Μια εναλλακτική πρόταση για την τριτοβάθμια εκπαίδευση και τη δια βίου μάθηση: ξαναδιαβάζοντας τον Ιβάν Ίλιτς

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μια εναλλακτική πρόταση για την τριτοβάθμια εκπαίδευση και τη δια βίου μάθηση: ξαναδιαβάζοντας τον Ιβάν Ίλιτς"

Transcript

1 Μια εναλλακτική πρόταση για την τριτοβάθμια εκπαίδευση και τη δια βίου μάθηση: ξαναδιαβάζοντας τον Ιβάν Ίλιτς Νεοφύτου Λεύκιος Πανεπιστήμιο Λευκωσίας & Παναγιώτης Λουκά Πανεπιστήμιο Frederick Περίληψη Η δομή των σύγχρονων εκπαιδευτικών συστημάτων απηχεί τις αρχές της μαζικοποίησης της εκπαίδευσης όπως αυτή θεμελιώθηκε στα πρώιμα χρόνια της βιομηχανικής επανάστασης. Τα εκπαιδευτικά συστήματα τέθηκαν στην υπηρεσία της οικονομίας παρέχοντας αφενός νέα και εξειδικευμένη γνώση για ανταπόκριση στις αυξανόμενες ανάγκες και αφετέρου λειτουργώντας ως μηχανισμοί επιλογής για τον αποτελεσματικό καταμερισμό των κοινωνικών ρόλων. Οι συνεχείς κατακτήσεις της επιστήμης και οι εξελίξεις στην τεχνολογία δε γίνονται όμως ερήμην παρενεργειών όπως την ανεργία, τη φτώχεια, τη βία και το ρατσισμό. Όταν λοιπόν τα κινήματα των αγανακτισμένων εξαπλώνονται στην υφήλιο οφείλουμε να παραδεχτούμε ότι κάτι πάει λάθος. Η εκπαίδευση, όχι μόνο δεν μπορεί να άρει τα κοινωνικά προβλήματα αλλά ίσως να είναι ένας από τους παράγοντες που τα προκαλούν. Μήπως ήρθε ο καιρός να οραματιστούμε ένα διαφορετικό μοντέλο για την εκπαίδευση; Επιχειρώντας μια νέα ανάγνωση του Illich θα παρουσιάσουμε ένα εναλλακτικό μοντέλο για την εκπαίδευση, επικεντρώνοντας τη συζήτηση μας στο επίπεδο της ανώτερης εκπαίδευσης. Κοινωνία και εκπαίδευση: απαξίωση των θεσμών και πολιτική αναστροφή; Η σχέση μεταξύ εκπαίδευσης και κοινωνίας είναι τόσο παλιά όσο και η ιστορία του ανθρώπου. Από τις στοιχειώδεις και άτυπες μορφές εκπαίδευσης που λάμβαναν χώρο μέσα στα πλαίσια της οικογένειας ή της τοπικής κοινωνίας στη μεσαιωνική Ευρώπη, ο θεσμός της εκπαίδευσης πέρασε στα χέρια του κλήρου και στη συνεχεία της πολιτείας (Πυργιωτάκης, 2000). Η μετάβαση από τη φεουδαρχία στο καπιταλιστικό σύστημα, η ερήμωση της υπαίθρου, ο εξαστισμός και η μετανάστευση που πυροδότησε η βιομηχανική επανάσταση επέβαλλαν ένα διαφορετικό τρόπο ζωής και διαφορετικές πρακτικές που μαζικοποίησαν πλέον την εκπαίδευση. Απηχώντας εν πρώτης την υποστήριξη του συστήματος παραγωγής και διάθεσης καταναλωτικών αγαθών, τα εκπαιδευτικά συστήματα εξελίχθηκαν παράλληλα σε ιδεολογικούς μηχανισμούς που προήγαγαν τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής. Ως θεραπαινίδα της οικονομίας, η εκπαίδευση θεωρήθηκε ως ένας έγκυρος μηχανισμός καταμερισμού κοινωνικών ρόλων. Στη βάση αυτή, η δομή των σύγχρονων εκπαιδευτικών συστημάτων αντανακλά εν πολλοίς τις αρχές της μαζικοποίησης της εκπαίδευσης, όπως αυτή θεμελιώθηκε στα πρώιμα χρόνια της βιομηχανικής επανάστασης. Η εκπαίδευση θεωρήθηκε ως το κατεξοχήν εργαλείο για την επίτευξη της προόδου, της κοινωνικής συνοχής, της επαγγελματικής αποκατάστασης και της άρσης των ανισοτήτων. Η μαζικοποίηση της ανώτερης εκπαίδευσης αποτελεί ένα διαχρονικό φαινόμενο που των ημερών μας που προβάλει ως ιστορική αναγκαιότητα. Από τα μέσα του 20 ου αιώνα μέχρι σήμερα η ανώτερη εκπαίδευση ενισχύεται παγκοσμίως σε μέγεθος και σε σημασία ώστε να ικανοποιηθούν αναδυόμενες κοινωνικές, οικονομικές και τεχνολογικές ανάγκες. Η ενίσχυση αυτή μεταφράζεται αφενός σε περισσότερους φοιτητές να περνούν το κατώφλι των ιδρυμάτων ανώτερης εκπαίδευσης και αφετέρου σε σπουδές που αποκτούν μεγαλύτερη διάρκεια, καθώς πλέον οι τρεις κύκλοι 561

2 σπουδών ανώτερης εκπαίδευσης μπορούν να κρατούν εντός της εκπαίδευσης μέχρι και 10 έως 15 χρόνια. Καθώς ένας αυξανόμενος αριθμών νέων επιζητούσε πρόσβαση στην ανώτερη εκπαίδευση, αφού ένας αυξανόμενος αριθμός εργοδοτών επιζητούσε εργατικό δυναμικό υψηλής κατάρτισης, ήταν επόμενο όλο και περισσότερες χώρες να επιζητούν την επέκταση της ανώτερης εκπαίδευσης ως ένα καταλύτη ανάπτυξης (Sommers, 2004). Ενδεικτικά, ενώ στις αρχές της δεκαετίας του 1990 ένα ποσοστό 58% των Κυπρίων αποφοίτων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης παρέμενε εντός εκπαιδευτικού συστήματος φοιτώντας σε ιδρύματα ανώτερης εκπαίδευσης, το αντίστοιχο ποσοστό στο τέλος της δεκαετίας του 2010 ήταν 81% (Στατιστική Υπηρεσία, 2010). Οι κοινωνίες των ανθρώπων δεν είναι όμως στατικές. Οι συνεχείς κατακτήσεις της επιστήμης, οι εξελίξεις στην τεχνολογία, καθώς και η παγκοσμιοποίηση της οικονομίας και του πολιτισμού συνοδεύονται από ποικίλες παρενέργειες. Όπως χαρακτηριστικά διατυπώνει ο Κασσωτάκης (1999), η προσδοκία για μια πιο άνετη από τεχνολογικής άποψης ζωή, διαπλέκεται με τον φόβο και την αγωνία για τον απανθρωπισμό της κοινωνίας και με το άγχος που προκαλούν οι αδιάκοπες αλλαγές, ιδιαίτερα στο χώρο της εργασίας (σ.17). Μέσα στον κυκεώνα των ζυμώσεων και ανακατατάξεων που παρατηρούνται στις σύγχρονες κοινωνίες, τα εκπαιδευτικά συστήματα αδυνατούν να υλοποιήσουν τις βασικές τους υποσχέσεις απέναντι στην ανθρωπότητα. Πέραν της αστοχίας στη μετουσίωση των ιδεολογικών παρακαταθηκών του διαφωτισμού (ελευθέρια, ισότητα, αδελφοσύνη), τα σύγχρονα εκπαιδευτικά συστήματα δεν μπορούν πλέον να εγγυηθούν την ικανοποίηση βασικών ανθρώπινων αναγκών όπως την ασφάλεια και την εξασφάλιση του επιούσιου. Τεκμήριο τούτων η έξαρση των παραβατικών και αντικοινωνικών συμπεριφορών (χουλιγκανισμός, σχολικός εκφοβισμός, ενδοοικογενειακή βία) αλλά και η καλπάζουσα ανεργία. Σύμφωνα με τα στοιχεία της EUROSTAT, τον Νοέμβριο του 2011 στην Ευρώπη των 27 η ανεργία μεταξύ των νέων ξεπέρασε το 22%. Όταν λοιπόν τα κινήματα των αγανακτισμένων εξαπλώνονται στην υφήλιο και οι ρυθμοί της ανεργίας καλπάζουν, τότε οφείλουμε να παραδεχτούμε ότι κάτι πάει λάθος. Σύμφωνα με το κλασσικό πλέον αξίωμα του Bernstein (1989), το σχολείο αδυνατεί να αντισταθμίσει την κοινωνία. Κατά συνέπεια, το σχολείο μιας άνισης και άδικης κοινωνίας δεν μπορεί παρά να παράγει κοινωνικά άνισα αποτελέσματα. Στη βάση μιας τέτοιας παραδοχής ο ρόλος της εκπαίδευσης είναι τελεολογικά προκαθορισμένος. Η εκπαίδευση, όχι μόνο δεν μπορεί να άρει τα κοινωνικά προβλήματα αλλά είναι ένας από τους παράγοντες που τα προκαλούν. Όπως υπογραμμίζει ο Illitch (1970, σ. 23) «το σχολείο έχει μετατραπεί σε ένα είδος Παγκόσμιας Θρησκείας του εκσυγχρονισμένου προλεταριάτου και μοιράζει υποσχέσεις για σωτηρία στους φτωχούς της τεχνολογικής εποχής». Μιας σωτηρίας όμως, που όπως δείχνουν τα πράγματα, ίσως να μην έλθει ποτέ, τουλάχιστον με τη δεδομένη δομή των εκπαιδευτικών συστημάτων. Στη βάση τούτων διαφαίνεται ότι τα εκπαιδευτικά ιδρύματα έχουν χάσει τον αδιαφιλονίκητο τίτλο της εκπαιδευτικής αυθεντίας (Illich, 1973). Στο πλαίσιο αυτό, η τριτοβάθμια εκπαίδευση καταντά να είναι κατασκευαστής πτυχίων σε χαρτί 562

3 πολυτελείας, που όμως δεν εγγυούνται ότι ο κάτοχος τους διαθέτει την απαιτούμενη γνώση σε σχέση με τον αναγραφόμενο τίτλο (Alam, Hoque &Oke, 2010ˑ Psacharopulos & Patrions, 2002). Ο πληθωρισμός στην προσφορά ακαδημαϊκών τίτλων αποτελεί μια παρενέργεια της κρατούσας ιδεολογίας που ταυτίζει την πρόοδο με την αφθονία. Όπως υπογραμμίζει ο Illich (1999), ο πολίτης νοείται πλέον ως καταναλωτής και ως τέτοιος αντικαθιστά τις ανάγκες που νιώθει με τις ανάγκες που του επιβάλλονται. Βομβαρδίζεται από εκατό και πάνω διαφημίσεις την ημέρα που επιβάλλουν οι ταγοί της συνεχούς ανάπτυξης, του αυτοματισμού, της ανταγωνιστικότητας και, εν τέλει, του ψευδοανθρωπισμού. Στο πλαίσιο αυτό, το επίπεδο του πολιτισμού μιας χώρας μπορεί να ταυτιστεί με τον αριθμό των ιδρυμάτων ανώτερης εκπαίδευσης που διαθέτει, την ποσότητα των προσφερόμενων πτυχίων και κύκλων σπουδών και τον αριθμό των φοιτητών τους. «Τα κράτη διαχωρίζονται σε κάστες των οποίων η εκπαιδευτική αξιοπρέπεια καθορίζεται από τα μέσα χρόνια εκπαίδευσης των πολιτών» (Illich, 1970, σ. 21). Πιο απλά, πολλά σχολεία -και πολλά πανεπιστήμια- διασφαλίζουν και πολύ πολιτισμό. Μπαίνοντας πλέον στη διαδικασία της αυτοσυντήρησης, το σχολείο (σε όλα του τα επίπεδα) δεν έχει την πολυτέλεια της αμφισβήτησης. Γίνεται ως εκ τούτου «ένα διαφημιστικό γραφείο που σε κάνει να πιστεύεις ότι χρειάζεσαι την κοινωνία έτσι όπως είναι» (Illich, 1970, σ. 147). Εκεί και όπου υπάρχει αμφισβήτηση, αυτή γίνεται εκ του ασφαλούς αφήνοντας στο απυρόβλητο οτιδήποτε θα μπορούσε να δυναμιτίσει τα θεμέλια του εκπαιδευτικού οικοδομήματος: πανεπιστημιακοί φορείς δεν φείδονται επικριτικών σχολίων αναφορικά με τα κακώς έχοντα στην κοινωνία. Εντούτοις, πέραν των ριζοσπαστικών κύκλων, σπάνια θα συναντήσουμε κριτική που να θέτει τον καθεαυτό εκπαιδευτικό θεσμό και τις δομές του στο εδώλιο του κατηγορουμένου. Γίνεται λόγος για βελτίωση και αλλαγή ή ακόμη και θεραπεία. Σπανίζει, και ίσως περιθωριοποιείται εν τη γενέσει του, ο λόγος για κατάργηση των υφιστάμενων δομών και πολύ περισσότερο απουσιάζει ο λόγος για ένα διαφορετικό εκπαιδευτικό σύστημα. Πώς όμως μπορούμε ακόμη να επιμένουμε για τον κοινωνικό ρόλο της εκπαίδευσης όταν σήμερα η κοινωνία μεταβαίνει από τη γενιά των 700 ευρώ στην γενιά των 520 ευρώ (Παπαδής, 2012), όταν οι νέοι, αν δεν είναι άνεργοι, είναι υπαμειβόμενοι ή περιστασιακά απασχολούμενοι σε έναν αδιέξοδο εργασιακό βίο -χωρίς ευκαιρίες για εισοδηματική και επαγγελματική ανέλιξη. Η νέα αυτή κατάσταση συνοδεύεται και με νέα ορολογία που συναντάμε στα ελληνικά μπλοκ -το πρεκαριάτο από το αγγλικό «precarious». Το πρεκαριάτο αποτελείται από τα επισφαλή άτομα-τους «αναλώσιμους» του συστήματος. Άτομα που βρίσκονταν στο οικονομικό και κοινωνικό περιθώριο, τα εύκολα και βολικά θύματα της προσαρμογής, αυτούς που μόνιμα βρίσκονται εκτός των τειχών του συστήματος κοινωνικής προστασίας (G700: η γενιά των 700 ευρώ, 2012). Οι κοινωνίες εξακολουθούν παραδόξως να επενδύουν σε ένα χρεοκοπημένο σύστημα. Η εκπαίδευση, στο πλαίσιο αυτό, δεν μπορεί να λειτουργήσει ως μηχανισμός για την ισότητα των ευκαιριών, την ευημερία και την πρόοδο. Διαιωνίζει ένα υφιστάμενο πρόβλημα, μηρυκάζοντας κενές, αναχρονιστικές υποσχέσεις παρουσιάζοντάς τις σε καινούργιες συσκευασίες. Η ανάπτυξη νέων προγραμμάτων σπουδών, η υιοθέτηση καινοτόμων διδακτικών προσεγγίσεων και η διαρκής επιδίωξη εφαρμογής προτύπων για διασφάλιση και πιστοποίηση της πιστοποίηση ποιότητας αποτελούν στην πραγματικότητα ημίμετρα. Πρόκειται για βραχυπρόθεσμα πλάνα και 563

4 κοντόφθαλμους σχεδιασμούς που αποτελούν την απάντηση των εκπαιδευτικών συστημάτων στην κρίση. Όπως υποστηρίζει ο Illich (1970), oι κοινωνίες καταλήγουν να παγιδεύονται από τους θεσμούς και να αποπροσανατολίζονται από την αποστολή τους. Ο θεσμός δεν υπάρχει πλέον για να εξυπηρετεί τις ανάγκες των ανθρώπων. Αντιστρόφως, όπως υποστηρίζει ο Illich (1970ˑ 1999), οι άνθρωποι εξυπηρετούν τις ανάγκες των θεσμών. Έτσι, ταυτίζουμε τα σχολεία με την εκπαίδευση, τα νοσοκομεία με την υγεία, τα ιδιωτικά αυτοκίνητα με τη συγκοινωνία. Στην πραγματικότητα οι θεσμοί αυτοί λειτουργούν ενάντια σε ό,τι υποστηρίζουν πως εξασφαλίζουν (Illich, 1970ˑ 1999): ο άνθρωπος και η ανθρωπότητα ολόκληρη υποδουλώνονται στις συνεχώς επιβαλλόμενες ανάγκες. Η ανάπτυξη, όταν συναρτάται με τον αποπροσανατολισμό των θεσμών από την πρωταρχική τους αποστολή -την εξυπηρέτηση των ανθρώπων- συναρτάται με την αλλοτρίωση. Ο άνθρωπος αποξενώνεται από το γιατί, από τη χαρά και την ικανοποίηση της παραγωγικής διαδικασίας. Αυτό όμως κυοφορεί καταστροφικές δυνατότητες. Στο πλαίσιο αυτό, όπως υποστηρίζει ο Illich (1989) στην «Ευτραπελία» [η] κοινωνία μπορεί να καταστραφεί όταν η παραπέρα ποσοτική ανάπτυξη της μαζικής παραγωγής κάνει το περιβάλλον εχθρικό, όταν αποκλείει την ελεύθερη χρήση των φυσικών δεξιοτήτων των μελών της κοινωνίας, όταν απομονώνει τον έναν άνθρωπο απ' τον άλλον και τους φυλακίζει όλους σ' ένα καβούκι καμωμένο απ' τον άνθρωπο...» (σ. 20). Τι μέλλει γενέσθαι; Μήπως έχουμε την πολυτέλεια να εγκλωβιστούμε σε μια άγονη κριτική; Η απαξίωση των θεσμών μετουσιωμένη σε μοιρολατρία συνιστά ένα νέο αδιέξοδο. Η κριτική σε αυτό το πλαίσιο εξισώνεται με την αδράνεια. Μια τέτοια ατελέσφορη προσέγγιση μακράν απέχει βέβαια από την προοπτική του Illich. Στη βάση της θεωρίας του ελλοχεύει η πεποίθηση ότι είναι δυνατός κι ένας διαφορετικός τρόπος ζωής. Ένας τρόπος ζωής στον οποίον ο άνθρωπος έχει μιαν «ευτραπελική» σχέση με τα εργαλεία που χρειάζεται (Illich, 1989). Μια σχέση όπου οι θεσμοί ως εργαλεία, ως μέσα για ένα σκοπό, θα παραμένουν εργαλεία και κατά συνέπεια δε θα μετατρέπονται τα ίδια σε αυτοσκοπό και το φάσμα της δραστηριότητάς παραμένει μέσα σε φυσικές κλίμακες και υποβάλλεται σε φυσικούς περιορισμούς. Όταν τα εργαλεία αποικίζουν τους ανθρώπους, τότε η πολιτική αναστροφή, η ριζοσπαστική προσέγγιση και ή εκ των βάθρων αναδόμηση προβάλλει να είναι μονόδρομος. Σύμφωνα με τον Illich (1970), για να επιτύχουμε «εκπαίδευση» θα πρέπει να καταργήσουμε τα σχολεία, όπως για να επιτύχουμε την «υγεία» θα πρέπει να καταργήσουμε τα νοσοκομεία και για «συγκοινωνία» τα αυτοκίνητα. Σαφώς ο Illich (1970) δεν υποστηρίζει την κατάργηση της εκπαίδευσης. Εκείνο όμως που πρεσβεύει είναι η επαναπλαισίωση της εκπαίδευσης και η τοποθέτησή της σε άλλες βάσεις και σε άλλα εναλλακτικά θεσμικά πλαίσια. Ο Illich κάνει λόγο για μια κοινωνία χωρίς σχολεία -όχι μια κοινωνία χωρίς εκπαίδευση. Η ειδοποιός διαφορά βρίσκεται στο ότι η εκπαίδευση, όπως την ορίζει ο Ιllich, δεν είναι αυτάρεσκη. Δεν είναι ομοιοστατικός μηχανισμός που βασίζεται στην αυτοσυντήρηση. Τουναντίον, αποσκοπεί στη μάθηση μέσω αυτοκατευθυνόμενης αγωγής. Η διαδικασία της μάθησης απορρέει από τον ίδιο τον άνθρωπο, τι θέλει να μάθει, τι έχει ανάγκη να μάθει-όπως όμως το καθορίζει ο ίδιος. Ο τρόπος, ο τόπος και η διαδικασία είναι δική 564

5 του επιλογή και ως τέτοια συνοδεύεται από ισχυρή εσωτερική παρώθηση και δέσμευση στη διαδικασία. Η κοινωνία χωρίς σχολεία υπερβαίνει την σχολειοποίηση της εκπαίδευσης και υποδηλώνει ένα εναλλακτικό εκπαιδευτικό σύμπαν -ένα αρχιπέλαγος παιδείας. Η κοινωνία χωρίς σχολεία δεν είναι μια κοινωνία όπου θα απουσιάζει η εκπαίδευση σε οργανωμένη μορφή. Είναι όμως μια κοινωνία όπου ο όρος εκπαίδευση δε θα συνταυτίζεται με την κατάρτιση. Η εκπαίδευση θα γίνεται όχι με αποκλειστικό γνώμονα την οικονομία και τον εκσυγχρονισμό της αγοράς αλλά στη βάση της ευχαρίστησης που θα απορρέει από την δημιουργική νοηματοδότηση των διανοητικών εργασιών των ανθρώπων. Κατ αυτό τον τρόπο επιστρέφουμε στην πρωταρχική σημασία της λέξης σχολείο: την ανάπαυση, την ησυχία, τον ελεύθερο χρόνο. Η αρχική σημασία της λέξης σχόλης, από την οποία προέρχεται η λέξη σχολείο) είχε την έννοια του: «βραδύνω-αργοπορώ». Έτσι συνταυτίζεται με την ιδιότητα του ελεύθερου χρόνου που επιτρέπει στον άνθρωπο να καλλιεργήσει κανείς το πνεύμα του (Illich, 1970ˑ Μπαμπινιώτης, 2009). Αφού λοιπόν η εκπαίδευση δεν εγγυάται σήμερα την εργοδότηση, ας εγγυηθεί τουλάχιστον την αβίαστη και εις βάθος καλλιέργεια της ψυχής. Απηχώντας τις θέσεις που εκφράστηκαν από την UNESCO (1999), διατηρούμε την πεποίθηση ότι η βασική εκπαίδευση, ως διαβατήριο για τη ζωή, πρέπει να διατηρήσει την υφιστάμενη βασική δομή, δεδομένων βέβαια των αναγκαίων αλλαγών που απαιτούνται για τον περαιτέρω εκδημοκρατισμό της εκπαίδευσης και τη διασφάλιση της ισότητας των εκπαιδευτικών ευκαιριών. Παρά το γεγονός ότι ο Ιllich (1970) θεωρεί ως αίολο ένα εγχείρημα εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης που θα ξεκινά από το πανεπιστήμιο, η δική μας θέση ξεκινά πιστώνοντας τα πανεπιστήμια με τη δυνατότητα να υπερβούν τους αυτάρεσκους ρόλους της παραγωγής και διάχυσης γνώσης στη βάση μιας νεοφιλελεύθερης ιδεολογίας και να αποτελέσουν τους μηχανισμούς για την αμφισβήτηση, την αλλαγή και την κοινωνική αναδόμηση. Η αυτονομία των πανεπιστημίων και το κύρος που αυτά απολαμβάνουν τα καθιστούν ως τα βέλτιστα ορμητήρια για την οποιαδήποτε ρηξικέλευθη αλλαγή. Με την εμπέδωση όμως μιας εναλλακτικής δόμησης του εκπαιδευτικού θεσμού, όπως αυτή θα προκύψει από την διαφοροποίηση της λειτουργίας της ανώτερης εκπαίδευσης, θα επέλθουν σταδιακά και οι αντίστοιχες αλλαγές στη βασική εκπαίδευση. Ως εκ τούτου, δε θα γίνεται πλέον λόγος για βασική, ανώτερη ή ανωτάτη εκπαίδευση αλλά για δια βίου μάθηση η οποία θα ακολουθεί ένα κοινό μοντέλο. Επανασχολειοποίηση του πανεπιστημίου Στο πλαίσιο της διαλεκτικής του Illich μπορούν να διατυπωθούν γνήσια καινοτόμες προτάσεις που θα εγγυούνται ένα διαφορετικό ρόλο για το αυριανό πανεπιστήμιο. Ο ρόλος αυτός θα πρέπει να το αποσυνδέει από τον ασφυκτικό εναγκαλισμό της αγοράς εργασίας και θα το μετατρέπει σε ένα γνήσια δημοκρατικό θεσμό της κοινωνίας του αύριο. Οι προτάσεις αυτές, ενώ αρχικά παρουσιάζονται ως ξένες προς τη επικρατούσα νεοφιλελεύθερη ιδεολογία, και το όραμά της για μια Ευρωπαϊκή Περιοχή Ανώτερης Εκπαίδευσης (Διακήρυξη της Μπολόνια, 1999), εντούτοις, θα μπορούσαν να υιοθετηθούν από τα πανεπιστήμια και ενταχθούν στο ευρωπαϊκό γίγνεσθαι. Προγράμματα σπουδών και πανεπιστημιακή αυτονομία 565

6 Η άμεση διασύνδεση μεταξύ της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης και της αγοράς εργασίας περιορίζει δραστικά την αυτονομία των πανεπιστημίων. Τα πανεπιστήμια «εξαναγκάζονται» να τροποποιούν τα υφιστάμενα προγράμματά τους, για να ικανοποιούν τις διαφοροποιούμενες ανάγκες της αγοράς εργασίας ή να εισαγάγουν νέα προγράμματα για να ικανοποιήσουν νέες ανάγκες της αγοράς εργασίας. Σε πολλές, ωστόσο, περιπτώσεις η κατοχή πανεπιστημιακού τίτλου σπουδών δεν κατοχυρώνει το υποτιθέμενα αυτονόητο δικαίωμα για εξάσκηση επαγγέλματος. Καθοριστικό κριτήριο για την εξασφάλιση άδειας εξασκήσεως επαγγέλματος συνιστούν η αξιολόγηση και πιστοποίηση των προγραμμάτων σπουδών από τεχνικά και επιστημονικά επιμελητήρια και επαγγελματικούς συνδέσμους ή η αξιολόγηση των προσόντων των πτυχιούχων, που περνά μέσα από εξέταση του περιεχομένου των σπουδών τους ή επιτυχία σε εξετάσεις. Η αγορά εργασίας λοιπόν επιδεικνύει κατά κάποιο τρόπο δυσπιστία στην αποτελεσματικότητα των πανεπιστημίων, παρά τη συνεχιζόμενη προσπάθεια των τελευταίων να συμβαδίζουν με τις ανάγκες της και να εφαρμόζουν διαδικασίες αυτοαξιολόγησης και εξωτερικής αξιολόγησης και ελέγχου από αρμόδιες αρχές. Κατά κάποιο τρόπο λοιπόν οι προσπάθειες που καταβάλλουν τα πανεπιστήμια είναι άκαρπες. Οφείλουν λοιπόν τα πανεπιστήμια να απαγκιστρωθούν από την προσκόλλησή τους στην αγορά εργασίας και να επανακτήσουν την αυτονομία τους. Αυτό θα επαναφέρει τα πανεπιστήμια στη θέση του οδηγού στο ταξίδι προς το ίδιο τους το μέλλον. Εάν επιτευχθεί η απαλλαγή των πανεπιστημίων από τον ασφυκτικό εναγκαλισμό της αγοράς εργασίας, τότε στην πραγματικότητα ανοίγει ο δρόμος για συζήτηση με απώτερο σκοπό τον αυτόνομο επαναπροσδιορισμό του οράματος για το πανεπιστήμιο του μέλλοντος. Η ομαδοποίηση μαθημάτων σε προγράμματα σπουδών θα μπορούσε να τεθεί πρώτη κάτω από το μικροσκόπιο μιας τέτοιας συζήτησης. Η ύπαρξη τέτοιων προγραμμάτων σπουδών προκύπτει βασικά από τη διασύνδεση των πανεπιστημιακών σπουδών με την αγορά εργασίας. Ωστόσο, οι φοιτητές που παρακολουθούν αυτά τα προγράμματα σπουδών περιορίζονται ουσιαστικά στην προσπάθειά τους να ικανοποιήσουν τις γνήσιες εκπαιδευτικές τους ανάγκες και πνευματικές τους αναζητήσεις. Ο εγκλεισμός των φοιτητών σε πλαίσια προγραμμάτων σπουδών τους αποστερεί το δικαίωμα να διευρύνουν τη μόρφωσή τους, να έχουν μια πραγματικά διεπιστημονική εμπειρία και να αλληλεπιδράσουν με πανεπιστημιακούς δασκάλους και φοιτητές με διαφορετικούς ακαδημαϊκούς προσανατολισμούς. Εάν σε ένα μελλοντικό μοντέλο πανεπιστημίου οι φοιτητές αποκτήσουν το δικαίωμα να ελεύθερης επιλογής μαθημάτων -και όχι προγραμμάτων σπουδών- τότε θα αποκτήσουν πρόσβαση σε μια τεράστια δεξαμενή τίτλων μαθημάτων. Η εξειδίκευση θα μπορεί να αποκτηθεί από τους φοιτητές που ενδιαφέρονται μέσα από τις επιλογές τους, αλλά δε θα αποστερηθούν το δικαίωμα όσοι επιθυμούν να αποκτήσουν, και πάλι μέσα από τις επιλογές τους, μια σφαιρική και ολοκληρωμένη παιδεία. Το πανεπιστήμιο του αύριο και οι σύγχρονες εξελίξεις στον Ευρωπαϊκό Χώρο Ανώτερης Εκπαίδευσης Ήδη η Διακήρυξη της Μπολόνια (1999) αλλά και η ομώνυμη διαδικασία που ακολουθείται από τα ευρωπαϊκά ιδρύματα ανώτερης εκπαίδευσης, αν και ορμώμενη από μια νεοφιλελεύθερη φιλοσοφία, έχει ανοίξει μικρά ρήγματα σε αυτό το μοντέλο ανώτερης εκπαίδευσης. Η δυνατότητα να παρακολουθεί κάποιος ένα πρόγραμμα σπουδών ενός πανεπιστημίου και να περνά μέρος των σπουδών του σε άλλο ευρωπαϊκό ίδρυμα συσσωρεύοντας Ευρωπαϊκές Πιστωτικές Μονάδες μπορεί να θεωρηθεί ως μια κίνηση προς τη σωστή κατεύθυνση. Επιπλέον, η ολοένα 566

7 ενισχυόμενη τάση για ανάπτυξη διαπανεπιστημιακών προγραμμάτων σπουδών, με την επιχορήγηση μάλιστα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Προγράμματα όπως το Erasmus διευκολύνουν τους φοιτητές να αποκτήσουν μια εμπειρία εκπαίδευσης που να ανταποκρίνεται στις πραγματικές τους εκπαιδευτικές και πνευματικές ανάγκες. Ο ρόλος των ακαδημαϊκών αποτελεί επίσης μια περιοχή που θα μπορούσε να τεθεί σε συζήτηση για σκιαγράφηση του πανεπιστημίου του μέλλοντος. Η εξάρτηση της ανέλιξης των ακαδημαϊκών, σχεδόν εξολοκλήρου, στις ερευνητικές τους επιδόσεις αναγκαστικά τους οδηγεί σε αποξένωση από τον άλλο ρόλο που οφείλουν να διαδραματίζουν στα πανεπιστήμια: το ρόλο του πανεπιστημιακού δασκάλου. Ακόμα όμως και στην περίπτωση της έρευνας, η επιρροή της αγοράς εργασίας, των οικονομικών φορέων και των πολιτικών σωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι έκδηλη. Μέσα από τα εφτά διαδοχικά Προγράμματα Πλαίσιο για δραστηριότητες έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης η Ευρωπαϊκή Ένωση καθορίζει τις ερευνητικές επιδιώξεις της (Ίδρυμα Προώθησης Έρευνας, 2012) και «αναγκάζει» τα πανεπιστήμια να τις ακολουθήσουν, καταφέρνοντας έτσι ακόμα ένα πλήγμα στην αυτονομία τους. Απαλύνοντας τις εκπαιδευτικές ανισότητες Σε ένα άλλο επίπεδο, στο επίπεδο της εκδημοκρατικοποίησης της εκπαίδευσης, οι αλλαγές θα μπορούσαν να εστιάσουν στις ανισότητες που, αναπόφευκτα, δημιουργούνται από την ύπαρξη περιορισμένων θέσεων στα δημόσια πανεπιστήμια. Όπως προαναφέρθηκε, οι γονείς των φοιτητών των ιδιωτικών πανεπιστημίων όχι μόνο καταβάλλουν τα δίδακτρα των παιδιών τους, αλλά έμμεσα καταβάλλουν και μέρος των διδάκτρων των παιδιών που φοιτούν δωρεάν στα δημόσια πανεπιστήμια, μέσω της φορολογίας που το κράτος επιβάλλει σε όλους. Η ιδέα της χρήσης πιστωτικών καρτών εκπαίδευσης ή εκπαιδευτικών κουπονιών προτείνεται σήμερα ως μια εναλλακτική πρόταση για ισότιμη παροχή εκπαιδευτικών ευκαιριών σε όλους τους φοιτητές, ανεξαρτήτως κοινωνικής καταγωγής (Alam κ.ά., 2010). Οι φοιτητές με αυτόν τον τρόπο θα μπορούν ελεύθερα να επιλέξουν μαθήματα, τόσο από πανεπιστήμια, όσο και από άλλους εκπαιδευτικούς οργανισμούς ή ειδικούς, οι οποίοι θα σχηματίσουν ένα τεράστιο μαθησιακό δίκτυο. Οι φοιτητές θα μπορούσαν μάλιστα και να μετατρέπονται σε δασκάλους άλλων φοιτητών, κάτι που παραπέμπει στις πρώιμες μορφές της οργανωμένης εκπαίδευσης, όπως ήταν τα αλληλοδιδακτικά σχολεία. Η πρόσβαση των φοιτητών στην εκπαίδευση θα ήταν με τον τρόπο αυτό καθολική. Τα πανεπιστήμια θα ενσωματώνονταν έτσι στην κοινωνία και η σπουδές θα μετατρέπονταν ουσιαστικά σε παροχείς δια βίου μάθησης, η επιδίωξη της οποίας αποτελεί στρατηγικό στόχο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΙΔΕΠ Δια Βίου Μάθησης, 2012). Ήδη μέσω των προγραμμάτων υποστήριξης της διά βίου μάθησης, λόγου χάρη μέσω της δράσης Comenius, η Ευρωπαϊκή Ένωση χρηματοδοτεί έργα παροχής μη θεσμοθετημένης εκπαίδευσης, εκπαίδευσης δηλαδή που δεν οδηγεί σε απόκτηση τίτλων σπουδών. Εξ αποστάσεως και ηλεκτρονική μάθηση Οι εξελίξεις στις τεχνολογίες της πληροφορίας και επικοινωνίας δεν άφησαν ανεπηρέαστη την ανώτερη εκπαίδευση παγκοσμίως. Ήδη μεγάλος αριθμός προγραμμάτων σπουδών προσφέρεται μέσω διαδικτύου. Οι φοιτητές σε τέτοια προγράμματα σπουδών προέρχονται ουσιαστικά από οποιοδήποτε σημείο της Γης και 567

8 σπουδάζουν με το ρυθμό που οι ίδιοι επιλέγουν. Υπάρχουν σήμερα ισχυρά ερευνητικά ευρήματα που τεκμηριώνουν ότι η ηλεκτρονική επικοινωνία και η συνεργατική μάθηση αποτελούν αποτελεσματικές διδακτικές πρακτικές, ειδικότερα όταν ενσωματώνονται και δημιουργούν συνεργατικά μαθησιακά περιβάλλοντα που υποστηρίζονται από τις τεχνολογίες τις πληροφορίας και της επικοινωνίας (Andriessen κ.ά., 2003ˑ de Jong, 2006ˑ Osborne & Hennessy, 2003). Θα μπορούσε ενδεχομένως τυχόν εισαγωγή πιστωτικών καρτών εκπαίδευσης ή εκπαιδευτικών κουπονιών να αφορά και την αγορά υπηρεσιών ηλεκτρονικής εξ αποστάσεως μάθησης, συντελώντας έτσι στην άρση γεωγραφικών περιορισμών στην επιλογή παροχέα εκπαίδευσης. Συμπεράσματα Στο ερώτημα που τέθηκε στην αρχή, κατά πόσο δηλαδή έχει έρθει ο καιρός να οραματιστούμε ένα διαφορετικό μοντέλο για την εκπαίδευση, η απάντηση προβάλει αβίαστα. Τα κοινωνικά προβλήματα που έχει συσσωρεύσει η πρόσφατη παγκόσμια οικονομική κρίση επιβάλλουν την αδήριτη ανάγκη για ριζικές αλλαγές στον τομέα της ανώτερης εκπαίδευσης. Το έργο του Illich, αν και χρονολογείται από το 1970, μπορεί να τύχει μιας καινής ανάγνωσης, από την οποία μπορούν να προκύψουν, ωστόσο, επίκαιρα συμπεράσματα. Μια επιχειρηματολογία που υποστηρίζει ότι το όραμα της Διακήρυξης της Μπολόνια (1999), καθώς και οι σαρωτικές αλλαγές που επέφερε στα συστήματα ανώτερης εκπαίδευσης των χωρών της Ευρώπης, σχετίζονται με τις προτάσεις του Illich μπορεί να φαίνεται αρχικά ως ανεδαφική. Ωστόσο, η κινητικότητα φοιτητών και ακαδημαϊκών, οι διαπανεπιστημιακές συνεργασίες, η προώθηση της διά βίου μάθησης και η ενσωμάτωση των ΤΠΕ στη ανώτερη εκπαίδευση μέσα από εξ αποστάσεως ηλεκτρονική μάθηση μπορούν να χαρακτηριστούν ως μιας μορφής επανασχολειοποίησης του πανεπιστημίου. Είναι λοιπόν δυνατό οι ουτοπικές προτάσεις του Illich να βρίσκουν ανταπόκριση; Κρίνοντας από την απήχηση που έχουν στους φοιτητές αυτές οι πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα μπορούσε να λεχθεί ότι το σύστημα ανώτερης εκπαίδευσης είναι τώρα, παρά ποτέ, έτοιμο να υιοθετήσει μερικές από τις πιο ριζοσπαστικές προτάσεις του Illich. Αναφορές Ελληνόφωνες Bernstein, B. (1989). Παιδαγωγικοί κώδικες και Κοινωνικός Έλεγχος /μτφ.. Αθήνα: Αλεξάνδρεια. G700: η γενιά των 700 ευρώ (2012, Μάρτιος). Ποιοι είμαστε. Ανακτήθηκε 21 η Μαρτίου από ΙΔΕΠ Δια Βίου Μάθησης (2012). Το πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης. Ανακτήθηκε 10 η Μαρτίου από Ίδρυμα Προώθησης Έρευνας (2012). Ευρωπαϊκά Προγράμματα. Ανακτήθηκε 10 η Μαρτίου από Illich, I. (1973). Μετά την κοινωνία χωρίς σχολεία τί; Πολιτική αντιστροφή/ μτφ. Ν.Ο. Γκανά & Ε. Τζελεπόγλου. Αθήνα: Σπηλιώτης. 568

9 Illich, I. (1999). Για τις ανάγκες του ανθρώπου σήμερα /μτφ. Β. Τομανάς. Αθήνα: Νησίδες. Κασσωτάκης, Ι.Μ. (1999). Η αξιολόγηση της επιδόσεως των μαθητών. Αθήνα: Γρηγόρης. Μπαμπινιώτης, Γ. (2009). Ετυμολογικό λεξικό της νέας ελληνικής γλωσσάς. Αθήνα: Κέντρο Λεξικολογίας. Παπαδής, K. (2012, Φεβρoυάριος). Η γενιά των 520 ευρώ και το τέλος των συμβάσεων. Το Βήμα. Ανάκτηση 15 η Μαρτίου από Πυργιωτάκης, Ι. (2000). Εισαγωγή στην παιδαγωγική επιστήμη. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Στατιστική Υπηρεσία (2010). Στατιστικοί Δείκτες της Εκπαίδευσης. Λευκωσία: Κυπριακή Δημοκρατία. UNESCO (1999). Εκπαίδευση. Ο θησαυρός που κρύβει μέσα της. Έκθεση της διεθνούς επιτροπής για την εκπαίδευσης στον 21 ο αιώνα /μετ. Ομάδα Εργασίας του Κέντρου Εκπαιδευτικής Έρευνας. Αθήνα: Gutenberg. Αγγλόφωνες Andriessen, J., Baker, M., & Suthers, D. D. (2003). Argumentation, computer support, and the educational context of confronting cognitions. In J. Andriessen, M. Baker, and D. D. Suthers (Eds.), Confronting cognitions in computer-supported collaborative learning environments (pp. 1-26). Dordrecht: Springer. De Jong, T. (2006). Scaffolds for scientific discovery learning. In J. Elen and D. Clark (Eds.), Handling complexity in learning environments: research and theory (pp ). London: Elsevier Science Publishers. European Ministers of Education (1999). The Bologna Declaration of 19 June 1999: Joint declaration of the European Ministers of Education. Retrieved March 30 th 2012 from Eurostat (2011, March). Unemployment statistics. Retrieved March 1 st from cs# Gazi Mahabubul Alam, Kazi Enamul Hoque, and Oloruntegbe Kunle Oke (2010). Quest for a better operation system in education: Privatization and teacher educationalization or voucherilization: Glimpsing from consumer and product perspectives. African Journal of Business Management, 4,

10 Illich, I. (1970). Deschooling society. Mexico: DISDOC. Osborne, J., & Hennessy, S. (2003). Literature review in science education and the role of ICT: Promise, problems and future directions (No. 6). Bristol, UK: Nesta Futurelab. Psacharopulos, G., and Patrions, A.H. (2002). Returns to investment in Education: A further update. Policy research paper: Latin America and the Caribbean Region. New York: The World Bank. Sommers, P. (2006, September). Demand for Higher education. Στο Northwest Ohio Regional Economic Development Association (NORED) Washington Higher Education Funding and Enrolment Study for the Washington Learns Committee. Retrieved September 18 th from _000.pdf 570

Οι Στόχοι της Διαδικασίας της Bologna

Οι Στόχοι της Διαδικασίας της Bologna Η Διαδικασία της Bologna και o Ευρωπαϊκός Χώρος Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ο πρωταρχικός στόχος της διαδικασίας της Bologna είναι η δημιουργία ενός ενιαίου Ευρωπαϊκού χώρου στην Ανώτερη Εκπαίδευση, που προωθεί

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου

Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου 1. Σύνοψη Σύμφωνα με το στρατηγικό σχεδιασμό της Πρυτανείας για τα έτη 2010-2020, το Πανεπιστήμιο Κύπρου έχει θέσει αριθμό προτεραιοτήτων ως τη βάση

Διαβάστε περισσότερα

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Παρουσίαση 23.9.2014 Παυλίνα Φιλιπποπούλου Εθνικός Εκπρόσωπος στο δίκτυο EQAVET & Προϊσταμένη Τμήματος Εθνικού Συστήματος Ποιότητας-

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Κύπρο: διαδικασίες και προεκτάσεις

Ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Κύπρο: διαδικασίες και προεκτάσεις Ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Κύπρο: διαδικασίες και προεκτάσεις Λουκά Παναγιώτης Πανεπιστήμιο Frederick & Νεοφύτου Λεύκιος Πανεπιστήμιο Λευκωσίας Περίληψη Η επέκταση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Kεφάλαιο Τρίτο. Θεωρητική θεμελίωση. Έννοιες, Ορισμοί, Πεδίο. Το πρόβλημα της επιστημονικής ταυτότητας της ΣΕ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Kεφάλαιο Τρίτο. Θεωρητική θεμελίωση. Έννοιες, Ορισμοί, Πεδίο. Το πρόβλημα της επιστημονικής ταυτότητας της ΣΕ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγή... 11 Kεφάλαιο Πρώτο Θεωρητική θεμελίωση. Έννοιες, Ορισμοί, Πεδίο. Το πρόβλημα της επιστημονικής ταυτότητας της ΣΕ 1.1. Η Σύγκριση. Έννοια και περιεχόμενο... 14 1.2. Η Συγκριτική Εκπαίδευση.

Διαβάστε περισσότερα

Καλωσορίσατε στο ΜΒΑ του Πανεπιστημίου Κύπρου

Καλωσορίσατε στο ΜΒΑ του Πανεπιστημίου Κύπρου Ηγέτες με Όραμα Καλωσορίσατε στο ΜΒΑ του Πανεπιστημίου Κύπρου Αγαπητοί φοιτητές, Εκ μέρους του Τμήματος Δημόσιας Διοίκησης και Διοίκησης Επιχειρήσεων σας καλωσορίζουμε στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα στη Διοίκηση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΤΑ ΙΣΧΥΟΝΤΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΤΑ ΙΣΧΥΟΝΤΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΤΑ ΙΣΧΥΟΝΤΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Εισηγητής Χατζηευστρατίου Ιγνάτιος Μόνιμος Πάρεδρος Π.Ι. Γνωρίσματα Ελληνικού Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145 Ευστράτιος Παπάνης Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου και

Διαβάστε περισσότερα

(Lifelong Learning Programme - LLP) 2007-2013

(Lifelong Learning Programme - LLP) 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ (Lifelong Learning Programme - LLP) 2007-2013 Νοέµβριος 2011 Πρόγραµµα ιά Βίου Μάθησης Το κοινοτικό Πρόγραμμα Δράσης στους τομείς της Εκπαίδευσης και της κατάρτισης. Απευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ: ΝΕΕΣ ΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ: ΝΕΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ: ΝΕΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ Ενημέρωση προβληματισμός για τις νέες τάσεις αξιολόγησης του μαθητή στην εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα, Τεχνολογική Ανάπτυξη και Καινοτομία στα Ελληνικά Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα

Έρευνα, Τεχνολογική Ανάπτυξη και Καινοτομία στα Ελληνικά Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα Συνέδριο Διασφάλιση της ποιότητας στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα: Μοχλός ανάπτυξης Έρευνα, Τεχνολογική Ανάπτυξη και Καινοτομία στα Ελληνικά Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα Περικλής Χατζημίσιος Τμήμα Πληροφορικής,

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μένη Τσιτουρίδου Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Παιδαγωγική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Αναστασία Αθανασούλα Ρέππα ΕΑΠ/ΑΣΠΑΙΤΕ. Νέες Τεχνολογίες, Ανάπτυξη Ανθρώπινου Κεφαλαίου και Εκπαίδευση Ενηλίκων: Η συμβολή της πλατφόρμας EPALE

Δρ. Αναστασία Αθανασούλα Ρέππα ΕΑΠ/ΑΣΠΑΙΤΕ. Νέες Τεχνολογίες, Ανάπτυξη Ανθρώπινου Κεφαλαίου και Εκπαίδευση Ενηλίκων: Η συμβολή της πλατφόρμας EPALE Δρ. Αναστασία Αθανασούλα Ρέππα ΕΑΠ/ΑΣΠΑΙΤΕ. Νέες Τεχνολογίες, Ανάπτυξη Ανθρώπινου Κεφαλαίου και Εκπαίδευση Ενηλίκων: Η συμβολή της πλατφόρμας EPALE. ΔΟΜΗ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ Θεωρία Ανθρώπινου Κεφαλαίου Κριτική της

Διαβάστε περισσότερα

Η Ενέργεια περιλαμβάνει ενδεικτικά τις ακόλουθες κατηγορίες Πράξεων:

Η Ενέργεια περιλαμβάνει ενδεικτικά τις ακόλουθες κατηγορίες Πράξεων: Ενέργεια 2.1.2 : Αξιολόγηση εκπαιδευτικού έργου Για να βελτιωθεί η ποιότητα του εκπαιδευτικού συστήματος, η αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου που αφορά την πρωτοβάθμια, την δευτεροβάθμια γενική και τεχνική

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της δια βίου µάθησης στην καταπολέµηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων

Ο ρόλος της δια βίου µάθησης στην καταπολέµηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων Ο ρόλος της δια βίου µάθησης στην καταπολέµηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων 1. μαθητές)». 37,8% που φοίτηση, όμως, ανέρχεταιστο27,2% (15.841 «Αναφερόμενοι τουτους Κέντρου βρίσκονται αναλογεί

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος

Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος Σκοπός: Ο σκοπός της πολιτικής ποιότητας του Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος είναι η συνεχής και συστηματική διασφάλιση, βελτίωση και

Διαβάστε περισσότερα

Επιβλέπων: Καθ. Ι. Ψαρομηλινγκος - Φοιτήτρια: Ελένη Στάμου Α.Μ.2119

Επιβλέπων: Καθ. Ι. Ψαρομηλινγκος - Φοιτήτρια: Ελένη Στάμου Α.Μ.2119 Επιβλέπων: Καθ. Ι. Ψαρομηλινγκος - Φοιτήτρια: Ελένη Στάμου Α.Μ.2119 Εισαγωγή στα MOOCs, ορισμός, πως ξεκίνησαν Λόγος ύπαρξης τους, ΗΠΑ, Ευρώπη Διαφοροποιήσεις, xmoocs vs cmoocs και σύγκριση με τα παραδοσιακά

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών Οικονομικά της Εκπαιδευσης Ακαδημαικό έτος 2013-2014 Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Εισαγωγικά Οικονομική επιστημη και εκπαίδευση Τα οικονομικά της εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ECVET ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ. 15 Οκτωβρίου 2014 Λευκωσία

ECVET ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ. 15 Οκτωβρίου 2014 Λευκωσία ECVET ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ 15 Οκτωβρίου 2014 Λευκωσία Περιεχόμενα Α Β Γ Δ Ε Πλαίσιο Πολιτικής για την ΕΕΚ (Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση)

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Κέντρο Επαγγελματικού Προσανατολισμού

Εθνικό Κέντρο Επαγγελματικού Προσανατολισμού ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Εθνικό Κέντρο Επαγγελματικού Προσανατολισμού Εθνική βάση Δεδομένων Εκπαιδευτικών Ευκαιριών «Πλοηγός» - Ploteus II Αναζητήστε εκπαιδευτικές ευκαιρίες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το και Καταληκτικές Ημερομηνίες Το Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης -2013 απευθύνεται σε όλους τους τομείς και επίπεδα εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Δια βίου Εκπαίδευση και διάγνωση επιμορφωτικών αναγκών: Μια σχεδιασμένη παρέμβαση για την ενίσχυση των δυνάμεων της εργασίας H ΔΒΜ προϋποθέτειτοστρατηγικόσχεδιασμό,

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η Εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Συστήματος Πιστωτικών Μονάδων (ECVET) στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση.

Η Εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Συστήματος Πιστωτικών Μονάδων (ECVET) στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση. Η Εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Συστήματος Πιστωτικών Μονάδων (ECVET) στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση. Δρ. Στυλιανός Μαυρομούστακος Εκτελεστικός Διευθυντής, Intercollege ECVET Expert Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση - Πραγματικότητα και Προοπτικές στις Αρχές του 21 ου αιώνα

Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση - Πραγματικότητα και Προοπτικές στις Αρχές του 21 ου αιώνα ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΙΑ ΤΑ 40 ΧΡΟΝΑ ΤΗΣ ΟΛΤΕΚ Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση - Πραγματικότητα και Προοπτικές στις Αρχές του 21 ου αιώνα Δημοσιογραφική Εστία Παρασκευή 22 Ιανουαρίου 2010 Γραφείο Προγραμματισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου SCinTE

Διαβάστε περισσότερα

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι)

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι) Εισαγωγή Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κύπρου προσφέρει ολοκληρωμένα προπτυχιακά και μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών στους κλάδους του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020 Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση Οι Άξονες Προτεραιότητας 6,7,8,και 9 περιλαµβάνουν τις παρεµβάσεις του τοµέα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΞΑΝΘΗ 2013, 2 ο ΣΕΚ ΞΑΝΘΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗΣ : ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΟΥΤΙΔΗΣ Μαθηματικός www.kutidis.gr ΑΠΡΙΛΙΟΣ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2013 Ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ»

ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» του Διεθνούς Ερευνητικού Προγράμματος: Ανάπτυξη θεωρητικού σχήματος κατανόησης της ποιότητας στην εκπαίδευση: Εγκυροποίηση του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: «Αναβάθμιση των συστημάτων αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης και επαγγελματικής εκπαίδευσης και σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 01: «ΜΈΣΟ-ΜΑΚΡΟΠΡΌΘΕΣΜΗ ΣΤΉΡΙΞΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΏΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΎ ΠΟΥ ΥΦΊΣΤΑΤΑΙ ΤΙΣ ΣΥΝΈΠΕΙΕΣ ΑΠΡΌΒΛΕΠΤΩΝ ΤΟΠΙΚΏΝ Ή ΤΟΜΕΑΚΏΝ ΚΡΊΣΕΩΝ ΠΟΥ ΣΥΝΔΈΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών (α) Ποια είναι τα κυριότερα θετικά και αρνητικά σημεία του Προγράμματος Σπουδών Θετικά Σημεία Αρνητικά Σημεία

Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών (α) Ποια είναι τα κυριότερα θετικά και αρνητικά σημεία του Προγράμματος Σπουδών Θετικά Σημεία Αρνητικά Σημεία Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών (α) Ποια είναι τα κυριότερα θετικά και αρνητικά σημεία του Προγράμματος Σπουδών Θα πρέπει να επισημανθεί ότι η εξωτερική αξιολόγηση στο Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015 με θέμα «Science in Technology»

Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015 με θέμα «Science in Technology» ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακή Εκπαίδευση και Κοινωνική Δικαιοσύνη. Σύμπραξη και Εφαρμογή

Αναπτυξιακή Εκπαίδευση και Κοινωνική Δικαιοσύνη. Σύμπραξη και Εφαρμογή Αναπτυξιακή Εκπαίδευση και Κοινωνική Δικαιοσύνη Σύμπραξη και Εφαρμογή Σωτήρης Θεμιστοκλέους sotiris.t@cardet.org www.cardet.org www.developmenteducation.org Διεθνές ανεξάρτητο, μη-κερδοσκοπικό, μη-κυβερνητικό

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς'

Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς' Συνέδριο ΜΟΔΙΠ ΑΤΕΙ-Θ *-* Νοεμβρίου 2012 Grand Hotel Θεσσαλονίκη Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς' Παναγιώτης Τζιώνας Αντιπρόεδρος ΑΤΕΙ-Θ Συμπεράσματα Τα Νέα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΥ2 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Β ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η σύγχρονη εποχή χαρακτηρίζεται από την ένταξη της επιστημονικής γνώσης στη διαδικασία ανάπτυξης προϊόντων. Η έρευνα ενσωματώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2013 Π Ρ Ο Ο Ι Μ Ι Ο Η σημασία του ανθρώπινου

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Η διαδικασία Μπολόνια

Η διαδικασία Μπολόνια ΗδιαδικασίαΜπολόνια Προςένα«ΕυρωπαϊκόΧώρο ΑνώτατηςΕκπαίδευσης» Η συγκεκριμένη παρουσίαση έχει ως στόχο μια πρώτη επαφή με την Διαδικασία της Μπολόνιακαιταστάδιατηςγιατην δημιουργία ενός Ευρωπαϊκού Χώρου

Διαβάστε περισσότερα

Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών

Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών Ημερίδα για την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία 23 Φεβρουαρίου 2013 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των ΤΠΕ στη δόμηση της Κοινωνίας της Γνώσης

Ο ρόλος των ΤΠΕ στη δόμηση της Κοινωνίας της Γνώσης Ο ρόλος των ΤΠΕ στη δόμηση της Κοινωνίας της Γνώσης Η ένταξη των ΤΠΕ στα πλαίσια των στόχων της εκπαίδευσης για το 2010 Αναπτυξιακή Στρατηγική για την Εκπαίδευση 2007-2013 Ευρωπαϊκές πολιτικές H Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ»

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 - Οριζόντια Πράξη» «ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» Ενημερωτική Συνάντηση Στελεχών Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Ημερίδα για την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία 3 Μαρτίου 2012 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεωμένο Ευρωπαϊκό θεματολόγιο για την Eκπαίδευση Eνηλίκων 2012-14

Ανανεωμένο Ευρωπαϊκό θεματολόγιο για την Eκπαίδευση Eνηλίκων 2012-14 Ανανεωμένο Ευρωπαϊκό θεματολόγιο για την Eκπαίδευση Eνηλίκων 2012-14 (A renewed European agenda for adult learning 2012-14) Μαθαίνω για καλύτερη ζωή και καλύτερες ευκαιρίες απασχόλησης Ανανεωμένο Ευρωπαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της

Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας. Η πρώτη παρέμβαση αφορά

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση»

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Συνέδριο «Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Έκθεση ΠΟΛΙΣ, Θεσσαλονίκη 21-22 / 11/ 2013 «Κοινωνικές Δράσεις στη Νέα Προγραμματική Περίοδο» Αγγελική Ωραιοπούλου Προϊσταμένη ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής

Διαβάστε περισσότερα

20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Ανδρέας Θεοφάνους 20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Η οικονομική κρίση και η πρόκληση της αναβάθμισης 18 Δεκεμβρίου 2013 ΔΟΜΗ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΩΤΕΡΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

Η ΑΝΩΤΕΡΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Η ΑΝΩΤΕΡΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Η κυβερνητική πολιτική στοχεύει στη δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών για την παροχή τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σε ακαδημαϊκούς και επαγγελματικούς κλάδους σπουδών σε όσο

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΝΙΑΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΚΟΠΟΣ Το διδακτορικό πρόγραμμα στην Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση αποσκοπεί στην εμβάθυνση και κριτική

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015

Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015 Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015 Στάθης Ραγκούσης Διευθύνων Σύµβουλος Π.Ε.Τ.Α. Α.Ε. Ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

3. Τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης, τα βιβλία, τα ψυγεία και οι τηλεοράσεις ανήκουν στα:

3. Τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης, τα βιβλία, τα ψυγεία και οι τηλεοράσεις ανήκουν στα: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 1. Η χρησιµότητα της Πολιτικής Οικονοµίας είναι κυρίως: α) Η δυνατότητα που µας παρέχει να επεµβαίνουµε στο οικονοµικό σύστηµα για να βελτιώνουµε τους όρους ζωής του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Μάθηση Γενικότερος όρος από την «εκπαίδευση» Την εκπαίδευση την αντιλαμβανόμαστε σαν διαδικασία μέσα στην τάξη «Μάθηση» παντού και συνεχώς

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές και Οδηγίες για τη Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση

Αρχές και Οδηγίες για τη Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση Αρχές και Οδηγίες για τη Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση Καλλιόπη Μιχαήλ-Κλεφτούρη Υπεύθυνη Πράξης ΜΟΔΙΠ Αλεξάνδρειου ΤΕΙ Διασφάλιση Ποιότητας στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα: Μοχλός

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας KA2 Συνεργασία για Καινοτομία και Ανταλλαγή Καλών Πρακτικών Αναμενόμενα αποτελέσματα Τα σχέδια που υποστηρίζονται στο πλαίσιο αυτής της Δράσης αναμένονται να επιφέρουν τα παρακάτω αποτελέσματα: Καινοτόμες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ ΝΕΑΝΙΚΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ ΔΗΜΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά του επαγγελματία εκπαιδευτικού

Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά του επαγγελματία εκπαιδευτικού Σαλτερής Νίκος Δρ. Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας Σχολικός Σύμβουλος Δημοτικής Εκπαίδευσης (Π.Ε. 70) Νομαρχίας Πειραιά Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Φιλοσοφία του προγράμματος MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Η Κυπριακή κοινωνία, πολυπολιτισμική εκ παραδόσεως και λόγω ιστορικών και γεωγραφικών συνθηκών

Διαβάστε περισσότερα

Στρογγυλή Τράπεζα -9 Νοεμβρίου 2013. Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση στην Κύπρο. τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση

Στρογγυλή Τράπεζα -9 Νοεμβρίου 2013. Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση στην Κύπρο. τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση 9 o Διεθνές Συνέδριο «Ελληνική ή Γλώσσα και Ορολογία» -7-9 Νοεμβρίου 2013 Στρογγυλή Τράπεζα -9 Νοεμβρίου 2013 Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση, στην επιστήμη και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑTΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η Διά Βίου Μάθηση Αρωγός στην Επαγγελματική Ανταγωνιστικότητα

Η Διά Βίου Μάθηση Αρωγός στην Επαγγελματική Ανταγωνιστικότητα Η Διά Βίου Μάθηση Αρωγός στην Επαγγελματική Ανταγωνιστικότητα Η Ευρώπη για τη Διά Βίου Μάθηση Nα καταστεί η Ευρώπη μία από τις πλέον ανταγωνιστικές κοινωνίες της γνώσης ανά την Υφήλιο Ο παγκόσμιος ανταγωνισμός

Διαβάστε περισσότερα

1. Γυναίκα & Απασχόληση

1. Γυναίκα & Απασχόληση 1. Γυναίκα & Απασχόληση Παρά τα βήματα προόδου τα οποία έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια, τόσο σε θεσμικό επίπεδο (νομοθετικό έργο), όσο και στην ανάπτυξη «ειδικευμένων πολιτικών και δράσεων» καταπολέμησης

Διαβάστε περισσότερα

Διασύνδεσης. Λαμίας ως γέφυρα πληροφόρησης & επικοινωνίας με την αγορά εργασίας. Δρ. Θ. Γκανέτσος Επιστημονικός Υπεύθυνος του Γραφείου

Διασύνδεσης. Λαμίας ως γέφυρα πληροφόρησης & επικοινωνίας με την αγορά εργασίας. Δρ. Θ. Γκανέτσος Επιστημονικός Υπεύθυνος του Γραφείου Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Τ.Ε.I. ΛΑΜΙΑΣ «ΤοΤο Γραφείο Διασύνδεσης του Τ.Ε.Ι. Λαμίας ως γέφυρα πληροφόρησης & επικοινωνίας με την αγορά εργασίας Δρ. Θ. Γκανέτσος Επιστημονικός Υπεύθυνος του Γραφείου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. Τακτικές marketing για αποτελεσματικές και κερδοφόρες πωλήσεις m117

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. Τακτικές marketing για αποτελεσματικές και κερδοφόρες πωλήσεις m117 ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Τακτικές marketing για αποτελεσματικές και κερδοφόρες πωλήσεις m117 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ

Διαβάστε περισσότερα

Κοινές Δράσεις Εξωστρέφειας Συμβουλίου & Πρυτανείας του Πανεπιστημίου Μακεδονίας

Κοινές Δράσεις Εξωστρέφειας Συμβουλίου & Πρυτανείας του Πανεπιστημίου Μακεδονίας Κοινές Δράσεις Εξωστρέφειας Συμβουλίου & Πρυτανείας του Πανεπιστημίου Μακεδονίας Ανδρέας Γεωργίου Αναπληρωτής Πρόεδρος ΣΙ, ΠαΜακ Σιώκης Φώτιος Μέλος του ΣΙ, ΠαΜακ 1 Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Ημερίδα, 29 Οκτωβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική. Ενότητα 1: Εισαγωγικές Έννοιες. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη)

Μικροοικονομική. Ενότητα 1: Εισαγωγικές Έννοιες. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Μικροοικονομική Ενότητα 1: Εισαγωγικές Έννοιες Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου ΕΙΣΑΓΩΓΗ H δημιουργία εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ Τέρμα Μαγνησίας, 62124,

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικά Σεμινάρια για το ECVET

Επιμορφωτικά Σεμινάρια για το ECVET Επιμορφωτικά Σεμινάρια για το ECVET Δρ. Γεώργιος Χωραττάς Υπεύθυνος για την Τεχνική Επαγγελματική Κατάρτιση Κέντρο Παραγωγικότητας ECVET EXPERT Σεπτέμβριος 2014: 23/9 Λευκωσία, 24/9 Πάφος, 25/9 Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΧΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ. Θέμα: «Σχεδιάζεται κατάργηση της Επιμόρφωσης Β Επιπέδου στις Τ.Π.Ε.;»

ΑΝΟΙΧΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ. Θέμα: «Σχεδιάζεται κατάργηση της Επιμόρφωσης Β Επιπέδου στις Τ.Π.Ε.;» Αθήνα, 19 Σεπτεμβρίου 2014 ΠΡΟΣ: Τον Υπουργό Παιδείας & Θρησκευμάτων ΚΟΙΝ.: Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» Ειδική Υπηρεσία Εφαρμογής Δ.Ο.Ε., Ο.Λ.Μ.Ε. Εκπαιδευτικά Δίκτυα Ενημέρωσης:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2012-2013 Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση Μέρος Α : το ευρωπαϊκό & διεθνές πλαίσιο αναφοράς (2001-2012)

ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2012-2013 Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση Μέρος Α : το ευρωπαϊκό & διεθνές πλαίσιο αναφοράς (2001-2012) 1 ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2012-2013 Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση Μέρος Α : το ευρωπαϊκό & διεθνές πλαίσιο αναφοράς (2001-2012) Διεθνείς & εθνικές βάσεις δεδομένων: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ

ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ Νομοθεσία απασχόλησης για θέματα αναπηρίας Η εργασία είναι δικαίωμα όλων των ανθρώπων συμπεριλαμβανομένου των ανθρώπων με αναπηρία όπως αυτό ορίζεται και προστατεύεται

Διαβάστε περισσότερα

Ορο λοςτηςδιαβιόυμα θησηςστην καταπολε μηση των εκπαιδευτικω ν και κοινωνικω ν ανισοτη των. Παράλληλα Κείμενα

Ορο λοςτηςδιαβιόυμα θησηςστην καταπολε μηση των εκπαιδευτικω ν και κοινωνικω ν ανισοτη των. Παράλληλα Κείμενα Ορο λοςτηςδιαβιόυμα θησηςστην καταπολε μηση των εκπαιδευτικω ν και κοινωνικω ν ανισοτη των Παράλληλα Κείμενα Ηαντιμετώπισητωνεκπαιδευτικώνανισοτήτων: Μπορεί να μειωθεί η εκπαιδευτική ανισότητα; Το παράδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2009-2010 ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ m122 ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΔΑΜ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ m122 ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΔΑΜ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ m122 ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΔΑΜ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ...4 3.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Ανάπτυξη

Περιφερειακή Ανάπτυξη ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Περιφερειακή Ανάπτυξη Διάλεξη 2: Οικονομική Ανάπτυξη και Οικονομική Μεγέθυνση (κεφάλαιο 1, Πολύζος Σεραφείμ) Δρ. Βασιλείου Έφη Τμήμα Οργάνωση και Διοίκηση Επιχειρήσεων Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 1996-1998 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2000

Διαβάστε περισσότερα

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ Τάξη: Γ ΕΠΑΛ Τμήμα: Βαθμός: Ονοματεπώνυμο: Καθηγητές: Κείμενο «Όπλο επιβίωσης» η δια βίου εκπαίδευση και η κατάρτιση. Στο ευρωπαϊκό προσκήνιο τίθεται

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Νικόλαος Μυλωνίδης Απρίλιος 2007 1 Η έννοια του Επιχειρηματία Αναλαμβάνει δράση Συνδυάζει καινοτομικά και δημιουργικά τους συντελεστές της παραγωγής Παράγει προϊόντα και

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Τάσος Μενελάου Πρώτος Λειτουργός Εκπαίδευσης

Δρ. Τάσος Μενελάου Πρώτος Λειτουργός Εκπαίδευσης Δρ. Τάσος Μενελάου Πρώτος Λειτουργός Εκπαίδευσης Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση (ΜΤΕΕ) Σκοπός: Η προσφορά ενός ισορροπημένου προγράμματος γενικής μόρφωσης, τεχνολογικής εξειδίκευσης και εργαστηριακής

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Ανάπτυξη

Περιφερειακή Ανάπτυξη ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Περιφερειακή Ανάπτυξη Διάλεξη 3: Το Περιφερειακό Πρόβλημα (κεφάλαιο 1, Πολύζος Σεραφείμ) Δρ. Βασιλείου Έφη Τμήμα Οργάνωση και Διοίκηση Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ησυνδυαστικήαναζήτηση& ο ρόλος της στην εκπαιδευτική διαδικασία: το παράδειγμα του Livesearch

Ησυνδυαστικήαναζήτηση& ο ρόλος της στην εκπαιδευτική διαδικασία: το παράδειγμα του Livesearch Ησυνδυαστικήαναζήτηση& ο ρόλος της στην εκπαιδευτική διαδικασία: το παράδειγμα του Livesearch Κατερίνα Λενάκη, Πόπη Παπαδάκη, Γιάννης Κοσμάς Βιβλιοθήκη Πανεπιστήμιου Κρήτης 1 ο Επιστημονικό Συμπόσιο «Πληροφοριακή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ. Τρίτη 3 Μαρτίου 2014. 5.15 μ.μ. - 8.30 μ.μ. Αθήνα. Αίθουσα Εκδηλώσεων 1ου ΕΠΑΛ Αθηνών - ΕΠΑΣ Αθηνών - 4ου ΣΕΚ.

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ. Τρίτη 3 Μαρτίου 2014. 5.15 μ.μ. - 8.30 μ.μ. Αθήνα. Αίθουσα Εκδηλώσεων 1ου ΕΠΑΛ Αθηνών - ΕΠΑΣ Αθηνών - 4ου ΣΕΚ. ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «Οι πρόσφατες εξελίξεις στο θεσμικό πλαίσιο του επαγγέλματος και των σπουδών της ειδικότητας του Ηλεκτρολόγου στην Ελλάδα» Τρίτη 3 Μαρτίου 2014 5.15 μ.μ. - 8.30 μ.μ. Αθήνα Αίθουσα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα