ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΙΔΙΟΥ. Έντεκα Λεπτά. Η Βερόνικα Αποφασίζει να Πεθάνει. Ο Αλχημιστής. Ο Αλχημιστής. Εικονογράφηση: MOEBIUS ΜΟΕBIUS

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΙΔΙΟΥ. Έντεκα Λεπτά. Η Βερόνικα Αποφασίζει να Πεθάνει. Ο Αλχημιστής. Ο Αλχημιστής. Εικονογράφηση: MOEBIUS ΜΟΕBIUS"

Transcript

1

2 ι ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΙΔΙΟΥ Έντεκα Λεπτά Η Βερόνικα Αποφασίζει να Πεθάνει Ο Αλχημιστής Ο Αλχημιστής. Εικονογράφηση: MOEBIUS ΜΟΕBIUS Ο Διάβολος και η Δεσποινίδα Πριμ Στις Όχθες τον Ποταμού Πιέδρα Κάθισα κι Έκλαψα Το Εγχειρίδιο τον Πολεμιστή τον Φωτός Το Πέμπτο Βουνό

3 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ

4 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ Μετάφραση: ΝΤΙΝΑ ΣΙΔΕΡΗ ΕΚΔΟΤΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΛΙΒΑΝΗ ΑΘΗΝΑ 2000

5 Σειρά: ΞΕΝΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Τίτλος πρωτοτύπου: O Ο DIARIO ϋιακιο DE ϋε UM ϋμ ΜΑΟΟ MAGO Συγγραφέας: PAULO ΡΑΙΛΟ COELHO ΟΟΕΕΗΟ Οοργπ 1ιΙ Copyright Paulo Ρϊΐιΐο Coelho, Οοείηο, 1987 Οοργτί^ηι Copyright 2000 για την ελληνική γλώσσα: ΕΚΔΟΤΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΛΙΒΑΝΗ ΑΒΕ Σόλωνος Αθήνα. Τηλ.: , ϊέχ: ηιΐρ:/λν\ν\ν.ην3ηΐ5. Γ Αυτή η ε'κδοση πραγματοποιήθηκε με τη συγκατάθεση των 33πΐ ^τάί Αδοάϊάοϊ, Βαρκελώνη, Ισπανία. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική, μερική ή περιληπτική, ή η απόδοση κατά παράφραση ή διασκευή του περιεχομε'νου του βιβλίου με οποιονδήποτε τρόπο, μηχανικό, ηλεκτρονικό, φωτοτυπικό, ηχογράφησης ή άλλο, χωρίς προηγουμένη γραπτή άδεια του εκδότη. Νόμος 2121/1993 και κανόνες του Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα. ISBN

6 «οι δε είπον Κύριε, ιδού μάχαιραι ώδε δύο - ό δέ είπεν αύτοϊς ίκανόν έστι». Κατά Λουκάν Ευαγγέλιο, κεφ. ΚΒ', στίχ. 38

7 Περιεχόμενα Πρόλογος 15 Η άφιξη 25 Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ 35 Η Άσκηση του Σπόρου 53 Ο δημιουργός και το δημιούργημα 57 Η Άσκηση της Ταχύτητας 67 Η σκληρότητα 79 Η Άσκηση της Σκληρότητας 94 Ο Αγγελιαφόρος 99 Η Τελετουργία του Αγγελιαφόρου 112 Η αγάπη 123 Το Ξύπνημα της Διαίσθησης 142 Ο γάμος 147 Ο ενθουσιασμός 165 Το Τελετουργικό της Γαλάζιας Σφαίρας 178 9

8 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ Ο θάνατος 185 Η Άσκηση του Θαμμένου Ζωντανού 200 Τα προσωπικά ελαττώματα 211 Η κατάκτηση 219 Η Ανάσα του ΚΑΜ 238 Η τρέλα 241 Η Άσκηση των Σκιών 255 Το τάγμα της υπακοής 271 Η Άσκηση της Ακρόασης 284 Η Παράδοση 299 Η Άσκηση του Χοροΰ 309 Θεμπρέρο 327 Επίλογος: Σαντιάγο δε Κομποστέλα

9 ΠΆΝΕ ΔΈΚΑ ΧΡΟΝΙΆ από τότε που μπήκα σ' ένα σπιτάκι, στο Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ, σίγουρος πας έχανα το χρόνο μου. Ε κείνη τψ εποχή 1 η πνευματική μου αναζήτηση συνδεόταν με την ιδέα πως υπήρχαν μυστικά, μυστηριώδεις δρόμοι, άνθρωποι ι κανοί να καταλάβουν και να ελέγξουν πράγματα απαγορευμένα στην πλειονότητα των θνητών. Έτσι το να διανύσεις «το δρόμο των κοινών ανθρώπων» φαινόταν ένα σχέδιο χωρίς ενδιαφέρον. Ένα μέρος της γενιάς μου -κι εγώ μαζί- αφέθηκε να σαγηνευτεί από αιρέσεις και μυστικιστικές οργανώσεις και την πεποίθηση πως καθετί δύσκολο και περίπλοκο μας οδηγεί πάντα στην κατανόηση του μυστηρίου της ζωής. Αυτό το πλήρωσα πολύ ακριβά το Ωστόσο, σαν πέρασε ο φόβος, η γοητεία του απόκρυφου εγκαταστάθηκε στη ζωή μου. Γι αυτό, ό ταν ο Δάσκαλος μου μου μίλησε για το δρόμο του Αγίου Ιακώβου, βρήκα την ιδέα αυτού του προσκυνήματος κουραστική κι ανώφελη. Σκέφτηκα μάλιστα να εγκαταλείψω το RΑΜ, μια μικρή, ασήμαντη αδελφότητα βασισμένη στην προφορική μεταβίβαση του συμβολικού λόγου. Όταν, τελικά, οι περιστάσεις μ' έσπρωξαν να πραγματο- 11

10 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ ποιήσω αυτό που μου ζψούσε ο Δάσκαλος μου, αποφάσισα να το κάνω με το δικό μου τρόπο. Στην αρχή του προσκυνήματος, ηροσπάθησα να μετατρέψω τον Πετρους σε μάγο δον Χουάν, πρόσωπο στο οποίο καταφεύγει ο συγγραφέας Κάρλος Καστανέντα για να εξηγήσει τψ επαφή του με το παράδοξο. Πίστευα πως με λίγη φαντασία θα μπορούσα να κάνω ευχάριστη την ε μπειρία του δρόμου του Αγίου Ιάκωβου και ν' αντικαταστήσω το φανερό με το απόκρυφο, το απλό με το περίπλοκο, το φωτεινό με το μυστηριώδες. Αλλά ο Πετρους αντιστάθηκε κάθε φορά που επιχείρησα να τον μεταμορφώσω σε ήρωα. Αυτό έκανε πολύ δύσκολη τη σχέση μας και, τελικά, χωρίσαμε νιώθοντας πως αυτή η οικειότητα δε μας είχε οδηγήσει πουθενά. Πολύ καιρό μετά το χωρισμό μας, κατάλαβα τι μου είχε προσφέρει τούτη η εμπειρία. Σήμερα αυτή η επίγνωση είναι ό,τι πιο πολύτιμο κατέχω: το εξαιρετικό, το παράδοξο βρίσκεται στο δρόμο των κοινών ανθρώπων. Μου επιτρέπει να ριψοκινδυνεύω για να φτάσω στο όριο αυτού που πιστεύω. Αυτή είναι που μου έδωσε το θάρρος να γράψω το πρώτο μου βιβλίο, Το Ημερολόγιο Ενός Μάγου. Μου έδωσε τη δύναμη ν' αγωνιστώ γι αυτό, ακόμα κι όταν μου έλεγαν πως ήταν αδύνατο να ζήσει ένας Βραζιλιάνος από τη λογοτεχνία. Με βοήθησε να βρίσκω την αξιοπρέπεια και την καρτερία στον Καλό Αγώνα που πρέπει να κάνω κάθε μέρα με τον εαυτό μου, αν θέλω να ε- 12

11 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ ξακολουθήσω να διατρέχα «το δρόμο των κοινών ανθρώπων». Δεν ξαναείδα τον οδηγό μου. Όταν εκδόθηκε το βιβλίο στη Βραζιλία, επιχείρησα να έρθω σ' επαφή μαζί του, αλλά δε μου απάντησε. Όταν κυκλοφόρησε η αγγλική μετάφραση, χάρηκα με την ιδέα πως θα μηορούσε επιτέλους να διαβάσει την εκδοχή μου γι' αυτό που είχαμε ζήσει μαζί. Προσπάθησα και πάλι να επικοινωνήσω μαζί του, αλλά είχε αλλάξει αριθμό τηλεφώνου. Δέκα χρόνια αργότερα, Το Ημερολόγιο Ενός Μάγου κυκλοφόρησε στη χώρα του ταξιδιού μου. Τον Πέτρους τον πρωτοσυνάντησα σε γαλλικό έδαφος. Ελπίζω ν' ανταμώσουμε μια μέρα, για να μπορέσω να του πω: «Ευχαριστώ, σου αφιερώνω αυτό το βιβλίο». Πάουλο Κοέλο 13

12 Πρόλογος «ΚΑΙ, ΜΠΡΟΣΤΆ ΣΤΟ ΙΕΡΌ ΠΡΌΣΩΠΟ ΤΟΥ RAM, ν' αγγίζεις με τα χέρια σου το Λόγο της ζωής και να δέχεσαι τέτοια δύναμη, ώστε να γίνεσαι μάρτυρας του ως τα πέρατα της Γης!» Ο Δάσκαλος ΰψωσε το καινούριο μου σπαθί χωρίς να το βγάλει από το θηκάρι του. Οι φλόγες τριζοβόλησαν στη φωτιά, ευνοϊκό σημάδι, που έδειχνε πως το τελετουργικό έπρεπε να συνεχιστεί. Έσκυψα τότε κι άρχισα να σκάβω με τα χέρια τη γη μπροστά μου. Ήταν η νΰχτα της 2ας Ιανουαρίου του 1986 και βρισκόμασταν στην κορφή ενός βουνού της Σέρα ντου Μαρ, κοντά στο σημείο που τ' ονομάζουν Μαύρες Βελόνες. Εκτός από το Δάσκαλο μου κι εμένα, ήταν παρόντες η γυναίκα μου, ένας από τους μαθητές μου, έ νας ντόπιος οδηγός κι ένας εκπρόσωπος της μεγάλης 15

13 ΠΑΟΥΛΟΚΟΕΛΟ αδελφότητας που συνέδεε τα εσωτερικά τάγματα όλου του κόσμου, γνωστής με το όνομα Παράδοση. Και οι πέντε -συμπεριλαμβανομένου και του οδηγού, που είχε ενημερωθεί εκ των προτέρων για το τι θα συνέβαινε- συμμετείχαν στην ανακήρυξη μου ως Δασκάλου του τάγματος του RΑΜ, μιας παλιάς χριστιανικής α δελφότητας που είχε ιδρυθεί το Είχα σκάψει στο έδαφος μια ρηχή αλλά πλατιά τρύπα. Χτύπησα με επισημότητα τη γη και πρόφερα τα λόγια του τελετουργικού. Τότε πλησίασε η γυναίκα μου. Μου έδωσε το σπαθί που με είχε υπηρετήσει πάνω α πό δέκα χρόνια και ήταν ο βοηθός μου όλο αυτό τον καιρό. Απέθεσα το σπαθί μέσα στην τρύπα, το σκέπασα με χώμα και πατΐκωσα από πάνω το έδαφος. Κι όσο έκανα αυτές τις κινήσεις, μου έρχονταν στο νου όλες οι δοκιμασίες που είχα περάσει, τα πράγματα που είχα μάθει και τα φαινόμενα που ήμουν ικανός να προκαλέσω, απλώς και μόνο επειδή είχα μαζί μου αυτό το παμπάλαιο σπαθί, το μεγάλο μου φίλο. Τώρα θα το κατέτρωγε το χώμα, το μέταλλο της λάμας του και το ξύλο της λαβής του θα έτρεφαν και πάλι τον τόπο απ' όπου είχε αντλήσει τόση δύναμη. Ο Δάσκαλος πλησίασε κι ακούμπησε το καινούριο μου σπαθί μπροστά μου, πάνω στο σημείο όπου είχα 16

14 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ θάψει το παλιό. Άνοιξαν τότε όλοι τα χέρια τους και ο Δάσκαλος δημιούργησε γύρω μας ένα παράξενο φως, που δε φώτιζε, αλλά ήταν ορατό κι έδινε στις σιλουέτες μια διαφορετική απόχρωση από το κίτρινο που έ ριχνε η φωτιά. Ο Δάσκαλος ξεθηκάρωσε το δικό του σπαθί κι άγγιξε τους ώμους και το κεφάλι μου λέγοντας: «Με τη δύναμη και την αγάπη του RΑΜ σε ονομάζω Δάσκαλο και ιππότη του τάγματος, από σήμερα και για το υπόλοιπο της ζωής σου. R. για το Regnum, Α για το Αgnus, Μ για το Mundi (Βασίλειο του Αμνού του Κόσμου). Όταν θα έχεις στην κατοχή σου το σπαθί σου, να μη μένει ποτέ για πολύ στο θηκάρι του, γιατί μπορεί να σκουριάσει. Αλλά, όταν θα βγαίνει, να μην ξαναγυρνάει στη θήκη του χωρίς να έχει επιτελέσει ένα καλό, να έχει ανοίξει ένα δρόμο». Με την αιχμή του σπαθιού του μου έκανε ένα μικρό τραύμα στο κεφάλι. Δε χρειαζόταν πια να σωπαίνω. Δε χρειαζόταν να κρύβω το τι ήμουν ικανός να κάνω και να μη φανερώνω τα θαύματα που είχα μάθει να πραγματοποιώ στο δρόμο της Παράδοσης. Από κείνη τη στιγμή ήμουν αδελφός. Άπλωσα το χέρι να πιάσω το καινούριο μου σπαθί, από αναλλοίωτο ατσάλι και ξύλο που δεν τρέφει τη γη, με κοκκινόμαυρη λαβή και μαύρο θηκάρι. Αλλά τη 17

15 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ στιγμή που τα χέρια μου άγγιζαν το θηκάρι κι ετοιμαζόμουν να σφίξω το σπαθί πάνω μου, ο Δάσκαλος έκανε ένα βήμα μπρος και πάτησε τα δάχτυλα του ποδιού μου τόσο δυνατά, που ούρλιαξα από πόνο και παράτησα το σπαθί. Κοίταξα χωρίς να καταλαβαίνω. Το παράξενο φως είχε εξαφανιστεί κι οι φλόγες έδιναν στο πρόσωπο του μια φαντασμαγορική όψη. Με κοίταξε παγερά, κάλεσε τη γυναίκα μου και της έδωσε το καινούριο μου σπαθί. Ύστερα στράφηκε προς εμένα κι είπε τονίζοντας τα λόγια του: «Απομάκρυνε το χέρι σου που σε εξαπατάει! Γιατί ο δρόμος της Παράδοσης δεν είναι για κάποιους ε κλεκτούς, αλλά η οδός όλων των ανθρώπων! Κι η δύναμη που νομίζεις πως κατέχεις δεν έχει καμιά αξία, γιατί δεν είναι μια δύναμη που μοιράζεται με τους άλλους ανθρώπους! Θα έπρεπε να απαρνηθείς το σπαθί. Θα σου είχε δοθεί τότε, γιατί η καρδιά σου θα ήταν α γνή. Αλλά, όπως το φοβόμουν, την υπέρτατη στιγμή γλίστρησες κι έπεσες. Εξαιτίας της απληστίας σου, θα πρέπει να ξανακάνεις το δρόμο για να βρεις το σπαθί σου. Εξαιτίας της υπεροψίας σου, θα πρέπει να το α ναζητήσεις ανάμεσα στους απλούς ανθρώπους. Και, ε πειδή σε σαγηνεύουν τα θαύματα, θα πρέπει να παλέ- 18

16 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ ψεις πολΰ για να ξαναβρείς αυτό που θα σου δινόταν τόσο γενναιόδωρα». Ήταν σαν να χανόταν ο κόσμος κάτω από τα πόδια μου. Έμεινα γονατιστός, άφωνος, με το μυαλό άδειο. Τώρα που είχα επιστρέψει στη γη το παλιό μου σπαθί, δεν μπορούσα να το ξαναπάρω. Κι αφοΰ δε μου έδιναν tο καινοΰριο, ξαναβρισκόμουν στη θέση του αρχάριου, αδΰναμος κι ανυπεράσπιστος. Τη μέρα της υπέρτατης, θεσπέσιας ανακήρυξης μου ως Δασκάλου, η βιαιότητα του Δασκάλου μου, που μου τσάκισε τα δάχτυλα, μ' έ- σπειλε πίσω στον κόσμο του Μίσους και της Γης. Ο οδηγός έσβησε τη φωτιά κι η γυναίκα μου με πλησίασε και με βοήθησε να σηκωθώ. Αυτή κρατοΰσε το καινοΰριο μου σπαθί εγώ, συμφωνά με τους κανόνες της Παράδοσης, δε θα μποροΰσα να το αγγίξω χωρίς την άδεια του Δασκάλου μου. Κατηφορίσαμε την πλαγιά μέσα από τα δάση σιωπηλοί, ακολουθώντας το φανάρι του οδηγοΰ, και φτάσαμε στο χωματόδρομο όπου είχαμε αφήσει τ' αυτοκίνητα μας. Δε με αποχαιρέτισε κανένας. Η γυναίκα μου τακτοποίησε το σπαθί στο πορτμπαγκάζ του αυτοκινήτου κι έβαλε μπρος τη μηχανή. Μείναμε κάμποση ώρα σιωπηλοί, καθώς οδηγοΰσε αργά για ν' αποφΰγουμε τις λακκοΰβες και τα εξογκώματα του δρόμου. 19

17 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ «Μην ανησυχείς», μου είπε για να μου ξαναδώσει κουράγιο. «Είμαι σίγουρη πως θα το ξαναβρείς». Τη ρώτησα ποιες εξηγήσεις τής είχε δώσει ο Δάσκαλος. «Μου είπε τρία πράγματα. Πρώτον, πως έπρεπε να είχε φέρει ένα ζεστό ρούχο, γιατί εκεί πάνω έκανε πιο πολύ κρύο απ' όσο περίμενε. Δεύτερον, πως δεν τον ε ξέπληξαν όλα αυτά, γιατί έχουν ξανασυμβεί πολλές φορές σε πολλούς άλλους που είχαν καταλήξει εκεί όπου έφτασες εσύ. Και, τρίτον, πως το σπαθί σου θα σε περιμένει σ' ένα σημείο κάποιου δρόμου που πρέπει να διατρέξεις. Δεν ξέρω ούτε την ημερομηνία ούτε την ώ ρα. Μου είπε μόνο σε ποιο μέρος πρέπει να το κρύψω για να το βρεις». «Και ποιος είναι αυτός ο δρόμος;» ρώτησα εκνευρισμένος. «Α, αυτό δε μου το καλοεξήγησε. Είπε μόνο πως θα πρέπει να ψάξεις στο χάρτη της Ισπανίας έναν παλιό μεσαιωνικό δρόμο γνωστό με το παράξενο όνομα "δρόμος του Αγίου Ιακώβου"». 20

18

19

20

21 Η άφιξη Ο ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΌΣ ΠΕΡΙΕΡΓΆΣΤΗΚΕ για ώρα το σπαθί που κουβαλούσε η γυναίκα μου και μας ρώτησε τι σκοπεύαμε να το κάνουμε. Απάντησα πως ε'νας φίλος μας θα το εκτιμούσε προτού το βγάλουμε σε πλειστηριασμό. Το ψέμα έπιασε ο τελωνειακός μάς έδωσε μια βεβαίωση πως είχαμε μπει με το σπαθί στις αφίξεις του αεροδρομίου και μας επισήμανε πως, αν είχαμε πρόβλημα για να το βγάλουμε από τη χώρα, αρκούσε να δείξουμε αυτό το χαρτί στο τελωνείο. Πήγαμε στη θυρίδα ενοικιάσεων για να επιβεβαιώσουμε την κράτηση δύο αυτοκινήτων. Πήραμε τα εισιτήρια και πήγαμε να τσιμπήσουμε κάτι μαζί στο ε- (πιατόριο του αεροδρομίου προτού χωρίσουμε. Είχα ξαγρυπνήσει τη νύχτα στο αεροπλάνο -τόσο από φόβο για το αεροπλάνο όσο και από την ανησυ- 25

22 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ χία μου για το τι θα συνέβαινε-, αλλά παρ' όλα αυτά ήμουν όχι απλώς ξύπνιος αλλά και σε υπερένταση. «Μη σε πιάνει άγχος», επανέλαβε για πολλοστή φορά η γυναίκα μου. «Πρέπει να πας στη Γαλλία, στο Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ, και να βρεις την κυρία Σαβέν. Θα σε φέρει σε επαφή με κάποιον που θα σε οδηγήσει στο δρόμο του Αγίου Ιακώβου». «Κι εσΰ;» τη ρώτησα με τη σειρά μου για πολλοστή φορά, ξέροντας ήδη την απάντηση της. «Εγώ θα πάω εκεί που πρέπει, να παραδώσω αυτό που μου εμπιστεύτηκαν. Ύστερα θα μείνω λίγες μέρες στη Μαδρίτη και θα επιστρέψω στη Βραζιλία. Είμαι ι κανή να διευθύνω τις επιχειρήσεις μας τόσο καλά όσο κι εσΰ». «Αυτό το ξέρω», απάντησα μη θέλοντας να θίξω το θέμα. Με απασχολούσαν πολΰ οι υποθέσεις που είχα α φήσει στη Βραζιλία. Είχα μάθει τα βασικά για το δρόμο του Αγίου Ιακώβου σε δεκαπέντε μέρες υστέρα α πό εκείνο το επεισόδιο στις Μαύρες Βελόνες, αλλά μου πήρε εφτά μήνες για ν' αποφασίσω να τα παρατήσω ό λα και να κάνω αυτό το ταξίδι. Τελικά, ένα πρωί, η γυναίκα μου μου είπε πως η μέρα κι η ώρα πλησίαζαν και πως, αν δεν έπαιρνα μια απόφαση, θα έπρεπε να ξε- - 26

23 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ χάσω για πάντα την οδό της αδελφότητας και το τάγμα του RΑΜ. Προσπάθησα να της αποδείξω πως ο Δάσκαλος μου είχε αναθέσει ένα ανέφικτο χρέος, αφοΰ δεν μπορούσα να ξεφορτωθώ έτσι απλά την ευθύνη της καθημερινής δουλειάς μου. Γέλασε και με αντέκρουσε λέγοντας πως αυτή δεν ήταν δικαιολογία, γιατί δεν είχα κάνει και σπουδαία πράγματα αυτούς τους εφτά μήνες και πως είχα περάσει μερόνυχτα με το ν' αναρωτιέμαι αν έπρεπε ή όχι να επιχειρήσω αυτό το ταξίδι. Και με απόλυτη φυσικότητα μου έδωσε τα δυο εισιτήρια με την ημερομηνία της πτήσης γραμμένη πάνω τους. «Γιατί πήρες αυτή την απόφαση, τώρα που είμαστε ε δώ;» τη ρώτησα στην καφετέρια του αεροδρομίου. «Δεν ξέρω αν είναι καλό ν' αφήνω κάποιον άλλο ν' αποφασίζει να πάει να βρει το σπαθί μου». Η γυναίκα μου απάντησε πως, αν ήταν να ξαναρχίσουμε να λέμε βλακείες, καλύτερα να χωρίζαμε α- μέσως. «Δε θα επέτρεπες ποτέ να προέρχεται από κάποιον άλλο η παραμικρή απόφαση στη ζωή σου. Μπρος, πάμε, αργήσαμε». 27

24 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ Πήρε τις αποσκευές της και κατευθύνθηκε προς το πρακτορείο ενοικίασης αυτοκινήτων. Εγώ δε σάλεψα. Έμεινα εκεί καθισμένος, να παρακολουθώ με πόση φροντίδα κουβαλούσε το σπαθί μου, που απειλούσε να γλιστρήσει ανά πάσα στιγμή κάτω από το μπράτσο της. Στα μισά του δρόμου σταμάτησε γύρισε στο τραπέζι όπου καθόμουν, μου έδωσε ένα ηχηρό φιλί στο στόμα και με κοίταξε για ώρα χωρίς να πει τίποτα. Συνειδητοποίησα ξαφνικά πως βρισκόμουν στην Ισπανία και δεν μπορούσα να κάνω πίσω. Ένιωθα την τρομερή βεβαιότητα πως ο κίνδυνος της αποτυχίας ήταν μεγάλος, αλλά είχα κάνει το πρώτο βήμα. Τη φίλησα τότε τρυφερά, με όλη την αγάπη που έ νιωθα εκείνη τη στιγμή, κι ενώ την κρατούσα στην α γκαλιά μου, προσευχήθηκα σε όσα και όσους πίστευα, ικετεύοντας τους να μου δώσουν τη δύναμη να γυρίσω πίσω με το σπαθί. «Είδες; Ωραίο σπαθί!» σχολίασε μια γυναικεία φωνή στο διπλανό τραπέζι, αφού απομακρύνθηκε η γυναίκα μου. «Μη νοιάζεσαι», απάντησε μια αντρική φωνή. «Θα σου πάρω το ίδιο ακριβώς. Τα τουριστικά μαγαζιά στην Ισπανία είναι γεμάτα από δαύτα!» Ύστερα από μιας ώρας οδήγηση, άρχισα να νιώθω 28

25 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ την κούραση που είχε συσσωρευτεί από την προηγούμενη νύχτα. Η αυγουστιάτικη ζέστη ήταν τόσο έντονη, που ακόμα και σ' ένα δρόμο χωρίς κίνηση το αυτοκίνητο παρουσίαζε ενδείξεις υπερθέρμανσης. Αποφάσισα να σταματήσω για λίγο σε μια μικρή πόλη που οι χάρτες τη χαρακτήριζαν ιστορική. Ενώ σκαρφάλωνα την απότομη πλαγιά που οδηγούσε εκεί, θυμήθηκα άλλη μια φορά όσα είχα μάθει για το δρόμο του Αγίου Ιακώβου. Σύμφωνα με τη μουσουλμανική παράδοση, κάθε πιστός πρέπει να πραγματοποιήσει τουλάχιστον μια φορά στη ζωή του ένα προσκύνημα στη Μέκκα. Έτσι και στην πρώτη χιλιετία του χριστιανισμού υπήρχαν τρεις ιερές οδοί κι όποιον διέτρεχε μία από αυτές η Εκκλησία τον ευλογούσε και του συγχωρούσε τις αμαρτίες. Η πρώτη οδός οδηγούσε στον τάφο του Αγίου Πέτρου στη Ρώμη. Το σύμβολο της ήταν ένας σταυρός. Η δεύτερη οδηγούσε στον Πανάγιο Τάφο του Χριστού στα Ιεροσόλυμα και είχε ως σύμβολο τους φοίνικες, με τα κλαδιά των οποίων υποδέχτηκαν τον Ιησού κατά την εισοδό του στην πόλη. Τέλος, υπήρχε και ένας τρίτος δρόμος - αυτός που οδηγούσε στα λείψανα του Απο-

26 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ στόλου Ιακώβου,* θαμμένα σε μια περιοχή της Ιβηρικής Χερσονήσου όπου κάποιο βράδυ ένας βοσκός είδε ένα άστρο να λάμπει πάνω από έναν αγρό. Συμφωνά με το θρΰλο, η Παναγία κι ο Άγιος Ιάκωβος πέρασαν από κει μετά το θάνατο του Ιησοΰ, για να διαδώσουν το λόγο του Ευαγγελίου και να παροτρύνουν τους κατοίκους να ασπαστούν το χριστιανισμό. Το σημείο αυτό ονομάστηκε Κομποστέλα -ο αγρός του αστεριού-** και σύντομα χτίστηκε εκεί μια πόλη που θα προσέλκυε ταξιδιώτες από κάθε γωνιά της χριστιανοσύνης. Αυτοί που διένυαν τοΰτο τον τρίτο δρόμο είχαν ως σύμβολο ένα κοχύλι. Στη χρυσή της περίοδο, το δέκατο τέταρτο αιώνα, πάνω από ένα εκατομμύριο άτομα απ' όλη την Ευρώπη διένυαν κάθε χρόνο την «οδό του Γαλαξία» (που οφείλει τ' όνομα της στο γεγονός πως τη νΰχτα οι προσκυνητές προσανατολίζονταν χάρη σ' αυτό το γα- * Ο Απόστολος Ιάκωβος μαρτύρησε πιθανότατα το 44 μ.χ. επί Ηρώδη Αγρίππα στην Ιερουσαλήμ. Κατά μία ισπανική παράδοση, το σώμα του μεταφέρθηκε στην Ιόππη και από εκεί διά θαλάσσης στην Ιρία, στις ακτές της Γαλικίας, και έπειτα σε κάποιο μέρος που καλούνταν ΙΛβηιτη Ώοηυαη, και το οποίο από τότε ονομάστηκε Σαντιάγο, δηλαδή Άγιος Ιάκωβος της Κομποστέλα. Το 1082 χτίστηκε εκεί μεγάλος ναός, που το 1112 έγινε καθεδρικός. (Σ.τ.Ε.) ** Από τις λατινικές λέξεις campus stellae.(σ.τ.ε.) 30

27 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ λαξία). Ακόμα και στις μέρες μας, μοναχοί, κληρικοί, μυστικιστές κι ερευνητές κάνουν πεζή αυτά τα εφτακόσια χιλιόμετρα που χωρίζουν τη γαλλική κωμόπολη tου Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ από τον καθεδρικό ναό του Αγίου Ιακώβου της Κομποστέλα, στην Ισπανία.* Χάρη στο Γάλλο ιερωμένο Εμερί Πικό, που έκανε το προσκύνημα στην Κομποστέλα το 1123, ο δρόμος που ακολουθείται σήμερα από τους προσκυνητές είναι ο ίδιος που ακολούθησαν το Μεσαίωνα ο Καρλομάγνος, ο Φραγκίσκος της Ασίζης, η Ισαβέλα της Καστίλης και πρόσφατα ο πάπας Ιωάννης ΚΓ' - μεταξύ πολλών άλλων. Ο Πικό κατέγραψε την εμπειρία του σε πέντε τόμους που παρουσιάστηκαν σαν έργο του πάπα Καλλίστου Β' -πιστού του Αγίου Ιακώβου-, το οποίο έγινε γνωστό αργότερα υπό την ονομασία (Codex Calixtinus. Στο πέμπτο βιβλίο του Codex Calixtinus, Libe Sancti Jacobi,ο Πικό απαριθμεί τα φυσικά σημεία, τις πηγές, τους ξενώνες, τα καταφύγια και τις πόλεις που βρίσκονται κατά μήκος του δρόμου. Βασισμένη σας πληροφορίες του Πικό, μια οργάνωση, «Οι Φίλοι * Ο δρόμος του Αγίου Ιακώβου στο γαλλικό έδαφος αποτελείται από Πολλούς δρόμους που ενώνονται στην ισπανική πόλη Πουέντε Λα Ρέινα. Το Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ βρίσκεται πάνω σ' έναν από αυτούς τους δρόμους, που δεν είναι ούτε ο μόνος ούτε ο πιο σημαντικός. 31 ί

28 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ του Αγίου Ιακώβου», ανέλαβε να διατηρήσει ως τις μέρες μας αυτά τα φυσικά σημεία και να προσανατολίζει τους προσκυνητές. Κατά το δωδέκατο αιώνα, το ισπανικό έθνος άρχισε να επωφελείται από το μυστικισμό του Αγίου Ιακώβου στον αγώνα του κατά των Μαυριτανών, που είχαν εισβάλει στη χερσόνησο. Αναπτύχθηκαν πολλά στρατιωτικά τάγματα κατά μήκος του δρόμου, κι η τέφρα του Αποστόλου αποτέλεσε ισχυρό πνευματικό οχυρό για την καταπολέμηση των μουσουλμάνων, που βεβαίωναν πως είχαν, από τη μεριά τους, το βραχίονα του Μωάμεθ. Αλλά, όταν τέλειωσε η «Ανακατάκτηση», τα στρατιωτικά τάγματα ήταν τόσο ισχυρά, που αποτελούσαν απειλή για το κράτος, πράγμα που ανάγκασε τους καθολικούς βασιλιάδες να επέμβουν για να μην ξεσηκωθούν τα εν λόγω τάγματα εναντίον της αριστοκρατίας. Ο δρόμος περιέπεσε σιγά σιγά στη λήθη κι αν δεν υπήρχαν κάποιες σποραδικές καλλιτεχνικές εκδηλώσεις -όπως η ταινία 0 Γαλαξίας του Μπουνιουέλ ή η μελοποίηση του ποιήματος «CA- MINANTE» («Οδοιπόρος») από τον Χοάν Μανουέλ Σεράτ-, κανένας δε θα θυμόταν πως πέρασαν από κει χιλιάδες άνθρωποι οι οποίοι αργότερα θα εποίκιζαν το Νέο Κόσμο. 32

29 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ Το χωριό στο οποίο έφτασα με το αυτοκίνητο ήταν τελείως έρημο. Αφού έψαξα πολΰ, βρήκα ένα μικρό καπηλειό που στεγαζόταν σ' ένα παλιό κτίσμα μεσαιωνικού ρυθμού. Ο ιδιοκτήτης -που δεν έλεγε να ξεκολλη εί τα μάτια του από την τηλεόραση- μου επισήμανε πως ήταν η ώρα του μεσημεριανού ύπνου και πως μάλλον θα ήμουν τρελός που κυκλοφορούσα στο δρόμο με τέτοια ζέστη. Παρήγγειλα ένα δροσερό ποτό, προσπάθησα να δω λίγο τηλεόραση, αλλά δεν μπορούσα να συγκεντρωθώ σε τίποτα. Σκεφτόμουν μόνο πως σε δύο μέρες θα ξαναζούσα, ενώ βρισκόμασταν στον εικοστό αιώνα, ένα μέρος της μεγάλης ανθρώπινης περιπέτειας που είχε φέρει πίσω από την Τροία τον Οδυσσέα, που είχε συνοδέψει τον Δον Κιχώτη στη Μάντσα, που είχε οδηγήσει τον Δάντη και τον Ορφέα στον Κάτω Κόσμο και τον Χριστόφορο Κολόμβο στην Αμερική: την περιπέτεια του ταξιδιού προς το άγνωστο. Όταν βγήκα να πάρω το αυτοκίνητο μου, ήμουν λίγο πιο ήρεμος. Ακόμα κι αν δεν ξανάβρισκα το σπαθί μου, το προσκύνημα στο δρόμο του Αγίου Ιακώβου θα μου επέτρεπε, τελικά, ν' ανακαλύψω τον εαυτό μου. 33

30 Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ ΜΑΣΚΑΡΕΜΈΝΑ ΠΡΌΣΩΠΑ και μια μπάντα -όλοι ντυμένοι στα κόκκινα, πράσινα και λευκά, τα χρώματα της γαλλικής Χώρας των Βάσκων- παρέλαυναν στον κεντρικό δρόμο του Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ. Ήταν Κυριακή, είχα περάσει δυο μέρες στο τιμόνι του αυτοκινήτου μου και δεν μπορούσα να χάσω πια οΰτε λεπτό, έστω και για να παρακολουθήσω τούτη τη γιορτή. Άνοιξα πέρασμα μέσα από το πλήθος, άκουσα κάποιες βρισιές στα γαλλικά, αλλά, τελικά, πέρασα τα τείχη που αποτελούσαν το πιο παλιό μέρος της πόλης, εκεί όπου θα συναντούσα την κυρία Σαβέν. Ακόμα και σε αυτή τη γωνιά των Πυρή ναίων έκανε ζέστη στη διάρκεια της μέρας. Βγήκα κάθιδρος από το αμάξι. Χτύπησα την πόρτα. Ξαναχτύπησα. Του κάκου. Χτύπησα και τρίτη φορά. Μου απάντησε μόνο η σιω- 35

31 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ πή. Κάθισα στο τοιχάκι ανήσυχος. Η γυναίκα μου μου είχε πει πως έπρεπε να βρίσκομαι εδώ τοΰτη τη συγκεκριμένη μέρα, αλλά κανένας δεν απαντούσε στα καλέσματα μου. Σκέφτηκα πως μπορεί η κυρία Σαβέν να είχε βγει να παρακολουθήσει την παρέλαση αλλά ήταν επίσης πιθανό να είχα έρθει πολύ αργά και να είχε αποφασίσει να μη με δεχτεί. Ο δρόμος του Αγίου Ιακώβου τέλειωνε προτού καν αρχίσει. Ξαφνικά άνοιξε η πόρτα κι ένα παιδί βγήκε τρέχοντας στο δρόμο. Σηκώθηκα κι εγώ μ' ένα πήδημα και ζήτησα με τα σπαστά γαλλικά μου την κυρία Σαβέν. Το κοριτσάκι άρχισε να γελάει και μου έδειξε το εσωτερικό. Τότε μόνο κατάλαβα το λάθος μου: η πόρτα οδηγούσε σε μια τεράστια εσωτερική αυλή, που την πλαισίωναν παλιά μεσαιωνικά σπίτια με μπαλκόνια. Μου είχαν αφήσει την πόρτα ανοιχτή και δεν είχα τολμήσει ν' αγγίξω το πόμολο. Μπήκα τρέχοντας και κατευθύνθηκα προς το σπίτι που μου είχε δείξει το κοριτσάκι. Μέσα, μια χοντρή γυναίκα κάποιας ηλικίας μάλωνε στα βάσκικα ένα α δύνατο αγοράκι με θλιμμένα καστανά μάτια. Περίμενα να τελειώσει η κατσάδα. Σε λίγο η γυναίκα ξαπόστειλε το παιδί στην κουζίνα λούζοντας το με βρισιές. Μόνο τότε στράφηκε προς το μέρος μου, χωρίς 36

32 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ να με ρωτήσει καν τι ήθελα, και με οδήγησε -πότε ευγενικά, πότε με σπρωξιές- στο δεύτερο πάτωμα του μικρού σπιτιού. Μόνο ένα δωμάτιο ήταν ανοιχτό, έ να γραφείο γεμάτο με βιβλία, αγαλματάκια του Αγίου Ιακώβου κι αναμνηστικά του δρόμου. Τράβηξε ένα βιβλίο από τη βιβλιοθήκη και κάθισε πίσω από το μοναδικό τραπέζι του δωματίου, αφήνοντας με να οιέκομαι όρθιος. «Θα πρέπει να είστε ένας ακόμα προσκυνητής του Αγίου Ιακώβου», είπε χωρίς περιστροφές. «Πρέπει να σημειώσω τ' όνομα σας στα κατάστιχα αυτών που διανύουν το δρόμο». Γης είπα τ' όνομα μου και με ρώτησε αν είχα φέρει μαζί μου τα κοχύλια. Έτσι ονόμαζαν τα κελύφη από τα μι γάλα όστρακα που απέθεταν στον τάφο του Αποστόλου ως σύμβολο του προσκυνήματος κι επέτρεπαν στους προσκυνητές ν' αναγνωρίζονται μεταξύ τους.* Προτου ξεκινήσω για την Ισπανία, είχα πάει στη Βραζιλία σ' έναν τόπο προσκυνήματος, στη Φανερωμένη τορ Βορρά. Είχα αγοράσει εκεί μια εικόνα της Πανα- * Το μόνο ίχνος που άφησε οτη γαλλική κουλτούρα ο δρόμος του Αγίου Ιακώβου σχετίζεται με αυτό ακριβώς για το οποίο περηφανεύεται η χώρα, τη γαστρονομία: τα «όστρακα Σεν-Ζακ». 37

33 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ γίας της Φανερωμένης ζωγραφισμένη μέσα σε τρία συναρμολογημένα όστρακα. Τα έβγαλα από το σάκο μου και τα έδειξα στην κυρία Σαβέν. «Ωραία, αλλά όχι και πολΰ πρακτικά», παρατήρησε καθώς μου τα επέστρεφε. «Μπορεί να σπάσουν στο δρόμο». «Δε θα σπάσουν. Θα τα πάω στον τάφο του Αποστόλου». Φαίνεται πως η κυρία Σαβέν δεν είχε πολΰ χρόνο να μου αφιερώσει. Μου έδωσε ένα μικρό σημειωματάριο που θα έπρεπε να διευκολύνει τη στέγαση μου στα μοναστήρια του δρόμου, κόλλησε πάνω του ένα γραμματόσημο του Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ για να δείχνει από που είχα ξεκινήσει το ταξίδι κι είπε πως μπορούσα να πηγαίνω με τις ευλογίες του Θεοΰ. «Μα που είναι ο οδηγός μου;» ρώτησα. «Ποιος οδηγός;» ανταπάντησε κάπως έκπληκτη αλλά με μια λάμψη στο βλέμμα. Κατάλαβα πως είχα ξεχάσει κάτι βασικό. Μέσα στη βιασύνη μου να φτάσω και να με δεχτεί, είχα ξεχάσει να πω την αρχαία Λέξη, σημείο αναγνώρισης γι' αυτούς που είναι ή υπήρξαν μέλη των ταγμάτων της Παράδοσης. Διόρθωσα αμέσως το λάθος μου και πρόφερα τη Λέξη. Η κυρία Σαβέν μου άρπαξε από τα χέρια 38

34 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ το σημειωματάριο που μου είχε δώσει πριν από λίγο. «Δεν το χρειάζεστε», μου είπε, ενώ τραβούσε μια στοίβα παλιές εφημερίδες πάνω από ένα χαρτοκιβώτιο. «Η πορεία σας κι η ανάπαυση σας θα εξαρτηθούν από τις αποφάσεις του οδηγού σας». Η κυρία Σαβέν έβγαλε από το χαρτοκιβώτιο ένα καπέλο κι ένα πανωφόρι. Φαίνονταν παλιά, αλλά ήταν καλοδιατηρημένα. Μου ζήτησε να σταθώ όρθιος στη μέση του δωματίου κι άρχισε να προσεύχεται σιωπηλά. Υστερα έριξε το πανωφόρι στους ώμους μου και μου φόρεσε το καπέλο στο κεφάλι. Πρόσεξα πως τόσο στο καπέλο όσο και στις επωμίδες του πανωφοριοΰ ήταν ραμμένα κοχύλια. Χωρίς να πάψει να προσεύχεται, η ηλικιωμένη γυναίκα άρπαξε ένα ραβδί από μια γωνιά του γραφείου και μου το έβαλε στο δεξιό χέρι. Σε τοΰτο το μακρΰ ραβδί του προσκυνητή ήταν δεμένο ένα μικρό φλασκί. Ήμουν λοιπόν εκεί, φορώντας μια τζιν βερμούδα κι ένα μακό μπλουζάκι που έγραφε «Ι Ιονε ΝΥ» κι από πάνω τη μεσαιωνική ενδυμασία των προσκυνητων της Κομποστέλα. Η ηλικιωμένη γυναίκα με πλησίασε. Μ' ένα είδος δέους, απέθεσε τις παλάμες της στο κεφάλι μου και είπε: «Είθε ο Απόστολος Ιάκωβος να σε συνοδεύει και να σου δείχνει το μόνο που πρέπει ν' ανακαλύψεις μη βα- 39

35 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ δίζεις οΰτε πολΰ γρήγορα οΰτε πολΰ αργά, αλλά να σέβεσαι πάντα τους νόμους και τις αναγκαιότητες του δρόμου - να υπακούς σ' αυτόν που θα σε οδηγεί, ακόμα κι αν σε διατάξει να σκοτώσεις, να βλασφημήσεις ή να κάνεις μια παράλογη πράξη. Πρέπει να ορκιστείς τυφλή υπακοή στον οδηγό σου». Ορκίστηκα. «Είθε το πνεύμα των παλιών προσκυνητών της Παράδοσης να σε ακολουθεί στο ταξίδι σου. Το καπέλο θα σε προστατεύει από τον ήλιο και τις κακές σκέψεις - το πανωφόρι από τη βροχή και τα κακά λόγια το ραβδί από τους εχθρούς και τις κακές πράξεις. Η ευλογία του Θεοΰ, του Αγίου Ιακώβου και της Παρθένου Μαρίας ας σε συνοδεύουν μέρα νΰχτα. Αμήν». Μετά ξαναγύρισε στη συνηθισμένη της συμπεριφορά: μάζεψε γρήγορα τα ροΰχα και με μάλλον κακή διάθεση τα ξανάβαλε στο χαρτοκιβώτιο, ακούμπησε το ραβδί και το φλασκί στη γωνία του δωματίου και, αφοΰ μου έμαθε τα συνθηματικά λόγια, μου ζήτησε να φΰγω γρήγορα, γιατί ο οδηγός μου με περίμενε ένα δυο χιλιόμετρα έξω από το Σεν-Ζαν-Πιεντε-Πορ. «Σιχαίνεται τις μπάντες», μου εξήγησε, «αλλά ακόμα και από δυο χιλιόμετρα απόσταση θα πρέπει ν' 40

36 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ ακούγεται ο σαματάς: τα Πυρηναία έχουν εξαίρετη α ντήχηση». Κατέβηκε τη σκάλα χωρίς άλλο σχόλιο και μπήκε στην κουζίνα της να βασανίσει λίγο ακόμα το αγοράκι με τα θλιμμένα μάτια. Καθώς έβγαινα, τη ρώτησα τι θα έκανα το αυτοκίνητο κι εκείνη μου υπέδειξε να της αφήσω τα κλειδιά, γιατί θα ερχόταν κάποιος να το ψάξει. Πήγα και πήρα από το πορτμπαγκάζ το μπλε σακίδιο μου με τον υπνόσακο δεμένο πάνω του - τακτοποίησα προσεκτικά στην πιο ασφαλή θήκη του τα οστρακα με την εικόνα της Παναγίας της Φανερωμένης, το κρέμασα στην πλάτη μου και γύρισα να δώσω κι κλειδιά στη κυρία Σαβέν. «Για να βγείτε από την πόλη, ακολουθήστε αυτό το δρόμο ως την πΰλη, εκεί κάτω, στην άκρη των τειχών. Κι όταν φτάσετε στον Άγιο Ιάκωβο της Κομποστέλα, πείτε ένα "Χαίρε Μαρία" και για μένα. Έχω κάνει πολλές φορές αυτό το δρόμο. Τώρα αρκούμαι να διαβάζω στα μάτια των προσκυνητών την έξαψη που νιώθω ακόμα, αλλά που δεν μπορώ να ζήσω λόγω της η- λικίας μου. Πείτε το στον Άγιο Ιάκωβο. Πείτε του α κόμα πως κάποια στιγμή θα τον συναντήσω από έναν αλλο δρόμο, πιο ευθΰ και λιγότερο κουραστικό». 41

37 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ Βγήκα από τη μικρή πόλη, διασχίζοντας τα τείχη από την Πΰλη της Ισπανίας. Ήταν άλλοτε ο δρόμος που προτιμούσαν οι Ρωμαίοι εισβολείς κι από κει πέρασαν τα στρατεύματα του Καρλομάγνου και του Ναπολέοντα. Περπατούσα σιωπηλός ακούγοντας την μπάντα από μακριά, όταν ξαφνικά, μέσα από τα ερείπια ενός χωρίου κοντά στο Σεν-Ζαν, μ' έπιασε μια αλλόκοτη συγκίνηση και τα μάτια μου γέμισαν δάκρυα: εκεί, μέσα σ' εκείνα τα ερείπια, συνειδητοποίησα πρώτη φορά πως τα πόδια μου πατούσαν τον παράξενο δρόμο του Αγίου Ιακώβου. Γΰρω από την κοιλάδα, τα Πυρηναία, χρωματισμένα από τη μουσική και τον πρωινό ήλιο, μου έδιναν την αίσθηση ενός πρωτόγονου φαινομένου, ξεχασμένου, θαρρείς, από το ανθρώπινο γένος, που με κανέναν τρόπο δεν κατάφερνα να καθορίσω. Ήταν ωστόσο μια αίσθηση παράξενη και δυνατή κι αποφάσισα ν' ανοίξω το βήμα μου και να φτάσω όσο πιο γρήγορα γινόταν στο σημείο όπου η κυρία Σαβέν μου είχε υποδείξει πως θα με περίμενε ο οδηγός μου. Βαδίζοντας έβγαλα το μπλουζάκι μου, το δίπλωσα και το έβαλα στο σακίδιο. Τα λουριά άρχιζαν να μου κόβουν τους γυμνούς ώμους - αντίθετα, τα παλιά αθλητικά παπούτσια μου τα ένιωθα πολΰ άνετα στα πόδια μου και δε με ενοχλού- 42

38 Τ0 ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ σαν καθόλου. Ύστερα από σαράντα λεπτά περίπου, α φού έκανα το γΰρο ενός γιγάντιου βράχου, έφτασα στο εγκαταλειμμένο πηγάδι. Καθισμένος καταγής, ένας α ας γΰρω στα πενήντα, με μαΰρα μαλλιά κι όψη τσιγγάνου, κάτι έψαχνε μέσα στο σακίδιο του. «Γεια σου», είπα στα ισπανικά με την ατολμία που με διακρίνει όποτε συναντώ έναν άγνωστο. «Θα πρέπει να με περιμένεις. Με λένε Πάουλο». Ο άντρας σταμάτησε το ψαχοΰλεμα και με περιεργάστηκε από την κορφή ως τα νΰχια. Το βλέμμα του ή- ταν ψυχρό. Δεν έδειξε να εκπλήσσεται από τον ερχομό μου. Είχα την αόριστη αίσθηση πως τον γνώριζα. «Ναι, σε περίμενα, αλλά δεν ήξερα πως θα σε συναντούσα τόσο γρήγορα. Τι θέλεις;» Σαστισμένος κάπως από την ερώτηση, απάντησα πως ήμουν αυτός τον οποίο θα οδηγούσε στην οδό του Γαλαξία, προς αναζήτηση του σπαθιού του. «Δεν υπάρχει λόγος να μπεις στον κόπο», είπε ο ά- ντρας. «Αν θες, μπορώ να το βρω εγώ στη θέση του. Μονό πάρε την απόφαση σου στα γρήγορα». Εβρισκα όλο και πιο παράξενη αυτή τη συζήτηση. Είχα όμως ορκιστεί τυφλή υπακοή κι έτσι ετοιμάστηκα να απαντήσω. Αν μπορούσε να βρει το σπαθί για λογαριασμό μου, εγώ θα κέρδιζα χρόνο και θα επέ- 43

39 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ στρεφα γρήγορα στη Βραζιλία, στους δικούς μου και στις δουλειές μου, που δεν έφευγαν από τη σκέψη μου. Μπορεί να επρόκειτο για τέχνασμα, αλλά δεν ήταν καθόλου κακό να δώσω μια απάντηση. Αποφάσισα να δεχτώ. Και ξαφνικά, πίσω μου, άκουσα μια φωνή να λέει στα ισπανικά με έντονη προφορά: «Δε χρειάζεται να ανεβείς το βουνό για να δεις αν είναι ψηλό». Ήταν το σύνθημα. Στράφηκα κι είδα έναν άντρα καμιά σαρανταριά χρονών, με χακί βερμούδα κι ά σπρο πουκάμισο μουσκεμένο στον ιδρώτα, που κοίταζε επίμονα τον τσιγγάνο. Είχε γκριζωπά μαλλιά και δέρμα ηλιοκαμένο. Μέσα στη βιασύνη μου, είχα ξεχάσει τους στοιχειώδεις κανόνες προστασίας και είχα ριχτεί ψυχή τε και σώματι στα χέρια του πρώτου α γνώστου που συνάντησα. «Το καράβι είναι πιο ασφαλές στο λιμάνι, αλλά τα πλοία δεν είναι φτιαγμένα γι' αυτό», απάντησα - ήταν το παρασΰνθημα. Ο άντρας ωστόσο δεν έλεγε να τραβήξει το βλέμμα του από τον τσιγγάνο κι ο τσιγγάνος δεν τον άφηνε από τα μάτια του. Κοιτάχτηκαν άφοβα για μερικά λεπτά, ώσπου ο τσιγγάνος πέταξε χάμω το σάκο μ' ένα περιφρονητικό χαμόγελο και πήρε ξανά το δρόμο για το Σεν-Ζαν-Πιε-ντε-Πορ. 44

40 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ «Με λένε Πέτρους»,* είπε ο νεοφερμένος, όταν ο τσιγγάνος χάθηκε πίσω από τον τεράστιο βράχο, το γύρο του οποίου είχα κάνει πριν από λίγα λεπτά. «Άλλη φορά να είσαι πιο προσεκτικός». Είχε έναν συμπαθητικό τόνο η φωνή του, κάτι που δενν το είχα βρει στη φωνή του τσιγγάνου οΰτε και στης κυρίας Σαβέν. Μάζεψε το σακίδιο, που στη ράχη του ήταν ζωγραφισμένο ένα όστρακο. Έβγαλε από μέσα έ- να μπουκάλι κρασί, ήπιε μια γουλιά και μου το έδωσε. Αφοΰ ήπια πρώτα, τον ρώτησα ποιος ήταν ο τσιγγάνος. «Είναι ένας μεθοριακός δρόμος, πολυσύχναστος α- απο τους λαθρέμπορους και τους τρομοκράτες, φυγάδες από την ισπανική Χώρα των Βάσκων», μου εξήγησε ο Πέτρους. «Η αστυνομία δεν έρχεται ποτέ σε τοΰτα τα μέρη». Λεν είναι απάντηση αυτή. Κοιταχτήκατε σαν παλιοί γνώριμοι. Κι έχω την εντύπωση πως τον γνωρίζω κι ε γώ, γι' αυτό πήρα τόσο θάρρος». Ο ΙΙέτρους γέλασε κι είπε πως έπρεπε να ξεκινήσουμε. Μάζεψα τα πράγματα μου και αρχίσαμε να * Στην πραγματικότητα, ο Πέτρους μου είπε το αληθινό του όνομα, αλλά, για να προστατέψω την ιδιωτική του ζωή, το άλλαξα, όπως άλλαξα και τα ονόματα των άλλων ατόμων που είχαν σχέση με το δρόμο του Αγίου Ιακώβου. 45

41 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ περπατάμε σιωπηλοί. Αλλά το γέλιο του Πέτρους μου επέτρεψε να καταλάβω πως σκεφτόταν το ίδιο μ' εμένα: είχαμε συναντήσει ένα δαίμονα. Βαδίσαμε για ένα διάστημα χωρίς να ποΰμε λέξη. Η κυρία Σαβέν είχε απόλυτο δίκιο: ακόμα και σε α πόσταση τριών χιλιομέτρων, έφτανε στ' αφτιά μας η μουσική της μπάντας, που έπαιζε ασταμάτητα. Ήθελα να κάνω ένα σωρό ερωτήσεις στον Πέτρους για τη ζωή του, τη δουλειά του, για το τι τον είχε οδηγήσει ως εδώ. Ήξερα όμως πως είχαμε εφτακόσια χιλιόμετρα να διανύσουμε μαζί και πως θα ερχόταν η στιγμή που όλες οι ερωτήσεις θα απαντιουνταν. Όμως ο τσιγγάνος δεν έλεγε να μου φΰγει από το νου και, τελικά, έσπασα τη σιωπή μου. «Πέτρους, νομίζω πως ο τσιγγάνος ήταν ο δαίμονας». «Ναι, ήταν». Μετά τη διαβεβαίωση του ένιωσα τρόμο κι ανακούφιση μαζί. «Αλλά δεν ήταν ο δαίμονας που γνώρισες στην Παράδοση». Στην Παράδοση, ο δαίμονας είναι ένα πνεύμα ούτε κακό οΰτε καλό - θεωρείται φύλακας των περισσότερων μυστικών που είναι προσιτά στον άνθρωπο κι έ χει δύναμη κι εξουσία στα υλικά πράγματα. Έκπτωτος άγγελος, βρίσκει την ταυτότητα του στο ανθρώπινο 46

42 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ είδος κι είναι πάντα έτοιμος να συνάψει συνθήκες και να κάνει ευνοϊκές συναλλαγές. Ρώτησα ποια ήταν η διαφορά ανάμεσα στον τσιγγάνο και στους δαίμονες της Παράδοσης. «Θα συναντήσουμε κι άλλους στο δρόμο μας», είπε ο Πέτρος γελώντας. «Θα το καταλάβεις μόνος σου. Αλλά, για να σου δώσω μια ιδέα, προσπάθησε να θυμηθείς τη συζήτηση σου με τον τσιγγάνο». Επανέλαβα νοερά τις δυο φράσεις που είχα ανταλλάξει μαζί του. Είχε πει πως με περίμενε και με βεβαιοσε πως θα έψαχνε να βρει το σπαθί για λογαριασμό μου. Ο Πέτρους μου εξήγησε τότε πως αυτές ήταν δυο φρασεις που ταίριαζαν απόλυτα στο στόμα ενός κλέφτη που τον έπιασαν να κλέβει: προσπαθεί να κερδίσει χρόνο και να πετύχει ευνοϊκή μεταχείριση, ενώ ετοίμαζα τη φυγή του. Οι δυο φράσεις μπορεί να έκρυβαν ένα πιο βαθΰ νόημα, ή πάλι οι λέξεις καθρέφτιζαν με ακρίβεια τη σκέψη του. << Ποια από τις δυο υποθέσεις ισχύει; >> «Είναι κι οι δυο σωστές. Αυτός ο κακόμοιρος ο κλέφτης, ενώ αμυνόταν, έπιασε στον αέρα τα λόγια που έ- πρεπε να σου πει. Σκέφτηκε πως γινόταν έξυπνος, ή- ταν το όργανο μιας ανώτερης δύναμης. Αν το είχε βά- 47

43 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ λει στα πόδια όταν ήρθα, αυτή η συζήτηση δε θα είχε γίνει. Αλλά με αντιμετώπισε, και διάβασα στα μάτια του τ' όνομα ενός δαίμονα που θα συναντήσεις στο δρόμο». Για τον Πέτρους, η συνάντηση ήταν ευνοϊκό προμήνυμα, αφοΰ ο δαίμονας είχε αποκαλυφθεί αρκετά γρήγορα. «Πάντως μη σε απασχολεί αυτός τώρα, γιατί, σου ξαναείπα, δε θα είναι ο μόνος. Είναι ίσως ο πιο σημαντικός, αλλά όχι ο μοναδικός». Συνεχίσαμε την πορεία μας. Η βλάστηση, που ως ε κείνο το σημείο θύμιζε έρημο, άρχισε ν' αποτελείται τώρα από θάμνους και δεντράκια σπαρμένα εδώ κι ε κεί. Τελικά, ίσως ήταν καλύτερα ν' ακολουθήσω τη συμβουλή του Πέτρους και ν' αφήσω τα πράγματα να εξελιχθούν. Που και που εκείνος σχολίαζε κάποιο από τα ιστορικά γεγονότα που είχαν συμβεί στα μέρη απ' όπου περνούσαμε. Είδα το σπίτι όπου κοιμήθηκε μια βασίλισσα την παραμονή του θανάτου της, ένα μικρό παρεκκλήσι χωμένο μέσα στους βράχους, ερημητήριο ε νός άγιου ανθρώπου, για τον οποίο οι λιγοστοί κάτοικοι έπαιρναν όρκο πως μπορούσε να κάνει θαύματα. «Τα θαύματα είναι πολύ σημαντικά, δε νομίζεις;» με ρώτησε. 48

44 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ.Απάντησα καταφατικά, αλλά πρόσθεσα πως δεν είχα δει ποτέ ένα μεγάλο θαΰμα. Η μαθητεία μου στην Παράδοση υπήρξε πολΰ διανοητική. Πίστευα πως, αν ξανάβρισκα το σπαθί μου, τότε θα ήμουν ικανός να κάνω κι εγώ με τη σειρά μου τα σπουδαία κατορθώματα που πραγματοποιούσε ο Δάσκαλος μου. «Αλλά δεν είναι θαύματα, γιατί δεν αλλάζουν τους νόμους της φΰσης. Αυτό που κάνει ο Δάσκαλος μου είναι να χρησιμοποιεί τις δυνάμεις του για...» Δεν απόσωσα τη φράση μου, γιατί δεν έβρισκα καμιά εξήγηση για το γεγονός πως ο Δάσκαλος κατάφερνε να υλοποιεί πνεύματα, ν' αλλάζει θέση στα αντικείμενα χωρίς να τα αγγίζει και, όπως είχα δει πολλές φορές, να ξανοίγει τόπους τόπους το βαρΰ, συννεφιασμένο ουρανό για να φανεί το γαλανό χρώμα του. Μπορεί να το κάνει για να σε πείσει πως κατέχει τη γνώση και την εξουσία», με αντέκρουσε ο Πέτρους. Ισως», συμφώνησα με μισή καρδιά. Καθίσαμε σε μια πέτρα, γιατί ο Πέτρους μου είπε πως απεχθανόταν να καπνίζει βαδίζοντας. Κατά την αποψή του, τα πνευμόνια απορροφούσαν πολΰ περισσοτερη νικοτίνη κι ο καπνός τοΰ έφερνε ναυτία. << Γι' αυτό σου αρνήθηκε ο Δάσκαλος σου το σπαθί. Επειδή δεν ξέρεις για ποιο λόγο εκπληρώνει τα πα- 49

45 ΓΙΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ ράδοξα. Γιατί ξέχασες πως ο δρόμος της γνώσης είναι ανοιχτός σε όλους τους ανθρώπους, στους κοινούς ανθρώπους. Στη διάρκεια του ταξιδιού μας θα σου διδάξω μερικές ασκήσεις και κάποια τυπικά γνωστά ως Πρακτικές του RΑΜ. Ο οποιοσδήποτε, σε οποιαδήποτε στιγμή της ΰπαρξής του, είχε πρόσβαση τουλάχιστον σε μία από αυτές. Όποιος τις αναζητά με υπομονή και διορατικότητα μπορεί να τις ανακαλύψει όλες, ανεξαιρέτως, μέσα στα μαθήματα που μας προσφέρει η ζωή.»οι Πρακτικές του RΑΜ είναι τόσο απλές, που οι άνθρωποι σαν κι εσένα, συνηθισμένοι να περιπλέκουν τη ζωή, δεν τους αποδίδουν συχνά καμιά αξία. Αλλά αυτές είναι, μαζί με άλλα τρία σύνολα πρακτικών, που κάνουν τον άνθρωπο ικανό να πετύχει τα πάντα, όλα όσα επιθυμεί.»0 Ιησούς δόξασε τον Πατέρα όταν οι μαθητές του άρχισαν να κάνουν θαύματα και να θεραπεύουν και Τον ευχαρίστησε γιατί είχε αποκρύψει αυτά τα πράγματα από τους σοφούς και τα είχε αποκαλύψει στους απλούς ανθρώπους. Τελικά, αν πιστεύουμε στο Θεό, πρέπει και να πιστεύουμε πως είναι δίκαιος». Ο Πέτρους είχε δίκιο. Θα ήταν θεϊκή αδικία το να ε πιτρέπεται να έχουν πρόσβαση στην πραγματική γνώση μόνο οι μορφωμένοι, μόνο αυτοί που διαθέτουν 50

46 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ χρόνο και χρήμα για ν' αγοράσουν τα πανάκριβα βιβλία. «Ο πραγματικός δρόμος της σοφίας αναγνωρίζεται από τρία στοιχεία», εξήγησε ο Πε'τρους. «Πρώτα πρω α, πρε'πει να περιλαμβάνει Αγάπη - θα σου μιλήσω αργότερα γι' αυτή - στη συνε'χεια, πρε'πει να ε'χει πρακτική εφαρμογή στη ζωή σου, διαφορετικά η σοφία γίνεται άχρηστη και σκουριάζει σαν το σπαθί που με'νει αχρησιμοποίητο. Τε'λος, πρε'πει να είναι ε'νας δρόμος που να μπορεί να τον διανύσει ο καθε'νας. Όπως ο δρόμος του Αγίου Ιακώβου». Βαδίσαμε όλο το απόγευμα και, μόνο όταν άρχισε να χάνεται ο ήλιος πίσω από τα βουνά, ο Πε'τρους αποφάσισε πως ε'πρεπε να σταματήσουμε. Γύρω μας, οι πιο ψηλε'ς κορφε'ς των Πυρηναίων ε'λαμπαν ακόμα κάτω από τις στερνε'ς αχτίδες της με'ρας. Ο Πε'τρους μου ζήτησε να καθαρίσω μια μικρή ε πιφάνεια στο ε'δαφος και να γονατίσω. «Η πρώτη Πρακτική του ΚΑΜ συνίσταται στο να α ναγεννηθείς. Θα πρε'πει ν' ασκείσαι επί εφτά συνεχείς μέρες προσπαθώντας να ξαναζήσεις με τρόπο διάφορετικό την πρώτη σου επαφή με τον κόσμο. Ξε'ρεις πόσο δύσκολο ήταν να τα εγκαταλείψεις όλα και να διανύσεις το δρόμο του Αγίου Ιακώβου αναζητώντας το σπαθί σου. Αν παρουσιάστηκε αυτή η δυσκολία, είναι 51

47 ΙΙΑΟΥΛΟ ΚΟΙΛΟ γιατί ήσουν φυλακισμένος σιο παρελθόν. Υπέστης μια αποτυχία και φοβάσαι μια καινούρια ήττα - πέτυχες κάτι και φοβάσαι μην το χάσεις. Ωστόσο επικράτησε έ να πιο ισχυρό συναίσθημα: η επιθυμία να ξαναβρείς το σπαθί σου. Κι αποφάσισες να διακινδυνεύσεις» Συμφώνησα, αλλά του είπα πως δεν είχα απαλλαγεί από τις ανησυχίες τις οποίες υπαινισσόταν. «Αυτό δεν έχει σημασία. Η άσκηση σιγά σιγά θα σ' ελευθερώσει από τις ευθύνες που εσΰ ο ίδιος δημιούργησες στη ζωή σου». Κι ο Πέτρους με δίδαξε την πρώτη Πρακτική του RΑΜ: την ΑΣΚΗΣΗ ΤΟΥ ΣΠΟΡΟΥ. «Κάν' το τώρα για πρώτη φορά», μου είπε. Ακούμπησα το κεφάλι στα γόνατα μου, πήρα βαθιές εισπνοές κι άρχισα να χαλαρώνω. Το σώμα μου υ πάκουσε πειθήνια - ίσως γιατί είχαμε περπατήσει πολΰ όλη μέρα κι ήμουν εξαντλημένος. Άρχισα ν' ακοΰω το θόρυβο της γης, ένα θόρυβο υπόκωφο, βαθΰ, και μεταμορφώθηκα σιγά σιγά σε σπόρο. Δε σκεφτόμουν πια. Ήταν όλα σκοτεινά κι αποκοιμήθηκα στα βάθη της γης. Ξαφνικά κάτι σάλεψε. Ήταν ένα μέρος του εαυτού μου, ένα ελάχιστο μέρος του εαυτού μου που ήθελε να με ξυπνήσει, που έλεγε πως έπρεπε να βγω έξω γιατί υπήρχε κάτι άλλο «εκεί πάνω». 52

48 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ Η ΑΣΚΗΣΗ ΤΟΥ ΣΠΌΡΟΥ Γονάτισε στο χώμα Ύστερα κάθισε στις φτέρνες σου και σκύψε έτσι ώστε το κεφάλι ν' αγγίζει τα γόνατα Άπλωσε τα μπράτσα προς τα πίσω. Είσαι τώρα σε εμβρυϊκή στάση. Χαλάρωσε και ξέχασε κάθε ένταση. Ανάσανε ήρεμα και βαθιά Νιώθεις σιγά σιγά πως είσαι ένας μικροσκοπικός σπόρος τριγυρισμένος από τη θαλπωρή της γης. Όλα είναι ζεστά κι υπέροχα γύρω σου. Κάνεις ήσυχο ύπνο. Ξαφνικά τρέμει ένα δάχτυλο. Ο σπόρος δε θέλει να είναι πια θαμμένος θέλει να γεννηθεί. Αρχίζεις να σαλεύεις αργά τα μπράτσα, ύ στερα το σώμα σου θ' ανασηκώνεται ώσπου να καθίσεις στις φτέρνες. Τότε θα σηκωθείς αργά αργά θα γονατίσεις με την πλάτη στητή. Στο μεταξύ φαντάσου πως είσαι ένας σπόρος που ξεπετάγεται και ανοίγει σιγά σιγά τη γη. Ήρθε η στιγμή να τη σκίσεις, να την τρυπήσεις. Σηκώνεσαι αργά πρώτα με το ένα πόδι κι ύστερα με το άλλο, παλεύοντας να ισορροπήσεις, σαν σπόρος που αγωνίζεται να βρει ίο χώρο του, ώσπου να σταθείς όρθιος. Φαντάσου ένα χωράφι ολόγυρα σου, ήλιο, νερό, αέρα, πουλιά είσαι ένας σπόρος που αρχίζει να φυτρώνει. Υψώνεις αργά τα μπράτσα στον ουρανό. Τεντώνεσαι όλο και πιο πολύ σαν να θέλεις ν' αδράξεις τον απέραντο ήλιο που λάμπει πάνωθέ σου, σου δίνει δύναμη και σε ελκύει. Το σώμα σου γίνεται άκαμπτο, οι μύες σου συσπώνται, ενώ αισθάνεσαι να μεγαλώνεις, να μεγαλώνεις, ώσπου γίνεσαι απέραντος. Η ένταση αυξάνεται σιε σημείο που γίνεται οδυνηρή, ανυπόφορη. Όταν δεν αντέχεις άλλο, μπήγεις μια κραυγή κι ανοίγεις τα μάτια Να επαναλαμβάνεις αυτή την άσκηση επί εφτά συνεχείς μέρες, πάντα την ίδια ώρα 53

49 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΚ.ΛΟ Νόμιζα πως κοιμόμουν κι αυτό το μέρος του εαυτού μου επέμενε. Άρχισε κάνοντας τα δάχτυλα μου να κινούνται κι υστέρα τα δάχτυλα ζωντάνεψαν τα μπράτσα. Κι όμως, δεν ήταν οΰτε τα δάχτυλα ούτε τα μπράτσα, αλλά ένας μικρός σπόρος που πάλευε να ξεπεράσει τις δυνάμεις της γης και να κατευθυνθεί προς «εκεί πάνω». Ένιωσα πως το σώμα μου άρχιζε ν' ακολουθεί την κίνηση των χεριών μου. Κάθε δευτερόλεπτο έμοιαζε με αιωνιότητα, αλλά ο σπόρος είχε ανάγκη να γεννηθεί, ήθελε να μάθει τι βρισκόταν «εκεί πάνω». Πρώτα το κεφάλι μου κι ύστερα το σώμα μου ανασηκώθηκαν με αφάνταστη δυσκολία. Όλα γίνονταν με πολύ αργό ρυθμό κι έπρεπε να παλεύω εναντίον της δύναμης που με τραβούσε προς το βάθος της γης, όπου ή μουν ως τότε βυθισμένος σ' έναν αιώνιο ύπνο. Αλλά το κατόρθωσα και, τελικά, τσάκισα αυτή τη δύναμη και σηκώθηκα. Είχα σκίσει τη γη κι ήμουν τριγυρισμένος από αυτό το «κάτι εκεί πάνω». Ήταν η εξοχή. Ένιωθα τη ζέστη του ήλιου, άκουγα το βόμβο των εντόμων, το μουρμούρισμα ενός ποταμού που κυλούσε κάπου μακριά. Σηκώθηκα αργά με τα μάτια κλειστά και πίστευα πως ανά πάσα στιγμή θα χάσω την ισορροπία μου και θα ξαναγυρίσω στη γη. Κι όμως, μεγάλωνα πάντα. Τα μπράτσα μου άνοιγαν και 54

50 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ το σώμα μου γινόταν άκαμπτο. Ήμουν εκεί, ξαναγεννιόμουν, παρακαλώντας αυτός ο απέραντος ήλιος που έλαμπε και μου ζητούσε ν' αναπτυχθώ κι άλλο, να τεντωθώ και να ψηλώσω ώσπου να τον αγκαλιάσω με ό λα μου τα κλαδιά, αυτός ο ήλιος να με λούσει μέσα κι έξω. Τέντωσα τα κλαδιά μου όσο γινόταν, τόσο που όλοι μου οι μΰες άρχισαν να πονούν κι αισθάνθηκα παν να είχα χίλια μέτρα ύψος, σαν να μπορούσα ν' α γκαλιάσω τα βουνά. Το σώμα μου τεντωνόταν, τεντωνόταν, ώσπου ο μυϊκός πόνος έγινε τόσο έντονος που δεν μπορούσα πια να τον υποφέρω κι έμπηξα μια κραυγή. Άνοιξα τα μάτια κι είδα τον Πέτρους μπροστά μου να καπνίζει το τσιγάρο του χαμογελώντας. Το φως της μέρας δεν είχε χαθεί ολότελα, αλλά ανακάλυψα έκπληκτος πως δεν είχε τόσο ήλιο όσο είχα φανταστεί. Τον ρώτησα μήπως θα ήθελε να του περιγράψω τι είχα νιώσει, αλλά μου απάντησε αρνητικά. «Είναι πολΰ προσωπικά πράγματα, πρέπει να τα κρατήσεις για τον εαυτό σου. Πώς θα μπορούσα να τα κρίνω; Σου ανήκουν». Πρόσθεσε πως θα κοιμόμασταν εκεί. Ανάψαμε μια μικρή φωτιά, ήπιαμε το υπόλοιπο κρασί της μπουκάλας κι ετοίμασα μερικά σάντουιτς με το πατέ από φουά γκρα 55

51 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ που είχα αγοράσει προτού φτάσω στο Σεν-Ζαν. Ο Πέτρους πήγε ως το ρυάκι που κυλούσε εκεί κοντά και γύρισε λίγο αργότερα με ψάρια που τα έψησε στη φωτιά. Ύστερα ξάπλωσε ο καθένας μέσα στον υπνόσακο του. Απ' όλα τα συναισθήματα που δοκίμασα στη ζωή μου, δεν μπορώ να ξεχάσω αυτά της πρώτης μου νύχτας στο δρόμο του Αγίου Ιακώβου. Έκανε ψύχρα κι ας ήταν καλοκαίρι, αλλά είχα ακόμα στο στόμα τη γεύση του κρασιού που είχε φέρει ο Πέτρους. Κοίταξα τον ουρανό και το Γαλαξία που έδειχνε τον απέραντο δρόμο που θα έπρεπε να διανύσουμε. Σε άλλες περιπτώσεις, αυτή η απεραντοσύνη θα μου προκαλούσε μεγάλη α γωνία και θα φοβόμουν πως δε θα ήμουν ικανός να πετύχω, πως δε θα στεκόμουν στο ύψος των περιστάσεων. Αλλά σήμερα ήμουν ένας σπόρος κι είχα ξαναγεννηθεί. Είχα ανακαλύψει πως, παρά τη θαλπωρή της γης και τη γλύκα του ύπνου, η ζωή «εκεί πάνω» ήταν πολύ ωραία. Μπορούσα να γεννηθώ όσες φορές ήθελα, ώσπου να γίνουν τα χέρια μου τόσο μεγάλα που ν' αγκαλιάσουν τη γη απ' όπου είχα προέλθει. 56

52 Ο δημιουργός -και το δημιούργημα ΓΙΑ ΕΞΙ ΜΈΡΕΣ βαδίζαμε μέσα από τα Πυρηναία, ανεβαίναμε και κατεβαίναμε τα βουνά. Ο Πέτρους μ' έ βαζε να επαναλαμβάνω την Άσκηση του Σπόρου κάθε φορά που οι ηλιαχτίδες φώτιζαν μόνο τις πιο ψηλές κορφές. Την τρίτη μέρα μια τσιμεντένια πινακίδα μάς πληροφόρησε πως μόλις είχαμε πατήσει το πόδι μας στο έδαφος της Ισπανίας. Ο Πέτρους μου είχε αποκαλύψει σιγά σιγά μερικά στοιχεία από την προσωπική ιου ζωή - ανακάλυψα πως ήταν Ιταλός και σχεδίαζε βιομηχανικά προϊόντα.* Τον ρώτησα αν ανησυχούσε για όλα όσα είχε αφήσει πίσω του, προκειμένου να * Ο Κόλιν Γουίλσον λέει πως δεν υπάρχει τίποτα τυχαίο α' αυτό τον κόσμο και άλλη μια φορά μπόρεσα να διαπιστώσω πόοο αληθεύει αυτή η παραιήρηση. Ένα απομεσήμερο, καθώς ξεφύλλιζα ένα περιοδικό στον προθάλαμο του ξενοδοχείου όπου έμενα στη Μαδρίτη, τράβηξε την προσοχή μου 57

53 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ καθοδηγήσει έναν προσκυνητή που αναζητούσε το σπαθί του. «Θα ήθελα να καταλάβεις ένα πράγμα», μου απάντησε. «Δε σε οδηγώ εγώ ως το σπαθί σου. Μόνο σ' ε σένα έγκειται να το βρεις. Είμαι εδώ για να σε καθοδηγήσω στο δρόμο του Αγίου Ιακώβου και να σε διδάξω τις Πρακτικές του RΑΜ. Ο τρόπος που θα τις ε φαρμόσεις στην αναζήτηση του σπαθιού σου αφορά μόνο εσένα». «Δεν απάντησες στην ερώτηση μου». «Όταν ταξιδεύεις, έχεις μια πολΰ πρακτική εμπειρία της πράξης της αναγέννησης. Βρίσκεσαι μπροστά σ' εντελώς καινούριες καταστάσεις, η μέρα περνάει πιο αργά και τον περισσότερο χρόνο δεν καταλαβαίνεις τη γλώσσα που μιλούν οι άνθρωποι. Όπως ακριβώς ένα παιδί που μόλις βγαίνει από την κοιλιά της μητέρας του. Υπό αυτές τις συνθήκες, αρχίζεις να δίνεις μεγαλύτερη σημασία σε ό,τι σε περιβάλλει, γιατί από αυτό εξαρτάται η επιβίωση σου. Γίνεσαι πιο προσιτός στους ένα ρεπορτάζ για το βραβείο Πρίγκιπας των Αστουριών γιατί ένας από τους βραβευμένους ήταν ο Ρομπέρτο Μαρίνιο, ένας Βραζιλιάνος δημοσιογράφος. Κοιτάζοντας πιο προσεκτικά τη φωτογραφία του επίσημου δείπνου, αναπήδησα: σ' ένα από τα τραπέζια, με το σμόκιν του, υπέρκομψος, καθόταν ο Πέτρους κι η λεζάντα από κάτω τον ανέφερε ως «έναν από τους πιο διάσημους Ευρωπαίους σχεδιαστές της εποχής μας». 58

54 ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΜΑΓΟΥ ανθρώπους, γιατί μπορούν να σε βοηθήσουν στις δύσκολες καταστάσεις. Και δέχεσαι την παραμικρή ευνοια των θεών με μεγάλη χαρά κι ευφορία, σαν να πρόκειται για ένα συμβάν που θα πρέπει να θυμάσαι σε όλη την υπόλοιπη ζωή σου. «Ταυτόχρονα, καθώς όλα είναι καινούρια, δε διακρίνεις στα πράγματα παρά μόνο την ομορφιά κι είσαι πιο ευτυχής που ζεις. Γι' αυτό το θρησκευτικό προσκύνημα ήταν πάντα ένας από τους πιο αντικειμενικούς τρόπους για να φτάσεις στη φώτιση. Για να εξιλεωθείς για τις αμαρτίες σου, πρέπει να προχωρείς πάντα πιο μπροστά, με το να προσαρμόζεσαι σε καινούριες κα άσεις και να δέχεσαι σε αντάλλαγμα τις χιλιάδες ευλογίες που δίνει η ζωή γενναιόδωρα σ' αυτούς που της τις ζητούν. «Πιστεύεις πως θα μπορούσα ν' ανησυχώ για πέντ' έξι σχέδια που δεν πραγματοποίησα προκειμένου να βρεθώ εδώ), μαζί σου;» Ο Πέτρους έστρεψε τα μάτια του αλλού κι εγώ ακολούθησα το βλέμμα του. Ένα κοπάδι κατσίκες βοσκούσε στη βουνοπλαγιά. Μια από αυτές, πιο παρατολμη, στεκόταν άκρη άκρη σ' έναν πολύ ψηλό βράχο που προεξείχε αναρωτιόμουν πώς είχε φτάσει ως εκεί και πώς θα κατέβαινε. Αλλά, πάνω που αναρωτιόμουν, 59

55 ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΟ η κατσίκα πήδησε και, χρησιμοποιώντας στηρίγματα αθέατα στα δικά μου μάτια, έφτασε κοντά στις συντρόφισσες της. Όλα γΰρω αντικατόπτριζαν μια δυναμική γαλήνη, τη γαλήνη ενός κόσμου που θα μπορούσε ν' α ναπτυχθεί πολΰ ακόμα και να επινοεί, ενός κόσμου που ήξερε πως γι' αυτό χρειαζόταν να εξακολουθήσει να προχωρεί, να προχωρεί πάντα. Ακόμα κι αν ένας ισχυρός σεισμός ή μια φονική καταιγίδα μου ε'δινε κατά καιρούς την εντύπωση πως η φΰση είναι σκληρή, κατάλαβα πως αυτά είναι αντιξοότητες του δρόμου. Κι η φΰση ταξίδευε επίσης αναζητώντας τη φώτιση. «Είμαι πολΰ ευχαριστημένος που βρίσκομαι εδώ», είπε ο Πέτρους. «Γιατί η δουλειά που δεν ε'κανα δε μετράει πια κι αυτε'ς που θα κάνω στη συνε'χεια θα είναι πολΰ καλΰτερες». Όταν διάβασα το έργο του Κάρλος Καστανέντα, ε πιθύμησα να συναντήσω το γέρο Ινδιάνο μάγο, το δον Χουάν. Βλέποντας τον Πέτρους ν' αγναντεύει τα βουνά, είχα την αίσθηση πως βρισκόμουν με κάποιον που του έμοιαζε σαν αδελφός. Το απόγευμα της έβδομης μέρας, αφοΰ διασχίσαμε έ να πευκοδάσος, φτάσαμε στην κορφή ενός γήλοφου. Ε- 60

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον ενοχλούσε, είπε. Η νύχτα είναι πιο τρυφερή, πιο ευάλωτη. Η φωνή του χανόταν. Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη, σαν τη νύχτα του

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας...

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Διαβάστε αποσπασματικά το παραμύθι: Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Το παραμύθι είναι και για αγοράκι αλλά, για της ανάγκες του δείγματος σας παρουσιάζουμε πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα.

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. 1. Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. Καιρό είχες να ρθεις, Κλουζ, μου είπε ο κύριος Κολχάαζε, ανοιγοκλείνοντας το ψαλίδι του επικίνδυνα κοντά στο αριστερό μου αυτί. Εγώ τα αγαπώ τ αυτιά μου. Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ

Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ Λεμεσός 1995-1998 2 ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΠΡΩΤΗ 3 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Ένα τρελό αστέρι Εκείνη τη νύχτα του Μάη ο ουρανός ήταν ολοκάθαρος. Μια απαλή ομίχλη θόλωνε το φως των

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

«Η τύχη του άτυχου παλικαριού»

«Η τύχη του άτυχου παλικαριού» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #15 «Η τύχη του άτυχου παλικαριού» (Κοζάνη - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #15 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ 1. Σηκωνόμαστε όρθιοι και καρφιτσώνουμε μια κόλλα χαρτί στην πλάτη του κάθε παιδιού. Ας γράψουμε πάνω στην πλάτη του καθενός ανώνυμα κάτι που μας αρέσει πραγματικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια εδώ Δεκαοχτώ ψωμιά

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι.

Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι. Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι. Το κομποσχοίνι είναι φτιαγμένο για να κάνουμε προσευχή. Δεν είναι διακοσμητικό, ούτε κάτι μαγικό. Είναι όπλο ιερό, μας υπενθυμίζει την προσευχή την οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΙΤΛΟΣ: «ΚΩΝΣΤΑΝΤΗΣ» «Στερνή μου γνώμη, να σε είχα πρώτα», λέει ο σοφός λαός μας. Και πόσο δίκιο έχει, μονολογεί ο Κωνσταντής,

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

2 ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΚΟΤΣΙΡΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΖΑΝΝΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Β ΤΑΞΗ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΠΙΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ-ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΕΙΣ ΜΑΙΡΗ»

2 ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΚΟΤΣΙΡΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΖΑΝΝΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Β ΤΑΞΗ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΠΙΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ-ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΕΙΣ ΜΑΙΡΗ» 2 ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΚΟΤΣΙΡΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΖΑΝΝΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Β ΤΑΞΗ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΠΙΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ-ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΕΙΣ ΜΑΙΡΗ» Δεν είχε καλά χαράξει και η κυρία Μαίρη άνοιξε το μαγαζί. Πέταξε τα

Διαβάστε περισσότερα

«Το Παραμύθι της Μουσικής» κυκλοφορεί και σε γραφή Braille από το Φάρο Τυφλών. Πληροφορίες στο τηλέφωνο: 210 94 15 222.

«Το Παραμύθι της Μουσικής» κυκλοφορεί και σε γραφή Braille από το Φάρο Τυφλών. Πληροφορίες στο τηλέφωνο: 210 94 15 222. «Το Παραμύθι της Μουσικής» κυκλοφορεί και σε γραφή Braille από το Φάρο Τυφλών. Πληροφορίες στο τηλέφωνο: 210 94 15 222. Από το Σεπτέμβριο του 2008 «Tο Παραμύθι της Μουσικής» κυκλοφορεί και σε cd από τις

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Lazarus Διασκευή:SarahS. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children www.m1914.org

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φώτης και η Φωτεινή

Ο Φώτης και η Φωτεινή Καλλιόπη Τσακπίνη Ο Φώτης και η Φωτεινή Μια ιστορία για ένα παιδί με αυτισμό Επιστημονική επιμέλεια: Σοφία Μαυροπούλου Εικονογράφηση: Κατερίνα Μητρούδα Βόλος 2007 Περιεχόμενα Προλογικό σημείωμα...1 Ο

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2010 Ύμνος της ομάδας «Ευαγγέλιο» Βιβλία και μαθήματα ζωγραφισμένα σχήματα και τόσα βοηθήματα να μη δυσκολευτώ Απ όλους τόσα έμαθα

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013. Χρόνος: 1 ώρα. Οδηγίες

ΑΓΓΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013. Χρόνος: 1 ώρα. Οδηγίες ΑΓΓΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΑΞΗ Α ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟ 19/05/2013 Χρόνος: 1 ώρα Οδηγίες 1. Έλεγξε ότι το γραπτό που έχεις μπροστά σου αποτελείται από τις σελίδες 1-11. 2. Όλες τις

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό:

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: - "Η πρώτη απάντηση είναι 1821, η δεύτερη Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και η τρίτη δεν ξέρουμε ερευνάται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year Η Αλφαβητοχώρα Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα Η μέρα έμοιαζε συνηθισμένη στην Αλφαβητοχώρα. Ο κύριος ې διαφήμιζε τα φρέσκα λαχανικά του στο μανάβικο δείχνοντας με καμάρι πως το μαρούλι είχε ακόμα την πρωινή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ Π Ε Ν Τ Ε Ν Ε Α Π Ο Ι Η Μ Α Τ Α Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ / Κανιάρης Μην πας στο Ντητρόιτ Ουρανός-λάσπη Ζώα κυνηγούν ζώα Η μητέρα του καλλιτέχνη πάνω σε

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Ιερα Μητρόπολις Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ιερα Μητρόπολις Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ιερα Μητρόπολις Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2011 Ύμνος της ομάδας «Υπακοή» Σιγανά βαδίζεις πάντα σιωπηλή άγρυπνη ν ακούσεις των

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ

Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η κάθε του Θεού αυγή είναι γι αυτόν και μια καινούργια έκπληξη είναι τα δάκρυα της γης που κάνουνε τα γέλια της ν ανθούνε, Ποια γλώσσα είναι η δική σου θάλασσα; Η γλώσσα της

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση για την Ιταλία από τη

Παρουσίαση για την Ιταλία από τη Παρουσίαση για την Ιταλία από τη Ιταλία Τι είδαμε, τι κάναμε και πώς περάσαμε στην Ιταλία? Ημερολόγιο Comenius Ιταλία Για να δείξω πως περάσαμε στην Ιταλία θα φτιάξω ένα ημερολόγιο. Το ημερολόγιο θα έχει

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Στάλες Ποίηση ΣΤΑΛΕΣ Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχέδιο βιβλίου: Λαμπρινή Βασιλείου-Γεώργα

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Μακρυνίτσα 2009 Ύμνος της ομάδας «Στη σκέπη της Παναγίας» Απ τα νησιά τα ιερά στην Πάτμο φτάνω ταπεινά απ τα νησιά όλης της γης ακτίνες ρίξε

Διαβάστε περισσότερα

Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ.

Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ. Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό. Πριν από πάρα πολλά χρόνια, ένα πρωινό, ξύπνησε ο

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

Όταν η μαμά έχει στομία

Όταν η μαμά έχει στομία Coloplast Όταν η μαμά έχει στομία Μια αληθινή ιστορία ζωής Εισαγωγή Αυτό το φυλλάδιο γράφτηκε από την Tina η οποία έχει κάνει επέμβαση στομίας. Η επέμβαση έγινε το 1994, τη στιγμή που ο γιος της ήταν ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΕΛΜΟΥΖΟΣ» ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: «ΠΑΙΔΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΕΛΜΟΥΖΟΣ» ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: «ΠΑΙΔΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΕΛΜΟΥΖΟΣ» ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: «ΠΑΙΔΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ» ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΚΟΚΚΙΝΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΗ ΔΑΣΚΑΛΑ:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ. Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα

ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ. Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ Κωνσταντίνα Αστερίου Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα μαγαζιά να αγοράσει χριστουγεννιάτικα δώρα και στολίδια για το δένδρο. Η πόλη είναι πανέμορφα στολισμένη.

Διαβάστε περισσότερα

O xαρταετός της Σμύρνης

O xαρταετός της Σμύρνης ...... O xαρταετός της Σμύρνης Σελιδοποίηση: Ευθύµης Δηµουλάς Διορθώσεις: Νέστορας Χούνος 2009 MANOΣ KONTOΛEΩN & EKΔOΣEIΣ «AΓKYPA» Δ.A. ΠAΠAΔHMHTPIOY A.B.E.E. Λάµπρου Κατσώνη 271 & Γεωργίου Παπανδρέου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ)

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ : Ελληνικά ΕΠΙΠΕΔΟ : 2 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) Να αναπτύξετε ΕΝΑ από τα πιο κάτω θέματα (150-180 λέξεις ή 15-20 γραμμές) 1. Πώς πέρασα το περασμένο

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα)

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μπήκα στο χωριό, νύχτωνε πια, οι πόρτες όλες σφαλιχτές, μες στις αυλές τα σκυλιά μυρίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ g Μια ιστορία για µικρούς και µεγάλους ένα παραµύθι τεχνολογίας και ζαχαροπλαστικής. ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ Μια ιστορία της. Λίνα ΣΤΑΡ!!! Τ.Ε.Ε. ΕΙ ΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΥΡΟΥ Μαθήτρια: Λίνα Βαρβαρήγου (Λίνα

Διαβάστε περισσότερα

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Τζήκου Βασιλική Το δίλημμα της Λένιας 1 Παραμύθι πού έχω κάνει στο πρόγραμμα Αγωγής Υγείας που είχε τίτλο: «Γνωρίζω το σώμα μου, το αγαπώ και το φροντίζω» με την βοήθεια

Διαβάστε περισσότερα

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:...

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... 20 κλασικά αλλά και καινούρια παραμύθια με πριγκίπισσες Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ: PRINCESS STORIES Από τις Εκδόσεις Igloo Books, Μεγάλη Βρετανία 2009 ΤΙΤΛΟΣ BIBΛΙΟΥ: Ιστορίες για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ Ευτυχής που ποθεί και που νοιάζεται Την πατρική γη να φυλάξει, Το γενέθλιο αγέρι, Στο χώμα του να ανασαίνει Που με γάλα ή ξερό ψωμί τρέφεται Και στους φίλους του πάει στολισμένος

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Β Δεύτερη διδακτική πρόταση Ημερολόγια Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά ή ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεόραση και διαφήμιση

Τηλεόραση και διαφήμιση Τηλεόραση και διαφήμιση Δείτε τι έγραψαν μερικά παιδιά για τις διαφημίσεις:... Σε κάθε σπίτι σήμερα έχει μπει η τηλεόραση και, όπως γνωρίζουμε, κάθε μέρα βομβαρδιζόμαστε από τις διάφορες διαφημίσεις που

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Κυριακίδης Ο Μενέλαος η Αντριάννα και η Οικογένεια των Δράκων

Κώστας Κυριακίδης Ο Μενέλαος η Αντριάννα και η Οικογένεια των Δράκων Κώστας Κυριακίδης Ο Μενέλαος η Αντριάννα και η Οικογένεια των Δράκων ΠΑΡΑΜΥΘΙ Copyright Kostas Kiriakidis 2013 Published in England by AKAKIA Publications, 2013 Κώστας Κυριακίδης Ο Μενέλαος, η Αντριάννα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ. Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ. Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά Στη γιαγιά Φωτούλα, που δεν πρόλαβε να το διαβάσει, γιατί έφυγε ξαφνικά για τη γειτονιά των αγγέλων. Και στον παππού Γιώργο, που την υποδέχτηκε εκεί ψηλά,

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της Επιπεδίας

Το παραμύθι της Επιπεδίας Το παραμύθι της Επιπεδίας Ιστορία του J.Weeks, βασισμένη σε ιδέες του μυθιστορήματος Flatland: a romance in many dimensions, του E.A.Abbott, το οποίο δημοσιεύτηκε το 1884, και στο οποίο βασίστηκε το κινηματογραφικό

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Άρτεμις Τσίτσικα Επίκ. Καθηγήτρια Παιδιατρικής-Εφηβικής Ιατρικής Παν/μιου Αθηνών Επιστ. Υπεύθυνος Μονάδας Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ) Β Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία;

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Δύσκολη ερώτηση Για την καλλιτεχνική μου δημιουργία δεν παίζει κανένα ρόλο. Αυτό που με πικραίνει είναι ότι έζησα την

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2009 2010 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: 2 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ. του Prem Rawat

ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ. του Prem Rawat ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ του Prem Rawat TΙΣ ΠΡΟΑΛΛΕΣ σκεφτόμουν τι είναι η ειρήνη. Και κατάλαβα κάτι: η ειρήνη είναι το άρωμα. Όταν ο Θεός βρίσκεται κοντά σου, αναδύεται αυτό το άρωμα. Είναι εξαίσιο. Είναι όμορφο.

Διαβάστε περισσότερα

Aφιερωμένο στην Παυλίνα Κ. για το νόστο και τη θλίψη πού έχει για το Μαγικό Ψάρι του Αιγαίου

Aφιερωμένο στην Παυλίνα Κ. για το νόστο και τη θλίψη πού έχει για το Μαγικό Ψάρι του Αιγαίου Aφιερωμένο στην Παυλίνα Κ. για το νόστο και τη θλίψη πού έχει για το Μαγικό Ψάρι του Αιγαίου Ένα Ψάρι στο Αγκίστρι Μια φορά και έναν καιρό πριν περίπου δυο αιώνες μεγάλη καταιγίδα με βροντές και αστραπές

Διαβάστε περισσότερα

Αφού έχουµε γνωρίσει ορισµένους από τους φίλους µας του Γαλάτες, πάµε τώρα να δούµε γιατί στο χωριό τους σήµερα ακούγονται φωνές.

Αφού έχουµε γνωρίσει ορισµένους από τους φίλους µας του Γαλάτες, πάµε τώρα να δούµε γιατί στο χωριό τους σήµερα ακούγονται φωνές. Βρισκόµαστε στη Γαλατία το 50 π.χ. Όλη η Γαλατία βρίσκεται υπό ρωµαϊκή κατοχή εκτός από ένα χωριό ανυπόταχτων γαλάτων το οποίο αντιστέκεται ακόµη και θα αντιστέκεται για πάντα στους εισβολείς. Στο χωριό

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups INTERVIEWS REPORT February / March 2012 - Partner: Vardakeios School of Hermoupolis - Target group: Immigrants, women 1 η συνέντευξη Από την Αλβανία Το 2005 Η γλώσσα. Ήταν δύσκολο να επικοινωνήσω με τους

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία από τα παιδιά της. Α 1 τάξης

Εργασία από τα παιδιά της. Α 1 τάξης Εργασία από τα παιδιά της Α 1 τάξης Τετάρτη, 15 του Μάη Χθες πέρασα μια όμορφη μέρα. Το πρωί ξύπνησα και ετοιμάστηκα για το σχολείο. Φόρεσα τη στολή μου, έφαγα το πρόγευμά μου και ξεκίνησα για το σχολείο.

Διαβάστε περισσότερα

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΣΤΥΛΙΑΝΗ ΧΡΥΣΟΒΕΡΓΗ 2 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΛΛΙΠΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Α ΤΑΞΗ και ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΦΙΛΙΠΠΟΥΣΗΣ Α ΤΑΞΗ

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΣΤΥΛΙΑΝΗ ΧΡΥΣΟΒΕΡΓΗ 2 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΛΛΙΠΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Α ΤΑΞΗ και ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΦΙΛΙΠΠΟΥΣΗΣ Α ΤΑΞΗ 2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΣΤΥΛΙΑΝΗ ΧΡΥΣΟΒΕΡΓΗ 2 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΛΛΙΠΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Α ΤΑΞΗ και ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΦΙΛΙΠΠΟΥΣΗΣ 2 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΛΛΙΠΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ Α ΤΑΞΗ ΤΙΤΛΟΣ: «ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΤΟΥ ΑΡΗ» Ένα δωδεκάχρονο

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες

Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες Νικόλας Ελπινιώτης Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες Μια ποιητική συλλογή για την κρίση και την διέξοδο από αυτή Αθήνα 2014 Copyright Νίκος Κοκκοράκης, 2014 Επιτρέπεται η αναδηµοσίευση και η αναπαραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ;

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ. Τρίγωνα, κάλαντα σκόρπισαν παντού. κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού. ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά

ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ. Τρίγωνα, κάλαντα σκόρπισαν παντού. κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού. ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ Τρίγωνα, κάλαντα, σκόρπισαν παντού κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού, τρίγωνα κάλαντα μες στη γειτονιά ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά Άστρο φωτεινό, θα βγει γιορτινό μήνυμα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΗΓΑΔΙ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ

ΤΟ ΠΗΓΑΔΙ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ ΤΟ ΠΗΓΑΔΙ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ Copyright Συνοδινού Ράνια Follow me on Twitter: @RaniaSin Smashwords Edition ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική, μερική ή περιληπτική ή κατά παράφραση ή διασκευή

Διαβάστε περισσότερα

για παιδιά (8-12 ετών) Κατανόηση γραπτού λόγου

για παιδιά (8-12 ετών) Κατανόηση γραπτού λόγου Α1 για παιδιά (8-12 ετών) Διάρκεια: 30 λεπτά Επίπεδο Α1 για παιδιά (8-12 ετών) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Η Χαρά γράφει ένα γράμμα στη Νικολέτα. Θέλεις να δεις αν καταλαβαίνεις αυτά που διαβάζεις, γι αυτό σημειώνεις

Διαβάστε περισσότερα

Το Πρώτο Βιβλίο του Μικρού Δράκου Μου Ο Μου επισκέπτεται την Ευρώπη

Το Πρώτο Βιβλίο του Μικρού Δράκου Μου Ο Μου επισκέπτεται την Ευρώπη 1 Ο μικρός δράκος Μου ζούσε μαζί με τη μαμά και τον μπαμπά του πάνω σ ένα πολύ ψηλό βουνό, μέσα σ ένα πολύ μεγάλο δέντρο. Το Πρώτο Βιβλίο του Μικρού Δράκου Μου Ο Μου επισκέπτεται την Ευρώπη Μετάφραση:

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ Η πολυπόθητη μέρα για την εκδρομή μας στην Κωνσταντινούπολη είχε φτάσει! Βαλίτσες, φωτογραφικές μηχανές, τα λόγια που είχε να μάθει ο καθένας από όσους συμμετέχουμε

Διαβάστε περισσότερα

1) Γιατί ασχοληθήκατε με το Έργο EduRom

1) Γιατί ασχοληθήκατε με το Έργο EduRom Στις 28 Φεβρουαρίου, δύο από τους εθελοντές του Edurom από το Μεσογειακό Σχολείο της Ταρραγόνα βρέθηκαν στην Ημέρα Εκπαίδευσης του «Δικτύου για τη δημοκρατική εκπαίδευση των ενηλίκων: μπροστά με τη δύναμη

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας

Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΝ Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας Κείμενο: Κατερίνα Βαϊμάκη Εικονογράφηση: Ρεβέκκα Βεδέ Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας Ευρωπαϊκή Ένωση Ταµείο Συνοχής «Επενδύοντας στο

Διαβάστε περισσότερα

Ποια είναι η ερώτηση αν η απάντηση είναι: Τι έχει τέσσερις τοίχους;

Ποια είναι η ερώτηση αν η απάντηση είναι: Τι έχει τέσσερις τοίχους; Τι έχει τέσσερις τοίχους; Ένα δωμάτιο. Τι υπάρχει απέναντι από το πάτωμα; Το ταβάνι η οροφή. Πού υπάρχουν λουλούδια και δέντρα; Στον κήπο. Πού μπορώ να μαγειρέψω; Στην κουζίνα. Πού μπορώ να κοιμηθώ; Στο

Διαβάστε περισσότερα

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Δ ΤΑΞΗ

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Δ ΤΑΞΗ THE G C SCHOOL OF CAREERS ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Δ ΤΑΞΗ Χρόνος: 40 λεπτά Αυτό το γραπτό αποτελείται από 6 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε

Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε Ελισσαιος καβαζη Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε μια μέρα στο χωράφι του, έδωσαν στην

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους Μάθημα 1 Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους μήνες και θα μοιραστούμε πολλά! Ας γνωριστούμε λοιπόν. Ο καθένας από εμάς ας πει λίγα λόγια για τον

Διαβάστε περισσότερα

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια»

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 «Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» (Ρόδος Δωδεκάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η φίλη μας η ανακύκλωση. Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου

Η φίλη μας η ανακύκλωση. Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Η φίλη μας η ανακύκλωση Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Στην όμορφη πολιτεία με το γαλάζιο ουρανό μια μικρή παρέα από σκουπίδια συναντήθηκε για να κουβεντιάσει το μέλλον της. Ο Αλουμίνης,

Διαβάστε περισσότερα

Ένας άθεος καθηγητής της φιλοσοφίας συζητά με έναν φοιτητή του, για την σχέση μεταξύ επιστήμης και πίστης στον Θεό.

Ένας άθεος καθηγητής της φιλοσοφίας συζητά με έναν φοιτητή του, για την σχέση μεταξύ επιστήμης και πίστης στον Θεό. Ένας άθεος καθηγητής της φιλοσοφίας συζητά με έναν φοιτητή του, για την σχέση μεταξύ επιστήμης και πίστης στον Θεό. Καθηγητής: Λοιπόν, πιστεύεις στον Θεό; Φοιτητής: Βεβαίως, κύριε. Καθ.: Είναι καλός ο

Διαβάστε περισσότερα

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12)

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12) ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΤΑΞΗ: Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Α ΟΜΑΔΑ: 1 1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16),0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12),0 3. Ποιοι είναι οι μαθητές του

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8-12 ΕΤΩΝ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ

ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8-12 ΕΤΩΝ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8 - ΕΤΩΝ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Μ Ν Α Δ Ε Σ Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Η Λίμνη Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Κείμενο Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση Ελίζα Βαβούρη Γραφιστική επιμέλεια Χριστιάνα Χαραλάμπους Επιμέλεια κειμένου και εικόνων

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Βασισμένο στο ομώνυμο διήγημα της Ελισάβετ Κουκουμάκα ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΥΗ ΠΡΟΣΩΠΑ 1. Φώτης 2. Μαμά 3. Δεσποινίς Σούλα 4. Οφθαλμίατρος 5. Μπαμπάς 6. Πετράκης 7. Παιδί της

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΕΚ 381 ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: ΤΟ επόμενο θέμα είναι πολύ σημαντικό. Μας απασχολεί πάρα πολύ, μόνο ως προφήτες όμως μπορούμε να λειτουργήσουμε. Έχει

Διαβάστε περισσότερα