K. K Ú Î ÙÛ ÓË N. K Ú Ù A. ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ. ÕÚÛÔ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "K. K Ú Î ÙÛ ÓË N. K Ú Ù A. ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ. ÕÚÛÔ"

Transcript

1 K. K Ú Î ÙÛ ÓË N. K Ú Ù A. ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ. ÕÚÛÔ E A ONIKH

2 Kάθε γνήσιο αντίτυπο φέρει την υπογραφή των συγγραφέων ISBN Copyright, 2003,. ÕÚÛÔ, ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ, K.. K Ú Î ÙÛ ÓË, N. K Ú Ù TÔ apple ÚfiÓ ÚÁÔ appleóâ Ì ÙÈÎ È ÈÔÎÙËÛ appleúôûù Ù ÂÙ È Î Ù ÙÈ È Ù ÍÂÈ ÙÔ EÏÏËÓÈÎÔ ÓfiÌÔ (N.2121/1993 fiappleˆ ÂÈ ÙÚÔappleÔappleÔÈËıÂ Î È ÈÛ ÂÈ Û ÌÂÚ ) Î È ÙÈ ÈÂıÓÂ Û Ì ÛÂÈ appleâú appleóâ Ì ÙÈÎ È ÈÔÎÙËÛ. Aapple ÁÔÚ ÂÙ È appleôï Ùˆ Ë Ó ÁÚ appleù ÂÈ ÙÔ ÂÎ fiùë Î Ù ÔappleÔÈÔÓ appleôùâ ÙÚfiappleÔ Ì ÛÔ ÓÙÈÁÚ Ê, ʈÙÔ Ó Ù appleˆûë Î È ÂÓ Á ÓÂÈ Ó apple Ú ÁˆÁ, ÂÎÌ ÛıˆÛË ÓÂÈÛÌfi, ÌÂÙ ÊÚ ÛË, È ÛÎÂ, Ó ÌÂÙ ÔÛË ÛÙÔ ÎÔÈÓfi Û ÔappleÔÈ appleôùâ ÌÔÚÊ (ËÏÂÎÙÚÔÓÈÎ, ÌË ÓÈÎ ÏÏË) Î È Ë ÂÓ Á ÓÂÈ ÂÎÌÂÙ ÏÏ ÛË ÙÔ Û ÓfiÏÔ Ì ÚÔ ÙÔ ÚÁÔ. ºˆÙÔÛÙÔÈ ÂÈÔıÂÛ EÎÙ appleˆûë BÈ ÏÈÔappleˆÏÂ Ô ZHTH & È OE 18Ô ÏÌ ÂÛ/Ó ÎË - ÂÚ T ñ ÂÚ ÂÛÛ ÏÔÓ ÎË ñ T.K TËÏ.: Fax: EK O EI ZHTH AÚÌÂÓÔappleÔ ÏÔ 27 ñ ÂÛÛ ÏÔÓ ÎË TËÏ , Fax

3 ΠPOΛOΓOΣ Η διδασκαλία της Πυρηνικής Ιατρικής ως υποχρεωτικού µαθή- µατος στα πλαίσια του εγκυκλίου προγράµµατος σπουδών του Ιατρικού Τµήµατος κρίνεται σήµερα απαραίτητη. Ο λόγος είναι ότι οι λειτουργικές πληροφορίες που δίνουν οι µέθοδοι και οι τεχνικές της Πυρηνικής Ιατρικής είναι µοναδικές και δεν είναι δυνατόν να ληφθούν επί του παρόντος µε άλλες διαγνωστικές τεχνικές. Η εκτίµηση της βιωσιµότητας του µυοκαρδίου σε µετεµφραγ- µατικούς ασθενείς, η διαπίστωση της θέσης των µεταστατικών εστιών, η διάγνωση των εγκεφαλικών παθήσεων, η διαγνωστική προσέγγιση των µικρών παιδιατρικών ασθενών που πάσχουν από ουρολοιµώξεις, η µη επεµβατική διάγνωση της πνευµονικής εµβολής, η αντιµετώπιση ασθενών µε ενδοκρινολογικά προβλήµατα, η εκτίµηση των νεφρικών και ηπατικών µοσχευµάτων και οι εφαρµογές της ραδιο-ανοσο-αναλύσεως είναι λίγες από τις πολλές, καθη- µερινές εφαρµογές της Πυρηνικής Ιατρικής. Οι συγγραφείς παραδίδουν στους φοιτητές ένα επίτοµο διδακτικό εγχειρίδιο Πυρηνικής Ιατρικής µε πλούσιο εικονογραφικό υλικό, απόσταγµα της µακρόχρονης εµπειρίας τους στην ειδικότητα αυτή. Οι συγγραφείς Κ.Γ. Καρακατσάνης, Αν. Καθηγητής N. Kαρατζάς, Αν. Καθηγητής Α. Γκοτζαµάνη-Ψαρράκου, Αν. Καθηγήτρια Γ. Άρσος, Λέκτορας

4 v ΠEPIEXOMENA 1 º ÛÈÎ ÙË ÚËÓÈÎ I ÙÚÈÎ - EÈÛ ÁˆÁÈÎ ÓÓÔÈ ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ 1.1 ÈÛ ÁˆÁ ƒ ÈÔÓÔ ÎÏ È - ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î ŸÚÁ Ó ÙË ÚËÓÈÎ π ÙÚÈÎ apple appleâ Ë Á - camera ÔÌÔÁÚ ÊÈÎ Á - camera (SPECT) Ô ÈÙÚÔÓÈ Î Camera ÎappleÔÌapple (Positron Emission Tomography, PET) ÎÙÈÓÔappleÚÔÛÙ Û ÂÓÈÎ ÔÛÈÌÂÙÚ M ÔÛÎÂÏÂÙÈÎfi ÛÙËÌ NÈÎfiÏ Ô K Ú Ù 2.1 EÈÛ ÁˆÁ H Û ÓıÂÛË ÙˆÓ ÔÛÙÒÓ H Û ÛË ÙÔ ÛappleÈÓıËÚÔÁÚ Ê Ì ÙÔ Î È ÙË ÎÙÈÓÔÁÚ Ê ÔÛÙÒÓ ÂÚ P ÈÔÊ ÚÌ ÎˆÓ H appleúôapple Ú ÛΠÙÔ ÛıÂÓ H ÂÎÙ ÏÂÛË ÙÔ ÛappleÈÓıËÚÔÁÚ Ê Ì ÙÔ ÙˆÓ ÔÛÙÒÓ OÈ Ê ÛÂÈ appleâèîfióèûë ÙÔ 99m Tc MDP È Î ÚÈ ÎÏÈÓÈÎ ÂÓ Â ÍÂÈ Ô Ê ÛÈÔÏÔÁÈÎfi ÛappleÈÓıËÚÔÁÚ ÊËÌ ÙˆÓ ÔÛÙÒÓ ÚÔ Ï Ì Ù ªÂıfi Ô Ô apple ıôïôáèîfi ÛappleÈÓıËÚÔÁÚ ÊËÌ ÙˆÓ ÔÛÙÒÓ Ê ÚÌÔÁ ÛÙËÓ ÁÎÔÏÔÁ... 18

5 vi ÂÚÈ fiìâó ªÂÙ ÛÙ ÛÂÈ ÚˆÙÔapple ıâ fiáîôè ÔÛÙÒÓ Î È Ì Ï ÎÒÓ ÌÔÚ ˆÓ Â Ï Â Ù ÁÌ Ù Î Ù applefióëûë Î È ÏÔÈapple ÔÛÙÈÎ ÙÚ Ì ÙÈÎ Ï Â Ó Ó ÛË Ì ÈÎÒÓ ÓˆÌ ÏÈÒÓ ÓÙ Ó ÎÏ ÛÙÈÎ Ìapple ıëùèî ÛÙÚÔÊ ÔÈÌÒÍÂÈ Î È ºÏÂÁÌÔÓ ÙˆÓ ÔÛÙÒÓ Í ÛÙÂÔÌ ÂÏ ÙÈ - ÙÙ Ú ÙÈ - ËappleÙÈÎ ÚıÚ ÙÈ ÚıÔapple ÈÎ appleúôı ÛÂÈ È ËÙÈÎ Â ÚÔapple ıëùèî ÛÙÂÔ ÚıÚÔapple ıâè ÛÙÂÔÌ ÂÏ ÙÈ ÛÙ ÏÎË applefi Î Ù ÎÏÈÛË ÚıÚ ÙÈ Â ÕÛËappleÙË Ó ÎÚˆÛË (Acascular necrosis, AVN) appleò ÓÔ ÈÛ Ô ( fiûô Legg - Calve - Perthe s, LCPD) ÂÎÙ ÌËÛË ÈˆÛÈÌfiÙËÙ Û ÔÛÙÈÎfi ÌfiÛ Â Ì ªÂÙ ÔÏÈÎ apple ı ÛÂÈ ÔÛÙÒÓ ÓfiÛÔ ÙÔ Paget apple Ú ÌÔÚʈÙÈÎ ÔÛÙ ÙÈ Ô ÛappleÈÓıËÚÔÁÚ ÊËÌ ÙÔ Ì ÂÏÔ ÙˆÓ ÔÛÙÒÓ Ê ÚÌÔÁ ÛÙË N ÚÔÏÔÁ Î È æ È ÙÚÈÎ ÈÎfiÏ Ô Ú Ù 3.1 EÈÛ ÁˆÁ ª ıô ÔÈ appleâèîfióèûë ÙÔ ÂÁÎÂÊ ÏÔ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î ÁÈ ÙËÓ ÂÎÙ ÌËÛË ÙÔ H appleâèîfióèûë ÙÔ apple ıôïôáèîô ÈÌ ÙÔÂÁÎÂÊ ÏÈÎÔ ÊÚ ÁÌÔ ( Ï È ª ıô Ô ) ƒ ÈÔ ÛÔÙÔappleÈÎ ÂÍ ÌÂÓÔÁÚ Ê ÙÔÌÔÁÚ ÊÈÎ appleâèîfióèûë ÙÔ ÂÁÎÂÊ ÏÔ Ì SPECT PET ( ÂfiÙÂÚ ª ıô ÔÈ) ÙÔÌÔÁÚ ÊÈÎ appleâèîfióèûë ÙË ÈÌ ÙÈÎ È ÛË ÙÔ ÂÁÎÂÊ ÏÔ Î Ù appleâúèô (rcbf) ÌÂÏ ÙË ÙˆÓ Ó ÚÔ È È ÛÙÒÓ Î È Ó ÚÔ appleô Ô ˆÓ Ì SPECT PET ÈÛ ÁˆÁ - ÂÚ Â ÚÔ È È ÛÙÈÎÒÓ ÛÙËÌ ÙˆÓ Â ÚÔÂÎÊ ÏÈÛÙÈÎ ı ÛÂÈ ÌÂ È Ù Ú ÈÓËÙÈÎfiÙËÙ ŸÁÎÔÈ ÁÎÂÊ ÏÔ : SPECT - PET Ô PET/SPECT ÁÎÂÊ ÏÔ ÛÙËÓ æ È ÙÚÈÎ... 70

6 ÂÚÈ fiìâó vii 4 K ÎÏÔÊÔÚÈÎfi ÛÙËÌ ƒ ÈÔÓÔ ÎÏÈ ÈÎ ÁÁÂÈÔÁÚ Ê (radionuclide angiography, RNA) ÂÒÚÁÈÔ ÕÚÛÔ 4.1 ÈÛ ÁˆÁ Ú, Ó ÙfiÙËÙÂ, Ù ÓÈÎ ÙË Ú ÈÔÓÔ ÎÏÈ ÈÎ ÁÁÂÈÔÁÚ Ê Ú Î È Ó ÙfiÙËÙ ÙË Ú ÈÔÓÔ ÎÏÈ ÈÎ ÁÁÂÈÔÁÚ Ê Â ÓÈÎ Ú ÈÔÓÔ ÎÏÈ ÈÎ ÁÁÂÈÔÁÚ Ê ÏÈÓÈÎ Ê ÚÌÔÁ Ó Â ÍÂÈ - ÃÚËÛÈÌfiÙËÙ ÁÎÚÈÛË Ì ÙÈ ÏÏ ÌÂıfi Ô ÎÏÔÊÔÚÈÎfi ÛÙËÌ. appleâèîfióèûë ÙË ÕÚ Â ÛË ÙÔ ª ÔÎ Ú Ô Ì ƒ ÈÔÓÔ ÎÏ È ˆÓÛÙ ÓÙ ÓÔ. Ú Î ÙÛ ÓË 4.1 ÈÛ ÁˆÁ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î Â ÓÈÎ appleâèîfióèûë ÙË Ú Â ÛË ÙÔ Ì ÔÎ Ú Ô Â ÓÈÎ ÎfiappleˆÛË ÛÙÈ ÌÂÏ ÙÂ Ú Â ÛË ÙÔ Ì ÔÎ Ú Ô ÚÌËÓÂ ÙˆÓ appleèóıëúôáú ÊÈÎÒÓ ÈÎfiÓˆÓ æâ Ò ÂÙÈÎ Î È æâ Ò ÚÓËÙÈÎ ªÂÏ Ù Ì 201 Tl ÏÈÓÈÎ Ó Â ÍÂÈ ÁÈ appleèóıëúôáú ÊËÌ Ì 201 Tl ÎÙ ÌËÛË ÙË ÚfiÁÓˆÛË ÛÙÔ Ú ÈÔÏÔÁÈÎÔ ÛıÂÓ Ì ÙÔ 201 Tl Ó Ó ÛË ÙÔ «ıúô ÈÔ ÓÙÔ» ª ÔÎ Ú Ô ˆ ÚÈÙËÚ Ô apple Ó ÁÁ ˆÛË Ô ÈÙÚÔÓÈ Î (ƒ ) ÛÙË È apple ÛÙˆÛË ÙÔ ıúô ÈÔ ÓÙÔ ª ÔÎ Ú Ô Ë ÂÚ appleâ ÙÈÎÒÓ appleôê ÛÂˆÓ Û ÛıÂÓ ÌÂ È ÁÓˆÛÌ ÓË ÙÂÊ ÓÈ fiûô Ó appleóâ ÛÙÈÎfi ÛÙËÌ ÈÎfiÏ Ô Ú Ù 5.1 ÈÛ ÁˆÁ ÙÔÈ Â Ó ÙÔÌ Î È º ÛÈÔÏÔÁ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î, appleúôâùôèì Û ÛıÂÓ, Î ÚÈ ÂÓ Â ÍÂÈ Ô appleèóıëúôáú ÊËÌ Ó ÌÔÓÈÎ ÈÌ ÙˆÛË È ÛË (Perfusion Scan) appleèóıëúôáú ÊËÌ ÂÚÈÛÌÔ (Ventilation Scan, V) appleèóıëúôáú ÊÈÎ ÌÂÏ ÙË ÎÂÚ ÈfiÙËÙ ÂappleÈıËÏÈ Î È appleâú ÙfiÙËÙ

7 viii ÂÚÈ fiìâó appleèóıëúôáú ÊËÌ ÏÂÓÓÔÎÚÔÛÛˆÙ Î ı ÚÛË (Mucociliary Scan) fiûë ÎÙÈÓÔ ÔÏ applefi ÙÔ ÛappleÈÓıËÚÔÁÚ ÊËÌ V/P appleâèîfióèûë ÙÔ Ê ÛÈÔÏÔÁÈÎÔ appleóâ ÌÔÓ Ì V/P V/Q ÛappleÈÓıËÚÔÁÚ ÊËÛË È ÏÈÓÈÎ ÂÊ ÚÌÔÁ ÙÔ V/P V/Q scan È ÁÓˆÛË ÙË Ó ÌÔÓÈÎ Ì ÔÏ ( ) Ô appleèóıëúôáú ÊËÌ V/P Û ÏÏ appleóâ ÌÔÓÈÎ Ï Â Ô appleèóıëúôáú ÊËÌ Ì ÈÙÚÈÎfi ÏÏÈÔ ÛÂ Ó ÔıˆÚ ÎÈÎ ı ÛÂÈ Ô appleèóıëúôáú ÊËÌ Ó ÌfiÓˆÓ Ì ÏÏ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î appleâèîfióèûë - ÎÙ ÌËÛË ÙÔ ÚÎ ÓÔ Ó ÌÔÓ Û ÌÂÏ Ù PET Î È SPECT ÛÙÚÂÓÙÂÚÈÎfi ÛÙËÌ ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ 6.1 ÈÛ ÁˆÁ È ÏÔÁfiÓÔÈ ÈÛÔÊ ÁÔ - ÙfiÌ Ô ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î Ê ÚÌÔÁ  ÓÈÎ apple Ú - appleï Ó appleèóıëúôáú ÊËÌ Ì ÎÔÏÏÔÂÈ appleèóıëúôáú ÊÈÎ Ù ÓÈÎ ÁÈ ÌÂÏ Ù apple ÙÔ -ÛappleÏËÓfi ªÂÏ Ù Ëapple ÙÈÎ ÈÌ ÙÈÎ ÚÔ ÈÌ ÁÁÂÈÒÌ Ù apple ÙÔ ÔÏÈÎfi Û ÛÙËÌ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î ÈÌÔÚÚ Á applefi ÙÔ ÙÈ ÈÌÔÚÚ Á ÓˆÙ ÚÔ ÙÈ ÈÌÔÚÚ Á Î ÙˆÙ ÚÔ Ó Ó ÛË ÂÎÙfiappleÔ Á ÛÙÚÈÎÔ ÏÂÓÓÔÁfiÓÔ (ªÂÎÎ ÏÂÈÔ applefiê ÛË) Ó Ó ÛË ÏÏˆÓ ÈÙ ˆÓ ÈÌÔÚÚ Á applefi ÙÔ ÁÎÚÈÛË ÙˆÓ ÌÂıfi ˆÓ ÚÔappleÔÈËÙÈÎfi ÛÙËÌ ˆÓÛÙ ÓÙ ÓÔ. Ú Î ÙÛ ÓË 7.1 ÈÛ ÁˆÁ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î Ú È ÁÓˆÛÙÈÎÒÓ Ù ÓÈÎÒÓ

8 ÂÚÈ fiìâó ix ÂÊÚfiÁÚ ÌÌ ƒ ÈÔ ÛÔÙÔappleÈÎ Î ÛÙÂÔÁÚ Ê Ó Â ÍÂÈ ƒ ÈÔ ÛÔÙÔappleÈÎÒÓ ªÂÏÂÙÒÓ Û ı ÛÂÈ ÙˆÓ ÂÊÚÒÓ appleôêú ÎÙÈÎ appleúô Ï Ì Ù ÙÔ Ô ÚÔappleÔÈËÙÈÎÔ Û ÛÙ Ì ÙÔ ÈÂÚ ÓËÛË ÙˆÓ Ô ÚÔÏÔÈÌÒÍÂˆÓ Î È ÙË Î ÛÙÂÔ-Ô ÚËÙË- ÚÈÎ apple ÏÈÓ ÚfiÌËÛË (. À..) ÂÎÙ ÌËÛË ÙˆÓ ÛıÂÓÒÓ Ì ÓÂÊÚ ÁÁÂÈ Î apple ÚÙ ÛË ÎÙ ÌËÛË ÙË ÏÂÈÙÔ ÚÁÈÎfiÙËÙ ÙˆÓ ÓÂÊÚÈÎÒÓ ÌÔÛ Â Ì ÙˆÓ ÎÙ ÌËÛË ÙË ÂÊÚÈÎ ÓÂapple ÚÎÂÈ ÔÍ ÓÂÊÚÈÎ ÓÂapple ÚÎÂÈ ÚfiÓÈ ÓÂÊÚÈÎ ÓÂapple ÚÎÂÈ ÔÈapple EÊ ÚÌÔÁ appleôúúôêô ÌÂÓ fiûâè applefi ÍÂÙ ÛÂÈ ÚËÓÈÎ π ÙÚÈÎ Ó ÔÎÚÈÓ Ó ˆÓÛÙ ÓÙ ÓÔ. Ú Î ÙÛ ÓË 8.1 ÚÂÔÂÈ Ó ÈÛ ÁˆÁ Ú ªÂıfi ˆÓ ÃÚËÛÈÌÔappleÔÈÔ ÌÂÓ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î Ó Â ÍÂÈ appleèóıëúôáú Ê Ì ÙÔ ÙÔ ÚÂÔÂÈ Ô Ó Ú ı ÚÂÔÂÈ Â Ó ÈÛ ÁˆÁ - È ÁÓˆÛË -  ÓÈÎ T EappleÈÓÂÊÚ È ÈÛ ÁˆÁ ı ÛÂÈ ÙÔ ºÏÔÈÔ ÙˆÓ appleèóâêúè ˆÓ ı ÛÂÈ ÙÔ ª ÂÏÔ ÙˆÓ appleèóâêúè ˆÓ ÔÈÌÒÍÂÈ - ºÏÂÁÌÔÓ ˆÓÛÙ ÓÙ ÓÔ. Ú Î ÙÛ ÓË 9.1 ÈÛ ÁˆÁ ªÂÏ ÙË ÙˆÓ È ÊÔÚˆÓ ÔÈÌÒÍÂˆÓ Î È ºÏÂÁÌÔÓÒÓ ÚËÓÈÎ ÁÎÔÏÔÁ ÂÒÚÁÈÔ ÕÚÛÔ 10.1 ÈÛ ÁˆÁ ÂÓÈÎ ÍÂÏ ÍÂÈ ÙÔ appleâèîôóèûùèîô ÂÍÔappleÏÈÛÌÔ

9 x ÂÚÈ fiìâó ÍÂÏ ÍÂÈ ÛÙ Ú ÈÔÊ ÚÌ Î ı ÛË ÙË ÚËÓÈÎ π ÙÚÈÎ ÛÙËÓ ÁÎÔÏÔÁÈÎ appleú ÍË ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î Î È ÎÏÈÓÈÎ ÂÊ ÚÌÔÁ ÂÓÈÎ Ga citrate (ÎÈÙÚÈÎfi Á ÏÏÈÔ) l cloride ( ψÚÈÔ Ô ı ÏÏÈÔ) m c-ªπµπ (methoxyisobutylisonitrile, sestamibi) /123 π-ªπbg (ÌÂÙ ˆ Ô ÂÓ ÏÁÔ ÓÈ ÓË) πn-octreotide (ÂappleÈÛËÌ ÛÌ ÓÔ Ó ÏÔÁÔ ÙË ÛˆÌ ÙÔÛÙ Ù ÓË ) ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î ÁÈ ƒ appleâèîfióèûë ƒ ÈÔ ÓÔÛÔÛappleÈÓıËÚÔÁÚ ÊËÛË (ÂappleÈÛËÌ ÛÌ Ó ÌÔÓÔÎψÓÈÎ ÓÙÈÛÒÌ Ù ) m c(v)-dmsa (appleâóù ÛıÂÓ ÙÂ Ó ÙÈÔ - ÈÌÂÚÎ appleùôûô ÍÈÓÈÎfi ÔÍ ) Ú ÎÔÏÔ ıëûë ÙË ÏÂÈÙÔ ÚÁ ˆÙÈÎÒÓ ÔÚÁ ÓˆÓ Ú È ÂÊÚÔ NÂfiÙÂÚ ÂÍÂÏ ÍÂÈ appleâèîfióèûë Î È Ó Ó ÛË ÙÔ «ÊÚÔ ÚÔ» ÏÂÌÊ Ó ÈÂÁ ÂÈÚËÙÈÎÔ ÓÈ Ó ٠ÎÙÈÓÔ ÔÏ ÂÚ appleâ ÙÈÎ Ê ÚÌÔÁ ÙË ÚËÓÈÎ π ÙÚÈÎ ÂÒÚÁÈÔ ÕÚÛÔ 11.1 ÈÛ ÁˆÁ ÂÓÈÎ Ú ÁÔÓÙ appleô ÂappleËÚÂ Ô Ó ÙÔ ıâú appleâ ÙÈÎfi appleôù ÏÂÛÌ Ú ÁÔÓÙ appleô ÂappleËÚÂ Ô Ó ÙËÓ ÎÙÈÓÔ fiïëûë ÙˆÓ ÁÈÒÓ ÈÛÙÒÓ ÂÚ appleâ ÙÈÎ ÂÊ ÚÌÔÁ ÀappleÂÚı ÚÂÔÂÈ ÈÛÌfi È ÊÔÚÔappleÔÈËÌ Ó Î ÚÎÈÓÒÌ Ù ÙÔ ı ÚÂÔÂÈ Ô ı ÚÂÔÂÈ ÈÎ Ô Ò Ë ÚÔÁ ÔÎ ÏË Ó ÎÔ ÊÈÛË ÙÔ applefióô applefi ÙÈ ÔÛÙÈÎ ÌÂÙ ÛÙ ÛÂÈ ƒ ÈÔ ÛÔÙÔappleÈÎ ÌÂÓÂÎÙÔÌ ÂÚ appleâ ÙÈÎ ÂÊ ÚÌÔÁ ÙÔ 131 I-MIBG ÏËı ÔÏ Î ÙÙ Ú ÈÌ ÂÚ appleâ Ì Á ÛË Û ÔÚÔÁfiÓ ÎÔÈÏfiÙËÙ ƒ ÈÔ ÓÔÛÔıÂÚ appleâ Ú ÓÔÊ Ú ÁÁ ˆÌ ÂÚ appleâ Ì ÂÓ ÚÙËÚÈ Î Á ÛË

10 ÂÚÈ fiìâó xi 12 È ÈÎ Ê ÚÌÔÁ ÙË ÚËÓÈÎ π ÙÚÈÎ ÂÒÚÁÈÔ ÕÚÛÔ 12.1 In vitro ªÂÙÚ ÛÂÈ µèôïôáèîòó ÛÈÒÓ ÈÛ ÁˆÁ In vitro ÂÊ ÚÌÔÁ ÚÎÈÓÈÎÔ Â ÎÙ (tumor markers) appleâèîfióèûë ÙÔ ÊÏ ÈÎÔ Î È ÙÔ ÏÂÌÊÈÎÔ Û ÛÙ Ì ÙÔ ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ 13.1 ºÏ ÈÎfi Û ÛÙËÌ ÈÛ ÁˆÁ È ÁÓˆÛÙÈÎ Ì ıô ÔÈ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î Â ÓÈÎ Ú Ì Ù ÓÙfiappleÈÛË ŒÌÌÂÛË Ú ÈÔ ÛÔÙÔappleÈÎ ÊÏ ÔÁÚ Ê Ì 99m Tc-RBC ƒ ÈÔ ÛÔÙÔappleÈÎ ÊÏ ÔÁÚ Ê ÙˆÓ Óˆ ÎÚˆÓ ÂÌÊÈÎfi Û ÛÙËÌ ÈÛ ÁˆÁ ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î Ó Ó ÛË ÙÔ «ÊÚÔ ÚÔ» ÏÂÌÊ Ó Ê ÚÌÔÁ ÈÂÚ ÓËÛË ÏÂÌÊÈÎÔ ÔÈ Ì ÙÔ ÙˆÓ Î Ùˆ ÎÚˆÓ ÁÎÚÈÛË Ì ÏÏ ÌÂıfi Ô ÔÛÈÌÂÙÚ ÂÈÙÔ ÚÁÈÎ Ú ÌÂÙÚÔÈ ÛÙËÓ ÚËÓÈÎ π ÙÚÈÎ ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ 14.1 ÚÂÔÂÈ Ú È ÛÙÚÂÓÙÂÚÈÎfi Û ÛÙËÌ apple Ú apple ÙÔ ÔÏÈÎfi Û ÛÙËÌ ÂÊÚÔ ÁÎÔÏÔÁ

11 1 º ÛÈÎ ÙË ÚËÓÈÎ I ÙÚÈÎ EÈÛ ÁˆÁÈÎ ÓÓÔÈ ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ 1.1 ÈÛ ÁˆÁ Πυρηνική Ιατρική είναι ο κλάδος της Ιατρικής που χρησιµοποιεί ραδιενεργά υλικά για την διάγνωση, την θεραπεία και την έρευνα ασθενειών. Ήδη από το 1923 ο G. Henesy χρησιµοποίησε ένα φυσικό ραδιονουκλίδιο του µολύβδου για την in vivo µελέτη του µεταβολισµού του ασβεστίου σε φυτά. Το 1926 ο R. H. Stevens χορήγησε ενδοφλεβίως ραδιενεργό ράδιο για θεραπεία κακοήθους λεµφώµατος. Το 1938 οι S. Ηerz, A. Roberts και D. Evans, χρησιµοποίησαν ραδιενεργό ιώδιο για την µελέτη της φυσιολογίας του θυρεοειδούς αδένος. Το ίδιο έτος ο G. Hamilton, µελέτησε την απορρόφηση ραδιενεργών ισοτόπων νατρίου, καλίου, χλωρίου και ιωδίου σε φυσιολογικούς εθελοντές. Το 1940 οι G. Hamilton και H. Soley µελέτησαν τον µεταβολισµό του ιωδίου σε φυσιολογικούς µάρτυρες και σε ασθενείς µε βρογχοκήλη. Υπάρχουν και άλλα παραδείγµατα από εφαρµογές ραδιενεργών υλικών στην Ιατρική στα τέλη της δεκαετίας του 30 και τις αρχές της δεκαετίας του 40. Όµως κατά τη γνώµη πολλών επιστηµόνων, καθοριστικής σηµασίας για το µέλλον των ραδιονουκλιδίων στην Πυρηνική Ιατρική αλλά και σε άλλες επιστήµες, υπήρξε µια ανακοίνωση στις 24 Ιουνίου 1946 στο περιοδικό Science εκ µέρους του αρχηγείου του Manhattan Project (κατασκευή πυρηνικής βόµβας) στην Ουάσινγκτον των ΗΠΑ: «Η παραγωγή ραδιονουκλιδίων σαν ιχνηθετών και για θεραπεία έχει αποφασισθεί να αποτελεί ένα µεγάλο τµήµα της ειρηνικής συνεισφοράς του αντιδραστήρα ουρανίου. Αυτή η χρήση του αντιδραστήρα αναντίρρητα θα είναι πλούσια σε επιστηµονικές, ιατρικές και τεχνολογικές εφαρµογές». Στις 2 Αυγούστου του 1946 από το Εθνικό εργαστήριο των ΗΠΑ, Oak Ridge, πραγµατοποιήθηκε η πρώτη αποστολή ραδιοϊσοτόπου σε Νοσοκο- µείο. Η εποχή των εφαρµογών των δυνατοτήτων της Πυρηνικής Φυσικής και Τεχνολογίας στην καθηµέρα Ιατρική είχε αρχίσει. 1.2 ƒ ÈÔÓÔ ÎÏ È - ƒ ÈÔÊ ÚÌ Î Η σύγχρονη Πυρηνική Ιατρική χρησιµοποιεί πλειάδα ραδιονουκλιδίων για την επισήµανση των καταλλήλων για κάθε διαγνωστική ή θεραπευτική εφαρµογή ουσιών, οι οποίες φέρονται µε το γενικό όνοµα ραδιοφάρµακα. Οι διαγνωστικές εφαρµογές αποτελούν την κύρια προσφορά της Πυρηνικής Ιατρικής. Από αυτές, η απεικόνιση της κατανοµής του καταλλήλου ραδιοφαρµάκου σε ιστό ή όργανο του ασθενούς, αποτελεί την βασική πληροφορία στην οποία βασίζεται η διάγνωση. Στον Πίνακα 1 αναφέρονται ορισµένα από τα συνηθέστερα χρησιµοποιούµενα στην Πυρηνική Ιατρική ραδιονουκλίδια µε τις φυσικές τους ιδιότητες. Τα ραδιοφάρµακα θα αναφέρονται αναλυτικά σε κάθε κεφάλαιο, ανάλογα µε την χρήση τους.

12 2 ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ Πίνακας 1. Ραδιονουκλίδια και φυσικές τους ιδιότητες Νουκλίδιο και Τ ½ Είδος διασπάσεως Ενέργεια φωτoνίων (kev) Ποσοστό εκποµπής (%) Νουκλίδιο και Τ ½ Είδος διασπάσεως Ενέργεια φωτoνίων (kev) Ποσοστό εκποµπής (%) Fe d β Cr d ec P d β kev Co d β+ ec Se d ec Ga h ec Sr d β kev In d ec S d β- 167 kev In113m 99.5min it Tc99m 6.02 h it I h ec Tl h ec Hg Xrays I d ec 35 Te Xrays Xe d β Cs Xrays I d β Y h β kev ec σύλληψη ηλεκτρονίου, it εσωτερική µετάπτωση

13 1. º ÛÈÎ ÙË ÚËÓÈÎ I ÙÚÈÎ. EÈÛ ÁˆÁÈÎ ÓÓÔÈ 3 Τα ραδιοφάρµακα φέρονται υπό διάφορες µορφές, κυρίως όµως υπό ενέσιµη µορφή. Απαραίτητη προϋπόθεση χορηγήσεως των ραδιοφαρµάκων στους ασθενείς είναι ο έλεγχος ποιότητος αυτών. Αυτός πραγµατοποιείται στον τόπο παραγωγής αλλά και στο εργαστήριο χρησιµοποιήσεως του σκευάσµατος, και περιλαµβάνει διάφορα στάδια και µετρήσεις. Αυτά αρχίζουν από την επιλογή των πρώτων υλών ανοργάνων και οργανικών, συνεχίζουν µε τον έλεγχο της ραδιοχηµικής καθαρότητος των προϊόντων που ενδιαφέρουν, µετά µελετάται η ραδιοϊσοτοπική καθαρότης και τέλος πραγµατοποιείται ο µικροβιακός έλεγχος. Από τα νουκλίδια τα αναφερόµενα στον Πίνακα 1, το 99m Tc χρησιµοποιείται στο 80-85% των διαγνωστικών εξετάσεων της Πυρηνικής Ιατρικής. Κρίνεται εποµένως χρήσιµο να γίνει µικρή αναφορά στην χηµεία του νουκλιδίου αυτού. Το τεχνήτιο,tc, είναι το 43ο στοιχείο στον περιοδικό πίνακα στοιχείων. Είναι γνωστοί 21 ισότοποι και ισοµερείς πυρήνες του µε µαζικούς αριθ- µούς από Από αυτούς ο µετασταθερός 99m Tc είναι ο χρησιµοποιούµενος στην Πυρηνική Ιατρική. Η επιλογή του 99m Tc οφείλεται στην συµβατή µε την τεχνολογία των οργάνων της Πυρηνικής Ιατρικής ενέργεια των φωτονίων του, τον σχετικά µικρό αλλά επαρκή για τις εφαρµογές φυσικό χρόνο υποδιπλασιασµού, την ανυπαρξία σωµατιδίων β που αυξάνουν τη δόση στον ασθενή και τέλος την ευχέρεια προµηθείας του µέσα στο εργαστήριο, µε την γεννήτρια Μο-99-99m Tc. Το 99m Tc λαµβάνεται µε την διαδικασία της εκλούσεως από την γεννήτρια που αποτελείται από στήλη αλουµίνας στην οποία είναι προσροφηµένο το πατρικό του 99m Tc ραδιονουκλίδιο, δηλαδή το Μο-99. Η έκλουση συνίσταται στην διοχέτευση φυσιολογικού ορού µέσω της στήλης οπότε σαν προϊόντα λαµβάνονται το κατιόν Νa + και το υπερτεχνητικό ανιόν 99m TcO 4 σε διάλυµα. Na( 99m Tc)O 4 Na m TcO 4 (VII) Το Τc στην ανωτέρω µορφή είναι επτασθενές και χηµικώς αυτή είναι και η σταθερότερη κατάσταση του. Αυτή η χηµική µορφή δεν συνδέεται ούτε µε τις λεγόµενες χηλικές ενώσεις, δηλαδή ενώσεις που περιέχουν δακτύλιο, ο οποίος συνδέει µε αυτές το µεταλλικό στοιχείο, ούτε προσκολλάται σε σωµατίδια κατάλληλα για µελέτες πνευµόνων, οστών κλπ. Εποµένως το υπερτεχνητικό ιόν πρέπει να µετατραπεί σε λιγότερο σταθερή κατάσταση του Τc θετικώς φορτισµένη. Όταν το Tc είναι συνδεδεµένο µε χηλικές ενώσεις, τότε εµφανίζεται µε σθένη III,IV,V. Η ελάττωση του σθένους πραγµατοποιείται κυρίως µε τα εξής: ιόντα κασσιτέρου, χλωρικό σίδηρο, ασκορβικό οξύ, ιοντικό σίδηρο, συµπυκνωµένο HCl. Σε αυτή την µορφή το 99m Tc συνδέεται µε τις αντίστοιχες χηλικές ενώσεις για την παρασκευή ραδιοφαρµάκων όπως: 99m Tc-διαιθυλενο-τριαµινο-πενταοξικό οξύ, (DTPA), τα 99m Tc-γλυκοεπτονικό οξύ ή το 99m Tc-διµερκαπτοσουκκινικό οξύ, (DMSA). Ένα ραδιοφάρµακο που χρησιµοποιείται ευρέως στις µελέτες του ήπατος είναι το θειούχο κολλοειδές. Το Tc παρουσία του Η 2 S ή του θειούχου νατρίου, σχηµατίζει θειούχες ενώσεις. Η διαδικασία περιλαµβάνει την ελάττωση του σθένους του Tc µε HCl, και τον σχηµατισµό µε το Na 2 S, θειούχου 99m Tc, το οποίο και σχηµατίζει κολλοειδή εντός ρυθµιστικής ζελατίνης. Τα αναφερθέντα παραδείγ- µατα είναι µόνο ενδεικτικά για να περιγράψουν την µεγάλη ποικιλία των εµπορικών συσκευασιών (kits) που υπάρχουν για την παρασκευή ραδιοφαρµάκων επισηµασµένων µε 99m Tc µέσα στο εργαστήριο όπου και χρησιµοποιούνται. 1.3 ŸÚÁ Ó ÙË ÚËÓÈÎ π ÙÚÈÎ apple appleâ Ë Á - camera H γ-camera αποτελεί το βασικό διαγνωστικό σύστηµα της Πυρηνικής Ιατρικής. Παλαιότερα όργανα όπως οι γραµµικοί σπινθηρογράφοι έχουν ουσιαστικά εκλείψει. Η γ-camera κατασκευάσθηκε το 1958 από τον H.O.Anger. Αποτελείται από έναν κρυσταλλικό σπινθηριστή NaI(Tl) κυκλικό ή τετράγωνο, δια- µέτρου cm και πάχους 0.6 έως 1.8 cm.σε αρίστη µηχανική και οπτική επαφή µε τον κρύσταλλο από την µία του όψη είναι συνδεδεµένοι έως και 91 φωτοπολλαπλασιαστές σε πολυγωνική ή κυκλική διάταξη. Το σύστηµα κρυστάλλου-φωτοπολλαπλασιαστών αποτελεί την «κεφαλή» του

14 4 ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ οργάνου και ευρίσκεται εντός θωρακίσεως από Pb ώστε να αποκόπτεται από τον κρύσταλλο η ακτινοβολία του περιβάλλοντος. Η µία όψη της κεφαλής δεν φέρει θωράκιση αλλά από αυτήν ο κρύσταλλος βλέπει τον ασθενή µέσω ενός οργάνου που ονοµάζεται κατευθυντήρας. Το όργανο αυτό είναι κατασκευασµένο από Pb, έχει πάχος µερικών cm, και φέρει ένα µεγάλο αριθµό οπών µέσω των οποίων τα φωτόνια που προέρχονται από το σώµα του ασθενούς, προσβάλλουν τον κρύσταλλο. Ο κατευθυντήρας χρησιµεύει στην κατά το µεγαλύτερο ποσοστό αποκοπή των φωτονίων που προέρχονται από το σώµα του ασθενούς από σκέδαση Compton και που όταν προσβάλλουν τον κρύσταλλο δηµιουργούν ψευδείς πληροφορίες κατανοµής του χορηγηθέντος ραδιοφαρµάκου. Ανάλογα µε την ενέργεια των φωτονίων του ραδιονουκλιδίου και την πραγµατοποιούµενη εξέταση, για κάθε γ-camera υπάρχουν διάφοροι κατευθυντήρες. Όταν τα φωτόνια που προέρχονται από το σώ- µα του ασθενούς, µέσω των οπών του κατευθυντήρα εισέρχονται στον κρύσταλλο, χάνουν ενέργεια λόγω των µηχανισµών αλληλεπιδράσεως µεταξύ της ιοντίζουσας ηλεκτροµαγνητικής ακτινοβολίας και της ύλης. Η ενέργεια που απορροφά ο κρύσταλλος διεγείρει την ηλεκτρονική δοµή του µε αποτέλεσµα κατά την αποδιέγερση να εκπέ- µπονται φωτόνια στην ορατή περιοχή του φάσµατος, οι σπινθηρισµοί. Η ένταση των σπινθηρισµών είναι ανάλογη της απορροφηθείσης ενέργειας και είναι µέγιστη όταν η απορρόφηση οφείλεται στο φωτοηλεκτρικό φαινόµενο κατά το οποίο απορροφάται ολόκληρη η ενέργεια του φωτονίου. Οι φωτοπολλαπλασιαστές, µε την βοήθεια ειδικού ηλεκτρονικού κυκλώµατος, δηµιουργούν τέσσερις παλµούς τάσεως κατά τις τέσσερις διευθύνσεις συστήµατος ορθογωνίων Oxy αξόνων παραλλήλων προς την επιφάνεια του κρυστάλλου. Oι κατά τον άξονα Ox δύο παλµοί συνδυαζόµενοι παράγουν ένα τελικό. Το αυτό και για τους δύο παλµούς κατά τον άξονα Οy.Το ύψος των παλµών αυτών(παλ- µοί θέσεως) είναι ανάλογο των συντεταγµένων του σηµείου του κρυστάλλου που δηµιουργείται ο σπινθηρισµός, ενώ το ολικό άθροισµα του ύψους των παλµών είναι ανάλογο της ενέργειας των φωτονίων. Εάν το ύψος του παλµού ενέργειας περιλαµβάνεται µέσα στα προτοποθετηµένα µέσω του συστήµατος γ-φασµατοµετρίας επιθυµητά όρια ενέργειας, τότε στις παλαιότερες αναλογικές γ- camera το κατά τους άξονες Οx και Oy ζεύγος παλµών, κατηύθυνε την ηλεκτρονική δέσµη ενός παλµογράφου στην οθόνη σε θέση ανάλογη µε την θέση του σπινθηρισµού στον κρύσταλλο. Ο φθορισµός της οθόνης του παλµογράφου προσέβαλε φωτογραφικό ή ακτινογραφικό φιλµ οπότε µε αυτόν τον τρόπο σχηµατίζονταν η εικόνα. Στις σύγχρονες ψηφιακές γ-camera οι παλµοί θέσεως προσθέτουν κάθε φορά µια µονάδα στις θέσεις της µνήµης λήψεως των πληροφοριών του συστήµατος. Οι θέσεις αυτές αντιστοιχούν σε µικρές περιοχές του κρυστάλλου στις οποίες συνέβησαν οι σπινθηρισµοί και αποτελούν τα στοιχεία εικόνας (pixels). Το αριθµητικό περιεχόµενο της µνήµης αντιστοιχεί σε κωδικό χρωµάτων και εµφανίζεται σαν εικόνα σε µια ψηφιακή οθόνη. Με τα συστήµατα γ-camera είναι δυνατή η λήψη πολλών εικόνων συναρτήσει του χρόνου, οπότε έτσι γίνεται δυνατή η απεικόνιση της µεταβολής της κατανοµής του ραδιοφαρµάκου από το εξεταζόµενο όργανο συναρτήσει του χρόνου (δυναµική µελέτη).υπάρχουν πακέτα προγραµµάτων µε τα οποία γίνεται επεξεργασία των εικόνων (image proccessing) ώστε από καµπύλες ή άλλα στοιχεία, να διευκολύνεται η διάγνωση ÔÌÔÁÚ ÊÈÎ Á - camera (SPECT) H λαµβανόµενη από µια γ-camera εικόνα αποτελεί µία διδιάστατη προβολή µιας τρισδιάστατης κατανοµής του ραδιοφαρµάκου, εντός του σώµατος του ασθενούς. Η απόκτηση της πληροφορίας της τρίτης διάστασης επιτυγχάνεται µε την µεθοδολογία της το- µογραφίας. Το σύστηµα εφαρµογής της ονοµάζεται SPECT από τα αρχικά των λέξεων Single Photon Emission Computed Tomography. Ένα σύστηµα SPECT αποτελείται από µία ή και περισσότερες κεφαλές γ-camera µε δυνατότητα αυτόµατης και προγραµµατιζόµενης περιστροφής της γύρω από τον ασθενή, σε επιθυµητή ακτίνα και ταχύτητα περιστροφής

15 1. º ÛÈÎ ÙË ÚËÓÈÎ I ÙÚÈÎ. EÈÛ ÁˆÁÈÎ ÓÓÔÈ 5 Για την πραγµατοποίηση της τοµογραφίας πρέπει να ληφθούν εικόνες της κατανοµής του ραδιοφαρµάκου υπό διάφορες γωνίες. Στην πράξη οι εικόνες αυτές είναι κοινές διδιάστατες λήψεις που λαµβάνονται µε την προγραµµατισµένη αυτόµατη περιστροφή της κεφαλής ή των κεφαλών του συστήµατος SPECT. Η κάθε λήψη ονοµάζεται προβολή της κατανοµής της ραδιενέργειας. Η βασική διεργασία στην προβολή είναι η άθροιση της ραδιενέργειας κατά µήκος φανταστικών ακτίνων οι οποίες ξεκινούν από τον ανιχνευτή και περνούν µέσα από την ραδιενεργό πηγή. Οι ακτίνες αυτές ονοµάζονται ακτίνες προβολής (projection rays). Το άθροισµα της ραδιενέργειας κατά µήκος µίας ακτίνας προβολής είναι το ακτινικό άθροισµα (ray sum). Οι κατευθυντήρες που χρησιµοποιούνται στην απεικόνιση καθορίζουν την σχετική προέλευση των ακτίνων προβολής. Το ακτινικό άθροισµα ορίζεται ως το γραµµικό ολοκλήρωµα της ραδιενέργειας κατά µήκος µιας ακτίνας προβολής. Στην πράξη η ραδιενέργεια αθροίζεται κατά µήκος των ακτίνων προβολής οι οποίες έχουν διαστάσεις που δίδονται από το εύρος του κάθε στοιχείου εικόνας µε το οποίο τέµνεται η ακτίνα προβολής. Κατά την επεξεργασία των δεδοµένων για να προκύψουν οι τοµές του εξεταζοµένου οργάνου ή η τρισδιάστατη παρουσίαση αυτού, γίνονται διορθώσεις για απορρόφηση φωτονίων και µεταβολές στην ευαισθησία και τη διακριτική ικανότητα κατά µήκος των ακτίνων προβολής. Η ανασύνθεση της τοµογραφικής εικόνας περιλαµβάνει δύο στάδια, την οπισθοπροβολή (backprojection) και την ελάττωση των σφαλµάτων της οπισθοπροβολής. Η οπισθοπροβολή είναι µια διαδικασία κατά την οποία τα δεδοµένα των προβολών επανεισάγονται στο χώρο κατά µήκος των ακτίνων προβολής από τις οποίες προέρχονται. Με την οπισθοπροβολή επίσης καθορίζεται η γεωµετρία βάσει της οποίας συντίθενται οι τοµογραφικές εικόνες. Η όλη επεξεργασία γίνεται µε εξελιγµένα συστήµατα υπολογιστών και αριθµητικούς αλγορίθµους οι οποίοι χρησιµοποιούν προσεγγιστικές µεθόδους και εφαρµόζουν διορθώσεις µε την χρήση ειδικών µαθηµατικών φίλτρων και εφαρµογών της θεωρίας Fourier. Στα σύγχρονα συστήµατα SPECT υπάρχει η δυνατότητα µε ειδική επεξεργασία των δεδοµένων από τις λαµβανό- µενες προβολές να προκύψουν τοµές εγκάρσιες, οβελιαίες ή στεφανιαίες ή ακόµη τοµές κατά µήκος ανατοµικών αξόνων του εξεταζοµένου οργάνου ή συστήµατος όπως π.χ. η καρδιά. Υπάρχουν τοµογραφικές κάµερες µε µία, δύο ή τρείς κεφαλές, για διάφορες χρήσεις. Η τελευταία εξέλιξη των συστηµάτων αυτών είναι σύστη- µα SPECT, µε δυνατότητα λειτουργίας και ως ΡΕΤ, (υβριδική κάµερα ΡΕΤ) στο οποίο υπάρχει ενσωµατωµένος αξονικός τοµογράφος µε λυχνία ακτίνων Χ χαµηλής ενεργείας. Ο σκοπός των συστηµάτων αυτών είναι να γίνεται συνδυασµός των λειτουργικών πληροφοριών από το σπινθηρογράφηµα, µε τις ανατοµικές λεπτοµέρειες της αξονικής τοµογραφίας µε συγχώνευση (fusion) των δύο εικόνων για να αυξάνουν οι διαγνωστικές πληροφορίες από την µελέτη Ô ÈÙÚÔÓÈ Î Camera ÎappleÔÌapple (Positron Emission Tomography, PET) Η ποζιτρονιακή τοµογραφία εκποµπής αποτελεί επίσης τοµέα της Πυρηνικής Ιατρικής. Είναι τεχνική λήψεως τοµογραφικών εικόνων της κατανοµής ραδιενεργών ιχνηθετών, οι οποίοι εκπέ- µπουν ποζιτρόνια. Οι εικόνες αυτές αντιπροσωπεύουν φυσιολογικές και βιοχηµικές διεργασίες στην υπό εξέταση περιοχή. Τα ποζιτρόνια (θετικά ηλεκτρόνια) εκπέµπονται από ραδιενεργούς πυρήνες µε περίσσεια πρωτονίων. Κινούνται µόνο µερικά χιλιοστά µέσα στην ύλη έως ότου συναντήσουν και συγκρουσθούν µε ένα αρνητικό ηλεκτρόνιο. Η σύγκρουση αυτή της ύλης-αντιύλης καταλήγει στην εξαΰλωση των δύο σωµατιδίων και στη δηµιουργία δύο φωτονίων ακτίνων γ, ενεργείας 511 kev το κάθε ένα. Τα φωτόνια εξαϋλώσεως όπως ονοµάζονται, εκπέµπονται κατά αντίθετες διευθύνσεις, υπό γωνία 180 ο. Οι ανιχνευτές ποζιτρονίων οι οποίοι ανιχνεύουν το ζεύγος των ακτίνων γ που προκύπτει από την εξαΰλωση ποζιτρονίου- ηλεκτρονίου είναι τοποθετηµένοι ο ένας απέναντι του άλλου σε αντίθετα ση- µεία ως προς την πηγή των ποζιτρονίων. Καταγράφουν µία µέτρηση όταν και οι δύο ανιχνεύσουν ένα

16 6 ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ φωτόνιο την ίδια ακριβώς στιγµή, δηλαδή ένα γεγονός συµπτώσεως. Ένα σύστηµα PET αποτελείται από πολλούς ανιχνευτές, δεκάδες έως εκατοντάδες, τοποθετηµένους σε κυκλική ή πολυγωνική διάταξη γύρω από τον ασθενή στον οποίο έχει χορηγηθεί ένα ραδιονουκλίδιο που εκπέµπει ποζιτρόνια. Ηλεκτρονικά κυκλώµατα και υπολογιστές ζευγνύουν τους ανιχνευτές ώστε να λειτουργούν σε σύ- µπτωση. Ένας ανιχνευτής στη µία πλευρά του σώ- µατος έχει συζευχθεί ώστε να µετρά σε σύµπτωση µε ανιχνευτές στην αντίθετη πλευρά του σώµατος. ύο συζευγµένοι ανιχνευτές σε αντίθετα σηµεία του σώµατος οι οποίοι ανιχνεύουν ταυτοχρόνως ένα γεγονός συµπτώσεως καθορίζουν µία νοητή ευθεία πάνω στην οποία βρίσκεται η πηγή. Μαθηµατικά φίλτρα και τεχνικές επεξεργασίας της εικόνας, µέσω υπολογιστών χρησιµοποιούνται για να ανασυνθέσουν εικόνες από αυτές τις πληροφορίες. Οι κάµερες PET µπορούν να έχουν περισσότερους από έναν δακτυλίους ανιχνευτών. Κυκλώµατα συµπτώσεως έχουν τη δυνατότητα να ζεύξουν ανιχνευτές όχι µόνον στον ίδιο δακτύλιο αλλά και σε γειτονικούς δακτυλίους. Έτσι π.χ. ένα σύστηµα µε οκτώ δακτυλίους µπορεί να παράγει εικόνες 15 τοµών ταυτοχρόνως µε αρκετά εκατοµµύρια κρούσεις ανά εικόνα. Οι εικόνες µπορούν να λαµβάνονται µε ρυθµό κατάλληλο και για πραγµατοποίηση δυναµικών µελετών. Οι απαιτήσεις για την επεξεργασία των δεδοµένων σε αυτά τα συστήµατα είναι πολύ υψηλές. Στα συστήµατα PET εν αντιθέσει µε τα SPECT δεν υπάρχουν δυσκολίες στον καθορισµό του σηµείου προελεύσεως των πληροφοριών. ιορθώσεις για εξασθένηση της ενεργείας των ανιχνευοµένων φωτονίων εξαϋλώσεως, µπορούν να γίνουν µε την βοήθεια κατάλληλης βαθµολογίας. Έτσι αυτά τα χαρακτηριστικά της κάµερας PET επιτρέπουν ποσοτικές εκτιµήσεις βάσει της κατανοµής της συγκεντρώσεως του ραδιονουκλιδίου. Σήµερα ως ποζιτρονιακές κάµερες χρησιµοποιούνται και τοµογραφικές κάµερες (SPECT), µε τροποποίηση της λειτουργίας τους και κατάλληλους κατευθυντήρες, σε µια προσπάθεια να ελαττωθεί το κόστος λειτουργίας του ΡΕΤ. Αυτές είναι οι λεγό- µενες υβριδικές κάµερες, από δε την έως τώρα εµπειρία, τα αποτελέσµατα είναι σχετικώς ικανοποιητικά. Απαιτείται περαιτέρω βελτίωση αυτών για να φθάσουν το επίπεδο της ποιότητος της απεικόνισης µε ΡΕΤ. Tελευταία εξέλιξη των συστηµάτων PET αποτελεί ο συνδυασµός PET µε CT (ή PET µε MRI) µε πολύ καλά διαγνωστικά αποτελέσµατα. Τα ραδιονουκλίδια που έχουν την ιδιότητα της εκποµπής ποζιτρονίων και χρησιµοποιούνται σε µελέτες PET είναι στοιχεία µεγάλου βιολογικού ενδιαφέροντος, και αναφέρονται στον Πίνακα 2. Πίνακας 2 Ραδιονουκλίδια για PET Nουκλίδιο 1.4 ÎÙÈÓÔappleÚÔÛÙ Û ÂÓÈÎ Τ ½ (min) Πυρηνική αντίδραση παραγωγής 11 C B(d,n) 13 N C(d,n) 15 O N(d,n) 18 F Ne(d,a) Η Πυρηνική Ιατρική χρησιµοποιεί ραδιονουκλίδια κυρίως για τη διάγνωση αλλά και για την θεραπεία ασθενειών. Σαν αποτέλεσµα, οι ασθενείς αλλά και ο εν γένει πληθυσµός δέχονται ορισµένες δόσεις ακτινοβολίας, αν και σαν αµοιβή, απολαµβάνουν την ωφέλεια που προκύπτει από την άνοδο της ποιότητος των υπηρεσιών υγείας. Βεβαίως οι υπηρεσίες υγείας σε κάθε χώρα διαφέρουν ως προς την ποιότητα. ιεθνώς οι χώρες κατατάσσονται σε τέσσερα επίπεδα υπηρεσιών υγείας µε κύριο κριτήριο τον αριθµό των ιατρών της χώρας. Στην επιπέδου I στην οποία κατατάσσεται και η Ελλάς, αντιστοιχεί ένας τουλάχιστον ιατρός ανά 1000 κατοίκους. Στην επιπέδου II ένας ανά κατοίκους, στην επιπέδου III ένας ανά κατοίκους και στην επιπέδου IV ένας ιατρός για περισσότερους από κατοίκους. Για το χρονικό διάστηµα αντιστοιχούν για τις χώρες επιπέδου I, 16 εξετάσεις Πυρηνικής Ιατρικής

17 1. º ÛÈÎ ÙË ÚËÓÈÎ I ÙÚÈÎ. EÈÛ ÁˆÁÈÎ ÓÓÔÈ 7 ανά 1000 κατοίκους, ανά έτος, ενώ για τα άλλα επίπεδα είναι αντιστοίχως 0.5, 0.3 και 0.1.Συγκριτικά οι διαγνωστικές εξετάσεις µε ακτίνες Χ για την αυτή οµάδα χωρών ήταν 890 ανά 1000 κατοίκους. Σε ότι αφορά στη συχνότητα των πραγµατοποιούµενων εξετάσεων, για την οµάδα χωρών επιπέδου I, το 30% αφορούσε ραδιοϊσοτοπικές εξετάσεις οστών, το 20% εξετάσεις πνευµόνων, το 15% καρδιαγγειακές µελέτες, το 15% µελέτες θυρεοειδούς, το 5-10% µελέτες νεφρών, το 5-10% µελέτες ήπατος - σπληνός και το 5% µελέτες εγκεφάλου ÔÛÈÌÂÙÚ Οι απορροφούµενες δόσεις, τα ενεργά ισοδύναµα δόσεως και η ενεργός δόση ανά µονάδα χορηγουµένης ενεργότητος του ραδιοφαρµάκου, υπολογίζονται διεθνώς ή µε το σύστηµα που προτείνει η ιεθνής Επιτροπή Ακτινοπροστασίας (ICRP Publication 53) ή µε το ανάλογο και γενικά ισότιµο σύστηµα της Ιατρικής Επιτροπής Εσωτερικής όσεως (MIRD reports). Το πρώτο βήµα της δοσιµετρίας αφορά στον υπολογισµό της απορροφουµένης δόσεως. Για την πραγµατοποίηση των υπολογισµών, τα όργανα και οι ιστοί του ανθρωπίνου σώµατος χωρίζονται ανάλογα µε το ζητούµενο, σε όργανα στόχους και σε όργανα πηγές. Είναι προφανές ότι ένα όργανο στόχος είναι ταυτόχρονα και όργανο πηγή για κάποιο άλλο όργανο. Τα απαραίτητα δεδοµένα για τους υπολογισµούς των απορροφουµένων δόσεων είναι: 1. Η χορηγουµένη ενεργότης του ραδιονουκλιδίου που χορηγείται (Bq) 2. Η ειδική ενεργότης (Bq/g) ή η συγκέντρωση (Bq/m 3 ) του ραδιοφαρµάκου στα όργανα πηγές 3. Η µάζα του οργάνου - στόχου 4. Φυσικά δεδοµένα του ραδιονουκλιδίου, δηλαδή ο φυσικός χρόνος υποδιπλασιασµού, το είδος και ο αριθµός των παραγοµένων σωµατιδίων και φωτονίων ανά διάσπαση, και η µέση ενέργεια τους. Για τις περισσότερες διαγνωστικές εξετάσεις υπάρχουν τα παραπάνω δεδοµένα σε πίνακες, οπότε υπολογίζεται από αυτούς η µέση απορροφουµένη δόση από το όργανο πηγή στο όργανο στόχος. Η ολική δόση του κάθε οργάνου στόχου σε κάθε εξέταση, προκύπτει από το άθροισµα των επί µέρους δόσεων που οφείλονται σε όλα τα όργανα πηγές. Το ενεργό ισοδύναµο δόσεως είναι η δόση µε την οποία αν ακτινοβολούνταν ο ασθενής ολόσωµα και οµοιόµορφα θα είχε την αυτή πιθανότητα εµφανίσεως στοχαστικών αποτελεσµάτων. Υπολογίζεται από το άθροισµα των επί µέρους δόσεων των οργάνων, αφού αυτές πολλαπλασιασθούν επί έναν συντελεστή, τον συντελεστή βαρύτητος ιστού, του οποίου οι τιµές για τα διάφορα όργανα δίδονται σε πίνακα των κανονισµών Ακτινοπροστασίας. Στον Πίνακα 3 φαίνονται τιµές ενεργών ισοδυνάµων δόσεων για εξετάσεις Πυρηνικής Ιατρικής, σε χώρες επιπέδου υγείας I. Πίνακας 3 Ενεργές ισοδύναµες δόσεις (msv) Nουκλίδιο Τσεχοσλοβακία (1987) Ιταλία (1989) ανία (1990) Ελλάς (1994) Oστά Εγκέφαλος Καρδιαγγειακό Ήπαρ/Σπλήνας Αερισµός πνευµόνων

18 8 ÕÓÓ ÎÔÙ Ì ÓË-æ ÚÚ ÎÔ Η παρουσιαζόµενη στον Πίνακα 3 διαφορά τι- µών για το αυτό όργανο, οφείλεται στα διάφορα χρησιµοποιούµενα ραδιοφάρµακα και στις χορηγούµενες ενεργότητες. Η µέση δόση ανά εξέταση, στις χώρες επιπέδου I υπολογίζεται σε 5.7 msv. Για την Β. Ελλάδα έχει υπολογισθεί σε 3.14 msv ανά εξέταση. Η ανά κάτοικο ετησία δόση στις χώρες αυτές εκτιµάται σε 0.09 msv, ενώ για την περιοχή της Β. Ελλάδος σε 0.03 msv. Παρουσιάζει ενδιαφέρον για σύγκριση η ανά κάτοικο τιµή δόσεως από τις διαγνωστικές εξετάσεις µε ακτίνες X, που για τις χώρες αυτές εκτιµάται σε 1mSv ανά έτος. Πρέπει όµως να ληφθεί υπ όψη ότι οι εξετάσεις µε ακτίνες X είναι 57 φορές περισσότερες. Ένα πρόβληµα το οποίο συχνά παρουσιάζεται στις εξετάσεις Πυρηνικής Ιατρικής προκύπτει από το γεγονός ότι ο ασθενής στον οποίο έχει χορηγηθεί το ραδιοφάρµακο, αποτελεί πηγή ακτινοβολήσεως για το περιβάλλον του. Στον Πίνακα 4 δίδονται οι ρυθµοί ισοδυνάµων δόσεως από επιλεγµένες εξετάσεις. Ο ανωτέρω πίνακας είναι χρήσιµος για τους επαγγελµατικά εργαζόµενους σε τµήµατα Πυρηνικής Ιατρικής, για τους οποίους το όριο εργασίας (working limit) είναι 10 µsv/h, και εποµένως απαιτούνται µέτρα Ακτινοπροστασίας. Οι Κανονισµοί Ακτινοπροστασίας στην Ελλάδα ακολουθούν τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ενώσεως και είναι δηµοσιευµένοι στην εφηµερίδα της Πίνακας 4 Ρυθµοί ισοδυνάµου δόσεως µε πηγή τον ασθενή Όργανο Ραδιοφάρµακο Χορηγουµένη ενεργότητα ΜΒq (mci) Οστά Tc-99m MDP 740 (20) Ήπαρ-Σπλήνας Καρδιά- Αιµατική δεξαµενή Όγκοι Φλεγµονές ΕΝΥ Tc-99m S colloid Χρόνος από τη χορήγηση 0 Απόσταση ίπλα στο κρεβάτι cm 1 h 100 cm 2 h 100 cm 3 h 100 cm 150 (4) cm Tc-99m RBC 740 (20) 0-20 min 100 cm Ga-67 citrate 110 (3) cm In-111 DTPA 19 (0.5) cm Ρυθµός ισοδυνάµου δόσεως µsv/h Καρδιά Tl-201 cloride 190 (5) 0 Καρδιά Tc-99m HSA 190 (5) 0 ίπλα στο κρεβάτι ίπλα στο κρεβάτι 4 15

19 1. º ÛÈÎ ÙË ÚËÓÈÎ I ÙÚÈÎ. EÈÛ ÁˆÁÈÎ ÓÓÔÈ 9 Κυβερνήσεως (ΦΕΚ 539/ ). Πρέπει όµως να σηµειωθεί ότι τα βασικά όρια έχουν ήδη µεταβληθεί, διότι η ιεθνής Επιτροπή Ακτινοπροστασίας εισηγείται σηµαντικές αλλαγές, τις οποίες η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη συµπεριλάβει στην οδηγία της 96/29/Euratom Για τους επαγγελµατικά εργαζόµενους το βασικό όριο των 50 msv (5 rem) ανά έτος, γίνεται 20 msv ανά έτος, σαν µέση τιµή 5 συνεχοµένων ετών, χωρίς όµως σε οιοδήποτε έτος να υπερβαίνει την τιµή των 50 msv. Για µέλος του πληθυσµού µη επαγγελµατικά εργαζόµενο µε ακτινοβολίες, το ετήσιο όριο των 5 msv (0.5 rem) ελαττώνεται στο 1 msv (0.1 rem). Στα ανωτέρω όρια δεν συµπεριλαµβάνονται οι δόσεις από ιατρικές εκθέσεις, για τις οποίες δεν υπάρχει όριο. Αυτό διότι η ιατρική έκθεση σε ιοντίζουσα ακτινοβολία για διάγνωση ή θεραπεία, θεωρείται και πρέπει να είναι πλήρως αιτιολογηµένη και µε απόλυτο όφελος του ασθενούς. Υπάρχει όµως το νέο στοιχείο, ότι για πρώτη φορά πρέπει να υπάρξει περιορισµός της εκθέσεως του πληθυσµού σε ιατρική ακτινοβόληση, µε έλεγχο της σκοπιµότητος δηµιουργίας νέων εργαστηρίων και διασφαλίσεως της ποιότητας του εξοπλισµού και των παρεχοµένων υπηρεσιών. Τέλος, για τις γυναίκες τις επαγγελµατικά εργαζόµενες και σε κατάσταση εγκυµοσύνης, από τη στιγµή της διαγνώσεώς της, το κάτω µέρος της κοιλίας δεν πρέπει να εκτεθεί σε δόση υψηλότερη από 2 msv για το υπόλοιπο της κυήσεως. Πρέπει να ληφθεί υπ όψη ότι όλα τα ανωτέρω όρια αναφέρονται στο σύνολο της εκθέσεως από εξωτερική και εσωτερική ακτινοβόληση. µè ÏÈÔÁÚ Ê 1. Euratom: Οδηγία 84/ Euratom: Οδηγία 96/29, ΦΕΚ 539/ Κανονισµοί Ακτινοπροστασίας 4. ICRP 53: Radiation Dose to Patients from Radiopharmaceuticals. ICRP Publication 53, Pergamon Press, ICRP 60: Recommendations of the International Commission on Radiological Protection, ICRP Publication 60, Pergamon Press, Freeman and Johnson s Clinical Radionuclide Imaging, Vol. I, Grune and Strutton, Freeman and Johnson s Clinical Radionuclide Imaging, Vol. III, Grune and Strutton, UNSCEER: Sources and Effects of Ionizing Radiation, Ψαρράκος Κ. Ιατρική Φυσική, Τόµος Α, Στοιχεία Ακτινοφυσικής, Έκδοση Γ, University Studio, Θεσσαλονίκη, 1997

