ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Το νέο Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών ( ΕΠΠΣ) στην Πρωτοβάθµια Εκπαίδευση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Το νέο Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών ( ΕΠΠΣ) στην Πρωτοβάθµια Εκπαίδευση"

Transcript

1 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Το νέο Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών ( ΕΠΠΣ) στην Πρωτοβάθµια Εκπαίδευση Βασιλοπούλου Ευαγγελία - Γιαννακόπουλος ηµήτρης Εκπαιδευτικοί, Μεταπτυχιακό δίπλωµα ειδίκευσης στην Περιβαλλοντική Εκπ/ση ΠΕΡΙΛΗΨΗ «Εάν πούµε ότι εµείς οι γεωγράφοι έχουµε ένα πλεονέκτηµα, είναι διότι πάντοτε προσπαθήσαµε να γεφυρώσουµε τις φυσικές µε τις κοινωνικές επιστήµες. Πάντοτε διδάσκαµε φυσική γεωγραφία και ανθρωπογεωγραφία, και στα τελευταία δεκαπέντε χρόνια τις ενσωµατώνουµε όλο και περισσότερο σε µια περιβαλλοντική γεωγραφία, περιβαλλοντική επιστήµη, περιβαλλοντικές σπουδές». Πρόκειται για την απάντηση του Huckle (1999) στην ερώτηση που του έγινε σχετικά µε τη σύνδεση Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Γεωγραφίας (αποµαγνητοφωνηµένη συνέντευξη στο περιοδικό «για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση»). ΛΕΞΕΙΣ-ΚΛΕΙ ΙΑ: Γεωγραφική Εκπαίδευση, Σχολική Γεωγραφία, Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, Αειφόρος ανάπτυξη, Αναλυτικά προγράµµατα σπουδών ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Ο όρος «γεωγραφική εκπαίδευση» συγκεντρώνει το σύνολο των αρχών και των εννοιών που πρέπει να ακολουθήσει κάποιος για να µεταδώσει γνώσεις που αφορούν στη χωρική κατανοµή κάθε στοιχείου και φαινοµένου που παρουσιάζεται πάνω στον πλανήτη και προέρχεται είτε από φυσικά είτε από ανθρωπογενή αίτια. Ένας από τους στόχους της είναι η ανάπτυξη της γεωγραφικής σκέψης µέσα από την αξιοποίηση της γεωγραφικής γνώσης (Λαµπρινός, 1999). Η γεωγραφική εκπαίδευση συµβάλλει στην υλοποίηση των σκοπών της διεθνούς εκπαίδευσης δίνοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στην προώθηση της κατανόησης, της ανοχής και της φιλίας µεταξύ των λαών, των µειονοτήτων και των διαφορετικών θρησκευτικών οµάδων. Επίσης, προωθεί τις δραστηριότητες των Ηνωµένων Εθνών για τη διατήρηση της ειρήνης µε ενέργειες που στοχεύουν (Commission on Geographical Education, 1992): Στην κατανόηση και το σεβασµό των ανθρώπινων δικαιωµάτων Στην ικανότητα επικοινωνίας µεταξύ των ανθρώπων Στην αναγκαιότητα της διεθνούς συνεργασίας Στη συµµετοχή των ανθρώπων για την επίλυση, όχι µόνο τοπικών αλλά και παγκόσµιων προβληµάτων. Βασική προτεραιότητα της γεωγραφικής εκπαίδευσης αποτελεί η ενεργοποίηση των µαθητών ώστε να γίνουν υπεύθυνοι και κριτικά σκεπτόµενοι πολίτες και να συµµετέχουν αποτελεσµατικά στην πολιτική, οικονοµική, κοινωνική και πολιστική ζωή σε τοπικό, εθνικό και παγκόσµιο επίπεδο. Οι γεωγραφικές γνώσεις συντελούν στο να διακρίνουν οι µαθητές τους παράγοντες που συντελούν στις µεταβολές του κόσµου µας, να αιτιολογούν τις απόψεις τους, να παίρνουν θέση για τις τοπικές και

2 παγκόσµιες αλλαγές και να λαµβάνουν θετικά µέτρα τόσο για την ευηµερία της φύσης όσο και των ανθρώπινων κοινοτήτων (Houtsonen, 2002). Η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών που διδάσκουν Γεωγραφία κατευθύνεται στη σταδιακή ανάπτυξη: Γνώσεων και κατανόησης: Γεωγραφικών εννοιών και θεµάτων Των κοινωνικών πλαισίων της εκπαίδευσης και της διδασκαλίας Των αναγκών, των ενδιαφερόντων και των προσδοκιών των µαθητών Των αρχών των αναλυτικών προγραµµάτων Απόκτησης δεξιοτήτων: Στο σχεδιασµό µαθήµατος ή ενότητας µε βάση το αναλυτικό πρόγραµµα Στην εφαρµογή της κατάλληλης µεθόδου αξιολόγησης Στην εµπλοκή των µαθητών σε µια σειρά µαθησιακών εµπειριών Στην επιλογή και χρήση κατάλληλων πηγών Υιοθέτησης αξιών και στάσεων που καλλιεργούν: Τις δυνατότητες της Γεωγραφίας ως εκπαιδευτικού µέσου Τη γεωγραφική εκπαίδευση των µαθητών Την προσωπική και επαγγελµατική ανάπτυξη µέσα από τη γεωγραφική εκπαίδευση Την ισότητα των δικαιωµάτων των µαθητών για µία αποτελεσµατική γεωγραφική εκπαίδευση (Commission on Geographical Education, 1992). Σχολική Γεωγραφία Η επιστήµη της Γεωγραφίας τροφοδοτεί µε θέµατα, υλικό και τεχνικές το σχολικό αντικείµενο της Γεωγραφίας, αφού προσφέρει µέρος της γεωγραφικής γνώσης στη σχολική Γεωγραφία. Η ύλη του µαθήµατος της Γεωγραφίας δεν ταυτίζεται µε το σύνολο της γεωγραφικής γνώσης, µεθοδολογίας και πρακτικής (Κατσίκης, 1999). Ορισµένες µεθοδολογίες και πρακτικές της γεωγραφικής επιστήµης που υιοθετούνται από τη σχολική Γεωγραφία είναι οι ακόλουθες: Η παρατήρηση των στοιχείων του γεωγραφικού χώρου Η αναγνώριση του τόπου των γεωµορφών Η συσχέτιση και ερµηνεία, σύµφωνα µε τις αρχές της αιτιοκρατίας, των αποτελεσµάτων της επίδρασης των ενδογενών και εξωγενών παραγόντων στη διαµόρφωση του ανάγλυφου της γης Η διαπίστωση και η µελέτη των σχέσεων-αλληλεπιδράσεων µεταξύ ανθρώπου και γεωγραφικού χώρου Η ανάγνωση και η ερµηνεία των γεωγραφικών χαρτών Η ερµηνεία διαγραµµάτων (Κατσίκης, 1999). Η σχολική Γεωγραφία µέσα από το περιεχόµενό της πρέπει: Να παρέχει βασικές, δοµικές γεωγραφικές γνώσεις για εµφανίσεις και φαινόµενα σε παγκόσµιο επίπεδο. Να προσφέρει εξειδικευµένες πληροφορίες, όπου αυτό απαιτείται (π.χ. σε θέµατα τοπικής Γεωγραφίας). Να παρέχει τη δυνατότητα καλλιέργειας και ανάπτυξης δεξιοτήτων, ικανοτήτων και στάσεων. Να θέτει βασικούς προβληµατισµούς σχετικά µε το γεωγραφικό χώρο (εµφανίσεις, φαινόµενα, αλληλοσυσχετίσεις) και τις σχέσεις ανθρώπουπεριβάλλοντος από οικο-γεωγραφική άποψη.

