Μπούρη Αγγελική-Ελένη Τµήµα Επικοινωνίας και ΜΜΕ Πανεπιστήµιο Αθηνών Ζητήµατα Φιλοσοφίας της Γλώσσας Εαρινό εξάµηνο

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μπούρη Αγγελική-Ελένη Τµήµα Επικοινωνίας και ΜΜΕ Πανεπιστήµιο Αθηνών Ζητήµατα Φιλοσοφίας της Γλώσσας Εαρινό εξάµηνο 2004-2005"

Transcript

1 ΨΕΜΑ ΚΑΙ ΑΠΟΣΙΩΠΗΣΗ Μπούρη Αγγελική-Ελένη Τµήµα Επικοινωνίας και ΜΜΕ Πανεπιστήµιο Αθηνών Ζητήµατα Φιλοσοφίας της Γλώσσας Εαρινό εξάµηνο Εισαγωγή Το ψέµα είναι επικοινωνία µε την πρόθεση από τη µεριά του οµιλητή να δηµιουργήσει µια ψευδή πεποίθηση στον ακροατή. Η αποσιώπηση είναι η σκόπιµη απόκρυψη πληροφοριών, όπου κάποιος αποφεύγει τελείως και µε κάθε τρόπο να µιλήσει για κάτι. Στην εργασία που ακολουθεί θα ασχοληθώ µε το ψέµα, την αποσιώπηση και τη µεταξύ τους σχέση. Στην πρώτη ενότητα, θα δώσω έναν αρχικό ορισµό του ψέµατος. Στη δεύτερη ενότητα θα εξετάσω το αν το ψέµα αποτελεί ελλεκτική ή απολεκτική πράξη, σύµφωνα µε τα κριτήρια του Austin (1975: ). Στην τρίτη ενότητα, θα διακρίνω διάφορους τρόπους µε τους οποίους επιτυγχάνεται το ψέµα και στην τέταρτη ενότητα θα εξετάσω τη σχέση του ψέµατος µε την αποσιώπηση. 1. Ορισµός του ψέµατος Ένας απλός ορισµός του ψέµατος είναι ο (1), που βασίζεται στην προσέγγιση του Flakenberg (1982: 75) και του Meibauer (2005: 3-4) (1) Ψέµα ο Α ψεύδεται σε χρόνο t αν και µόνο αν (1α) ο Α ισχυρίζεται p σε χρόνο t απευθυνόµενος στον Β (1β) ο Α παρουσιάζει το p ως αληθές 1

2 (1γ) ο Α πίστευε ενεργά σε χρόνο t ότι όχι p. (1δ) ο Α έχει την πρόθεση να πιστέψει ο Β ότι p Το «πιστεύει ενεργά» χρησιµοποιείται γιατί ο ορισµός αναφέρεται περισσότερο στο τι πιστεύει ο Α και λιγότερο στο τι γνωρίζει (Meibauer, 2005: 5). Ως εκ τούτου, ο Α εκφέροντας p έχει την πρόθεση να εξαπατήσει το συνοµιλητή του, δηλαδή να πει ψέµατα. Βασικά στοιχεία για να διακρίνουµε λοιπόν το ψέµα είναι το τι πιστεύει ο οµιλητής και το αν έχει την πρόθεση να εξαπατήσει. Επίσης, θεωρείται ότι αν κάποιος δεν λέει ψέµατα, λέει την αλήθεια αν και υπάρχουν δύο εξαιρέσεις: πρώτον, ο Α δεν πιστεύει ούτε p ούτε p, αλλά ισχυρίζεται ότι p. εύτερον, ο Α δεν µπορεί (fails to) να πιστέψει p, αλλά ισχυρίζεται ότι p (Meibauer, 2005: 4). Ας εξετάσουµε σύµφωνα µε τον ορισµό το παράδειγµα όπου ο Α, λ.χ., η Μαίρη, λέει στον Β: (2) «Έχω καρδιοπάθεια». (Meibauer, 2005: 4). Υπάρχουν οι εξής περιπτώσεις: (α) Η Μαίρη πιστεύει σε χρόνο t ότι έχει καρδιοπάθεια, και πράγµατι έ- χει. Η πρόταση (2) είναι αληθής και η Μαίρη δεν έχει πει ψέµατα. (β) Η Μαίρη πιστεύει σε χρόνο t ότι έχει καρδιοπάθεια, αλλά δεν έχει (άρα κάνει λάθος). Η πρόταση (2) είναι ψευδής, αλλά η Μαίρη δεν έχει πει ψέµατα. (γ) Η Μαίρη δεν πιστεύει σε χρόνο t ότι έχει καρδιοπάθεια, γνωρίζει ότι δεν έχει καρδιοπάθεια, και στην πραγµατικότητα δεν έχει. Η πρόταση (2) είναι ψευδής, και η Μαίρη λέει ψέµατα. (δ) Η Μαίρη δεν πιστεύει σε χρόνο t ότι έχει καρδιοπάθεια, αλλά στην πραγµατικότητα έχει (άρα κάνει λάθος). Η πρόταση (2) είναι αληθής, αλλά η Μαίρη ψεύδεται. Βλέπουµε λοιπόν, ότι το ψέµα συνάγεται από το τι πιστεύει ο οµιλητής και όχι το τι γνωρίζει ως γεγονός. Ασχέτως µε την τιµή αληθείας της p, ο οµιλητής ψεύδεται αν παρουσιάζει ως αληθές κάτι που πιστεύει ότι είναι ψευδές, ακόµα κι αν η κρίση του ως προς την p είναι λανθασµένη. 2

3 2. Είναι το ψέµα λεκτική πράξη; Ο J. L. Austin (1975: 45-52) παρατηρεί παραλληλία στον τρόπο µε τον οποίο οι δηλώσεις και οι λεκτικές πράξεις συνεπάγονται και υποδηλώνουν την αλήθεια (και το ψεύδος) άλλων εκφορών. Όσον αφορά την υποδήλωση, µπορεί να θεωρηθεί ότι όταν ισχυρίζοµαι κάτι υποδηλώνω ότι το πιστεύω. Εάν το ισχυριστώ, αλλά δεν το πιστεύω, τότε ψεύδοµαι. Ανάλογα, όταν λ.χ. συγχαίρω κάποιον, υποδηλώνω ότι θεωρώ ότι του αξίζουν συγχαρητήρια. Εάν τον συγχαρώ, αλλά δεν πιστεύω ότι το άξιζε, τότε είµαι ανειλικρινής και η πράξη µου είναι άστοχη. Όσον αφορά τη συνεπαγωγή, λέµε ότι αν η p συνεπάγεται την q, τότε q συνεπάγεται p, αν και το αντίστροφο δεν ισχύει πάντοτε. Ανάλογα, όταν λ.χ. υπόσχοµαι (και η χρήση της γλώσσας είναι «κανονική» και όχι «παρασιτική» βλ. Austin, 1975: 22), η πράξη µου συνεπάγεται ότι «οφείλω», ότι έχω την πρόθεση να τηρήσω την υπόσχεσή µου κλπ., αλλιώς είµαι ανειλικρινής και η πράξη µου είναι άστοχη. Παρατηρείται λοιπόν παραλληλία µεταξύ της ανειλικρίνειας στην επιτέλεση λεκτικών πράξεων και του ψεύδους στις δηλώσεις. Η ανειλικρίνεια, παρότι δεν ακυρώνει τις λεκτικές πράξεις, τις καθιστά άστοχες γιατί (Γ.1.) αυτός που επικαλέστηκε τη διαδικασία δεν είχε τα αρµόζοντα αισθήµατα ή/και τις αρµόζουσες σκέψεις ή προθέσεις, και την πρόθεση να συµπεριφερθεί ανάλογα στη συνέχεια και (Γ.2.) δεν συ- µπεριφέρθηκε ανάλογα στη συνέχεια (Austin, 1975: 39). Για παράδειγµα: (3α) «Συγχαρητήρια», όταν δεν το εννοώ. (3β) «Σε συµβουλεύω να», όταν δεν πιστεύω ότι αυτό που προτείνω είναι προς το συµφέρον σου. (3γ) «Υπόσχοµαι να», όταν δεν έχω την πρόθεση να εκπληρώσω την υπόσχεσή µου. Στο (3α) δεν υπάρχει το κατάλληλο αίσθηµα, στο (3β) δεν υπάρχει η κατάλληλη σκέψη και στο (3γ) δεν υπάρχει η κατάλληλη πρόθεση. Οι πράξεις δεν είναι κούφιες, είναι όµως ανειλικρινείς και ως εκ τούτου άστοχες. Το ψέµα, όµως, δεν αποτελεί ελλεκτική πράξη (δηλαδή, η εκφορά µου δεν έχει την ισχύ (force) ενός ψεύδους, αν κάτι τέτοιο µπορεί να ειπωθεί), αλλά µάλλον απολεκτική (δηλαδή η εκφορά µου χρησιµοποιείται για να πετύχει ένα συγκεκριµένο 3

4 αποτέλεσµα στην προκειµένη περίπτωση, για να παραπλανήσει τον ακροατή µου και να τον κάνει να πιστέψει κάτι που θεωρώ ότι είναι ψευδές). Ένα πρώτο κριτήριο που µπορούµε να χρησιµοποιήσουµε είναι ότι οι ελλεκτικές πράξεις είναι συµβατικές ενώ οι απολεκτικές δεν είναι (Austin, 1975: 121). Είναι σαφές πώς το ψεύδος δεν µπορεί να επιτελείται µε συµβατικά µέσα, γιατί αν συνέβαινε κάτι τέτοιο, ο ακροατής θα το αναγνώριζε αµέσως ως τέτοιο και η εκφορά δεν θα επιτύγχανε το σκοπό της. Αν χρησιµοποιήσουµε τα υπόλοιπα κριτήρια που δίνει ο Austin (1975: ) για τη διάκριση των ελλεκτικών και των απολεκτικών πράξεων και υποθέσουµε ότι το ψέµα είναι ελλεκτική πράξη, έχουµε: (4α) *In saying x I lied. (4β) In saying x I was lying. O Austin (1975: 126) υποστηρίζει ότι to (4α) δεν µπορεί να στέκει, εκτός εάν εννοώ ότι προσπαθούσα να πω ψέµατα αλλά τα ελλεκτικά ρήµατα δεν ισοδυναµούν µε το να προσπαθώ να κάνω κάτι το οποίο θα µπορούσε να εκφραστεί µε ένα απολεκτικό ρήµα. Επίσης, αν το lie ήταν ελλεκτικό ρήµα, το (4β) θα σήµαινε ότι το x ήταν ένας συµβατικός τρόπος για να πω ψέµατα, αλλά όπως είδαµε κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Το (4β) µπορεί να ισχύει µόνο εάν το lie είναι απολεκτικό ρήµα, γιατί χρησιµοποιείται µε την έννοια ότι «In the process of saying x, I was lying» (Austin, 1975: 127-8). Με τη φράση αυτή δεν εξηγώ πώς είπα x, αλλά πώς είπα ψέµατα, εξηγεί δηλαδή το αποτέλεσµα της εκφοράς µου και όχι την αιτία της. Θεωρούµε ότι το lie είναι ελλεκτική πράξη και εξετάζουµε τις άλλες δύο περιπτώσεις που αναφέρει ο Austin (1975: 129): (5α) By saying x I was lying. (5β) By saying x I lied. Στις δύο αυτές περιπτώσεις, το by χρησιµοποιείται µε την έννοια του µέσου για την επίτευξη ενός στόχου. Το (5α) µπορεί να ισχύει αν εννοώ ότι χρησιµοποιώ λεκτικά µέσα για να κάνω κάτι αντί µη λεκτικά. Το αντικείµενο του saying θα πρέπει να βρίσκεται µέσα σε εισαγωγικά και αναφέρεται στη φατική (phatic) και όχι ρητική (rhetic) πράξη. Αντίθετα, το (5β) µπορεί να χρησιµοποιηθεί αναφορικά µε τη ρητική πράξη, γιατί καταδεικνύει τον τρόπο ή τη µέθοδο που χρησιµοποίησα για να επιτύχω το αποτέλεσµα, στην προκειµένη περίπτωση to lie. Άρα, το lie είναι 4

5 απολεκτικό και όχι ελλεκτικό ρήµα (Austin, 1975: 130). Επίσης αν το lie ήταν ελλεκτικό ρήµα, τότε θα ίσχυε (6) To say x was to lie. Το (6) δεν µπορεί να ισχύει, γιατί δεν υπάρχει συµβατικός τρόπος να πει κανείς ψέµατα και άρα η πρόταση (6) δεν είναι εναλλάξιµη µε την πρόταση (5β). Τέλος, αν το lie ήταν ελλεκτικό ρήµα, τότε θα µπορούσαµε να πούµε (7) *I lie to you that γιατί τα ονόµατα των ελλεκτικών πράξεων συµπίπτουν συνήθως µε ρητά επιτελεστικά ρήµατα. Όµως, το lie δεν είναι ρητό επιτελεστικό ρήµα. Αν πούµε κάτι τέτοιο, τότε ο σκοπός, δηλαδή το να πούµε ψέµατα, δεν επιτυγχάνεται και επιπλέον διατρέχουµε τον κίνδυνο να δηµιουργήσουµε ένα λογικό παράδοξο ή αυτό που θα πούµε να αποτελεί αντίφαση. Η συνθήκη (7) ισχύει µόνο εάν τη χρησιµοποιούµε υ- πονοώντας ότι ο ακροατής δεν θα το πιστέψει, άρα θα δεχτεί αυτό που του λέµε (βλ. παρακάτω, σ. 8-10). Από τα παραπάνω προκύπτει ότι το ψεύδος δεν αποτελεί λεκτική πράξη µε την ίδια έννοια που αποτελεί λεκτική πράξη η υπόσχεση. 1 Μπορεί να επιτευχθεί θεωρητικά µε οποιαδήποτε εκφορά και δεν υπάρχουν συµβατικά µέσα για την επίτευξή του, αντίθετα µε τις ελλεκτικές πράξεις που είναι συµβατικές. Παρότι είναι κάτι που µπορεί να επιτευχθεί µόνο µέσω του λόγου, 2 εµπίπτει στην απολεκτική και όχι στην ελλεκτική χρήση του. 3. Πώς επιτυγχάνεται το ψέµα; Βάσει του γενικού ορισµού, ψέµα µπορεί να θεωρηθεί κάθε πράξη που γίνεται µέσω (by) του λόγου µε σκοπό την εξαπάτηση. Τέτοιες πράξεις εξαπάτησης είναι η προσποίηση ή η παραποίηση, η υποκριτική (acting), το έµµεσο ψεύδος (ή η ψευδής 1 Είναι ρηµατική (verbal) και όχι λεκτική (οµιλιακή - speech) πράξη. 2 Βλ. το παράδειγµα του Καντ: «Μπορώ, για παράδειγµα, να θέλω να κάνω τους άλλους να πιστέψουν ότι φεύγω ταξίδι, και γι αυτό φτιάχνω τις βαλίτσες µου οι άλλοι βγάζουν το συ- µπέρασµα που θέλω εγώ[ ]». Παρότι τους έχω εξαπατήσει «δεν τους έχω πει ψέµατα, γιατί δεν έχω δηλώσει ότι εκφράζω τη γνώµη µου» (Lectures on Ethics. Νέα Υόρκη: Harper & Row, 1963, σ. 226 [µετάφραση δική µου]). 5

6 υπονόηση [Meibauer, 2005]), ο υπαινιγµός, η αποσιώπηση, οι µισές αλήθειες, η χρήση λανθασµένων προϋποθέσεων, η εσκεµµένη αµφισηµία, το να προσποιείται κανείς ότι λέει ψέµατα, ότι υποκρίνεται ή ότι αστειεύεται (Vincent-Castelfranchi, 1981: ). Η επίτευξη αυτών των πράξεων γίνεται µέσω παραβιάσεων της αρχής της συνεργασίας (Grice, 1975). Ο οµιλητής προσποιείται ότι είναι συνεργατικός, αλλά στην πραγµατικότητα δεν είναι, και κατ αυτό τον τρόπο οδηγεί το συνοµιλητή του να πιστέψει κάτι που ο οµιλητής θεωρεί ψευδές. Στις σελίδες που ακολουθούν θα ασχοληθούµε µε την ψευδή υπονόηση και τη χρήση λανθασµένων προϋποθέσεων. Προτού προχωρήσουµε, όµως, θα πρέπει να αποκλείσουµε τις περιπτώσεις όπου υπάρχει η πρόθεση η εξαπάτηση να αναγνωριστεί ως τέτοια, όπως στην περίπτωση της υποκριτικής, της ειρωνείας, της υπερβολής, της λογοτεχνίας κλπ (Mann & Kreutel, 2004: 3). Στις περιπτώσεις αυτές, ο οµιλητής έχει την πρόθεση να αναγνωρίσει ο ακροατής την εξαπάτηση και να µην εκλάβει «σοβαρά» την εκφορά του (Chisholm, 1977: 151). Ο οµιλητής λοιπόν δεν ψεύδεται, γιατί δεν έχει την πρόθεση να πιστέψει ο ακροατής του αυτό που του λέει άρα δεν καλύπτεται το κριτήριο (1δ) στον ορισµό (1) και να πιστέψει ο ακροατής του ότι ο οµιλητής πιστεύει αυτό που λέει. Επίσης, πρέπει να διακρίνουµε τις περιπτώσεις όπου κάποιος εξαναγκάζεται να πει ψέµατα, όπου υπάρχει πρόθεση για εξαπάτηση, αλλά όχι από την πλευρά του οµιλητή. Τέλος, θα πρέπει να αποκλείσουµε τις περιπτώσεις της νοµικής εκπροσώπησης, της ευγένειας κλπ, οι οποίες δεν µπορεί να θεωρηθούν ότι εµπλέκουν εξαπάτηση, παρότι ο οµιλητής προσπαθεί να πείσει τον ακροατή του για κάτι το οποίο δεν πιστεύει Συνεργασία και ανταγωνισµός O Grice (1989: 26) θεωρεί ότι οι συνοµιλητές έχουν «έναν κοινό στόχο ή σύνολο στόχων ή τουλάχιστον µια κατεύθυνση αµοιβαία αποδεκτή». O Attardo (1997a, 29-43), υποστηρίζει ότι υπάρχουν περιπτώσεις όπου, αν και η επικοινωνία είναι ανταγωνιστική, σε κάποιο επίπεδο υπάρχει συνεργασία, και εξετάζει οχτώ 3 διαφορετικούς 3 (α) Συµµετρικοί στόχοι, ίδιες πληροφορίες, απροκάλυπτη κατάσταση. (β) Συµµετρικοί στόχοι, διαφορετικές πληροφορίες, απροκάλυπτη κατάσταση. (γ) Μη συµµετρικοί στόχοι, διαφορετικές πληροφορίες, απροκάλυπτη κατάσταση. (δ) Μη συµµετρικοί στόχοι, ίδιες πληροφορίες, απροκάλυπτη κατάσταση. (ε) Συµµετρικοί στόχοι, ίδιες πληροφορίες, συγκα- 6

7 συνδυασµούς τριών παραµέτρων: των στόχων, των πληροφοριών και της συγκάλυψης (convertness). Οι στόχοι των συνοµιλητών µπορεί να είναι συµµετρικοί (οι συνοµιλητές έχουν τον ίδιο στόχο) ή µη συµµετρικοί (οι συνοµιλητές έχουν διαφορετικούς στόχους). Οι πληροφορίες τους µπορεί να είναι ίδιες ή διαφορετικές. Η φύση της συνοµιλίας µπορεί να είναι απροκάλυπτη (overt) ή συγκαλυµµένη (covert) ό- σον αφορά την αµοιβαία γνώση των στόχων ή των πληροφοριών. Όπως θα δούµε παρακάτω, στην τελευταία αυτή περίπτωση έγκειται η αποσιώπηση. Ο συνδυασµός που µας ενδιαφέρει είναι αυτός όπου οι στόχοι δεν είναι συµµετρικοί, οι πληροφορίες είναι διαφορετικές και η κατάσταση είναι συγκαλυµµένη. Το ψέµα αποτελεί πρότυπο παράδειγµα µη συνεργατικής επικοινωνίας (Attardo, 1997a: 42). Προκύπτει από την παραβίαση ή/και την εκµετάλλευση των αιτηµάτων της αρχής της συνεργασίας, αλλά σε δύο διαφορετικά επίπεδα: ο οµιλητής είναι συνεργατικός όσον αφορά τη λεκτική (locutionary) συνεργασία (δηλαδή αύτη που είναι απαραίτητη για την κωδικοποίηση και αποκωδικοποίηση του προσδοκώµενου νοήµατος), ενώ δεν είναι συνεργατικός όσον αφορά την απολεκτική (perlocutionary) συνεργασία (δηλαδή αυτή που βοηθά στην επίτευξη του στόχου του οµιλητή για περαιτέρω ανάλυση, βλ. Attardo, 1997b). Αυτό συµβαίνει γιατί σκοπός του οµιλητή είναι να εξαπατήσει τον ακροατή του χωρίς να γίνει αντιληπτή η εξαπάτηση, ενώ ο ακροατής δεν µπορεί να έχει σκοπό να εξαπατηθεί εκτός από τις περιπτώσεις που έχουµε ήδη αποκλείσει. Μπορούµε να διατυπώσουµε τα αιτήµατα της αρχής της συνεργασίας για το ψέµα κατά το πρότυπο αυτών του αστείου που διατυπώνει ο Attardo (όπως παραπέ- µπεται στο Mooney, 2004: 904): (8) Ποσότητα: ώσε όσες πληροφορίες είναι αναγκαίες για το ψέµα Ποιότητα: Πες µόνο ό,τι είναι συµβατό µε τον κόσµο του ψέµατος Συνάφεια: Πες µόνο ό,τι είναι σχετικό µε το ψέµα Τρόπος: Πες το ψέµα αποτελεσµατικά λυµµένη κατάσταση. (στ) Συµµετρικοί στόχοι, διαφορετικές πληροφορίες, συγκαλυµµένη κατάσταση. (ζ) Μη συµµετρικοί στόχοι, διαφορετικές πληροφορίες, συγκαλυµµένη κατάσταση. (η) Μη συµµετρικοί στόχοι, ίδιες πληροφορίες, συγκαλυµµένη κατάσταση (Attardo, 1997a, 29-31). 7

8 Όπως βλέπουµε, ο οµιλητής αποδέχεται την αρχή της συνεργασίας και υπονοµεύει τα αιτήµατα για να επιτύχει το επιθυµητό αποτέλεσµα. Όµως, αντίθετα µε το αστείο, όπου και ο οµιλητής και ο ακροατής γνωρίζουν και κατανοούν αυτή την υπονόµευση (Mooney, 2004: 904), στο ψέµα, όπως είδαµε παραπάνω, κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Στην περίπτωση του ψέµατος, ο ακροατής πιστεύει ότι ο οµιλητής τηρεί την αρχή της συνεργασίας και τα συνοµιλιακά αιτήµατα, ενώ στην πραγµατικότητα τα παραβιάζει. Αν η παραβίαση αυτή είναι επιτυχηµένη, τότε είναι πολύ πιθανό ο ακροατής να παραπλανηθεί Ψευδής υπονόηση Ο Grice υποστήριξε ότι υπάρχουν δύο είδη υπονοήσεων: η συµβατική (conventional) και η διαλογική (conversational). Εδώ µας ενδιαφέρει η διαλογική υπονόηση, η οποία ορίζεται ως εξής (Meibauer, 2005: 5 και Grice, 1975: 161): (9) ιαλογική υπονόηση ο Α υπονοεί διαλογικά σε χρόνο t ότι q αν και µόνο αν (11α) ο Α εκφέρει p σε χρόνο t (11β) ο Α παρουσιάζει την q ως αληθή (11β) ο Α θεωρείται ότι τηρεί τα συνοµιλιακά αιτήµατα ή την αρχή της συνεργασίας (11γ) ο ακροατής µπορεί να εξάγει την q από την p (11δ) η q µπορεί να ακυρωθεί. Βάσει του ορισµού της διαλογικής υπονόησης, µπορούµε να επεκτείνουµε τον ορισµό του ψέµατος στο (1) ως εξής (Meibauer, 2005: 10): (10) Ψέµα ο Α είπε ψέµατα σε χρόνο t εκφέροντας την πρόταση σ αν και µόνο αν (10α) ισχύει ο ορισµός του ψέµατος (1) (10β) ή αν ο Α υπονόησε διαλογικά ότι q, αλλά πίστευε ενεργά ότι q. Ας εξετάσουµε το παράδειγµα που δίνει ο Meibauer (2005: 7): (11) Ο καπετάνιος και ο υποπλοίαρχος 8

9 Ο καπετάνιος και ο υποπλοίαρχος τσακώνονται συνεχώς. Ο υποπλοίαρχος πίνει περισσότερο ρούµι απ όσο πρέπει, και ο καπετάνιος έχει αποφασίσει να µην ανεχτεί άλλο αυτήν την κατάσταση. Όταν ο υποπλοίαρχος ξαναµεθά, ο καπετάνιος γράφει στο ηµερολόγιο του πλοίου: Σήµερα, 11 Οκτωβρίου, ο υποπλοίαρχος είναι µεθυσµένος. Όταν ο υποπλοίαρχος το διαβάζει στην επόµενη βάρδιά του, θυµώνει, µετά το σκέφτεται λίγο και γράφει στο ηµερολόγιο: Σήµερα, 14 Οκτωβρίου, ο καπετάνιος δεν είναι µεθυσµένος. Εξετάζουµε αν ο υποπλοίαρχος είπε ψέµατα σε σχέση µε τις p και q, όπου: (11α) p = «Σήµερα, 14 Οκτωβρίου, ο καπετάνιος δεν είναι µεθυσµένος». q = «Συνήθως, ο καπετάνιος είναι µεθυσµένος». Θεωρώντας ότι το περιεχόµενο της p και το περιεχόµενο της q µπορούν να είναι αληθή ή ψευδή, έχουµε τέσσερις συνδυασµούς και τα εξής συµπεράσµατα: (12) Ψέµα στην ιστορία του καπετάνιου και του υποπλοίαρχου Περίπτωση p q ψέµα (12α) Α Α όχι (12β) Α Ψ ναιq (12γ) 1. Ψ λάθος Α όχι 2. Ψ σωστό Α ναιp (12δ) 1. Ψ λάθος Ψ ναιq 2. Ψ σωστό Ψ ναιq,p Παρόλα αυτά, βάσει του (10β), επειδή ο υποπλοίαρχος πιστεύει ότι q, θα πρέπει να πούµε ότι ψεύδεται σε όλες τις περιπτώσεις, εφόσον θέλει να εξαπατήσει τον αναγνώστη σε σχέση µε την q, και το επιτυγχάνει παραβιάζοντας το αίτηµα της συνάφειας και της ποσότητας. Με βάση ψευδή υπονοήµατα, µπορεί να πει κάποιος ψέµατα ακόµα κι αν λέει την αλήθεια, δηλαδή αν η p είναι αληθής και ο οµιλητής πιστεύει ότι p. Ας δούµε το παράδειγµα που δίνει ο Attardo (1997: 42) (13) Η µητέρα λέει στα παιδιά της να µην κάνουν πάρτυ όταν θα λείπει. Τους τηλεφωνεί για να δει τι κάνουν, ενώ αυτά κάνουν πάρτυ. Μητέρα: Τι κάνετε; Γιος: Πάρτυ. 9

10 Μητέρα (δεν τον πιστεύει): Πολύ αστείο. Από το παραπάνω παράδειγµα, εξετάζουµε το αν ο γιος είπε ψέµατα σε σχέση µε τις p και q, όπου: (13α) p = «Κάνουµε πάρτυ». q = «Αστειεύοµαι: δεν κάνουµε πάρτυ». (14) Ψέµα στη συνοµιλία µητέρας-παιδιού. Περίπτωση p q ψέµα (14α) Α Α δ/ε (14β) Α Ψ ναιq (14γ) 1. Ψ λάθος Α δ/ε 2. Ψ σωστό Α ναιp (14δ) 1. Ψ λάθος Ψ δ/ε 2. Ψ σωστό Ψ δ/ε Οι περιπτώσεις (14α) και (14δ) δεν εφαρµόζονται γιατί η p και η q είναι αντιφατικές. Οι περιπτώσεις (14γ)1 και (14δ)1 δεν εφαρµόζονται γιατί ο γιος δεν µπορεί να κάνει λάθος σχετικά µε την p. Η περίπτωση (14γ)2 είναι η περίπτωση όπου ο γιος πραγµατικά αστειεύεται. Η περίπτωση (14β) είναι η περίπτωση όπου ο γιος λέει ψέ- µατα, παραβιάζοντας τα αιτήµατα της συνάφειας και της ποσότητας. Όπως συνάγεται από τα παραπάνω, η ψευδής υπονόηση ισοδυναµεί µε ψέµα. Άσχετα µε την τιµή αληθείας της p, εάν ο οµιλητής ψεύδεται σε σχέση µε το υπονόηµά του, εξαπατά τον ακροατή του. Βάσει, λοιπόν, του αναθεωρηµένου ορισµού, ο οµιλητής λέει ψέµατα Ψευδής προϋπόθεση Παρόµοια µε την περίπτωση της ψευδούς υπονόησης είναι και η περίπτωση της ψευδούς προϋπόθεσης. Ας δούµε τον ορισµό της προϋπόθεσης: (15) Προϋπόθεση Ο Α προϋποθέτει σε χρόνο t ότι s αν και µόνο αν (15α) ο Α εκφέρει p σε χρόνο t απευθυνόµενος στον Β (15β) η p προϋποθέτει την s (15γ) η s εµµένει υπό άρνηση Επίσης, έχουµε τον πίνακα τιµών αληθείας για την προϋπόθεση: 10

11 (16) Τιµές αληθείας για την προϋπόθεση p >> s A Α Ψ Α Α Ψ Α? Ψ Οπότε ο ορισµός του ψεύδους γίνεται (17) Ψέµα Ο Α είπε ψέµατα σε χρόνο t εκφέροντας την πρόταση σ αν και µόνο αν (16α) ισχύει ο ορισµός του ψέµατος (1) (16β) ή αν ο Α προϋπέθεσε ότι s, αλλά πίστευε ενεργά ότι s. Ας εξετάσουµε καταρχάς το παράδειγµα µιας προϋπόθεσης οριστικής περιγραφής, όπου ο Α λέει στον Β: (18) Ο βασιλιάς της Γαλλίας είναι καραφλός. Όπου s = Η Γαλλία έχει βασιλιά, και ο οµιλητής πιστεύει ότι s. Στην περίπτωση αυτή, όπως φαίνεται και από τον πίνακα τιµών αληθείας, δεν µπορούµε να αποφανθούµε σχετικά µε την τιµή αληθείας της πρότασης (18), άρα δεν µπορούµε να πούµε αν ο οµιλητής ψεύδεται ή όχι σε σχέση µε τη (19). Ο οµιλητής, όµως, εξαπατά τον ακροατή του σε σχέση µε την s, του δηµιουργεί δηλαδή µια ψευδή πεποίθηση σχετικά µε την s. Ως εκ τούτου, ο οµιλητής ψεύδεται. Το ίδιο συµβαίνει και µε άλλα είδη προϋποθέσεων (γεγονοτικές, λεξικές, συντακτικές, κλπ). 4. Αποσιώπηση Ως αποσιώπηση µπορεί να οριστεί κάθε σκόπιµη αποφυγή να µιλήσει κανείς για κάτι, αποκρύπτοντας πληροφορίες. Όταν κάποιος αποσιωπά κάτι, οργανώνει έτσι τη στρατηγική του στο λόγο ώστε να µη χρειαστεί να αναφερθεί σε αυτό, είτε γιατί αυτό κρίνεται συµφέρον για τον οµιλητή είτε από τον οµιλητή για τον ακροατή του (Μοσχονάς, 1994: ). 11

12 Για να το επιτύχει αυτό ο οµιλητής, συνήθως παραβιάζει συνοµιλιακά αιτήµατα, όπως αυτά της συνάφειας και της ποσότητας. Στην περίπτωση αυτή, η επικοινωνία είναι ανταγωνιστική. Οι στόχοι των συνοµιλητών είναι µη συµµετρικοί, αφού ο οµιλητής αποσκοπεί στο να κρύψει κάτι ή να µην αναφερθεί σε κάτι και στην πλειονότητα των περιπτώσεων δεν µοιράζεται αυτό το στόχο µε το συνοµιλητή του. Επίσης, οι πληροφορίες τους µπορεί να είναι ίδιες ή διαφορετικές, αλλά η φύση της συνοµιλίας τους είναι κατ εξοχήν συγκαλυµµένη, αφού ο ένας εκ των δύο οµιλητών προσπαθεί να κρύψει κάτι από τον άλλο, είτε αυτό αφορά το στόχο της συνοµιλίας είτε τις πληροφορίες που έχει. Ήδη, παρατηρούµε πολλές οµοιότητες µε το ψέµα: υπάρχει παραβίαση των συνοµιλιακών αιτηµάτων από τη µεριά του οµιλητή, ενώ αυτά ισχύουν από τη σκοπιά του ακροατή, υπάρχει ασυµµετρία στόχων, πληροφοριών (συνήθως) και συγκαλυµµένη φύση της επικοινωνίας. Και εδώ ο οµιλητής είναι συνεργατικός όσον αφορά τη λεκτική συνεργασία, ενώ δεν είναι συνεργατικός όσον αφορά την απολεκτική συνεργασία. Ας εξετάσουµε το παράδειγµα: (19) Μη συµµετρικοί στόχοι, διαφορετικές πληροφορίες, συγκαλυµµένη κατάσταση. Ο Α και ο Β συζητούν για ένα θέµα στο οποίο εµπλέκεται η πληροφορία χ Ο Α γνωρίζει ότι χ Ο Α γνωρίζει ότι ο Β δεν γνωρίζει χ, αλλά δεν το αποκαλύπτει στο Β Ο Α αποσιωπά χ Στην περίπτωση αυτή, επειδή ο Α επικοινωνεί µε το Β µε την πρόθεση να µην του αποκαλύψει τις πληροφορίες που έχει, παραβιάζοντας το αίτηµα της ποσότητας και το αίτηµα της συνάφειας. Ο Α, για να επιτύχει το επιθυµητό αποτέλεσµα, δηλαδή να µην καταλάβει ο Β ότι του κρύβει πληροφορίες, παραβιάζει τα συνοµιλιακά αιτή- µατα, ενώ ο συνοµιλητής του δεν το ξέρει. Το παράδοξο σε αυτή τη συνοµιλία είναι ότι τηρεί όλα τα προσχήµατα της συνεργασίας (Μοσχονάς, ο.π.). Θα µπορούσαµε να υποστηρίξουµε ότι ο Α, αποσιωπώντας το χ στο παράδειγµα (19), δηµιουργεί ένα υπονόηµα ότι χ (ή και απουσία του χ). Σε αυτή την 12

13 περίπτωση, εφόσον ο Α οδηγεί σκόπιµα το Β να πιστέψει κάτι που θεωρεί ψευδές, σε επίπεδο υπονοηµάτων, σύµφωνα µε τον αναθεωρηµένο ορισµό του ψεύδους (10), λέει ψέµατα. Παρότι ο Α δεν λέει κάτι για να οδηγήσει το Β προς αυτή την κατεύθυνση (όπως απαιτεί ο ορισµός 1), έχει την πρόθεση να τον εξαπατήσει ως προς τις πληροφορίες που διαθέτει και το στόχο του (για παράδειγµα, µια συνοµιλία γιατρούασθενούς, όπου ο γιατρός προσπαθεί να αποσιωπήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης της υγείας του ασθενούς, χωρίς να πει ψέµατα). Βεβαίως, υπάρχουν και µορφές αποσιώπησης όπου κάτι τέτοιο δεν υποστηρίζεται, όπως στην περίπτωση όπου οι πληροφορίες δεν είναι συναφείς µε το θέµα της συνοµιλίας (παρότι µπορεί να ενδιαφέρουν τον ακροατή). Επίσης, στην περίπτωση όπου και οι δύο πλευρές έχουν τις ίδιες πληροφορίες και τον ίδιο στόχο, δηλαδή να µην αναφερθούν σε αυτές (άσχετα από το γιατί). Στις περιπτώσεις αυτές, ο οµιλητής δεν έχει σκοπό να εξαπατήσει τον ακροατή του, και ως εκ τούτου δεν λέει ψέµατα ούτε σε επίπεδο υπονοηµάτων. Συµπερασµατικά, µπορούµε να πούµε ότι η επικοινωνία που βασίζεται στην αποσιώπηση είναι τις περισσότερες φορές ανταγωνιστική. Ο οµιλητής παραβιάζει τα συνοµιλιακά αιτήµατα, ενώ ο ακροατής πιστεύει ότι ο οµιλητής τα τηρεί. Σε ορισµένες περιπτώσεις, η αποσιώπηση µπορεί να χαρακτηριστεί ψεύδος, εάν ο οµιλητής πετυχαίνει να εξαπατήσει το συνοµιλητή του ως προς τα υπονοήµατα. Συµπεράσµατα Στην εργασία αυτή ασχοληθήκαµε µε το ψέµα και την αποσιώπηση. Αρχικά, ορίσα- µε το ψέµα και είδαµε ότι συνάγεται από το τι πιστεύει ο οµιλητής και όχι από το τι γνωρίζει ως γεγονός. Επίσης είδαµε ότι ο οµιλητής ψεύδεται, ασχέτως µε την τιµή αληθείας αυτού που λέει, αν παρουσιάζει ως αληθές κάτι που πιστεύει ότι είναι ψευδές, ακόµα κι αν η κρίση του ως προς αυτό είναι λανθασµένη. Στη συνέχεια, υποστηρίξαµε ότι το ψέµα δεν αποτελεί ελλεκτική πράξη, αλλά απολεκτική. Με βάση τα κριτήρια του Austin, είδαµε ότι το ψεύδος δεν µπορεί να επιτελεστεί µε συµβατικά µέσα και ότι µπορεί κανείς να πει ψέµατα µε οποιαδήποτε 13

14 εκφορά. Καταλήξαµε στο συµπέρασµα ότι το ψεύδος είναι ρηµατική και όχι λεκτική πράξη και ότι εµπίπτει στην απολεκτική χρήση του λόγου. Έπειτα, είδαµε ότι η επίτευξη του ψεύδους γίνεται µε εκµετάλλευση της αρχής της συνεργασίας και των συνοµιλιακών αιτηµάτων. Ο οµιλητής προσποιείται ότι είναι συνεργατικός, και ο ακροατής συνεργάζεται µαζί του, εννοώντας ως αληθή αυτά που οµιλητής θέλει να παρουσιάσει ως τέτοια. Έτσι, ο οµιλητής καταφέρνει να πείσει τον ακροατή για κάτι που θεωρεί ψευδές. Χαρακτηρίσαµε την επικοινωνία που περιλαµβάνει ψεύδος ανταγωνιστική, καθώς οι στόχοι των συνοµιλητών δεν είναι συµµετρικοί, οι πληροφορίες είναι διαφορετικές και η κατάσταση είναι συγκαλυµµένη. Α- φού αποκλείσαµε κάποιες πράξεις µε σκοπό την εξαπάτηση στις οποίες υπάρχει η πρόθεση η εξαπάτηση να αναγνωριστεί ως τέτοια, και ως εκ τούτου δεν µπορούν να θεωρηθούν ψεύδος, εξετάσαµε την ψευδή υπονόηση και την ψευδή προϋπόθεση. Με βάση τον ορισµό της διαλογικής υπονόησης, αναθεωρήσαµε τον ορισµό του ψέµατος και περιλάβαµε σε αυτόν και τα ψευδή υπονοήµατα. Είδαµε ότι, άσχετα µε την τιµή αληθείας της p, εάν ο οµιλητής ψεύδεται σε σχέση µε το υπονόηµά του, εξαπατά τον ακροατή του. Οµοίως, περιλάβαµε στον ορισµό του ψεύδους την περίπτωση της ψευδούς προϋπόθεσης, και υποστηρίξαµε ότι αν ο οµιλητής εξαπατά τον ακροατή του σε σχέση µε την προϋπόθεση, ψεύδεται. Τέλος, εξετάσαµε την περίπτωση της αποσιώπησης. Είδαµε ότι για να αποσιωπήσει κάποιος κάτι, οργανώνει έτσι τη στρατηγική του στο λόγο ώστε να µη χρειαστεί να αναφερθεί σε αυτό. Επισηµάναµε τις οµοιότητες µε το ψέµα, όπως την παραβίαση των συνοµιλιακών αιτηµάτων από τη µεριά του οµιλητή, ενώ αυτά ισχύουν από τη σκοπιά του ακροατή, την ασυµµετρία των στόχων και των πληροφοριών (συνήθως), καθώς και τη συγκαλυµµένη φύση της επικοινωνίας. Καταλήξαµε στο ότι κάποιες µορφές αποσιώπησης µπορούν να θεωρηθούν ψεύδος, όταν ο οµιλητής µε τη στρατηγική που ακολουθεί για να αποσιωπήσει κάτι οδηγεί σκόπιµα τον ακροατή του να πιστέψει κάτι που θεωρεί ψευδές σε επίπεδο υπονοηµάτων. 14

15 Βιβλιογραφία Attardo, Salvatore (1997a). Competition and Cooperation. Beyond Gricean Pragmatics. Pragmatics & Cognition 5(1): Attardo, Salvatore (1997b). Locutionary and Perlocutionary Cooperation : The Perlocutionary Cooperative Principle. Journal of Pragmatics 27: Austin, J. L. (1975). How to Do Things with Words, Oxford: Oxford University Press. Chrisholm, Roderick M. (1977). The Intent to Deceive. The Journal of Philosophy, LXXIV(3): Falkenberg, Gabriel (1982). Lügen. Grundzüge einer Theorie sprachlicher Täuschung. Neimeyer, Tübingen. Grice P. (1975). Logic and Conversation. Στο A. P. Martinich (επιµ.). The philosophy of language. Oxford: Oxford University Press, Grice P. (1989). Studies in the Way of Words, Cambridge, Massachusetts, London, England: Harvard University Press. Kant I. (1963). Lectures on Ethics. Νέα Υόρκη: Harper & Row. Mann William & Kreutel Jörn (2004). Speech Acts and Recognition of Insincerity. Ανακοίνωση σε συνέδριο. Προσβάσιµο στο: cata og04/papers/09-mann-kreutel.pdf Meibauer, Jörg (2005). Lying and falsely implicating. Journal of Pragmatics, υπό έκδοση. Προσβάσιµο: Mooney Annabelle (2004). Co-operation, violations and making sense, Journal of Pragmatics, 36: Vincent Jocelyne M., Castelfranchi, Cristiano (1981). On the art of deception: how to lie while saying the truth. Στο Parret, Herman, Sbisà Marina, Verschueren, Jef (επιµ.), Possibilities and Limitations of Pragmatics. Proceedings of the Conference on Pragmatics, Urbino, July 8-14, Άµστερνταµ, John Benjamins, Μοσχονάς Σπύρος (1994). «Ακροαµατικοί ρόλοι και ακροατήρια», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα 15, Φιλιππάκη-Warburton Ειρήνη (1992). Εισαγωγή στη θεωρητική γλωσσολογία. Αθήνα: Νεφέλη. 15

Κεφάλαιο 13ο Eπαναλαµβανόµενα παίγνια (Repeated Games)

Κεφάλαιο 13ο Eπαναλαµβανόµενα παίγνια (Repeated Games) Κεφάλαιο 13ο Eπαναλαµβανόµενα παίγνια (Repeated Gaes) Το δίληµµα των φυλακισµένων, όπως ξέρουµε έχει µια και µοναδική ισορροπία η οποία είναι σε αυστηρά κυρίαρχες στρατηγικές. C N C -8, -8 0, -10 N -10,

Διαβάστε περισσότερα

HY118- ιακριτά Μαθηµατικά. Παράδειγµα άµεσης απόδειξης. Μέθοδοι αποδείξεως για προτάσεις της µορφής εάν-τότε. 08 - Αποδείξεις

HY118- ιακριτά Μαθηµατικά. Παράδειγµα άµεσης απόδειξης. Μέθοδοι αποδείξεως για προτάσεις της µορφής εάν-τότε. 08 - Αποδείξεις HY118- ιακριτά Μαθηµατικά Παρασκευή, 06/03/2015 Αντώνης Α. Αργυρός e-mail: argyros@csd.uoc.gr Το υλικό των διαφανειών έχει βασιστεί σε διαφάνειες του Kees van Deemter, από το University of Aberdeen 3/8/2015

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Η ΠΡΟΟΔΟΣ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ Στον Προσκοπισµό οι νέοι έχουν την ευκαιρία να αποκτήσουν µια σειρά από εµπειρίες που συµβάλλουν στην φυσιολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ Αγγελική Γουδέλη, 2011 Κοινωνικό Άγχος Αμηχανία Φόβος Το κοινωνικό άγχος, ή αλλιώς κοινωνική φοβία, θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα»

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Α] Ασκήσεις κλειστού τύπου (Σωστό Λάθος) Για τον Πλάτωνα οι καθολικές έννοιες, τα «καθόλου», δεν είναι πράγματα ξεχωριστά

Διαβάστε περισσότερα

Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια

Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια Δρ. Παναγιώτης Λ. Θεοδωρόπουλος Σχολικός Σύμβουλος κλάδου ΠΕ03 www.p-theodoropoulos.gr Περίληψη Στην εργασία αυτή επιχειρείται μια ερμηνεία της λογικής αλήθειας

Διαβάστε περισσότερα

Σηµειώσεις στις σειρές

Σηµειώσεις στις σειρές . ΟΡΙΣΜΟΙ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Σηµειώσεις στις σειρές Στην Ενότητα αυτή παρουσιάζουµε τις βασικές-απαραίτητες έννοιες για την µελέτη των σειρών πραγµατικών αριθµών και των εφαρµογών τους. Έτσι, δίνονται συστηµατικά

Διαβάστε περισσότερα

«Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;»

«Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;» «Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;» Οπου (Α) ο καλούµενος - χρήστης της υπ' αριθ. 698... (µέλος της Χ.Α.) Οπου (Β) ο καλών Ηµεροµηνία: 20/09/2013 Εναρξη: 22:12':00''

Διαβάστε περισσότερα

Αναζητήστε τις ευκαιρίες. Του ρα Κώστα Γ. Κονή*

Αναζητήστε τις ευκαιρίες. Του ρα Κώστα Γ. Κονή* Αναζητήστε τις ευκαιρίες Του ρα Κώστα Γ. Κονή* Ένα απο τα κύρια χαρακτηριστικά της επιχειρηµατικότητας και των επιτυχεµµένων επιχειρηµατιών είναι η ικανότητα τους να εντοπίζουν και να αξιοποιούν ευκαιρίες.

Διαβάστε περισσότερα

Ένας άθεος καθηγητής της φιλοσοφίας συζητά με έναν φοιτητή του, για την σχέση μεταξύ επιστήμης και πίστης στον Θεό.

Ένας άθεος καθηγητής της φιλοσοφίας συζητά με έναν φοιτητή του, για την σχέση μεταξύ επιστήμης και πίστης στον Θεό. Ένας άθεος καθηγητής της φιλοσοφίας συζητά με έναν φοιτητή του, για την σχέση μεταξύ επιστήμης και πίστης στον Θεό. Καθηγητής: Λοιπόν, πιστεύεις στον Θεό; Φοιτητής: Βεβαίως, κύριε. Καθ.: Είναι καλός ο

Διαβάστε περισσότερα

σχετικά µε το καθεστώς της δεύτερης ανάθεσης µαθηµάτων στην δευτεροβάθµια

σχετικά µε το καθεστώς της δεύτερης ανάθεσης µαθηµάτων στην δευτεροβάθµια ΠΡΟΕ ΡΕΥΩΝ (Ιωάννης Τραγάκης): Θα συζητηθεί η µε αριθµό 189/4-9- 2012 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή της ηµοκρατικής Αριστεράς κ. Θωµά Ψύρρα προς τον Υπουργό Παιδείας και Θρησκευµάτων, Πολιτισµού και Αθλητισµού

Διαβάστε περισσότερα

(GNU-Linux, FreeBSD, MacOsX, QNX

(GNU-Linux, FreeBSD, MacOsX, QNX 1.7 διαταξεις (σελ. 17) Παράδειγµα 1 Θα πρέπει να κάνουµε σαφές ότι η επιλογή των λέξεων «προηγείται» και «έπεται» δεν έγινε απλώς για λόγους αφαίρεσης. Μπορούµε δηλαδή να ϐρούµε διάφορα παραδείγµατα στα

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD)

ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD) 1 APPENDIX I Εισαγωγικό Επίπεδο ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD) ΠΡΟΦΟΡΑ ΚΑΙ ΕΠΙΤΟΝΙΣΜΟΣ Η επιτυχία της επικοινωνίας εξαρτάται από την ικανότητα να αντιλαμβάνεται κανείς τον

Διαβάστε περισσότερα

ικτυωτά διαγράµµατα και οµάδες αυτοµορφισµών Παρουσίαση εργασίας φοιτητή (x,a) 1) (xy)a=x(ya) x,y G και a A 1) a(xy)=(ax)y 2) ae=a

ικτυωτά διαγράµµατα και οµάδες αυτοµορφισµών Παρουσίαση εργασίας φοιτητή (x,a) 1) (xy)a=x(ya) x,y G και a A 1) a(xy)=(ax)y 2) ae=a ικτυωτά διαγράµµατα και οµάδες αυτοµορφισµών Ν. Λυγερός Παρουσίαση εργασίας φοιτητή Θα µιλήσουµε για το θεώρηµα του Lagrange. Αλλά προτού φτάσουµε εκεί, θα ήθελα να εισάγω ορισµένες έννοιες που θα µας

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

Καλωσορίσατε στην MLM Online Εκπαίδευση ανοιχτή για όλες τις εταιρίες Δικτυακού Μάρκετινγκ στην Ελλάδα µε θέµα:

Καλωσορίσατε στην MLM Online Εκπαίδευση ανοιχτή για όλες τις εταιρίες Δικτυακού Μάρκετινγκ στην Ελλάδα µε θέµα: Καλωσορίσατε στην MLM Online Εκπαίδευση ανοιχτή για όλες τις εταιρίες Δικτυακού Μάρκετινγκ στην Ελλάδα µε θέµα: Κλείσιµο τόσο απλό που µπορεί να το κάνει και το 8χρονο παιδί σας Τί είναι το κλείσιµο; Το

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β )

ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β ) ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β ) ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της άσκησης είναι ο σχεδιασμός και η υλοποίηση συστήματος διόρθωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ ΠΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΚΕ ΟΝΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜ ΕΦΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙ ΠΙΓΝΙΩΝ Εξετάσεις 13 Φεβρουαρίου 2004 ιάρκεια εξέτασης: 2 ώρες (13:00-15:00) ΘΕΜ 1 ο (2.5) α) Για δύο στρατηγικές

Διαβάστε περισσότερα

e-mail@p-theodoropoulos.gr

e-mail@p-theodoropoulos.gr Ασκήσεις Μαθηµατικών Κατεύθυνσης Γ Λυκείου Παναγιώτης Λ. Θεοδωρόπουλος Σχολικός Σύµβουλος Μαθηµατικών e-mail@p-theodoropoulos.gr Στην εργασία αυτή ξεχωρίζουµε και µελετάµε µερικές περιπτώσεις ασκήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. ΜΕΡΟΣ Α: «Τέλειος» ανταγωνισµός

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. ΜΕΡΟΣ Α: «Τέλειος» ανταγωνισµός ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΤΟ ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟ ΥΠΟ ΕΙΓΜΑ ΑΚΡΑΙΩΝ ΑΓΟΡΩΝ ΜΕΡΟΣ Α: «Τέλειος» ανταγωνισµός A1. Το υπόδειγµα των εγχειριδίων Στον Πλούτο των Εθνών (1776) ο Adam Smith παρουσίασε το φηµισµένο πλέον επιχείρηµά του

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Εγχειρίδιο Χρήσης My Plan 2

Εισαγωγή. Εγχειρίδιο Χρήσης My Plan 2 Εγχειρίδιο Χρήσης Εισαγωγή Το δηµιουργήθηκε µε στόχο να αποτελέσει υποστηρικτικό εργαλείο για τον επαγγελµατία Ασφαλιστικό ιαµεσολαβητή, ο οποίος χρειάζεται να διευκρινίζει και να αναλύει τις ασφαλιστικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΛΗΣΕΙΣ ΩΣΤΕ ΣΗΜΑΣΙΑ ΣΤΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ. Του ρα Κώστα Γ. Κονή *

ΠΩΛΗΣΕΙΣ ΩΣΤΕ ΣΗΜΑΣΙΑ ΣΤΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ. Του ρα Κώστα Γ. Κονή * ΠΩΛΗΣΕΙΣ ΩΣΤΕ ΣΗΜΑΣΙΑ ΣΤΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Του ρα Κώστα Γ. Κονή * Το θέµα των πωλήσεων ήταν και θα παραµείνει πάντοτε πρώτο στις προτεραιότητες κάθε επιχείρησης. Μάλλον, θα έπρεπε να ήταν το πρώτο θέµα πάντοτε

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9 ο Κ 5, 4 4, 5 0, 0 0,0 5, 4 4, 5. Όπως βλέπουµε το παίγνιο δεν έχει καµιά ισορροπία κατά Nash σε αµιγείς στρατηγικές διότι: (ΙΙ) Α Κ

Κεφάλαιο 9 ο Κ 5, 4 4, 5 0, 0 0,0 5, 4 4, 5. Όπως βλέπουµε το παίγνιο δεν έχει καµιά ισορροπία κατά Nash σε αµιγείς στρατηγικές διότι: (ΙΙ) Α Κ Κεφάλαιο ο Μεικτές Στρατηγικές Τώρα θα δούµε ένα παράδειγµα στο οποίο κάθε παίχτης έχει τρεις στρατηγικές. Αυτό θα µπορούσε να είναι η µορφή που παίρνει κάποιος µετά που έχει απαλείψει όλες τις αυστηρά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΣΗΜΕΡΑ. 1.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΣΗΜΕΡΑ. 1.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΣΗΜΕΡΑ 1.1 Εισαγωγή Η Ευρωπαϊκή Ένωση διευρύνεται και αλλάζει. Τον Μάιο του 2004, δέκα νέες χώρες εντάχθηκαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η διεύρυνση αποτελεί µια ζωτικής σηµασίας

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο: Πιθανή διάρκεια: Διδακτικό υλικό:

Επίπεδο: Πιθανή διάρκεια: Διδακτικό υλικό: Θεωρία: Η διδακτική πρόταση που ακολουθεί επικεντρώνεται στους ήχους /i/ και /e/, οι οποίοι δυσκολεύουν ιδιαίτερα τους αραβόφωνους μαθητές. Ο καθηγητής διδάσκει την προφορά ακολουθώντας τη μέθοδο της Παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

GROOMING. help. Γραµµή Βοηθείας. www.help-line.gr. saferinternet. η «αποπλάνηση» µέσω Διαδικτύου PRIVACY

GROOMING. help. Γραµµή Βοηθείας. www.help-line.gr. saferinternet. η «αποπλάνηση» µέσω Διαδικτύου PRIVACY www.help-line.gr I need HELP I really need A FRIEND Who can I TRUST? PRIVACY GROOMING η «αποπλάνηση» µέσω Διαδικτύου Γραµµή Βοηθείας 210 6007686 (Ελληνικό Κέντρο Ασφαλούς Διαδικτύου Γραµµή Βοηθείας) Με

Διαβάστε περισσότερα

η αποδοτική κατανοµή των πόρων αποδοτική κατανοµή των πόρων Οικονοµική αποδοτικότητα Οικονοµία των µεταφορών Η ανεπάρκεια των πόρων &

η αποδοτική κατανοµή των πόρων αποδοτική κατανοµή των πόρων Οικονοµική αποδοτικότητα Οικονοµία των µεταφορών Η ανεπάρκεια των πόρων & 5 η αποδοτική κατανοµή των πόρων Οικονοµική αποδοτικότητα: Η αποτελεί θεµελιώδες πρόβληµα σε κάθε σύγχρονη οικονοµία. Το πρόβληµα της αποδοτικής κατανοµής των πόρων µπορεί να εκφρασθεί µε 4 βασικά ερωτήµατα

Διαβάστε περισσότερα

. ΚΟΥΛΟΧΕΡΗΣ. Ασφάλεια Μεταφορών Επικίνδυνων Εµπορευµάτων στην Ελλάδα

. ΚΟΥΛΟΧΕΡΗΣ. Ασφάλεια Μεταφορών Επικίνδυνων Εµπορευµάτων στην Ελλάδα . ΚΟΥΛΟΧΕΡΗΣ Το θέµα που θα αναπτύξω έχει σχέση µε τα οχήµατα µεταφοράς επικινδύνων εµπορευµάτων. Θα µου επιτρέψετε να κάνω µια πολύ συνοπτική ιστορική αναδροµή. Καταρχήν, όταν λέµε όχηµα εννοούµε το πλήρες

Διαβάστε περισσότερα

Àªª à π π π Àªµ À π ø ƒ ø

Àªª à π π π Àªµ À π ø ƒ ø Àª. π π π Àªµ À π - π 02-03-07 05:26 Page 1 Àªª à π π π Àªµ À π ø ƒ ø Είναι ωφέλιµη ή όχι η συµµετοχή εκπροσώπων των εργαζοµένων στα.σ.; Ùfi Ó apple ÓÙ ÛÔ Ó ÔÈ ÈÔÈÎ ÛÂÈ ÙˆÓ ÙÚ appleâ ÒÓ Î È fi È Ó Àƒ º

Διαβάστε περισσότερα

11, 12, 13, 14, 21, 22, 23, 24, 31, 32, 33, 34, 41, 42, 43, 44.

11, 12, 13, 14, 21, 22, 23, 24, 31, 32, 33, 34, 41, 42, 43, 44. ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΤΑΜΕΤΡΗΣΗΣ Η καταµετρηση ενος συνολου µε πεπερασµενα στοιχεια ειναι ισως η πιο παλια µαθηµατικη ασχολια του ανθρωπου. Θα µαθουµε πως, δεδοµενης της περιγραφης ενος συνολου, να µπορουµε να ϐρουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΙΡΕΣ TAYLOR. Στην Ενότητα αυτή θα ασχοληθούµε µε την προσέγγιση συναρτήσεων µέσω πολυωνύµων. Πολυώνυµο είναι κάθε συνάρτηση της µορφής:

ΣΕΙΡΕΣ TAYLOR. Στην Ενότητα αυτή θα ασχοληθούµε µε την προσέγγιση συναρτήσεων µέσω πολυωνύµων. Πολυώνυµο είναι κάθε συνάρτηση της µορφής: ΣΕΙΡΕΣ TAYLOR Στην Ενότητα αυτή θα ασχοληθούµε µε την προσέγγιση συναρτήσεων µέσω πολυωνύµων Πολυώνυµο είναι κάθε συνάρτηση της µορφής: p( ) = a + a + a + a + + a, όπου οι συντελεστές α i θα θεωρούνται

Διαβάστε περισσότερα

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης 1 ηµ. Τζωρτζόπουλος ρ. Φιλοσοφίας Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ02 Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης Αριστοτέλης Ενότητα 15η 1. Μετάφραση Γι αυτόν που ασχολείται µε το σύστηµα διακυβέρνησης, πιο ειδικά µε

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπικά δεδομένα στο Διαδίκτυο: Τα δικαιώματα & οι υποχρεώσεις μας

Προσωπικά δεδομένα στο Διαδίκτυο: Τα δικαιώματα & οι υποχρεώσεις μας Προσωπικά δεδομένα στο Διαδίκτυο: Τα δικαιώματα & οι υποχρεώσεις μας Δρ. Κωνσταντίνος Λιμνιώτης Πληροφορικός Ελεγκτής klimniotis at dpa.gr Τι είναι προσωπικά δεδομένα; Προσωπικά δεδομένα είναι κάθε πληροφορία

Διαβάστε περισσότερα

16-18 Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι 1. Ερµηνευτικές ερωτήσεις 1.1. Ερωτήσεις ανοικτού τύπου (ανάπτυξης και σύντοµης απάντησης)

16-18 Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι 1. Ερµηνευτικές ερωτήσεις 1.1. Ερωτήσεις ανοικτού τύπου (ανάπτυξης και σύντοµης απάντησης) 16-18 Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι Nα κατανοήσουν οι µαθητές την προσπάθεια του ηµοσθένη να πείσει τους Αθηναίους για τις πραγµατικές προθέσεις των Λακεδαιµονίων. Nα αξιολογήσουν τις προτάσεις των Λακεδαιµόνιων

Διαβάστε περισσότερα

. ΕΡΤΟΥΖΟΣ ΜΜ, Υπεύθυνος Οδικής Ασφάλειας Τµήµατος Μεταφορών ΒΡ

. ΕΡΤΟΥΖΟΣ ΜΜ, Υπεύθυνος Οδικής Ασφάλειας Τµήµατος Μεταφορών ΒΡ . ΕΡΤΟΥΖΟΣ ΜΜ, Υπεύθυνος Οδικής Ασφάλειας Τµήµατος Μεταφορών ΒΡ Η συστηµατική προσέγγιση του θέµατος της οδικής ασφάλειας, µπορεί να αποφέρει πραγµατικά πολύ καλούς καρπούς, µετρήσιµους και να βελτιώσει

Διαβάστε περισσότερα

You & I. ΑΝΤΡΑΣ Γεια σου.

You & I. ΑΝΤΡΑΣ Γεια σου. You & I 1 η σκηνή Μια ερηµική στάση λεωφορείου στη µέση του πουθενά. Ένα αµάξι σταµατάει στη µέση ενός επαρχιακού δρόµου. Ένας άντρας (του οποίου το πρόσωπο δεν βλέπουµε) βγαίνει από το όχηµα και κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Άνοιγμα τραπεζικού λογαριασμού στο εξωτερικό. Συμμετοχή σε ομαδικά συστήματα Λαϊκών και Εθνικών λαχείων. Bonus σύστασης.

Άνοιγμα τραπεζικού λογαριασμού στο εξωτερικό. Συμμετοχή σε ομαδικά συστήματα Λαϊκών και Εθνικών λαχείων. Bonus σύστασης. ΤΑΛΑΝΤΟ: Αρχαίο νόμισμα Ικανότητες, Δυνατότητες, Χαρίσματα Αυξήστε τα Τάλαντά σας!!! Ασφαλίζοντας το αυτοκίνητό σας ή δίνοντας 10 ως έναντι ασφαλίστρων έχετε ΔΩΡΕΑΝ τις παρακάτω παροχές: Άνοιγμα τραπεζικού

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του!

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Όλοι οι γονείς, αλλά ιδιαίτερα οι μονογονείς, έχουν ένα άγχος παραπάνω σε ό,τι αφορά την ασφάλεια του παιδιού τους. Μία φίλη διαζευγμένη με ένα κοριτσάκι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ233 Βιβλιοθήκες και Προσδιοριστές Πρόσβασης στην JAVA

ΕΠΛ233 Βιβλιοθήκες και Προσδιοριστές Πρόσβασης στην JAVA Βιβλιοθήκες και Προσδιοριστές Πρόσβασης στην JAVA 2 «Μονάδα Μετάφρασης» 2 «Μονάδα Μετάφρασης» Όταν δημιουργείται ένα αρχείο πηγαίου κώδικα στην Java, το αρχείο καλείται µονάδα µετάφρασης (compilation unit)

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΛΟΓΙΚΗΣ

ΤΟ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΛΟΓΙΚΗΣ 1. ΤΟ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΛΟΓΙΚΗΣ Στόχος Να γνωρίζουν οι μαθητές: να αξιοποιούν το σύμβολο της συνεπαγωγής και της ισοδυναμίας να αξιοποιούν τους συνδέσμους «ή», «και» ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η συννενόηση μεταξύ των ανθρώπων

Διαβάστε περισσότερα

Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο.

Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 63 6. Άσκηση 6 Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο. 6.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης αυτής, καθώς και των δύο εποµένων, είναι η γνωριµία των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήρι 2: Εν αρχή ην ο λόγος των κοινοτήτων

Εργαστήρι 2: Εν αρχή ην ο λόγος των κοινοτήτων Εργαστήρι 2: Εν αρχή ην ο λόγος των κοινοτήτων Στο εργαστήρι αυτό οι μαθητές καλούνται να παρουσιάσουν ένα θεατρικό διάλογο και να προβληματιστούν για τα κριτήρια επιλογής των αντιπροσώπων τους στα μαθητικά

Διαβάστε περισσότερα

Κανόνες για ανάπτυξη διαγραµµάτων κλάσεων

Κανόνες για ανάπτυξη διαγραµµάτων κλάσεων 1 Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήµιο Κανόνες για ανάπτυξη διαγραµµάτων κλάσεων ρ. Πάνος Φιτσιλής 2 Περιεχόµενα Προσδιορισµός κλάσεων Πως να ονοµάσουµε τις κλάσεις; Που να τις βρούµε; Τι να κοιτάξουµε; Τι να

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ. Άρτια και περιττή συνάρτηση. Παράδειγµα: Η f ( x) Παράδειγµα: Η. x R και. Αλγεβρα Β Λυκείου Πετσιάς Φ.- Κάτσιος.

ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ. Άρτια και περιττή συνάρτηση. Παράδειγµα: Η f ( x) Παράδειγµα: Η. x R και. Αλγεβρα Β Λυκείου Πετσιάς Φ.- Κάτσιος. ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ Πριν περιγράψουµε πως µπορούµε να µελετήσουµε µια συνάρτηση είναι αναγκαίο να δώσουµε µερικούς ορισµούς. Άρτια και περιττή συνάρτηση Ορισµός : Μια συνάρτηση fµε πεδίο ορισµού Α λέγεται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕ ΡΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

ΣΥΝΕ ΡΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΣΥΝΕ ΡΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στα πλαίσια της εργασίας αυτής, πραγµατοποιήθηκε µια τριαντάλεπτη συνέντευξη επαγγελµατικού προσανατολισµού, κατά την οποία η συµβουλευόµενη συζήτησε µαζί

Διαβάστε περισσότερα

Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση

Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση Τακτική της Τμηματοποίησης Αν σκοπεύεις να διαπραγματευτείς ένα π.χ. συμβόλαιο τριών ετών, διαπραγματεύσου σκληρά για ένα συμβόλαιο ενός έτους μόνο. Όταν η διαπραγμάτευση

Διαβάστε περισσότερα

H «φάτνη» του... Νότου. Μαιευτήριο Ρέα. Ο Πέτρος Δούκας μιλάει για την παραμπομπή του. Aqua Pilates, η νέα τάση LIFESTYLE ΥΓΕΙΑ GOSSIP ΣΠΙΤΙ

H «φάτνη» του... Νότου. Μαιευτήριο Ρέα. Ο Πέτρος Δούκας μιλάει για την παραμπομπή του. Aqua Pilates, η νέα τάση LIFESTYLE ΥΓΕΙΑ GOSSIP ΣΠΙΤΙ OPIS_EXOF_Layout 1 12/3/10 3:43 PM Page 1 w w w. a t t i c a p r e s s. g r ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010 / ΤΕΥΧΟΣ 007 Μ Η Ν Ι Α Ι Ο Π Ε Ρ Ι Ο Δ Ι Κ Ο Π Ο Ι Κ Ι Λ Η Σ ΥΛ Η Σ Ο Πέτρος Δούκας μιλάει για την παραμπομπή

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΙΑΤΑΞΗΣ

ΘΕΜΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΙΑΤΑΞΗΣ 4 η ΣΥΝΕ ΡΙΑΣΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΠΟΕ-ΟΤΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 14 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2006 ΘΕΜΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΙΑΤΑΞΗΣ 1. Απεργιακές κινητοποιήσεις. Ν.Α ΑΜΟΠΟΥΛΟΣ: Συνάδελφοι, πριν ένα τέταρτο βγήκαµε µε κοινή δήλωση στα κανάλια

Διαβάστε περισσότερα

2. Στοιχεία Πολυδιάστατων Κατανοµών

2. Στοιχεία Πολυδιάστατων Κατανοµών Στοιχεία Πολυδιάστατων Κατανοµών Είναι φανερό ότι έως τώρα η µελέτη µας επικεντρώνεται κάθε φορά σε πιθανότητες που αφορούν µία τυχαία µεταβλητή Σε αρκετές όµως περιπτώσεις ενδιαφερόµαστε να εξετάσουµε

Διαβάστε περισσότερα

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)...

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)... Eισαγωγικό σημείωμα: «Οι κατ οίκον εργασίες στη διδασκαλία των μαθηματικών» Οι εργασίες «για το σπίτι» ή όπως λέγονται στις παιδαγωγικές επιστήμες οι κατ οίκον εργασίες αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Ενδέκατο µέρος. ... Συνέχεια από το προηγούµενο

Ενδέκατο µέρος. ... Συνέχεια από το προηγούµενο Ενδέκατο µέρος... Συνέχεια από το προηγούµενο Έτσι, ο κυβερνήτης του Kλήρου της Τύχης παίζει κι αυτός κάποιο ρόλο σ αυτήν τη ναυτική µεταφορά. Αυτή η τρίτη τεχνική, που συνδυάζεται µε τη µελέτη του Ωροσκόπου

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Τα εργαλεια και τα υλικα τα οποια θα εχουµε για αυτη την µελετη θα ειναι:

Τα εργαλεια και τα υλικα τα οποια θα εχουµε για αυτη την µελετη θα ειναι: Απώλειες MAF - Μόνωση Εισαγωγής 08/11/2005, 17:25 Τα εργαλεια και τα υλικα τα οποια θα εχουµε για αυτη την µελετη θα ειναι: Μονωτικο υλικο, υαλοϋφασµα µε επικαλυψη αλουµινιου. Πολυµετρο µε προεκταση αισθητηρα

Διαβάστε περισσότερα

Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα

Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα Ιωάννης Π. Γεροθανάσης Καθηγητής Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Πρώην Πρύτανης Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Μέλος της Α ΙΠ Η ανώτατη εκπαίδευση, η

Διαβάστε περισσότερα

Β06Σ03 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ

Β06Σ03 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Β06Σ03 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ Ενότητα 2: Επαγωγική-περιγραφική στατιστική, παραµετρικές

Διαβάστε περισσότερα

Κανονικ ες ταλαντ ωσεις

Κανονικ ες ταλαντ ωσεις Κανονικες ταλαντωσεις Ειδαµε ηδη οτι φυσικα συστηµατα πλησιον ενος σηµειου ευαταθους ισορροπιας συ- µπεριφερονται οπως σωµατιδια που αλληλεπιδρουν µε γραµµικες δυναµεις επαναφορας οπως θα συνεαινε σε σωµατιδια

Διαβάστε περισσότερα

Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015

Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015 Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015 ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΩΝ Η σημαντικότερη από τις ανθρώπινες λειτουργίες. Η τέχνη της αποτελεσματικής ανταλλαγής πληροφοριών,

Διαβάστε περισσότερα

Προσοχή. Ηπροσοχήείναιµία κεντρική λειτουργία του γνωστικού συστήµατος.

Προσοχή. Ηπροσοχήείναιµία κεντρική λειτουργία του γνωστικού συστήµατος. Προσοχή Ηπροσοχήείναιµία κεντρική λειτουργία του γνωστικού συστήµατος. Ηπροσοχήεµπλέκεται στην επιλογή των στοιχείων του περιβάλλοντος που επιθυµούµε να επεξεργαστούµε, και παράλληλα στην αγνόηση στοιχείων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΙΟΥΛΙΟΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΙΟΥΛΙΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΙΟΥΛΙΟΣ 2007 ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥ CYPRUS COLLEGE ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 1 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ (µε αποτίµηση

Διαβάστε περισσότερα

1.5 ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ ΙΑΙΡΕΤΟΤΗΤΑΣ

1.5 ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ ΙΑΙΡΕΤΟΤΗΤΑΣ 1 1.5 ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ ΙΑΙΡΕΤΟΤΗΤΑΣ ΜΚ ΕΚΠ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΙΘΜΟΥ ΣΕ ΓΙΝΟΜΕΝΟ ΠΡΩΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΘΕΩΡΙΑ 1. Πολλαπλάσια του α : Είναι οι αριθµοί που προκύπτουν αν πολλαπλασιάσουµε τον α µε όλους τους φυσικούς. Είναι

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 10 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 10 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Γεωργική Εκπαίδευση Θεματική ενότητα 10 1/2 Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Οι φοιτητές/τριες πρέπει να είναι ικανοί/ες: α) να αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Θεωρητική εισαγωγή

1.1 Θεωρητική εισαγωγή ΨΗΦΙΑΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ - ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΛΟΓΙΚΕΣ ΠΥΛΕΣ NOT, AND, NAND Σκοπός: Να εξοικειωθούν οι φοιτητές µε τα ολοκληρωµένα κυκλώµατα της σειράς 7400 για τη σχεδίαση και υλοποίηση απλών λογικών συναρτήσεων.

Διαβάστε περισσότερα

ικαιώµατα Και Υποχρεώσεις Β - Ε τάξη του ηµοτικού

ικαιώµατα Και Υποχρεώσεις Β - Ε τάξη του ηµοτικού ικαιώµατα Και Υποχρεώσεις Β - Ε τάξη του ηµοτικού Περιεχόµενο Παιχνίδι µε τις καθηµερινές δραστηριότητες και συζήτηση γύρω από τα πρέπει και τα θέλω της κοινωνικής µας ζωής. Σκοπιµότητα Οι µαθητές εντοπίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Μαθήματος Νο3 «SimSafety» Σενάριο Παιχνιδιού: «Κλοπή» (Theft)

Σχέδιο Μαθήματος Νο3 «SimSafety» Σενάριο Παιχνιδιού: «Κλοπή» (Theft) Σχέδιο Μαθήματος Νο3 «SimSafety» Σενάριο Παιχνιδιού: «Κλοπή» (Theft) 1. Μάθημα (κατά το οποίο μπορεί να διδαχτεί η συγκεκριμένη δραστηριότητα): Αγγλικά, Πληροφορική, Ευέλικτη ζώνη στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδος αξιοποίησης της Τέχνης στην εκπαιδευτική πράξη

Μέθοδος αξιοποίησης της Τέχνης στην εκπαιδευτική πράξη Μέθοδος αξιοποίησης της Τέχνης στην εκπαιδευτική πράξη Αλέξης Κόκκος Καθηγητής Εκπαίδευσης Ενηλίκων στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήµιο Πευκακίων 13, Αγία Παρασκευή, 15342 email: a-kokkos@otenet.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

The Economist Events The 17th Roundtable with the Government of Greece

The Economist Events The 17th Roundtable with the Government of Greece Χ. ΣΑΧΙΝΗΣ: Ευχαριστώ και ευχαριστώ που με προσκαλέσατε. Συγγνώμη για τα Αγγλικά μου, αλλά έρχομαι από μερικές εβδομάδες που μιλούσα στους ξένους επενδυτές και γι αυτό ίσως έρχονται τα Αγγλικά πιο εύκολα.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗ ΑΤΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΤΗΣ ΕΝ.ΠΕ

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗ ΑΤΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΤΗΣ ΕΝ.ΠΕ ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗ ΑΤΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΤΗΣ ΕΝ.ΠΕ. ΚΥΡΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΣΓΟΥΡΟΥ ΣΤΗ ΙΑΡΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕ ΙΟ ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΥΠΟΜΕ Ι «ΚΥΡΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ. Aπό την ΕΠΙΣΤΗΜΗ της επικοινωνίας, στην ΤΕΧΝΗ της εξυπηρέτησης του πελάτη μας!

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ. Aπό την ΕΠΙΣΤΗΜΗ της επικοινωνίας, στην ΤΕΧΝΗ της εξυπηρέτησης του πελάτη μας! ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ Aπό την ΕΠΙΣΤΗΜΗ της επικοινωνίας, στην ΤΕΧΝΗ της εξυπηρέτησης του πελάτη μας! Περί επικοινωνίας Επικοινωνία μπορεί να οριστεί μια διαδικασία συναλλαγής για την δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν.

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι μόνος είναι απλά ένα όνειρο. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι με άλλους μαζί είναι πραγματικότητα. John Lennon Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού Σταύρος Κούλας Γραφίστας - Πώς ορίζεται το επάγγελμά σας, και ποιες είναι οι παραλλαγές του; H γραφιστική είναι ένα επάγγελμα που ορίζει τη σχέση του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

Τι σηµαίνει πρόσφυγας και ποια τα δικαιώµατα του Γ Γυµνασίου Γ Λυκείου

Τι σηµαίνει πρόσφυγας και ποια τα δικαιώµατα του Γ Γυµνασίου Γ Λυκείου Σχέδιο Μαθήµατος Τι σηµαίνει πρόσφυγας και ποια τα δικαιώµατα του Γ Γυµνασίου Γ Λυκείου Σκοπιµότητα Πρόσφυγας δεν είναι απλώς κάθε ξένος που ζητά να µείνει στη χώρα µας, αλλά ένας από τους πιο ευάλωτους,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. a β a β.

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. a β a β. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε.1 ΤΟ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΛΟΓΙΚΗΣ Στη παράγραφο αυτή θα γνωρίσουμε μερικές βασικές έννοιες της Λογικής, τις οποίες θα χρησιμοποιήσουμε στη συνέχεια, όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο, για τη σαφέστερη

Διαβάστε περισσότερα

Τα µυστικά των ΜΟΝΑ ΙΚΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ στην Αφηγηµατική Θεραπεία

Τα µυστικά των ΜΟΝΑ ΙΚΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ στην Αφηγηµατική Θεραπεία 1 Αδάµ Χαρβάτης, Ψυχολόγος, MSc, Phd Τα µυστικά των ΜΟΝΑ ΙΚΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ στην Αφηγηµατική Θεραπεία Επεξεργασία των σχετικών ιδεών και πρακτικών της Αφηγηµατικής Θεραπείας, στηριγµένη και εµπνευσµένη από

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9.1 Εισαγωγή Η βιώσιµη ανάπτυξη είναι µία πολυδιάστατη έννοια, η οποία αποτελεί µία εναλλακτική αντίληψη της ανάπτυξης, µε κύριο γνώµονα το καθαρότερο περιβάλλον και επιδρά στην

Διαβάστε περισσότερα

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ ALVARO PEREIRA ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΜΕΛΕΤΩΝ ΧΩΡΩΝ, ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΟΣΑ ΣΤΟ 19 th ROUNDTABLE WITH THE GOVERNMENT OF GREECE EUROPE: THE COMEBACK? GREECE: HOW RESILIENT? ΠΕΜΠΤΗ 14 ΜΑΪΟΥ 2015

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΕΚ 381 ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: ΤΟ επόμενο θέμα είναι πολύ σημαντικό. Μας απασχολεί πάρα πολύ, μόνο ως προφήτες όμως μπορούμε να λειτουργήσουμε. Έχει

Διαβάστε περισσότερα

Χρησιµοποίηση των τεχνικών του PIAGET (µέθοδος της συνέντευξης) για. την αξιολόγηση της νοητικής ανάπτυξης των παιδιών.

Χρησιµοποίηση των τεχνικών του PIAGET (µέθοδος της συνέντευξης) για. την αξιολόγηση της νοητικής ανάπτυξης των παιδιών. Χρησιµοποίηση των τεχνικών του PIAGET (µέθοδος της συνέντευξης) για την αξιολόγηση της νοητικής ανάπτυξης των παιδιών. 1. Ταξινόµ ηση. Ηλικία: 5-7 ετών. Σκοπός: Να διερευνήσουµε πώς το παιδί ταξινοµεί

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Μαζαράκης Αθήνα 2010

Νίκος Μαζαράκης Αθήνα 2010 Νίκος Μαζαράκης Αθήνα 2010 Οι χάρτες των 850 Hpa είναι ένα από τα βασικά προγνωστικά επίπεδα για τη παράµετρο της θερµοκρασίας. Την πίεση των 850 Hpa τη συναντάµε στην ατµόσφαιρα σε ένα µέσο ύψος περί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5ο: Εντολές Επανάληψης

Κεφάλαιο 5ο: Εντολές Επανάληψης Χρήστος Τσαγγάρης ΕΕ ΙΠ Τµήµατος Μαθηµατικών, Πανεπιστηµίου Αιγαίου Κεφάλαιο 5ο: Εντολές Επανάληψης Η διαδικασία της επανάληψης είναι ιδιαίτερη συχνή, αφού πλήθος προβληµάτων µπορούν να επιλυθούν µε κατάλληλες

Διαβάστε περισσότερα

του Φ. Κ. Βώρου πλευρά είναι τα Κόμματα της Αντιπολίτευσης, γι αυτά η άλλη πλευρά είναι η Κυβέρνηση.

του Φ. Κ. Βώρου πλευρά είναι τα Κόμματα της Αντιπολίτευσης, γι αυτά η άλλη πλευρά είναι η Κυβέρνηση. 1 Γιατί αποφεύγουν πραγματικό δημόσιο διάλογο για την παιδεία; Δεν μπορούν; Δεν θέλουν; Ή φοβούνται την ευαισθητοποίηση του δήμου (του κοινού πολίτη) και το φωτισμό της σκέψης και της κρίσης του; του Φ.

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΛΑΧΙΣΤΟΥ ΠΑΧΟΥΣ ΥΑΛΟΣΤΑΣΙΩΝ

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΛΑΧΙΣΤΟΥ ΠΑΧΟΥΣ ΥΑΛΟΣΤΑΣΙΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΛΑΧΙΣΤΟΥ ΠΑΧΟΥΣ ΥΑΛΟΣΤΑΣΙΩΝ Πολύ συχνά οι κατασκευαστές υαλοστασίων έχουν βρεθεί µπροστά στο δίληµµα για το ποιό πάχος γυαλιού θα έπρεπε να επιλέξουν για κάποια κατασκευή από τζάµι. Οι προβληµατισµοί

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία σημαντικού εισοδήματος.

Δημιουργία σημαντικού εισοδήματος. ΤΑΛΑΝΤΟ: Αρχαίο νόμισμα Ικανότητες, Δυνατότητες, Χαρίσματα Αυξήστε τα Τάλαντά σας!!! Ασφαλίζοντας το αυτοκίνητό σας ή δίνοντας 15 ως έναντι ασφαλίστρων και συστήνοντας 2 τουλάχιστον άτομα έχετε ΔΩΡΕΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η Πετυχηµένη Προσέγγιση του Πελάτη

Η Πετυχηµένη Προσέγγιση του Πελάτη Η Πετυχηµένη Προσέγγιση του Πελάτη Κώστας ούνας Εµπορικός ιευθυντής Medihelm AE Αλλάζοντας τις αντιλήψεις µας, αλλάζει η συµπεριφορά µας και αλλάζουν βελτιώνονται τα αποτελέσµατα µας! κερδοφορίας του φαρµακείου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ. Αθήνα 08-08-2013

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ. Αθήνα 08-08-2013 Αθήνα 08-08-2013 ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ Το Διατμηματικό Πρόγραμμα Διδασκαλίας της Νέας Ελληνικής ως Ξένης Γλώσσας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών προκηρύσσει για το ακαδ. έτος 2013 2014 δεκαπέντε

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Εξυπηρετώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Εξυπηρετώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Εξυπηρετώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η εξυπηρέτηση ως το πλέον δυναμικό

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΣ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΥΦΕΣΗ

Ο ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΣ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΥΦΕΣΗ Ο ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΣ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΥΦΕΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Βασικά µεγέθη Ελληνικού τουρισµού κατά την περίοδο 2000 2012 1.1. Συµµετοχή στο ΑΕΠ και στην απασχόληση

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισµός της φασµατικής ισχύος ενός σήµατος

Προσδιορισµός της φασµατικής ισχύος ενός σήµατος Προσδιορισµός της φασµατικής ισχύος ενός σήµατος Το φάσµα ενός χρονικά εξαρτώµενου σήµατος µας πληροφορεί πόσο σήµα έχουµε σε µία δεδοµένη συχνότητα. Έστω µία συνάρτηση µίας µεταβλητής, τότε από το θεώρηµα

Διαβάστε περισσότερα

Η επικοινωνία µε το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό

Η επικοινωνία µε το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό Η επικοινωνία µε το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό Συλλέγοντας πληροφορίες Μερικοί άνθρωποι νιώθουν καλύτερα όταν γνωρίζουν πολλά για την ασθένεια τους γιατί έτσι ξέρουν ακριβώς τι έχουν να αντιµετωπίσουν.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7 Βασικά Θεωρήµατα του ιαφορικού Λογισµού

Κεφάλαιο 7 Βασικά Θεωρήµατα του ιαφορικού Λογισµού Σελίδα 1 από Κεφάλαιο 7 Βασικά Θεωρήµατα του ιαφορικού Λογισµού Στο κεφάλαιο αυτό θα ασχοληθούµε µε τα βασικά θεωρήµατα του διαφορικού λογισµού καθώς και µε προβλήµατα που µπορούν να επιλυθούν χρησιµοποιώντας

Διαβάστε περισσότερα

είναι κάποια πράγματα, τίποτα τελικά δεν είναι αυτονόητο. Αυτό το κατάλαβα ευρωπαϊκή χώρα, να αξιολογούμε δηλαδή τους εκπαιδευτικούς, συνολικά τις

είναι κάποια πράγματα, τίποτα τελικά δεν είναι αυτονόητο. Αυτό το κατάλαβα ευρωπαϊκή χώρα, να αξιολογούμε δηλαδή τους εκπαιδευτικούς, συνολικά τις ΣΥΜΕΩΝ ΚΕΔΙΚΟΓΛΟΥ Αγαπητοί συνάδελφοι, κύριε Υπουργέ, φαίνεται ότι όσο αυτονόητα και αν είναι κάποια πράγματα, τίποτα τελικά δεν είναι αυτονόητο. Αυτό το κατάλαβα ακούγοντας την προηγούμενη εισήγηση. Συζητάμε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΠ και δίκαιο του ανταγωνισμού. Κατευθυντήριες γραμμές συμμόρφωσης.

ΣΕΠ και δίκαιο του ανταγωνισμού. Κατευθυντήριες γραμμές συμμόρφωσης. ΣΕΠ και δίκαιο του ανταγωνισμού. Κατευθυντήριες γραμμές συμμόρφωσης. Ο Σύνδεσμός μας συγκεντρώνει προμηθευτές και άλλες επιχειρήσεις οι οποίες συμμετέχουν στον ιατρικό χώρο για να συζητήσουν σημαντικά

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια;

Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια; Για τους μικρούς μας φίλους Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια; Σε ύ Είµαι το µικρόβιο. Μου αρέσει να κάνω τα µικρά παιδιά να αρρωσταίνουν. Εγώ και η οικογένειά µου βρισκόµαστε παντού στο περιβάλλον που ζεις,

Διαβάστε περισσότερα

2015: Ο επόµενος εκβιασµός (µέσω των τραπεζών) σχεδιάζεται

2015: Ο επόµενος εκβιασµός (µέσω των τραπεζών) σχεδιάζεται 2015: Ο επόµενος εκβιασµός (µέσω των τραπεζών) σχεδιάζεται 15 Μαΐου 2014 Το 2013 δώσαµε (ως πολίτες) 41 δις ευρώ στις τράπεζες, τα οποία τα δανειστήκαµε από την Ευρώπη µε τους γνωστούς επαχθείς όρους,

Διαβάστε περισσότερα