20 2 M ÔÛÎÂÏÂÙÈÎfi ÛÙËÌ NÈÎfiÏ Ô K Ú Ù 2.1 ÈÛ ÁˆÁ Σε ένα σύγχρονο τµήµα Πυρηνικής Ιατρικής το σπινθηρογράφηµα των οστών είναι η πιο συχνή εξέταση µετά τις εξετάσεις του καρδιαγγειακού συστή- µατος. Εκτιµά την ανατοµία και τη φυσιοπαθολογία του οστέινου σκελετού σε µία µόνο εξέταση. Μαζί µε τα υπόλοιπα κλινικά και εργαστηριακά δεδοµένα συµπληρώνει σηµαντικά τη διάγνωση, την πρόγνωση και την παρακολούθηση της θεραπείας του ασθενή. Τα κύρια πλεονεκτήµατα της µεθόδου είναι: η υψηλή ευαισθησία του, κυρίως µε την απεικόνιση της οστικής ανωµαλίας από την αυξηµένη πρόσληψη του ραδιοφαρµάκου (θερµή περιοχή) στη θέση της βλάβης (απεικόνιση του οστεοβλαστικού µεταβολισµού), ενώ µε µικρότερη ευαισθησία θα απεικονίσει τις αµιγείς οστεολυτικές βλάβες ως ελλειµµατικές περιοχές πρόσληψης ραδιοφαρµάκου (ψυχρές περιοχές), η πρώιµη ανίχνευση της παθολογικής οστεοβλαστικής δραστηριότητας (εστιακή ή διάχυτο) σε σχέση µε τον ακτινολογικό έλεγχο, η ολοσωµατική απεικόνιση µε ασφαλή µικρή δόση ακτινοβολίας και µε µικρό οικονοµικό κόστος, η απεικόνιση δύσκολων περιοχών για τον ακτινολογικό έλεγχο όπως το στέρνο, η ωµοπλάτη και µερικές φορές οι πλευρές και το ιερό οστό. Οι περιορισµοί της µεθόδου είναι: Η µικρότερη διακριτική ικανότητα στη µορφολογική απεικόνιση των οστών σε σύγκριση µε τις ακτινολογικές µεθόδους. Η πτωχή ειδικότητα ή εξειδίκευση στον προσδιορισµό της αιτίας µίας οστικής βλάβης επειδή τα κύτταρα του οστίτη ιστού αντιδρούν µε παρόµοιο τρόπο (µε αύξηση του οστικού µεταβολισµού) σε πολλά αίτια (όπως στο τραύµα, στη λοίµωξη, στη νεοπλασµατική διήθηση, κ.λπ.). Η ειδικότητα της µεθόδου µπορεί να αυξηθεί α) µε τη γνώση χαρακτηριστικών σπινθηρογραφικών προτύπων, β) µε διάφορες τεχνικές απεικόνισης και ποσοτικούς προσδιορισµούς και γ) µε συ- µπληρωµατικές ραδιοϊσοτοπικές ή ακτινολογικές µεθόδους. Το σπινθηρογράφηµα των οστών λόγω της πρώιµης και υψηλής ευαισθησίας του στην ανίχνευση οστεοβλαστικής αντίδρασης θα πρέπει να προηγείται της αξονικής ή της µαγνητικής το- µογραφίας επειδή µπορεί να γίνει ο οδηγός στην περαιτέρω έρευνα µίας βλάβης για την πιο λεπτο- µερή µορφολογική µελέτη ή και για τον καλύτερο προσδιορισµό της θέσης βιοψίας στην περαιτέρω µελέτη της βλάβης. Η απλή ακτινογραφία των οστών λόγω της ευκολίας και του µικρού κόστους συνήθως προηγείται του σπινθηρογραφήµατος των οστών. Όταν όµως υπάρχουν αρνητικά ακτινολογικά ευρήµατα ενώ συνεχίζει η κλινική συµπτω- µατολογία τότε το επόµενο βήµα θα πρέπει να είναι ο έλεγχος µε το σπινθηρογράφηµα των οστών Û ÓıÂÛË ÙˆÓ ÔÛÙÒÓ Σήµερα γνωρίζουµε ότι το σύστηµα των οστών είναι ένα δυναµικό όργανο, µε συνεχή ανταλλαγή ουσιών και µε ικανότητα επανασχηµατισµού του (remodeling) οστίτη οστού σε όλη τη διάρκεια της

21 12 N. K Ú Ù ζωής ενός ατόµου. Τα οστά του φυσιολογικού ενήλικα αποτελούνται σε ποσοστό 5-10% από νερό, σε ποσοστό 25-30% από οργανική ύλη (95% από ινίδια κολλαγόνου και 5% από βλεννοπολυσακχαρίδες και υγρό ιστών) και σε ποσοστό 65-70% από ανόργανο ύλη (κρύσταλλοι υδροξυαπατίτη) που είναι και η µεταλλική φάση των οστών. Ο ανόργανος µεταλλοποιηµένος υδροξυαπατίτης είναι η βασική δοµή των οστών και αποτελείται από ένα κρυσταλλικό πλέγµα ασβεστίου, φωσφόρου και ιόντα υδροξυλίου µε τη θεωρητική χηµική µορφή του Ca 10 (PO 4 ) 6 (OH) 2. Η µεταλλική φάση των οστών περιέχει επίσης και άλλα ιόντα. Τα κύρια κατιόντα είναι εκείνα του νατρίου, µαγνησίου, καλίου και στροντίου, ενώ τα κύρια ανιόντα είναι τα ανθρακικά, τα κιτρικά, το φθόριο και το χλώριο. Επιπρόσθετα υπάρχουν και ιχνοστοιχεία όπως εκείνα του ραδίου, του πλουτωνίου και του µολύβδου. Ένας κρύσταλλος υδροξυαπατίτη έχει µήκος 500 Å, πλάτος 250 Å και πάχος 100 Å. Η ολική επιφάνεια των οστικών κρυστάλλων που προσφέρεται για ανταλλαγή ουσιών σε ένα πρότυπο άνδρα 70 kg καθορίσθηκε σε m 2! Το κρυσταλλικό πλέγµα του υδροξυαπατίτη εµφανίζει κάποιες διακοπές που επιτρέπουν την ανταλλαγή των συστατικών του µε ουσίες που κυκλοφορούν στο αίµα. Έτσι το φθόριο µπορεί να προσληφθεί από τις υδροξυλικές οµάδες ανιόντων σχηµατίζοντας τον φθoριοαπατίτη και από τα ραδιονουκλίδια των αλκαλικών γαιών ( 41 Ca, 85 Sr, 89m Sr, 131 Ba και 133m Ba), που µπορεί να υποκαταστήσουν τα κατιόντα ασβεστίου στον κρύσταλλο του υδροξυαπατίτη. Μεγαλύτερα µόρια πιστεύεται ότι µπορεί να απορροφηθούν στην επιφάνεια του κρυστάλλου µε χηµειοπροσρόφηση (chemisorption). Στην κατηγορία αυτή υπάγονται τα ραδιοφάρµακα του τεχνητίου για τη σπινθηρογράφηση των οστών που λόγω της µικρής δόσης ακτινοβολίας και των καλύτερων φυσικών χαρακτηριστικών τους έχουν αντικαταστήσει το φθόριο ( 18 F) που χρησιµοποιήθηκε στην δεκαετία του 1960 όπως και το στρόντιο ( 85 Sr) που είχε χρησι- µοποιηθεί στην αρχή της εφαρµογής της οστικής σπινθηρογράφησης το 1961 από τους Fleming και συνεργάτες του Û ÛË ÙÔ ÛappleÈÓıËÚÔÁÚ Ê Ì ÙÔ Î È ÙË ÎÙÈ- ÓÔÁÚ Ê ÔÛÙÒÓ Από σειρά µελετών είναι πλέον γνωστό ότι το σπινθηρογράφηµα των οστών µπορεί να είναι παθολογικό αρκετό χρόνο (συνήθως 1-3 εβδοµάδες) πριν από την εµφάνιση των παθολογικών ευρηµάτων στις ακτινογραφίες οστών που απεικονίζουν µόνο την οστική πυκνότητα. Έτσι για να απεικονισθεί µε τις ακτινολογικές µεθόδους µία οστεοβλαστική βλάβη θα πρέπει να αυξηθεί τοπικά η συγκέντρωση του ασβεστίου έναντι του γειτονικού οστού σε ποσοστό 30-50% γεγονός που απαιτεί κάποιο χρόνο (εβδοµάδα-µήνας) ή αντίστροφα για να απεικονισθεί µία οστεολυτική βλάβη έναντι του γειτονικού οστού θα πρέπει να έχει χάσει τοπικά το οστό το 50-70% των µεταλλικών του στοιχείων (γεγονός που απαιτεί µεγαλύτερο χρόνο). Οι οστεοβλαστικές βλάβες στο σπινθηρογράφηµα των οστών θα απεικονισθούν πολύ πιο γρήγορα (συνήθως σε ώρες), ενώ οι περισσότερες οστεολυτικές βλάβες θα δείξουν κάποια αυξηµένη πρόσληψη ραδιοφαρ- µάκου στο σπινθηρογράφηµα των οστών επειδή γειτονικά της οστεολυτικής βλάβης αναπτύσσεται πολλές φορές και κάποια οστεοβλαστική δραστηριότητα. Σε σπάνιες όµως αµιγείς οστεολυτικές βλάβες (π.χ. όπως στο πολλαπλούν µυέλωµα ή στο ηωσινόφιλο κοκκίωµα) οι ακτινολογικές µέθοδοι µπορεί να έχουν µεγαλύτερη ευαισθησία. Όταν µία οστεοβλαστική βλάβη θεραπευθεί τότε παύει να συγκεντρώνει το ειδικό ραδιοφαρ- µάκο και το σπινθηρογράφηµα των οστών γίνεται φυσιολογικό, ενώ αντίθετα τα ακτινολογικά ευρή- µατα επιµένουν. Έτσι κάποιες σκελετικές βλάβες θα εµφανίζουν τρία στάδια: Πρώτο στάδιο: παθολογικό σπινθηρογράφηµα + φυσιολογική ακτινογραφία. εύτερο στάδιο: παθολογικό σπινθηρογράφη- µα + παθολογική ακτινογραφία. Τρίτο στάδιο: φυσιολογικό σπινθηρογράφηµα + παθολογική ακτινογραφία. Τα παραπάνω δείχνουν για ποιο λόγο η ευαισθησία του σπινθηρογραφήµατος είναι µεγαλύτερη της ακτινογραφίας κυρίως στα πρώίµα στάδια µίας οστεοβλαστικής βλάβης, γεγονός που πολλές φορές βοηθάει στην επείγουσα θεραπεία και έλεγχο.

22 2. M ÔÛÎÂÏÂÙÈÎfi ÛÙËÌ ÂÚ ƒ ÈÔÊ ÚÌ ÎˆÓ Τα ραδιοφάρµακα που χρησιµοποιούνται από το 1970 έως και σήµερα για την απεικόνιση των οστών σηµαίνονται µε υπερτεχνητικό τεχνήτιο ( 99m TcΟ4). Προσλαµβάνονται από τα οστά επειδή είναι ανάλογα του ασβεστίου, των υδροξυλικών ή και των φωσφορικών οµάδων των κρυστάλλων του υδροξυαπατίτη των οστών. Ταξινοµούνται µε βάση την φωσφορική σύνδεση τους σε P-O-P: πολυφωσφορικά (polyphosphates), P-N-P: ηµιδοφωσφορικά (imidophosphates), P-P: πυροφωσφορικά (pyrophosphates) και σε P-C-P: φωσφονικά (phosphonates). Τα διφωσφονικά ραδιοφάρµακα είναι οι πιο σταθερές ουσίες in vivo και εκείνες που αντέχουν περισσότερο στην υδρόλυση από το ένζυµο της αλκαλικής φωσφατάσης. Από την κατηγορία αυτή τα πιο συχνά χρησιµοποιούµενα ραδιοφάρµακα είναι το επισηµασµένο µε 99m Tc-Μεθυλο-διφωσφονικό (Methylene diphosphonate ή 99m Tc medronate, MDP) και το 99m Tc-Υδροξυ-µεθυλο-δισφωσφονικό (Ηydroxymethylene diphosphonate, HMDP). Η επικράτηση τους οφείλεται εκτός των παραπάνω και στην ταχεία νεφρική τους απέκκριση (σπειραµατική διήθηση) παρέχοντας υψηλή σχέση στόχου - µη στόχου σε 2-5 ώρες µετά την ενδοφλέβια χορήγηση τους. Αυτή η φάση του ραδιοφαρµάκου είναι και η καλούµενη οστική ή καθυστερηµένη φάση. Σε ποσοστό 50-60% της ενδοφλεβίου ενιέµενης δόσης το ραδιοφάρµακο προσλαµβάνεται από τα οστά (νέο οστεοειδές, κρύσταλλοι υδροξυαπατίτη) ενώ το υπόλοιπο απεκκρίνεται δια της ουροποιητικής οδού. Στα περισσότερα διφωσφονικά ραδιοφάρµακα η µέγιστη οστική πρόσληψη συµβαίνει στις 4-5 ώρες και ο βιολογικός χρόνος υποδιπλασιασµού είναι περίπου 24 ώρες. Η οστική τους πρόσληψη εξαρτάται: από την ακεραιότητα των οστεοβλαστών (οστεοβλαστική αντίδραση) και τον αυξηµένο σχη- µατισµό νέου οστεοειδούς (η πιο σηµαντική παράµετρος), από την αυξηµένη µεταλλοποίηση του οστεοειδούς (σηµαντική παράµετρος), από την αυξηµένη ροή αίµατος (παράµετρος µικρότερης σηµασίας), από την συµπαθητική νεύρωση (παράµετρος µε ακόµη πιο µικρότερη σηµασία). Το 99m Tc MDP επίσης αντιδρά και προσλαµβάνεται µε χηµειoπροσρόφηση από µικροκρυστάλλους ασβεστίου που µπορεί να υπάρχουν στα µιτοχόνδρια των νεκρωµένων κυττάρων σε µαλακούς ιστούς (όπως σε περιπτώσεις εµφραγµάτων µυοκαρδίου, τραυµατικής θλάσης του καρδιακού µυός ή σε νεκρώσεις άλλων σωµατικών κυττάρων). Όλα τα ραδιοφάρµακα των οστών έχουν και κάποια συγγένεια και µε τα ερυθρά αιµοσφαίρια. Η βιοκατανοµή του ραδιοφαρµάκου µπορεί να αλλάξει σε ασθενείς µε καρδιακή, ηπατική ή νεφρική ανεπάρκεια αλλά και από την αλληλοεπίδραση άλλων φαρµάκων ή ουσιών, γεγονός που µπορεί να δώσει ψευδώς θετικά ευρήµατα για ύπαρξη οστικής πάθησης. Τα φάρµακα που επηρεάζουν την ποιότητα του σπινθηρογραφήµατος των οστών, θα πρέπει να τα γνωρίζουµε και δίνονται στον Πίνακα 2.1. Η ενδοφλέβια δόση του ραδιοφαρµάκου που χορηγείται σε νεογνά, παιδιά και ενήλικες γίνεται µε βάση την επιφάνεια σώµατος ή µε το σωµατικό τους βάρος. Για τον πρότυπο ενήλικα (των 70 kg) η χορηγούµενη ραδιενεργός δόση του 99m Tc MDP είναι ίση µε 740 MBq (ή 20 mci). Η δόση ακτινοβολίας από τα ραδιοφάρµακα των οστών είναι εντός των επιτρεπτών ορίων και δίνεται στον Πίνακα 2.2. Η ενεργός ισοδύναµη δόση από το ολοσωµατικό σπινθηρογράφηµα σε ένα ενήλικα είναι περίπου ίδια µε εκείνη που δέχεται ένα άτοµο από το φυσικό περιβάλλον της Ελλάδος για 2-3 έτη ή ίση µε το 15% της ετήσιας δόσης που δέχονται τα άτοµα που επαγγελµατικά εργάζονται µε τις ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Σε περίπτωση κύησης θα πρέπει να ενηµερώνεται ο πυρηνικός ιατρός πριν από τη χορήγηση του ραδιοφαρµάκου. Η επίπεδος απεικόνιση µπορεί να γίνει είτε µε την ολοσωµατική µέθοδο (whole body imaging) για έλεγχο όλου του οστέινου σκελετού είτε για µία περιοχή που µας ενδιαφέρει (spot imaging). Η τοµογραφική απεικόνιση αφορά πάντα µία ορισµένη περιοχή ενδιαφέροντος και γίνεται στην οστική φάση του ραδιοφαρµάκου.

23 14 N. K Ú Ù Πίνακας 2.1 Τα διάφορα φάρµακα ή ουσίες που επηρεάζουν την ποιότητα του σπινθηρογραφήµατος των οστών Πτωχή ποιότητα εικόνας των οστών Αυξηµένη οστική καθήλωση στα οστά του κρανίου Έντονη απεικόνιση των νεφρών από κατακράτηση MDP Πρόσληψη στα µαλακά µόρια και σε διάφορα όργανα Με ανταγωνιστική δέσµευση: τo editronate (διφωσφονική ουσία), τα κορτικοστεροειδή (ειδικά στις αρθρώσεις) και οι συνθέσεις που περιέχουν σίδηρο όπως η Phospho-Soda. Κυτταροτοξικά φάρµακα. Συνθέσεις που περιέχουν σίδηρο όπως: η Amphotericin-B; Gentamicin; Cyclophosphamide; Vincristine; Doxorubicin, το Sodium diatrazole. Doxorubicin, Diphosphonate, E-Amino Caproic Acid, Οιστρογόνα (µαστοί), στη θέση χορήγησης των Calcium Gluconate, Iron Dextran, Heparin Calcium, και Mepiridine, Sodium diatrazole (νεφρά, ήπαρ), αντιόξινα φάρµακα (ήπαρ). Πίνακας 2.2 οσιµετρία Ραδιοφαρµάκου για Ενήλικες 1 Ραδιοφάρµακο Χορηγούµενη όση Σε MBq (mci) Όργανο που δέχεται τη µεγαλύτερη δόση mgy (rad) Ενεργός όση * MSv (rem) 99m Tc- phosphates and phosphonates i.v. (20 30) Οστά (0.23) (0.030) 1. ICRP 53, normal bone uptake, normal renal function, page 215. See also MIRD Committee Dose Estimate Report No. 13: Radiation absorbed dose for technetium-99m-labeled bone imaging agents J Nucl Med 1989; 30: * Ó MBq ( Ó mci) Πλην των παραπάνω ραδιοφαρµάκων για τη διαφορική διάγνωση των καλοήθων και κακοήθων οστικών παθήσεων όπως και για την παρακολούθηση της δραστηριότητας των κακοήθων νεοπλασιών µετά τη θεραπεία µπορούν να χρησιµοποιηθούν σε σύγκριση µε το 99m Tc-MDP και άλλα ραδιοφάρµακα, όπως του θαλλίου ( 201 Tl-chloride) και του 99m Tc-Sestamibi για σαρκώµατα, του 123 Ι-ΜΙΒG για νευροβλαστώµατα, του 67 Gacitrate για ραβδοµυοσαρκώµατα και λεµφώµατα, όπως και της φθοριοδεοξυγλυκόζης (FDG) µε 18 F σε µελέτες PET για µεγάλο φάσµα κακοηθών νεοπλασιών. Σε φυσιολογικό σπινθηρογράφηµα οστών µε έντονη κλινική υπόνοια µεταστατικής νόσου µπορεί να ακολουθήσει η σπινθηρογράφηση του µυελού των οστών µε 99m Τc-sulfur colloid ή µε 99m Tc-nanocolloid για την εκτίµηση διήθησης του µυελού των οστών επειδή σε ένα µικρό ποσοστό µπορεί να υπάρχουν ενδοµυελικές νεοπλασίες (θα τις απεικονίσει ως ψυχρές περιοχές) που ακόµη δεν προκάλεσαν οστική αντίδραση. Για την εκτίµηση της ύπαρξης και του βαθµού της δραστηριότητας µιας οστικής φλεγµονής χρησιµοποιούνται παράλληλα µε το σπινθηρογράφηµα των οστών και το σπινθηρογράφηµα µε 67 Gacitrate (κυρίως σε χρόνιες φλεγµονές µε µεγαλύτερη συγκέντρωση στη βλάβη σε σχέση µε το MDP) ή το σπινθηρογράφηµα των επισηµασµένων λευ-

HY 673 - Ιατρική Απεικόνιση. Στέλιος Ορφανουδάκης Κώστας Μαριάς. Σημειώσεις II: Πυρηνική Ιατρική

HY 673 - Ιατρική Απεικόνιση. Στέλιος Ορφανουδάκης Κώστας Μαριάς. Σημειώσεις II: Πυρηνική Ιατρική HY 673 - Ιατρική Απεικόνιση Στέλιος Ορφανουδάκης Κώστας Μαριάς Σημειώσεις II: Πυρηνική Ιατρική Σεπτέμβριος 2003-Φεβρουάριος 2004 Πυρηνική Ιατρική Εισαγωγή Η Πυρηνική Ιατρική είναι κλάδος της ιατρικής που

Διαβάστε περισσότερα

Επιβάρυνση από την ακτινοβολία Δοσιμετρία στην Πυρηνική Ιατρική

Επιβάρυνση από την ακτινοβολία Δοσιμετρία στην Πυρηνική Ιατρική Επιβάρυνση από την ακτινοβολία Δοσιμετρία στην Πυρηνική Ιατρική Λίγα λόγια για τις συνέπειες από τις σπινθηρογραφικές διαγνωστικές εξετάσεις Καρδιάς- Νεφρών- Σκελετού- Θυρεοειδούς- Μαρία Λύρα Γεωργοσοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΕ ΤΜΗΜΑ. ΠΟΖΙΤΡΟΝΙΩΝ PET ή PET/CT

ΘΕΜΑΤΑ ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΕ ΤΜΗΜΑ. ΠΟΖΙΤΡΟΝΙΩΝ PET ή PET/CT ΘΕΜΑΤΑ ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΕ ΤΜΗΜΑ ΙΑΓΝΩΣΗΣ ΜΕ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ ΕΚΠΟΜΠΗΣ ΠΟΖΙΤΡΟΝΙΩΝ PET ή PET/CT Λύρα Μ, Γώγος Κ Φιλιππόπουλος Κ, Ιορδάνου Ι, Βλάχος Λ. Α Εργαστήριο Ακτινολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών, Αρεταίειο

Διαβάστε περισσότερα

Ραδιενεργές διασπάσεις. Ραδιονουκλίδια στην ιατρική

Ραδιενεργές διασπάσεις. Ραδιονουκλίδια στην ιατρική Ραδιενεργές διασπάσεις Ραδιονουκλίδια στην ιατρική Νουκλίδια Οι πυρήνες µε διαφορετικό αριθµό πρωτονίων ή/και νετρονίων ονοµάζονται νουκλίδια. Υπάρχουν 1500 περίπου νουκλίδια (φυσικά +τεχνητά). Η ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΙΚΗ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ. Ευάγγελος Παντελής Επ. Καθ. Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών

ΑΞΟΝΙΚΗ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ. Ευάγγελος Παντελής Επ. Καθ. Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών ΑΞΟΝΙΚΗ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ Ευάγγελος Παντελής Επ. Καθ. Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Διαγνωστικές και θεραπευτικές εφαρμογές ακτινοβολιών : Κεφάλαιο 11 ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

μιας χημικής ουσίας. Θα πρέπει όμως η ουσία να μπορεί να χρησιμοποιηθεί κλινικά. Το 99m Tc ένας από τους πιο διαδεδομένους ιχνηθέτες

μιας χημικής ουσίας. Θα πρέπει όμως η ουσία να μπορεί να χρησιμοποιηθεί κλινικά. Το 99m Tc ένας από τους πιο διαδεδομένους ιχνηθέτες Ιδιότητες ραδιοφαρμάκου Ασφαλής χορήγηση ραδιοφαρμάκου Ασφάλεια για τον ασθενή και μη τοξικότητα για τον οργανισμό. Η ποσότητα της χημικής ουσίας που χορηγείται για να έχουμε την επιθυμητήδόσηναείναιμικρήώστεναμηνέχουμεπρόβληματοξικής

Διαβάστε περισσότερα

(ON THE JOB TRAINING) ΟΡΓΑΝΩΝΕΙ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ «ΚΑΤΑ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ» ΕΠΙΒΛΕΠΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΗΜΟΣΙΩΝ ΧΩΡΩΝ /

(ON THE JOB TRAINING) ΟΡΓΑΝΩΝΕΙ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ «ΚΑΤΑ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ» ΕΠΙΒΛΕΠΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΗΜΟΣΙΩΝ ΧΩΡΩΝ / Επαγγελµατικό προφίλ: ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΟΡΟΦΩΝ (ΟΡΟΦΟΚΟΜΟΣ) Επίπεδο: 2 εξιότητες Θέµατα Συνδεδεµένες δεξιότητες C1 ΗΓΕΙΤΑΙ, ΕΠΙΒΛΕΠΕΙ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΖΕΙ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Ι

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Ι ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Ι Ιουλία Μαλαμίτση Πυρηνικός Ιατρός Αναπλ. Καθ. Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ : 1. Χ.Χ. ΠΡΟΥΚΑΚΗ: Ιατρική Ακτινοφυσική Τόμος

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακες και ερµάρια. διανοµής. ƒ 2010. Plexo 3 στεγανοί πίνακες από 2 έως 72 στοιχεία (σ. 59) Practibox χωνευτοί πίνακες από 6 έως 36 τοιχεία (σ.

Πίνακες και ερµάρια. διανοµής. ƒ 2010. Plexo 3 στεγανοί πίνακες από 2 έως 72 στοιχεία (σ. 59) Practibox χωνευτοί πίνακες από 6 έως 36 τοιχεία (σ. χωνευτοί σ. 56 Nedbox χωνευτοί από 12 έως 56 στοιχεία σ. 58 από 1 έως 6 στοιχεία σ. 62 XL 3 160 από 48 έως 144 στοιχεία και ερµάρια διανοµής ισχύος XL 3 σ. 68 Ράγες, πλάτες στήριξης και µετώπες σ. 77 0

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικές Αρχές συστημάτων PET/CT Ποζιτρονιακή τομογραφία / Αξονική τομογραφία

Φυσικές Αρχές συστημάτων PET/CT Ποζιτρονιακή τομογραφία / Αξονική τομογραφία Φυσικές Αρχές συστημάτων PET/CT Ποζιτρονιακή τομογραφία / Αξονική τομογραφία Για την καλύτερη διερεύνηση του εσωτερικού του σώματος Μαρία Λύρα Γεωργοσοπούλου Πανεπιστήμιο Αθηνών Το ποζιτρόνιο ψάχνει για

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 960-431-204-9. K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993

ISBN 960-431-204-9. K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993 2 K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993 Copyright 1989, 1993,. ËÌËÙÚÔappleÔ ÏÔ - æˆìôappleô ÏÔ ISBN 960-431-204-9 Φωτοστοιχειοθεσία-Eκτ πωση: Bι λιοπωλείο: Π. ZHTH

Διαβάστε περισσότερα

Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες

Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Υπάρχουν περιπτώσεις που μια μέλλουσα μητέρα χρειάζεται να υποβληθεί σε κάποια ιατρική διαγνωστική εξέταση ή θεραπεία με ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Επίσης, δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Σπινθηρομαστογραφία (Scintimammography)

Σπινθηρομαστογραφία (Scintimammography) Mαρία Λύρα Γεωργοσοπούλου,Αν Καθηγήτρια Α Εργαστήριο Ακτινολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών 2003 Σπινθηρομαστογραφία (Scintimammography) ιαγνωστική συνεισφορά 2003 Maria Lyra Georgosopoulou Σπινθηρομαστογραφία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΡΑΔΙΟΦΑΡΜΑΚΑ - Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΔΟΣΙΜΕΤΡΙΑΣ-

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΡΑΔΙΟΦΑΡΜΑΚΑ - Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΔΟΣΙΜΕΤΡΙΑΣ- ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΡΑΔΙΟΦΑΡΜΑΚΑ - Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΔΟΣΙΜΕΤΡΙΑΣ- Μαρία Λύρα Γεωργοσοπούλου, Αν. Καθ. Ακτινοφυσικός Μονάδα Ακτινοφυσικής, Α Εργαστήριο Ακτινολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών 1896 Henri Becquerel ανακαλύπτει

Διαβάστε περισσότερα

1. ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΕ ΙΣΟΤΟΠΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ

1. ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΕ ΙΣΟΤΟΠΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ 1. ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΕ ΙΣΟΤΟΠΑ 1 x y 1. γ-κάµερα ή Κύκλωµα Πύλης Αναλυτής Ύψους Παλµών z κάµερα Anger (H. Anger, Berkeley, 1958) Λογικό Κύκλωµα Θέσης ιάταξη Φωτοπολλαπλασιαστών Μολύβδινη Θωράκιση

Διαβάστε περισσότερα

HY 571 - Ιατρική Απεικόνιση. ιδάσκων: Kώστας Μαριάς

HY 571 - Ιατρική Απεικόνιση. ιδάσκων: Kώστας Μαριάς HY 571 - Ιατρική Απεικόνιση ιδάσκων: Kώστας Μαριάς 3. Πυρηνική Ιατρική Πυρηνική Ιατρική Πυρηνική Ιατρική Οι τεχνικές διαγνωστικής απεικόνισης που χρησιµοποιούνται στην πυρηνική ιατρική βασίζονται στο φαινόµενο

Διαβάστε περισσότερα

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του.

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του. Ερωτήσεις στο 2o κεφάλαιο από τράπεζα θεμάτων 1. α) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που μπορεί να πάρει κάθε μία από τις στιβάδες: K, L, M, N. β) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΗΣΗ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΗΣΗ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΗΣΗ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ 1 Η απεικόνιση βοηθά τους γιατρούς στη διάγνωση και στην

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΞΟΝΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ Γενικά Σύστημα Αξονικής Τομογραφίας 128 τομών αποτελούμενα από :

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΞΟΝΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ Γενικά Σύστημα Αξονικής Τομογραφίας 128 τομών αποτελούμενα από : ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΞΟΝΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ Γενικά Σύστημα Αξονικής Τομογραφίας 128 τομών αποτελούμενα από : 1. Gantry 2. Ακτινολογική λυχνία 3. Γεννήτρια Aκτίνων -Χ 4. Εξεταστική Τράπεζα 5.

Διαβάστε περισσότερα

º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø

º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø Η βασική απαίτηση για ένα σύστηµα διαχείρισης ποιότητας είναι ότι ο οργανισµός θα πρέπει να προσδιορίσει και να διαχειριστεί την οικογένεια των απαραίτητων διεργασιών

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί Πλαίσιο; Οι διακρίσεις μας!

Γιατί Πλαίσιο; Οι διακρίσεις μας! ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Γιατί Πλαίσιο; 1. Ασυναγώνιστη υποστήριξη. Service Η/Υ μέσα σε 4 ώρες σε 20 σημεία στην Ελλάδα. 12ωρη δωρεάν τηλεφωνική υποστήριξη. Συναρμολόγηση Η/Υ στα μέτρα σας. ιαρκής αναβάθμιση Η/Υ 4ωρη

Διαβάστε περισσότερα

Yπεύθυνη και συνεπής

Yπεύθυνη και συνεπής Π ε λ ά τ η ς, Π ο ι ό τ η τ α, Έ ρ ε υ ν α, Α ν ά π τ υ ξ η Yπεύθυνη και συνεπής Καινοτομία Yψηλή προστιθέμενη αξία Aνάπτυξη ανθρωπίνου δυναμικού Ο σεβασμός στο περιβάλλον και τους φυσικούς πόρους αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΔΙΟΙΣΟΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΠΩΔΥΝΩΝ ΟΣΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΧΑΤΖΗΠΑΥΛΙΔΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΕΣΥ ΤΜΗΜΑ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Α.Ν.Θ.

ΡΑΔΙΟΙΣΟΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΠΩΔΥΝΩΝ ΟΣΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΧΑΤΖΗΠΑΥΛΙΔΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΕΣΥ ΤΜΗΜΑ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Α.Ν.Θ. ΡΑΔΙΟΙΣΟΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΠΩΔΥΝΩΝ ΟΣΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΧΑΤΖΗΠΑΥΛΙΔΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΕΣΥ ΤΜΗΜΑ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Α.Ν.Θ. «ΘΕΑΓΕΝΕΙΟ» ΟΣΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΙΣ 33-85% Ca Προστάτη 47-85% Ca Μαστού 32-60% Ca

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΚΤΙΝΩΝ Χ ΚΑΙ ΥΛΗΣ

ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΚΤΙΝΩΝ Χ ΚΑΙ ΥΛΗΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΚΤΙΝΩΝ Χ ΚΑΙ ΥΛΗΣ Όταν οι ακτίνες Χ περνούν μέσα από την ύλη (πχ το σώμα του ασθενή) μπορεί να συμβεί οποιοδήποτε από τα 4 φαινόμενα που αναλύονται στις επόμενες σελίδες. Πρέπει να γίνει

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η Ακτινοπροστασία

Τι είναι η Ακτινοπροστασία Τι είναι η Ακτινοπροστασία Ίων Ε. Σταµατελάτος Εργαστήριο Ερευνητικού Αντιδραστήρα Ινστιτούτο Πυρηνικής Τεχνολογίας και Ακτινοπροστασίας ΕΚΕΦΕ «ηµόκριτος» ΗΜΟΚΡΙΤΟΣ E-mail: ion@ipta.demokritos.gr Πυρηνικός

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της ακτινοβολίας γ µε τη βοήθεια απαριθµητή Geiger - Muller

Μελέτη της ακτινοβολίας γ µε τη βοήθεια απαριθµητή Geiger - Muller ΑΠ1 Μελέτη της ακτινοβολίας γ µε τη βοήθεια απαριθµητή Geiger - Muller 1. Σκοπός Στην άσκηση αυτή γίνεται µελέτη της εξασθενήσεως της ακτινοβολίας γ (ραδιενεργός πηγή Co 60 ) µε την βοήθεια απαριθµητή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟ + ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ = Α & Ω ΣΤΗΝ! ΑΠΛΕΣ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΕΣ (Βασική απεικονιστική μέθοδος) ΠΡΟΣΘΙΟΠΙΣΘΙΑ ΠΛΑΓΙΑ ΛΟΞΗ ΕΙΔΙΚΗ ΑΠΛΕΣ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΕΣ (Βασική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ

ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Υποθέστε ότι έχουμε μερικά ακίνητα φορτισμένα σώματα (σχ.). Τα σώματα αυτά δημιουργούν γύρω τους ηλεκτρικό πεδίο. Αν σε κάποιο σημείο Α του ηλεκτρικού πεδίου τοποθετήσουμε ένα

Διαβάστε περισσότερα

11ο. Παγκρήτιο Περιφερικό Συμπόσιο Γενικής Ιατρικής. 7 9 Οκτωβρίου 2011 Ξενοδοχείο Candia Maris Hράκλειο

11ο. Παγκρήτιο Περιφερικό Συμπόσιο Γενικής Ιατρικής. 7 9 Οκτωβρίου 2011 Ξενοδοχείο Candia Maris Hράκλειο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Περιφερικό Τμήμα Κρήτης 11ο Παγκρήτιο Περιφερικό Συμπόσιο Γενικής Ιατρικής 7 9 Οκτωβρίου 2011 Ξενοδοχείο Candia Maris Hράκλειο ΟΡΓΑΝΩTIKH KAI EΠIΣTHMONIKH EΠITPOΠH Αντώνης

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Β.Πρασόπουλος /ντής Πυρηνικής Ιατρικής PET/CT.Θ.Κ.Α. Υγεία ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΘΥΡΕΟΕΙ ΟΥΣ -Ραδιοφάρµακο εκλογής I 131 -Εφαρµογή σε καλοήθεις και κακοήθεις

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη των χαρακτηριστικών της β - ραδιενεργού εκποµπής

Μελέτη των χαρακτηριστικών της β - ραδιενεργού εκποµπής ΑΠ2 Μελέτη των χαρακτηριστικών της β - ραδιενεργού εκποµπής 1. Σκοπός Η εργαστηριακή αυτή άσκηση µελετά τα χαρακτηριστικά της β - ακτινοβολίας. Πιο συγκεκριµένα υπολογίζεται πειραµατικά η εµβέλεια των

Διαβάστε περισσότερα

Aries Dual ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙÂ ÂÚ Ô C 145-01 BRAND NAME

Aries Dual ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙ ÂÚ Ô C 145-01 BRAND NAME GR Aries Dual ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙ ÂÚ Ô BRAND NAME C 145-01 apple ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙ ÂÚ Ô Aries Dual π º π À π Ã π À ƒ π π ªπ Àæ π Ï ËÙ ARIES DUAL LINE ÛÙËÓ Î ÔÛË CTFS Ó ÎÂÈ ÛÙËÓ Î ÙËÁÔÚ ÙÚÈÒÓ ÛÙÂÚÈÒÓ ( ) Ë ÔappleÔ

Διαβάστε περισσότερα

www.infosociety.gr www.hellaskps.gr www.observatory.gr www.ependyseis.gr www.e-oikonomia.gr www.kep.gov.gr www.culture.gr www.edet.

www.infosociety.gr www.hellaskps.gr www.observatory.gr www.ependyseis.gr www.e-oikonomia.gr www.kep.gov.gr www.culture.gr www.edet. www.infosociety.gr www.hellaskps.gr www.observatory.gr www.ependyseis.gr www.e-oikonomia.gr www.kep.gov.gr www.culture.gr www.edet.gr www.ebusinessforum.gr www.sch.gr www.ika.gr www.ekt.gr www.ktpae.gr

Διαβάστε περισσότερα

ÌÂ ÌÂ Ù Ê ÛÈÎ Ê ÈÓfiÌÂÓ

ÌÂ ÌÂ Ù Ê ÛÈÎ Ê ÈÓfiÌÂÓ Εισαγωγικό Μάθημα 1 ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΤΗ ΦΥΣΗ Ύλη και ενέργεια Σ αυτό και στο επόμενο μάθημα, θα κάνουμε μια γενική αναφορά στα αντικείμενα μελέτης δύο βασικών φυσικών επιστημών, της φυσικής και της χημείας.

Διαβάστε περισσότερα

Κλασική Ακτινολογία: Εισαγωγή και βασικές αρχές απεικόνισης

Κλασική Ακτινολογία: Εισαγωγή και βασικές αρχές απεικόνισης HY 673 - Ιατρική Απεικόνιση Στέλιος Ορφανουδάκης Κώστας Μαριάς Σημειώσεις I: Κλασική Ακτινολογία: Εισαγωγή και βασικές αρχές απεικόνισης Σεπτέμβριος 2003-Φεβρουάριος 2004 Α. Εισαγωγή στην Κλασική Ακτινολογία

Διαβάστε περισσότερα

Ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Τι είναι, σε τι χρησιμεύουν; Σταυρούλα Βογιατζή Τμήμα Αδειών & Ελέγχων. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ www.

Ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Τι είναι, σε τι χρησιμεύουν; Σταυρούλα Βογιατζή Τμήμα Αδειών & Ελέγχων. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ www. Ιοντίζουσες ακτινοβολίες Τι είναι, σε τι χρησιμεύουν; Σταυρούλα Βογιατζή Τμήμα Αδειών & Ελέγχων Η ακτινοβολία ΔΕΝ «φαίνεται» ΔΕΝ «μυρίζει» ΔΕΝ προκαλεί - με την πρώτη επαφή - άμεσα συμπτώματα (πχ τσούξιμο,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Χημεία της ζωής 1 2.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Η Βιολογία μπορεί να μελετηθεί μέσα από πολλά και διαφορετικά επίπεδα. Οι βιοχημικοί, για παράδειγμα, ενδιαφέρονται περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική

Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Ε.Καρίνου Τμήμα Δοσιμετρίας, ΕΕΑΕ www.eeae.gr THERANOSIS: Ο ρόλος της Πυρηνικής Ιατρικής στις εξατομικευμένες θεραπείες του καρκίνου, 18 Μαΐου 2013 Ακτινοπροστασία

Διαβάστε περισσότερα

στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής

στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής Το σπινθηρογράφημα πνευμόνων στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής Χάρις Γιαννοπούλου Πυρηνικός ιατρός Αν. Διευθύντρια Τμήματος Πυρηνικής Ιατρικής ΓΝΑ «Ο Ευαγγελισμός» Πόσο επιτακτική είναι η ορθή διάγνωση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟ ΟΧΗΣ ΥΠΟ ΟΧΗ C10 ΑΝΑΧΩΡΗΣΕΙΣ C11 ΧΕΙΡΙΖΕΤΑΙ ΤΙΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΩΜΑΤΙΩΝ C9 ΑΦΙΞΕΙΣ C8 ΦΡΟΝΤΙΖΕΙ ΤΟΥΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΣΤΗΝ ΥΠΟ ΟΧΗ

ΥΠΟ ΟΧΗΣ ΥΠΟ ΟΧΗ C10 ΑΝΑΧΩΡΗΣΕΙΣ C11 ΧΕΙΡΙΖΕΤΑΙ ΤΙΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΩΜΑΤΙΩΝ C9 ΑΦΙΞΕΙΣ C8 ΦΡΟΝΤΙΖΕΙ ΤΟΥΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΣΤΗΝ ΥΠΟ ΟΧΗ Επαγγελµατικό Προφίλ: ΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΜΙΚΡΟΥ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΟΥ Επίπεδο: 3 Ικανότητες Θέµατα C1 ΣΧΕ ΙΑΖΕΙ M2 Συνδεδεµένες δεδιότητες M1 ιοίκηση ξενοδοχείου C1 Βασικές εφαρµογές ηλεκτρονικών υπολογιστών C2 ΕΠΙΒΛΕΠΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Ακτινολογική εκτίμηση της πώρωσης των καταγμάτων Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Πτυχιούχος Κτηνιατρικής Α.Π.Θ. Πτυχιούχος Ιατρικής Α.Π.Θ Αναπληρωτής Καθηγητής Ακτινολογίας Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ. Διπλωματούχος

Διαβάστε περισσότερα

Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Ε.Καρίνου Τμήμα Δοσιμετρίας, ΕΕΑΕ

Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Ε.Καρίνου Τμήμα Δοσιμετρίας, ΕΕΑΕ Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Ε.Καρίνου Τμήμα Δοσιμετρίας, ΕΕΑΕ www.eeae.gr Πηγές έκθεσης σε εργαζόμενους στον τομέα της πυρηνικής ιατρικής Η Πυρηνική Ιατρική σχετίζεται με το χειρισμό ανοικτών

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ

ΦΥΣΙΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΦΥΣΙΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ Στο ακτινολογικό τμήμα παράγονται εικόνες Οι εικόνες περιέχουν σε διαφορετικό βαθμό πληροφορίες: ανατομίας λειτουργίας Διάφορες απεικονιστικές μέθοδοι παράγουν εικόνες με διαφορετικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΕΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΕΣ Μονάδες. Ε.Ν. ΓΑΖΗΣ ΣΕΜΦΕ-Τοµέας Φυσικής 04

ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΕΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΕΣ Μονάδες. Ε.Ν. ΓΑΖΗΣ ΣΕΜΦΕ-Τοµέας Φυσικής 04 ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΕΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΕΣ Μονάδες Ε.Ν. ΓΑΖΗΣ ΣΕΜΦΕ-Τοµέας Φυσικής 2003-04 04 1 Η ενέργεια των ιοντιζουσών ακτινοβολιών µετρείται σε µονάδες του ηλεκτρονιοβόλτ (ev), ορίζετα:ι: η ενέργεια που προσλαµβάνει

Διαβάστε περισσότερα

1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα

1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα 1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα Θεωρία 3.1. Ποια είναι τα δομικά σωματίδια της ύλης; Τα άτομα, τα μόρια και τα ιόντα. 3.2. SOS Τι ονομάζεται άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Εγκυμοσύνη και ιοντίζουσες ακτινοβολίες

Εγκυμοσύνη και ιοντίζουσες ακτινοβολίες Εγκυμοσύνη και ιοντίζουσες ακτινοβολίες Δρ. Παναγιώτης Κηπουρός Φυσικός Ιατρικής - Ακτινοφυσικός Εισαγωγή Τα βιολογικά αποτελέσματα στο κύημα λόγω ακτινοβόλησης του εξαρτώνται από : Το στάδιο της ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α 2 Ô. º π. Πραγματικοί αριθμοί

ΜΕΡΟΣ Α 2 Ô. º π. Πραγματικοί αριθμοί ΜΕΡΟΣ Α º π Ô Πραγματικοί αριθμοί ΕΙΣΑΩΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ª ÚÈ ÙÒÚ Ô ÌÂ Û Ó ÓÙ ÛÂÈ Ê ÛÈÎÔ, Î Ú ÈÔ Î È ÚËÙÔ ÚÈıÌÔ. ÙÔ ÙÂÏÂ Ù Ô Â ÌÂ ÂÍÂÙ ÛÂÈ ÙË ÂÎ ÈÎ ÙÔ apple Ú ÛÙ ÛË, Ë ÔappleÔ Ù Ó ÁÓˆÛÙ ÛÂ appleï appleâúèô

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΙΝΤΕΑΛ ΑΒΕΕ ΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΟΜΙΛΟΣ ΙΝΤΕΑΛ ΑΒΕΕ ΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΟΜΙΛΟΣ ΙΝΤΕΑΛ ΑΒΕΕ ΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Σχετικά µε την τροποποίηση της χρήσης των αντληθέντων κεφαλαίων σύµφωνα µε την Απόφαση 64 του ιοικητικού Συµβουλίου του Χρηµατιστηρίου Αξιών Αθηνών Αθήνα, Ιούλιος

Διαβάστε περισσότερα

H έρευνα στο CERN και οι ιατρικές εφαρμογές (Διδακτική πρόταση για τη Φυσική Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου)

H έρευνα στο CERN και οι ιατρικές εφαρμογές (Διδακτική πρόταση για τη Φυσική Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου) H έρευνα στο CERN και οι ιατρικές εφαρμογές (Διδακτική πρόταση για τη Φυσική Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου) Χαρατζόπουλος Παναγιώτης Φυσικός, Msc Ηλεκτρονικής και Ραδιοηλεκτρολογίας, Msc Ε-learning Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. Η κατάταξη γίνεται με εξετάσεις στα παρακάτω μαθήματα: Οι επιτυχόντες κατατάσσονται στα παρακάτω εξάμηνα ανά Κατηγορία πτυχιούχων

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. Η κατάταξη γίνεται με εξετάσεις στα παρακάτω μαθήματα: Οι επιτυχόντες κατατάσσονται στα παρακάτω εξάμηνα ανά Κατηγορία πτυχιούχων ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Από το Τμήμα Ιατρικής ανακοινώνεται ότι για το ακαδημαϊκό έτος 2014-2015 στο Τμήμα Ιατρικής κατατάσσονται : Οι πτυχιούχου Πανεπιστημίου, Τ.Ε.Ι. ή ισοτίμων προς αυτά, Α.ΣΠΑΙ.Τ.Ε., της Ελλάδος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΉ ΟΜΟΣΠΟΝΔΊΑ ΙΝ,ΠΛΔ)

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΉ ΟΜΟΣΠΟΝΔΊΑ ΙΝ,ΠΛΔ) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΉ ΟΜΟΣΠΟΝΔΊΑ ΙΝ,ΠΛΔ) Θεμιστοκλέους 38, 106 78 ΑΘΗΝΑ Τηλ.: 210-38.13.380-38.03.816-33.02.343, Fax: 210-38.34.385, e-mail: eoo@otenet.gr Αριδμ. Πρωτ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16 ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 205-6 ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα πρέπει να είναι σε θέση: ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Διδ. περ. Σύνολο διδ.περ.. Η συμβολή της Χημείας στην εξέλιξη του πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία

Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία Σελίδα 1 από 5 Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία Γερμανός Ιερονυμάκης 1, Γιώργος Μίλεσης MSc 2 1 Τεχνολόγος ακτινολόγος, 2 Κλινικός Διαιτολόγος, MSc Εφαρμοσμένης Κλινικής Διατροφής Ένα από τα προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Κατάταξη των στοιχείων (Περιοδικός Πίνακας) - Χρησιμότητα του Περιοδικού Πίνακα

2.2 Κατάταξη των στοιχείων (Περιοδικός Πίνακας) - Χρησιμότητα του Περιοδικού Πίνακα 2.2 Κατάταξη των στοιχείων (Περιοδικός Πίνακας) - Χρησιμότητα του Περιοδικού Πίνακα Θεωρία 9.1. Τι είναι ο περιοδικός πίνακας; Αποτελεί μία από τις σημαντικότερες ανακαλύψεις στης Χημείας. Πρόκειται για

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ. για τις ακτινοβολίες ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ. για τις ακτινοβολίες ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ MAΘΑΙΝ ΥΜΕ για τις ακτινοβολίες ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Περί ακτινοβολίας Τι είναι η ακτινοβολία; Η ακτινοβολία είναι ενέργεια σε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΦΥΣΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΤΣΙΤΣΑΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ

ΟΙ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΦΥΣΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΤΣΙΤΣΑΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ Θέµατα από το βιβλίο µου: Οι ασκήσεις των εξετάσεων φυσικής γενικής παιδείας γ λυκείου (υπό έκδοση ) (Περιέχει 111 ασκήσεις πιθανά θέµατα εξετάσεων µε απαντήσεις) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΘΕΜΑ 1 ο Πόση είναι η ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

Συστη ματα επιισκέψιμων οροφών & Betoboard

Συστη ματα επιισκέψιμων οροφών & Betoboard Συστη ματα επιισκέψιμων οροφών & Betoboard Ô ˆ ÈÎfi Â Ô ÂÚÈÁÚ Ê Â Ô ª ÎÔ Ï ÙÔ ÈÌ Á µ ÚÔ (kg) 5.1 Ï Î ÔÚÔÊ Πλάκες ορυκτών ινών AMF* ( κατηγορία ακαυστότητας Α2 - s1,d0 ) Σύστημα C - Εμφανές σύστημα Σειρά

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΥ 001 -Υγεία και Τεχνολογία. Για να σε βλέπω καλύτερα (Πυρηνική Ιατρική)

ΗΜΥ 001 -Υγεία και Τεχνολογία. Για να σε βλέπω καλύτερα (Πυρηνική Ιατρική) ΗΜΥ 001 -Υγεία και Τεχνολογία Για να σε βλέπω καλύτερα (Πυρηνική Ιατρική) Η ιστορία του Ρ.Μ και της Π.Μ. Μετά από 18 µέρες, µόλις ξύπνησε το πρωί και αποπειράθηκε να σηκωθεί από το κρεβάτι, άρχισε να νοιώθει

Διαβάστε περισσότερα

Ραδιοϊσοτοπική Απεικόνιση Νεοπλασμάτων - Φλεγμονών

Ραδιοϊσοτοπική Απεικόνιση Νεοπλασμάτων - Φλεγμονών Εργαστήριο Πυρηνικής Ιατρικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 2014-2015 Ραδιοϊσοτοπική Απεικόνιση Νεοπλασμάτων - Φλεγμονών Παναγιώτης Αν. Γεωργούλιας Αν. Καθηγητής Πυρηνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΙΚΟΝΑΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ Χ ΑΝΑΤΟΜΙΚΟ ΘΕΜΑ ΕΝΙΣΧΥΤΙΚΕΣ ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΦΙΛΜ ΧΗΜΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΙΚΟΝΑΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ Χ ΑΝΑΤΟΜΙΚΟ ΘΕΜΑ ΕΝΙΣΧΥΤΙΚΕΣ ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΦΙΛΜ ΧΗΜΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΙΚΟΝΑΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ Χ ΑΝΑΤΟΜΙΚΟ ΘΕΜΑ ΕΝΙΣΧΥΤΙΚΕΣ ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΦΙΛΜ ΧΗΜΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ Η ακτινοβολία χ που εξέρχεται από το σώμα, αλληλεπιδρά με το φθορίζον στρώμα της ΕΠ, μετατρέπεται

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι Πυρηνική Ιατρική? Ιστορική Αναδροµή Τι κάνει η Πυρηνική Ιατρική? Πως δουλεύει η γ-camera? Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρικό Τµήµα Παν/µίου Θεσσαλίας ακαδηµαϊκό έτος 2004-2005 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΠΥΡΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ατομικές θεωρίες (πρότυπα)

Ατομικές θεωρίες (πρότυπα) Ατομικές θεωρίες (πρότυπα) 1. Αρχαίοι Έλληνες ατομικοί : η πρώτη θεωρία που διατυπώθηκε παγκοσμίως (καθαρά φιλοσοφική, αφού δεν στηριζόταν σε καμιά πειραματική παρατήρηση). Δημόκριτος (Λεύκιπος, Επίκουρος)

Διαβάστε περισσότερα

ΥΑΛΟΚΑΘΑΡΙΣΤΗΡΕΣ ΕΠΙΒΑΤΙΚΩΝ STANDARD

ΥΑΛΟΚΑΘΑΡΙΣΤΗΡΕΣ ΕΠΙΒΑΤΙΚΩΝ STANDARD ΥΑΛΟΚΑΘΑΡΙΣΤΗΡΕΣ ΕΠΙΒΑΤΙΚΩΝ STANDARD Με προσυναρμολογημένο πολλαπλό προσαρμογέα Επανακλειόμενη, μεμονωμένη συσκευασία Δυνατότητα συνδυασμού διαφόρων μηκών Χαμηλό κόστος αποθήκευσης και ελάχιστες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Δ/ΝΤΗΣ: Καθηγητής Ν. ΚΑΡΚΑΒΙΤΣΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Δ/ΝΤΗΣ: Καθηγητής Ν. ΚΑΡΚΑΒΙΤΣΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΤΗΣ: Καθηγητής Ν. ΚΑΡΚΑΒΙΤΣΑΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Ν. ΚΑΡΚΑΒΙΤΣΑΣ Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Ταχέα (μεγάλης ενέργειας) νετρόνια (fast neutrons): Τα ταχέα νετρόνια μπορούν να προκαλέσουν ελαστικές

Ταχέα (μεγάλης ενέργειας) νετρόνια (fast neutrons): Τα ταχέα νετρόνια μπορούν να προκαλέσουν ελαστικές Νετρόνια Τα νετρόνια (n) είναι αφόρτιστα σωματίδια, απαιτείται πυρηνική αλλ/ση ώστε να μεταφερθεί ενέργεια στο υλικό (απορροφητή). Η πιθανότητα αλλ/σης (ενεργός διατομή, σ) εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από

Διαβάστε περισσότερα

- Πίεση. V θ Άνοδος. Κάθοδος

- Πίεση. V θ Άνοδος. Κάθοδος - Πίεση + V θ Άνοδος 10-7 atm Κάθοδος Η θερμαινόμενη κάθοδος εκπέμπει ηλεκτρόνια. Όσο πιο θερμή είναι η κάθοδος τόσα περισσότερα ηλεκτρόνια εκπέμπονται Το ηλεκτρικό πεδίο τα επιταχύνει και βομβαρδίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ (SPECTROMETRIC TECHNIQUES)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ (SPECTROMETRIC TECHNIQUES) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ (SPECTROMETRIC TECHNIQUES) ΑΘΗΝΑ, ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2014 ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ Στηρίζονται στις αλληλεπιδράσεις της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας με την ύλη. Φασματομετρία=

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΙΔΙ Θ ΕΞΑΜΗΝΟ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΙΔΙ Θ ΕΞΑΜΗΝΟ ΠANEΠIΣTHMIO IΩANNINΩN - IATPIKH ΣXOΛH TOMEAΣ YΓEIAΣ TOY ΠAIΔIOY T.Θ. 1186, 451 10 IΩANNINA, - Tηλ. 2651-007544 - Fax: 2651-007032 Ηλ. ταχυδροµείο: paediatr@cc.uoi.gr - Ιστός: http://users.uoi.gr/paediatr

Διαβάστε περισσότερα

kefalaio 1_2 26-07-06 18:22 Page 7 Eισαγωγή

kefalaio 1_2 26-07-06 18:22 Page 7 Eισαγωγή kefalaio 1_2 26-07-06 18:22 Page 7 Eισαγωγή kefalaio 1_2 26-07-06 18:22 Page 8 8 kefalaio 1_2 26-07-06 18:22 Page 9 1. È Ù Î È appleò ÌÂÏÂÙÔ ÌÂ ÙËÓ πûùôú ÙÔ Ì ıëì Ùfi ı appleïëúôêôúëıô ÌÂ: τι είναι η Ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

Αντιδιαχυτικό διάφραγμα. Ακτινολογία Ι -8

Αντιδιαχυτικό διάφραγμα. Ακτινολογία Ι -8 Αντιδιαχυτικό διάφραγμα Ακτινολογία Ι -8 Φωτόνια σκέδασης ευτερογενής ακτινοβολία Για όλες τις ακτινολογικές εξετάσεις εκτός από τη μαστογραφία, οι περισσότερες αλληλεπιδράσεις των φωτονίων με τους ιστούς

Διαβάστε περισσότερα

την ποιότητα με αποδείξεις θωρακισμένες πόρτες Αντιδιάρρηξη Θερμομόνωση Ηχομόνωση Ανεμοπερατότητα Υδατοστεγάνωση Εξοικονόμηση ενέργειας Ποιότητα

την ποιότητα με αποδείξεις θωρακισμένες πόρτες Αντιδιάρρηξη Θερμομόνωση Ηχομόνωση Ανεμοπερατότητα Υδατοστεγάνωση Εξοικονόμηση ενέργειας Ποιότητα την ποιότητα με αποδείξεις θωρακισμένες πόρτες Αντιδιάρρηξη Θερμομόνωση Ηχομόνωση Ανεμοπερατότητα Υδατοστεγάνωση Εξοικονόμηση ενέργειας Ποιότητα Η METAL SYSTEM στη συνεχή προσπάθεια της να πρωτοστατεί

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ

ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ε. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ(ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΩΝ) ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΑΝΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΡΧΗ 1 ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 23/04/2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α4 να γράψετε στο τετράδιο σας το γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

http://www.physics.ntua.gr/~yorgos/med/index.php

http://www.physics.ntua.gr/~yorgos/med/index.php Εφαρμογές των Ιοντιζουσών Ακτινοβολιών στην Ιατρική & τη Βιολογία http://www.physics.ntua.gr/~yorgos/med/index.php Βιβλιογραφία Ε. Ν. Γαζής, Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Εφαρμογές στη Βιολογία & Ιατρική. Glenn

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιο Συνέδριο Ακτινολογίας-Αθήνα 2000

Πανελλήνιο Συνέδριο Ακτινολογίας-Αθήνα 2000 ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΣΠΙΝΘΗΡΟΜΑΣΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΜΕ ΤC99m-TETROFOSMIN Γεωργοσοπούλου Μ, Λύρα Σ, Χατζηλύρα Π Γεωργούντζος Β, Παππάς, Μανδάλου Α, Τσουρούλας Μ, Στριγγάρης Κ, Βλάχος Λ Εργ. Ακτινολογίας Παν/μίου

Διαβάστε περισσότερα

Χ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ, Μ. ΖΑΜΑΝΗ, Α. ΛΙΟΛΙΟΣ, Μ. ΜΑΝΩΛΟΠΟΥΛΟΥ, Η. ΣΑΒΒΙΔΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΣΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

Χ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ, Μ. ΖΑΜΑΝΗ, Α. ΛΙΟΛΙΟΣ, Μ. ΜΑΝΩΛΟΠΟΥΛΟΥ, Η. ΣΑΒΒΙΔΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΣΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Χ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ, Μ. ΖΑΜΑΝΗ, Α. ΛΙΟΛΙΟΣ, Μ. ΜΑΝΩΛΟΠΟΥΛΟΥ, Η. ΣΑΒΒΙΔΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΣΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1 Χ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ, Μ. ΖΑΜΑΝΗ, Α. ΛΙΟΛΙΟΣ, Μ. ΜΑΝΩΛΟΠΟΥΛΟΥ, Η. ΣΑΒΒΙΔΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΣΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΔÔ Ì Ó Ì ÙÔ Û Ì Ô ÏÔ :

ΔÔ Ì Ó Ì ÙÔ Û Ì Ô ÏÔ : ΔÔ Ì Ó Ì ÙÔ Û Ì Ô ÏÔ : Í ÙË appleôùâïâûì ÙÈÎ È Â ÚÈÛË ÎÚ ÛÂˆÓ ÛÙÈ ÂappleÈ ÂÈÚ ÛÂÈ Τι θα έκανες αν αύριο υπέβαλλε την παραίτησή του ο καλύτερος συνεργάτης σου; Αν το κτίριο των γραφείων όπου εργάζεσαι έπιανε

Διαβάστε περισσότερα

º ø 36 π MEGASTORE K. ΑΠΟΘΗΚΕΣ - ΕΚΘΕΣΗ. 17ο χλμ Λεωφ. Μαραθώνος, Παλλήνη. 17ο χλμ Λεωφ. Σπατών, Παλλήνη

º ø 36 π MEGASTORE K. ΑΠΟΘΗΚΕΣ - ΕΚΘΕΣΗ. 17ο χλμ Λεωφ. Μαραθώνος, Παλλήνη. 17ο χλμ Λεωφ. Σπατών, Παλλήνη MEGASTORE 17ο χλμ Λεωφ. Μαραθώνος, Παλλήνη ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΑΠΟ ΑΤΤΙΚΗ ΟΔΟ ΜΕ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣ ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΟ: Έξοδος Νο 15 (Παλλήνη), αριστερά για 2.5 km. ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΑΠΟ ΑΤΤΙΚΗ ΟΔΟ ΜΕ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑ: Έξοδος

Διαβάστε περισσότερα

Αθηνών. Maria Lyra,, Assoc Prof. Medical Physicist, University of Athens

Αθηνών. Maria Lyra,, Assoc Prof. Medical Physicist, University of Athens H ελαχίστη ακτινοβολία για να επιτύχουμε την βέλτιστη ποιότητα εικόνας Τo κύμα είvαι από τα πιo o oικείαo σε μας φυσικά φαιvόμε όμεvα. Καθέvας ας έχει παρατηρήσει κύματα στη θάλασσα, κι όλoι έχoυμε θαυμάσει

Διαβάστε περισσότερα

Ακτίνες Χ (Roentgen) Κ.-Α. Θ. Θωμά

Ακτίνες Χ (Roentgen) Κ.-Α. Θ. Θωμά Ακτίνες Χ (Roentgen) Είναι ηλεκτρομαγνητικά κύματα με μήκος κύματος μεταξύ 10 nm και 0.01 nm, δηλαδή περίπου 10 4 φορές μικρότερο από το μήκος κύματος της ορατής ακτινοβολίας. ( Φάσμα ηλεκτρομαγνητικής

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαια 12 &13: Φασματοσκοπία μαζών και υπερύθρου

Οργανική Χημεία. Κεφάλαια 12 &13: Φασματοσκοπία μαζών και υπερύθρου Οργανική Χημεία Κεφάλαια 12 &13: Φασματοσκοπία μαζών και υπερύθρου 1. Γενικά Δυνατότητα προσδιορισμού δομών με σαφήνεια χρησιμοποιώντας τεχνικές φασματοσκοπίας Φασματοσκοπία μαζών Μέγεθος, μοριακός τύπος

Διαβάστε περισσότερα

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Επεμβατική Ακτινολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Τα τελευταία 20 χρόνια, η Επεμβατική Ακτινολογία παρουσιάζει διαρκή εξέλιξη και αποτελεί μία πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ / ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΘΕΜΑ Α Ηµεροµηνία: Κυριακή 13 Απριλίου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 1. ύο µονοχρωµατικές ακτινοβολίες Α και Β µε µήκη κύµατος στο κενό

Διαβάστε περισσότερα

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής.

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΙΤΛΟΣ : ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΠΟΥ ΤΙΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ! Εισαγωγή : Τα οστά είναι το σπίτι για να μείνουμε, είναι η στέγη που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Α1. Πράσινο και κίτρινο φως προσπίπτουν ταυτόχρονα και µε την ίδια γωνία πρόσπτωσης σε γυάλινο πρίσµα. Ποιά από τις ακόλουθες προτάσεις είναι σωστή:

Α1. Πράσινο και κίτρινο φως προσπίπτουν ταυτόχρονα και µε την ίδια γωνία πρόσπτωσης σε γυάλινο πρίσµα. Ποιά από τις ακόλουθες προτάσεις είναι σωστή: 54 Χρόνια ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΑΒΒΑΪΔΗ-ΜΑΝΩΛΑΡΑΚΗ ΠΑΓΚΡΑΤΙ : Φιλολάου & Εκφαντίδου 26 : Τηλ.: 2107601470 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ : ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2014 ΘΕΜΑ Α Α1. Πράσινο και κίτρινο φως

Διαβάστε περισσότερα

Φασματοσκοπία ακτινών γ & Ανιχνευτές σπινθηρισμών

Φασματοσκοπία ακτινών γ & Ανιχνευτές σπινθηρισμών Μελέτες Αναλύσεις 5 Σεπτεμβρίου 2014 Φασματοσκοπία ακτινών γ & Ανιχνευτές σπινθηρισμών του Δρ. Άγγελου Βορβολάκου Φυσικού Υψηλών Ενεργειών Ειδικού Επιστήμονα Τομέα ΦΕ&Ε Σ.Σ.Ε. Ερευνητή του ΕΚΕΟ www.armscontrol.gr

Διαβάστε περισσότερα

ÓfiÙËÙ 1 ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô

ÓfiÙËÙ 1 ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ÓfiÙËÙ ã appleâú Ô Ô ã appleâú Ô Ô ã appleâú Ô Ô ã appleâú Ô Ô ã appleâú Ô Ô Ì Ì È: ÀappleÂÓı ÌÈÛË ã T ÍË È Ó ÂappleÈÏ ÛÔ ÌÂ Ó appleúfi ÏËÌ, ÙÔ È Ô ÌÂ appleúôûâîùèî ÒÛÙÂ Ó Î Ù ÓÔ ÛÔ - ÌÂ ÙÈ appleïëúôêôú

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον

Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον Απαρχές Σύμπαντος Ύλη - Ενέργεια E = mc 2 Θεμελιώδεις καταστάσεις ύλης Στερεά Υγρή Αέριος Χημικές μορφές ύλης Χημικά στοιχεία Χημικές ενώσεις Χημικά στοιχεία 92 στη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ (ΕΛΕΓΕΙΑ)

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ (ΕΛΕΓΕΙΑ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ (ΕΛΕΓΕΙΑ) 10ο Περιφερικό Τμήμα Κρήτης Παγκρήτιο Περιφερικό Συμπόσιο Γενικής Ιατρικής 23 24 Οκτωβρίου 2010 12 Aquila Rithymna Beach ***** Ρέθυμνο Θα δοθούν Μόρια Συνεχιζόμενης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Χημεία Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΡΑΠΕΖΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΗΝΑ 2005 EEAE ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. www.eeae.

ΑΘΗΝΑ 2005 EEAE ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. www.eeae. ΑΘΗΝΑ 2005 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Το πρόγραμμα ακτινοπροστασίας που εφαρμόζει ένα κράτος βασίζεται στις ακόλουθες τρεις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ

ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ Διάχυση Η διάχυση είναι το κύριο φαινόμενο με το οποίο γίνεται η παθητική μεταφορά διαμέσου ενός διαχωριστικού φράγματος Γενικά στη διάχυση ένα αέριο ή

Διαβάστε περισσότερα

Ανακατασκευή εικόνας από προβολές

Ανακατασκευή εικόνας από προβολές Ανακατασκευή εικόνας από προβολές Μέθοδος ανακατασκευής με χρήση χαρακτηριστικών δειγμάτων προβολής Αναστάσιος Κεσίδης Δρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Θέματα που θα αναπτυχθούν Εισαγωγή στις τομογραφικές μεθόδους

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Απεικονιστική Διερεύνηση του Πνεύμονα, του Πλευριτικού και του Μεσοπνευμόνιου χώρου Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Πτυχιούχος Κτηνιατρικής Α.Π.Θ. Πτυχιούχος Ιατρικής Α.Π.Θ. Αναπληρωτής Καθηγητής Ακτινολογίας Κτηνιατρική

Διαβάστε περισσότερα

Pictor Dual C 146-01. Επίτοιχοι λέβητες αερίου θέρμανσης και παραγωγής ζεστού νερού χρήσης BRAND NAME

Pictor Dual C 146-01. Επίτοιχοι λέβητες αερίου θέρμανσης και παραγωγής ζεστού νερού χρήσης BRAND NAME GR Pictor Dual Επίτοιχοι λέβητες αερίου θέρμανσης και παραγωγής ζεστού νερού χρήσης BRAND NAME C 146-01 Επίτοιχοι λέβητες αερίου Pictor Dual π º π À π Ã π À ƒ π π ªπ Àæ π È Ï ËÙ PICTOR DUAL LINE ÛÙÈ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΑΒΑΘΑ ΨΑΡΑΔΕΣ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 2011

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΑΒΑΘΑ ΨΑΡΑΔΕΣ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 2011 ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΑΒΑΘΑ ΨΑΡΑΔΕΣ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ µ Àª È Ó Í applefiï ÙÔ Á Ú ˆ, ÌË ÌÂ Ï appleâè Î È ÁÂÏ Ì È Ï ÁÔ Ï ÓÈ ÚË, Û Ó Ú Î È Û Ó ÚÎ ÚË... I ÓÔ ÚÈÔ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24

Διαβάστε περισσότερα

Fukushima: Ενας χρόνος μετά

Fukushima: Ενας χρόνος μετά http://www.eeae.gr Fukushima: Ενας χρόνος μετά Μετρήσεις σε περιβαλλοντικά δείγματα και σε ανθρώπους μετά το ατύχημα Δρ. Κ. Ποτηριάδης Tο πυρηνικό ατυχημα στη Fukushima Ο πυρηνικός σταθμός στη Fukushima

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΣΚΕΥΗΣ & ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ(ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ)

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΣΚΕΥΗΣ & ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ(ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ) ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΣΚΕΥΗΣ & ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ(ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ) Η παρούσα τεχνική προδιαγραφή αφορά την υπογραφή ετήσιας σύμβασης με φυσικό πρόσωπο ή εταιρία παροχής υπηρεσιών ακτινοπροστασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΧΕΙΡΙΣΤΕΣ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΗΜΑΤΩΝ ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΧΕΙΡΙΣΤΕΣ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΗΜΑΤΩΝ ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ Το βιβλίο αυτό αποτελεί εκπαιδευτικό υλικό ενός κύκλου σεμιναρίων στην ακτινοπροστασία, που διοργανώνονται υπό την εποπτεία της Ελληνικής Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας σε συνεργασία με άλλους φορείς, όπως

Διαβάστε περισσότερα

Σπινθηρογραφική Απεικόνιση του Σκελετού

Σπινθηρογραφική Απεικόνιση του Σκελετού Εργαστήριο Πυρηνικής Ιατρικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 2014-2015 Σπινθηρογραφική Απεικόνιση του Σκελετού Παναγιώτης Αν. Γεωργούλιας Αν. Καθηγητής Πυρηνικής Ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα