ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΕΡΙΩΝ ΑΙΜΑΤΟΣ. Κ. Μαυροματίδης Νεφρολόγος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΕΡΙΩΝ ΑΙΜΑΤΟΣ. Κ. Μαυροματίδης Νεφρολόγος"

Transcript

1 ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΕΡΙΩΝ ΑΙΜΑΤΟΣ Κ. Μαυροματίδης Νεφρολόγος

2 Περί Η + ΚΑΙ ph

3 Ορισμοί οξέων Θεωρία Ορισμός οξέος Παραδοσιακή αρχική άποψη 1887Arrhenius Η ουσία που έχει όξινη (acidus) γεύση Η ουσία που παρέχει σε υδατικό διάλυμα Η BronstedLowry Η ουσία που είναι δότης Η Lewis 1939Usanovich Η ουσία που είναι πιθανός δέκτης ζεύγους ηλεκτρονίων Η ουσία που παρέχει κατιόντα ή δέχεται ανιόντα ή ένα ηλεκτρόνιο

4 Αλήθειες Ο κυτταρικός μεταβολισμός προκαλεί τη συνεχή παραγωγή οξέων (Η + ) Ο οργανισμός παρά το ότι συνεχώς παράγει οξέα και προσπαθεί να απαλλαγεί από αυτά, τελικά λειτουργεί σε αλκαλικό περιβάλλον (ph=7,377,43) Είμαστε δηλαδή αλκαλικά όντα στο σχεδιασμό μας, όμως στη λειτουργία είμαστε παραγωγοί οξέων

5 Επαναχρησιμοποιούμενα οξέα Πέρα από τα οξέα που αναφέρθηκε ότι παράγονται και πρέπει να αποβληθούν, παράγονται καθημερινά τεράστιες ακόμη ποσότητες Η +, οι οποίες επαναχρησιμοποιούνται σε διάφορες χημικές αντιδράσεις και δεν υπάρχει λόγος αποβολής τους Τέτοια είναι: 1. Γαλακτικό meq/24ωρο 2. ADP meq/24ωρο 3. ATP meq/24ωρο 4. Μιτοχόνδρια meq/24ωρο meq/24ωρο

6 Ποσότητες παραγόμενων οξέων Μεταβολισμός Πτητικά (CO 2 ) 22,4 Eq (22400 meq/24ωρο) Μη πτητικά οξέα 11,5 meq H + /kgβσ/24ωρο

7 Τόσο τα πτητικά, όσο και τα μη πτητικά οξέα παράγονται ενδοκυττάρια Πτητικά Η μέγιστη πηγή Η + είναι το CO 2 (CO 2 +H 2 O H 2 CO 3 H + + HCO 3 ) και προέρχεται από την πλήρη οξείδωση υδατανθράκων και λιπών Μη πτητικά Παράγονται κατά τις ατελείς και μη χημικές αντιδράσεις του οργανισμού: Καταβολισμός λευκωμάτων (αμινοξέα που περιέχουν θείοh 2 SO 4 ) Καταβολισμός φωσφολιπιδίων (παράγει H 3 PO 4 ) Αναερόβιος μεταβολισμός υδατανθράκων (γαλακτικό οξύ) βοξείδωση λιπών (κετονικά σώματα)

8 "η ζωή δεν είναι μία πάλη ενάντια στην αμαρτία, στη δύναμη του χρήματος και σε κακόβουλα ζώα, αλλά ενάντια στα ιόντα υδρογόνου" H.L. Mencken ΔημοσιογράφοςΕκδότης

9 Ονοματολογία πτητικών οξέων Ονομάζονται παράδοξα από το όνομα του ανιόντος τους, δηλαδή από τη βάση τους (το οποίο προφανώς δεν είναι το όξινο τμήμα τους), όπως λ.χ. γαλακτικό, φωσφορικό, θειϊκό, ακετοξικό, β υδροξυβουτυρικό, διότι με τον τρόπο αυτό γίνεται αντιληπτή η προέλευση των Η + κάθε ανιόντος (για κάθε ανιόν υπάρχει και αντίστοιχη ποσότητα κατιόντος)

10 Συγκέντρωση ιόντων πλάσματος ΙΟΝ neq/l H + 40 K HCO Ca Mg Na Ο οργανισμός είναι φορές πιο ευαίσθητος σε μεταβολές της [Η + ], σε σχέση με τις μεταβολές της [Κ + ] Στον εξωκυττάριο χώρο η [HCO 3 ] είναι φορές μεγαλύτερη απ αυτή των [Η + ] ( /40 neq/l), γι αυτό κι όταν CO 2 αντιδρά με Η 2 O και παράγει ίση ποσότητα Η + και HCO 3 το αποτέλεσμα είναι να επηρεάζεται πολύ περισσότερο η [Η + ] από την [HCO 3 ]

11 Σημασία της [Η + ] (λευκώματα) Τα λευκώματα περιέχουν πολλές αρνητικά φορτισμένες ρίζες στη δομή τους, οπότε η μεταβολή του ph μπορεί να μεταβάλλει το βαθμό ιονισμού τους, γεγονός που σχετίζεται με την τρισδιάστατη μορφή τους και φυσικά με τον τρόπο αυτό μπορεί να αλλάξει η λειτουργία τους

12 Σημασία της [Η + ] (ένζυμα) Ασκούν μεγάλο αριθμό λειτουργιών στον οργανισμό και οι μεταβολές του ph έχουν σημαντικές επιπτώσεις στη λειτουργία τους Καμπύλη σχέσης ph και ενζυμικής δραστηριότητας Η μέγιστη απόδοση των ενζύμων Ενζυμική δραστηριότητα 7,4 ph διαπιστώνεται μέσα σ ένα πολύ στενό εύρος ph ([Η + ]), οπότε κάθε μεταβολή του μεταβάλλει και την απόδοσή τους

13 Σημασία της [Η + ] (άλλες επιδράσεις) Οι μεταβολές στην ερεθισιμότητα των νεύρων και μυών περιλαμβάνονται μεταξύ των σημαντικότερων κλινικών εκδηλώσεων των διαταραχών του ph Στην καρδιά (αρρυθμίες, μείωση συσταλτικότητας και απάντησης στα ενδογενή και εξωγενή ινότροπα) Στο ΚΝΣ (η οξέωση προκαλεί μείωση και η αλκάλωση αύξηση της ερεθισιμότητας, κυρίως λόγω μεταβολής της [Ca 2+ ])

14 Σχέση[Η + ], [OH ] και ph [H + ] ph [OH ]

15 Σχέση [Η + ] και ph ph [H + ] neq/l 7, ,1 80 Η μεταβολή αυτή αντιστοιχεί σε μεταβολή των Η + 25% 7,3 50 7,4 40 7,7 20 8,0 10 Αντίστοιχα η μεταβολή του ουρικού του ορού από 7,3 στα 7,4 mg% αντιστοιχεί σε μεταβολή μόνο κατά 1,4%

16 Φυσιολογικές τιμές phi Το ph είναι ένας τρόπος έκφρασης άκρως μικρών συγκεντρώσεων ενός οξέος σ ένα διάλυμα ph [H + ] Φυσιολογικές τιμές 7,40 40x10 6 meq/l Φυσιολογικά όρια 7,377, x10 6 meq/l Όρια συμβατά με ζωή 6,87, x10 6 meq/l

17 Φυσιολογικές τιμές phii Αρτηριακό Φλεβικό ph 7,40 7,36 HCO 3 (meq/l) PaCO 2 (mmhg) PaO 2 (mmhg)

18 Πως διατηρείται αλκαλικό το περιβάλλον του οργανισμού; 1. Με τη δράση των ρυθμιστικών διαλυμάτων (λεπτά) 2. Με τη λειτουργία του αναπνευστικού συστήματος (αποβολή CO 2 ) (ώρες) 3. Με τη λειτουργία των νεφρών (ημέρες)

19 Ρυθμιστικά διαλύματα

20

21 Ρυθμιστικά συστήματα Δηλαδή το ρυθμιστικό σύστημα ανθίσταται στις σημαντικές μεταβολές του ph και Είναι ικανό να απελευθερώσει ή να συνδεθεί με Η +

22 Η αλκαλική παρακαταθήκη του οργανισμού είναι περίπου 15 meq/kgσβ ή 1200 meq και αρκεί για την εξουδετέρωση του ημερήσιου φορτίου οξέων (κανονικής δίαιτας) για 1012 ημέρες

23 Robert F. Pitts ( ) Φυσιολόγος, ΝΥ Σημασία ρυθμιστικών διαλυμάτων (πειράματα Swan & Pitts) Χορηγώντας 14 meq H + /L σωματικών υγρών (ή neq/l) διαπίστωσαν μείωση του ph από 7,40 (40 neq) στα 7,14 (76 neq H + ), δηλαδή μία αύξηση των Η + κατά 36 neq Τι συνέβη με τα υπόλοιπα = neq H + που δόθηκαν; Προφανώς δεν εξαφανίστηκαν μαγικά, αλλά εξουδετερώθηκαν από τη δράση των ρυθμιστικών διαλυμάτων των υγρών του οργανισμού Φαίνεται δηλαδή ότι το σύστημα: 1. Έχει πολύ μεγάλες δυνατότητες 2. Είναι άμεσο (msec) και αποτελεσματικό

24 Γενική σύνθεση ρυθμιστικών διαλυμάτων Ένα ρυθμιστικό διάλυμα περιέχει: Ένα αδύνατο οξύ μαζί με το άλας του ή Μία αδύνατη βάση μαζί με το άλας της

25 Ρυθμιστικά συστήματα Είναι η πρώτη γραμμή προστασίας του οργανισμού στις διακυμάνσεις του ph

26 Ρυθμιστικά συστήματα Φωσφορικών Λευκωμάτων (Hb, λευκώματα ορού) Διττανθρακικών Οστών

27 Ρυθμιστικό σύστημα φωσφορικών ~ Σημαντικό για τον ενδοκυττάριο χώρο και τα ούρα

28 Σύστημα φωσφορικών Na 2 HPO 4 + H + NaH 2 PO 4 + Na + Το πιο σημαντικό ενδοκυττάριο σύστημα H + + Na 2 HPO 4 Κάντε κλικ εδώ NaH 2 PO 4 + Na +

29 Ρυθμιστικό σύστημα λευκωμάτων ~ Σημαντικό για τον εξωκυττάριο και τον ενδοκυττάριο χώρο

30 Ρυθμιστικό σύστημα των λευκωμάτων Σύστημα Hb ~ Αλληλεπιδρά με άλλα ρυθμιστικά συστήματα ~ Είναι μόνο ενδοκυττάριο (ερυθρά) ~ Εμποδίζει την ή του ph όταν ή PaCO 2 CO 2 + Hb HbCO 2 O 2 + HHb HbO 2 + H +

31 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Η αιμοσφαιρίνη είναι με διαφορά η σημαντικότερη πρωτεϊνική ρυθμιστική ουσία

32 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Η Hb εξουδετερώνει τα H + που προέρχονται από το μεταβολισμό του παραγόμενου CO 2 μόνο στο πλάσμα Όταν η Hb απελευθερώνει O 2 δημιουργείται μεγάλη συγγένεια για τα H + O 2 O 2 Hb O 2 O 2

33 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Η σύνδεση του H + με την Hb δεν επιτρέπει τη μεταβολή του ph του αίματος O 2 O 2 Hb O 2 O 2

34 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Όταν το H + Hb μόριο προσλαμβάνει O 2 από τους πνεύμονες η Hb η οποία έχει μεγαλύτερη συγγένεια με το O 2 απελευθερώνει H + και παίρνει (φορτώνεται) το O 2 Το H + που απελευθερώνεται από το H 2 O συνδέεται με HCO 3 H + + HCO 3 H 2 CO 3 CO 2 (εκπνεόμενο) O 2 H + Hb O 2 O 2

35 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Το φλεβικό αίμα είναι ελαφρά μόνο πιο όξινο από το αρτηριακό, εξαιτίας της πολύ αποτελεσματικής ρυθμιστικής ικανότητας της Hb

36 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Οι πρωτεΐνες: Μπορούν και αντιδρούν, τόσο με οξέα, όσο και με βάσεις Αντιδρούν ακαριαία, καθιστάμενες το πιο ισχυρό ρυθμιστικό σύστημα του οργανισμού Αποτελούν το 75% της ρυθμιστικής ικανότητας του οργανισμού Τα διττανθρακικά και τα φωσφορικά συστήματα χρειάζονται αρκετές ώρες για να είναι αποτελεσματικά

37 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Οι πρωτεΐνες είναι πολύ μεγάλα, σύμπλοκα μόρια σε σύγκριση με το μέγεθος και την δομή των οξέων και των βάσεων Περιβάλλονται από μεγάλο αριθμό αρνητικά φορτισμένων σημείων στην εξωτερική τους επιφάνεια και από πολυάριθμα θετικά φορτισμένα σημεία σε εσοχές του μορίου τους

38 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Τα H + έλκονται από τα αρνητικά φορτισμένα σημεία των H + H + H + H + H + H + πρωτεϊνών H H H + H + H + H + H + H + H + H + H + H + H + H + H +

39 Ρυθμιστικό σύστημα πρωτεϊνών Τα OH που αποτελούν τη βάση της αλκάλωσης έλκονται από OH OH OH τα θετικά φορτισμένα σημεία των πρωτεϊνών OH OH OH OH OH OH OH OH OH

40 OH OH H + H + H + OH H + OH H + H + OH H OH H + OH OH OH OH OH OH H + H + H + H + H + H + H + H + H + H + H + H + H +

41 Προσθήκη βάσεως H + αμινοξύ COO H Προσθήκη οξέος H + NH 2 Τα αμινοξέα ως ρυθμιστικά διαλύματα

42 Ρυθμιστικό σύστημα διττανθρακικών Βρίσκεται κυρίως στον εξωκυττάριο χώρο HCO 3 + Προσθήκη H + H 2 CO 3 H 2 CO 3 HCO 3

43 Ρυθμιστικό σύστημα διττανθρακικών (απώλεια οξέος) Η ισορροπία κλίνει προς το σχηματισμό οξέος Τα Η + που χάνονται (με έμετο) κάνουν το H 2 CO 3 να διασπαστεί και να αποδώσει τα απολεσθέντα H + και διττανθρακικά H 2 CO 3 H + HCO 3

44 Ρυθμιστικό σύστημα διττανθρακικών Είναι πολύ σημαντικό σύστημα επειδή μπορεί και ρυθμίζεται η συγκέντρωση και των δύο συστατικών του: Το ανθρακικό οξύ (από τους πνεύμονες) Τα διττανθρακικά (από τους νεφρούς)

45 Ρυθμιστικό σύστημα οστών Τα οστά «καταβολίζονται» και παρέχουν ρυθμιστικά διαλύματα, ικανά να εξουδετερώσουν οξέα στον εξωκυττάριο χώρο

46 Ρυθμιστικό σύστημα οστών Τρόποι δράσης: 1. Φυσικοχημική διαδικασία (ιοντική ανταλλαγή) διέγερση των οστεοκλαστών (σε χρόνια ΜΟ προσλαμβάνουν Η + και αποδίδουν HCO 3 και Ca 2+ ) 2. Λύση των κρυστάλλων τους (οστεοκλαστική απορρόφηση των οστών) Μέσω PGs οι οποίες καταστέλλουν την οστεοβλαστική και διεγείρουν την οστεοκλαστική δραστηριότητα

47 Νεφροί

48 Σημασία νεφρών στη ρύθμιση του ph Σε περίπτωση οξέωσης Αποβάλλουν ελεύθερα Η + (μικρή ποσότητα) γι αυτό και τα ούρα είναι όξινα (και εξοικονομούν HCO 3 ) Αποβάλλουν Η + συνδεμένα με ρυθμιστικά διαλύματα (PO 3 4 ) Αποβάλλουν Η + συνδεμένα με την ΝΗ 3 των ούρων (και εξοικονομούν HCO 3 ) Σε περίπτωση αλκάλωσης Αναστέλλουν την έκκριση Η + (μείωση δραστηριότητας ΚΑ) Αναστέλλουν τη σύνθεση ΝΗ 3 Αποβάλλουν αλκαλικά ούρα με υψηλή συγκέντρωση HCO 3 (σε ανταλλαγή με CI )

49 Αλήθειες Ενώ στα εγγύς σωληνάρια επαναρροφάται σχεδόν το σύνολο του διηθούμενων HCO 3, στα άπω τα ούρα οξινοποιούνται (εδώ αποβάλλονται 5070 meq Η + /24ωρο), με αποτέλεσμα να διατηρείται η οξεοβασική ισορροπία

50 [Η + ]=0, meq/l Οξινοποίηση των ούρων [Η + ]=0, meq/l Αθροιστικά σωληνάρια ph ούρων Εγγύς σωληνάρια Αγκύλη Henle [Η + ]=0,09995=0,1 meq/l % απόσταση κατά μήκος του νεφρώνα

51 Νεφρική αντιρρόπηση σε μεταβολική οξέωση Κατά την αποβολή των οξέων (ΝΗ 4+ ) παράγονται διττανθρακικά τα οποία και κατακρατούνται, οπότε η σχέση (HCO 3 /H 2 CO 3 ) και το ph του αίματος πλησιάζουν και πάλι προς το φυσιολογικό Νεφρική αρτηρία Νεφρική φλέβα Όξινα ούρα Ελάχιστο δυνατό ph (όξινο) Νεφροί HCO 3 HCO 3 HCO 3 NH HCO NH4 + Φλοιός NH 4 + NH 4 + Κάλυκες NH 4 + NH 4 + Νεφρική πύελος Μυελός

52 meq/24h ΝΗ ΝΗ 4 + Τ.Ο. Φυσιολογικά ΝΗ 4 + Τ.Ο. Ανώτερο φυσιολογικό όριο Τ.Ο. Μέγιστη διέγερση

53 Πνεύμονες

54 Επισημάνσεις Ο αερισμός των πνευμόνων καθορίζεται από τη λειτουργία τους, από το ΚΝΣ και το νευρομυϊκό σύστημα (θωρακικό κύτος) Το CO 2 διέρχεται εύκολα τις κυτταρικές μεμβράνες και οι μεταβολές του επηρεάζουν γρήγορα και το ενδοκυττάριο ph (δεν ισχύει το ίδιο και για τα HCO 3 )

55 Αναπνευστική αντιρρόπηση (σε μεταβολική οξέωση) CO 2 CO 2 CO2 CO2 CO 2 Προσθήκη Η + Παρακαταθήκη HCO 3

56 Σχέση πνευμόνων και ph Φαίνεται από δύο ισότητες: 1. ph=pk + log [HCO 3 /0,03xPaCO 2 ] 2. PaCO 2 =0,863 x [Vco 2 /V A ] Vco 2 : Παραγόμενο CO 2 οργανισμού (ml/min) V A : Κυψελιδικός αερισμός (L/min)

57 Ήπαρ

58 Ήπαρ και οξεοβασική ισορροπίαι Ως μεταβολικά ενεργό όργανο συμμετέχει στην οξεοβασική ισορροπία, αφού μπορεί να παράγει ή να καταναλώνει Η + Αυτό φαίνεται από τα παρακάτω: 1. Παράγει CO 2 από την πλήρη οξείδωση υδατανθράκων και λιπών 2. Μεταβολίζει οργανικά οξέα (γαλακτικό, κετοξέα, αμινοξέα) καταναλώνοντας Η + 3. Μεταβολίζει το ΝΗ Παράγει πρωτεΐνες (λευκωματίνη) και ουρικό (που είναι εξωκυτττάρια ρυθμιστικά διαλύματα) αμινοξύ COOH NH 3

59 Ήπαρ και οξεοβασική ισορροπίαιι 1. Καθημερινά από το μεταβολισμό των ουδέτερων αμινοξέων παράγονται στο ήπαρ περίπου 1000 meq HCO 3 και 1000 meq NH Τα περισσότερα αδρανοποιούνται κατά την παραγωγή ουρίας με την αντίδραση: 2NH HCO 3 H 2 NCONH 2 + CO 2 + 3H 2 O

60 Γενικοί κανόνες

61 Κάθε πρωτοπαθής ΟΒΔ πρέπει να εξετάζεται ως μία κατάσταση που προκαλείται από ειδική κλινική οντότητα ή νόσο και δεν πρέπει να θεωρείται ως μία απλή μεταβολή των παραμέτρων των αερίων του αίματος Οι απλές ΟΒΔ δεν οδηγούν σε φυσιολογικό ph Αν το ph και η PaCO 2 δεν είναι φυσιολογικά, έχετε δικαίωμα να θεωρείτε ότι υπάρχει τουλάχιστον μία ΟΒΔ

62 Μπορεί να υπάρξει οξέωση χωρίς οξυαιμία και αλκάλωση χωρίς αλκαλαιμία

63 Ερμηνεία των αερίων αίματος

64 Προσπέλαση σε όλα τα οξεοβασικά προβλήματα Μη βλέπετε όλους τους αριθμούς του αποτελέσματος των αερίων «με τη μία»! Χρησιμοποιήστε μεθοδικό σύστημα και μελετήστε βήμαβήμα τους αριθμούς και σχεδόν ποτέ να μην κολλάτε σε κάτι Μη πηδάτε και προχωράτε μπροστά βιαστικά, αν δεν κάνετε όλους τους υπολογισμούς

65 Αναγνωρίστε την πρωταρχική διαταραχή (ακόμη κι όταν είναι προφανής) και κτίστε πάνω σ αυτή Όταν δείτε και εκτιμήσετε την αντιρρόπηση, συχνά αποκαλύπτεται η παρουσία και δεύτερης διαταραχής Αν υπολογίσετε τα χάσματα (ΧΑ, ΔHCO 3, Ωσμωτικό Χάσμα, ΔΧ), μπορεί να αποκαλυφθεί και τρίτη διαταραχή!!

66 Σημεία που πρέπει να θυμόμαστε στην εκτίμηση ΟΒΔ 1. Προσδιορισμός ΟΒΔ από τα αέρια αίματος 2. Εκτίμηση ακρίβειας αποτελεσμάτων 3. Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; 4. Εκτίμηση αντιρρόπησης 5. Προσδιορισμός ΧΑ ορού και ούρων και ΩΧ 6. Αν υπάρχει ΜΟ με ΧΑ, προσδιορισμός ΔΧ 7. Μη ξεχνάτε το ιστορικό και την κλινική εικόνα 8. Εκτιμήστε τους ηλεκτρολύτες (κάλιο, χλώριο, φώσφορος)

67 Είχε ΧΑ=34 meq/l, Διάγνωση δηλαδή συγκαλυμμένης ΜΟ με αυξημένο ΜΟ ΧΑ Ωστόσο είχε φυσιολογικά επίπεδα HCO 3 Ασθενής 37 χρόνων μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο με εμετούς, Λόγω εμέτων που προκαλούν ΜΑ νυχτουρία και πολυουρία. Από τα εργαστηριακά του διαπιστώθηκαν τα εξής: Τελικά Na είχε: meq/l 1. Προτελικό στάδιο ΧΝΑ (αιτία ΜΟ) Κ + 6,6 meq/l CI ΧΑ 84 meq/l 34 meq/l ph 7,40 PaCO 2 40 mmhg HCO 3 24 meq/l Είχε διαταραχή της ΟΒΙ; 2. Εμέτους (αιτία ΜΑ)

68 Μεταβολική αλκάλωση εμέτων έμετοι Η + CI Κ + CI Απώλεια υγρών Η + CI H + H 2 CO 3 HCO 3 υπογκαιμία Δεν υφίσταται όταν δεν φθάνει όξινο περιεχόμενο στο 12/δάκτυλο HCO 3 ΕΕΣ επαν. Na + επαν. HCO 3 ΑΕΣ (ALD ) επαν. Na + επαν. HCO 3 αποβ. Κ +

69 Σημεία που πρέπει να θυμόμαστε στην εκτίμηση ΟΒΔ 1. Προσδιορισμός ΟΒΔ από τα αέρια αίματος 2. Εκτίμηση ακρίβειας αποτελεσμάτων 3. Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; 4. Εκτίμηση αντιρρόπησης 5. Προσδιορισμός ΧΑ ορού και ούρων και ΩΧ 6. Αν υπάρχει ΜΟ με ΧΑ, προσδιορισμός ΔΧ 7. Μη ξεχνάτε το ιστορικό και την κλινική εικόνα 8. Εκτιμήστε τους ηλεκτρολύτες (κάλιο, χλώριο, φώσφορος)

70 Σημασία εκτίμησης ακρίβειας αποτελεσμάτων Παράδειγμα 1: Έστω ασθενής με τα παρακάτω εργαστηριακά: ph 7,50 PaCO 2 25 mmhg HCO 3 19 meq/l Απάντηση 1: Στην ισότητα Henderson: H + =24 x PaCO 2 /HCO 3 =24 x 25/19=31,57 neq/l Παράδειγμα 2: Έστω ασθενής με τα παρακάτω εργαστηριακά: ph 7,50 PaCO 2 25 mmhg HCO 3 15 meq/l Απάντηση 2: Στην ισότητα Henderson: H + =24 x PaCO 2 /HCO 3 =24 x 25/15=40 neq/l ph [Η + ] 7, , , , , , , , , , , PaCO H + 2 =24 x HCO 3

71 Σημεία που πρέπει να θυμόμαστε στην εκτίμηση ΟΒΔ 1. Προσδιορισμός ΟΒΔ από τα αέρια αίματος 2. Εκτίμηση ακρίβειας αποτελεσμάτων 3. Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; 4. Εκτίμηση αντιρρόπησης 5. Προσδιορισμός ΧΑ ορού και ούρων και ΩΧ 6. Αν υπάρχει ΜΟ με ΧΑ, προσδιορισμός ΔΧ 7. Μη ξεχνάτε το ιστορικό και την κλινική εικόνα 8. Εκτιμήστε τους ηλεκτρολύτες (κάλιο, χλώριο, φώσφορος)

72 Βήμα 3: Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; Δείτε αν υπάρχει ph<7,35 (οξυαιμία) ή ph>7,45 (αλκαλαιμία) Αυτό συνήθως δείχνει και την πρωτοπαθή ΟΒΔ Όταν η μεταβολή του ph εξηγείται τόσο από την PaCO 2 όσο και από τα HCO 3, η πρωτοπαθής διαταραχή διαπιστώνεται από την μεγαλύτερη επί τοις % μεταβολή

73 Σημεία που πρέπει να θυμόμαστε στην εκτίμηση ΟΒΔ 1. Προσδιορισμός ΟΒΔ από τα αέρια αίματος 2. Εκτίμηση ακρίβειας αποτελεσμάτων 3. Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; 4. Εκτίμηση αντιρρόπησης 5. Προσδιορισμός ΧΑ ορού και ούρων και ΩΧ 6. Αν υπάρχει ΜΟ με ΧΑ, προσδιορισμός ΔΧ 7. Μη ξεχνάτε το ιστορικό και την κλινική εικόνα 8. Εκτιμήστε τους ηλεκτρολύτες (κάλιο, χλώριο, φώσφορος)

74 Βήμα 4: Η αντιρρόπηση είναι η αναμενόμενη για την πρωτοπαθή διαταραχή; Οι ομοιοστατικοί μηχανισμοί του οργανισμού προσπαθούν να διατηρήσουν τη σχέση HCO 3 ph=6,1 + log HCO 3 0,03 x PaCO 2 /PaCO 2 στα φυσιολογικά πλαίσια και έτσι φυσιολογοποιούν το ph log24/1,2=log20=1,3

75 Όταν εξ αιτίας κάποιου προβλήματος μεταβάλλεται το ph, το όργανο που δεν πάσχει προσπαθεί να αντιρροπήσει. Λ.χ. όταν οι πνεύμονες αδυνατούν να αποβάλλουν το CO 2, οι νεφροί επίσης δεν θα αποβάλλουν HCO 3 (νεφρική αντιρρόπηση) Και αντίστροφα, όταν οι νεφροί αδυνατούν να αποβάλλουν τα οξέα, οι πνεύμονες αποβάλλουν περισσότερο CO 2 (αναπνευστική αντιρρόπηση) ph=pk+log HCO 3 0,03xPaCO 2

76 Ποσοτική εκτίμηση της αντιρρόπησης σε απλές ΟΒΔ Μεταβολική οξέωση Μείωση της PaCO 2 κατά 1,2 mmhg, για κάθε πτώση των HCO 3 κατά 1 meq/l Μεταβολική αλκάλωση Αύξηση της PaCO 2 κατά 0,7 mmhg για αύξηση των HCO 3 κατά 1 meq/l Αναπνευστική οξέωση Οξεία Χρόνια Αναπνευστ. αλκάλωση Οξεία Χρόνια Αύξηση των HCO 3 κατά 1 meq/l για κάθε αύξηση της PaCO 2 κατά 10 mmhg (πάνω από τα 40) Αύξηση της συγκέντρωση του HCO 3 4 meq/l για κάθε αύξηση της PaCO 2 κατά 10 mmhg Μείωση των HCO 3 κατά 2 meq/l για κάθε μείωση της PaCO 2 κατά 10 mmhg (κάτω από τα 40) Μείωση των HCO 3 κατά 5 meq/l για κάθε μείωση της PaCO 2 κατά 10 mmhg

77 Αντιρρόπηση Πρέπει να γνωρίζουμε τα επίπεδα της αναμενόμενης αντιρρόπησης Όταν αυτή δεν βρίσκεται μέσα στα αναμενόμενα όρια, ΣΥΝυπάρχει και μία άλλη διαταραχή (ή δεν δόθηκε ο χρόνος για να ολοκληρωθεί) ΥΠΕΡαντιρρόπηση ή ΥΠΟαντιρρόπηση δεν υπάρχει και όταν διαπιστώνεται πρέπει να υποψιάζεστε τη συνύπαρξη και άλλης πρωτοπαθούς ΟΒΔ

78 Δηλαδή η γνώση των φυσιολογικών και αναμενόμενων αντιρροπήσεων: 1. Βοηθά να κατανοήσουμε την ύπαρξη και δεύτερης ή και τρίτης διαταραχής 2. Αποκαλύπτει την επάρκεια ή ανεπάρκεια του οργάνου που ευθύνεται για την αντιρρόπηση

79 Πρόβλημα 1 Ασθενής με: ph 7,15 HCO 3 8 meq/l PaCO 2 20 mmhg Ποια ΟΒΔ είχε; ph=pk+log HCO 3 0,03xPaCO 2 Απάντηση 1. Είχε οξυαιμία (ph=7,15) 2. Είδος οξέωσης (εξηγείται μόνο από τη μεταβολή των HCO 3 ) 3. Αναμενόμενη PaCO 2 = [24 8] x 1,2 = 16 x 1,2 = 19,2 (περίπου όση είχε) Συμπέρασμα: Απλή μεταβολική οξέωση

80 Υπενθύμιση Η αντιρρόπηση δεν επαναφέρει ποτέ το ph στα φυσιολογικά επίπεδα, γι αυτό αν το ph βρίσκεται στην όξινη πλευρά, υποδηλώνει ότι η πρωτοπαθής διαταραχή είναι προς την πλευρά αυτή Η έλλειψη της αναμενόμενης αντιρρόπησης υποδηλώνει ότι υπάρχει και δεύτερη πρωτοπαθής διαταραχή, όμως.

81 Α. Πρέπει να γνωρίζουμε πότε ακριβώς άρχισε η ΟΒΔ Αν δεν το γνωρίζουμε δεν μπορούμε λ.χ. σε αναπνευστικές διαταραχές της ΟΒΙ να αποφανθούμε αν η αντιρρόπηση είναι η αναμενόμενη κι αν συνυπάρχει και άλλη διαταραχή Β. Πρέπει να γνωρίζουμε πότε αναμένεται η ολοκλήρωση της αντιρρόπησης Βοηθά να κατανοήσουμε αν η διαταραχή είναι απλή ή μικτή Γ. Πρέπει να γνωρίζουμε ποια είναι τα όρια μέσα στα οποία κυμαίνεται (αναμενόμενη μέγιστη αντιρρόπηση); Αν είναι μεγαλύτερη ή μικρότερη τίθεται υποψία και δεύτερης διαταραχής. Λ.χ. PaCO 2 >15 mmhg σε ΜΟ σημαίνει αδυναμία των πνευμόνων να μειώσουν την PaCO 2

82 Προσοχή1 Μην προσπαθείτε να υπολογίσετε την αναμενόμενη PaCO 2 για μία πρωτοπαθή ΜΟ, αν συνυπάρχει ταυτόχρονα και μία αναπνευστική διαταραχή ή αν HCO 3 >24 meq/l

83 Προσοχή2 Eπί υπάρξεως ΜΑ όταν συνυπάρχει και υποξαιμία δεν διαπιστώνεται η αναμενόμενη αύξηση της PaCO 2 ph=6,1 + log HCO 3 0,03 x PaCO 2

84 Γιατί η αναπνευστική αντιρρόπηση δεν αποκαθιστά πλήρως το ph σε ΜΟ; 1. Η προοδευτική μείωση της PaCO 2 οδηγεί σε αύξηση του ph του ΕΝΥ (μείωση έντασης διεγέρτη) 2. Η εργώδης αναπνοή οδηγεί σε κόπωση των αναπνευστικών μυών (παύση έντονης αναπνευστικής λειτουργίας) 3. Η μείωση του CO 2 οδηγεί σε μείωση της νεφρικής επαναρρόφησης των HCO 3 HCO 3 ph=6,1 + log 0,03 x PaCO 2

85 Σημεία που πρέπει να θυμόμαστε στην εκτίμηση ΟΒΔ 1. Προσδιορισμός ΟΒΔ από τα αέρια αίματος 2. Εκτίμηση ακρίβειας αποτελεσμάτων 3. Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; 4. Εκτίμηση αντιρρόπησης 5. Προσδιορισμός ΧΑ ορού και ούρων και ΩΧ 6. Αν υπάρχει ΜΟ με ΧΑ, προσδιορισμός ΔΧ 7. Μη ξεχνάτε το ιστορικό και την κλινική εικόνα 8. Εκτιμήστε τους ηλεκτρολύτες (κάλιο, χλώριο, φώσφορος)

86 Χρήση και σημασία των χασμάτων

87 Χάσματα 1. Χάσμα ανιόντων ορού 2. Χάσμα ανιόντων ούρων 3. Δέλτα Χάσμα 4. Ωσμωτικό χάσμα ορού 5. Ωσμωτικό χάσμα ούρων

88 Βήμα 5: Υπολογίστε το ΧΑ Αρχή ηλεκτρικής ουδετερότητας Ανιόντα Κατιόντα

89 Ορισμός ΧΑ=Μη μετρούμενα ανιόντα Μη μετρούμενα κατιόντα ή αντίθετα ΧΑ= Μετρούμενα κατιόνταμετρούμενα ανιόντα

90 Χάσμα ανιόντων Na + +K + +Mg 2+ +Ca 2+ = HCO 3 +CI +Λευκώμ. +Οργ. ανιόντα+so 4 2 +PO 4 3 (Νa + + K + + Mg 2+ + Ca 2+ )(HCO 3 + CI ) = 25 meq/l Na + (HCO 3 +CI ) = 1012 meq/l Μη μετρούμενα ανιόντα και μη υπολογιζόμενα meq/l Μη μετρούμενα κατιόντα και μη υπολογιζόμενα meq/l Λευκώματα (λευκωματίνη) 15 Ασβέστιο 5 Οργανικά οξέα 5 Μαγνήσιο 2 Φωσφορικές ρίζες 2 Θειικές ρίζες 1 Κάλιο 4 Σύνολο 23 11

91 Χάσμα ανιόντωνi Συμβάλλει στη διάγνωση ύπαρξης ή μη μεταβολικών διαταραχών (οξέωση ή αλκάλωση) Ο διαχωρισμός των οξεώσεων με βάση το χάσμα ανιόντων είναι ο καλύτερος κλινικός τρόπος ταξινόμησής τους

92 Χάσμα ανιόντωνii 1. Μεταβολική οξέωση α. Φυσιολογικό β. Αυξημένο 1620 μη διαγνωστικό >20 πιθανή ΜΟ με ΧΑ >29 βέβαιη ΜΟ με ΧΑ 2. Μεταβολική αλκάλωση α. Αυξημένο ( ανιονικού φορτίου λευκωμάτων) Η αύξηση του ΧΑ συνοδεύεται από ίση μείωση των HCO 3

93 HX HCl CO 2 H 2 2 O 2 O + 15 meq HX HX HCl H 2 CO NaHCO 25 meq 3 3 NaHCO meq NaHCO NaCl meq NaCl NaAG meq NaAG

94 Μνημοτεχνικοί κανόνες ΜΟ με αυξημένο ΧΑ MUDPILES Methanol Uremia Diabetes Paraldehyde, Phenformin Iron, Isoniazide Lactate Ethanol, Ethylenoglycol Salicylate KUSMAUL Ketoacidosis Uremia Salicylate Methanol Alcoholic ketoacidosis Uremia Lactate (MUDPILERS, AT MUDPILES)

95 Αν υπάρχει ΜΟ και το ΧΑ είναι φυσιολογικό, ελέγξτε το CI (θα πρέπει να είναι αυξημένο). Αυτή είναι η υπερχλωραιμική ΜΟ Οι υπερχλωραιμικές ΜΟ οφείλονται σε απώλεια HCO 3 (από τον γαστρεντερικό σωλήνα ή τους νεφρούς)

96 Χάσμα ανιόντων και λευκωματίνη Όταν υπολογίζετε το ΧΑ, πρέπει να εκτιμάτε παράλληλα και τα επίπεδα της λευκωματίνης του ορού, η οποία το επηρεάζει σημαντικά TAKE FIVE Για κάθε 1 gr/dl μείωσης της λευκωματίνης του ορού κάτω από τα 4,5 gr/dl, διαπιστώνεται μείωση στο ΧΑ κατά 2,5 mεq/l McAuliffe et al, 1986 Figge et al, 1998 Hatherill et al, 2002

97 1. Είχε υπερχλωραιμική ΜΟ Χάσμα ανιόντων 2. Είχε ΧΑ=137(112+5)=137117=20 meq/l Ασθενής ηλικίας 20 χρόνων, με τμηματική εντερίτιδα, είχε άφθονες άρα συνυπήρχε και ΜΟ με ΧΑ διαρροϊκές κενώσεις διάρκειας 6 ημερών πριν την είσοδό του στο νοσοκομείο. Κατά την εισαγωγή του παραπονιόταν για ζάλη, η οποία επιδεινώνονταν Όμως η αύξηση του ΧΑ (=8 meq/l) δεν συμπίπτει με τη στην όρθια θέση. Είχε ΑΠ=100/50 mmhg, σφύξεις=110/min, δεν είχε πυρετό, μείωση των HCO 3, οπότε επιβεβαιώνεται ότι επρόκειτο το δέρμα του είχε μειωμένη σπαργή, ενώ τα δάκτυλα των χεριών και ποδιών για μικτή ΜΟ (με και χωρίς ΧΑ) του ήταν κυανωτικά. Αυτό φαίνεται κι από το ιστορικό: Τα εργαστηριακά του έδειξαν τα εξής: 1. Διάρροιες (ΜΟ χωρίς ΧΑ) Na meq/l 2. Υπόταση, shock (ΜΟ με ΧΑ) K + 3,7 meq/l HCO 3 ph=pk+log CI 3. Η 112 αναπνευστική meq/l αντιρρόπηση ήταν 0,03 x PaCO η 2 ph 7,14 αναμενόμενη; HCO 3 5 meq/l PaCO 2 15 Ναι mmhg διότι PaCO 2 ήταν ίση με τα δεκαδικά του ph=7,14 Περιγράψετε Ναι διότι τις ΟΒΔ PaCO του; 2 : 40ΔHCO 3 x1,2=4019x1,2=4023=17 mmhg

98 Χάσμα ανιόντων (χρησιμότητα) 1. Διαχωρισμός ΜΟ με ή χωρίς ΧΑ 2. Διάγνωση συγκαλυμμένης ΜΟ 3. Αναγνώριση μικτών ΜΟ 4. Ανίχνευση κλινικών καταστάσεων (θέτει υπόνοιες ύπαρξής τους) Emmett & Narins 1977 Narins & Emmett 1980 Iberti et al 1990

99 Χάσμα ανιόντων (Διάγνωση συγκαλυμμένης ΜΟ) Εκ πρώτης όψεως φαίνεται να είχε αλκάλωση;; ( HCO 3 ) Πράγματι είχε λόγο Na + /CI =1,47 (φ.τ.=1,33) που σημαίνει Ασθενής 44 χρόνων μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο με αφυδάτωση και υπόταση Από τα εργαστηριακά του διαπιστώθηκαν τα εξής: Na + K + CI HCO 3 μεγαλύτερη μείωση του CI έναντι του Na meq/l Όμως είχε ΧΑ=165(112+32)=21 meq/l 4,0 meq/l 112 mεq/l Συμπέρασμα: 32 meq/l Δεν έγινε προσδιορισμός αερίων αίματος. Μπορείτε να 1.Είχε ΜΟ με ΧΑ (γαλακτική) διακρίνετε αν υπήρχε ΟΒΔ; 2.ΜΑ λόγω αφυδάτωσης

100 Ωσμωτικό χάσμα

101 Ωσμωτικό χάσμα ορού Οι οξεώσεις με ΧΑ διαχωρίζονται σε δύο ομάδες, ανάλογα με το αν έχουν ή όχι αυξημένο ΩΧ

102 Ωσμωτικό χάσμα ορού ΩΧ = Μετρούμενη Ωσμώμετρο ΩΠ Υπολογιζόμενη Τύπος ΩΠ Ωσμωτικότητα ορού= 1,86x(Na + ) + Γλυκόζη/18 + Ουρία/6 Προσδιοριζόμενη ΩΠ # Υπολογιζόμενη ΩΠ

103 Αυξημένο ΩΧ με ΜΟ αυξημένου ΧΑ Δηλητηρίαση από: Μεθανόλη Αιθυλενογλυκόλη Αυξημένο ΩΧ χωρίς ΜΟ με αυξημένο ΧΑ Λήψη ισοπροπανόλης Λήψη αιθανόλης Χρήση μαννιτόλης, γλυκίνης Σοβαρή υπερπρωτεϊναιμία Σοβαρή υπερλιπιδαιμία Διαβητική κετοξέωση ΧΝΑ (GFR<10 ml/min)

104 Ωσμωτικό χάσμα ορού (χρησιμότητα) Αίτια Υπεύθυνα οξέα Τοξικότητα Αιθυλενογλυκόλη (γλυκολικό, οξαλικό) Καρδιά, Αναπνευστικό Νεφροί Μεθανόλη (φορμικό, φορμαλδεϋδη) Μάτια

105 Χάσμα ανιόντων ούρων

106 Χάσμα ανιόντων ούρων Na + +Κ + +NH 4+ +Ca 2+ +Mg 2+ =CI +HCO 3 +SO 4 2 +PO Οργανικά ανιόντα Na + +Κ + +Μη μετρούμενα κατιόντα= CI +Μη μετρούμενα ανιόντα ή Αρχή ηλεκτρικής ουδετερότητας

107 Χάσμα ανιόντων ούρων Το όργανο απώλειας των HCO 3 (έντερο ή νεφροί) προκύπτει από τον υπολογισμό του ΧΑ των ούρων XA ούρων=(na + + K + ) (CI ) Αν το αποτέλεσμα έχει αρνητικό πρόσημο τότε το γαστρεντερικό είναι η αιτία, αν έχει θετικό, τότε ευθύνονται οι νεφροί

108 Χάσμα Ανιόντων Ούρων Δηλαδή βοηθά στο διαχωρισμό των νεφρικών και μη νεφρικών αιτίων ΜΟ ΧΑ ούρων = CI (Na + + K + ) Goldstein et al 1986 Goldstein et al 1986 Batle et al 1988 Kumar et al 1998 Bagga & Sinha 2007

109 negutive Δηλαδή τελικά Na + βοηθά + Κ + < στην CI εκτίμηση των επιπέδων Na + negative + του Κ + > ΝΗ CI+ 4 στα ούρα

110 Πότε δεν χρησιμοποιείται το ΧΑ των ούρων Πενικ. + υδροξ. + Σαλ. + CI = ΝΗ K + + Na + Το ΧΑ των ούρων δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως δείκτης αποβολής NH 4 + στις παρακάτω περιπτώσεις: 1. Σε ασθενείς που θεραπεύονται με πενικιλλίνη (είναι αρνητικά φορτισμένο μόριο) 2. Σε παρουσία στα ούρα μεγάλων ποσοτήτων β υδροξυβουτυρικού οξέος (κετοξέωση) ή σαλικυλικών 3. Σε παρουσία λοίμωξης του ουροποιητικού από μικρόβια που διασπούν την ουρία (πρωτέας), διότι τότε περιέχουν υψηλή συγκέντρωση HCO 3 4. Σε υπογκαιμία Halperin et al 1992

111 Ωσμωτικό χάσμα ούρων

112 Ωσμωτικό χάσμα ούρων Διαπιστώνεται όταν στα ούρα υπάρχει ένα μη μετρούμενο ανιόν Carlisle et al 1991 Halperin et al 1992 Το ΩΧ καταδεικνύει την παρουσία ΝΗ 4 + στα ούρα (που δεν είναι εμφανής) Λ.χ. σε ύπαρξη στα ούρα βυδροξυβουτυρικού (κετοξέωση) με το συνοδό ΝΗ 4+, όπου και τα δύο ιόντα είναι μη μετρούμενα ή σε δηλητηρίαση από τολουένιο, όπου το μη μετρούμενο ανιόν στα ούρα είναι το ιππουρικό Owen et al 1981

113 Χρησιμότητα του ΩΧ ούρων Το μισό της διαφοράς μεταξύ μετρούμενου ΩΧ ούρων και υπολογιζόμενου αποδίδεται κυρίως στο ΝΗ 4 +

114 Σημεία που πρέπει να θυμόμαστε στην εκτίμηση ΟΒΔ 1. Προσδιορισμός ΟΒΔ από τα αέρια αίματος 2. Εκτίμηση ακρίβειας αποτελεσμάτων 3. Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; 4. Εκτίμηση αντιρρόπησης 5. Προσδιορισμός ΧΑ ορού και ούρων και ΩΧ 6. Αν υπάρχει ΜΟ με ΧΑ, προσδιορισμός ΔΧ 7. Μη ξεχνάτε το ιστορικό και την κλινική εικόνα 8. Εκτιμήστε τους ηλεκτρολύτες (κάλιο, χλώριο, φώσφορος)

115 Δέλτα χάσμα Εκτιμά τη μεταβολή των HCO 3 σε σχέση με τη μεταβολή του ΧΑ

116 Βήμα 6: Υπολογισμός ΔΧ Συγκρίνατε τη μεταβολή του ΧΑ με τη μεταβολή των HCO 3 (ΔHCO 3 ) Σε μία απλή ΜΟ, η μεταβολή του ΧΑ είναι ίση με τη μεταβολή των HCO 3 ΔΧΑ=ΔHCO 3 ή Μετρούμενο ΧΑ12 = 27μετρούμενα HCO 3 ή ΔΧ= Μετρούμενο ΧΑ12 (27μετρούμενα HCO 3 )

117 Δέλτα χάσμα Το Δέλτα Χάσμα συγκρίνει αν η μεταβολή του ΧΑ είναι ίδια ή όχι με την απόκλιση των HCO 3 Χρησιμεύει στην αποκάλυψη πρόσθετης μεταβολικής διαταραχής Προσδιορισμοί: Υπερχλωραιμική ΜΟ ή Μεταβολική αλκάλωση 1. ΔΧ=ΔΧΑ/ΔHCO 3 Φ.τ.= 11,6 2. ΔΧ=Na + CI 39 Φ.τ.= 0 (σημαντικές αποκλίσεις 6 ή 10)

118 Αν η μείωση των HCO 3 είναι μεγαλύτερη από την αύξηση του ΧΑ, υπάρχει ταυτόχρονα και δεύτερη (ΜΟ χωρίς ΧΑ) Αν η μείωση των HCO 3 είναι μικρότερη από την αύξηση του ΧΑ, συνυπάρχει και ΜΑ

119 Δέλτα χάσμα ΔΧ=Na + CI 39 Διαβητικός ασθενής 24 χρόνων με γαστρεντερίτιδα μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο, όπου διαπιστώθηκαν τα ακόλουθα: ph 7,42 PaCO 2 HCO 3 35 mmhg 23 meq/l ΟΧΙ Διότι είχε ΧΑ=140(90+23)=27 meq/l (ΜΟ με ΧΑ) Είχε και ΔΧ=Na + CI 39= =+11 (ΜΑ) Η ΜΑ φαίνεται και από τον λόγο Na + /CI =1,55 Na + CI 140 meq/l Τελικά ο ασθενής είχε: 90 meq/l Θα τον στέλνατε στο σπίτι; 1. ΜΟ με ΧΑ 2. ΜΑ

120 Κανόνας (προϋπάρχοντα HCO 3 ) Αν στη μεταβολή του ΧΑ (ΔΧΑ) προσθέσουμε τα HCO 3 του ασθενούς και το άθροισμα είναι μεγαλύτερο από 30 meq/l συνυπάρχει και υποκείμενη ΜΑ Αν το άθροισμα αυτό είναι μικρότερο από τα φυσιολογικά επίπεδα των HCO 3 (24 meq/l), τότε συνυπάρχει και ΜΟ με φυσιολογικό ΧΑ Προϋπάρχοντα HCO 3 =ΔΧΑ+ HCO 3 ασθενούς

121 Συμβολή των χασμάτων στη ΔΔ των ΜΟ ΧΑ ΩΧ ΔΧ Αιθυλενογλυκόλη Μεθανόλη Λοιπές ΜΟ με ΧΑ +10 συνύπαρξη ΜΑ 10 συνύπαρξη ΜΟ χωρίς ΧΑ κ.φ. (υπερχλωραιμική) ΧΑΟ ΩΧΟ ΓΕΣ + Νεφροί Οι νεφροί οξινοποιούν

122 Σημεία που πρέπει να θυμόμαστε στην εκτίμηση ΟΒΔ 1. Προσδιορισμός ΟΒΔ από τα αέρια αίματος 2. Εκτίμηση ακρίβειας αποτελεσμάτων 3. Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; 4. Εκτίμηση αντιρρόπησης 5. Προσδιορισμός ΧΑ ορού και ούρων και ΩΧ 6. Αν υπάρχει ΜΟ με ΧΑ, προσδιορισμός ΔΧ 7. Μη ξεχνάτε το ιστορικό και την κλινική εικόνα 8. Εκτιμήστε τους ηλεκτρολύτες (κάλιο, χλώριο, φώσφορος)

123 Ιστορικό (δίνει τις χρησιμότερες πληροφορίες) Κανόνας Αν οι πληροφορίες δείχνουν ότι υπάρχει μία απλή ΟΒΔ, αυτό δεν αποκλείει τη συνύπαρξη και δεύτερης, γι αυτό και απαιτείται λήψη καλού ιστορικού Το ιστορικό συνήθως δείχνει την ΟΒΔ που υπάρχει

124 Ιστορικό Υπογκαιμία, shock Διάρροια Εμετοί, ρινογαστρική αναρρόφηση Διουρητικά της αγκύλης ή θειαζιδικά Χρόνια νεφρική ανεπάρκεια Σακχαρώδης διαβήτης Ηπατικό κώμα, σήψη Εγκυμοσύνη Χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια Γαλακτική οξέωση Μεταβολική οξέωση Μεταβολική αλκάλωση Μεταβολική αλκάλωση Μεταβολική οξέωση Διαβητική κετοξέωση Αναπνευστική αλκάλωση Αναπνευστική αλκάλωση Αναπνευστική οξέωση

125 Ασθενής 38 χρόνων με ιστορικό πυλωρικής στένωσης είχε ακατάσχετους εμέτους. Κλινικά και εργαστηριακά διαπιστώθηκαν τα παρακάτω: Από το ph φαίνεται ότι είχε αλκαλαιμία και από τα HCO 3 και την PaCO 2 μεταβολική ΑΠ 95/50 mmhg Na meq/l K + 2,4 meq/l CI 87 meq/l Ουρία 95 mg/dl Κρεατινίνη 1,6 mg/dl ph 7,53 PaCO 2 52 mmhg HCO 3 42 meq/l αλκάλωση (ΜΑ) Στη ΜΑ για κάθε αύξηση των HCO 3 κατά 1 meq/l αυξάνει η PaCO 2 κατά 0,7 mmhg (οπότε [4224]x0,7=12,6), άρα αναμενόμενη PaCO 2 =52,6 mmhg Ποια ΟΒΔ είχε; Τελική διάγνωση: Απλή ΜΑ HCO 3 ph=pk+log 0,03xPaCO 2

126 Σημεία που πρέπει να θυμόμαστε στην εκτίμηση ΟΒΔ 1. Προσδιορισμός ΟΒΔ από τα αέρια αίματος 2. Εκτίμηση ακρίβειας αποτελεσμάτων 3. Υπάρχει οξυαιμία ή αλκαλαιμία; 4. Εκτίμηση αντιρρόπησης 5. Προσδιορισμός ΧΑ ορού και ούρων και ΩΧ 6. Αν υπάρχει ΜΟ με ΧΑ, προσδιορισμός ΔΧ 7. Μη ξεχνάτε το ιστορικό και την κλινική εικόνα 8. Εκτιμήστε τους ηλεκτρολύτες (κάλιο, χλώριο, φώσφορος)

127 Ηλεκτρολύτες Μία ηλεκτρολυτική διαταραχή είναι συχνά το πρώτο εργαστηριακό εύρημα μιας ΟΒΔ Η παρουσία υποχλωραιμίας και υποκαλιαιμίας υποδηλώνουν την ύπαρξη ΜΑ Η παρουσία υπερχλωραιμίας υποδηλώνει ΜΟ Η υπερφωσφαταιμία συνοδεύει την οξέωση και η υποφωσφαταιμία την αλκάλωση

128 Διαφορική διάγνωση (κάλιο ορού) ΜΟ με φυσιολογικό χάσμα ανιόντων 1. Με υποκαλιαιμία 1. Διαρροϊκά σύνδρομα 2. Ουρητηροσιγμοειδοστομίες 3. ΝΣΟ (εγγύς, άπω) 4. Αναστολείς καρβονικής ανυδράσης 5. ΜΣΑΦ κ.ά 2. Με υπερκαλιαιμία 1. ΧΝΑ 2. ΝΣΟ τύπου IV 3. Ανεπάρκεια αλατοκορτικοειδών 4. Ένδεια ρενίνης, αγγειοτενσίνηςιι 5. Οξινοποιητικοί παράγοντες NH 4 CI, CaCI 2

129 Χλώριο Το CI πρέπει να συζητείται μαζί με το Na + (φυσιολογική τιμή CI =105 meq/l και Na + =140 meq/l), λόγος CI /Na + =0,75 και Na + /CI =1,33 Το CI υποδηλώνει ύπαρξη οξέωσης αν λόγος CI /Na + > 0,8 Το CI υποδηλώνει ύπαρξη αλκάλωσης αν λόγος CI /Na + < 0,72 ή Na + /CI # 1,33

130 Ηλεκτρολύτες ούρων Νάτριο και Κάλιο : Σε διαρροϊκές κενώσεις (μεταβολική οξέωση) Νάτριο και Κάλιο : Σε ΝΣΟ (Ι και ΙΙ) (μεταβολική οξέωση) Νάτριο και Κάλιο : Σε υποαλδοστερονισμό (μεταβολική αλκάλωση)

131 ph ούρων ph ούρων >6,0 υποδηλώνει νεφρική αιτία μεταβολικής οξέωσης ph ούρων <6,0 υποδηλώνει γαστρεντερικές απώλειες HCO 3 ph ούρων >5,5 υποδηλώνει ΝΣΟ τύπου Ι ph ούρων<6,0 μπορεί να υπάρχει σε χρόνια υπερκαλιαιμία (μείωση παραγωγής ΝΗ 3 που δεσμεύει μικρές ποσότητες Η + των ούρων)

132 Μικτές ΟΒΔ

133 Μικτές ΟΒΔ 1. Πρώτα το ιστορικό: Θεωρήστε όλες τις πιθανότητες που μπορούν να προκαλέσουν ΟΒΔ 2. Να υποπτεύεστε μικτή ΟΒΔ όταν: HCO Το ph είναι φυσιολογικό με αυξημένο 3 ph=6,1 + log ή μειωμένο ΧΑ 0,03 x PaCO 2 Όταν τα HCO 3 είναι φυσιολογικά με υψηλό ή χαμηλό ph Όταν η PaCO 2 και τα HCO 3 έχουν μεταβληθεί προς αντίθετη κατεύθυνση

134 Μικτές ΟΒΔΙ 1. Υπάρχουν όταν το ph είναι φυσιολογικό και παράλληλα είναι παθολογικά, τόσο τα HCO 3 όσο και η PaCO 2 2. Πολλές διαγνώσεις μικτών διαταραχών τίθενται από το ιστορικό του ασθενούς

135 Μικτές ΟΒΔIΙ Η αντιρρόπηση ποτέ δεν επαναφέρει το ph στα φυσιολογικά επίπεδα (εκτός της χρ. αναπν. αλκάλωσης). Αν συμβαίνει κάτι τέτοιο τότε υπάρχει μικτή διαταραχή Σε μία απλή ΟΒΔ πρέπει να υπάρχει η αναμενόμενη αντιρρόπηση. Αν δεν υπάρχει (ενώ δόθηκε ο κατάλληλος χρόνος) πρόκειται περί μικτής ΟΒΔ

136 Μικτές ΟΒΔΙΙΙ ph=6,1 + log HCO 3 0,03 x PaCO 2 Όσο σοβαρότερη είναι μία ΟΒΔ, τόσο πιθανότερο είναι να συνοδεύεται και από μία δεύτερη Υπάρχει μικτή ΟΒΔ όταν η μεταβολή των HCO 3 δεν είναι ίση με τη μεταβολή του ΧΑ

137 Μικτές ΟΒΔΙV Σε μία απλή υπερχλωραιμική ΜΟ, η αύξηση του CI πρέπει να ισούται με τη μείωση των HCO 3. Αν δεν συμβαίνει αυτό πρέπει να υπάρχει μικτή ΟΒΔ Αν το ph ή τα HCO 3 είναι υψηλότερα ή χαμηλότερα απ ότι αναμένεται για τη μεταβολή της PaCO 2, ο ασθενής έχει πιθανότατα και μία μεταβολική ΟΒΔ

138 Μικτές ΟΒΔV Το φυσιολογικό ph σημαίνει δύο πράγματα: α) ότι δεν υπάρχει ΟΒΔ ή β) ότι υπάρχει μικτή διαταραχή Μπορεί να συνυπάρχουν δύο αντίθετης κατεύθυνσης ΟΒΔ, που οδηγούν σε φυσιολογικό ph Φυσιολογικό ph, φυσιολογικά HCO 3 και φυσιολογική PaCO 2 δεν αποκλείουν την ύπαρξη ΟΒΔ

139 Παθολογικές καταστάσεις

140 Προσοχή!! Όταν το ph είναι >7,60 ή <7,20 Πρέπει να τρέχουμε κι όχι απλά να περπατάμε Να έχουμε το υπόλοιπο προσωπικό σε εγρήγορση Να μένουμε κοντά στον ασθενή, διότι μπορεί να βρίσκεται σε κατάσταση πριν την ανακοπή

141 Η μεταβολή του ph πάντοτε οφείλεται σε διαταραχή τουλάχιστον ενός από τα δύο συστήματα (αναπνευστικό/μεταβολικό) Είναι απίθανο το ph να είναι όξινο, όταν τόσο η αναπνευστική, όσο και η μεταβολική παράμετρος βρίσκονται προς την αλκαλική πλευρά

142 Φυσικά πάντοτε βλέπουμε και το Ο 2 (κορεσμός HbSaO 2, PaO 2 ), διότι αυτό εξηγεί την ιστική παροχή Ο 2 (δικαιολογεί γαλακτική ΜΟ)

143 Οι εκκρίσεις των οργάνων του πεπτικού είναι αλκαλικές

144 Na + CI K + HCO ΠΛΑΣΜΑ 3 ΧΟΛΗ ΠΑΓΚΡΕΑΣ ΛΕΠΤΟ ΕΝΤΕΡΟ ΠΑΧΥ ΕΝΤΕΡΟ

145 Θεραπεία μεταβολικής οξέωσης Στις περισσότερες περιπτώσεις η χορήγηση των διττανθρακικών δεν είναι απαραίτητη στη θεραπεία της ΜΟ. Αντίθετα μάλιστα σε ορισμένες είναι και βλαπτική Kraut & Kurtz, Clin Exp Nephrol 2006; 10:

146 Θεραπεία μεταβολικής οξέωσης Δεν χρειάζεται χορήγηση αλκαλοποιητικών διαλυμάτων: Όταν η οξέωση δεν είναι σοβαρή (ph>7,2) Όταν ο ασθενής είναι ασυμπτωματικός Όταν η υποκείμενη διαταραχή είναι υπό έλεγχο ή αναστρέψιμη

147 Επισημάνσεις Θεραπεία με NaHCO 3 δίδεται όταν HCO 3 <5 meq/l και δεν εξαρτάται από το ph Χαμηλό ph με HCO 3 >6 meq/l υποδηλώνει την ανάγκη αναπνευστήρα Χάσμα ανιόντων >20 meq/l σημαίνει ΜΟ Δεν έχει σημασία το ph, η PaCO 2 ή τα HCO 3

148 Τελικά πότε πρέπει να δίδονται NaHCO 3 σε ΜΟ; Η απάντηση δίδεται μετά από γνώση των παρακάτω: Μπορεί να σταματήσει η παραγωγή Η + ; Υπάρχει οργανικό οξύ που να μεταβολίζεται σε ΗCO 3 ; Η αναπνευστική αντιρρόπηση είναι η αναμενόμενη; Ποια είναι τα επίπεδα Κ + του ορού; Είναι η οξέωση σοβαρή;

149 Χορήγηση διττανθρακικών Η χορήγηση διττανθρακικών είναι απαραίτητη: 1. Στη ΧΝΑ 2. Στη χρόνια διάρροια 3. Στα παγκρεατικά συρίγγια 4. Σε άλλες νεφρικής αιτιολογίας οξεώσεις Χορηγούνται μόνο σε σοβαρή μεταβολική οξέωση: (HCO 3 <5 meq/l)

150 Απλός τρόπος κέρδους HCO 3 Ο στόμαχος παράγει καθημερινά περίπου 150 meq NaHCO 3, ποσότητα που μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως θεραπευτικό εργαλείο

151 Θεραπεία (μηχανικός αερισμός) Ασθενείς με ΜΟ που χρειάζονται μηχανικό αερισμό μπορεί να επιδεινώσουν την οξέωση, αν δε ληφθεί υπόψη και δεν διατηρηθεί ο υπεραερισμός των πνευμόνων (κατά τον αερισμό) Μηχανικό αερισμό χρειάζονται όσοι με ΜΟ δεν επιτυγχάνουν την αναμενόμενη αντιρρόπηση, δηλαδή

152 Σε μεταβολική οξέωση: ph=6,1 + log HCO 3 0,03 x PaCO 2 Αν PaCO 2 > 1,5 x (HCO 3 ) + 8 mmhg τότε καλύτερα να αερίζεται ο ασθενής (μηχανικός αερισμός) Χαμηλό ph με HCO 3 > 6 meq/l χρειάζεται διασωλήνωση και μηχανικός αερισμός

153 Περί χορηγήσεως διττανθρακικών (NaHCO 3 )

154 Χορήγηση διττανθρακικών (άλλες οδηγίες) Πρέπει να χορηγούνται σε μορφή ισότονου διαλύματος σε συνεχή ΕΦ έγχυση Πριν χορηγηθούν πρέπει να ελέγχεται το Κ + του ορού (υπάρχει κίνδυνος επιδείνωσης της υποκαλιαιμίας)

155 Χορήγηση διττανθρακικών H επιδείνωση της υποκαλιαιμίας μπορεί να προκαλέσει: 1. Νευρομυϊκές εκδηλώσεις 2. Εκδηλώσεις από την καρδιά (αρρυθμίες) Na + x K + Ca ++ x Mg ++

156 Χορήγηση διττανθρακικών ph [Η + ] Α. Χορήγηση : Το 50% μέσα σε 26 ώρες Β. ph στόχος 1. ph στόχος >7,20 2. H + =24xPaCO 2 /HCO 3 7, , , , , , , , , , , Δεν είναι απαραίτητη η πλήρης αποκατάσταση των HCO 3

157 Υπολογισμός ελλείμματος διττανθρακικών Έλλειμμα=Χώρος HCO 3 x ΔHCO 3 (meq/l) Χώρος HCO 3 =[0,4+(2,6:HCO 3 )] x kgβσ

158 Άλλες αρχές Αρχικά τα HCO 3 χορηγούνται σε χώρο 3 L (στο χώρο του πλάσματος) και όχι σε 5 L

159 Κετοξέωση

160 Κετοξέωση: Σημεία που αξίζουν της προσοχής μας Το βυδροξυβουτυρικό δεν ανιχνεύεται με το ketotest ή το acetest (αντίδραση νιτροπρωσσικού) Το ακετοξικό ψευδώς αυξάνει την κρεατινίνη του ορού (υπάρχει και ανταγωνισμός στην έκκριση της κρεατινίνης) Λάθος θετικό ketotest: Παραλδεϋδη, δισουλφιράμη, καπτοπρίλη

161 Θεραπευτική προσέγγιση Αρχικός στόχος της θεραπείας: Διόρθωση της υπερωσμωτικής κατάστασης και της αφυδάτωσης Θεραπεία με ινσουλίνη μόνο μετά την αιμοδυναμική σταθεροποίηση του ασθενούς

162 Η θεραπεία αρχίζει με χορήγηση ορών NaCI 0,9%, για αποκατάσταση του όγκου και κατόπιν χορηγείται ινσουλίνη, διότι έτσι αποτρέπεται ο κίνδυνος υπογκαιμικού shock (εξ αιτίας της ενδοκυττάριας μετακίνησης Η 2 Ο)

163 Βασικές αρχές θεραπείας διαβητικής κετοξέωσης 1. Μόνη η χορήγηση ινσουλίνης είναι ικανή να αυξήσει τα επίπεδα των HCO 3 του αίματος προς τα φυσιολογικά (τα κετονικά σώματα μεταβολίζονται σε HCO 3 ) 2. Μόνο όταν η οξυαιμία είναι πολύ σοβαρή (ph<6,8, HCO 3 <5 meq/l), μπορεί να δοθεί μία μικρή ποσότητα NaHCO 3 για να αυξηθεί το ph>7,20 Morrias et al, Ann Intern Med 1986; 105: 836

164 ΔΚΟ ΣΔ τύπου I: Θεραπεία Η ινσουλίνη χορηγείται για την αντιμετώπιση της οξέωσης και όχι της υπεργλυκαιμίας Δεν πρέπει να διακόπτεται ποτέ εάν επιμένει η οξέωση Όταν διορθωθεί η οξέωση μπορεί να διακοπεί η συνεχής έγχυση της ινσουλίνης και να αρχίσει η υποδόρια χορήγηση Με την εφαρμογή των μέτρων αυτών, η ΔΚΟ συνήθως διορθώνεται πλήρως μέσα σε 3648 ώρες

165 Γαλακτική οξέωση Σε πλήρη ανοξία παράγονται 60 meq γαλακτικού/min Η μαζική χορήγηση NaHCO 3 που χρειάζεται για να αντιμετωπιστεί η γαλακτική οξέωση μπορεί να προκαλέσει υπερογκαιμία (πνευμονικό οίδημα), υπερνατριαιμία, επιδείνωση οξέωσης (ΑΟ) Halperin et al 1969

166 Φυσιολογικός μεταβολισμός γαλακτικών ~1 meq/min = 1500 meq/24ωρο Παραγωγή Κατανάλωση % ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΗΠΑΡ ΕΡΥΘΡΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΥΕΣ ΒΛΕΝΝΟΓΟΝΟΣ ΓΕΣ ΛΕΥΚΑ ΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑ ΝΕΦΡΟΙ % ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΗΠΑΡ ΝΕΦΡΟΙ ΚΑΡΔΙΑ 0

167 Η συχνότερη αιτία γαλακτικής οξέωσης είναι το shock, το οποίο μπορεί να οφείλεται σε αιμορραγία, καρδιακή ανεπάρκεια ή σήψη

168 Θεραπεία γαλακτικής οξέωσης (1) Η διόρθωση της υποκείμενης νόσου παραμένει η κύρια θεραπεία της γαλακτικής οξέωσης Η διόρθωση της κυκλοφορικής ανεπάρκειας θα μειώσει την παραγωγή του γαλακτικού οξέος, ενώ τα πλεονάζοντα ιόντα γαλακτικού θα μετατραπούν σε HCO 3

169 Θεραπεία γαλακτικής οξέωσης (2) Προτείνεται η εμπειρική χορήγηση αντιβιοτικών (μετά τη λήψη καλλιεργειών) για πιθανή σήψη, σε κάθε ασθενή με γαλακτική οξέωση, το αίτιο της οποίας δεν είναι προφανές Διττανθρακικά;

170 ΧΝΑ

171 Τριχοειδή ΕΕΣ Σωληναριακός αυλός ΑΣ Τριχοειδή & διάμεσος χώρος 2K + Na + K + ATPase 3Na + Na + Η + H 2 O Na + (Filtered) HCO 3 (Secreted) Η + + H + ATPase H + H 2 O HCO 3 CA Cl 3HCO 3 CA OH +CO 2 H 2 CO 3 CA CO 2 + OH Κ + ATPase H + OH + CO 2 GFR Αποβολή Νa + ανά λειτουργούντα νεφρώνα Απέκκριση HCO 3 Διατήρηση ισοζυγίου Νa +

172 Τριχοειδή ΕΕΣ Σωληναριακός αυλός ΑΣ Τριχοειδή & διάμεσος χώρος 2K + Na + K + ATPase 3Na + ΝΗ 4 + Na + NH 3 ΝΗ 4 + H + ATPase H + NH 3 HCO 3 NH 3 Cl Na + 3HCO 3 Glutamine αketo glutarate Κ + ATPase H 2 O H + CA OH + CO 2 GFR Έκκριση ΝΗ 4 + ανά λειτουργούντα νεφρώνα Διατήρηση ισοζυγίου Η +

173 GFR 4050ml/min PTH Φυσιολογική απέκκριση HPO 4 2 Σωληναριακός Τριχοειδή ΕΕΣ ΑΣ αυλός Τριχοειδή & Διάμεσος χώρο 2K + Na + K + ATPase 3Na + Na + 3HCO 3 CA Η+ H 2 O OH+CO 2 Na + (Διηθούμενα) HPO H 2 PO 4 2 H + ATPase (Εκκρινόμενα) Η + Κ + ATPase H + H 2 O H + HCO 3 CA OH+ CO 2 Cl GFR Δεσμευτικά φωσφόρου Διαιτητικός περιορισμός απέκκρισης HPO 4 2

174 Εξέλιξη της ΜΟ σε ΧΝΝ (αρχικά υπερχλωραιμική και κατόπιν με αυξημένο ΧΑ) AG HCO Na Cl 100% 50% 10% 100% 50% 10% Widmer et al Arch Intern Med 1979 GFR

175 [HCO 3 ] 30 meq/l 25 Μεταβολική οξέωση εξ αιτίας ΧΝΝ (αναμενόμενα HCO 3 ) = 23,7 0,6 x (κρεατινίνη) [HCO 3 ] Κρεατινίνη (mg/dl) Widmer et al, Arch Intern Med 1979

176 ΟΝΑ

177 Σε ΟΝΑ τα HCO 3 μειώνονται κατά 1 meq/l/24ωρο

178 Αναπνευστικές ΟΒΔ

179 Σε χειρουργικούς ασθενείς 1. Επί υποψίας οξείας αναπνευστικής οξέωσης επιβάλλεται η διενέργεια τραχειοστομίας, βρογχοσκόπησης, διασωλήνωσης και μηχανικός αερισμός (αναπνευστήρας) 2. Δεν υπάρχει χρόνος αναμονής για εργαστηριακή επιβεβαίωση της ΟΒΔ από το ph, το οποίο μπορεί να ελαττωθεί στα 7,20 μέσα σε ελάχιστα λεπτά

180 Οξεία αναπνευστική οξέωση Ο κίνδυνος προέρχεται κυρίως από την υποξαιμία Διακοπή αερισμού για 4 min προκαλεί θάνατο, οπότε αυξάνεται η PaCO 2 κατά 45 mmhg

181 Αναπνευστική αλκάλωση Η συχνότερη αιτία υποκαπνίας είναι η υποξαιμία (PaO 2 <60 mmhg) Η συνηθέστερη αιτία κεντρικής αναπνευστικής αλκάλωσης είναι το άγχος (υστερικός υπεραερισμός)

182 Νοσοκομειακός ασθενής με ανεξήγητο υπεραερισμό και αναπνευστική αλκάλωση πρέπει να ελέγχεται για ενδεχόμενο ύπαρξης σήψης Χαρακτηριστικά συνοδεύεται από σημαντικού βαθμού υποφωσφαταιμία

183 Νόσοι με αύξηση του αερισμού (αναπνευστική αλκάλωση) 1. Δηλητηρίαση με σαλικυλικά 2. Αρχικά στάδια σήψης 3. Ηπατική ανεπάρκεια 4. Υποξικές αναπνευστικές νόσοι Η ΑΑ είναι η συχνότερα απαντώμενη ΟΒΔ

184 Η υποκαπνία φαίνεται να είναι ιδιαίτερα κακός προγνωστικός δείκτης σε βαριά πάσχοντες ασθενείς των ΜΕΘ Gennari & Kassirer 1982 Η σοβαρή αλκαλαιμία είναι σπάνια σε αναπνευστική αλκάλωση (η αντιμετώπιση κατευθύνεται εναντίον της υποκείμενης νόσου) Η μέτρια αυτή ΟΒΔ είναι πιο σημαντική ως προειδοποίηση παρά ως κάτι που χρήζει θεραπείας για τον ασθενή

185 ΣυμπεράσματαΙ Μη πανικοβάλλεστε, αναγνωρίστε την πρωτοπαθή διαταραχή (ακόμη κι αν είναι προφανής) και χτίστε πάνω σ αυτή Όταν απαντήσετε στο ερώτημα που αφορά στην αντιρρόπηση, συχνά αποκαλύπτεται και η δεύτερη διαταραχή Όταν υπολογίσετε το ΔΧ, αποκαλύπτεται και η τρίτη διαταραχή!

186 ΣυμπεράσματαΙΙ Να λαμβάνετε υπόψη το ιστορικό και τους ηλεκτρολύτες Να βλέπετε πάντοτε το ΧΑ, το ΔΧ, το ΧΑ των ούρων και το ΩΧ

187 Σας ευχαριστώ

Η σημασία του ph των ούρων και των ηλεκτρολυτών (ορού και ούρων) στη διερεύνηση των οξεοβασικών διαταραχών

Η σημασία του ph των ούρων και των ηλεκτρολυτών (ορού και ούρων) στη διερεύνηση των οξεοβασικών διαταραχών Η σημασία του ph των ούρων και των ηλεκτρολυτών (ορού και ούρων) στη διερεύνηση των οξεοβασικών διαταραχών Τουλκερίδης Γεώργιος, Νεφρολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας Ορισμός οξέος και βάσης Οξύ είναι

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση των τύπων αντιρροπήσεων των διαταραχών της οξεοβασικής ισορροπίας

Χρήση των τύπων αντιρροπήσεων των διαταραχών της οξεοβασικής ισορροπίας Μικτές διαταραχές οξεοβασικής ισορροπίας Ερμηνεία δεδομένων αερίων αίματος Χρήση των τύπων αντιρροπήσεων των διαταραχών της οξεοβασικής ισορροπίας Κωνσταντίνος Π. Κατωπόδης Επίκουρος Καθηγητής Νεφρολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Οξεοβασική ισορροπία. Θεόδωρος Βασιλακόπουλος. Αναπληρωτής Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας-Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ

Οξεοβασική ισορροπία. Θεόδωρος Βασιλακόπουλος. Αναπληρωτής Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας-Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ Οξύ ph Βάση Οξεοβασική ισορροπία Θεόδωρος Βασιλακόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας-Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ ph= - log [H + ] [H + ] σε mol/l ή Eq/L [H + ] = 40 neq/l = 40 x 10-9 Eq/L [HCO 3-

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ

ΜΑΘΗΜΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΜΑΘΗΜΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ Η + =40nanomol/L ΜΕΤΑΒΟΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΤΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ. Χαράλαµπος Μηλιώνης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων

ΜΙΚΤΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ. Χαράλαµπος Μηλιώνης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων ΜΙΚΤΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ Χαράλαµπος Μηλιώνης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Μικτές ιαταραχές της ΟΒΙ - Προσέγγιση Είδη µικτών διαταραχών της ΟΒΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗΣ ΑΛΚΑΛΩΣΗΣ- ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΝΕΦΡΟΙ ΔΕΝ ΑΝΤΙΡΡΟΠΟΥΝ ΣΥΝΗΘΩΣ ΤΗ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΑΛΚΑΛΩΣΗ;

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗΣ ΑΛΚΑΛΩΣΗΣ- ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΝΕΦΡΟΙ ΔΕΝ ΑΝΤΙΡΡΟΠΟΥΝ ΣΥΝΗΘΩΣ ΤΗ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΑΛΚΑΛΩΣΗ; Ετήσιο Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο Υγρών, Ηλεκτρολυτών & Οξεοβασικής Ισορροπίας 9 ο Σεμινάριο Διαταραχές Οξεοβασικής Ισορροπίας 25 & 26 Σεπτεμβρίου 2015, ΚΟΜΟΤΗΝΗ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗΣ ΑΛΚΑΛΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολική Αλκάλωση. ph >7,4 [ΗCO 3- ] > 24 meq/l

Μεταβολική Αλκάλωση. ph >7,4 [ΗCO 3- ] > 24 meq/l Μεταβολική Αλκάλωση ph >7,4 [ΗCO 3- ] > 24 meq/l Παθοφυσιολογία μεταβολικής αλκάλωσης [ΗCO 3- ] = ποσό ΗCO 3- στον εξωκυττάριο όγκο εξωκυττάριο όγκο Παθοφυσιολογία μεταβολικής αλκάλωσης: Εξωγενής προσθήκη

Διαβάστε περισσότερα

Νεφρική ρύθμιση του ισοζυγίου των κατιόντων υδρογόνου

Νεφρική ρύθμιση του ισοζυγίου των κατιόντων υδρογόνου Νεφρική ρύθμιση του ισοζυγίου των κατιόντων υδρογόνου Παράγοντες που επηρεάζουν την Επαναρρόφηση των Διττανθρακικών Νεφρική ρύθμιση του ισοζυγίου των κατιόντων υδρογόνου Η διατήρηση της συγκέντρωσης των

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ

ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ελληνικής Αναισθησιολογικής Εταιρείας 2012-13 ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ Ανδρέας Γ. Φάσσαρης Υποπλοίαρχος (ΥΙ) Π.Ν Αναισθησιολόγος Ναυτικό Νοσοκοµείο Αθηνών ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Θεωρία των

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1ο ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟ Ασθενής 62 ετών διακομίσθηκε στο

Διαβάστε περισσότερα

Σημασία των χασμάτων στη διερεύνηση και θεραπεία των οξεοβασικών διαταραχών

Σημασία των χασμάτων στη διερεύνηση και θεραπεία των οξεοβασικών διαταραχών 9 ο Ετήσιο Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο Υγρών, Ηλεκτρολυτών & Οξεοβασικής Ισορροπίας Κομοτηνή, 25-26 Σεπτεμβρίου 2015 Σημασία των χασμάτων στη διερεύνηση και θεραπεία των οξεοβασικών διαταραχών Νικόλαος Κ.

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία αερίων αίματος - Σημασία ειδικών παραμέτρων για τη διάγνωση των μικτών οξεοβασικών διαταραχών

Ερμηνεία αερίων αίματος - Σημασία ειδικών παραμέτρων για τη διάγνωση των μικτών οξεοβασικών διαταραχών Ερμηνεία αερίων αίματος Σημασία ειδικών παραμέτρων για τη διάγνωση των μικτών οξεοβασικών διαταραχών Νικόλαος Σ. Κακλαμάνης Διευθυντής Μονάδας Τεχνητού Νεφρού Γενικού Νοσοκομείου Σάμου 1. Εισαγωγή Η κατανόηση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ

ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΟΜΟΙΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ Κ + ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΜΟΙΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ Κ + ΟΛΙΚΗ ΠΟΣΟΤΗΤΑ Κ + : 3.000-4.000mEq (50-55mEq/Kg),

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης. Ελένη Μάνου, νεφρολόγος, Γ.Ν.Παπαγεωργίου

Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης. Ελένη Μάνου, νεφρολόγος, Γ.Ν.Παπαγεωργίου Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης Ελένη Μάνου, νεφρολόγος, Γ.Ν.Παπαγεωργίου σαν εισαγωγή... παραγωγή CO2 αποβολή CO2 παραγωγή CO2 αποβολή CO2 µερική πίεση του διοξειδίου του άνθρακα στο αίµα (PaCO2) µείωση

Διαβάστε περισσότερα

Διάγνωση - Διαφορική διάγνωση μεταβολικής αλκάλωσης

Διάγνωση - Διαφορική διάγνωση μεταβολικής αλκάλωσης Διάγνωση Διαφορική διάγνωση μεταβολικής αλκάλωσης Χρυσόστομος Δημητριάδης Νεφρολόγος, Επιμελητής Νεφρολογικού Τμήματος Γενικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης «Ιπποκράτειο» Ως μεταβολική αλκάλωση (ΜΑ) ορίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικές οδηγίες χρήσης του πρωτοκόλλου της διαβητικής κετοξέωσης.

Πρακτικές οδηγίες χρήσης του πρωτοκόλλου της διαβητικής κετοξέωσης. Πρακτικές οδηγίες χρσης του πρωτοκόλλου της διαβητικς κετοξέωσης. ΒΗΜΑ 1 ο : Όταν η γλυκόζη αίματος είναι >250mg/dl και ο ασθενς σε επηρεασμένη γενικ κατάσταση, ταχεία ενυδάτωση [ Ν/S 0,9% με 20ml/Kg σε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ. Θεόδωρος Κασιμάτης. Νεφρολόγος, Επιμελητής Β Νοσ. Ασκληπιείο Βούλας

ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ. Θεόδωρος Κασιμάτης. Νεφρολόγος, Επιμελητής Β Νοσ. Ασκληπιείο Βούλας ΟΞΕΟΒΑΣΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ Θεόδωρος Κασιμάτης Νεφρολόγος, Επιμελητής Β Νοσ. Ασκληπιείο Βούλας Εισαγωγή Η διατήρηση της συγκέντρωσης των Η + εντός ενός στενού εύρους τιμών (35-45nmol/L) είναι ζωτικής σημασίας

Διαβάστε περισσότερα

Συμβολή των ηλεκτρολυτών, της λευκωματίνης και άλλων παραμέτρων στην επίλυση οξεοβασικών προβλημάτων

Συμβολή των ηλεκτρολυτών, της λευκωματίνης και άλλων παραμέτρων στην επίλυση οξεοβασικών προβλημάτων Συμβολή των ηλεκτρολυτών, της λευκωματίνης και άλλων παραμέτρων στην επίλυση οξεοβασικών προβλημάτων Γεώργιος Κουτρούμπας Νεφρολόγος, Επιμελητής Β Νεφρολογικού Τμήματος Γενικού Νοσοκομείου Βόλου 1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ασθενής 62 ετών διακομίσθηκε στο νοσοκομείο με σύγχιση. Γλυκόζη 580mg/dl, κρεατινίνη 0.8mg/dl, ph 6.95, HCO 3

Ασθενής 62 ετών διακομίσθηκε στο νοσοκομείο με σύγχιση. Γλυκόζη 580mg/dl, κρεατινίνη 0.8mg/dl, ph 6.95, HCO 3 1ο ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟ Ασθενής 62 ετών διακομίσθηκε στο νοσοκομείο με σύγχιση. Γλυκόζη 580mg/dl, κρεατινίνη 0.8mg/dl, ph 6.95, HCO 3-2.3mEq/L, PCO 2 11mmHg, K/Na/Cl : 5.1/140/115mEq/L. Γενική ούρων, σάκχαρο 4+,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΝΑΤΡΙΟ ΑΝΘΡΑΚΙΚΟ ΟΞΙΝΟ/DEMO Ενέσιμο διάλυμα 4% και 8%

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΝΑΤΡΙΟ ΑΝΘΡΑΚΙΚΟ ΟΞΙΝΟ/DEMO Ενέσιμο διάλυμα 4% και 8% ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΝΑΤΡΙΟ ΑΝΘΡΑΚΙΚΟ ΟΞΙΝΟ/DEMO Ενέσιμο διάλυμα 4% και 8% 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Νάτριο Ανθρακικό Όξινο/DEMO (Sodium Bicarbonate/DEMO) 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμός μεταβολικής αλκάλωσης - Χλωριοευαίσθητες (παθογένεια)

Ορισμός μεταβολικής αλκάλωσης - Χλωριοευαίσθητες (παθογένεια) Ορισμός μεταβολικής αλκάλωσης Χλωριοευαίσθητες (παθογένεια) Σπυρίδων Μιχαήλ Αναπληρωτής Διευθυντής Νεφρολογικού Τμήματος Γενικού Νοσοκομείου Αθηνών «Λαϊκό» 1. Εισαγωγή Ορισμός Οι μηχανισμοί άμυνας των

Διαβάστε περισσότερα

Αίτια - Αντιρρόπηση αναπνευστικής αλκάλωσης

Αίτια - Αντιρρόπηση αναπνευστικής αλκάλωσης Αίτια Αντιρρόπηση αναπνευστικής αλκάλωσης Ευαγγελία Ντουνούση Νεφρολόγος, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1. Εισαγωγή Η αναπνευστική αλκάλωση (ΑΑ) αποτελεί τη συχνότερη διαταραχή της οξεοβασικής

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης

Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης Αναπνευστική αλκάλωση Ελένη Μάνου Νεφρoλόγος, Επιμελήτρια Β Νεφρολογικού Τμήματος Γενικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης «Παπαγεωργίου» 1. Εισαγωγή Η μερική πίεση του διοξειδίου

Διαβάστε περισσότερα

Σχέση ωσμωτικής πίεσης-ωσμωτικότητας-ώσμωσης. Ωσμωτικότητα πλάσματος

Σχέση ωσμωτικής πίεσης-ωσμωτικότητας-ώσμωσης. Ωσμωτικότητα πλάσματος Βιολογικές και Κλινικές Εφαρμογές της Ωσμωτικότητας Στόχοι Κατανόησης-Υποδείξεις: -Εξοικειωθείτε με διάφορα παραδείγματα βιολογικών εφαρμογών. (Σημειώση: Μην τα αποστηθίσετε! Απλώς διαβάζοντάς τα να τα

Διαβάστε περισσότερα

Αντιρρόπηση μεταβολικής αλκάλωσης

Αντιρρόπηση μεταβολικής αλκάλωσης Αντιρρόπηση μεταβολικής αλκάλωσης Μεταβολική αλκάλωση Ι Ειρήνη Καλογιαννίδου Ειδικευόμενη Νεφρολογίας Γενικού Νοσοκομείου Κομοτηνής «Σισμανόγλειο» Είναι γνωστό ότι η διατήρηση του ph γύρω στα φυσιολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΩΣΜΩΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΦΡΟΙ

ΩΣΜΩΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΦΡΟΙ ΩΣΜΩΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΦΡΟΙ ΠΩΣ ΜΕΤΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΟΙ ΟΥΣΙΕΣ ΣΤΑ ΥΓΡΑ Μεταφορά τροφών και αποβολή μη χρήσιμων ουσιών: Διάχυση (π.χ. το CO 2 που παράγεται κατά τον μεταβολισμό των κυττάρων, διαχέεται από τα κύτταρα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΚΩΤΣΑ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ, ΔΙΑΒΗΤΗ, ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ Α ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΧΕΠΑ ΔΙΑΒΗΤΙΚΗ ΚΕΤΟΞΕΩΣΗ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟ ΥΠΕΡΩΣΜΩΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ετήσιο Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο Υγρών, Ηλεκτρολυτών & Οξεοβασικής Ισορροπίας. 7 ο Σεμινάριο: Διαταραχές της οξεοβασικής ισορροπίας ΒΙΒΛΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ

Ετήσιο Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο Υγρών, Ηλεκτρολυτών & Οξεοβασικής Ισορροπίας. 7 ο Σεμινάριο: Διαταραχές της οξεοβασικής ισορροπίας ΒΙΒΛΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ Βιβλίο Πρακτικών Ετήσιο Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο Υγρών, Ηλεκτρολυτών & Οξεοβασικής Ισορροπίας 7 ο Σεμινάριο: Διαταραχές της οξεοβασικής ισορροπίας ΒΙΒΛΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ Ετήσιο Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Οξεοβασική ισορροπία και μεταφορά οξυγόνου

Οξεοβασική ισορροπία και μεταφορά οξυγόνου Κεφάλαιο 3 Οξεοβασική ισορροπία και μεταφορά οξυγόνου Κεφάλαιο 3 Οξεοβασική ισορροπία και μεταφορά οξυγόνου Η συγκέντρωση των ιόντων υδρογόνου στο ECF φυσιολογικά διατηρείται μέσα σε πολύ στενά όρια. Για

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογία-Ι. Ουροποιητικό σύστημα. Ισοζύγιο νερού και ηλεκτρολυτών. Β. Στεργίου Μιχαηλίδου Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Πειραματικής Φυσιολογίας

Φυσιολογία-Ι. Ουροποιητικό σύστημα. Ισοζύγιο νερού και ηλεκτρολυτών. Β. Στεργίου Μιχαηλίδου Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Πειραματικής Φυσιολογίας Φυσιολογία-Ι Ουροποιητικό σύστημα Ισοζύγιο νερού και ηλεκτρολυτών Β. Στεργίου Μιχαηλίδου Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Πειραματικής Φυσιολογίας Κύριες λειτουργίες των νεφρών Ρύθμιση του όγκου των υγρών του

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

Version 7.2, 10/2006 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

Version 7.2, 10/2006 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Version 7.2, 10/2006 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Lactated Ringer s Injection/Fresenius, (3,1+0,3+6+0,2)g, ενέσιμο διάλυμα για έγχυση

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση των χασμάτων αίματος. Χρήση του ωσμωτικού χάσματος και του χάσματος ανιόντων των ούρων

Χρήση των χασμάτων αίματος. Χρήση του ωσμωτικού χάσματος και του χάσματος ανιόντων των ούρων Χρήση των χασμάτων αίματος. Χρήση του ωσμωτικού χάσματος και του χάσματος ανιόντων των ούρων Κώστας Μαυροματίδης Διευθυντής Νεφρολογικού Τμήματος Γενικού Νοσοκομείου Κομοτηνής «Σισμανόγλειο» 1. Χάσμα ανιόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ

ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΣΩΛΗΝΑΡΙΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Γυναίκα 27 ετών, κατά την 26η εβδομάδα κύησης, επισκέπτεται τον γυναικολόγο της στα πλαίσια προγεννητικού ελέγχου. Έχει ελεύθερο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Πειραματικής Φυσιολογίας, Ιατρική Σχολή ΑΠΘ, Διευθυντής: Καθηγητής κ. Γεώργιος Ανωγειανάκις

Εργαστήριο Πειραματικής Φυσιολογίας, Ιατρική Σχολή ΑΠΘ, Διευθυντής: Καθηγητής κ. Γεώργιος Ανωγειανάκις 1 Πόσα λίτρα πρόουρο σχηματίζονται ημερησίως; α) 15-18 L β) 1,5-1,7 L γ) 170-180 L δ) 1700-1800 L ε) 100-120 L 2. Ποιο τμήμα του νεφρού ανήκει στον μυελό του νεφρού; α) Τα νεφρικά σωμάτια β) Η κάψα του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ & ΥΠΟΞΑΙΜΙΚΗ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ

ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ & ΥΠΟΞΑΙΜΙΚΗ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ & ΥΠΟΞΑΙΜΙΚΗ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ Επαμεινώνδας Ν. Κοσμάς Δ/ντής 3ης Πνευμον. Κλινικής ΝΝΘΑ Σωτηρία Η ΠΟΡΕΙΑ ΤΟΥ ΟΞΥΓΟΝΟΥ Από την ατμόσφαιρα στους ιστούς ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΡΑ & ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΕΣ (ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ)

ΥΓΡΑ & ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΕΣ (ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ) ΥΓΡΑ & ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΕΣ (ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ) ΡΟΒΙΘΗΣ ΜΙΧΑΗΛ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ ΤΕ, MMEDsci in Clinical Nursing 1 Ο ΜΑΘΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ 3 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΥΓΡΑ & ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΕΣ (ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ) Τα ολικό ποσό του νερού

Διαβάστε περισσότερα

Ρύθµιση του ισοζυγίου Νατρίου και Νερού

Ρύθµιση του ισοζυγίου Νατρίου και Νερού Ρύθµιση του ισοζυγίου Νατρίου και Νερού Περιεχόµενα: Ισοζύγιο Σωµατικού Νατρίου και Ύδατος Νεφρική επεξεργασία Νατρίου και Ύδατος Νεφρική ρύθµιση Νατρίου Νεφρική ρύθµιση ύδατος ίψα και όρεξη άλατος Ρύθµιση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΗ ΟΥΣΙΑ χημική ουσία που δεν παράγεται στον οργανισμό και εισαγόμενη στον οργανισμό δεν αξιοποιείται για την εξασφάλιση ενέργειας ή σύνθεση

Διαβάστε περισσότερα

ηλικία περιεκτικότητα σε λίπος φύλο

ηλικία περιεκτικότητα σε λίπος φύλο ΥΓΡΑ ΤΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ Το ύδωρ αποτελεί το 60% του βάρους σώματος α) από την ηλικία (νεογνά 75%) β) περιεκτικότητα σε λίπος (ο λιπώδης ιστός έχει μικρή περιεκτικότητα σε ύδωρ) γ) το φύλο ( το ύδωρ είναι λιγότερο

Διαβάστε περισσότερα

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ΤΟΥΛΟΥΜΤΖΗ ΜΑΡΙΑ Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ώρες πριν την προσέλευση Αίσθημα ζάλης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 13: ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Η χορήγηση διατροφής δεν ΠΡΕΠΕΙ να ξεπερνά την ικανότητα χρησιμοποίησης/οξείδωσης τους απο τον οργανισμό ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακά ευρήματα μεταβολικής αλκάλωσης

Εργαστηριακά ευρήματα μεταβολικής αλκάλωσης Εργαστηριακά ευρήματα μεταβολικής αλκάλωσης Ηλίας Δ. Θώδης Αναπληρωτής Καθηγητής Νεφρολογίας Ιατρικής Σχολής Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης Κώστας Μαυροματίδης Διευθυντής Νεφρολογικού Τμήματος Γενικού

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία της μεταβολικής οξέωσης σε ΧΝΝ (πριν το τελικό στάδιο) με φρούτα και λαχανικά

Θεραπεία της μεταβολικής οξέωσης σε ΧΝΝ (πριν το τελικό στάδιο) με φρούτα και λαχανικά Θεραπεία της μεταβολικής οξέωσης σε ΧΝΝ (πριν το τελικό στάδιο) με φρούτα και λαχανικά Θεόδωρος Ελευθεριάδης Επίκουρος Καθηγητής Νεφρολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Υπάρχουν πειραματικά δεδομένα που τεκμηριώνουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ

ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΣΩΛΗΝΑΡΙΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Γυναίκα 27 ετών, κατά την 26η εβδομάδα κύησης, επισκέπτεται τον γυναικολόγο της στα πλαίσια προγεννητικού ελέγχου. Έχει ελεύθερο

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανισμοί διατήρησης της μεταβολικής αλκάλωσης

Μηχανισμοί διατήρησης της μεταβολικής αλκάλωσης Μηχανισμοί διατήρησης της μεταβολικής αλκάλωσης Χρήστος Κατσίνας Νεφρολόγος, Υπεύθυνος Μονάδας Τεχνητού Νεφρού Γενικού Νοσοκομείου Πτολεμαΐδας «Μποδοσάκειο» 1. Εισαγωγή Η εγκατάσταση καθώς και η διατήρηση

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο 1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Η σταθερά Κ w στους 25 ο C έχει τιµή 10-14 : α.

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικές επιδράσεις της οξέωσης της υπερκαπνίας των βαριά πασχόντων ασθενών

Συστηματικές επιδράσεις της οξέωσης της υπερκαπνίας των βαριά πασχόντων ασθενών Συστηματικές επιδράσεις της οξέωσης της υπερκαπνίας των βαριά πασχόντων ασθενών Γιώργος Κουλιάτσης, Πνευμονολόγος, Επιμελητής Β Κλινικής Εντατικής Θεραπείας, ΠΓΝ Έβρου Εισαγωγή- Υπερκαπνία, Οξέωση, Οξυαιμία

Διαβάστε περισσότερα

Πεπτικός σωλήνας Κύρια λειτουργία του είναι η εξασφάλιση του διαρκούς ανεφοδιασμού του οργανισμού με νερό, ηλεκτρολύτες και θρεπτικά συστατικά.

Πεπτικός σωλήνας Κύρια λειτουργία του είναι η εξασφάλιση του διαρκούς ανεφοδιασμού του οργανισμού με νερό, ηλεκτρολύτες και θρεπτικά συστατικά. Πεπτικός σωλήνας Κύρια λειτουργία του είναι η εξασφάλιση του διαρκούς ανεφοδιασμού του οργανισμού με νερό, ηλεκτρολύτες και θρεπτικά συστατικά. Στον πεπτικό σωλήνα πραγματοποιείται ο τεμαχισμός της τροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΝΕΦΡΙΔΙΑ ΚΟΡΤΙΖΟΛΗ

ΕΠΙΝΕΦΡΙΔΙΑ ΚΟΡΤΙΖΟΛΗ ΕΠΙΝΕΦΡΙΔΙΑ ΚΟΡΤΙΖΟΛΗ Μεταβολισμός της κορτιζόλης Η κορτιζόλη μεταβολίζεται στο ήπαρ. Στην συνέχεια οι μεταβολίτες συζευγνύνται με γλυκουρονιδικές και θειικές ομάδες, γίνονται υδατοδιαλυτά, εισέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Μέρος Β Δρ. Ανδρέας Φλουρής Ερευνητής Περιβαλλοντικής Φυσιολογίας Κέντρο Έρευνας, Τεχνολογίας και Ανάπτυξης Θεσσαλίας ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ ΣΤΙΣ ΚΥΨΕΛΙΔΕΣ 2 ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αυτoϊοντισμός του νερού ph

Αυτoϊοντισμός του νερού ph Αυτoϊοντισμός του νερού ph Το καθαρό νερό είναι ηλεκτρολύτης; Το καθαρό νερό είναι ομοιοπολική ένωση και θα περιμέναμε να είναι μην εμφανίζει ηλεκτρική αγωγιμότητα. Μετρήσεις μεγάλης ακρίβειας όμως έδειξαν

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία μεταβολικής αλκάλωσης

Θεραπεία μεταβολικής αλκάλωσης Θεραπεία μεταβολικής αλκάλωσης Μεταβολική αλκάλωση ΙΙ Γεώργιος Λιάμης Λέκτορας Παθολογίας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1. Εισαγωγή H μεταβολική αλκάλωση (ΜΑ) αποτελεί μία διαταραχή της οξεοβασικής

Διαβάστε περισσότερα

Συµπύκνωση αραίωση ούρων

Συµπύκνωση αραίωση ούρων Συµπύκνωση αραίωση ούρων Boron σελ 1075-1091 Συµπυκνωµένα ούρα υπερωσµωτικά σε σχέση µε τη συγκέντρωση του πλάσµατος Η ικανότητα των νεφρών να παράγουν υπερωσµωτικά ούρα αποτελεί καθοριστικό παράγοντα

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογία-Ι. Ουροποιητικό σύστημα. Λειτουργία νεφρικών σωληναρίων. Β. Στεργίου Μιχαηλίδου Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Πειραματικής Φυσιολογίας

Φυσιολογία-Ι. Ουροποιητικό σύστημα. Λειτουργία νεφρικών σωληναρίων. Β. Στεργίου Μιχαηλίδου Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Πειραματικής Φυσιολογίας Φυσιολογία-Ι Ουροποιητικό σύστημα Λειτουργία νεφρικών σωληναρίων Β. Στεργίου Μιχαηλίδου Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Πειραματικής Φυσιολογίας Ισοζύγιο νερού Επηρεάζεται από την : Ισορροπία μεταξύ πρόσληψης

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Φυσιολογίας του ουροποιητικού συστήματος

Στοιχεία Φυσιολογίας του ουροποιητικού συστήματος ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Μάθημα: Xειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ Ενότητα: Οι λειτουργίες του νεφρού Στοιχεία Φυσιολογίας του ουροποιητικού συστήματος ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Άνδρας77 ετώνμεδύσπνοια, οιδήματακαιυποκαλιαιμία. Διαφορική Διάγνωση

Άνδρας77 ετώνμεδύσπνοια, οιδήματακαιυποκαλιαιμία. Διαφορική Διάγνωση Άνδρας77 ετώνμεδύσπνοια, οιδήματακαιυποκαλιαιμία Διαφορική Διάγνωση Γεροβασίλη Βίκυ Ειδικευόµενη Ε Παθολογικής Κλινικής ιευθ: Αθανάσιος Σκουτέλης ΣτοιχείαΑπόΚλινικήΕικόνα Πρόσφατη έναρξη Απορρύθμιση Αρτηριακής

Διαβάστε περισσότερα

Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή - ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων

Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή - ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων 1. Τι εννοούμε όταν λέμε «η γλώσσα της Χημείας»; Η χημεία είναι μια συμβολική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΛΙΠΑΡΩΝ ΟΞΕΩΝ II ΚΕΤΟΝΟΣΩΜΑΤΑ

ΑΠΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΛΙΠΑΡΩΝ ΟΞΕΩΝ II ΚΕΤΟΝΟΣΩΜΑΤΑ ΑΠΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΛΙΠΑΡΩΝ ΟΞΕΩΝ II ΚΕΤΟΝΟΣΩΜΑΤΑ ΗΠΑΡ VLDL Ανασκόπηση μεταβολισμού λιπιδίων & λιποπρωτεϊνών ΤΡΟΦΗ ΛΙΠΩΔΗΣ ΙΣΤΟΣ ΗΠΑΡ Κυκλοφορία Χυλομικρά Λιπαρά οξέα HDL LDL VLDL ΗΠΑΡ Τριγλυκερίδια Φωσφολίπιδια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΙΙ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Πεχαμετρία Προσδιορισμός των σταθερών διάστασης μονοπρωτικών και πολυπρωτικών οξέων από μετρήσεις ph

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΙΙ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Πεχαμετρία Προσδιορισμός των σταθερών διάστασης μονοπρωτικών και πολυπρωτικών οξέων από μετρήσεις ph ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΙΙ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Πεχαμετρία Προσδιορισμός των σταθερών διάστασης μονοπρωτικών και πολυπρωτικών οξέων από μετρήσεις ph Ιωάννης Πούλιος ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τι ορίζεται ως επίδραση κοινού ιόντος σε υδατικό διάλυμα ασθενούς ηλεκτρολύτη;

Τι ορίζεται ως επίδραση κοινού ιόντος σε υδατικό διάλυμα ασθενούς ηλεκτρολύτη; Τι ορίζεται ως επίδραση κοινού ιόντος σε υδατικό διάλυμα ασθενούς ηλεκτρολύτη; Επίδραση κοινού ιόντος έχουμε όταν σε διάλυμα ασθενούς ηλεκτρολύτη προσθέσουμε έναν άλλο ηλεκτρολύτη που έχει κοινό ιόν με

Διαβάστε περισσότερα

Β. Βλασοπούλου Ενδοκρινολόγος Ενδοκρινολογικό Τμήμα Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ«Ο Ευαγγελισμός»

Β. Βλασοπούλου Ενδοκρινολόγος Ενδοκρινολογικό Τμήμα Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ«Ο Ευαγγελισμός» Β. Βλασοπούλου Ενδοκρινολόγος Ενδοκρινολογικό Τμήμα Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ«Ο Ευαγγελισμός» Γυναίκα58 ετώνδιακομίστηκεστατεπμεβυθιότητα& εμπύρετοαπό3ημέρου. Κοιλιακήπαχυσαρκία, τραχύαναπνευστικόψιθύρισμα,αραιοί

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώνει ορμόνες, που αυξάνουν την πίεση του αίματος στους νεφρούς και επηρεάζουν την παραγωγή ερυθροκυττάρων

Απελευθερώνει ορμόνες, που αυξάνουν την πίεση του αίματος στους νεφρούς και επηρεάζουν την παραγωγή ερυθροκυττάρων ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Το ουροποιητικό σύστημα (εικ.6.2), αποτελείται από τους νεφρούς, τους ουρητήρες, την ουροδόχο κύστη και την ουρήθρα. Στους νεφρούς μικρά μόρια απομακρύνονται από το αίμα. Πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

Με εκτίμηση Εκ μέρους της οργανωτικής επιτροπής Κωνσταντίνος Μαυροματίδης Διευθυντής Νεφρολογικού Τμήματος Γ.Ν. Κομοτηνής «Σισμανόγλειο»

Με εκτίμηση Εκ μέρους της οργανωτικής επιτροπής Κωνσταντίνος Μαυροματίδης Διευθυντής Νεφρολογικού Τμήματος Γ.Ν. Κομοτηνής «Σισμανόγλειο» Χαιρετισμός Αγαπητοί συνάδελφοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε στο 9 ο Ετήσιο Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο Υγρών, Ηλεκτρολυτών και Οξεοβασικής Ισορροπίας που θα διεξαχθεί στις 25 & 26 Σεπτεμβρίου 2015

Διαβάστε περισσότερα

Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία

Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία Α) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΜΕΤΑΛΛΑ Στοιχείο Σύμβολο Σθένος Νάτριο Να 1 Κάλιο Κ 1 Μαγνήσιο Mg 2 Ασβέστιο Ca 2 Σίδηρος Fe 2 ή 3 Χαλκός Cu 2 Ψευδάργυρος Zn 2 Λίθιο Li 1 Άργυρος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2013 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2013 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2013 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ Α Α1:γ Α2:β Α3:δ Α4:β Α5:α)διαφορές θεωρίας του Arrhenius- Brönsted

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Χριστίνα Δάλλα Λέκτορας Φαρμακολογίας Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών cdalla@med.uoa.gr www.med.uoa.gr/pharmacology Ισχύς (potency) ενός φαρμάκου (συνήθως εκφράζεται σε

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. ii. Στις βάσεις κατά Arrhenius, η συμπεριφορά τους περιορίζεται μόνο στο διαλύτη H 2 O.

ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. ii. Στις βάσεις κατά Arrhenius, η συμπεριφορά τους περιορίζεται μόνο στο διαλύτη H 2 O. ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ Α Α1 γ Α2 β Α3 δ Α4 β Α5. α. i. Βάσεις κατά Arrhenius είναι οι ενώσεις που όταν διαλυθούν στο H 2 O δίνουν OH ενώ κατά Bronsted Lowry είναι οι ουσίες που μπορούν να δεχτούν ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΥΠΟ/ΥΠΕΡ ΚΑΛΙΑΙΜΙΑ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΣΙΜΙΧΟΔΗΜΟΣ, ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΥΠΟ/ΥΠΕΡ ΚΑΛΙΑΙΜΙΑ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΣΙΜΙΧΟΔΗΜΟΣ, ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΥΠΟ/ΥΠΕΡ ΚΑΛΙΑΙΜΙΑ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΣΙΜΙΧΟΔΗΜΟΣ, ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΚΑΛΙΟ Το σημαντικότερο ενδοκυττάριο κατιόν Διαδραματίζει σημαντικό στη φυσιολογία

Διαβάστε περισσότερα

Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 7. Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 3: Οξέα, Βάσεις, Ιοντική ισορροπία Θέµατα Σωστού / Λάθους Πανελληνίων, ΟΕΦΕ, ΠΜ Χ

Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 7. Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 3: Οξέα, Βάσεις, Ιοντική ισορροπία Θέµατα Σωστού / Λάθους Πανελληνίων, ΟΕΦΕ, ΠΜ Χ Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 7 Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 3: Οξέα, Βάσεις, Ιοντική ισορροπία Θέµατα Σωστού / Λάθους Πανελληνίων, ΟΕΦΕ, ΠΜ Χ ιάλυµα NaHSO 4 0,1 M έχει ph > 7 στους 25 ο C. Πανελλήνιες

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών

Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Το άσθμα είναι μία νόσος με διακυμάνσεις Συμπτώματα & προσαρμογή θεραπείας Παροξυσμοί Χορήγηση per os

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Χημεία της ζωής 1 2.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Η Βιολογία μπορεί να μελετηθεί μέσα από πολλά και διαφορετικά επίπεδα. Οι βιοχημικοί, για παράδειγμα, ενδιαφέρονται περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

Ρύθμιση του ενδοκυττάριου ph. Σπ. Μιχαήλ

Ρύθμιση του ενδοκυττάριου ph. Σπ. Μιχαήλ Ρύθμιση του ενδοκυττάριου ph Σπ. Μιχαήλ Επίδραση του ενδοκυττάριου ph στις κυτταρικές λειτουργίες Κυτταρικός μεταβολισμός Μυϊκή συστολή Κυτταροσκελετός Διακυτταρική σύνδεση Διαμεμβρανική αγωγιμότητα Ενδοκυττάρια

Διαβάστε περισσότερα

Βρέφη 0-12 μηνών. Παιδιά 4-8 ετών. Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών. Ενήλικες > 50 ετών. Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες

Βρέφη 0-12 μηνών. Παιδιά 4-8 ετών. Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών. Ενήλικες > 50 ετών. Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες ΙΧΝΟΣΤΟΙΧΕΙΑ Ασβέστιο Συνιστώμενη ημερήσια πρόσληψη ασβεστίου Βρέφη 0-12 μηνών Παιδιά 1-3 ετών Παιδιά 4-8 ετών Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών Ενήλικες 19-50 ετών Ενήλικες > 50 ετών Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3 Κυκλοφορικό Σύστημα Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Η μεταφορά των θρεπτικών ουσιών στα κύτταρα και των ιστών και η απομάκρυνση από αυτά των άχρηστων γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

3.15 Μέτρηση ph Ρυθμιστικά Διαλύματα

3.15 Μέτρηση ph Ρυθμιστικά Διαλύματα 3.15 Μέτρηση ph Ρυθμιστικά Διαλύματα 1. Οι περιοχές ph αλλαγής χρώματος των δύο δεικτών είναι: Πορτοκαλί του μεθυλίου: 3,1 4,5 (σε ph < 3,1 χρωματίζει το διάλυμα κόκκινο και σε ph > 4,5 χρωματίζει το διάλυμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 22/05/2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: XHMEIA-BIOXHMEIA ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΘΕΜΑ Α A1. δ A2. β A3. Λάθος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ

ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ε. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ(ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΩΝ) ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΑΝΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΠΝΕΥΜΟΝΕΣ ΠΛΕΥΡΑ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΦΑΡΥΓΓΑΣ ΛΑΡΥΓΓΑΣ ΤΡΑΧΕΙΑ ΒΡΟΓΧΟΙ

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΠΝΕΥΜΟΝΕΣ ΠΛΕΥΡΑ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΦΑΡΥΓΓΑΣ ΛΑΡΥΓΓΑΣ ΤΡΑΧΕΙΑ ΒΡΟΓΧΟΙ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΦΑΡΥΓΓΑΣ ΛΑΡΥΓΓΑΣ ΤΡΑΧΕΙΑ ΒΡΟΓΧΟΙ ΠΝΕΥΜΟΝΕΣ ΠΛΕΥΡΑ 1 ΑΕΡΙΣΜΟΣ Ατμοσφαιρικός αέρας= 78,6% άζωτο 20,5%

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΦΡΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ: ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

ΝΕΦΡΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ: ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΝΕΦΡΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ: ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΑΡΙΑΝΝΑ Α. ΝΤΑΛΑΜΑΓΚΑ, MD, MSc, MPH, PhD ΙΑΤΡΟΣ-ΒΙΟΠΑΘΟΛΟΓΟΣ ΕΠ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΝ/ΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ «ΑΤΤΙΚΟΝ»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Οι οργανισμοί εξασφαλίζουν ενέργεια, για τις διάφορες λειτουργίες τους, διασπώντας θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή τους. Όμως οι φωτοσυνθετικοί

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολισμός του γλυκογόνου. Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση. Από που προέρχεται το μυϊκό και ηπατικό γλυκογόνο;

Μεταβολισμός του γλυκογόνου. Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση. Από που προέρχεται το μυϊκό και ηπατικό γλυκογόνο; Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση Μεταβολισμός του γλυκογόνου Το γλυκογόνο είναι ο αφθονότερος υδατάνθρακας των ζώων Το γλυκογόνο αποθηκεύεται κυρίως στο ήπαρ (3-7% κατά βάρος) και στους μύες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 3: ΗΠΑΤΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΗΠΑΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών αναγκών Πρόληψη της απώλειας βάρους Ενίσχυση προγράμματος αποκατάστασης ΕΡΓΑΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

2. Χημικές Αντιδράσεις: Εισαγωγή

2. Χημικές Αντιδράσεις: Εισαγωγή 2. Χημικές Αντιδράσεις: Εισαγωγή ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: Η ιοντική θεωρία των διαλυμάτων Μοριακές και ιοντικές εξισώσεις Αντιδράσεις καταβύθισης Αντιδράσεις οξέων-βάσεων Αντιδράσεις οξείδωσης-αναγωγής Ισοστάθμιση

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να διαπιστώνουμε τον όξινο χαρακτήρα σε προϊόντα καθημερινής χρήσης Να ορίζουμε τα οξέα κατά τον Arrhenius

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 «Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» Ηλίας Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα Ειδικό φροντιστήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2013

ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2013 ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. Α1. Πολυμερισμό 1,4 δίνει η ένωση:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Η κεντρική υπνική άπνοια (central sleep apnea - CSA) συναντάται σε ποσοστό 5-10% όλων των ασθενών με διαταραχή της αναπνοής στον ύπνο (sleep-disordered breathing

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρικό νευρικό σύστημα. Το νευρικό σύστημα αποτελείται από ένα κεντρικό και ένα

Κεντρικό νευρικό σύστημα. Το νευρικό σύστημα αποτελείται από ένα κεντρικό και ένα Κεντρικό νευρικό σύστημα. Το νευρικό σύστημα αποτελείται από ένα κεντρικό και ένα περιφερικό τμήμα. Το κεντρικό τμήμα του νευρικού συστήματος ονομάζεται κεντρικό νευρικό σύστημα (ΚΝΣ) και αποτελείται από

Διαβάστε περισσότερα

VA ομάδα. ii CH3CH2OH 4I2 6NaOH HCOONa CHI3 5NaI 5H iii CH3CH O 2AgNO3 3NH3 H2O CH3COONH4 Ag 2NH4NO3

VA ομάδα. ii CH3CH2OH 4I2 6NaOH HCOONa CHI3 5NaI 5H iii CH3CH O 2AgNO3 3NH3 H2O CH3COONH4 Ag 2NH4NO3 Α Π Α Ν Τ Η Σ Ε Ι Σ Θ Ε Μ Α Τ Ω Ν Π Α Ν Ε Λ Λ Α Δ Ι Κ Ω Ν Ε Ξ Ε Τ Α Σ Ε Ω Ν 2 0 1 Χ Η Μ Ε Ι Α Θ Ε Τ Ι Κ Η Σ Κ Α Τ Ε Υ Θ Υ Ν Σ Η Σ Γ Λ Υ Κ Ε Ι Ο Υ 2 9. 0 5. 2 0 1 ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4

Διαβάστε περισσότερα

Φλοιοτρόπος ορμόνη ή Κορτικοτροπίνη (ACTH) και συγγενή πεπτίδια

Φλοιοτρόπος ορμόνη ή Κορτικοτροπίνη (ACTH) και συγγενή πεπτίδια ΕΠΙΝΕΦΡΙΔΙΑ Φλοιοτρόπος ορμόνη ή Κορτικοτροπίνη (ACTH) και συγγενή πεπτίδια 39 αμινοξέα Μ.Β. 4500 προοπιομελανοκορτίνη(pomc) 1. κορτικοτροπίνη (ACTH), 2. β λιποτροφίνη (β LPH), 3. γ λιποτροφίνη (γ LPH),

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Ζήτηµα 1ο Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 000 Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ένα υδατικό διάλυµα χαρακτηρίζεται ουδέτερο στους

Διαβάστε περισσότερα

AMINOPLASMAL HEPA-10%

AMINOPLASMAL HEPA-10% AMINOPLASMAL HEPA-10% ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1.ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Αminoplasmal Hepa 10% 2.ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Τα 1000ml διαλύματος περιέχουν: L-Isoleucin

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογία-Ι. Ουροποιητικό σύστημα

Φυσιολογία-Ι. Ουροποιητικό σύστημα Φυσιολογία-Ι Ουροποιητικό σύστημα Συμπύκνωση και αραίωση των ούρων Β. Στεργίου Μιχαηλίδου Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Πειραματικής Φυσιολογίας Συμπύκνωση και αραίωση των ούρων Η ποσότητα ούρων που παράγεται

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF.

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 10 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ Περιγραφή της περίπτωσης Άνδρας 43 ετών εισάγεται σε κλινική λόγω επιγαστραλγίας. Μετά από έλεγχο ετέθη η διάγνωση του πεπτικού

Διαβάστε περισσότερα