«Θεραπεία Gestalt και δηµιουργικότητα (διάλεξη, άρθρο, 2004)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "«Θεραπεία Gestalt και δηµιουργικότητα (διάλεξη, άρθρο, 2004)"

Transcript

1 «Θεραπεία Gestalt και δηµιουργικότητα (διάλεξη, άρθρο, 2004) Το κείµενο αυτό είναι η διάλεξη στην Ηµερίδα του Gestalt Foundation, την Κυριακή 14 Nοεµβρίου Το θέµα της Ηµερίδας ήταν «Η θεραπεία Gestalt στον 21ο αιώνα. Σε διάλογο µε τη διαφορετικότητα». Μετά το κείµενο της διάλεξης, ακολουθεί ένα άρθρο για την εµπειρία της Ηµερίδας, το οποίο δηµοσιεύθηκε στην εφηµερίδα του Gestalt Foundation

2 2 Χαιρετισµός. Συστήνοµαι. Ευχαριστίες. Θέµα διάταξης καθισµάτων. Με βλέπετε διστακτικό. Σκοπεύω να σας µιλήσω κυρίως για κάποιες από τις βασικές αρχές στις οποίες στηρίζεται η θεραπεία Γκεστάλτ, και, προς το τέλος, να συνδέσω όλα αυτά µε τη δηµιουργικότητα. Κοιτάζω το κείµενο, µπροστά µου, και αυτά που είχα ετοιµάσει. Εχω όµως την ανάγκη να σας πω ότι πριν 2 περίπου εβδοµάδες, την 1η Νοεµβρίου, εδώ, στον ίδιο χώρο, είχα µία διάλεξη σηµαντική για µένα, που πήγε πολύ καλά, αν και είχε πολλές και απρόβλεπτες δυσκολίες. Οσο µιλώ γι αυτό θυµάµαι την εµπειρία µου, χαίροµαι. Κι ακόµη, µου φαίνεται παράξενο που στον ίδιο χώρο, σε τόσο λίγο χρονικό διάστηµα, βρίσκοµαι πάλι να µιλώ σε ανθρώπους. Από την άλλη µεριά, σκέφτοµαι ότι δεν είστε αυτοί που µε άκουγαν πριν 2 εβδοµάδες. Κι εγώ, δεν είµαι ίδιος, τόσα και τόσα έζησα στις µέρες αυτές, όπως κι εσείς είστε πολύ διαφορετικοί από ό,τι ήσασταν πριν 14 µέρες, άσχετα αν γνωριζόµασταν. Ο,τι ζήσατε στο διάστηµα αυτό ζυµώθηκε µε ό,τι ήσασταν την προηγούµενη Δευτέρα. Ας ξανάρθω όµως σε µένα. Αλήθεια, τι γίνεται εδώ; Εγώ, κάπως αλλιώς είχα σχεδιάσει την αρχή αυτής της οµιλίας. Τι συνέβη; Από τη µιά µεριά ήταν η ανάγκη µου να ακολουθήσω ό,τι σχεδίασα, που σηµαίνει ασφάλεια και σιγουριά για µένα. Από την άλλη, µε το που άρχισα να µιλώ µου ξύπνησαν κάποια έντονα συναισθήµατα από την πολύ σηµαντική για µένα εµπειρία µου σε αυτόν τον χωρο πριν 2 εβδοµάδες. Ζύγιασα την κατάσταση, τόσο στο µυαλό µου όσο και στο συναίσθηµά µου, και αποφάσισα να πάρω το ρίσκο και να αλλάξω αυτοσχεδιαστικά ό,τι είχα προετοιµάσει σήµερα. Πάντως, όπως και νάναι, ήδη σας µιλώ για τη φιλοσοφία της θεραπείας Γκεστάλτ, για κάποιες από τις βασικές αρχές της. Ηδη, µέχρι τώρα, σας είπα ότι η προσωπική εµπειρία της ζωής µου δεν είναι στατική. Είναι µιά αδιάκοπη και διαρκώς µεταβαλλόµενη διαδικασία, κάτι που ρέει, που κυλά ασταµάτητα. Είµαι κάτι µοναδικό και ζω µε έναν τρόπο µοναδικό. Το ίδιο έγκυρη και σεβαστή είναι και η δική σας, και η δική σας, και η δική σας στιγµή. Ο κόσµος για µένα τοποθετείται στην υποκειµενική µου εµπειρία, στο κύλισµά της την κάθε στιγµή, ο κόσµος µου ΕΙΝΑΙ αυτό που βιώνω, κι αυτό είναι µοναδικό και κατα-δικό µου όσο κι αν προσπαθήσω να σας το περιγράψω. Πχ, όσο και αν σας µιλήσω στις επόµενες 6 ώρες για το πόσο και πώς τώρα πεινώ επειδή µέσα από το άγχος µου για τη σηµερινή παρουσίαση ξέχασα να φάω, µόνον εγώ αισθάνοµαι τη συγκεκριµµένη δική µου τρύπα στο στοµάχι να µε δαγκώνει όπως µε δαγκώνει, να, έτσι κάπως, και όχι αλλιώς.

3 3 Κι αν τελικά πω, «σήµερα, µε όλο αυτό το άγχος της ηµερίδας, δεν νοιώθω καλά», ποιός µπορεί πραγµατικά να µου αµφιβητήσει την αίσθηση αυτή; Οπως, κι αν κάποιος από εσάς µου πεί «µα έλα τώρα, µια χαρά τα πας, δεν έχεις λόγο να νιώθεις χάλια», αυτό είναι η δική του αξιολόγηση, η δική του ερµηνεία του φαινοµένου που θα µπορούσε να τιτλοφορείται: «ο Πέτρος που µιλά». Μέχρι εδώ έχουµε τη µία όψη του νοµίσµατος. Γιατί, αντίστροφα, αυτή η αίσθηση δεν υπάρχει στο κενό, ανήκει µόνο σε µένα, και ως µόνος ιδιοκτήτης της έχω την αποκλειστική της ευθύνη και κανείς δεν µπορεί να µε αναγκάσει να κάνω κάτι αν δεν το επιθυµώ ή το επιλέξω (εκτός αν µε παραβιάσει). Πεινώ. Ποιός όµως πεινά; Το στοµάχι µου; Φταίει η γυναίκα µου ή η δουλειά µου που «µου» προκαλούν άγχος και τρώω ό,τι βρω µπροστά µου; Φταίει το «σώµα» µου που δεν αρέσω στον ή στην τάδε και πρέπει να το «φτιάξω» (φουσκώνοντας ή ξεφουσκώνοντας το) έτσι ώστε να έχω ελπίδες να κερδίσω λίγη σηµασία; Είµαι εγώ που φωνάζω και είµαι εγώ που κλαίω, µ ακούς; λέει ο Ελύτης. Ας γυρίσουµε στο παράδειγµα του αυτοσχεδιασµού µε το οποίο άρχισα να σας µιλώ. Ο,τι και να διάλεγα να κάνω, ακόµη και το να διαβάσω το γραµµένο κείµενο όπως ήταν, θα το έκανα µε τα δεδοµένα του παρόντος χρόνου µου, δηλ. τον πειρασµό του αυτοσχεδιασµού. Σε κάθε περίπτωση η εµπειρία αυτή είναι ευθύνη µου, και κυρίως φρέσκια, ζωντανή. Νέα συναισθήµατα, νέα στοιχεία, που δεν τα είχα όταν προετοίµαζα το κείµενο στο σπίτι µου, επέδρασαν στην τελική επιλογή µου. Οµως δεν είµαι σίγουρος αν έπραξα ορθά για το καλό της ηµερίδας. Μήπως ρισκάρω τον στόχο αυτής της οµιλίας; Η καρδιά µου χτυπά, αναπνέω πιό γρήγορα. Το καινούριο είναι συναρπαστικό, έχει όµως και αβεβαιότητα. Προσπαθώ να κάνω το άγχος µου κινητήρια δύναµη και όχι αναστολή. Λοιπόν, σας κοιτώ. Παλεύω να νιώσω πώς σας φαίνονται αυτά που ακούτε. Κινητοποιώ όπως µπορώ όλα τα εκφραστικά µου µέσα για να απευθυνθώ αποτελεσµατικότερα σε σας. Ο χρόνος κυλά. Σε µιά στιγµή ακούω τη φωνή µου που χαµηλώνει σε ένταση καθώς ξεχνιέµαι σε όσα έγιναν το πρωί, σε κάποιον έντονο καυγά µε τη φίλη µου. Νέα συναισθήµατα απασχολούν τώρα, εµένα, ως ποµπό, και αποµακρύνοµαι από εσάς, τον αποδέκτη, το άλλο µισό της επαφής µας. Ταυτόχρονα, ακούγοντας τη φωνή µου, αντιλαµβάνοµαι ότι ο ρυθµός που σας µιλώ έχει αλλάξει. Νιώθω την επιθυµία µου να κάνω το µήνυµά µου αποτελεσµατικότερο. Παράλληλα, αρχίζω να διψώ, ενώ µε πονά και το πόδι µου σε ένα παλιό τραύµα. Τι µ ενδιαφέρει τώρα περισσότερο, να φροντίσω το πόδι µου κουνώντας το, να πιώ νερό, να µείνω στο εσωτερικό µου ταξίδι και απλά να διεκπεραιώσω την οµιλία αυτή, ή η πορεία αυτής της επαφής µας;

4 4 Βλέπω εσάς, κι εσάς, κι εσάς, που µε κοιτάτε µε ενδιαφέρον και προσµονή. Τραβάτε την προσοχή µου. Επιλέγω την επαφή µας. Προσαρµόζω ένταση φωνής και ρυθµό οµιλίας. Γνωρίζοντας λοιπόν πού βρίσκοµαι αυτή τη στιγµή και ποιές είναι οι δυνατότητες, ενεργώ ανάλογα. Πχ αν διάλεγα να ξεκουράσω το πόδι µου θα το ξεκούραζα κουνώντας το και όχι απλώνοντάς το στο έδρανο. Είµαι λοιπόν ένα σύστηµα, που κάνει το καλύτερο που µπορεί να κάνει την κάθε στιγµή, µέσα από µιά διαδικασία αδιάκοπης δηµιουργικής προσαρµογής στις εκάστοτε συνθήκες. Ακόµη και αν διάλεγα να πιώ 6 καφέδες πριν τη διάλεξη, αυτή θα ήταν η δηµιουργική µου προσαρµογή την ώρα εκείνη. Ασχετα µε τις επιζήµιες συνέπειες της επιλογής µου στον οργανισµό µου, το να πιώ αυτούς τους καφέδες θα ήταν ό,τι καλύτερο µπορούσα τότε να κάνω, ως µιά συνολική ύπαρξη, που στα δεδοµένα της περιλαµβάνει το άγχος, την αγωνία, κλπ. Αυτο σηµαίνει ότι σε άλλες συνθήκες θα µπορούσα να ενεργήσω διαφορετικά, άρα, εµπεριέχω ένα «δυναµικό» µέσα µου. Με βάση αυτό το δυναµικό έρχοµαι διαρκώς σε επαφή µε τον µέσα και έξω κόσµο µου. Μέσα από τη διαδικασία της εµπειρίας µου αφοµοιώνω κάθε στιγµή το «καινούριο». Ζω. Αναπτύσσοµαι. Σύµφωνα µε τη θεραπεία Γκεστάλτ αυτή η επαφή αντιστοιχεί σε έναν αδιάκοπο ψυχοφυσιολογικό κύκλο, µε διάφορα στάδια, για τα οποία επιλέγω να µην σας µιλήσω στα σηµερινά χρονικά πλαίσιά µας. Πάντως, η οµαλή και ανεµπόδιστη εξέλιξη αυτού του κύκλου, σε όλα του τα στάδια, είτε µιλώ για την επαφή µου µε το φαγητό είτε για άλλες ανάγκες σωµατικές ή συναισθηµατικές, είναι συνυφασµένη µε µιά δυναµική αίσθηση ισορροπίας και ανάπτυξης. Πάντα κάτι τελειώνει, κάτι άλλο αρχίζει, κι αυτό σε διάφορες κλίµακες γίνεται αδιάκοπα όσο ζω. Πεινώ, νιώθω την πείνα µου, απολαµβάνω την πρόσληψη τροφής, ικανοποιούµαι. Τώρα έρχεται στο προσκήνιο κάτι άλλο. Αντίθετα, η διακοπή του κύκλου σε οποιοδήποτε σηµείο, συνεπάγεται διαταραχή ή και αρρώστια. Ας πούµε, χρειάζοµαι τρυφερότητα, και, σκέφτοµαι τι θα πει ο σύντροφός µου που είναι κουρασµένος. Διακόπτω τη διαδικασία της επαφής µου µαζί του. Αντί γι αυτό πάω στο ψυγείο και τρώω χωρίς να πεινώ. Οσο για µία έννοια που πολύ απασχολεί όλες τις ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσσεις, το παρελθόν, για τη θεραπεία Γκεστάλτ δεν υπάρχει ως αυτούσια πραγµατικότητα. Ο,τιδήποτε περασµένο µπορώ να το δω µόνο ΜΕΣΑ από το ΠΑΡΟΝ µου και, ό,τι έχω ήδη κάνει, παρατείνει τη ζωή του στο παρόν µου µόνο αν κατά κάποιους τρόπους επιδρά σ αυτό. Πχ µία περασµένη απώλεια κάποιου σηµαντικού «Αλλου» για µένα αποκτά πρόσβαση στο τώρα µου µόνο αν, ας πούµε, µε εµποδίζει να κινητοποιώ τα τωρινά µου συναισθήµατα.

5 5 Ετσι, το ερώτηµα «γιατί κάποτε» αποκτά µιά τελείως διαφορετική σηµασία από αυτήν που θα είχε αν θεωρούσαµε το παρελθόν ως αποκλειστικό καθοριστικό παράγοντα του παρόντος. Με ένα τέτοιο σκεπτικό, δεν αρκεί να ερευνήσω ως αρχαιολόγος την ιστορία µου για να αλλάξω το τώρα µου. Από την άλλη µεριά ούτε όµως και προσχωρώ σε κάποιο είδος βολικής «στιγµολαγνείας», αφού, η θεραπεία Γκεστάλτ προσδίδει βάρος στο να ζούµε «µέσα» στη στιγµή και όχι «για» τη στιγµή. Ετσι, στη θέση του «γιατί κάποτε» αναδύεται το «πώς τώρα». Ας πούµε, κάποτε κατέπνιξα τον θυµό µου και συνεχίζω να το κάνω και τώρα δυσλειτουργώντας στο παρόν µου. Στη θεραπεία Γκεστάλτ, για να ξεφλουδίσω το κρεµµύδι, θα ξεκινήσω από το πώς καταπνίγω τώρα τον θυµό µου, από το πώς τώρα τον µετασχηµατίζω σε πείνα, κούραση, ή ο,τιδήποτε άλλο, κλπ. Οταν έρχοµαι λοιπόν σε έναν θεραπευτή Γκεστάλτ για να ψάξω νέους και πιό λειτουργικούς για το παρόν µου τρόπους επαφής µ εµένα και µε το περιβάλλον, ένα από τα µέσα της θεραπείας µου είναι να αποκτώ επίγνωση του «πώς» κάνω αυτήν την επαφή στο τώρα. Με άλλα λόγια, «πώς» από το συγκεχυµένο φόντο εσωτερικών και εξωτερικών µηνυµάτων, κάποιο στοιχείο, γίνεται µιά ξεκάθαρη µορφή που τραβά το ενδιαφέρον µου και «πώς» αναπτύσσω µιά διαδικασία επαφής µαζί του. Και αυτή την επίγνωση ας τη δούµε ως κάτι διαφορετικό από τη συνειδητότητα, την ενδοσκόπηση, τον διαλογισµό. Ας τη δούµε πιό πολύ ως µιά στιγµιαία αίσθηση «εµού του ιδίου», ως µιά «φωτογράφηση» ενός στιγµιότυπου του πώς είµαι, χωρίς να διακόπτω τη διαδικασία µου, τη ροή της εµπειρίας µου, χωρίς να «σχολιάζω» ή να «διορθώνω» τίποτα. Η επίγνωση δηλαδή, του πώς, ουσιαστικά, είµαι «παρών» στον εαυτό µου, είναι ένας ακρογωνιαίος λίθος στην όλη φιλοσοφία της θεραπείας Γκεστάλτ, η οποία έτσι εστιάζει στο βίωµα και γεφυρώνει άλλες προσεγγίσεις που ασχολούνται µεµονωµένα µε τη νόηση ή µε τη συµπεριφορά. Τελειώνοντας αυτό το πρώτο µέρος της παρουσίασης, εστιάστηκα σε κάποια από τα βασικά σηµεία της θεραπείας Γκεστάλτ. Μεταξύ αυτών είναι η υποκειµενική εµπειρία και το αδιάκοπο κύλισµά της, η προσωπική ευθύνη, η εγγενής πεποίθηση για ένα εσωτερικό δυναµικό, η διαρκής επανεκτίµηση του τι κυριαρχεί σε δεδοµένη στιγµή και συνθήκη, το εδώ και τώρα, η επίγνωση της επαφής µου µ εµένα και το περιβάλλον, η ζωντάνια αυτής της επαφής, το «καινούριο» ως «θρεπτικό» υλικό για την προσωπική µου ανάπτυξη. Οταν λειτουργούν όλα αυτά, αναπόφευκτα αναφέρονται και σε κάποιες άλλες έννοιες που διαπνέουν τη φιλοσοφία της θεραπείας Γκεστάλτ. Φαντασία, τόλµη, ρίσκο, αυθορµητισµός, πειραµατισµός, εξερεύνηση νέων δυνατοτήτων, αντοχή στην αβεβαιότητα όταν κάτι γνώριµο τελειώνει και δεν έχει ακόµη εµφανιστεί το καινούριο, δόσιµο στο παρόν, ικανότητα να ολοκληρώνω και να «κλείνω» τις εµπειρίες µου, κλπ. Και εδώ µπορούµε κιόλας να περάσουµε στη δηµιουργικότητα, που, όπως θα δούµε, περιλαµβάνει όλα όσα µόλις σας είπα.

6 6 Ας κάνω όµως µιά πολύ σύντοµη γενική αναφορά στην ίδια την έννοια. Αν σκεφτούµε ότι κατά την Αγία Γραφή ο Θεός έφτιαξε τον κόσµο σε λίγες µέρες, η δηµιουργικότητα αποκτά τέτοιες διαστάσεις που γίνεται µιά ιδιότητα απρόσιτη. Ο καθένας µας αποκαρδιώνεται προτού καν τολµήσει να σκεφτεί ότι µπορεί έστω και ελάχιστα να νιώσει δηµιουργικός. Μέσα από ένα τέτοιο πρίσµα η δηµιουργικότητα είναι προνόµιο λίγων, ελάχιστων χαρισµατικών όντων. Στον αντίποδα, βρίσκεται η άποψη ότι καθηµερινά αλλάζω, αλλάζουν οι ιδέες και η αίσθηση που έχω για τον κόσµο. Αυτό συνεπάγεται ότι αλλάζουν και οι πράξεις µου, άρα επιδρώ στον κόσµο µέσα από τη διαφορετική µου εµπειρία για τον κόσµο. Κι έτσι αλλάζω τον κόσµο. Αρα η δηµιουργικότητα είναι ένα φυσικό επακόλουθο του ότι ζω, και προνόµιο του καθένα µας. Ανάµεσα σε αυτά τα δύο άκρα ξεδιπλώνεται ένα ευρύτατο φάσµα απόψεων περί δηµιουργικότητας, και υπάρχει πλήθος από γοητευτικές και πρωτότυπες µελέτες. Συχνά η λέξη έχει συσχετιστεί µε τη δυνατότητα εξερεύνησης και µετασχηµατισµού των αρχών που δοµούν έναν ορισµένο χώρο σκέψης και δράσης, όπως το να παιζω σκάκι ή να κάνω τζαζ αυτοσχεδιασµούς ή να φαντάζοµαι τρισδιάστατα µόρια. Ακόµη, η έννοια αυτή συχνά σχετίζεται µε τη διαδικασία αλλαγής βασικών µονάδων πληροφορίας και συµβόλων που αποτελούν την κουλτούρα µας. Κι ακόµη, µε τον συνδυασµό συνθετικών, αναλυτικών και πρακτικών ικανοτήτων, ώστε µε τη φαντασία και την εφευρετικότητα να ξεπερνιούνται τα φανερά όρια των δεδοµένων που έχω µπροστά µου. Ανεξάρτητα όµως από επί µέρους προσεγγίσεις, αν µελετήσουµε την ανάλογη βιβλιογραφία και πάρουµε ένα ένα κάποια κυρίαρχα στοιχεία της δηµιουργικότητας, θα δούµε ότι µπορούµε θαυµάσια να τα συσχετίσουµε µε τις βασικές αρχές της θεραπείας Γκεστάλτ, στις οποίες αναφέρθηκα παραπάνω. Ετσι, φαίνεται ότι σήµερα η δηµιουργικότητα σχετίζεται πάντα:... µε µιά διαδικασία δυναµικής αλλαγής (βλ. στη θεραπεία Γκεστάλτ: η εµπειρία µου, η ζωή µου, είναι µία αδιάκοπη διαδικασία, διαφορετική την κάθε στιγµή, όπου το «καινούριο» είναι το «θρεπτικό» υλικό για την ανάπτυξή µου)... µε το να παραµερίζω αποκρυσταλλωµένους και εκλογικευµένους τρόπους ενέργειας (βλ. στη θεραπεία Γκεστάλτ: η προσωπική µου ανάπτυξη συνδέεται µε το να ανακαλύπτω νέους και πιό λειτουργικούς για το παρόν µου τρόπους προσαρµογής σε δοσµένες συνθήκες)... µε µία γενική αίσθηση «καταστροφής» του παλιού καθώς αυτό µετασχηµατίζεται µε την εισροή του «καινούριου» σε κάτι άλλο (βλ. στη θεραπεία Γκεστάλτ: την ικανότητα να ολοκληρώνω και να «κλείνω» τις εµπειρίες µου, να «τελειώνω» αυτό που ήµουν καθώς ασχολούµαι µε αυτό που γίνοµαι)... µε το να λειτουργώ σε πολλά επίπεδα (σκέψη, αισθήσεις, συναίσθηµα, κλπ) (βλ. στη θεραπεία Γκεστάλτ: είµαι ένα µοναδικό οργανισµικό σύστηµα του οποίου τα επί µέρους στοιχεία λειτουργούν αδιάσπαστα µεταξύ τους)

7 7... µε το να «αντέχω» το χάος στα διάφορα στάδια της δηµιουργίας µου, µε το να µπορώ να συνδέω ό,τι έχω µπροστά µου µε τρόπους µη σειραϊκούς, µε το να αποδέχοµαι την εισροή αντιφατικών δεδοµένων σε κάτι που µε απασχολεί (βλ. στη θεραπεία Γκεστάλτ: φαντασία, τόλµη, ρίσκο, αυθορµητισµός, πειραµατισµός, εξερεύνηση νέων δυνατοτήτων, αντοχή στην αβεβαιότητα όταν κάτι γνώριµο τελειώνει και δεν έχει ακόµη εµφανιστεί το καινούριο)... µε το να δίνοµαι ολοκληρωτικά σε ό,τι κάνω, λειτουργώντας σε µία ξεχωριστή κατάσταση ιδιότυπου «αυτοµατισµού» κατά τη διάρκεια του οποίου δεν αξιολογώ την πράξη µου ούτε τη σκέφτοµαι καθώς ξεδιπλώνεται στο χρόνο (όπως περίπου είναι τα παιδιά όταν δίνονται ολοκληρωτικά µε ζήλο, εντιµότητα και δέσµευση στο παιχνίδι τους) (βλ. στη θεραπεία Γκεστάλτ: καθαρότητα και δύναµη στην επαφή µου µ εµένα και το περιβάλλον στο εδώ και τώρα µου) Ας δούµε τώρα τη δική µου αντίληψη για τη δηµιουργικότητα. Προσωπικά, πιστεύω ότι είµαι δηµιουργικός όταν εφευρίσκω νέους τρόπους να συνδέω τα στοιχεία της πραγµατικότητάς µου. Δηµιουργία λοιπόν σηµαίνει κατ αρχήν να βρίσκοµαι σε επαφή µε το βαθύτερο υλικό µου (σκέψεις, συγκίνηση, αισθήσεις, µνήµες, συναισθήµατα, κλπ). Στη συνέχεια, από αυτήν την «πρώτη ύλη» φτιάχνω κάτι που είναι ακόµη αδιαµόρφωτο και πολύ προσωπικό. Σε ένα επόµενο στάδιο αυτό το «κάτι» (µιά ιδέα, µιά έµπνευση, κλπ), το δουλεύω, το εξελίσσω, του δίνω µορφή, το κάνω όλο και καθολικότερο, έτσι που να είναι ενδιαφέρον και για άλλους, έτσι που και κάποιοι άλλοι να µπορούν να επενδύσουν τις δικές τους σηµασίες και αισθήµατα σε ό,τι έφτιαξα. Κι όλη αυτή η διαδικασία δεν είναι απαραίτητα συνυφασµένη µόνο µε την τέχνη. Μπορεί να είναι το να γράψω τραγούδια ή κείµενα, να κάνω ταινίες, αλλά ακόµη και να οργανώσω επί µέρους κοµµάτια του δικού µου µικρόκοσµου, πχ να φροντίσω τον κήπο µου, να αναδιοργανώσω το δωµάτιό µου, να ετοιµάσω ένα περιποιηµένο γεύµα, κοκ, ο,τιδήποτε αναφέρεται σε νέες συνδέσεις των στοιχείων της πραγµατικότητάς µου καθώς επενδύω σε αυτά προσωπικό νόηµα και σηµασία. Και αφού η «πραγµατικότητά» µου περιλαµβάνει κι εµένα και το περιβάλλον µου, µιά τέτοια µατιά για τη δηµιουργικότητα είναι πολύ κοντά στις αντιλήψεις της θεραπείας Γκεστάλτ: όταν είµαι δηµιουργικός µέσα από νέες συνδέσεις των στοιχείων της πραγµατικότητάς µου, ανα-προσδιορίζω, ανα-σχηµατίζω έµπρακτα ό,τι παλιό εµπεριέχω µαζί µε ό,τι νέο βιώνω, σε µία νέα οργανική οντότητα που αλληλεπιδρά µε το περιβάλλον της. (Ο Zinker λέει ότι δηµιουργικότητα δεν είναι µόνο να σκέφτοµαι ή να συλλαµβάνω κάτι αλλά η ίδια η πράξη µου ως προς αυτό το κάτι, ότι δεν είναι µόνο µία έκφραση όλου του φάσµατος της προσωπικής µου εµπειρίας και αίσθησης µοναδικότητας, αλλά και µιά κοινωνική πράξη). Ετσι, από όπου και να τη δούµε, η δηµιουργικότητα φαίνεται να έχει µιά προεξάρχουσα θέση στη θεραπεία Γκεστάλτ, αφού η όλη φιλοσοφία Γκεστάλτ βλέπει την ίδια τη ζωή ως µιά αέναη δηµιουργική

8 8 πράξη µέσα από την οποία αναπτύσσοµαι. (Είναι πολύ ενδιαφέρον, - και εδώ, απλά το σηµειώνω, λόγω χρόνου, - ότι και την ίδια τη διαδικασία της θεραπείας µπορούµε να τη δούµε ως µιά δηµιουργική πράξη). Τέλος, θέλω µόνο κάτι να προσθέσω σχετικά µε ένα λεπτό θέµα. Οταν είµαι δηµιουργικός είπαµε ότι κινητοποιώ τα µέσα µου και εξερευνώ νέες δυνατότητες. Κάνοντας αυτό, χτίζω ένα νέο κανάλι, µιά νέα ροή της εσωτερικής µου "διαδικασίας", αντιλαµβάνοµαι από νέες µεριές τον εαυτό µου καθώς αδιάκοπα τον φτιάχνω, µε άλλα λόγια έχω πολλές ευκαιρίες να αναπτύξω µιά άλλη επίγνωσή µου. Πιό πάνω, σας είπα ότι η επίγνωση είναι µία από τις βασικότερες έννοιες της θεραπείας Γκεστάλτ. Αρα, η επίγνωση είναι ένας τόπος κοινός και για τη θεραπεία Γκεστάλτ, και για τη δηµιουργικότητα, οπότε, πιθανότατα, αναρωτιέστε αν η δηµιουργικότητα καλλιεργεί την επίγνωση όπως και η θεραπεία Γκεστάλτ. Οχι, δεν πιστεύω κάτι τέτοιο. Από τη φύση και τη µεθοδολογία τους, οι δύο αυτοί τρόποι οι οποίοι αγγίζουν την έννοια της επίγνωσης, παραµένουν διαφορετικοί. Πχ τραγουδώ τον πόνο µου και µπορεί τραγουδώντας να έχω αποκαλυπτικά µιά νέα επίγνωσή του. Η, δουλεύω στη θεραπεία µου τον ίδιο πόνο και, εξίσου, αποκαλυπτικά, µπορεί να αποκτήσω µιά νέα επίγνωσή του, πολύ διαφορετική όµως από αυτήν που είχα τραγουδώντας. Δηλαδή, µιλούµε για τελείως διαφορετικές διαδικασίες και ποιότητες διαδροµής µέσα από τις οποίες φτάνω στην επίγνωση. Οι δύο δρόµοι αλληλοενισχύονται και συχνότατα τέµνονται µε τρόπους θαυµαστούς. Ωστόσο παραµένουν ξεχωριστοί. Γι αυτό άλλωστε, όσον αφορά την τέχνη, δεν θεωρώ ότι µπορεί να υποκαταστήσει τη θεραπεία, άσχετα αν η ίδια η τέχνη έχει συχνά µιά γενική θεραπευτική λειτουργία και διάσταση. Με άλλα λόγια δεν πιστεύω στη θεραπεία µέσω τέχνης ή στην τέχνη ως θεραπεία, αλλά στο σχήµα τέχνη ΚΑΙ θεραπεία, (όταν και αν χρειάζεται). Κλείνοντας, ας ξεφύγουµε από τα πιό αφηρηµένα αυτά σχήµατα και ας ξαναθυµηθούµε τον ψυχοφυσιολογικό κύκλο της επαφής για τον οποίο σας µίλησα λίγο πριν, για την ίδια τη διαδικασία της επαφής µ εµένα και µε το περιβάλλον. Σας µιλώ. Τα πόδια µου ακουµπούν στο πάτωµα. Κουράστηκα. Κινούµαι. Σας βλέπω. Αισθάνοµαι ότι πολλοί από εσάς πιθανά βαριούνται. Θέλω να κάνω πιό έντονο το µήνυµα. Βηµατίζω. Κουνώ τα χέρια µου. Τα βλέπω, νιώθω το «νεύρο» στο σώµα µου. Δεν είµαι µόνο τα λόγια µου. ΕΙΜΑΙ ΟΛΟ το µήνυµά µου σε εσάς. Το σώµα µου «δουλεύει» γι αυτή τη στιγµή. Βλέπω ότι ίσως κεντρίζω το ενδιαφέρον σας. Χαίροµαι. Εχω επίγνωση της εµπειρίας µου. Είµαι ζωντανός (όπως λέει ο Zinker). Εσείς, τώρα, ή, εσείς. Με ακούτε. Κάθεστε. Κάτι νοιώθετε στο δεξί σας πόδι. Μουδιάζει. Σας ενοχλεί. Αλλάζετε θέση στα πόδια σας. Γέρνετε στο ένα πλευρό ή το άλλο. Ξαφνικά θυµάστε τι δύσκολη που είναι η αυριανή σας µέρα. Σφιγγετε τα δάχτυλα. Νιώθετε την πίεση. Κάτι θέλετε να κάνετε.

9 9 Αναστενάζετε. Σκέφτεστε ότι το αύριο που θα είναι µάλλον δύσκολο δεν ήρθε ακόµη. Τα δάχτυλά σας χαλαρώνουν. Ισως προσέχετε αλλιώς τα λόγια µου. Τώρα τα βρίσκετε κάπως πιό ενδιαφέροντα και αποφασίζετε να µε προσέξετε. Η βεβαιώνεστε πιά οριστικά πως βαριέστε και σκέφτεστε συνειδητά τι θα κάνετε φεύγοντας από εδώ. Και στις 2 περιπτώσεις χαίρεστε που βρήκατε τρόπο να περάσει εδώ η ώρα. Και ούτω καθεξής. Σε µιά εποχή αυτοµατισµού είναι βέβαια δύσκολο να συγκεντρωθούµε στο κύλισµα της εµπειρίας µας καθώς προχωρεί το παρόν, και ασφαλώς κανείς δεν είπε ότι πρέπει να το κάνουµε διαρκώς για να είµαστε σε επαφή µε τον εαυτό µας. Είναι όµως πάρα πολύ αναζωογονητικό και συχνά µας οδηγεί σε εκπλήξεις και αποκαλύψεις. Και πάλι κατά τον Zinker, ακόµη και µιά συνήθως βαρετή αναµονή στην ουρά της τράπεζας ή του ταχυδροµείου µπορεί να γίνει ένα συναρπαστικό καλειδοσκόπιο βιωµάτων, αν στραφούµε στην ίδια τη «διαδικασία» µας, στην εµπειρία µας. Εµείς, εδώ, αν θέλετε και συµφωνείτε, µπορούµε να προχωρήσουµε σε µιά τέτοια µικρή και σύντοµη άσκηση. Είστε σύµφωνοι; Θεωρώντας ότι ο κύκλος της επαφής ξεκινά από τα µηνύµατα που δίνουν οι αισθήσεις µας, για λίγα λεπτά, παρακαλώ παραµείνετε σιωπηλοί και εστιαστείτε στις αισθήσεις σας. Αν µάλιστα το θέλετε, κλείστε και τα µάτια σας για να επικεντρωθείτε στα άλλα µηνύµατα που σας δίνει το σώµα σας καθώς κάθεστε, ακουµπάτε, γέρνετε, κλπ. Αν είστε έτοπιµοι, όσοι από εσάς θέλετε, ας ξεκινήσουµε, κι εγώ θα σας δώσω και κάποιες άλλες οδηγίες στην πορεία της άσκησης. Ετοιµοι; Πάµε. Μην κάνετε κάτι βιαστικό για να αντιδράσετε στα µηνύµατα αυτά. Αν κάτι σας ενοχλεί, πχ µουδιάσατε, µείνετε για λίγο σ αυτό το αίσθηµα. Αν τίποτα δεν σας ενοχλεί, επιλέξτε ένα µήνυµα από το σώµα σας, ένα σηµείο που σας κεντρίζει περισσότερο το ενδιαφέρον. Τώρα, αν εντοπίσατε κάτι που σας ενοχλούσε, κάντε κάτι γι αυτό, πχ αλλάξτε πόδι, και περιπλανηθείτε πάλι στα µηνύµατα των αισθήσεών σας. Αν τίποτα δεν σας ενοχλεί, στο σηµείο που επιλέξατε, δηµιουργήστε εκεί µιά µικρή, ελάχιστη µεταβολή µε κάποια µικρή, ελάχιστη κίνηση. Εξερευνήστε τη νέα εισροή µηνυµάτων. Αν έχετε πονοκέφαλο ή στοµαχόπονο, εξερευνήστε τους. Ακολουθείστε για λίγο µόνοι σας την ίδια διαδικασία. (Μετά την άσκηση ακολουθεί σύντοµο µοίρασµα).

10 10 «Το σακάκι µου κι αν στάζει...» ή, «Θεραπεία Gestalt και Δηµιουργικότητα» (άρθρο) (λίγα λόγια για την Ηµερίδα στις 14 Νοεµβρίου 04) Από το φθινόπωρο του 2004 φάνηκε ότι φέτος θα ήταν για µένα µιά χρονιά µε πολλά επαγγελµατικά ανοίγµατα (και µάλιστα ακριβοπληρωµένα ως προς την ταλαιπωρία και τις δυσκολίες). Δυό εβδοµάδες λοιπόν πριν την Ηµερίδα, ήµουν οµιλητής και πάλι στο Κέντρο Ιστορίας, σε κάποια διάλεξη, ενώ κάµποσες εβδοµάδες αργότερα επρόκειτο να ακολουθήσει κι άλλη διάλεξη, στον ίδιο χώρο. Σκεφτόµουν ότι έτσι όπως πάνε τα πράγµατα γίνοµαι κάτι σαν ο «µαϊντανός» του Κέντρου Ιστορίας. Μου φαινόταν παράξενες αυτές οι συγκυρίες. Από τη µιά κάπως διασκεδαστικές, αλλά από την άλλη και κάτι σαν «µήνυµα» στο να προσέξω το πώς κινούµαι, κλπ. Οπως και νάναι, αυτή η αίσθηση, είχε δύο σηµαντικές «εφαρµογές». Η πρώτη ήταν ότι µέσα από αυτήν άλλαξα και το αρχικό θέµα µου στην Ηµερίδα, που τότε το σκεφτόµουν να σχετίζεται µε την παρουσίαση που είχα στο συνέδριο της Πράγας. Η δεύτερη, το ότι βρήκα την ιδέα επάνω στην οποία ξεδίπλωσα και το µεγαλύτερο µέρος της παρουσίασης, αποσκοπώντας στην αµεσότητά της, η οποία θα την έκανε πρωτότυπη και ενδιαφέρουσα για τον ακροατή. Το κείµενο λοιπόν ξεκινούσε αναφέροντας κάποια από τα παραπάνω, σε πρώτο πρόσωπο. Στη συνέχεια µεταχειρίστηκα την ίδια µου την εµπειρία της στιγµής, στο «εδώ και τώρα» της οµιλίας, για να αναπτύξω το θέµα µου. Ετσι, η παρουσίαση είχε κάποια κοµµάτια γνήσια αυτοσχεδιαστικά, άλλα φαινόταν σαν να ήταν αυτοσχεδιαστικά, ενώ κάποια άλλα τα λιγότερα- ήταν καθαρά θεωρητικά. Τα σχόλια που πήρα σχετικά µε αυτόν τον τρόπο παρουσίασης που είχα επινοήσει ήταν τα περισσότερα θετικά, και το χάρηκα πολύ. Αν ξαναεπιχειρούσα την παρουσίαση σήµερα, θα την έκανα λίγο πιό σύντοµη, θα πρόσεχα µιά «κοιλιά» στη µέση, και θα άλλαζα τη βιωµατική της άσκηση. Στο πρώτο µέρος της µίλησα για κάποιες από της βασικές έννοιες της θεραπείας Gestalt, κι αυτό ήταν µιά πολύ χρήσιµη άσκηση για µένα, το να πω µε ελάχιστα λόγια µόνο τα βασικά ενός τεράστιου θέµατος. Στο δεύτερο µέρος γινόταν µιά σύντοµη αναφορά στις σύγχρονες απόψεις για τη δηµιουργικότητα, τοποθετώντας την και πέρα από το πεδίο των τεχνών. Στο τελευταίο µέρος επιχειρούσα να συσχετίσω τα παραπάνω µε έναν δικό µου τρόπο, καταλήγοντας πόσο και πώς οι διαστάσεις της δηµιουργικότητας διαπνέουν τις βασικές αρχές της θεραπείας Gestalt. Τον επίλογο αποτελούσαν οι τοποθετήσεις µου ειδικά για τη δηµιουργία στην τέχνη και την πιθανή χρήση της στη

11 11 θεραπεία. Στήριξα το ότι δεν πιστεύω στη θεραπεία µέσω τέχνης ή στην τέχνη ως θεραπεία, αλλά µόνο στο σχήµα τέχνη ΚΑΙ θεραπεία, (όταν και αν χρειάζεται). Ευχαριστήθηκα πάρα πολύ τόσο την εµπειρία της παρουσίασης, όσο και το ότι συµµετείχα σε κάτι µε στόχο την ευρύτερη ενηµέρωση για τη θεραπεία Gestalt. Θεωρώ αυτήν την πρωτοβουλία πάρα πολύ σηµαντική για τα Ελληνικά δεδοµένα, και την υποστήριξα µε ενθουσιασµό. Λυπήθηκα που για λόγους καθαρά πρακτικούς δεν παρακολούθησα τα άλλα κοµµάτια της ηµερίδας. Ωστόσο, πήρα πολλά από την όλη ατµόσφαιρα. Κατ αρχήν εντυπωσιάστηκα από την προσέλευση τόσου κόσµου, και µάλιστα µε τέτοια κακοκαιρία και απρόβλεπτες διακοπές ρεύµατος, αλλά και από τη γενική «κυκλοφορία» που υπήρχε στον χώρο. Πέρα από το ότι πολλοί άνθρωποι έµπαιναν και έβγαιναν στο κτίριο, τα πράγµατα δεν ήταν διόλου στατικά, έτρεχε πολλή ενέργεια, ένοιωθες πως «κάτι» γινόταν εκεί. Εντυπωσιάστηκα και πάλι πολύ από το επίπεδο της διοργάνωσης, την ετοιµότητα, τη φροντίδα (κάτι που το λέω και το ξαναλέω για τις εκδηλώσεις του G. Foundation, και που τώρα ισχύει και για τους συνεργαζόµενους φορείς). Μου άρεσε που ο κόσµος ήταν δεκτικός, όλοι πρόσεχαν, και τους ένοιωθα γενικά «παρόντες», σαν οι περισσότεροι να ήξεραν γιατί ήρθαν και φρόντιζαν να ήταν εντάξει στον ρόλο τους ως δέκτες. Τελικά, από τη σύντοµη παρουσία µου στην Ηµερίδα, αποκόµισα την εντύπωση µιάς ουσιαστικής και καθ ολα «έντιµης» εκδήλωσης. Η οποία, µάλιστα, φαίνεται ακόµη πιό πετυχηµένη, αν σκεφτούµε ότι εκείνη την ηµέρα έβρεχε. Και µάλιστα, έβρεχε πάρα πολύ. Ξεκινώντας από το σπίτι µου, που είναι κοντά στο Κέντρο Ιστορίας, αµφέβαλλα αν θα γινόταν καν η Ηµερίδα. Ποτέ άλλοτε δεν είχα δει έτσι πληµµυρισµένους τους δρόµους και έκανα ολόκληρο σχέδιο για να προσεγγίσω το Κέντρο, κι έσταζε όχι µόνο το σακάκι µου αλλά και τα κόκαλά µου. Οταν είδα ότι δεν είχε και ρεύµα, άρχισα να σκέφτοµαι τι θα κάνω µέχρι να έρθει η ώρα για κάποια πρόβα που είχα αργά το απόγευµα. Ειδα κόσµο κάτω, στον δρόµο, και έκπληκτος άκουσα ότι υπήρχε αρκετό ακροατήριο και ότι η Ηµερίδα προχωρεί µε κεριά. Τελικά, ευτυχώς είχα µαζί µου ρούχα για την πρόβα, άλλαξα το βρεγµένο παντελόνι, και έκανα την παρουσίασή µου χωρίς κάλτσες, µε τα τερλίκια. Προσωπικά, ευχαριστήθηκα από κάθε άποψη αυτό το γεγονός. Θα ήταν ωστόσο παράλειψη να µην αναφέρω και κάτι άλλο πολύ σηµαντικό για µένα. Οπως και µε την παρουσίασή µου στην Πράγα, κανείς από το Foundation δεν «καπέλλωσε» την εργασία µου µε τον συνήθη τρόπο του Ακαδηµαϊκίζοντος κατεστηµένου. Και στις δύο περιπτώσεις υπήρχε µόνο µιά βασική ενηµέρωση από µεριάς µου για τα θέµατα που είχα διαλέξει, δίνοντας ταυτόχρονα µιά περίληψη. Οχι µόνο δεν υπήρχε καπήλευση αλλά ούτε καν έλεγχος για κάποια «έγκριση». Ενοιωσα εµπιστοσύνη, ασφάλεια, ελευθερία, ευθύνη, που ενίσχυσαν το κίνητρό µου να προσπαθήσω το καλύτερο και στις δύο περιπτώσεις, κι ας είµαι χαροκαµένος από συνεργασίες

12 12 και σχέσεις µε φορείς, πολιτειακούς και ιδιωτικούς. Φαίνεται ότι η τελικά η θεραπευτική διαδικασία έχει πολλές, µα πάρα πολλές διαστάσεις... Πέτρος Θεοδώρου, Απρίλιος 2005

Διαφοροποίηση και κοινωνική εντροπία (διάλεξη, 2008)

Διαφοροποίηση και κοινωνική εντροπία (διάλεξη, 2008) Διαφοροποίηση και κοινωνική εντροπία (διάλεξη, 2008) οµιλία για την επετειακή ηµερίδα του GESTALT FOUNDATION, Θεσσαλονίκη, 12 Οκτωβρίου 2008 Το κίνητρο γι αυτή την οµιλία ήταν ότι συχνά ακούω από πολλούς

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

«Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;»

«Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;» «Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;» Οπου (Α) ο καλούµενος - χρήστης της υπ' αριθ. 698... (µέλος της Χ.Α.) Οπου (Β) ο καλών Ηµεροµηνία: 20/09/2013 Εναρξη: 22:12':00''

Διαβάστε περισσότερα

Το τέλος -ένας µονόλογος-

Το τέλος -ένας µονόλογος- Το τέλος -ένας µονόλογος- Γυναίκα µόνη, όµορφη, τριακονταετής. Καθιστή, µετά όρθια, πάντα µόνη. Χώρος κλειστός, ελάχιστα φωτεινός, παλιά ωραίος. Η ατµόσφαιρα έχει κάτι το πένθιµο. Το πρόσωπο κάτι το µόνιµο

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ.

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Ευσταθίου Γνωσιακή συµπεριφοριστική θεραπεία Σειρά προτάσεων παρέµβασης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια;

Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια; Για τους μικρούς μας φίλους Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια; Σε ύ Είµαι το µικρόβιο. Μου αρέσει να κάνω τα µικρά παιδιά να αρρωσταίνουν. Εγώ και η οικογένειά µου βρισκόµαστε παντού στο περιβάλλον που ζεις,

Διαβάστε περισσότερα

Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή

Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η τελική εργασία ως επιστέγασμα της τετραετούς πορείας στην εκπαίδευση είναι μια σκέψη που μπαίνει στον πρώτο χρόνο. Είναι μια σκέψη που ζυμώνεται, προκαλεί απορία,

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

«Οδική ασφάλεια... για κλάµατα!» (Θεατρικό γραµµένο από τα παιδιά της Β 1)

«Οδική ασφάλεια... για κλάµατα!» (Θεατρικό γραµµένο από τα παιδιά της Β 1) «Οδική ασφάλεια... για κλάµατα!» (Θεατρικό γραµµένο από τα παιδιά της Β 1) Πρόσωπα: Μαθητές ασκάλα Κύριος Τροχαιάκης (αστυνοµικός της τροχαίας) Παιδιά ΣΚΗΝΗ 1 (στην τάξη) Χτυπά κουδούνι και µπαίνει µέσα

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Ένα βιβλίο πρέπει να είναι ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟ!!!

Ένα βιβλίο πρέπει να είναι ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟ!!! Μουσικό Σχολείο Λάρισας Τάσου Λειβαδίτη 20 Ένα βιβλίο πρέπει να είναι ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟ!!! Τα κείμενα που ακολουθούν είναι μαθητικές δημιουργίες και απαντούν στο ερώτημα «τι διαβάζουν τα παιδιά μας», μόνιμη

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό:

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: - "Η πρώτη απάντηση είναι 1821, η δεύτερη Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και η τρίτη δεν ξέρουμε ερευνάται

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικοθεραπεία ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ, ΧΡΗΣΙΜΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

Μουσικοθεραπεία ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ, ΧΡΗΣΙΜΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Μουσικοθεραπεία Ντόρα Ψαλτοπούλου Μουσικοθεραπεύτρια MA-CMT Master of Arts, New York University να τσιγγάνικο ρητό λέει ότι «όποιος πόνο έχει, μιλιά δεν έχει». Κι ένας Κινέζος ποιητής θα πει ότι «χτυπάμε

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ

ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΤΗΣ ΧΑΡΑΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΠΟΥΛΕΑ Μια μέρα στο παιδικό σταθμό «Το παιχνίδι της χαράς» Στο παιχνίδι της χαράς υπάρχει ένα περιβάλλον όπου παρέχει στα παιδιά ασφάλεια, φροντίδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΓΙΑ ΝΕΟΥΣ ΑΓΡΟΤΕΣ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΓΙΑ ΝΕΟΥΣ ΑΓΡΟΤΕΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ» ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΙΣ ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΕΙΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΓΙΑ ΝΕΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕ ΡΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

ΣΥΝΕ ΡΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΣΥΝΕ ΡΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στα πλαίσια της εργασίας αυτής, πραγµατοποιήθηκε µια τριαντάλεπτη συνέντευξη επαγγελµατικού προσανατολισµού, κατά την οποία η συµβουλευόµενη συζήτησε µαζί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν έφτανα πουθενά. Στο μυαλό, μου έρχονταν διάφορες ιδέες:

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού Σταύρος Κούλας Γραφίστας - Πώς ορίζεται το επάγγελμά σας, και ποιες είναι οι παραλλαγές του; H γραφιστική είναι ένα επάγγελμα που ορίζει τη σχέση του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία;

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Δύσκολη ερώτηση Για την καλλιτεχνική μου δημιουργία δεν παίζει κανένα ρόλο. Αυτό που με πικραίνει είναι ότι έζησα την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια εδώ Δεκαοχτώ ψωμιά

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή ατοµικής περίπτωσης µεσήλικης γυναίκας µε Aποφευκτική ιαταραχή Προσωπικότητας και Αγοραφοβία 12ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας 14 17 Μαϊου 2009, Βόλος, Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Χ. Βαρβέρη-Γ.

Διαβάστε περισσότερα

Συναισθήµατα µετά την θεραπεία του καρκίνου

Συναισθήµατα µετά την θεραπεία του καρκίνου Πηγή: Be Strong (http://www.bestrong.org.gr/el/living_with_cancer/psychoemotional/emotional/feelin gsaftertreatment/) Συναισθήµατα µετά την θεραπεία του καρκίνου Ο καρκίνος είναι µία εµπειρία που µπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον ενοχλούσε, είπε. Η νύχτα είναι πιο τρυφερή, πιο ευάλωτη. Η φωνή του χανόταν. Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη, σαν τη νύχτα του

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

«Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου»

«Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου» Γράψε ένα Τίτλο για την εφημερίδα εδώ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΑΠΟ τα ΠΑΙΔΙΑ ΤΕΧΝΗ σελ. 4 γράψε την ημερομηνία εδώ «Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου» Αφιέρωμα για την σχέση «Πόλη + Φύση» «Να μεγάλωναν ας πούμε οι

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η Χοροθεραπεία Έλλη Κήτα

Τι είναι η Χοροθεραπεία Έλλη Κήτα Τι είναι η Χοροθεραπεία Έλλη Κήτα Εισήγηση- Παρουσίαση της Χοροθεραπείας στα πλαίσια των Συνεδριακών εκδηλώσεων «Οι δρόμοι της Ψυχοθεραπείας» Διοργάνωση : κοινοπραξία ΕΥΕΞΙΑ Μάιος 2002, Αθήνα Συνήθως,

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ. Κυριάκος Ιωάννου (σύμβουλος Σχ.Τ.)

ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ. Κυριάκος Ιωάννου (σύμβουλος Σχ.Τ.) ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ Κυριάκος Ιωάννου (σύμβουλος Σχ.Τ.) 1 Ο ΠΛΑΤΩΝΑΣ: «Αρχίζει να γερνά κανείς από τη στιγμή που σταματάει να παίζει». Tι εννοεί ο Πλάτωνας με τα πιο πάνω λόγια; Συμφωνείτε; Μήπως το παιχνίδι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year Η Αλφαβητοχώρα Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα Η μέρα έμοιαζε συνηθισμένη στην Αλφαβητοχώρα. Ο κύριος ې διαφήμιζε τα φρέσκα λαχανικά του στο μανάβικο δείχνοντας με καμάρι πως το μαρούλι είχε ακόμα την πρωινή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ:

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: Τι είναι άγχος: Είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το μυαλό και το σώμα σας σε κάθε νέα απειλητική ή συγκινησιακή ( συναρπαστική ) κατάσταση.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17 3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις................ 7 Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου.............. 17 Μαθαίνω να µεγαλώνω τις προτάσεις µου............... 25 Μαθαίνω να γράφω

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας...

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Διαβάστε αποσπασματικά το παραμύθι: Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Το παραμύθι είναι και για αγοράκι αλλά, για της ανάγκες του δείγματος σας παρουσιάζουμε πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΣΜΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΜΥΡΤΩ ΓΡΙΒΑ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ

ΟΡΓΑΣΜΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΜΥΡΤΩ ΓΡΙΒΑ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ ΟΡΓΑΣΜΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΜΥΡΤΩ ΓΡΙΒΑ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ Σεξ- Οργασµός και Οµοφυλοφιλία Ο οργασµός δεν µετράει ήµητρα, 32 ετών Είχα ελάχιστες σεξουαλικές επαφές µε άντρες εν βίωσα ποτέ οργασµό µε άτοµο του

Διαβάστε περισσότερα

Στις Πανελλαδικές Χωρίς Στρες. Πόλυ Κυπραίου i

Στις Πανελλαδικές Χωρίς Στρες. Πόλυ Κυπραίου i Στις Πανελλαδικές Χωρίς Στρες Πόλυ Κυπραίου i Αγαπητέ υποψήφιε, αγαπητή υποψήφια, Παρακάτω θα βρεις απλές αλλά πολύ σηµαντικές οδηγίες, που σκοπό έχουν να σε προστατέψουν από το υπερβολικό στρες, ώστε

Διαβάστε περισσότερα

"Εγώ και το φαγητό: µιά σχέση αγάπης και µίσους (διάλεξη, 2004)

Εγώ και το φαγητό: µιά σχέση αγάπης και µίσους (διάλεξη, 2004) "Εγώ και το φαγητό: µιά σχέση αγάπης και µίσους (διάλεξη, 2004) διάλεξη, ανοιχτή για το κοινό, από τους ψυχοθεραπευτές ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΠΑΤΡΙΝΙΟΥ και ΠΕΤΡΟ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ, 1 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2004, στο Κέντρο Ιστορίας

Διαβάστε περισσότερα

Σόφη Θεοδωρίδου: "Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί"

Σόφη Θεοδωρίδου: Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί Σόφη Θεοδωρίδου: "Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί" Το clickatlife επιλέγει ρήσεις από έντεκα συγγραφείς της παγκόσμιας κλασσικής λογοτεχνίας για να ανοίξει διάλογο με σύγχρονους

Διαβάστε περισσότερα

Citizenship Language Pack For Migrants in Europe ΕΛΛΗΝΙΚΑ. Μάθημα ελληνικής γλώσσας για μετανάστες με τη χρήση πολυμέσων.

Citizenship Language Pack For Migrants in Europe ΕΛΛΗΝΙΚΑ. Μάθημα ελληνικής γλώσσας για μετανάστες με τη χρήση πολυμέσων. Citizenship Language Pack For Migrants in Europe ΕΛΛΗΝΙΚΑ Μάθημα ελληνικής γλώσσας για μετανάστες με τη χρήση πολυμέσων Επίπεδο A2 Πώς να επικοινωνείτε στην καθημερινότητα σας στην Ελλάδα Με την υποστήριξη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ Αγγελική Γουδέλη, 2011 Κοινωνικό Άγχος Αμηχανία Φόβος Το κοινωνικό άγχος, ή αλλιώς κοινωνική φοβία, θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Μαθαίνουµε τα παιδιά να χρησιµοποιούν τις νέες τεχνολογίες αποτελεσµατικά και µε ασφάλεια. Μαρία Ζάππα - Κασαπίδη

Μαθαίνουµε τα παιδιά να χρησιµοποιούν τις νέες τεχνολογίες αποτελεσµατικά και µε ασφάλεια. Μαρία Ζάππα - Κασαπίδη Μαθαίνουµε τα παιδιά να χρησιµοποιούν τις νέες τεχνολογίες αποτελεσµατικά και µε ασφάλεια Μαρία Ζάππα - Κασαπίδη Παλαιάκαινέαδεδοµένα 1. Νέοι όροι στο καθηµερινό µας λεξιλόγιο ιαδικτυακόραδιόφωνο, αναµετάδοσηεκποµπής,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΕΚ 381 ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: ΤΟ επόμενο θέμα είναι πολύ σημαντικό. Μας απασχολεί πάρα πολύ, μόνο ως προφήτες όμως μπορούμε να λειτουργήσουμε. Έχει

Διαβάστε περισσότερα

Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015

Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015 Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015 ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΩΝ Η σημαντικότερη από τις ανθρώπινες λειτουργίες. Η τέχνη της αποτελεσματικής ανταλλαγής πληροφοριών,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 Ο β κύκλος του διήμερου καλλιτεχνικού, βιωματικού σεμιναρίου «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» πραγματοποιήθηκε στις 28 και 29

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φώτης και η Φωτεινή

Ο Φώτης και η Φωτεινή Καλλιόπη Τσακπίνη Ο Φώτης και η Φωτεινή Μια ιστορία για ένα παιδί με αυτισμό Επιστημονική επιμέλεια: Σοφία Μαυροπούλου Εικονογράφηση: Κατερίνα Μητρούδα Βόλος 2007 Περιεχόμενα Προλογικό σημείωμα...1 Ο

Διαβάστε περισσότερα

εργαστηρι 3 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Η ΜΙΚΡΟ ΘΕΑΤΡΙΚΟ «ΔΥΟ ΗΜΕΡΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΛΕΥΤΕΡΗ ΜΑΚΡΗ» ΠΡΩΤΗ ΠΡΑΞΗ

εργαστηρι 3 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Η ΜΙΚΡΟ ΘΕΑΤΡΙΚΟ «ΔΥΟ ΗΜΕΡΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΛΕΥΤΕΡΗ ΜΑΚΡΗ» ΠΡΩΤΗ ΠΡΑΞΗ εργαστηρι 3 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Η ΜΙΚΡΟ ΘΕΑΤΡΙΚΟ «ΔΥΟ ΗΜΕΡΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΛΕΥΤΕΡΗ ΜΑΚΡΗ» Αφηγητής: Ο Λευτέρης είναι μαθητής της Γ Γυμνασίου, μέτριος στην επίδοση, με πολλές όμως δυνατότητες, δημοφιλής, ποδοσφαιρόφιλος

Διαβάστε περισσότερα

διαρκεί ένα µικρό χρονικό διάστηµα 2. Τέτοιες ασθένειες είναι σοβαρές καταστάσεις για την υγεία

διαρκεί ένα µικρό χρονικό διάστηµα 2. Τέτοιες ασθένειες είναι σοβαρές καταστάσεις για την υγεία Σας παρακαλούµε να µας πείτε πόσο συµφωνείτε ή διαφωνείτε µε τις ακόλουθες προτάσεις σχετικά µε ασθένειες, όπως ο καρκίνος µαστού σηµειώνοντας ένα a στο αντίστοιχο κουτάκι. ΟΙ ΑΠΟΨΕΙΣ ΣΑΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ g Μια ιστορία για µικρούς και µεγάλους ένα παραµύθι τεχνολογίας και ζαχαροπλαστικής. ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ Μια ιστορία της. Λίνα ΣΤΑΡ!!! Τ.Ε.Ε. ΕΙ ΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΥΡΟΥ Μαθήτρια: Λίνα Βαρβαρήγου (Λίνα

Διαβάστε περισσότερα

«Βασικά Μάιος 2011 ΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ. ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Ελένη Άννα Καλούδη Σύµβουλος Σταδιοδροµίας Γ..

«Βασικά Μάιος 2011 ΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ. ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Ελένη Άννα Καλούδη Σύµβουλος Σταδιοδροµίας Γ.. Εκπαιδευτικά Εργαστήρια Συµβουλευτικής Σταδιοδροµίας µε γενικό τίτλο «Βασικά Θέµατα για τη µετάβαση των νέων στην παραγωγική διαδικασία» Μάιος 2011 ΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ. ΠΩΣ Η ΑΥΤΟΕΙΚΟΝΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε

Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε Ελισσαιος καβαζη Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε μια μέρα στο χωράφι του, έδωσαν στην

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

Εξάτμιση (στέγνωμα ρούχων)

Εξάτμιση (στέγνωμα ρούχων) Εξάτμιση (στέγνωμα ρούχων) (Τ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΟ ΠΟΣΟ ΓΡΗΓΟΡΑ ΣΤΕΓΝΩΝΕΙ ΕΝΑ ΥΦΑΣΜΑ Εισαγωγή: Το Πανηγύρι της Επιστήμης αποτελεί ένα γεγονός ευρέως διαδεδομένο σε άλλες χώρες.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Η ΠΡΟΟΔΟΣ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ Στον Προσκοπισµό οι νέοι έχουν την ευκαιρία να αποκτήσουν µια σειρά από εµπειρίες που συµβάλλουν στην φυσιολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ

ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ 1 of 18 4/16/2015 4:11 PM ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Το ερωτηματολόγιο αυτό έχει διάφορες ενότητες για τα ψηφιακά παιχνίδια που παίζονται σε συσκευές κινητής τεχνολογίας και ειδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Περιληπτικά, τα βήματα που ακολουθούμε γενικά είναι τα εξής:

Περιληπτικά, τα βήματα που ακολουθούμε γενικά είναι τα εξής: Αυτό που πρέπει να θυμόμαστε, για να μη στεναχωριόμαστε, είναι πως τόσο στις εξισώσεις, όσο και στις ανισώσεις 1ου βαθμού, που θέλουμε να λύσουμε, ακολουθούμε ακριβώς τα ίδια βήματα! Εκεί που πρεπει να

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Άρτεμις Τσίτσικα Επίκ. Καθηγήτρια Παιδιατρικής-Εφηβικής Ιατρικής Παν/μιου Αθηνών Επιστ. Υπεύθυνος Μονάδας Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ) Β Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

«Η επίδραση της μουσικής στην ψυχολογία και στην επαγγελματική αποκατάσταση των νέων»

«Η επίδραση της μουσικής στην ψυχολογία και στην επαγγελματική αποκατάσταση των νέων» Σχολείο: 52 ο ΓΕΛ Αθηνών Σχολικό έτος: 2013-2014 Τετράμηνο: Β Μάθημα: Ερευνητική Εργασία Τμήμα: Α 4 «Η επίδραση της μουσικής στην ψυχολογία και στην επαγγελματική αποκατάσταση των νέων» Ομάδα Εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Η συναισθηματική νοημοσύνη βασικός παράγων επιτυχίας

Η συναισθηματική νοημοσύνη βασικός παράγων επιτυχίας Η συναισθηματική νοημοσύνη βασικός παράγων επιτυχίας 1 IQ επιτυχημένοι EQ 2 Επιτυχία = ΕΠΙ-ΤΗΣ-ΤΥΧΗΣ Είναι η ικανότητα να πραγματοποιεί κανείς τους στόχους του εν προκύπτει κατά τύχη αλλά μόνο αν κανείς

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΤΕ ΗΓΕΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΣΑΣ;

ΕΙΣΤΕ ΗΓΕΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΣΑΣ; ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕ ΤΟ 3 επιχειρηµατικές διαλέξεις ΕΙΣΤΕ ΗΓΕΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΣΑΣ; 1984, 1991, 2006 Wilson Learning Worldwide Inc. WLW 46663 Challenge 1 O Ηγέτης-Manager: Επιτυγχάνοντας υψηλή απόδοση µε αίσθηµα

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΈΚΦΡΑΣΗ ΈΚΘΕΣΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΤΑΞΗ: Α ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΈΚΦΡΑΣΗ ΈΚΘΕΣΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΤΑΞΗ: Α ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΈΚΦΡΑΣΗ ΈΚΘΕΣΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΤΑΞΗ: Α ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΙΝΗΤΟ ΤΗΛΕΦΩΝΟ: ΕΡΓΑΛΕΙΟ Η ΕΞΑΡΤΗΣΗ Η εποχή µας µπορεί να χαρακτηριστεί ως εποχή της επικοινωνίας. Η τεχνολογική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες

Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες Είναι άνοιξη και, όπως και πέρυσι, ο Τόμπυ επισκέπτεται τον θείο του στο αγρόκτημα. «Επιτέλους, έχω διακοπές!» φωνάζει ο Τόμπυ. Ανυπομονεί να ξαναδεί την αγαπημένη του αγελάδα,

Διαβάστε περισσότερα

Ένα βοήθηµα για όσους: Προβληµατίζονται µε το κάπνισµα Έχουν αποφασίσει να το κόψουν Το έχουν κόψει και θέλουν να παραµείνουν µη καπνιστές

Ένα βοήθηµα για όσους: Προβληµατίζονται µε το κάπνισµα Έχουν αποφασίσει να το κόψουν Το έχουν κόψει και θέλουν να παραµείνουν µη καπνιστές Προσπάθησε µαζί µε έν α φίλο σου Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Κλινικής Ψυχολογίας Οδηγός ιακοπής Καπνίσµατος Ένα βοήθηµα για όσους: Προβληµατίζονται µε το κάπνισµα Έχουν αποφασίσει να το κόψουν Το έχουν κόψει

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 5 ΥΓΕΙΑ. Παρουσίαση της ενότητας. Περιεχόµενα της ενότητας. Θέµα Είδος επικοινωνίας Ασκήσεις. Επείγουσα κλήση Συζήτηση από κοντά Λεξιλόγιο

Ενότητα 5 ΥΓΕΙΑ. Παρουσίαση της ενότητας. Περιεχόµενα της ενότητας. Θέµα Είδος επικοινωνίας Ασκήσεις. Επείγουσα κλήση Συζήτηση από κοντά Λεξιλόγιο Ενότητα 5 ΥΓΕΙΑ Παρουσίαση της ενότητας Σε αυτή την ενότητα, παρουσιάζονται διάλογοι επικοινωνίας µε το γιατρό και τον φαρµακοποιό, καθώς και διάλογοι µεταξύ φίλων που περιγράφουν συναισθήµατα και συµπτώµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

Aνοίγει η αυλαία. Βρες λέξεις που να ανήκουν στην ίδια οικογένεια με τις λέξεις που βρίσκονται στα αστεράκια.

Aνοίγει η αυλαία. Βρες λέξεις που να ανήκουν στην ίδια οικογένεια με τις λέξεις που βρίσκονται στα αστεράκια. 3E ERGASION_XPress_Hamster_temp.qxp 27/04/2011 3:02 μ.μ. Page 1 Aνοίγει η αυλαία Βρες λέξεις που να ανήκουν στην ίδια οικογένεια με τις λέξεις που βρίσκονται στα αστεράκια. θέατρο παράσταση σκηνή χορός

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ Ο Υπουργός Ανάπτυξης κ. Χρήστος Φώλιας απηύθυνε οµιλία στην εκδήλωση «Ηµέρες Καινοτοµίας: Στηρίζοντας την επιχειρηµατικότητα - Επενδύοντας στη γνώση», στη

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεόραση και διαφήμιση

Τηλεόραση και διαφήμιση Τηλεόραση και διαφήμιση Δείτε τι έγραψαν μερικά παιδιά για τις διαφημίσεις:... Σε κάθε σπίτι σήμερα έχει μπει η τηλεόραση και, όπως γνωρίζουμε, κάθε μέρα βομβαρδιζόμαστε από τις διάφορες διαφημίσεις που

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή:

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή: ΕΥΤΕΡΑ * Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό, είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να αναπτύσσονται,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο τρίτο. Κεφάλαιο τρίτο

Κεφάλαιο τρίτο. Κεφάλαιο τρίτο Κεφάλαιο τρίτο Αυτό που ξέρουµε σαν αρρώστια είναι το τελικό στάδιο µιας βαθύτερης ανωµαλίας και είναι φανερό ότι για να εξασφαλίσουµε πλήρη επιτυχία στη θεραπεία, το ν' αντιµετωπίσουµε µόνο το τελικό

Διαβάστε περισσότερα

«Δουλεύω Ηλεκτρονικά, Δουλεύω Γρήγορα και με Ασφάλεια - by e-base.gr»

«Δουλεύω Ηλεκτρονικά, Δουλεύω Γρήγορα και με Ασφάλεια - by e-base.gr» Επεξήγηση web site με λογικό διάγραμμα «Δουλεύω Ηλεκτρονικά, Δουλεύω Γρήγορα και με Ασφάλεια - by e-base.gr» Web : www.e-base.gr E-mail : support@e-base.gr Facebook : Like Twitter : @ebasegr Πολλοί άνθρωποι

Διαβάστε περισσότερα

Σας ευχαριστούμε που δώσατε αυτή τη μοναδική ευκαιρία στους μαθητές μας. Αποσπάσματα από τα reports των μαθητών.

Σας ευχαριστούμε που δώσατε αυτή τη μοναδική ευκαιρία στους μαθητές μας. Αποσπάσματα από τα reports των μαθητών. 5 ο Γυμνάσιο Νίκαιας Την Παρασκευή 20 Μαρτίου 2015 το σχολείο μας συμμετείχε στην CMS & LHCb Virtual Visit, μαζί με τέσσερα ακόμη σχολεία από την Ελλάδα σε ένα σύνολο 220 μαθητών/τριων. Οι μαθητές που

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί;

Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί; Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί; Τι είναι το άγχος; Άγχος είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το

Διαβάστε περισσότερα

Θα κάνω δίαιτα! Τι κάνει η Χριστίνα; Τι σκέφτεται;

Θα κάνω δίαιτα! Τι κάνει η Χριστίνα; Τι σκέφτεται; 6. Τι κάνει η Χριστίνα; Τι σκέφτεται; Θα κάνω δίαιτα! Χριστίνα: Μαμά, γιατί έπλυνες το παλιό τζιν; Μαμά: Δεν το έπλυνα, αγάπη μου. Είναι στην ντουλάπα σου εδώ κι ένα μήνα. Χριστίνα: Δεν είναι δυνατό! Ενάμισι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Ο Καταστατικός Χάρτης της Γης

Ο Καταστατικός Χάρτης της Γης Ο Καταστατικός Χάρτης της Γης Προσαρµογή για παιδιά Εισαγωγή Η γη είναι το σπίτι µας - Ζούµε σε µια πολύ σηµαντική εποχή και πρέπει να προστατεύσουµε τη Γη. - Όλοι οι λαοί του κοσµού φτιάχνουν µια µεγάλη

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Κατσιούλα Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος ΣΕΠ, ΚΕΣΥΠ Κιλκίς Σιάνου Χατζηκαμάρη Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός,

Διαβάστε περισσότερα

Tα Ατσιποπουλάκια!!! Για παιδιά από 5 εώς 105 ετών...

Tα Ατσιποπουλάκια!!! Για παιδιά από 5 εώς 105 ετών... Τεύχος 3o Noέµβριος 2008 2ο ηµ. Σχ. Ατσιπόπουλου Tα Ατσιποπουλάκια!!! Για παιδιά από 5 εώς 105 ετών... Θεατρικό παιχνίδι : «Αγάλµατα» «Τα παιδιά δεν είναι δοχεία που πρέπει να γεµίσουµε αλλά εστίες που

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Πρόλογος... 11

Περιεχόμενα. Πρόλογος... 11 Περιεχόμενα Πρόλογος... 11 1ο Κεφάλαιο: «Δουλεύοντας» με τη βουλιμία «Προλογίζοντας» τη βουλιμία... 15 Εισαγωγή: Τα κριτήρια της βουλιμίας... 17 ΜΕΡΟΣ Α : Παράγοντες ανάπτυξης της βουλιμίας και της πολυφαγίας...

Διαβάστε περισσότερα

--------------------------------------

-------------------------------------- ------------------------------------- Project Brief Ανάπτυξη ηλεκτρονικής εκπαιδευτικής εφαρμογής -------------------------------------- 1 Στόχοι / Overview 1. Περιγράψτε με λίγα λόγια το έργο. Ποιοι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΔΙΑ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ ΑΠΟ 16 22 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ

ΖΩΔΙΑ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ ΑΠΟ 16 22 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ ΖΩΔΙΑ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ ΑΠΟ 16 22 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ ΚΡΙΟΣ Αυτήν την εβδομάδα κοίτα να τακτοποιήσεις κενά του παρελθόντος και να επεξεργαστείς στο μυαλό σου τις ιδανικότερες λύσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα