εκπαίδευσης τα τελευταία χρόνια κυρίως λόγω της ίδρυσης νέων τμημάτων, παραρτημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Αποτελεί ένα από τα τέσσερα τμήματα της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών της Αγωγής. Υπήρξε το πολυπληθέστερο σε φοιτητές τμήμα. Έχει παραδώσει στην κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (1974 2000) ΣΕ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ. Συγκλίσεις, Αποκλίσεις, προοπτικές

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (1974 2000) ΣΕ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ. Συγκλίσεις, Αποκλίσεις, προοπτικές ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (1974 2000) ΣΕ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ. Συγκλίσεις, Αποκλίσεις, προοπτικές Του Σήφη Μπουζάκη Καθηγητή Ιστορίας Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Πατρών ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ Άρθρο. Αντισταθμιστική Εκπαίδευση

ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ Άρθρο. Αντισταθμιστική Εκπαίδευση ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ Άρθρο. Αντισταθμιστική Εκπαίδευση 1. Για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί: α) «Αντισταθμιστική εκπαίδευση»: στην έννοια της αντισταθμιστικής εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

817 Ν. 65/87. E.E., Παρ. I, Αρ. 2226, 8.5.87

817 Ν. 65/87. E.E., Παρ. I, Αρ. 2226, 8.5.87 E.E., Παρ. I, Αρ. 2226, 8.5.87 817 Ν. 65/87 Ο περί Δημοσίας Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας (Τροποποιητικός) Νόμος του 1987 εκδίδεται με δημοσίευση στην επίσημη εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας σύμφωνα με το

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Μπασλής ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ Το μακροβιότερο εκπαιδευτικό περιοδικό

Γιάννης Μπασλής ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ Το μακροβιότερο εκπαιδευτικό περιοδικό Γιάννης Μπασλής ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ Το μακροβιότερο εκπαιδευτικό περιοδικό Το 1976 υπήρξε, όπως γνωρίζουμε, μια καταλυτική χρονιά για τη νεοελληνική κοινωνία και εκπαίδευση. Ήταν η χρονιά που σημάδεψε όσο καμιά

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση) ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:ΦΩΤΗΣ ΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ

ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση) ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:ΦΩΤΗΣ ΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ:ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:ΑΝΔΡΕΑΣ ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση)

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΦΕΚ 2499 Β / 19-11-2015 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα Διαλόγου. Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης

Θέμα Διαλόγου. Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης Θέμα Διαλόγου «ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΣΤΑ ΣΔΕ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΣΠΕΡΙΝΑ ΣΧΟΛΕΙΑ» Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης Θέματα για συζήτηση: [Μπορείτε να συμμετάσχετε, στέλνοντας

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙ. Οι επιµέρους διατάξεις

ΙΙ. Οι επιµέρους διατάξεις Εισηγητική Έκθεση επί του προεδρικού διατάγµατος «Ίδρυση νοµικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου µε τη µορφή ανώνυµης εταιρείας για την αξιοποίηση και τη διαχείριση της περιουσίας του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΟΛΤΕΕ ΓΙΑ ΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΟΛΤΕΕ ΓΙΑ ΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ Ο.Λ.Τ.Ε.Ε. ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΩΝ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Δ/NΣΗ : ΑΧΙΛΛΕΩΣ 37 Τ.Κ 10436 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210 5238973-210 5121399 6932798177 FAX: 210 5202798-210 5121399 ΗΛΕΚΤ/ΚΗ ΣΕΛΙΔΑ: http://www.oltee.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚZ Η ΕΛΛΑ Α ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο 1940-1949. ο θρίαµβος της εθνικής αντίστασης και η τραγωδία του εµφυλίου πολέµου

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚZ Η ΕΛΛΑ Α ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο 1940-1949. ο θρίαµβος της εθνικής αντίστασης και η τραγωδία του εµφυλίου πολέµου ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚZ Η ΕΛΛΑ Α ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο 1940-1949 ο θρίαµβος της εθνικής αντίστασης και η τραγωδία του εµφυλίου πολέµου 180 Α. ΚΛΕΙΣΤΕΣ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

«Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία»

«Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία» «Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία» H έρευνα του Ο.Ο.Σ.Α. «PISA» (Programme for International Student Assesment, Πρόγραµµα ιεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών) αναζωπύρωσε τη συζήτηση για τα προγράµµατα

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων

Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων ΧV Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων O ρόλος και οι αρμοδιότητες του Διευθυντή Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης Τηρουμένων των σχεδίων υπηρεσίας, ο Διευθυντής του σχολείου έχει τη γενική ευθύνη για την

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

Κρήτη Εθνικές Εκλογές 25 Ιανουαρίου 2015

Κρήτη Εθνικές Εκλογές 25 Ιανουαρίου 2015 Κρήτη Εθνικές Εκλογές 25 Ιανουαρίου 2015 Εισαγωγή Ταυτότητα έρευνας Μεθοδολογία Ποσοτικής Έρευνας Τηλεφωνικές Συνεντεύξεων με τη μέθοδο Computer Aided Telephone Interviews (C.A.T.I.) βάσει δομημένου ηλεκτρονικού

Διαβάστε περισσότερα

Η προσχολική εκπαίδευση και η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών στην Ελλάδα και στις ελληνικές κοινότητες της διασποράς

Η προσχολική εκπαίδευση και η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών στην Ελλάδα και στις ελληνικές κοινότητες της διασποράς Η προσχολική εκπαίδευση και η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών στην Ελλάδα και στις ελληνικές κοινότητες της διασποράς Α. Σύντοµη ιστορική διαδροµή Η ελληνική προσχολική εκπαίδευση γεννιέται και αναπτύσσεται

Διαβάστε περισσότερα

8 ο ΓΕΛΠάτρας ΕρευνητικήΕργασία Μάιος 2012

8 ο ΓΕΛΠάτρας ΕρευνητικήΕργασία Μάιος 2012 8 ο ΓΕΛΠάτρας ΕρευνητικήΕργασία Μάιος 2012 ΗΕξέλιξηκαιη Ιστορίατης Εκπαίδευσηςανά τουςαιώνες Τομάθημαστην αρχαίαελλάδα. Αντί για βιβλία είχαν πήλινες πλάκες και το μάθημα γινόταν με δύο άτομα, τον μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

21 Σεπτεμβρίου 2012. Διευθυντές/ντριες Γυμνασίων, Λυκείων και Τεχνικών Σχολών

21 Σεπτεμβρίου 2012. Διευθυντές/ντριες Γυμνασίων, Λυκείων και Τεχνικών Σχολών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Πρόγραμμα Εισαγωγικής Επιμόρφωσης (Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Μεντόρων) Το Έργο συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 85% και από εθνικούς πόρους

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της Σχολικής Μονάδας Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης»

ΘΕΜΑ: «Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της Σχολικής Μονάδας Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π.Ε. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020 Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση Οι Άξονες Προτεραιότητας 6,7,8,και 9 περιλαµβάνουν τις παρεµβάσεις του τοµέα

Διαβάστε περισσότερα

Προτάσεις της Ένωσης Ελλήνων Ερευνητών. για το νέο νοµοθετικό πλαίσιο. για την Επιστηµονική Έρευνα. και Τεχνολογική Ανάπτυξη στην Ελλάδα

Προτάσεις της Ένωσης Ελλήνων Ερευνητών. για το νέο νοµοθετικό πλαίσιο. για την Επιστηµονική Έρευνα. και Τεχνολογική Ανάπτυξη στην Ελλάδα ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΩΝ Προτάσεις της Ένωσης Ελλήνων Ερευνητών για το νέο νοµοθετικό πλαίσιο για την Επιστηµονική Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη στην Ελλάδα http://www.eee.demokritos.gr/ Προτάσεις της

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ: ΚΡΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ

ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ: ΚΡΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ ΤΙ ΙΣΧΥΕΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ Κεντρική Διοίκηση Περιφερειακή Διοίκηση Διορισμένος Περιφερειάρχης και Περιφερειακό Συμβούλιο ΤΙ ΕΙΣΑΓΕΙ Ο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ Χωρίς αλλαγές στην Κεντρική Διοίκηση. 7 Γενικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Μαρούσι, 18 09-2009 Αρ. πρωτ.:114880/γ1

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Μαρούσι, 18 09-2009 Αρ. πρωτ.:114880/γ1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΩΝ Μαρούσι, 18 09-2009 Αρ. πρωτ.:114880/γ1 ΠΡΟΣ: Περ/κές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ Ε.Λ.Μ.Ε. Π.Π.Σ. ΓΙΑ ΤΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΔΙΑΓΡΑΦΗΣ ΤΗΣ Ε.Λ.Μ.Ε. Π.Π.Σ. ΣΤΟ 16 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ Ε.Λ.Μ.Ε. Π.Π.Σ. ΓΙΑ ΤΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΔΙΑΓΡΑΦΗΣ ΤΗΣ Ε.Λ.Μ.Ε. Π.Π.Σ. ΣΤΟ 16 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ Ε.Λ.Μ.Ε. Π.Π.Σ. ΓΙΑ ΤΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΔΙΑΓΡΑΦΗΣ ΤΗΣ Ε.Λ.Μ.Ε. Π.Π.Σ. ΣΤΟ 16 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ (ΑΘΗΝΑ 30 ΙΟΥΝΙΟΥ) Η πρόταση του Δ.Σ. της Ο.Λ.Μ.Ε. προς τη Γ.Σ. για τη διαγραφή της Ε.Λ.Μ.Ε. Πρότυπων

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Παιδείας & Θρησκευμάτων Οργανόγραμμα (Α Επίπεδο)

Υπουργείο Παιδείας & Θρησκευμάτων Οργανόγραμμα (Α Επίπεδο) Υπουργείο Παιδείας & Θρησκευμάτων Οργανόγραμμα (Α Επίπεδο) Υπουργός Αν. Υπουργός Υφυπουργοί Γραφείο Νομικού Συμβούλου του Κράτους Επιστημονικό Γραφείο Συμβούλων Υπηρεσία Επιτρόπου Ελεγκτικού Συνεδρίου

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Εφαρμογή του θεσμού της Αξιολόγησης του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας κατά το σχολικό έτος 2013-2014 Διαδικασίες»

Θέμα: «Εφαρμογή του θεσμού της Αξιολόγησης του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας κατά το σχολικό έτος 2013-2014 Διαδικασίες» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Π.Ε. & Δ.Ε. Ταχ. Δ/νση: Α. Παπανδρέου 37 Τ.Κ. Πόλη:

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδικές εξετάσεις : μεταβατικό το νέο σύστημα και με περισσότερες επιλογές

Πανελλαδικές εξετάσεις : μεταβατικό το νέο σύστημα και με περισσότερες επιλογές Πανελλαδικές εξετάσεις : μεταβατικό το νέο σύστημα και με περισσότερες επιλογές Το σύστημα Εξετάσεων Εισαγωγής που περιγράφεται στις επόμενες παραγράφους σχεδιάστηκε ως μεταβατικό σύστημα, για να αντιμετωπίσει

Διαβάστε περισσότερα

Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της

Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας. Η πρώτη παρέμβαση αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Καθημερινή Διάλογος από το μηδέν για την αξιολόγηση

Καθημερινή Διάλογος από το μηδέν για την αξιολόγηση ΤΑ ΝΕΑ Καθημερινή Διάλογος από το μηδέν για την αξιολόγηση Του Αποστολου Λακασα Από μηδενική βάση ξεκινά πλέον τον διάλογο για την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών ο υπουργός Παιδείας Γ. Μπαμπινιώτης, βάζοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ. Συνέντευξη Τύπου Του Γραμματέα Προγράμματος ΝΔ Ευριπίδη Στυλιανίδη με θέμα:

ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ. Συνέντευξη Τύπου Του Γραμματέα Προγράμματος ΝΔ Ευριπίδη Στυλιανίδη με θέμα: ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Συνέντευξη Τύπου Του Γραμματέα Προγράμματος ΝΔ Ευριπίδη Στυλιανίδη με θέμα: «Δομή, στελέχωση και Μεθοδολογία κατάρτισης του Κυβερνητικού Προγράμματος της Νέας Δημοκρατίας»

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ Ή ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΑΙΔΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ Ή ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΙΔΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ Ή ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΩΝ/ΝΟΥ ΑΔΡΙΑΝΟΥΠΟΛΙΤΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ-ΕΡΕΥΝΗΤΗ Email:Kadrian@freemail.gr Το δίλημμα Παιδεία για την Παιδεία ή για την αγορά εργασίας έχει έλθει τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΤΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΕΡΕΥΝΑ ΤΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΡΕΥΝΑ ΤΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Τα στοιχεία που ακολουθούν αποτελούν ευρήματα της επιστημονικής ομάδας της ORIENTUM υπό την επίβλεψη των συμβούλων επαγγελματικού προσανατολισμού Νίκου Παυλάκου

Διαβάστε περισσότερα

Η εξέλιξη της ελληνικής παιδαγωγικής σκέψης και πράξης

Η εξέλιξη της ελληνικής παιδαγωγικής σκέψης και πράξης Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής & Τεχνολογικής Εκπαίδευσης 2013-14 Α εξάμηνο Η εξέλιξη της ελληνικής παιδαγωγικής σκέψης και πράξης Υπεύθυνος καθηγητής: Μαυρικάκης Εμμανουήλ Συμμετέχοντες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Οδηγίες και κατευθύνσεις για την ίδρυση και λειτουργία Τάξεων Υποδοχής (ΤΥ) ΖΕΠ για το σχολικό έτος 2015-2016 σε δημοτικά σχολεία της χώρας»

ΘΕΜΑ: «Οδηγίες και κατευθύνσεις για την ίδρυση και λειτουργία Τάξεων Υποδοχής (ΤΥ) ΖΕΠ για το σχολικό έτος 2015-2016 σε δημοτικά σχολεία της χώρας» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙO ΠΑΙΔΕΙΑΣ, EΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π.Ε. & Δ.Ε. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Π.Ε. ΤΜΗΜΑ Α - ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ..

Διαβάστε περισσότερα

Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις

Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις LOGO Γεωτεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας Παράρτημα Ανατολικής Μακεδονίας Σέρρες, 17/10/2010 Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις Δρ. Γεώργιος A. Κουλαουζίδης Μαθηματικός

Διαβάστε περισσότερα

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο Ο κ τ ώ β ρ ι ο ς Ν ο έ μ β ρ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ ΑΕΙ. (Θεσμική Επιτροπή Συγκλήτου Πανεπιστημίου Πατρών) ΑΠΟΦΑΣΗ ΣΥΓΚΛΗΤΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ ΑΕΙ. (Θεσμική Επιτροπή Συγκλήτου Πανεπιστημίου Πατρών) ΑΠΟΦΑΣΗ ΣΥΓΚΛΗΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΠΑΤΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑΤΗΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΤΩΝΑΕΙ (ΘεσμικήΕπιτροπήΣυγκλήτουΠανεπιστημίουΠατρών) ΑΠΟΦΑΣΗΣΥΓΚΛΗΤΟΥ (Συνεδρία455/8.12.2010) 1 1. ΓΕΝΙΚΟΠΛΑΙΣΙΟ Η αναγνώριση της Παιδείας ως κοινωνικού

Διαβάστε περισσότερα

«Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων»

«Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων» Αθήνα, 09/07/2012 «Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων» Ένα από τα προτεινόμενα μέτρα για την εξεύρεση ισοδύναμων δημοσιονομικών μέτρων είναι και η κατάργηση του δαπανηρού θεσμού των μετακλητών υπαλλήλων,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ. Καταστατικό

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ. Καταστατικό ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ Καταστατικό Προοίμιο Το φοβερό μεταπολιτευτικό αδιέξοδο, εθνικό, κοινωνικό, πολιτιστικό και οικονομικό, βύθισε την ελληνική κοινωνία σε μια βαθύτατη κρίση αξιών. Οι πολιτικές δυνάμεις του

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Ένωση Πληροφορικών Ελλάδας Κοδριγκτώνος 33, 5ος όροφος ΤΚ 10434, Αθήνα http://www.epe.org.gr e-mail: info@epe.org.gr

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Ένωση Πληροφορικών Ελλάδας Κοδριγκτώνος 33, 5ος όροφος ΤΚ 10434, Αθήνα http://www.epe.org.gr e-mail: info@epe.org.gr Ένωση Πληροφορικών Ελλάδας Κοδριγκτώνος 33, 5ος όροφος ΤΚ 10434, Αθήνα http://www.epe.org.gr e-mail: info@epe.org.gr ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΘΕΜΑ: «Σχέδιο Νόμου που παραβιάζει το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο τόσο των

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Πειραιάς 5 Νοεμβρίου 2012 Αρ. Πρωτ. 20126093 ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «BRINGING EUROPE TO SCHOOL TEACHERS (B.E.S.T.)» ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικό Επαγγελµατικό Γυµνάσιο. Ειδικού Τεχνολογικού Λυκείου

Ειδικό Επαγγελµατικό Γυµνάσιο. Ειδικού Τεχνολογικού Λυκείου Κοινή Πρόταση για την Ειδική Επαγγελµατική Εκπαίδευση Ειδικό Επαγγελµατικό Γυµνάσιο µε τάξεις Ειδικού Τεχνολογικού Λυκείου Επικαιροποιηµένη σύµφωνα µε το προσχέδιο νόµου του τεχνολογικού λυκείου Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Κατανομή κρατικής οικονομικής ενίσχυσης έτους 2015 (α δόση) στα δικαιούχα πολιτικά κόμματα και συνασπισμούς πολιτικών κομμάτων.

ΘΕΜΑ: Κατανομή κρατικής οικονομικής ενίσχυσης έτους 2015 (α δόση) στα δικαιούχα πολιτικά κόμματα και συνασπισμούς πολιτικών κομμάτων. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ Α. ΓΕΝ. Δ/ΝΣΗ ΟΙΚΟΝ. ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Κ.Υ. Β. ΓΕΝ. Δ/ΝΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒ/ΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΣΥΝΟΨΗ ΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ Θέµα: υνατότητα διαφήµισης διδασκαλίας κατ οίκον Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη Σπανού Ειδικός Επιστήµονας: Ευάγγελος Θωµόπουλος Αθήνα, Μάρτιος

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU Το Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Σχολή Οικονομικών, Επιχειρηματικών και Διεθνών Σπουδών, Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών προσκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Συγκριτική Ανάλυση των Στοιχείων Η θέση των συµβουλίων στη διάρθρωση του εκπαιδευτικού συστήµατος

Συγκριτική Ανάλυση των Στοιχείων Η θέση των συµβουλίων στη διάρθρωση του εκπαιδευτικού συστήµατος 4. Συγκριτική Ανάλυση των Στοιχείων Από τη σύντοµη επισκόπηση που προηγήθηκε προκύπτει ότι στον ορισµό και στα χαρακτηριστικά ενός συµβουλίου παιδείας που θέσαµε στην αρχή της µελέτης ανταποκρίνονται αρκετά

Διαβάστε περισσότερα

Αναφορικά με τις θέσεις της για το σχέδιο «Αθηνά» η ΔΗΜΑΡ θεωρεί ότι:

Αναφορικά με τις θέσεις της για το σχέδιο «Αθηνά» η ΔΗΜΑΡ θεωρεί ότι: ΘΕΜΑ : Οι θέσεις του Τομέα Παιδείας και Έρευνας της ΔΗΜΑΡ για το σχέδιο «Αθηνά» Συνέντευξη τύπου παραχώρησε σήμερα ο Τομέας Παιδείας και Έρευνας της ΔΗΜΑΡ προκειμένου να παρουσιάσει τις θέσεις του για

Διαβάστε περισσότερα

Πλαίσιο συνεργασίας της Γ.Γ.Ε.Ε. µε τις Ν.Ε.Λ.Ε.

Πλαίσιο συνεργασίας της Γ.Γ.Ε.Ε. µε τις Ν.Ε.Λ.Ε. Υπουργείο Εθνικής Παιδείας & Θρησκευµάτων Γενική Γραµµατεία Εκπαίδευσης Ενηλίκων ιεύθυνση Προγραµµάτων Τµήµα Συνεργασίας µε ΟΤΑ & Φορείς Πλαίσιο συνεργασίας της Γ.Γ.Ε.Ε. µε τις Ν.Ε.Λ.Ε. Νοέµβριος 2005

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ Α) Το νοµοθετικό έργο ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ Η παλαιότερη ιστορικά, αλλά και σηµαντικότερη αρµοδιότητα της Βουλής είναι η νοµοθετική, δηλαδή η θέσπιση γενικών και απρόσωπων κανόνων δικαίου. Τη νοµοθετική

Διαβάστε περισσότερα

TO NEO ΣΧΟΛΕΙΟ. Τα µαθήµατα του κοινού εκπαιδευτικού προγράµµατος (γενικής παιδείας) είναι τα εξής:

TO NEO ΣΧΟΛΕΙΟ. Τα µαθήµατα του κοινού εκπαιδευτικού προγράµµατος (γενικής παιδείας) είναι τα εξής: TO NEO ΣΧΟΛΕΙΟ «3. Στη Γ Τάξη Ηµερήσιου Γενικού Λυκείου εφαρµόζεται πρόγραµµα µαθηµάτων τριάντα τριών (33) ωρών, που περιλαµβάνει µαθήµατα γενικής παιδείας δεκατριών (13) συνολικά διδακτικών ωρών εβδοµαδιαίως

Διαβάστε περισσότερα

Β. Πρόγραμμα Βοηθών Διευθυντών Σχολείων Μέσης Γενικής και Μέσης

Β. Πρόγραμμα Βοηθών Διευθυντών Σχολείων Μέσης Γενικής και Μέσης ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Διευθυντικών Στελεχών στην Εκπαίδευση Το Έργο δύναται να συγχρηματοδοτηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 85% και από εθνικούς πόρους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 14 «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA GREEK PUBLIC OPINION ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» ΤΟΥ MEGA 13 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 14 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ταυτότητα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια Ελένη Μαραγκουδάκη Επίκ. Καθηγήτρια Τµήµα ΦΠΨ, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων Tα κορίτσια φοιτούν σε ίσο ή και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΚΗΔΕΜΟΝΩΝ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ 1 ου ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΔΑΣΟΥΣ ΧΑΪΔΑΡΙΟΥ.

ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΚΗΔΕΜΟΝΩΝ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ 1 ου ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΔΑΣΟΥΣ ΧΑΪΔΑΡΙΟΥ. ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΚΗΔΕΜΟΝΩΝ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ 1 ου ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΔΑΣΟΥΣ ΧΑΪΔΑΡΙΟΥ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΤΙΤΛΟΣ-ΕΔΡΑ-ΣΚΟΠΟΣ-ΜΕΣΑ. ΑΡΘΡΟ 1 ο Ιδρύεται Σύλλογος με τον τίτλο «ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους»

Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους» Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους» Δείτε εδώ τον κανονισμό λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων, μεταγραμμένο σε «Κείμενο για όλους»*. Στη μορφή αυτή, ο κανονισμός:

Διαβάστε περισσότερα

Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα

Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα Ιωάννης Π. Γεροθανάσης Καθηγητής Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Πρώην Πρύτανης Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Μέλος της Α ΙΠ Η ανώτατη εκπαίδευση, η

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΝΟΕΣ ΔΟΕΣ ΤΟΕΣ ΝΟΕΣ ΑΠΟΔΗΜΟΥ. Γραφείο Προέδρου Γραφείο Γενικού Δ/ντή. Συντρόφισσες, σύντροφοι

Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΝΟΕΣ ΔΟΕΣ ΤΟΕΣ ΝΟΕΣ ΑΠΟΔΗΜΟΥ. Γραφείο Προέδρου Γραφείο Γενικού Δ/ντή. Συντρόφισσες, σύντροφοι Συντονιστής Οργανωτικής Γραμματείας ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιπποκράτους 22 & Ναυαρίνου, 106 80 Αθήνα Τηλ.: 210 3665301-03 - Fax: 210 3665089 www.pasok.gr - e-mail: syntonistis@pasok.gr Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΠΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΕΙΔΙΚΟΥ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΚΛΑΔΟΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Α.Ε.Ι. (Ο.ΣΥ.Ε.Ε.ΔΙ.Π. / Ι) ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΗΣ 1989

ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΕΙΔΙΚΟΥ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΚΛΑΔΟΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Α.Ε.Ι. (Ο.ΣΥ.Ε.Ε.ΔΙ.Π. / Ι) ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΗΣ 1989 ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΕΙΔΙΚΟΥ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΚΛΑΔΟΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Α.Ε.Ι. (Ο.ΣΥ.Ε.Ε.ΔΙ.Π. / Ι) ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΗΣ 1989 Διεύθυνση ιστοσελίδας: http://osyeedip1.uth.gr/ Email:

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΠΡΟΣ: 1. Όλους τους Υπουργούς και Υφυπουργούς 2. Τον Γενικό Γραμματέα της Κυβέρνησης 3. Όλους τους Γενικούς Γραμματείς Υπουργείων

Διαβάστε περισσότερα

B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ

B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ 1. Ιστορική εξέλιξη της Χωροταξίας Η Χωροταξία στην Ελλάδα αρχίζει να εμφανίζεται ως ιδιαίτερος κλάδος (discipline) μεταπολεμικά, στις αρχές του δεύτερου μισού

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ Το Προεδρείο της Βουλής Το Προεδρείο της Βουλής προβλέπεται από το ίδιο το Σύνταγµα. Αποτελείται από τον Πρόεδρο της Βουλής, από επτά(7) Αντιπροέδρους, τρεις (3)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΧΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ. Θέμα: «Σχεδιάζεται κατάργηση της Επιμόρφωσης Β Επιπέδου στις Τ.Π.Ε.;»

ΑΝΟΙΧΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ. Θέμα: «Σχεδιάζεται κατάργηση της Επιμόρφωσης Β Επιπέδου στις Τ.Π.Ε.;» Αθήνα, 19 Σεπτεμβρίου 2014 ΠΡΟΣ: Τον Υπουργό Παιδείας & Θρησκευμάτων ΚΟΙΝ.: Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» Ειδική Υπηρεσία Εφαρμογής Δ.Ο.Ε., Ο.Λ.Μ.Ε. Εκπαιδευτικά Δίκτυα Ενημέρωσης:

Διαβάστε περισσότερα

Ποιος πρέπει, άραγε, να κυβερνά; Ο λαός; Οι. πλούσιοι; Οι γενικής αποδοχής, Ο ικανότερος; Ένας φωτισµένος δικτάτορας; Καθεµία από αυτές

Ποιος πρέπει, άραγε, να κυβερνά; Ο λαός; Οι. πλούσιοι; Οι γενικής αποδοχής, Ο ικανότερος; Ένας φωτισµένος δικτάτορας; Καθεµία από αυτές Ποιος πρέπει, άραγε, να κυβερνά; Ο λαός; Οι πλούσιοι; Οι γενικής αποδοχής, Ο ικανότερος; Ένας φωτισµένος δικτάτορας; Καθεµία από αυτές τις λύσεις εµφανίζει την ίδια αδυναµία µε τις υπόλοιπες. Οπότε τι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 2003-2005 Δύο χρόνια μετά την ιδρυτική του Συνέλευση το Δίκτυο, μέσα στα πλαίσια των αξόνων που αυτή έθεσε και με βάση τη μέχρι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2013

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2013 ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 13 «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA GREEK PUBLIC OPINION ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ταυτότητα της έρευνας... σελ. 3 1. Βαθμός αισιοδοξίας για το αν η Ελλάδα θα παραμείνει

Διαβάστε περισσότερα

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση µε αφορµή την τροπολογία που κατέθεσε ο ευρωβουλευτής της

Διαβάστε περισσότερα

9ο Κεφάλαιο (σελ. 76-86)

9ο Κεφάλαιο (σελ. 76-86) 9ο Κεφάλαιο (σελ. 76-86) 9.1 Εκλογικό σώμα (σελ. 77) Εκλογικό σώμα: οι πολίτες που έχουν το δικαίωμα να ψηφίζουν. Στην αντιπροσωπευτική δημοκρατία, ο λαός που έχει την εξουσία ταυτίζεται με το εκλογικό

Διαβάστε περισσότερα

35o. Αθήνα 11 Μαΐου 2009

35o. Αθήνα 11 Μαΐου 2009 35o Ετήσιο Πανελλήνιο Ιατρικό Συνέδριο Αθήνα 11 Μαΐου 2009 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ένας στους 4 Έλληνες πολίτες πληρώνει από την τσέπη του για υπηρεσίες υγείας ενώ, συνολικά, η δαπάνη των νοικοκυριών για υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Περιγραφή Συμβουλευτικής ανήκει στην ευρύτερη κατηγορία των Συμβουλευτικών Κέντρων. Τα Συμβουλευτικά Κέντρα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΣΕΙΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΣΧΕΣΕΙΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Ετήσιο Διαδικτυακό Διαπανεπιστημιακό Σεμινάριο 2011-2012 Στη Διοίκηση της Εκπαίδευσης και τη Διαπολιτισμική Πραγματικότητα ΣΧΕΣΕΙΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Ονοματεπώνυμο: Μπούτσκου Λεμονιά ΠΕ03

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΠ της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας. των αναλυτικών

ΝΑΠ της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας. των αναλυτικών 1 ΝΑΠ της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας. Γενικοί άξονες όλων των αναλυτικών 2 Εισαγωγή του ΝΑΠ της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας στα Σχολεία Η εισαγωγή του ΝΑΠ στα Αρχαία Ελληνικά

Διαβάστε περισσότερα

Το Ολοήμερο Σχολείο σε Ελλάδα και άλλα κράτη της Ευρώπης

Το Ολοήμερο Σχολείο σε Ελλάδα και άλλα κράτη της Ευρώπης Το Ολοήμερο Σχολείο σε Ελλάδα και άλλα κράτη της Ευρώπης Δρ Αικατερίνη Σουσαμίδου Αναπληρώτρια Προϊσταμένη Επιστημονικής-Παιδαγωγικής Π.Ε. Κεντρικής Μακεδονίας ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διημερίδα «Μηχανικοί και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση» 15-16 Απριλίου 2005

Διημερίδα «Μηχανικοί και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση» 15-16 Απριλίου 2005 Διημερίδα «Μηχανικοί και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση» 15-16 Απριλίου 2005 ΕΙΣΗΓΗΣΗ Λίνου Κουντουρά Διπλ. Μηχ/γου Μηχ/κου, Τεχν. Δ/τή της ΒΙΑΜΑΡ-Skoda Τηλ. 210-3486685-6, 6974899021 «Μηχανικοί και Δευτεροβάθμια

Διαβάστε περισσότερα

Προς τον Πρύτανη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Καθηγητή K.Ι. Γουργουλιάνη Ξάνθη, 22 Ιουνίου 2011

Προς τον Πρύτανη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Καθηγητή K.Ι. Γουργουλιάνη Ξάνθη, 22 Ιουνίου 2011 , Πρόεδρος, Τηλ. & FAX 2541079955, Κιν. 6939699465, akaratzi@ee.duth.gr, Γ. Γραμματέας, Κιν. 6946952669, rodi@uom.gr Αρ. πρωτ.: 32 Προς τον Πρύτανη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Καθηγητή K.Ι. Γουργουλιάνη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ/ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΜΗΜΑ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΗΛΕΦΩΝΟ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ 3070 ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ/ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΜΗΜΑ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΗΛΕΦΩΝΟ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ 3070 ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟΥ 3078 3072 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ 3070 3068 2103443569 2103442779 2103442769 2103442769 2103442737 2103442858 2103442851 ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Αφιέρωμα. ΠΑΣΟΚ & Διακυβέρνηση 30 χρόνια 1981-2011. Πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ. www.publicissue.

Αφιέρωμα. ΠΑΣΟΚ & Διακυβέρνηση 30 χρόνια 1981-2011. Πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ. www.publicissue. Αφιέρωμα ΠΑΣΟΚ & Διακυβέρνηση χρόνια 9- Πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ Οκτώβριος Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ: ΤΥΠΟΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ: ΠΕΡΙΟΧΗ: ΔΕΙΓΜΑ: PUBLIC ISSUE(Α.Μ.

Διαβάστε περισσότερα