3 Να προσφέρει λύσεις µέσω της αποκτηµένης γνώσης και της τεχνικής ή να δίνει τη δυνατότητα εξεύρεσης λύσεων. Κατ επέκταση, η ιδακτική της Γεωγραφίας καλείται να επιλέξει, να διατυπώσει, να οργανώσει και να στηρίξει µεθοδολογικά, ένα πλαίσιο διδακτικών δραστηριοτήτων, µέσα από τις οποίες η επεξεργασία του γεωγραφικού αντικειµένου θα καταστήσει δυνατή την εκπλήρωση των στόχων µιας θεµατικής ενότητας, το σκοπό του µαθήµατος και της Αγωγής γενικότερα (Κατσίκης, 1999). Τα τελευταία χρόνια η σχολική Γεωγραφία βρίσκεται σε µία φάση επαναπροσδιορισµού των διδακτικών της στόχων, των αρχών επιλογής και οργάνωσης του περιεχοµένου της, αλλά και του τρόπου διδακτικής προσέγγισης στην τάξη. Το γεγονός αυτό οφείλεται: Α) Στην ανάπτυξη και αναβάθµιση, σε παγκόσµιο επίπεδο, της επιστήµης της Γεωγραφίας. Στην προσπάθεια να ερµηνευθούν τα φαινόµενα στο χώρο διατυπώνονται νέες γεωγραφικές απόψεις, όπως εκείνες που αποτέλεσαν τη σχολή της «Νέας Γεωγραφίας» και επιχειρείται συνδυασµός και αξιοποίηση των συµπερασµάτων άλλων επιστηµών-διεπιστηµονική προσέγγιση (Κατσίκης, 1992). Β) Στη διαπίστωση ότι εάν θέλουµε να προετοιµάσουµε τον αυριανό πολίτη-σηµερινό µαθητή θα πρέπει να τον εφοδιάσουµε κατάλληλα, να τον καταστήσουµε κοινωνό της σύγχρονης γεωγραφικής γνώσης µέσα από σύγχρονες διδακτικές µεθοδολογικές αρχές και πρακτικές, µε έγκυρα διδακτικά µέσα (UNESCO, 1999). Η «Νέα Γεωγραφία», επηρεασµένη από τις σύγχρονες απόψεις της επιστήµης της Γεωγραφίας, των Παιδαγωγικών και της ιδακτικής, αποµακρύνεται από την αποµνηµόνευση διαφόρων στοιχείων και προσανατολίζεται στην κατανόηση και στον τρόπο επεξεργασίας βασικών γεωγραφικών εννοιών, σχέσεων και αλληλεπιδράσεων που αναπτύσσονται µεταξύ του ανθρώπου και του χώρου που τον περιβάλλει. Αυτό σηµαίνει ότι οι µαθητές δε χρειάζεται να αποµνηµονεύουν πληροφορίες που είναι πιθανό να ξεπεραστούν αλλά παροτρύνονται να συµµετέχουν ενεργά στη διαδικασία της µάθησης, να ερευνούν, να επικοινωνούν και να συνεργάζονται. Η διδασκαλία θεµάτων που αφορούν συγκεκριµένες περιοχές ή χώρες του κόσµου δεν καταργείται, αλλά προσαρµόζεται έτσι ώστε να προωθεί την κατανόηση των βασικών γεωγραφικών αρχών και εννοιών (Κλωνάρη, 2001). ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Οι ασχολούµενοι µε τη Γεωγραφική Εκπαίδευση πιστεύουν ότι η περιβαλλοντική αγωγή επιτυγχάνεται καλύτερα µέσω των βασικών µαθηµάτων που διδάσκονται στην εκπαίδευση, ένα από τα οποία είναι το µάθηµα της γεωγραφίας (Αναγνωστόπουλος, 2001). Η γεωγραφική παιδεία αποτελεί πεδίο σύγκλισης επιστηµών και αµφίδροµα εξυπηρετείται και συµβάλλει σε προγράµµατα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης που αφορούν το άµεσο και το ευρύτερο περιβάλλον, καθώς ξεκινάει από το µερικότοπικό και προχωρεί προς το γενικό-παγκόσµιο (Επισκοπούλου, 1989). Παράλληλα όµως έχουν εκφραστεί κατά καιρούς απόψεις που δε συµφωνούν µε την παράλληλη πορεία της γεωγραφικής εκπαίδευσης µε την περιβαλλοντική εκπαίδευση. Μία από αυτές τις απόψεις είναι του Pemberton (όπως την παραθέτουν οι: Καλαϊτζίδης, 1999 και Αναγνωστόπουλος, 2001): «Η Π.Ε. και η γεωγραφία διαφέρουν σε αρκετά και σηµαντικά σηµεία. εν έχουν κοινή τη χωρική αναλυτική οπτική. Ακόµη δράση για το γεωγράφο σηµαίνει απλώς Γεωγραφία, ενώ για έναν περιβαλλοντολόγο σηµαίνει τρόπο ζωής και ενεργό συµµετοχή σε όλες τις εκφάνσεις της καθηµερινής ζωής».

4 Υπό το πρίσµα της όξυνσης των περιβαλλοντικών προβληµάτων αλλά και διάφορων αλλαγών που πραγµατοποιούνται παγκοσµίως διαπιστώνεται ότι οι σύγχρονες προσεγγίσεις της Γεωγραφικής Εκπαίδευσης συναντούν την Π.Ε. καθώς και την έννοια της βιώσιµης ανάπτυξης. Η ιεθνής Γεωγραφική Ένωση διατύπωσε το 1992 τη διακήρυξή της για την παγκόσµια γεωγραφική εκπαίδευση (Commission on Geographical Education, 1992). Στην αναθεωρηµένη έκδοση της διακήρυξης για το 2006 (όπως και σε αυτή του 1992) και στο κεφάλαιο «Η Γεωγραφία σε ένα ευρύτερο εκπαιδευτικό πλαίσιο» που αφορά τη γεωγραφική, την περιβαλλοντική και την εκπαίδευση για την ανάπτυξη, αναφέρεται η σηµασία της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης για την εξασφάλιση της βιώσιµης ανάπτυξης στον κόσµο. «Όταν τα άτοµα µέσω της εκπαίδευσης κατέχουν την κατάλληλη γνώση είναι σε θέση να κατανοήσουν τις επιδράσεις στο περιβάλλον και να προβλέψουν µελλοντικά προβλήµατα. Υπάρχει λοιπόν άµεση ανάγκη ενίσχυσης σε όλες τις χώρες, και ειδικά στις αναπτυσσόµενες, της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και της εκπαίδευσης για την ανάπτυξη. Η γεωγραφική εκπαίδευση µπορεί να συµβάλλει σε αυτό µε το να βοηθήσει τα άτοµα να συνειδητοποιήσουν τις επιδράσεις από τη δική τους συµπεριφορά, αλλά και της κοινωνίας. Επίσης µπορεί να εφοδιάζει τα άτοµα µε τις κατάλληλες πληροφορίες και δεξιότητες ώστε να είναι σε θέση να παίρνουν τις σωστές περιβαλλοντικές αποφάσεις και να αναπτύσσουν µια περιβαλλοντική ηθική που θα καθοδηγεί τις πράξεις τους». Σκοπός της βιώσιµης ανάπτυξης είναι η εξασφάλιση της ποιότητας ζωής των τωρινών και των µελλοντικών γενεών. Καθώς το βασικό ενδιαφέρον της Π.Ε. είναι η σχέση µας µε το περιβάλλον, οι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να λαµβάνουν υπόψη όλες τις πιθανές διαστάσεις αυτής της σχέσης που αντιστοιχούν, όπως αναφέρει η Sauvé, σε διαφορετικούς αλλά και συµπληρωµατικούς τρόπους αντίληψης του περιβάλλοντος (όπως το παραθέτει η Houtsonen,2002): 1) το περιβάλλον ως φύση (εκτίµηση, σεβασµός, διατήρηση) 2) το περιβάλλον ως πηγή αγαθών που χρειάζεται κοινή διαχείριση 3) το περιβάλλον ως πρόβληµα που είτε αποφεύγεται είτε λύνεται 4) το περιβάλλον ως σύστηµα που όταν κατανοείται οδηγεί στη λήψη αποφάσεων 5) το περιβάλλον ως ο τόπος που ζούµε, γνωρίζουµε και βελτιώνουµε 6) το περιβάλλον ως βιόσφαιρα στην οποία συνυπάρχουµε µακροπρόθεσµα 7) το περιβάλλον ως κοινότητα στην οποία συµµετέχουµε ενεργά. Τα άτοµα θα πρέπει να µάθουν να προσαρµόζουν οτιδήποτε κάνουν στις συνθήκες που υπαγορεύονται από τη φύση και στα όρια αντοχής της γης. Αντίστοιχα, η γεωγραφική εκπαίδευση θα πρέπει να ενθαρρύνει τους µαθητές να υιοθετούν ένα βιώσιµο τρόπο ζωής και να εργαστούν για τη βιώσιµη ανάπτυξη. Οι δεξιότητες που αναπτύσσονται µέσα από τη γεωγραφική εκπαίδευση και την Π.Ε. πρέπει να ενδυναµώνουν το συναίσθηµα ότι κάτι µπορεί να γίνει και ότι ο καθένας από εµάς µπορεί να ασκήσει µια επιρροή µέσα από τις πράξεις του. Παράλληλα πρέπει να ενδυναµώνεται η πεποίθηση πως µόνο µέσα από µία συλλογικήσυνεργατική προσέγγιση µπορούµε να οδηγηθούµε τόσο σε καλύτερη κατανόηση του περιβάλλοντος όσο και σε αποτελεσµατικότερη δράση προς όφελος του περιβάλλοντος (Houtsonen, 2002). Σύµφωνα πάντα µε τη Houtsonen, η γεωγραφική εκπαίδευση θα έπρεπε να προωθεί τη βιώσιµη ανάπτυξη µε το να παρέχει στους µαθητές: Βασικές γνώσεις για τις οικολογικές, οικονοµικές, κοινωνικές και πολιτιστικές διαστάσεις της βιώσιµης ανάπτυξης εξιότητες και µεθόδους αξιολόγησης και ανάλυσης των αλλαγών του φυσικού, του κατασκευασµένου και του κοινωνικού περιβάλλοντος

5 Κατανόηση των βιώσιµων τρόπων διαβίωσης και της παραγωγής που είναι φιλική προς το περιβάλλον και οικολογική Ικανότητα και προθυµία να εργαστούν για τη βιώσιµη ανάπτυξη στην καθηµερινή τους ζωή υνατότητα δράσης και υιοθέτηση του ρόλου του παγκόσµιου πολίτη που στο όνοµα της βιώσιµης ανάπτυξης εργάζεται για ένα καλύτερο µέλλον σε τοπικό, εθνικό και διεθνές επίπεδο. Παράδειγµα διοχέτευσης της Π.Ε. στο εκπαιδευτικό της σύστηµα αποτελεί η Βρετανία, καθώς προωθεί την Π.Ε. στο πλαίσιο της διδασκαλίας των διαφόρων µαθηµάτων και κυρίως αυτών που συνδέονται µε τις φυσικές επιστήµες (βιολογία, οικολογία, γεωγραφία) (Φλογαΐτη, 2006). Το εθνικό αναλυτικό πρόγραµµα της Γεωγραφίας στην Αγγλία, το 1990, είχε ως βασικό σκοπό την ανάπτυξη του ενδιαφέροντος στους µαθητές και της ευθύνης σχετικά µε το περιβάλλον της γης και το ανθρώπινο περιβάλλον (Catling, 2002). Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 90, κι ενώ έγιναν αλλαγές στη δοµή του αναλυτικού προγράµµατος της Γεωγραφίας, το ενδιαφέρον για την ενσωµάτωση της Π.Ε. στη Γεωγραφία παρέµεινε ισχυρό. Η δήλωση του αναλυτικού προγράµµατος του 2000 αναφέρεται στη σηµασία της Γεωγραφίας µέσα στο πρόγραµµα σπουδών (όπως το παραθέτουν οι Catling, 2002 και Huckle, 2002): «Η Γεωγραφία στο αναλυτικό πρόγραµµα εστιάζει στην κατανόηση και επίλυση των περιβαλλοντικών ζητηµάτων, καθώς και στη βιώσιµη ανάπτυξη. Αποτελεί, επίσης, ένα σηµαντικό σύνδεσµο µεταξύ φυσικών και κοινωνικών επιστηµών». «Τονίζεται ο σηµαντικός ρόλος που διαδραµατίζει η Γεωγραφία στην προώθηση της εκπαίδευσης για τη βιώσιµη ανάπτυξη, καθώς εστιάζει σε βασικές έννοιες, δεξιότητες, κριτικούς συλλογισµούς, στάσεις και αξίες σχετικά µε τα σύνθετα περιβαλλοντικά ζητήµατα» (Catling, 2002). Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση στα νέα Αναλυτικά προγράµµατα σπουδών Με την υλοποίηση από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο των νέων Αναλυτικών Προγραµµάτων Σπουδών (Α.Π.Σ.) και του ιαθεµατικού Ενιαίου Πλαισίου Προγραµµάτων Σπουδών (.Ε.Π.Π.Σ.) για πρώτη φορά η Π.Ε. παρουσιάζεται µε δικό της πρόγραµµα σπουδών στα Προγράµµατα Σχεδιασµού και Ανάπτυξης ιαθεµατικών ραστηριοτήτων. Στο.Ε.Π.Π.Σ. (2002) της Π.Ε. αναφέρεται ότι σκοπός της είναι η συνειδητοποίηση εκ µέρους των µαθητών της σχέσης του ανθρώπου µε το φυσικό και κοινωνικό περιβάλλον του, η ευαισθητοποίησή τους για τα προβλήµατα που συνδέονται µε αυτό και η δραστηριοποίησή τους µέσα από ειδικά προγράµµατα, ώστε να συµβάλουν στη γενικότερη προσπάθεια αντιµετώπισής τους. Ως εκπαιδευτική διαδικασία-δραστηριότητα οδηγεί στη διασαφήνιση εννοιών, την αναγνώριση αξιών, την ανάπτυξη-καλλιέργεια ψυχοκινητικών δεξιοτήτων και στάσεων που είναι απαραίτητες για τη λήψη αποφάσεων και για τη διαµόρφωση κώδικα συµπεριφοράς σχετικά µε τα προβλήµατα που αφορούν στην ποιότητα του περιβάλλοντος σε ατοµικό και σε κοινωνικό επίπεδο. Η έννοια του περιβάλλοντος στην Π.Ε. αντιµετωπίζεται µε την ολιστική του διάσταση. Στη συνέχεια παρατίθενται οι ακόλουθοι γνωστικοί άξονες: Αέρας- Ατµόσφαιρα- Κλιµατικές αλλαγές Νερό Έδαφος

6 άση Βιοποικιλότητα- Η εξαφάνιση των ειδών Ενέργεια Η διαχείριση απορριµµάτων και αποβλήτων Ανθρώπινες δραστηριότητες Ανθρώπινες σχέσεις και αξίες Παράλληλα µε τους γνωστικούς άξονες αναφέρονται και οι γενικοί στόχοι της καθεµιάς θεµατικής ενότητας: Οι µαθητές να κατανοήσουν τη σχέση-αλληλεπίδραση του ανθρώπου µε το φυσικό και κοινωνικό περιβάλλον Να συσχετίζουν αρχές και έννοιες των Φυσικών Επιστηµών µε την καθηµερινή πραγµατικότητα Να εξοικειωθούν µε διαδικασίες και κριτήρια επιστηµονικής µεθοδολογίας Να αναπτύξουν ερευνητική διάθεση, κριτική και δηµιουργική σκέψη για την προσέγγιση και κατανόηση των σύγχρονων περιβαλλοντικών προβληµάτων Να αναπτύξουν κώδικα συµπεριφοράς απέναντι στην οµάδα και στο περιβάλλον Να καλλιεργήσουν ικανότητα λήψης αποφάσεων Να αντιλαµβάνονται τη φύση µέσα από όλες τις αισθήσεις τους Να αξιοποιούν τη σηµειολογία της φύσης Να σέβονται και να προστατεύουν κάθε µορφή ζωής Να ασκηθούν στη σωστή χρήση της τεχνολογίας Να ασκηθούν στην οµαδική εργασία Να αναπτύξουν πνεύµα συνεργασίας και υπευθυνότητας Να σέβονται τις διαφορετικές απόψεις, τον τρόπο ζωής και τη δηµιουργική δράση των άλλων Να αναπτύξουν θετικές στάσεις για την πρόληψη και επίλυση µελλοντικών περιβαλλοντικών προβληµάτων Να συµµετέχουν ενεργά ως υπεύθυνοι πολίτες στη βελτίωση της ποιότητας ζωής ίπλα από τους γνωστικούς άξονες και τους γενικούς στόχους βρίσκονται ορισµένες θεµελιώδεις έννοιες διαθεµατικής προσέγγισης. Πρόκειται για τις µακροέννοιες (Ματσαγγούρας, 2002) που έχουν τα βασικά τους χαρακτηριστικά κοινά σε όλους τους επιστηµονικούς κλάδους, ενώ υφίστανται διαφοροποιήσεις κατά περίπτωση, ώστε να προσαρµόζονται στην ιδιαίτερη φύση του κάθε κλάδου. Αυτές που προτείνονται είναι: αλληλεπίδραση, µεταβολή, ισορροπία, σύστηµα, χώρος, χρόνος, αειφορία, µονάδα, σύνολο, πολιτισµός, προστασία, ταξινόµηση, σεβασµός, εξέλιξη, αισθητική, επικοινωνία και αλληλεγγύη. Στη συνέχεια αναφέρονται οι βασικές αρχές της Π.Ε. σύµφωνα µε τις οποίες πρέπει να σχεδιάζονται και να υλοποιούνται τα προγράµµατα της Π.Ε.: Η διεπιστηµονική και διαθεµατική προσέγγιση του θέµατος-προβλήµατος Η έµφαση στην ενεργό συµµετοχή των µαθητών και τη χρήση ενεργητικών µεθόδων: συζήτηση-αντιπαράθεση απόψεων, έρευνα, κριτική επεξεργασία και δράση Ο προσανατολισµός στην πρόληψη ή επίλυση περιβαλλοντικών θεµάτων ή προβληµάτων Η εστίαση στην αειφόρο διαχείριση και ανάπτυξη του περιβάλλοντος

7 Η εστίαση της προσοχής στην τωρινή και µελλοντική κατάσταση του πλανήτη Η άµεση δράση σε τοπικό επίπεδο µε στόχο µακροχρόνια αποτελέσµατα σε εθνικό και παγκόσµιο επίπεδο Η ευαισθητοποίηση στην ορθολογική χρήση των φυσικών πόρων και την ορθή χρήση της τεχνολογίας Το άνοιγµα του σχολείου στην κοινωνία και τη ζωή Έπειτα προτείνονται κάποιες ενδεικτικές δραστηριότητες µε βάση τις θεµατικές ενότητες και τους στόχους τους. Το σχέδιο εργασίας, η επίλυση προβλήµατος και η µελέτη πεδίου αποτελούν τις προτεινόµενες µεθοδολογικές προσεγγίσεις των θεµάτων. Αυτές οι προσεγγίσεις µπορούν να πλαισιώνονται και µε διάφορες διδακτικές στρατηγικές, όπως: παιχνίδι ρόλων-δραµατοποίηση, κατασκευή εννοιολογικού χάρτη-χάρτη εννοιών, δραστηριότητες και παιχνίδια προσοµοίωσης, ανίχνευση και τροποποίηση των εναλλακτικών ιδεών των µαθητών, πειραµατική µέθοδος, µέθοδος έρευνας µε υποβολή ερωτήσεων, ανάλυση και µελέτη µιας χαρακτηριστικής περίπτωσης, αντιπαράθεση απόψεων κ.ά. Στο τέλος σχετικά µε την αξιολόγηση στην Π.Ε. τα.ε.π.π.σ. (2002) αναφέρονται στην αναγκαιότητά της, καθώς µέσα από αυτή αφενός εκτιµάται η αποτελεσµατικότητα της εκπαιδευτικής πρακτικής και αφετέρου επιδιώκεται η συνεχής βελτίωση των µαθησιακών αποτελεσµάτων. Τα κριτήρια αξιολόγησης µπορεί να είναι: Ο βαθµός επίτευξης των στόχων Η µεθοδολογία που ακολουθήθηκε Η πρωτοτυπία αντιµετώπισης του θέµατος Η διαθεµατική προσέγγιση Το πλήθος, η ετερογένεια και η ποιότητα των πηγών που επιλέχθηκαν Η ικανότητα οργάνωσης και επεξεργασίας δεδοµένων που συγκεντρώθηκαν Η εξαγωγή-τεκµηρίωση των συµπερασµάτων που προέκυψαν από τα στοιχεία, τις µετρήσεις και τα διαγράµµατα Ο βαθµός αξιοποίησης των νέων τεχνολογιών Η σύνθεση της εργασίας Ο βαθµός δυσκολίας του θέµατος και, τέλος, όποια άλλα κριτήρια θεωρεί ο εκπαιδευτικός απαραίτητα Μελετώντας τα.ε.π.π.σ. παρατηρούµε πως ανταποκρίνεται στις σύγχρονες τάσεις της Π.Ε. Μέσα από τη στοχοθεσία της Π.Ε. διαπιστώνουµε την τάση µιας ολιστικής αντιµετώπισης των περιβαλλοντικών θεµάτων-προβληµάτων µέσα από το περιβαλλοντικό, το κοινωνικό, το οικονοµικό και πολιτιστικό πρίσµα. Αυτό αποτελεί ένα στοιχείο που µπορεί να µας οδηγήσει στην εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη. Σε αυτό επίσης συνηγορεί η ύπαρξη της έννοιας της αειφορίας, αειφόρου διαχείρισης και ανάπτυξης του περιβάλλοντος, της ορθολογικής χρήσης των φυσικών πόρων, της αντιµετώπισης κοινωνικών προβληµάτων, της διάκρισης των διαφορετικών πολιτισµών και της αναφοράς σε οικονοµικούς παράγοντες (.Ε.Π.Π.Σ., 2002). Επιβεβαιώνεται λοιπόν η άποψη ότι σε σχέση µε τη σχολική πρακτική, η εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη µπορεί µεταξύ άλλων να συµπεριλάβει αντικείµενα όπως η Π.Ε., χωρίς αυτό να σηµαίνει και την αποδυνάµωσή της (Γεωργόπουλος, 2004). Οι µεθοδολογικές προσεγγίσεις που προτείνονται παραπέµπουν σε ένα ευρύ πλαίσιο προτάσεων όπου ο µαθητής και ο εκπαιδευτικός εµπλέκονται σε µια συνεχή διαδικασία αναζήτησης, προσέγγισης και σύνθεσης της γνώσης (Λουκέρης, 2005).

8 Η Γεωγραφία στα νέα Αναλυτικά προγράµµατα σπουδών Μέχρι το 2000 δεν υπήρχε στην Ελλάδα ενιαίο πρόγραµµα σπουδών των µαθηµάτων. Τα επιµέρους αναλυτικά προγράµµατα κάθε τάξης καταρτίζονταν από επιτροπές εκπαιδευτικών όλων των βαθµίδων, µεταξύ των οποίων δεν υπήρχε καµία συνεργασία. Αποτέλεσµα αυτού του γεγονότος ήταν να µην υπάρχει δοµή, οργάνωση και συνέχεια µεταξύ των αναλυτικών προγραµµάτων των τάξεων. Συγκεκριµένα για το µάθηµα της Γεωγραφίας δεν υπήρξε ποτέ ένα ολοκληρωµένο πρόγραµµα σπουδών µε αποτέλεσµα την άγνοια των σηµερινών Ελλήνων για θέµατα που αφορούν την Ελλάδα και τη θέση της στον κόσµο (Καλαϊτζίδης, 1999). Παράλληλα οι σύγχρονες τάσεις από το χώρο της παιδαγωγικής, της επιστήµης της Γεωγραφίας και από αυτόν της ιδακτικής της Γεωγραφίας οδήγησαν στη δηµιουργία ενός νέου προγράµµατος σπουδών του µαθήµατος (Κατσίκης, 2002). Με απόφαση του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και µετά από ανάθεση µία οµάδα εκπαιδευτικών συνέταξε το νέο πρόγραµµα σπουδών της Γεωγραφίας για το ηµοτικό Σχολείο. Στα τέλη του 1998, η οµάδα παράδωσε το νέο πρόγραµµα, το οποίο δηµοσιεύτηκε επίσηµα σε ΦΕΚ το Στο εκσυγχρονισµένο και ενιαίο πρόγραµµα σπουδών της Γεωγραφίας αναφέρονται οι σκοποί, οι θεµατικοί άξονες και η διδακτική µεθοδολογία του µαθήµατος σύµφωνα µε τις νέες τάσεις. Στις τέσσερις πρώτες τάξεις του ηµοτικού σχολείου η Γεωγραφία εντάσσεται στο µάθηµα της Μελέτης του Περιβάλλοντος. Στην Ε τάξη διδάσκεται Γεωγραφία της Ελλάδας και στην ΣΤ τάξη διδάσκεται Γεωγραφία των ηπείρων µε έµφαση στην Ευρώπη. Οι σκοποί που επιδιώκονται, µέσα από τη διδασκαλία της Γεωγραφίας στο ηµοτικό είναι οι ακόλουθοι: Η γνωριµία µε το φυσικό περιβάλλον και η παρατήρηση της γεωγραφικής κατανοµής των ανθρώπων και των δραστηριοτήτων τους. Η µελέτη των αλληλεπιδράσεων και αλληλεξαρτήσεων που αναπτύσσονται µεταξύ του φυσικού περιβάλλοντος και των ανθρώπων. Η αναγνώριση της σηµασίας που έχει η ορθολογική διαχείριση του περιβάλλοντος. Η ευαισθητοποίηση για τα µεγάλα προβλήµατα που αντιµετωπίζει σήµερα η ανθρωπότητα και η ανάπτυξη των απαραίτητων στάσεων για κατανόηση, αποδοχή, επικοινωνία, συνεργασία και αλληλεγγύη µε τους άλλους λαούς. Η υιοθέτηση στάσεων και συµπεριφορών που θα επιτρέψουν στους µαθητές να ενταχθούν οµαλά και δηµιουργικά στο φυσικό και κοινωνικό-πολιτιστικό τους περιβάλλον. Η ανάπτυξη ικανοτήτων και δεξιοτήτων σχετικών µε: Τη χρήση λεκτικών, ποσοτικών και συµβολικών µορφών δεδοµένων (κείµενα, εικόνες, γραφήµατα, πίνακες, διαγράµµατα και χάρτες). Την εφαρµογή µεθόδων συναφών µε τη φύση του µαθήµατος, όπως η παρατήρηση του χώρου, η χαρτογράφηση, η ερµηνεία στατιστικών δεδοµένων και η αναζήτηση και επεξεργασία πληροφοριών από διάφορες πηγές. Την επικοινωνία και τις πρακτικές και κοινωνικές δεξιότητες µε στόχο την έρευνα γεωγραφικών θεµάτων και την επίλυση συγκεκριµένων προβληµάτων.

9 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Από τη διερεύνηση του βιβλίου του µαθητή της Γεωγραφίας (ΟΕ Β 2002), προέκυψε πώς η κατηγορία των περιβαλλοντικών προβληµάτων συγκέντρωσε τις περισσότερες αναφορές, ακολούθησε η κατηγορία των ανθρώπινων επεµβάσεων στο περιβάλλον και τέλος οι λιγότερες αναφορές εντοπίστηκαν στην κατηγορία που αφορούσε την προστασία του περιβάλλοντος. Στα σηµεία του βιβλίου που αναφέρονται περιβαλλοντικά προβλήµατα αναζητούνται οι αιτίες τους, καθώς υπάρχουν ερωτήσεις όπως η ακόλουθη: «Ποιες δραστηριότητες του ανθρώπου προκάλεσαν το πρόβληµα;» και προτάσεις όπως: «Η επέµβαση του ανθρώπου στη φύση, τα τελευταία 50 χρόνια, έχει προκαλέσει µεγάλες καταστροφές». Οι µαθητές µπορούν να προχωρήσουν σε διερεύνηση και ανάλυση αυτών των προβληµάτων, να τα συνδέσουν µε ανθρώπινες δραστηριότητες και να κατανοήσουν ότι πρόκειται για αποτελέσµατα αυτών των δραστηριοτήτων. Παρόλα αυτά δεν τονίζεται ιδιαίτερα ο παγκόσµιος χαρακτήρας των περιβαλλοντικών προβληµάτων και δε γίνεται αναφορά στην υπερθέρµανση του πλανήτη λόγω του φαινοµένου του θερµοκηπίου, στις κλιµατικές αλλαγές κ.ά. Είναι όµως εµφανής η ανησυχία για την υποβάθµιση του φυσικού περιβάλλοντος. Παρά το γεγονός αυτό στην κατηγορία της προστασίας του περιβάλλοντος δεν υπάρχουν αναφορές που να σχετίζονται µε την ατοµική και συλλογική δράση που θα έχει ως στόχο την προστασία του περιβάλλοντος. Μόνο σε κάποιο σηµείο γίνεται λόγος για «κάποιες οργανώσεις που ασχολούνται µε την προστασία του περιβάλλοντος» και πιθανά αφορά τις µη κυβερνητικές οργανώσεις. Οι αναφορές στις ανθρώπινες επεµβάσεις στο περιβάλλον είναι αρκετές και σχετίζονται µε τις αρνητικές επιπτώσεις που έχουν στο περιβάλλον κάποιες ανθρώπινες δραστηριότητες. Τις περισσότερες βέβαια φορές τονίζονται περισσότερο τα οφέλη που έχει ο άνθρωπος από αυτές τις δραστηριότητες (τουρισµός, βιοµηχανική παραγωγή, αγροτική παραγωγή). Οι αναφορές στην αειφορία που υπάρχουν στο βιβλίο του µαθητή και στο βιβλίο του δασκάλου παραπέµπουν στην ανθρωποκεντρική προσέγγιση της αειφορίας (ήπια αειφορία), καθώς έχουν δύο από τα βασικά χαρακτηριστικά της: α) η ήπια αειφορία ταυτίζει την οικονοµική ανάπτυξη µε την οικονοµική µεγέθυνση και σε αυτό το πλαίσιο συνδιαλέγεται µε την περιβαλλοντική προστασία και β) δίνουν στην αειφορία µια στενή ερµηνεία, η οποία έχει σχέση µε την τεχνοκεντρική παράµετρο του περιβάλλοντος δίνοντας έµφαση στην προστασία των φυσικών πόρων (Φλογαΐτη, 2006). Συµπερασµατικά διαπιστώνεται πως το «πρασίνισµα» του αναλυτικού προγράµµατος του µαθήµατος ισχύει και για το περιεχόµενο του βιβλίου του µαθητή, καθώς εντοπίζονται πολλά στοιχεία σχετικά µε την Π.Ε. Αυτά τα στοιχεία µπορούν να αποτελέσουν την αφετηρία, καθώς παρέχουν αρκετό υλικό, για την οργάνωση δραστηριοτήτων από τους µαθητές. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Αναγνωστόπουλος, Ε. (2001), Η Περιβαλλοντική ιάσταση στη ιδασκαλία του Μαθήµατος της Γεωγραφίας. Αξιολόγηση των Προγραµµάτων Σπουδών, ιδακτορική ιατριβή, Τµήµα ΦΠΨ, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Αθήνα. Γεωργόπουλος, Α. (2004), «Περιβαλλοντική Εκπαίδευση: Μερικά κοµβικά ζητήµατα/προκλήσεις µπροστά στον 21 ο αιώνα», Σύγχρονη Εκπαίδευση, τ.134, Catling, S. (2002), Environmental Geography in English Primary Education, In: Proceedings of the Commission on Geographical Education, Regional Conference of the

10 International Geographical Union, Durban, Republic of South Africa, 1-4 August, διαθέσιµο στο δικτυακό τόπο: Commission on Geographical Education-International Geographical Union, (1992 &2005), The International Charter on Geographical Education, διαθέσιµο στο δικτυακό τόπο: (20/9/2006). Επισκοποπούλου, Κ. (1989), «Η συµβολή των διαφόρων µαθηµάτων σε προγράµµατα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης», Σύγχρονη Εκπαίδευση, τ.45, Houtsonen, L. (2002), Education for Sustainable Living, In: Proceedings of the Commission on Geographical Education, Regional Conference of the International Geographical Union, Durban, Republic of South Africa, 1-4 August, διαθέσιµο στο δικτυακό τόπο: Huckle, J. (1999), Συνέντευξη µε τον John Huckle, Για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, τεύχος 17-18, µτφρ. Β. Τσαλίκη, αποµαγνητοφώνηση αγγλικού κειµένου P. Sixsmith. Huckle, J. (2002), Reconstructing Nature: Towards a Geographical Education for Sustainable Development, Geography, 87(1), pp.64-72, διαθέσιµο στο δικτυακό τόπο: (15/6/2006). Καλαϊτζίδης,. (1999), Σχολική Γεωγραφία και Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Η Συµβολή της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στη Γεωγραφία, ιδακτορική ιατριβή, Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης, ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης, Αλεξανδρούπολη. Κατσίκης, Α. (1992), «Γεωγραφική παιδεία και σχολική Γεωγραφία Καταγραφή συµπτωµάτων και αιτίων της κρίσης στον τοµέα Γεωγραφική Εκπαίδευση», Σύγχρονη Εκπαίδευση, τ.64, Κατσίκης, Α. (1999), ιδακτική της Γεωγραφίας, Τυπωθήτω- Γιώργος αρδανός, Αθήνα. Κλωνάρη, Αικ. (2001), Κριτική Θεώρηση του νέου Αναλυτικού Προγράµµατος Γεωγραφίας στο ηµοτικό Σχολείο, στο Π. Κόκκοτας και Ι. Βλάχος (επιµ.), Η ιδασκαλία των Φυσικών Επιστηµών στις αρχές του 21 ου αιώνα Προβλήµατα και Προοπτικές, Ε ΙΦΕ, Γρηγόρης, Αθήνα. Λαµπρινός, Ν. (1999), «Γεωγραφική Εκπαίδευση: Μια πρόκληση για την ελληνική πραγµατικότητα του 21 ου αι.», Σύγχρονη Εκπαίδευση, τ.104, Λουκέρης,. (2005), Περιβαλλοντική Εκπαίδευση: Θεωρία και Πράξη, Αθήνα. Ματσαγγούρας, Η. (2002), Η ιαθεµατικότητα στη Σχολική Γνώση, Γρηγόρης, Αθήνα. ΥΠΕΠΘ- ΠΙ, (2002), Γνωρίζω την Ελλάδα Γεωγραφία Ε ηµοτικού, ΟΕ Β, Αθήνα. ΥΠΕΠΘ- ΠΙ, (2002), ιαθεµατικό Ενιαίο Προγραµµάτων Σπουδών ( ΕΠΠΣ) Αναλυτικά Προγράµµατα Σπουδών Υποχρεωτικής Εκπαίδευσης, Τόµος Β, Αθήνα. UNESCO (1999), Εκπαίδευση: Ο Θησαυρός που κρύβει µέσα της Έκθεση της ιεθνούς Επιτροπής για την Εκπαίδευση στον 21 ο αιώνα (προεδρία Ζ. Ντελόρ), Gutenberg, Αθήνα. Φλογαΐτη, Ε. (2006), Εκπαίδευση για το Περιβάλλον και την Αειφορία, Ελληνικά Γράµµατα, Αθήνα.

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ 1. Σκοπός της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Σύµφωνα µε το Ν.1892/90 και τις αντίστοιχες Εγκυκλίους, η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση αποτελεί τµήµα των προγραµµάτων των σχολείων της

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η έννοια της ανακύκλωσης» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) 1. 9 Εκπαιδευτική χρήση βασικών εργαλείων πληροφορικής, πολυµεσικών εργαλείων και του διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η γη από το διάστηµα» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΕΝΤΥΠΟ Α ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Ιώ Παπαδηµητρίου 757 Σηµείωση: Θα πρέπει εδώ να σηµειωθεί ότι στην προσχολική αγωγή δε συνηθίζεται

Διαβάστε περισσότερα

αειφορία και περιβάλλον

αειφορία και περιβάλλον ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Αειφορία και Περιβάλλον ΠΟΜ 215 Ι ΑΡΧΕΣ ΑΕΙΦΟΡΙΑΣ http://www.evangelosakylas.weebly.com Ευάγγελος Ακύλας Αειφορία

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Μάμαη Δίκτυο 3α, ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ Αθήνα // τηλ.-φαξ: SOS // Μάμαη 210 8228795 3α, Αθήνα // e-mail: // τηλ.-φαξ: schools@medsos.gr 210 8228795

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφοριακή Αγωγή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2

Κυκλοφοριακή Αγωγή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 Κυκλοφοριακή Αγωγή Πρόγραµµα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ιαθεµατική προσέγγιση ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΘΗΝΑΣ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΑΝΙΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 1) Γενικά Στοιχεία άσκαλοι:

Διαβάστε περισσότερα

2007 δράσης 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2007 δράσης 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Εφαρµογή Μεθοδολογίας Υλοποίησης Η µεθοδολογία που χρησιµοποιήθηκε είναι η µεθοδολογία του ερευνητικού προγράµµατος Ο ΥΣΣΕΑΣ. Με βάση αυτό σχεδιάστηκαν τέσσερις τηλεδιασκέψεις. Τα στάδια υλοποίησης των

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

1.1 Περιβαλλοντική Εκπαίδευση ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερο γίνεται λόγος για την οικολογική κρίση και τα περιβαλλοντικά προβλήµατα που αντιµετωπίζει ο πλανήτης µας. Το περιβάλλον ζωτικός χώρος ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΔΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ (Π.Ε.Α.Α.) Παραγωγικές Διαδικασίες & Υγεία

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΔΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ (Π.Ε.Α.Α.) Παραγωγικές Διαδικασίες & Υγεία ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΔΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ (Π.Ε.Α.Α.) Παραγωγικές Διαδικασίες & Υγεία Δήµητρα Σπυροπούλου Επίτιµη Σύµβουλος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου H Ε.Α.Α. µετεξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών (ΑΠΣ) Curriculum Γεωλογίας - Γεωγραφίας Κική Μακρή, Γεωλόγος M.Sc Υπ. Διδάκτορας Διδασκαλίας της Γεωλογίας kmakri@geo.auth.gr Η δομή του Ελληνικού Εκπαιδευτικού Συστήματος Η

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1. Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1. Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1 Όνομα Εκπαιδευτικού: Θεοδοσία Βασιλείου Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής: Ανάληψη

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012

Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Μελέτη Πεδίου-Ορισμός Οι μελέτες πεδίου αναφέρονται σε προσχεδιασμένες δραστηριότητες των μαθητών/τριών που πραγματοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Τα ταξίδια και οι περιπέτειες του Μεγάλου Αλεξάνδρου

Τα ταξίδια και οι περιπέτειες του Μεγάλου Αλεξάνδρου ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο Μέγας Αλέξανδρος και τις εκστρατείες του» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Τόπος Που Ζω» Παράδειγµα Αξιοποίησης του ιαδικτύου σε Σχέδιο Εργασίας στα Πλαίσια του Μαθήµατος της Γεωγραφίας

«Ο Τόπος Που Ζω» Παράδειγµα Αξιοποίησης του ιαδικτύου σε Σχέδιο Εργασίας στα Πλαίσια του Μαθήµατος της Γεωγραφίας 4ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ- ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ 1 «Ο Τόπος Που Ζω» Παράδειγµα Αξιοποίησης του ιαδικτύου σε Σχέδιο Εργασίας στα Πλαίσια του Μαθήµατος της Γεωγραφίας Βάια Μανώλη ιευθύντρια 6/θ ηµοτικού Σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού.

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. 1.ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Συγγραφέας: Μποζονέλου Κωνσταντίνα 1.1.Τίτλος διδακτικού σεναρίου Οι τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΘΗΝΑ 2000 Σύνταξη

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟ ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ (ΣΕΠ)

ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟ ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ (ΣΕΠ) ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟ ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ (ΣΕΠ) 1. Σκοπός της διδασκαλίας του µαθήµατος Ο Σχολικός Επαγγελµατικός Προσανατολισµός (ΣΕΠ) στοχεύει να βοηθήσει

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Επιχειρηµατολογίας µε τη Χρήση του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Ανάπτυξη Επιχειρηµατολογίας µε τη Χρήση του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή ΠΙΛΟΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΜΑΘΗΣΙΑΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ Ανάπτυξη Επιχειρηµατολογίας µε τη Χρήση του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γιαννάκης Βασιλειάδης Εκπαιδευτικός Υποψήφιος ιδάκτορας Ανάπτυξη Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ: Οι Υπουργοί Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων

ΠΡΟΣ: Οι Υπουργοί Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ Β, ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ -----

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Δια βίου Εκπαίδευση και διάγνωση επιμορφωτικών αναγκών: Μια σχεδιασμένη παρέμβαση για την ενίσχυση των δυνάμεων της εργασίας H ΔΒΜ προϋποθέτειτοστρατηγικόσχεδιασμό,

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης

Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης Δρ. Χαράλαμπος Μουζάκης Διδάσκων Π.Δ.407/80 Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Στόχοι ενότητας Το λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Α ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) EΣΠΕΡΙΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση

Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Π Α Ι Α Γ Ω Γ Ι Κ Ο Τ Μ Η Μ Α Η Μ Ο Τ Ι Κ Η Σ Ε Κ Π Α Ι Ε Υ Σ Η Σ Μ Ε Τ Α Π Τ Υ Χ Ι Α Κ Ο Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Π Λ Η Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Η Σ Τ Η Ν Ε Κ Π Α Ι Ε Υ Σ Η Ι ΑΣΚΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Προηγµένες

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14 Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14 Μετά από σχετική εισήγηση του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (πράξεις 24/2013 και 32/2013 του.σ.) σας αποστέλλουµε

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΟΙ ΟΧΤΩ ΠΥΛΕΣ

ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΟΙ ΟΧΤΩ ΠΥΛΕΣ ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΟΙ ΟΧΤΩ ΠΥΛΕΣ http://www.teachernet.gov.uk/sustainableschools/ Μετάφραση από τα αγγλικά: Ειρήνη Λυμπέρη ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ; Η αειφόρος

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η παρούσα έρευνα έχει σκοπό τη συλλογή εμπειρικών δεδομένων σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΦΛΩΡΙΝΑ 2014 1 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ : «ΣΕΡΓΙΑΝΙ ΣΤΟΥΣ ΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑΣ» ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ : ΠΟΥΓΑΡΙ ΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ανανεώσιµες πηγές ενέργειας» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Μέτρο 2.6: Προγράμματα Προστασίας Περιβάλλοντος & Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (Ενέργεια: 2.6.1) Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Το παρόν Μέτρο έχει οριζόντια δομή και διατρέχει όλες τις βαθμίδες

Διαβάστε περισσότερα

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α 5. PERIEXOMENA/2012:4. TEXNIKHS 8/2/12 11:03 PM Page 120 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ.................................................................................. 5 ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΕΚΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού του Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ Κριτήρια αξιολόγησης θέµατος ελεύθερης ανάπτυξης & Οδηγίες Βαθµολόγησης Κλάδος ΠΕ60-70 Εισαγωγή Στη διεθνή ερευνητική πρακτική χρησιµοποιούνται, συνήθως, δύο µέθοδοι αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΜΕΡΟΣ Α Οι προτεραιότητες στα Νέα Αναλυτικά Προγράμματα Λειτουργική Ανάλυση (copyright: Μαίρη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΚΑΙ ΑΝΟΙΚΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΘΕΜΑΤΑ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΑΘΗΝΑ 2000 12 Η συγγραφική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. ρ. Χρυσάνθη Κάτζη Frederick Research Centre

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. ρ. Χρυσάνθη Κάτζη Frederick Research Centre ΕΙΣΑΓΩΓΗ ρ. Χρυσάνθη Κάτζη Frederick Research Centre Η σύγχρονη εποχή παρά την πρόοδο που τη χαρακτηρίζει στον τοµέα της τεχνολογίας και της επιστήµης µε σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας της ζωής του ανθρώπου,

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή του Σχολικού Κήπου στο αειφόρο σχολείο

Η συμβολή του Σχολικού Κήπου στο αειφόρο σχολείο Η συμβολή του Σχολικού Κήπου στο αειφόρο σχολείο Δήμητρα Σωτηροπούλου Δρ Γεωπονικών Επιστημων Διευθύντρια 1 ου ΕΠΑΛ Χαλανδρίου ΚΠΕ Δραπετσώνας 29 Νοεμβρίου 2013 ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαίδευση και το σχολείο παίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Σε αυτή την ενότητα θα συνοψίσουµε τα σηµαντικότερα συµπεράσµατα που προκύπτουν από τις αναλύσεις που παρουσιάστηκαν παραπάνω και θα δοθούν κάποιες προτάσεις. 5.1 Συζήτηση Αντιµετωπίζουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου»

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΜΠΙΛΙΟΥΡΗ ΑΡΓΥΡΗ 2011 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ «ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΝΟΣ ΑΓΓΕΙΟΥ» ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Αγωγοί και µονωτές» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο)

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) 698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) Το γνωστικό αντικείμενο του Τμήματος Το περιεχόμενο σπουδών του τμήματος «Οικολογίας & Περιβάλλοντος» με έδρα τη Ζάκυνθο καλύπτει το γνωστικό

Διαβάστε περισσότερα

AQUA 2010 Εκπαιδευτικά προγράµµατα Αναπτυξιακής Εκπαίδευσης για τις Κλιµατικές Αλλαγές και τη Φτώχεια ήµητρα Ντιρογιάννη Υπεύθυνη Αναπτυξιακής

AQUA 2010 Εκπαιδευτικά προγράµµατα Αναπτυξιακής Εκπαίδευσης για τις Κλιµατικές Αλλαγές και τη Φτώχεια ήµητρα Ντιρογιάννη Υπεύθυνη Αναπτυξιακής AQUA 2010 Εκπαιδευτικά προγράµµατα Αναπτυξιακής Εκπαίδευσης για τις Κλιµατικές Αλλαγές και τη Φτώχεια ήµητρα Ντιρογιάννη Υπεύθυνη Αναπτυξιακής Εκπαίδευσης H ActionAid είναι ένας διεθνής αναπτυξιακός οργανισµός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Μαρούσι, 8-9 -2011 Αριθ. Πρωτ. :101837 /Γ2 Βαθµός Προτερ.: ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Πανεπιστήμιο Αιγαίου Πανεπιστήμιο Αιγαίου Δομή Απασχόλησης και Σταδιοδρομίας Γραφείο Διασύνδεσης ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΑΠΟΦΟΙΤΟΥ ΚΑΙ ΤΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ Τμήμα Τίτλος Απόφοιτου: Αντικείμενο του τμήματος: Κατευθύνσεις

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος Ανάπτυξη: Πρασινίζουμε τα σχολεία μας, βελτιώνουμε την ποιότητα ζωής μας

Αειφόρος Ανάπτυξη: Πρασινίζουμε τα σχολεία μας, βελτιώνουμε την ποιότητα ζωής μας ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ: Αειφόρος Ανάπτυξη: Πρασινίζουμε τα σχολεία μας, βελτιώνουμε την ποιότητα ζωής μας - Ομάδα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου - Ομάδα εργασίας για προώθηση του

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χαράλαµπος Βρασίδας www.cardet.org www.unic.ac.cy info@cardet.org Ανασκόπηση Σύγχρονες τάσεις Στοιχεία από ΕΕ Προκλήσεις Χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδεση της σχολικής Φυσικής Αγωγής και των σχολικών δραστηριοτήτων µε δραστηριότητες σε φυσικό περιβάλλον

Σύνδεση της σχολικής Φυσικής Αγωγής και των σχολικών δραστηριοτήτων µε δραστηριότητες σε φυσικό περιβάλλον Σύνδεση της σχολικής Φυσικής Αγωγής και των σχολικών δραστηριοτήτων µε δραστηριότητες σε φυσικό περιβάλλον ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φυσικής Αγωγής ιπλή εκπαιδευτική λειτουργία των δραστηριοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Concept Mapping: H Βασισµένη στον Η/Υ ηµιουργία Εννοιολογικών Χαρτών και η ιδακτική Αξιοποίησή τους.

Concept Mapping: H Βασισµένη στον Η/Υ ηµιουργία Εννοιολογικών Χαρτών και η ιδακτική Αξιοποίησή τους. 4ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ - ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ 1 Concept Mapping: H Βασισµένη στον Η/Υ ηµιουργία Εννοιολογικών Χαρτών και η ιδακτική Αξιοποίησή τους. Κωνσταντίνα Στούµπου Ανωτάτη Σχολή Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Στόχοι του Προγράμματος Ο γενικός στόχος του προγράμματος είναι η ανάπτυξη επιστημονικής γνώσης στη θεωρία και στην εφαρμογή των ψυχολογικών και κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Ο/Η κάθε εκπαιδευτικός µπορεί να επιλέξει να ακολουθήσει το προτεινόµενο πρόγραµµα, ή να το διαµορφώσει ανάλογα µε το πώς επιθυµεί και ταιριάζει στις ανάγκες και τις δυνατότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου»

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» 6/Θ ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΙΤΡΟΥΣ ΠΙΕΡΙΑΣ Μαρία Υφαντή (ΠΕ 11) Δαμιανός Τσιλφόγλου (ΠΕ 20) Θέμα: Μύθοι Αισώπου και διδαχές του Τάξη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ Περιεχόµενα 7 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α Η ΠΑΙ ΑΓΩΓΟΥΣΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ... 17 Το αντικείµενο της Παιδαγωγικής, η παιδαγωγούσα διδασκαλία, ο ρόλος της ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και σχετικές υπηρεσίες για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

ΘΕΜΑ: Ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και σχετικές υπηρεσίες για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ----- Ταχ. Δ/νση: Ανδρέα Παπανδρέου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη

Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη www.kpe-thess.gr www.facebook.com/kpethess Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη ΚΠΕ Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου Χ. Αθανασίου - Ε. Παπαδημητρίου - Ν. Ριφάκη - Γ. Σλαυκίδης Π. Τσολακίδου - Γ. Υφαντής

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα. Γ Λυκείου. Τίτλος: «Κοινωνικές Αξίες»

Νεοελληνική Γλώσσα. Γ Λυκείου. Τίτλος: «Κοινωνικές Αξίες» Π.3.2.1 Εκπαιδευτικά σενάρια και μαθησιακές δραστηριότητες, σύμφωνα με συγκεκριμένες προδιαγραφές, που αντιστοιχούν σε 30 διδακτικές ώρες ανά τάξη Νεοελληνική Γλώσσα Γ Λυκείου Τίτλος: «Κοινωνικές Αξίες»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 Όνομα Εκπαιδευτικού: Νικολάου Χριστιάνα Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείο Τίμης Τάξη: Α Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής του σχολείου: Οι καταναλωτικές

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Τα ερωτήματα που προκύπτουν από την εισαγωγή της Φυσικής στην Α γυμνασίου είναι :

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αρχανών- Ρούβα- Γουβών. Εθνικό Θεματικό Δίκτυο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Τουρισμός και Περιβάλλον»

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αρχανών- Ρούβα- Γουβών. Εθνικό Θεματικό Δίκτυο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Τουρισμός και Περιβάλλον» Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αρχανών- Ρούβα- Γουβών Εθνικό Θεματικό Δίκτυο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Τουρισμός και Περιβάλλον» Ίδρυση Δικτύου «Τουρισμός και περιβάλλον» Με την απόφαση 3927/17/17-4-2006

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) Περιγραφή του περιεχομένου της ενότητας.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) Περιγραφή του περιεχομένου της ενότητας. Α/Α ΣΤΟΧΟΙ (επιθυμητές γνώσεις-δεξιότητες-ικανότ ητες) ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ (Τίτλοι) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ (ενδεικτικά σε ώρες) Το Πρόγραμμα πιστοποιήθηκε από την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΕΡΓΟ. Κωδικός Έργου σε Επιτροπή Ερευνών/ΕΛΚΕ του ΑΠΘ : 90714 ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΕΡΓΟ. Κωδικός Έργου σε Επιτροπή Ερευνών/ΕΛΚΕ του ΑΠΘ : 90714 ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ 1 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΕΡΓΟ Άνθρωποι του Κάτω Κόσµου: ιδεολογίες και πολιτικές διακρίσεων, αποκλεισµού και διώξεων στη σύγχρονη εποχή. Ιστορικό ανθολόγιο και εκπαιδευτικός οδηγός. People of the Underworld: ideologies

Διαβάστε περισσότερα

Προγράµµατα άσκησης και υγείας. Θεοδωράκης Γιάννης Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας

Προγράµµατα άσκησης και υγείας. Θεοδωράκης Γιάννης Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Προγράµµατα άσκησης και υγείας Θεοδωράκης Γιάννης Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Θέµατα που θα αναπτυχθούν Ποια είναι τα θεωρητικά σηµεία που πρέπει να λαµβάνονται υπόψη για θέµατα παρεµβάσεων και συµπεριφορών

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ

ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ELAICH - Educational linkage approach in cultural heritage 23 & 24 Φεβρουαρίου 2010 Moonrise 23/6/2005, Cape

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Θεματικές ενότητες για τις εισαγωγικές εξετάσεις του Μεταπτυχιακού Προγράμματος του Παιδαγωγικού

Διαβάστε περισσότερα

Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση 1

Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση 1 Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση Το τελικό στάδιο της πρώτης φάσης του Προγράµµατος του Φορέα για την Αξιολόγηση στο Πλαίσιο της Συνεκπαίδευσης περιλάµβανε µια συζήτηση και κατόπιν επεξήγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ 2011 ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Τα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 Οι εισηγήσεις, που παρουσιάζονται πιο κάτω είναι ενδεικτικές και δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΩΝ - ΡΑΣΕΩΝ

ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΩΝ - ΡΑΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΗΜΟΣ ΑΡΧΑΝΩΝ ΑΣΤΕΡΟΥΣΙΩΝ ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΩΝ - ΡΑΣΕΩΝ ΗΜΟΥ ΑΡΧΑΝΩΝ ΑΣΤΕΡΟΥΣΙΩΝ ΕΤΟΥΣ 2012 ΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2011 1 ΤΟ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ & ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ Αποστολή του ήµου Αρχανών - Αστερουσίων,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL. Αγαπητοί φίλοι και φίλες,

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL Αγαπητοί φίλοι και φίλες, Αποτελεί κοινή διαπίστωση πως η κρίση που βιώνει η χώρα

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικά Προγράμματα Διεθνών Οργανισμών και Πρωτοβουλιών

Εκπαιδευτικά Προγράμματα Διεθνών Οργανισμών και Πρωτοβουλιών Universities 4 EU Αθήνα, 21 Μαρτίου 2015 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Εκπαιδευτικά Προγράμματα Διεθνών Οργανισμών και Πρωτοβουλιών Βέρα Δηλάρη Education expert veradil61@gmail.com Παγκόσμιοι Αναπτυξιακοί Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή:

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή: ΕΥΤΕΡΑ * Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό, είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να αναπτύσσονται,

Διαβάστε περισσότερα

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα.

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα. Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν δημιουργικά

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση. Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά

Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση. Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση 1 Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά 2 Περιεχόμενο παρουσίασης: Παρούσα κατάσταση-ελλείψεις-ανάγκες Μεθοδολογίες μάθησης συμβατές

Διαβάστε περισσότερα

Γκαραγκάνη Αγγελική, kikigarag@gmail.com Φούκα Παρασκευή pfouka@sch.gr. 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου «Γνωρίζω τη Μινωϊκή Κρήτη»

Γκαραγκάνη Αγγελική, kikigarag@gmail.com Φούκα Παρασκευή pfouka@sch.gr. 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου «Γνωρίζω τη Μινωϊκή Κρήτη» 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου «Γνωρίζω τη Μινωϊκή Κρήτη» Κεφάλαιο: Μινωϊκός πολιτισµός (Ιστορία Γ ηµοτικού) Ενότητες: Το ανάκτορο της Κνωσού Καθηµερινή ζωή των Μινωϊτών Η τέχνη των Μινωϊτών 2. Εµπλεκόµενες

Διαβάστε περισσότερα

2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020

2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020 ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ 2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020 Απρίλιος 2013 Στόχος της Εγκυκλίου

Διαβάστε περισσότερα

Ο Κόσµος µας σαν Σήµερα!

Ο Κόσµος µας σαν Σήµερα! Πρόγραμμα Ευέλικτης Ζώνης Ο Κόσµος µας σαν Σήµερα! Τάξη: Ε Δημοτικού Διδακτικό έτος: 2012-2013 Εισαγωγή Κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας προκύπτουν ερωτήματα και προβληματισμοί των μαθητών

Διαβάστε περισσότερα