Για την εκπαίδευση των νέων γιατρών. Ένα θέμα εν πολλοίς ξεχασμένο. Γεώργιος Νικ. Σχορετσανίτης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Για την εκπαίδευση των νέων γιατρών. Ένα θέμα εν πολλοίς ξεχασμένο. Γεώργιος Νικ. Σχορετσανίτης"

Transcript

1 1 Για την εκπαίδευση των νέων γιατρών. Ένα θέμα εν πολλοίς ξεχασμένο. Γεώργιος Νικ. Σχορετσανίτης

2 2

3 3 Για την εκπαίδευση των νέων γιατρών. Ένα θέμα εν πολλοίς ξεχασμένο. Του Γεωργίου Νικ. Σχορετσανίτη Ποιος ασχολείται σήμερα άραγε, με το εκπαιδευτικό πρόγραμμα των νέων γιατρών στα νοσοκομεία μας; Τα υπεύθυνα υπουργεία Παιδείας και Υγείας, οι κατά τόπους ιατρικοί σύλλογοι, οι σχετικές επιστημονικές εταιρείες, οι επιστημονικές επιτροπές των νοσοκομείων, η κάθε Κλινική ή Τμήμα που είναι εξουσιοδοτημένα για αυτό το έργο, ο ίδιος ο ασκούμενος γιατρός κατά μόνας, ή κάποιος άλλος; Είναι ένα ερώτημα που οφείλει να πλανάται σε συνεχή βάση όχι μόνο στη χώρα μας, αλλά και σε πολλές άλλες. Στη δεκαετία του 1890, στην αντίπερα όχθη του Ατλαντικού, ο Sir William Osler ( ) που σήμερα θεωρείται κάτι σαν ημίθεος στην αμερικανική τουλάχιστον ιατρική, δημιούργησε και εισήγαγε στο γνωστό νοσοκομείο Hopkins ένα νέο σύστημα για την εκπαίδευση των γιατρών μετά την αποφοίτησή τους από την ιατρική σχολή. Το συγκεκριμένο σύστημα, απαιτούσε από τους νέους γιατρούς να διαμένουν στο νοσοκομείο με πλήρη απασχόληση, χωρίς αμοιβή, μερικές φορές για πολλά συνεχόμενα χρόνια, κι όλα αυτά για να μάθουν σε ικανοποιητικό επίπεδο πώς να φροντίζουν τους ασθενείς τους υπό τη στενή εποπτεία φυσικά των μεγαλύτερων. Αυτό ήταν το πρώτο πρόγραμμα εκπαίδευσης των νέων γιατρών. Παρά την μοναστική διαβίωση, τις πολλές ώρες εργασίας και την άκαμπτη ιατρική ιεραρχία, οι ειδικευόμενοι γιατροί της εποχής του Osler, ήταν υπέρμαχοι αυτού του νέου μέτρου, γιατί πίστευαν ότι θα ήταν σε θέση να μάθουν την επιστήμη της ιατρικής κάτω από την κηδεμονία των σπουδαίων μεγαλύτερων σε ηλικία γιατρών, οι οποίοι δίδασκαν με βάση την επιστήμη, την έρευνα και τα βάσιμα επιχειρήματα, και όχι την αμφίβολη μακραίωνη παράδοση. Έτσι οι νεώτεροι ενώ βρίσκονταν στο κάτω μέρος της επαγγελματικής πυραμίδας, ουσιαστικά λάτρευαν τους δασκάλους τους, οι οποίοι με τη σειρά τους έδειχναν γενικώς μεγάλη προσοχή στα προβλήματα και στην εκπαίδευσή τους. Η καινοτομία του Osler εξαπλώθηκε γρήγορα και το σύστημα παραμονής στο νοσοκομείο εξακολουθούσε να αποτελεί το βασικό χαρακτηριστικό της διδασκαλίας στα νοσοκομεία των Ηνωμένων Πολιτειών. Όπως και στην εποχή του

4 4 Osler, έτσι και σήμερα οι νέοι γιατροί εκεί, εργάζονται πολλές ώρες, μένουν μέσα στα νοσοκομεία κάποιες μέρες και νύχτες και αμείβονται με μικρό σχετικά μισθό. Ο χρόνος εκπαίδευσης ποικίλει από τέσσερα συνήθως χρόνια μέχρι και επτά, αναλόγως της ειδικότητας ή της υποειδικότητας που επιλέγουν. Στις μέρες μας, οι νέοι ειδικευόμενοι γιατροί στις ΗΠΑ, αριθμούν περίπου σε ολόκληρη τη χώρα. Τα πανεπιστημιακά νοσοκομεία, όπου συνήθως επιτελείται το μεγαλύτερο μέρος της εκπαίδευσης είναι συνδεδεμένα με τις ιατρικές σχολές, οι οποίες με τη σειρά τους αποτελούν μέρος των πανεπιστημίων και μαζί συνθέτουν γνωστούς γιγαντιαίους αμερικανικούς ομίλους, που ονομάζονται ακαδημαϊκά ιατρικά κέντρα. Παρά το γεγονός ότι η ιδέα του Osler βρίσκεται ακόμη σε ισχύ, έχουν γίνει τεράστιες αλλαγές όλα αυτά τα χρόνια, και αυτό είναι το θέμα του νέου βιβλίου του Kenneth Ludmerer, Let Me Heal. Ο Ludmerer, γιατρός και καθηγητής της Ιστορίας της Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Ουάσιγκτον στο Σαιν Λούις, απευθύνει έντονη προειδοποίηση προς όλους, γιατρούς και ασθενείς! Οι πολλές ώρες και ο εντυπωσιακός φόρτος εργασίας, αφήνουν λίγο χρόνο και ενέργεια για ξεκούραση και μάθηση στους νέους, ειδικά, γιατρούς. Οι συνέπειες για το κοινό είναι κάποιες προφανείς, μερικές όχι, και προ των πυλών! Σχεδόν κάθε ασθενής που θα παραπεμφθεί ή μεταφερθεί επειγόντως σε κάποιο ακαδημαϊκό εκπαιδευτικό νοσοκομείο, και αυτά είναι τα πιο έγκριτα νοσοκομεία της χώρας, θα τύχουν φροντίδας από τους νέους ειδικευόμενους γιατρούς. Όπως είναι φυσικό και

5 5 ευνόητο, ζωτικής σημασίας είναι εν προκειμένω, το πόσο καλά είναι εκπαιδευμένοι και, πιο σημαντικό στοιχείο, αν έχουν τον απαιτούμενο χρόνο να ασχοληθούν με κάθε ασθενή. Μέχρι και σήμερα ακόμη, πολύ λίγη κρίσιμη προσοχή δόθηκε από το κοινό σε αυτά τα ερωτήματα, γιατί όλοι θεωρούσαν δεδομένο το γεγονός ότι, αφού απευθύνονταν για διάγνωση και θεραπεία σε αυτά τα νοσοκομεία, θα ετύγχαναν και της καλύτερης δυνατής φροντίδας. Ο Ludmerer πηγαίνει από ιστορικής πλευράς πίσω, και αναφέρεται στην εκπαίδευση των μεταπτυχιακών φοιτητών της ιατρικής κατά την περίοδο μεταξύ των δύο παγκόσμιων πολέμων, μετά φυσικά από τα χρόνια του Osler, και την αποκαλεί εποχή της εκπαίδευσης πράγμα το οποίο σημαίνει ότι η ύψιστη προτεραιότητα των εκπαιδευτικών νοσοκομείων, ήταν η εκπαίδευση. Ήταν η εποχή κατά την οποία οι επικεφαλής των τμημάτων βρίσκονταν πανταχού παρόντες στις πτέρυγες των νοσοκομείων και γνώριζαν καλά τους υφιστάμενους νέους άπειρους γιατρούς τους. Έτσι αναπτυσσόταν σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις, μια πολύ έντονη σχέση μέντορα και μαθητού. Ο Ludmerer μας δίνει μια συναρπαστική αναφορά ανάδειξης και διάδοσης πολλών ταλέντων. Ο γνωστός χειρουργός William Halsted, για παράδειγμα, επικεφαλής της χειρουργικής στο Johns Hopkins, είχε δεκαεπτά ειδικευόμενους, από τους οποίους οι έντεκα στη συνέχεια δημιούργησαν τα δικά τους χειρουργικά προγράμματα ειδίκευσης σε άλλα ινστιτούτα, ενώ πολλοί άλλοι, έγιναν εξέχοντα μέλη και ανέβηκαν ψηλά στην ιεραρχία σε ιατρικές σχολές αμερικανικών πανεπιστημίων. Η επιρροή από εκείνους τους γίγαντες της εποχής της εκπαίδευσης, εξακολουθεί να φτάνει σε μας με τρεις, τέσσερις ή πέντε γενιές μαθητών, και οι νέοι γιατροί ακόμα και σήμερα αναφέρονται και παραθέτουν γνώμες και αποφθέγματα του Osler. Υπήρξε σίγουρα ισχυρή ηθική διάσταση σε όλο αυτό το σύστημα. Ο Ludmerer γράφει ότι οι ειδικευόμενοι μάθαιναν ότι η ιατρική είναι ουσιαστικά κάλεσμα, ότι ο αλτρουισμός είναι κεντρικό στοιχείο στην εξάσκηση της ιατρικής, καθώς και ότι ο ιδανικός γιατρός τοποθετεί την ευημερία των ασθενών του πάνω απ όλα. Η έννοια της εμπορευματοποίησης ήταν αντίθετη, φυσικά, προς τα πανεπιστημιακά νοσοκομεία στην εποχή της εκπαίδευσης. Τα εκπαιδευτικά νοσοκομεία παραδέχονταν ότι βρίσκονται εκεί και λειτουργούσαν για να εξυπηρετήσουν το κοινό, τους ασθενείς, γράφει ο Ludmerer και ανταγωνίζονταν μεταξύ τους ποιο θα γίνει το καλύτερο από ιατρικής σκοπιάς, κι όχι το μεγαλύτερο ή το πιο

6 6 κερδοφόρο. Πράγματι, τα εκπαιδευτικά νοσοκομεία περιόριζαν σκόπιμα την ανάπτυξή τους, για να διατηρήσουν το ιδανικό περιβάλλον για διδασκαλία και έρευνα. Ο Ludmerer προσφέρει το παράδειγμα του περίφημου Νοσοκομείου της Βοστώνης Peter Bent Brigham, που σήμερα ονομάζεται Brigham and Women s Hospital, το οποίο στην ετήσια έκθεσή του το 1925 δήλωσε ότι είχε πιο πολλούς ασθενείς από όσους μπορούσε να εξυπηρετήσει ικανοποιητικά και ότι διατηρούσε τις τιμές των νοσηλίων όσο το δυνατόν χαμηλότερες, ενώ προσπαθούσε ταυτόχρονα να επιδίδεται σε φιλανθρωπικές πράξεις. Με ελάχιστες εξαιρέσεις, τα μέλη του διδακτικού ιατρικού προσωπικού δεν ασχολούνταν με τα προνόμια ευρεσιτεχνίας ιατρικών ανακαλύψεων, ούτε δέχονταν δώρα από τη βιομηχανία. Για να είμαστε ακριβείς, όμως, αυτή η χρυσή εποχή δεν ήταν και η καλύτερη! Εκείνοι οι γιατροί στο σύνολό τους, συμπεριφέρονταν πατερναλιστικά προς τους ασθενείς σε σύγκριση πάντοτε με τα σημερινά πρότυπα, πολλοί είχαν ελιτίστικο ύφος, ήταν σεξιστές και ρατσιστές. Αλλά από την άλλη μεριά ήταν εντελώς αφοσιωμένοι σε αυτό που έκαναν, και το έθεταν σε προτεραιότητα μπροστά από τα πάντα, συμπεριλαμβανομένου και του δικού τους, του προσωπικού και οικογενειακού συμφέροντος. Ο Δεύτερος, όμως, Παγκόσμιος Πόλεμος έφερε μεγάλες αλλαγές. Στη μεταπολεμική ευημερία που ακολούθησε, οι Ηνωμένες Πολιτείες άρχισαν να επενδύουν σε μεγάλο βαθμό στον τομέα της τεχνολογίας, της επιστήμης και της ιατρικής, με την ταχεία επέκταση του Εθνικού Ινστιτούτου Υγείας (NIH), το οποίο με τη σειρά του έδωσε άφθονα χρήματα αποκλειστικά για έρευνα στα ακαδημαϊκά ιατρικά κέντρα. Επιπλέον, η ανάπτυξη της ιδιωτικής ασφάλισης υγείας οδήγησε σε περισσότερες εισαγωγές στα νοσοκομεία. Το 1965, η δημιουργία των γνωστών Medicare και Medicaid επιτάχυναν την συγκεκριμένη και περιρρέουσα ανάπτυξη σε μεγάλο βαθμό. Σύμφωνα με τον Ludmerer, μεταξύ 1965 και 1990, ο αριθμός των μελών πλήρους απασχόλησης στις ιατρικές σχολές αυξήθηκε περισσότερο από τέσσερις φορές, η χρηματοδότηση από το Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας (NIH) αυξήθηκε έντεκα φορές, και τα έσοδα των ακαδημαϊκών ιατρικών κέντρων από τα νοσήλια των ασθενών αυξήθηκαν σχεδόν διακόσιες φορές. Αρχικά, μέσα σε δύο δεκαετίες μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, η εισροή των χρημάτων και η ραγδαία ανάπτυξη έδωσαν απλώς ώθηση στην πορεία που ξεκίνησε στην εποχή της εκπαίδευσης. Ενισχυμένα από ηγέτες που είχαν

7 7 εκπαιδευτεί κατά τη διάρκεια εκείνης της εποχής, τα πανεπιστημιακά νοσοκομεία υπερασπίστηκαν τη δέσμευσή τους για εκπαιδευτική αριστεία και δημόσια παροχή υπηρεσιών υγείας. Ωστόσο, ο προσωπικός χαρακτήρας των μεταπτυχιακών φοιτητών ιατρικής άρχισε να αλλάζει. Μέχρι τα τέλη του 1970, τα σπουδαία ακαδημαϊκά ιατρικά κέντρα άρχισαν σταδιακά να παίρνουν το χαρακτήρα μεγάλων ιδιωτικών επιχειρήσεων, τόσο ως προς το μέγεθος όσο και την πολυπλοκότητά τους, ενώ στα άμεσα ενδιαφέροντά τους υπήρχε η εστίαση στην περαιτέρω ανάπτυξη και οπωσδήποτε την αύξηση των εσόδων. Τα οφέλη της επέκτασης και ανάπτυξης των ιατρικών κέντρων, ήταν το κέρδος όλων όσων εργάζονταν εκεί και κυρίως των βασικών στελεχών και των οικονομικών και διοικητικών διαχειριστών. Το 1980, ο Arnold Relman δημοσίευσε ένα άρθρο-ορόσημο στο ευρέως γνωστό και έγκυρο μεταξύ των γιατρών σε παγκόσμια κλίμακα, The New England Journal of Medicine, προειδοποιώντας για την εμφάνιση ιατρικών βιομηχανικών συμπλεγμάτων. Η αυξανόμενη εμπορευματοποίηση των εκπαιδευτικών νοσοκομείων, επιδεινώθηκε στη συνέχεια από την αλλαγή του τρόπου πληρωμής της νοσοκομειακής περίθαλψης. Το κόστος γενικώς της υγειονομικής περίθαλψης αυξανόταν ραγδαία και μάλιστα σε αφόρητα επίπεδα και στη δεκαετία του 1980 οι ασφαλιστές υγείας αντέδρασαν με όλα εκείνα που ονομάστηκαν η εξέγερση των πληρωτών. Προηγουμένως, οι περισσότεροι ασφαλιστές κατέβαλαν τα χρηματικά ποσά στα νοσοκομεία σύμφωνα με κάθε εξέταση, θεραπεία, ή άλλη υπηρεσία που παρείχαν στους ασφαλισμένους τους. Αλλά τώρα αρκετές ασφαλιστικές εταιρείες, όπως για παράδειγμα η Medicare και ασφαλιστές, σε μια προσπάθεια να ελέγξουν το κόστος, άρχισαν να είναι διστακτικοί απέναντι στα νοσοκομεία και λιγότερο γενναιόδωροι και προχώρησαν σε μεθόδους prospective payment σύμφωνα με τις οποίες το νοσοκομείο θα ελάμβανε σταθερό χρηματικό ποσό για την εισαγωγή και νοσηλεία κάθε ασθενούς, αναλόγως βέβαια με την διάγνωση. Όσα πιο λίγα ξόδευε το νοσοκομείο τόσο μεγαλύτερο θα ήταν το κέρδος του, κι αν δαπανούσε περισσότερα, θα ήταν μια απώλεια γι αυτό. Κατ αυτόν τον τρόπο, τα νοσοκομεία τώρα είχαν ισχυρό κίνητρο να εισάγουν στα νοσηλευτικά τμήματα τους ασθενείς και να τους δίνουν εξιτήριο, όσο το δυνατόν γρηγορότερα. Εντελώς ξαφνικά, ο χείμαρρος των κλινικών εσόδων που είχαν το προηγούμενο χρονικό διάστημα τα ακαδημαϊκά ιατρικά κέντρα, επιβραδύνθηκε σημαντικά. Πολλά νοσοκομεία δεν κατάφεραν

8 8 να επιβιώσουν στο νέο περιβάλλον που δημιουργήθηκε, κι έτσι ο συνολικός αριθμός των αμερικανικών νοσοκομείων μειώθηκε περίπου κατά 20% μεταξύ των ετών 1980 και Εκείνα τα οποία έμειναν ακαταπόντιστα στη θύελλα, προχώρησαν στην ανάπτυξη κάποιων υποειδικοτήτων και παρακλινικών εξετάσεων υψηλών εσόδων, όπως για παράδειγμα εξειδικευμένοι καθετηριασμοί και ορθοπεδικές και καρδιοχειρουργικές επεμβάσεις, οι οποίες ακόμα ήταν προσοδοφόρες. Αναγκάστηκαν επίσης να αναπτύξουν πιο εκτεταμένες σχέσεις με φαρμακευτικές και βιοτεχνολογικές εταιρείες, καθώς και τους κατασκευαστές ιατρικών συσκευών, με αντάλλαγμα να τους καταβάλλουν σοβαρά χρηματικά ποσά για τα αποκλειστικά δικαιώματα εμπορίας φαρμάκων ή τις τεχνολογίες που αναπτύχθηκαν από τα μέλη του ιατρικού τους προσωπικού, καθώς και την πρόσβαση σε ασθενείς και διδακτικό προσωπικό για ερευνητικούς και εμπορικούς σκοπούς. Μια ή δύο γενιές νωρίτερα, οι συμφωνίες αυτές γενικώς θα θεωρούνταν απαράδεκτες συγκρούσεις συμφερόντων ή τουλάχιστον δυσάρεστες. Το πιο σημαντικό όμως ήταν ότι τα νοσοκομεία προσπάθησαν να μεγιστοποιήσουν τα κέρδη τους με συγχωνεύσεις, ανταλλαγές μετοχών και εξαγορών, καθώς και προσελκύοντας πολλούς ασθενείς οι οποίοι πλήρωναν καλύτερα, έτσι ώστε να μπορούν να διαπραγματεύονται στις αγορές πιο αποτελεσματικά, για καλύτερα φυσικά κέρδη και το ανάλογο πρεστίζ στην ιατρική αγορά. Και βεβαίως μείωσαν παράλληλα τη διάρκεια παραμονής των ασθενών, για την αντιμετώπιση των οικονομικών προβλημάτων τους. Μέσα σε μόλις μία δεκαετία, σύμφωνα με τον Ludmerer, η μέση διάρκεια παραμονής των ασθενών στα νοσοκομεία, μειώθηκε περίπου στο μισό. Ο γιατρός συγγραφέας αποκαλεί εκείνη την περίοδο, ως εποχή της γρήγορης διακίνησης (the era of high throughput), με γρήγορες εισαγωγές και εξιτήρια από τα νοσοκομεία. Οι αλλαγές αυτές έπληξαν σοβαρά την άμεση προτεραιότητα που είχαν κάποτε τα ιατρικά ακαδημαϊκά ιδρύματα για τη διδασκαλία των νεώτερων γιατρών. Ο πρώην σεβαστός πρόεδρος-δάσκαλος είχε σχεδόν εξαφανιστεί από τις ευθύνες της λειτουργίας ενός μεγάλου οργανισμού, και με την πάροδο του χρόνου αντικαταστάθηκε από τους διευθυντές του προγράμματος, οι οποίοι συχνά βρίσκονταν στις κατώτερες ιατρικές βαθμίδες. Τα μέλη της κάθε ιατρικής σχολής βρίσκονταν υπό πίεση για να αυξήσουν την κλινική παραγωγικότητά τους έτσι ώστε να λάβουν τη χρηματοδότηση της έρευνας, και ως επί το πλείστον, έβλεπαν ότι η προσωπική τους προώθηση σε ανώτερες θέσεις γινόταν πλέον με βάση τις

9 9 δραστηριότητες δημιουργίας εισοδήματος, κι όχι διδάσκοντας τους νέους. Ο Ludmerer γράφει ότι μερικά μέλη του διδακτικού προσωπικού, σημείωναν σαρδόνια, ότι ο ασφαλέστερος τρόπος για τη μη μονιμοποίησή τους στο ιατρικό ακαδημαϊκό σώμα, ήταν να κερδίσουν ένα βραβείο διδασκαλίας! Αυτό που ήταν κάποτε μεγάλη τιμή, να κατέχουν δηλαδή οι γιατροί μια θέση στο νοσοκομείο (attending physician), σταδιακά ξέπεσε στα μάτια πολλών. O Ludmerer αναφέρεται στη σωματική και συναισθηματική εγκατάλειψη των νεώτερων γιατρών από τους μεγαλύτερους εκπαιδευτές τους. Εντελώς ξαφνικά, οι σημαντικές σχέσεις του μεγαλύτερου και κυρίως σημαντικού μέντορα με το νεότερο σπουδαστή που ίσχυαν, σημάδεψαν και χαρακτήριζαν τους μεταπτυχιακούς φοιτητές ιατρικής στο μεγαλύτερο μέρος του προηγούμενου αιώνα, ήταν πλέον η εξαίρεση και όχι ο κανόνας! Την ίδια στιγμή, η γρήγορη εναλλαγή των ασθενών, άλλαξε και το ρυθμό της νοσηλείας τους, καθώς και τα προγράμματα εκπαίδευσης των ειδικευομένων γιατρών να ποικίλλουν από το ένα στο άλλο νοσοκομείο. Στα περισσότερα μεγάλα πανεπιστημιακά νοσοκομεία, ο αριθμός του προσωπικού δεν συμβάδιζε απόλυτα με τον αριθμό των εισαγωγών. Η αύξηση πλέον στην ένταση, την ταχύτητα και το ρυθμό της ιατρικής περίθαλψης ήταν τόσο σημαντική παράμετρος, όσο και ο αριθμός των εισακτέων ασθενών. Λόγω των οικονομικών κινήτρων, που ήδη αναφέρθηκαν, για την έξοδο των ασθενών όσο το δυνατόν συντομότερα, η μέση διάρκεια παραμονής στα νοσοκομεία των ΗΠΑ μειώθηκε από δεκαέξι ημέρες το 1971, σε μόλις πέντε ημέρες το Παράλληλα, ο αριθμός και η πολυπλοκότητα των εξετάσεων και θεραπειών ανά ασθενή, αυξήθηκαν σημαντικά. Εν ολίγοις, υπήρχαν πολύ περισσότερα να γίνουν, για περισσότερους ασθενείς, σε πολύ λιγότερο χρόνο! Το αποτέλεσμα ήταν ότι από τη δεκαετία του 1990, πολλοί νέοι γιατροί δήλωναν ότι παρείχαν φροντίδα εγκλωβισμένοι μέσα σε μια γραμμή παραγωγής που επιτάχυνε εξωφρενικά και βρισκόταν κυριολεκτικά εκτός ελέγχου. Ο μεγάλος αριθμός και η πολυπλοκότητα των ασθενών ήταν συντριπτικά στοιχεία, και ανησυχούσαν ότι, στην καλύτερη περίπτωση, οι ασθενείς δεν έπαιρναν τη φροντίδα και νοσηλεία που είχαν το δικαίωμα να προσδοκούν, και στη χειρότερη περίπτωση, ότι δεν ήταν ασφαλείς. Ο Ludmerer περιγράφει επίσης τις συνθήκες κάτω από τις οποίες δούλευαν: Στην εποχή της γρήγορης διακίνησης (the era of high throughput),... οι ειδικευόμενοι έβρισκαν όλο και πιο δύσκολο να εργάζονται σύμφωνα με τις παραδοσιακές προσδοκίες του επαγγελματισμού.

10 10 Ειδικότερα, έγινε εξαιρετικά δύσκολο γι αυτούς να είναι λεπτομερείς και προσεκτικοί στη λεπτομέρεια και να βεβαιωθούν ότι τα προβλήματα των ασθενών τους είχαν διαγνωσθεί και αντιμετωπιστεί... Ο όγκος των ασθενών ήταν πολύ υψηλός, η διακίνηση των ασθενών πολύ γρήγορη, και ο χρόνος απλώς πολύ σύντομος. Οι ασκούμενοι σε κάθε ειδικότητα συχνά βίωναν τον πανικό και το άγχος καθώς αγωνίζονταν να φροντίσουν περισσότερους ασθενείς από το επιτρεπτό όριο. Ο μόνος τρόπος με τον οποίο θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν το υψηλό φορτίο των ασθενών, ήταν, by cutting corners. Επιπλέον, η δεκτικότητά μας στη διδασκαλία από τους μεγαλύτερους γιατρούς, έπεσε κατακόρυφα. Υπήρχε πολύ λίγο χρόνος για εκπαιδευτική διαδικασία, και όταν ελάμβανε χώρα, δεν ήμουν σε θέση να επικεντρωθώ, επειδή συνεχώς σκεφτόμουνα στο μυαλό μου τη δουλειά που έπρεπε να κάνω ή τις ξαφνικές κλήσεις για να αντιμετωπίσω κάποιες έκτακτες και αιφνίδιες ανάγκες πολλών ασθενών μου.... Φαινόταν δηλαδή απρόσιτη πολυτέλεια για να μάθουν για τους δύσκολους και πολυποίκιλους μηχανισμούς ή για μερικά λεπτομερέστερα σημεία της νόσου που έβρισκαν μπροστά τους. Ενώ οι προηγούμενες γενιές είχαν τονίσει την ανάγκη για αναζήτηση και άντληση διδαγμάτων από οτιδήποτε ήταν νέο ή ασυνήθιστο, ότι δηλαδή αμφισβητούσε την τρέχουσα αντίληψη, τώρα οι ασκούμενοι κατέτασσαν τους ασθενείς σε κατηγορίες και αλγόριθμους, προκειμένου να τους αντιμετωπίσουν με ασφάλεια και, το σπουδαιότερο, γρήγορα. Για παράδειγμα, πολλά πανεπιστημιακά νοσοκομεία παρείχαν στους ασκούμενους πρωτόκολλα, συχνά με τη μορφή διαγραμμάτων ή ήδη προγραμματισμένων παραπεμπτικών σημειωμάτων για εξετάσεις και θεραπείες, σε κοινά ιατρικά προβλήματα, όπως προκάρδιο άλγος, πνευμονία, καρδιακή ανεπάρκεια και εγκεφαλικό επεισόδιο. Ενώ όμως τα πρωτόκολλα μπορούσαν να κάνουν τους ασκούμενους πιο αποτελεσματικούς και παρείχαν ένα βασικό έστω έλεγχο ασφαλείας, μπορούσαν επίσης την ίδια στιγμή να υποτιμήσουν την καινοτομία και την ατομική πρωτοβουλία, και να αποθαρρύνουν τη στοχαστική εκτίμηση κάποιων ασυνήθων ή μοναδικών χαρακτηριστικών ενός εκάστου ασθενούς. Όπως επισημαίνει ο Ludmerer, ενώ η τυποποίηση μπορούσε να επιβάλει ένα κατώτατο όριο στην απόδοση, μπορούσε επίσης να επιβάλει κι ένα ανώτατο όριο. Το χειρότερο απ όλα, φυσικά, ήταν να μην εξετάζουν τους ασθενείς πριν υπογράψουν παραπεμπτικά εξετάσεων. Η τάση αναγραφής πολλών εξετάσεων ξεκίνησε ως

11 11 τεχνική επιβίωσης, αλλά μέχρι το τέλος της παραμονής τους στο νοσοκομείο, ήταν ριζωμένη ως στυλ της καθημερινής πρακτικής και η υπερβολική χρήση διαγνωστικών παρακλινικών εξετάσεων, ένας καλός και αντιπροσωπευτικός οδηγός των δαπανών για την υγεία. Ο Ludmerer σημειώνει ότι πριν από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, οι ασκούμενοι σχεδόν καθολικά περιέγραφαν την κατάσταση ως πανέμορφη ευτυχία στο χώρο εργασίας, παρά το εξαντλητικό ωράριο παραμονής εκεί. Σήμερα, σε αντίθεση, το ήμισυ από αυτούς και κυρίως σε ορισμένες ειδικότητες, βιώνουν σύνδρομο εξάντλησης (burnout), ένα σύνδρομο συναισθηματικής εξάντλησης με αισθήματα αποξένωσης από τους ασθενείς και χαμηλή προσωπική ολοκλήρωση. Αυτοί οι νέοι γιατροί βλέπουν στους μεγαλύτερους γιατρούς, ότι μερικοί εξακολουθούν να φέρουν την αύρα μιας βαθιάς επαγγελματικής ικανοποίησης, σε ένα κυριολεκτικά διευρυνόμενο χάσμα. Το 2003, το Αμερικανικό Κολέγιο Ιατρικής Εκπαίδευσης (American College of Graduate Medical Education, ACGME) περιόρισε την εβδομαδιαία εργασία σε ογδόντα ώρες ή σε μερικές περιπτώσεις και λιγότερο. Το 2011, το ανώτατο όριο για τη διάρκεια της βάρδιας μειώθηκε περαιτέρω σε δεκαέξι ώρες. Το ACGME ανταποκρίθηκε σε μεγάλο βαθμό στην πίεση της κοινής γνώμης, η οποία είχε λάβει σοβαρά υπόψιν αρκετούς απροσδόκητους θανάτους σε πανεπιστημιακά νοσοκομεία που έτυχαν μεγάλης δημοσιότητας, και λόγω μιας έκθεσης του Ινστιτούτου Ιατρικής το 1999 που απεκάλεσε Τα λάθη είναι ανθρώπινα, και η οποία τεκμηρίωνε ένα απαράδεκτα υψηλό ποσοστό θανάτων από ιατρικά λάθη. Για ένα μέσο άνθρωπο, οι πολλές ώρες εργασίας από μέρους των ασκούμενων, ήταν ένας προφανής στόχος για την παρέμβαση, δεδομένου ότι η κόπωση θα μπορούσε εύλογα να θεωρηθεί ως αιτία των ιατρικών σφαλμάτων. Όμως, η στενή εστίαση στις ώρες εργασίας αντανακλούσε μια θεμελιώδη παρεξήγηση σχετικά με τη φύση της εργασίας των ασκούμενων. Οι πολλές ώρες εργασίας από μεριάς τους, δεν ήταν κάποιο είδος αυθαίρετης επιβολής, αλλά υπαγορευόταν από τα προγράμματα ειδίκευσης. Αντίθετα, ως επί το πλείστον, οι περισσότεροι επέλεγαν το δικό τους ωράριο, έτσι ώστε να φέρουν εις πέρας το φόρτο εργασίας τους. Κατά τον πρώτο χρόνο ειδικότητας και πριν εφαρμοσθούν οι περιορισμοί εργασίας από το ACGME, οι περισσότεροι επέλεγαν να εργάζονται ώρες την εβδομάδα και μερικές φορές περισσότερο, διότι έβλεπαν ότι τόσες χρειάζονταν για να είναι ενήμεροι και να φέρουν σε πέρας τη δουλειά

12 12 τους. Οι κανονισμοί έλεγαν ότι οι ασκούμενοι έπρεπε να επιτελέσουν το ίδιο έργο σε λιγότερο χρόνο, αφήνοντας ακόμα λιγότερο χρόνο για την εκπαίδευση ή την ενδελεχή φροντίδα των ασθενών. Τα προγράμματα ειδικευομένων, απάντησαν στους νέους κανονισμούς του με έξυπνες λύσεις που αποσκοπούσαν στην εξάλειψη των αιχμών του φόρτου εργασίας, και κατανέμοντας το έργο όσο το δυνατόν πιο ομοιόμορφα μεταξύ των μικρότερων γιατρών. Αλλά αυτά τα κατακερματισμένα προγράμματα απαιτούσαν συχνές αλλαγές, με την επίβλεψη τους ασθενούς να μεταφέρεται από τον ένα στον άλλο, με τελικό αποτέλεσμα επιπλέον εργασία και αυξάνοντας τον κίνδυνο του λάθους. Όλες όμως αυτές οι προσπάθειες φαίνεται τελικά ότι δεν κάνουν τίποτα για να μειώσουν το συνολικό φόρτο εργασίας, όπως μετράται με το συνολικό ποσό της φροντίδας του ασθενούς για τον οποίο οι ασκούμενοι έχουν την αποκλειστική σχεδόν ευθύνη. Είναι χαρακτηριστικό ότι όταν το ACGME ρώτησε τους ασκούμενους για τη γνώμη τους μετά την εφαρμογή των κανονισμών του 2011, οι περισσότεροι ανέφεραν αρνητικές επιπτώσεις παρά θετική επίδραση στην ασφάλεια των ασθενών και την εκπαίδευση τους, και αποδοκίμασαν σφόδρα τους εφαρμοζόμενους κανονισμούς. Δυστυχώς μέσα στην τρελή βιασύνη για να περιορισθούν οι ώρες εργασίας, γράφει ο Ludmerer, η σημασία του μαθησιακού περιβάλλοντος γενικώς αγνοήθηκε, σαν να μην είχε πια σημασία τίποτα άλλο παρά η ποσότητα του χρόνου τους στην εργασία. Αυτό που πραγματικά είχε σημασία είναι η απώλεια των εκπαιδευτών και των συμβούλων, και ακόμα η απώλεια χρόνου για την εκπαίδευση και όχι μόνο η, ούτως ή άλλως, αναγκαία και εμπεριστατωμένη φροντίδα των ασθενών. Και αυτό που επίσης έχει σημασία σήμερα είναι ότι, ολοένα και περισσότερο, οι ασκούμενοι εκπαιδεύονται μέσα σε ένα περιβάλλον όπου τα χρήματα φαίνεται να μιλούν πιο δυνατά από τις παραδοσιακές επαγγελματικές αξίες του ιατρικού επαγγέλματος. Αυτό που χρειαζόταν ήταν μια συντονισμένη προσπάθεια για την αποκατάσταση του επίμαχου θέματος της διδασκαλίας και εκπαίδευσης, και ταυτόχρονα να προστατεύσει τους ασκούμενους γιατρούς και τους δασκάλους τους από την υποχρέωση να φροντίζουν πάρα πολλούς ασθενείς, σε πολύ λίγο χρόνο. Ο μόνος αποτελεσματικός τρόπος βεβαίως για να γίνει το τελευταίο εφικτό σήμερα, είναι να προσληφθούν περισσότεροι ασκούμενοι γιατροί για να βοηθήσουν κι αυτοί με το να μοιραστούν τους ασθενείς, ή να εκτρέψουν κάποιους ασθενείς οι οποίοι να φροντίζονται πλέον όχι από ασκούμενους, αλλά από νέους γιατρούς που έχουν

13 13 ολοκληρώσει την εκπαίδευσή τους και οι οποίοι είναι απαραίτητο να προσληφθούν από τα νοσοκομεία για αυτό το σκοπό. Σε κάποιο βαθμό και οι δύο αυτές μέθοδοι έχουν χρησιμοποιηθεί για την αντιμετώπιση των κανονισμών του ωραρίου εργασίας. Αλλά σε γενικές γραμμές, όλες αυτές οι πρόσφατες προσπάθειες για τη μείωση του φορτίου των ασθενών από τους ώμους των ασκούμενων δεν ήταν αρκετά ισχυρές για να αντισταθμίσουν το αυξημένο ρυθμό εργασίας που βιώνουν οι ασκούμενοι στην εποχή της γρήγορης διακίνησης και του μειωμένου ωραρίου εργασίας. Ένας λόγος είναι ότι η πρόσληψη περισσότερων μικρών γιατρών είναι ακριβή υπόθεση για τα νοσοκομεία, και η αντικατάστασή τους με ήδη εκπαιδευμένους γιατρούς, ακόμη περισσότερο. Προτάσεις υπάρχουν ακόμα αρκετές, ενώ υπάρχει αρκετή συζήτηση για το ποιος θα πρέπει να πληρώσει για την εκπαίδευση των ασκούμενων. Και βεβαίως αρκετοί τονίζουν όπου και όσο μπορούν, ότι η εκπαίδευση των νέων γιατρών δεν πρέπει να θεωρείται διακριτική πολυτέλεια, γιατί τότε είναι βέβαιο ότι η ιατρική περίθαλψη και στα καλύτερα νοσοκομεία της χώρας, θα υποβαθμιστεί. Η δημόσια στήριξη των μεταπτυχιακών φοιτητών ιατρικής κρίνεται από τους περισσότερους απαραίτητη, και τα πανεπιστημιακά νοσοκομεία πρέπει να διασφαλίσουν ότι θα συνεχίσουν να ανταποκρίνονται στο σκοπό αυτό, με λιγότερες οικονομικές απαιτήσεις από μεριάς των μελών του διδακτικού και ερευνητικού προσωπικού, ειδικά εκείνων που ποτέ δεν διδάσκουν, ή σπάνια, τους ασκούμενους, καθώς και τη χρηματοδότηση της έρευνας και εκπαίδευσης από την πλευρά της βιομηχανίας. Ο Ludmerer αντιμετωπίζει με συμπάθεια τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι πανεπιστημιακές κλινικές στα νοσοκομεία, καθώς προσπαθούν να διατηρήσουν το μαθησιακό περιβάλλον τους και τις υπηρεσίες τους σε μια ολοένα και πιο ανταγωνιστική αγορά, με όλο και πιο ανεπαρκή δημόσια στήριξη. Βλέπει επίσης ανεπαρκή χρηματοδότηση στο συγκεκριμένο θέμα, ως συνέπεια κάποιων αστοχιών εκ μέρους των επικεφαλής των ιατρικών συλλόγων και άλλων οργάνων των εμπλεκομένων γιατρών, και υποστηρίζει ότι το επάγγελμα που εξυπηρετεί το δημόσιο αγαθό της υγείας πρέπει πάντοτε να τυγχάνει γενναίας δημόσιας στήριξης. Οι γιατροί δεν υπάρχει αμφιβολία, είναι τόσο καλοί, όσο καλή εκπαίδευση έτυχαν. Η ιατρική εκπαίδευση είναι ουσιαστικά προφορική παράδοση, κι η γνώση μεταδίδεται από τους μεγαλύτερους γιατρούς που συζητάνε και επιδεικνύουν

14 14 στους νεότερους ότι γνωρίζουν δίπλα στην κλίνη του ασθενούς ή σε άλλους χώρους, αναλόγως της ειδικότητας του καθενός, όπως χειρουργεία, εργαστήρια, κλπ, πολύ περισσότερο από ότι μέσω του γραπτού λόγου. Ένας ασκούμενος μπορεί να διαβάσει εκτενώς για την ενδοκαρδίτιδα σε ένα βιβλίο, αλλά αυτό δεν μπορεί να αντικαταστήσει την εμπειρία του βλέποντας τον μεγαλύτερο θεράποντα ιατρό να κάνει αυτή τη διάγνωση ανακαλύπτοντας τα λεπτά φυσικά σημάδια των επιμολυσμένων μικρών θρόμβων, κι ένας νεαρός ειδικευόμενος χειρουργός μπορεί να ξέρει θεωρητικά μια επέμβαση, αλλά σίγουρα δεν είναι το ίδιο απ ότι να βρίσκεται δίπλα σε έναν έμπειρο χειρουργό, και να βλέπει ιδίοις όμασι τα στάδια της επέμβασης αναλυτικά, ρωτώντας τον εκπαιδευτή του, κι ακόμα να εκτελεί κάποια στάδια αυτής με την επίβλεψη του μεγαλύτερου. Έτσι εάν μπορέσουμε να αποκαταστήσουμε σε αποδεκτά επίπεδα το χρόνο της σωστής διδασκαλίας, φροντίζοντας ταυτόχρονα την καλή φροντίδα των ασθενών, θα έχουμε αποτύχει, αφήνει να εννοηθεί το βιβλίο. Διαφορετικά, όχι πολύ μακριά από σήμερα, οι αμερικανοί γιατροί μπορεί να ακούσουν τα βήματα του Osler στους νοσοκομειακούς διαδρόμους, αλλά ο ίδιος δεν θα βρίσκεται εκεί! Μέσα στο βιβλίο Let Me Heal, ο βραβευμένος συγγραφέας Kenneth M. Ludmerer παρέχει για πρώτη φορά τόσα στοιχεία περί του συστήματος εκπαίδευσης των γιατρών στις Ηνωμένες Πολιτείες. Πηγαίνει πίσω, στις ρίζες του δέκατου ένατου αιώνα, όπου βρίσκονται οι απαρχές του συγκεκριμένου θέματος, μέσα στην αγωνία του να αντιμετωπίσει τις νέες γραφειοκρατικές ρυθμίσεις του ωραρίου εργασίας των νέων γιατρών, και, πιο σημαντικό, να διατηρήσει την αριστεία στην όλη ιατρική εκπαίδευση μέσα σε ένα άκρως εμπορευματοποιημένο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης, όπως είναι αυτό της χώρας του. Αναλύει άψογα την αμοιβαία σχέση μεταξύ της εκπαίδευσης των νέων γιατρών και της περίθαλψης των ασθενών στην Αμερική και αποδεικνύει ότι η ποιότητα της εκπαίδευσης εξαρτάται τελικά από την ποιότητα της φροντίδας των ασθενών που προσφέρουν οι ειδικευόμενοι. Πάνω απ όλα όμως, ειδικά για τους νεώτερους, είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα άποψη για το πώς γίνεται κανείς γιατρός στις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά φυσικά με προεκτάσεις που δεν φαίνονται εκ πρώτης όψεως και για άλλες χώρες που έχουν κάποιο στοιχειώδες, έστω, εκπαιδευτικό πρόγραμμα, ή ενδιαφέρονται πραγματικά για κάτι τέτοιο! Σημειωτέον ότι και στη Μεγάλη Βρεττανία, έχουν αρχίσει εδώ και πολλά χρόνια να ασχολούνται με τη

15 15 σχέση του ωραρίου των γιατρών και της εκπαίδευσης, σε συνδυασμό πάντοτε με την προσφερόμενη περίθαλψη στους ασθενείς. Η υπάρχουσα βιβλιογραφία τεκμηριώνει το ενδιαφέρον της επίσημης πολιτείας. Φυσικά το προαναφερθέν πόνημα του αμερικανού, αποτελεί ακόμα και για τις Ηνωμένες Πολιτείες ένα βιβλίο σταθμό σχετικά με το ιατρικό αυτό θέμα, και προορισμένο να γίνει κλασσικό, που σημαίνει ότι θα χρησιμοποιηθεί τουλάχιστον ως βιβλιογραφική παραπομπή από τους αναγνώστες του μακρυνού μέλλοντος. Ο Kenneth M.Ludmerer γεννήθηκε στο Long Beach της Καλιφόρνιας, το 1947, και είναι καθηγητής της ιστορίας και της βιοστατιστικής στο Πανεπιστήμιο Ουάσιγκτον στο Σεντ Λούις. Είναι συγγραφέας άλλων τριών βραβευμένων βιβλίων για την ιστορία της ιατρικής εκπαίδευσης στις Ηνωμένες Πολιτείες. Βιβλιογραφικές παραπομπές για περαιτέρω ανάγνωση Arnold Relman: The New Medical-Industrial Complex. N Engl J Med. 1980; 303: Kenneth M. Ludmerer: Let Me Heal: The Opportunity to Preserve Excellence in American Medicine. New York: Oxford University Press, Steven A. Schroeder: A Saga Of 'Paradise Lost'. Health Affairs. 2000; 19: Crossley JG, Vivekananda-Schmidt P.: Student assistantships: bridging the gap between student and doctor. Adv Med Educ Pract. 2015; 15: 6: Moonesinghe SR, Lowery J, Shahi N, Millen A, Beard JD.: Impact of reduction in working hours for doctors in training on postgraduate medical education and patients' outcomes: systematic review. BMJ. 2011; 22; 342: d1580. Yvonne Steinert: The problem junior: whose problem is it? BMJ ; 336(7636):

16 Οκτώβριος

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ!

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! H INTERAMERICAN, το 2013, κατέβαλε 58,1 εκατομμύρια ευρώ για αποζημιώσεις ατομικών ασφαλίσεων υγείας, σε 193.500 περιπτώσεις Απαραίτητη

Διαβάστε περισσότερα

Medical Safety. Το προσωπικό σας σύστημα υγείας!

Medical Safety. Το προσωπικό σας σύστημα υγείας! Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Medical Safety Το προσωπικό σας σύστημα υγείας! - Έχετε φανταστεί ένα ολόκληρο μηχανισμό προηγμένων υπηρεσιών υγείας και περίθαλψης σχεδιασμένο από εσάς και προσαρμοσμένο

Διαβάστε περισσότερα

Νοσηλεία στο Εξωτερικό 1. Ο Ε.Ο.Π.Υ.Υ. παρέχει στους δικαιούχους του δαπάνες νοσηλείας στο εξωτερικό με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, ύστερα

Νοσηλεία στο Εξωτερικό 1. Ο Ε.Ο.Π.Υ.Υ. παρέχει στους δικαιούχους του δαπάνες νοσηλείας στο εξωτερικό με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, ύστερα Νοσηλεία στο Εξωτερικό 1. Ο Ε.Ο.Π.Υ.Υ. παρέχει στους δικαιούχους του δαπάνες νοσηλείας στο εξωτερικό με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, ύστερα από αιτιολογημένη γνωμάτευση των Ειδικών Υγειονομικών

Διαβάστε περισσότερα

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ!

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! H INTERAMERICAN, το 2013, κατέβαλε 58,1 εκατομμύρια ευρώ για αποζημιώσεις ατομικών ασφαλίσεων υγείας, σε 193.500 περιπτώσεις Απαραίτητη

Διαβάστε περισσότερα

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ!

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! Τα νέα δεδομένα στην υγεία Η Ελλάδα έχει το υψηλότερο ποσοστό ιδιωτικών δαπανών υγείας στην Ευρώπη (41%). Πάνω από 2 εκατομμύρια

Διαβάστε περισσότερα

(συνέντευξη: ραδιοφωνικός σταθμός Αθήνα, 9.84, ο σφυγμός της μέρας, 06/02/08)

(συνέντευξη: ραδιοφωνικός σταθμός Αθήνα, 9.84, ο σφυγμός της μέρας, 06/02/08) (συνέντευξη: ραδιοφωνικός σταθμός Αθήνα, 9.84, ο σφυγμός της μέρας, 06/02/08) Φ.Κ.: ας επιστρέψουμε τώρα στο μεγάλο θέμα της ημέρας σε παγκόσμια κλίμακα, της Αμερικάνικές προκριματικές εκλογές. Πήραμε

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος

MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος 1. Προσφέρει οικονομική ενίσχυση έναντι του υψηλού κόστους νοσηλείας, σε περίπτωση που ο ασφαλισμένος χρειαστεί να νοσηλευτεί ή να χειρουργηθεί 2. Αποτελεί συμπληρωματική

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου 18/11/2014

Δελτίο Τύπου 18/11/2014 Δελτίο Τύπου 18/11/2014 Ο ΟΑΕΔ / EURES και η BBi Communication ανταποκρίνονται στις ανάγκες της Φινλανδίας για απασχόληση στον τομέα της δημόσιας υγείας και περίθαλψης - Έλληνες γιατροί και νοσηλευτές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΜΕ ΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΜΕ ΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΜΕ ΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΩΝ ΠΟΥ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΝΑ ΤΑΞΙ ΕΥΟΥΝ ΑΠΡΟΣΚΟΠΤΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΠΑΤΣΟΥΛΕΣ ΕΡΕΥΝΗΤΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ, ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή. Personal Freedom. Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο.

Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή. Personal Freedom. Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο. Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Personal Freedom Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο. 01 Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Personal Freedom Νιώστε ασφαλείς από τα απρόοπτα της ζωής! Τα απρόοπτα είναι μέρος της

Διαβάστε περισσότερα

TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Παρουσίαση: ρ Μαρία Λαβδανίτη Καθηγήτρια Εφαρμογών Τμήμα Νοσηλευτικής Ορισμός της Νοσηλευτικής Η Νοσηλευτική είναι ανθρωπιστική

Διαβάστε περισσότερα

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών 1. Εισαγωγή Οι εξελίξεις και οι δεσμεύσεις στο θέμα της Ασφάλειας των Ασθενών έχουν αυξηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Ιατρικός Σύλλογος. Ηρακλείου. Συνέντευξη τύπου

Ιατρικός Σύλλογος. Ηρακλείου. Συνέντευξη τύπου Ιατρικός Σύλλογος Ηρακλείου Συνέντευξη τύπου 01.02.2010 Η πολιτεία τα τελευταία τριάντα χρόνια αδυνατεί ή δεν θέλει, να λάβει αποφάσεις, να κάνει τομές, να δώσει λύσεις σε θέματα που αφορούν την Υγεία.

Διαβάστε περισσότερα

Panel II: «Πλεονεκτήματα και οφέλη για τα νοσοκομεία από την ανάπτυξη της κλινικής έρευνας»

Panel II: «Πλεονεκτήματα και οφέλη για τα νοσοκομεία από την ανάπτυξη της κλινικής έρευνας» 1 Panel II: «Πλεονεκτήματα και οφέλη για τα νοσοκομεία από την ανάπτυξη της κλινικής έρευνας» Συντονιστής: κ. Αιμίλιος Νεγκής, δημοσιογράφος, Pharma & Health Business,Virus.com.gr Ομιλητές: Δρ. Μιλτιάδης

Διαβάστε περισσότερα

1 Η δημιουργία ενός Πιλότου-Ηγέτη

1 Η δημιουργία ενός Πιλότου-Ηγέτη Περιεχόμενα Ευχαριστίες... 15 Εισαγωγή... 17 1 Η δημιουργία ενός Πιλότου-Ηγέτη... 23 2 Η Ματιά του Πιλότου... 33 3 Η επίγνωση της κατάστασης... 43 4 Η δύναμη του σχεδιασμού... 59 5 Στο απόγειο της τεχνολογίας...

Διαβάστε περισσότερα

Yγειονοµική περίθαλψη των φοιτητών (Π.. 327/83)

Yγειονοµική περίθαλψη των φοιτητών (Π.. 327/83) Yγειονοµική περίθαλψη των φοιτητών (Π.. 327/83) Άρθρο 1 - Ποιοι δικαιούνται υγειονοµική περίθαλψη α. Υγειονοµική περίθαλψη, ιατροφαρµακευτική και νοσοκοµειακή, δικαιούνται οι προπτυχιακοί και µεταπτυχιακοί

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ

ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ ΠΕΙΡΑΙΑΣ 2014 ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΗΠΑ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν

Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν 2 Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν Στους φοιτητές μου που αποτελούν την πηγή και το κίνητρο για: «συνεχή βελτίωση» «συνεχή μάθηση» «συνεχή ανανέωση» και προβληματισμό 3 ανάπτυξη, αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΥΓΕΙΑ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 o Ερωτηµατολόγιο για την ανταποκρισιµότητα των παρεχοµένων υπηρεσιών υγείας

ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΥΓΕΙΑ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 o Ερωτηµατολόγιο για την ανταποκρισιµότητα των παρεχοµένων υπηρεσιών υγείας ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 o Ερωτηµατολόγιο για την ανταποκρισιµότητα των παρεχοµένων υπηρεσιών υγείας ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΥΓΕΙΑ 1. Με βάση διαφορετικές πλευρές της υγείας σας σήµερα, όπως τις περιγράψατε προηγουµένως, πού θα τοποθετούσατε

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ»

«ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» «ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ : Κωνσταντινίδου Εύα Επιβλέπουσα καθηγήτρια : ηµητριάδου Αλεξάνδρα ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2007 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στις µέρες µας επικρατεί µια παγκόσµια

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία Εισαγωγή «Όποιος έχει υγεία, έχει ελπίδα. Και όποιος έχει ελπίδα, έχει τα πάντα.» Τόμας Κάρλαϊλ Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο Ο πατέρας μου είναι γιατρός, ένας από τους καλύτερους παθολόγους που

Διαβάστε περισσότερα

Κατά την άποψη σας πόσο συχνά ανακύπτουν «ζητήματα» ηθικής στη ρευματολογία; (επιλέξτε μια απάντηση για κάθε στοιχείο)

Κατά την άποψη σας πόσο συχνά ανακύπτουν «ζητήματα» ηθικής στη ρευματολογία; (επιλέξτε μια απάντηση για κάθε στοιχείο) Στα πλαίσια πολυκεντρικής μελέτης, η οποία αποσκοπεί στην κατανόηση ηθικών ζητημάτων που αφορούν τους ρευματολόγους, καλείστε να συμπληρώσετε το επισυναπτόμενο ερωτηματολόγιο, το οποίο διερευνά ζητήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη

ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ: ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη Κυριάκος Σουλιώτης Επίκουρος Καθηγητής Πολιτικής Υγείας Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου Φωτεινή Γιαλαµά Υποψήφια Διδάκτωρ,

Διαβάστε περισσότερα

«Οργάνωση και ιοίκηση Υπηρεσιών Υγείας»

«Οργάνωση και ιοίκηση Υπηρεσιών Υγείας» «Οργάνωση και ιοίκηση Υπηρεσιών Υγείας» Νίκος Μανιαδάκης, ρ. Οικονοµίας & ιοίκησης Υπηρεσιών Υγείας, ιοικητής Πανεπιστηµιακού Νοσοκοµείου Ηρακλείου Κρήτης ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ To Περιβάλλον Εξελίξεις και κόστος

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ Εφαρμογή Συστημάτων Διαχείρισης Ποιότητας στις υπηρεσίες Υγείας: Προϋπόθεση για την ανάπτυξη και την βελτίωση των παρεχομένων υπηρεσιών. (ISO 9001 ISO 22000 ISO 14001 ISO 27001 ISO 50001 OHSAS 18001) Σχετικές

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωτικό πλαίσιο και χρηματοδοτική ροή: contradictio in terminis

Οργανωτικό πλαίσιο και χρηματοδοτική ροή: contradictio in terminis Η υπέρβαση της κρίσης στον ΕΟΠΥΥ: ένα σχέδιο ανασυγκρότησης της ασφάλισης και της περίθαλψης Γιάννης Κυριόπουλος MD, MPH, MSc, PhD, Αναστάσης Σκρουμπέλος BSc, MSc Τομέας Οικονομικών της Υγείας Εθνική Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

Ι. Οι ασφαλισμένοι του Ε.Ο.Π.Υ.Υ.για ιατρική εξέταση, συνταγογράφηση και αναγραφή εξετάσεων μπορούν να εξυπηρετούνται:

Ι. Οι ασφαλισμένοι του Ε.Ο.Π.Υ.Υ.για ιατρική εξέταση, συνταγογράφηση και αναγραφή εξετάσεων μπορούν να εξυπηρετούνται: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εθνικός Οργανισμός Ε.Ο.Π.Υ.Υ Παροχής Υπηρεσιών Υγείας ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΤΑΧ. Δ/ΝΣΗ : ΚΗΦΙΣΙΑΣ 39 Τ. Κ: 151 23 ΜΑΡΟΥΣΙ ΤΗΛ. 210 6871719

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών

Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών Greek Rights and Responsibilities Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών Περιεχόμενα Η Περίθαλψη της Υγείας σας Τα Δικαιώματα & οι Υποχρεώσεις σας...3 Πρόσβαση Έχετε το δικαίωμα σε υγειονομική

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

Ηγηθείτε για να φέρετε εξαιρετικά αποτελέσματα. Δημήτρης Σαμαράς Πρόεδρος - CEO Όμιλος Εταιριών ΣΑΜΑΡΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ

Ηγηθείτε για να φέρετε εξαιρετικά αποτελέσματα. Δημήτρης Σαμαράς Πρόεδρος - CEO Όμιλος Εταιριών ΣΑΜΑΡΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ Ηγηθείτε για να φέρετε εξαιρετικά αποτελέσματα Δημήτρης Σαμαράς Πρόεδρος - CEO Όμιλος Εταιριών ΣΑΜΑΡΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ Ποιοι είμαστε Όμιλος Εταιριών Σαμαράς & Συνεργάτες ( 5 εταιρείες ). One Stop Consulting

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή. Team Spirit. Για ομάδες με ισχυρούς δεσμούς.

Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή. Team Spirit. Για ομάδες με ισχυρούς δεσμούς. Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Team Spirit Για ομάδες με ισχυρούς δεσμούς. 01 Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Team Spirit Το ανθρώπινο δυναμικό σε πρώτο πλάνο! Το ανθρώπινο δυναμικό είναι το σημαντικότερο

Διαβάστε περισσότερα

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες,

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, διέπεται από τις αρχές του προτύπου Beveridge. «το κόστος

Διαβάστε περισσότερα

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Kλινικές Mελέτες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ 1Τι είναι οι κλινικές μελέτες είναι σημαντικές; > Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό σας για οποιαδήποτε και άλλη γιατί πληροφορία ή διευκρίνηση χρειάζεστε

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Ανδρέας Θεοφάνους 20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Η οικονομική κρίση και η πρόκληση της αναβάθμισης 18 Δεκεμβρίου 2013 ΔΟΜΗ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία. Τα 5 Cs: Οι 5 κατηγορίες κινδύνου αποτελεσματικής διαχείρισης ταλέντων

Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία. Τα 5 Cs: Οι 5 κατηγορίες κινδύνου αποτελεσματικής διαχείρισης ταλέντων Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία Από το Μάιο έως τον Αύγουστο του 2013, η KPMG International σε συνεργασία με την διεθνώς αναγνωρισμένη εταιρεία ερευνών Brandon

Διαβάστε περισσότερα

Φιλοσοφία της παιδείας

Φιλοσοφία της παιδείας Ενότητα 7 η : Δασκάλες, Δάσκαλοι & Διδασκαλία Ρένια Γασπαράτου Σχολή Ανθρωπιστικών & Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης & της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας να συζητηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Τίτλος: Η ιστορία επαναλαμβάνεται. Μπορεί η Ελλάδα να διδαχθεί από την ιστορία του παρελθόντος; [στα πλαίσια της οικονομικής ύφεσης] ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η ιστορία κάνει συνεχώς κύκλους.

Διαβάστε περισσότερα

Ζητήματα λειτουργίας των Τμημάτων Κοινωνικής Εργασίας στο Δημόσιο Νοσοκομείο. Η σημερινή κατάσταση.

Ζητήματα λειτουργίας των Τμημάτων Κοινωνικής Εργασίας στο Δημόσιο Νοσοκομείο. Η σημερινή κατάσταση. Ζητήματα λειτουργίας των Τμημάτων Κοινωνικής Εργασίας στο Δημόσιο Νοσοκομείο. Η σημερινή κατάσταση. Περικλής Τζιάρας, Κοινωνικός Λειτουργός Γ.Ν.Ελευσίνας "Θριάσιο", Μέλος ΔΣ ΣΚΛΕ Κοινωνική Εργασία και

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμια με Κλάδους Διατροφολογίας Διαιτολογίας

Πανεπιστήμια με Κλάδους Διατροφολογίας Διαιτολογίας Πανεπιστήμια με Κλάδους Διατροφολογίας Διαιτολογίας Ερευνητική Εργασία B 3 2 ο Γενικό Λύκειο Θεσσαλονίκης Εμμανουέλλα Στρογγύλη-Τσιότσου Λάζαρος Τράικος Ελένη Φαρμάκη Η Διαιτολογία Η Διαιτολογία είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ. Communications Crisis Management

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ. Communications Crisis Management ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ Communications Crisis Management ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ Καράβια βουλιάζουν. Αεροσκάφη πέφτουν. Προϊόντα ανακαλούνται. Εταιρίες μηνύονται για ληγμένα τρόφιμα ή

Διαβάστε περισσότερα

Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας

Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 1 9 7 6 Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας www.interamerican.gr ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΣΤΟ ΔΣ ΤΗΣ ΕΙΝΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΟ Ν/Σ ΥΓΕΙΑΣ

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΣΤΟ ΔΣ ΤΗΣ ΕΙΝΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΟ Ν/Σ ΥΓΕΙΑΣ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΣΤΟ ΔΣ ΤΗΣ ΕΙΝΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΟ Ν/Σ ΥΓΕΙΑΣ Από την Υπουργό Υγείας ανακοινώθηκε μια σειρά νομοσχεδίων που θα κατατεθούν το επόμενο διάστημα. Ορισμένα μόνο γενικά σημεία έχουν δημοσιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Οι λογαριασμοί που θα υποβληθούν στον ΕΟΠΥΥ αφορούν δαπάνες υγείας, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν από 1-1-12.

Οι λογαριασμοί που θα υποβληθούν στον ΕΟΠΥΥ αφορούν δαπάνες υγείας, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν από 1-1-12. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Εθνικός Οργανισμός Παροχής Υπηρεσιών Υγείας www.eopyy.gov.gr Γενική Δ/νση: Σχεδιασμού και ανάπτυξης Δ/νση:

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια

Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια Σάββατο 07 Μάρ 2009 Τα επόμενα χρόνια θα δούμε μεγάλες αλλαγές στις φαρμακευτικές εταιρείες. Παραδοσιακοί

Διαβάστε περισσότερα

Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας

Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας www.interamerican.gr Ο Προμηθευτικός & Καταναλωτικός Συνεταιρισμός Αστυνομικών Αττικής εξασφαλίζει ασφαλιστικά προνόμια, ειδικά για τα μέλη του! Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ. Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ. Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα. ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα. Οι φορείς της αγωγής στην Αθήνα Βαθμίδες αγωγής Παιδευτικά μέσα A).. α).......

Διαβάστε περισσότερα

Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση».

Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση». Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση». 1. Προϋποθέσεις για τη λήψη Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης (Μ.Δ.Ε.) Κάθε Μεταπτυχιακός

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΓΚΘΓΣΗΣ Β ΛΥΚΓΙΟΥ ΣΑ ΠΡΟΟΝΣΑ ΠΟΤ ΖΗΣΟΤΝ ΟΙ ΠΟΛΤΕΘΝΙΚΕ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΓΚΘΓΣΗΣ Β ΛΥΚΓΙΟΥ ΣΑ ΠΡΟΟΝΣΑ ΠΟΤ ΖΗΣΟΤΝ ΟΙ ΠΟΛΤΕΘΝΙΚΕ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΓΚΘΓΣΗΣ Β ΛΥΚΓΙΟΥ ΣΑ ΠΡΟΟΝΣΑ ΠΟΤ ΖΗΣΟΤΝ ΟΙ ΠΟΛΤΕΘΝΙΚΕ Θέσεις για νέους εργαζομένους δεν υπάρχουν μόνο στις ελληνικές εταιρείες, αλλά και σε πολλές πολυεθνικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην

Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην ύπαιθρο ήταν πάντα πιο υποβαθμισμένη σε σχέση με τα μεγάλα

Διαβάστε περισσότερα

Υποβολή Δικαιολογητικών από Δημόσια Νοσοκομεία ΕΝΔΟΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ

Υποβολή Δικαιολογητικών από Δημόσια Νοσοκομεία ΕΝΔΟΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ Υποβολή Δικαιολογητικών από Δημόσια Νοσοκομεία ΕΝΔΟΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ 2. Αναλυτική κατάσταση (εις τριπλούν) 3. Τιμολόγιο Παροχής Υπηρεσιών ή Απόδειξη Είσπραξης Νοσηλίων ή Χρηματικό Λογαριασμό με στρογγυλή

Διαβάστε περισσότερα

Το φαρμακείο στην εποχή του internet. Παπαδόπουλος Γιάννης Φαρμακοποιός Οικονομολόγος Υγείας

Το φαρμακείο στην εποχή του internet. Παπαδόπουλος Γιάννης Φαρμακοποιός Οικονομολόγος Υγείας Το φαρμακείο στην εποχή του internet Παπαδόπουλος Γιάννης Φαρμακοποιός Οικονομολόγος Υγείας Χαρακτηριστικά της εποχής μας Χαρακτηριστικά της εποχής μας είναι: η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας η ευρεία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση της ημερίδας με θέμα «Technology

Διαβάστε περισσότερα

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Η Δ/νση Ποιότητας & Αποδοτικότητας του Υπουργείου Υγείας, στο πλαίσιο υλοποίησης της πράξης

Διαβάστε περισσότερα

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Διοίκηση Καριέρας (Career Management) είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα με στόχο την παροχή

Διαβάστε περισσότερα

Prestige Plus Prestige Comprehensive Standard

Prestige Plus Prestige Comprehensive Standard Διεθνές Πρόγραμμα Υγείας Σύνοψη παροχών AXAPPP Ένα απλό γράφημα για να σας βοηθήσει να επιλέξετε το επίπεδο της κάλυψης που σας ταιριάζει Οι τέσσερις επιλογές που μπορείτε να επιλέξετε Prestige Plus Prestige

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα

6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ

6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ 6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 129 133, έκδοση 2014 : σελίδες 124 129 ) 3.3.2 Παρακίνηση 3.3.2.1 Βασικές έννοιες Η υλοποίηση του έργου και η επίτευξη των στόχων στις

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση Όταν, σε ηλικία 11 ετών, µου ανακοίνωσαν ότι πάσχω από Κυστική Ίνωση, µια ασθένεια παντελώς άγνωστη σε µένα µέχρι τότε, είναι αλήθεια πως δεν θορυβήθηκα

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία

Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΟΑΕΔ Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ: Μαρμαρινός Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Συγκρίσεις προγραμμάτων Υγείας

Συγκρίσεις προγραμμάτων Υγείας Συγκρίσεις προγραμμάτων Υγείας ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ FULL ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ TO ΠΛΕΟΝΕΚΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΗ 1. 19.05.2015 matonakis@myadvisor.gr 211 800 4634 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τον Μάϊο του 2015 η ΕΘΝΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι)

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι) Εισαγωγή Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κύπρου προσφέρει ολοκληρωμένα προπτυχιακά και μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών στους κλάδους του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Φιλίππων: «H ψηφιακή τεχνολογία στα περιβαλλοντικά προγράμματα» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Φιλίππων: «H ψηφιακή τεχνολογία στα περιβαλλοντικά προγράμματα» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Φιλίππων: «H ψηφιακή τεχνολογία στα περιβαλλοντικά προγράμματα» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων Επιμορφωτές: Άγγελος Κωνσταντινίδης, Χρήστος Πάππος, Δήμητρα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΗΓΕΣΙΑ Διεθνείς τάσεις στη θεωρία, την έρευνα και την πρακτική σήμερα - Μελλοντικές προοπτικές. Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΗΓΕΣΙΑ Διεθνείς τάσεις στη θεωρία, την έρευνα και την πρακτική σήμερα - Μελλοντικές προοπτικές. Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΗΓΕΣΙΑ Διεθνείς τάσεις στη θεωρία, την έρευνα και την πρακτική σήμερα - Μελλοντικές προοπτικές Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης 1 Βασικά σημεία παρουσίασης Αλλαγές στα εκπαιδευτικά συστήματα χωρών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες

Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες Σημερινή ημερομηνία Παρακαλείσθε όπως συμπληρώσετε. Αριθμός ερωτηματολογίου Συμπληρώνεται από το σχολείο. Αγαπητοί γονείς, αγαπητοί

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΣ -ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΑΡΘΡΩΝ ΣΤΗΝ ΜΗΧΑΝΗ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ PUBMED ΜΕ ΛΕΞΕΙΣ ΚΛΕΙΔΙΑ: ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ, ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ, ΑΥΤΟΝΟΜΙΑ, ΑΠΟΔΟΣΗ, ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ

ΜΕΘΟΔΟΣ -ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΑΡΘΡΩΝ ΣΤΗΝ ΜΗΧΑΝΗ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ PUBMED ΜΕ ΛΕΞΕΙΣ ΚΛΕΙΔΙΑ: ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ, ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ, ΑΥΤΟΝΟΜΙΑ, ΑΠΟΔΟΣΗ, ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΛΛΙΑΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Λοχαγός, Νοσηλεύτρια Ψυχικής Υγείας M.Sc Πληροφορική Υγεία Μεταπτυχιακή φοιτήτρια Διοίκησης Μονάδων Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΙΕΣ. Στους οικογενειακούς λόγους περιλαµβάνεται και η φροντίδα παιδιών ή άλλων εξαρτώµενων µελών της οικογένειας.

Ο ΗΓΙΕΣ. Στους οικογενειακούς λόγους περιλαµβάνεται και η φροντίδα παιδιών ή άλλων εξαρτώµενων µελών της οικογένειας. Ο ΗΓΙΕΣ Το πρώτο ερώτηµα (Ερώτηµα 83) λειτουργεί σαν «φίλτρο» για να ξεχωρίσουµε τους εργαζόµενους και µπορούµε να το συµπληρώσουµε βάσει των απαντήσεων στο κυρίως ερωτηµατολόγιο. Αν ο ερευνόµενος είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΉ ΑΠΟΚΑΤΆΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΏΝΤΑΣ ΤΙΣ ΕΙΔΙΚΈΣ ΟΔΗΓΊΕΣ

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΉ ΑΠΟΚΑΤΆΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΏΝΤΑΣ ΤΙΣ ΕΙΔΙΚΈΣ ΟΔΗΓΊΕΣ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΉ ΑΠΟΚΑΤΆΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΏΝΤΑΣ ΤΙΣ ΕΙΔΙΚΈΣ ΟΔΗΓΊΕΣ Αυτός ο οδηγός γνώσεων περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με την πνευμονική αποκατάσταση της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας και της Αμερικάνικης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ (υποβάλλεται ατελώς)

ΑΝΑΦΟΡΑ (υποβάλλεται ατελώς) ΑΝΑΦΟΡΑ (υποβάλλεται ατελώς) Προς τον Συνήγορο του Καταναλωτή Λ. Αλεξάνδρας 144 114 71 Αθήνα FAX: 210-6460414 1. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΓΓΕΛΛΟΝΤΟΣ ΕΠΩΝΥΜΙΑ: ΕΝΩΣΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΔΡΑ: ΒΑΣ. ΣΟΦΙΑΣ ΑΡΙΘΜΟΣ:47

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους )

Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους ) Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους ) Όλοι οι φοιτητές έχουν δικαίωμα στο απόρρητο των πληροφοριών.το προσωπικό της Bloomsbury International δεν θα περάσει προσωπικές πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΙΣ ΣΤΟΝ ΥΠΟΥΡΓΟ ΥΓΕΙΑΣ. Αθήνα, 18 Ιουνίου 2014

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΙΣ ΣΤΟΝ ΥΠΟΥΡΓΟ ΥΓΕΙΑΣ. Αθήνα, 18 Ιουνίου 2014 Αθήνα, 18 Ιουνίου 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΙΣ ΣΤΟΝ ΥΠΟΥΡΓΟ ΥΓΕΙΑΣ Στο πλαίσιο της μεγάλης διάρκειας συνάντησης (4 ωρών) που πραγματοποιήθηκε σήμερα στο Υπουργείο Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες Πώς μπορεί να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι με οστεοαρθρίτιδα και ρευματοειδή αρθρίτιδα λαμβάνουν τη βέλτιστη δυνατή περίθαλψη σε ολόκληρη την Ευρώπη: συστάσεις του EUMUSC.NET Σε συνεργασία με τον EULAR

Διαβάστε περισσότερα

Αυτή η έκδοση παρέχει ένα στιγμιότυπο

Αυτή η έκδοση παρέχει ένα στιγμιότυπο Ένα Στιγμιότυπο Ένα Στιγμιότυπο Αυτή η έκδοση παρέχει ένα στιγμιότυπο των πλέον σημαντικών χαρακτηριστικών της Κοινωνικής Ασφάλισης, του Συμπληρωματικού Εισοδήματος Ασφάλισης (SSI) και των προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ

ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Φτάνοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 Ευθύνη Ιατρού: Πειθαρχική ευθύνη: κυρώσεις για παραβιάσεις των καθηκόντων και των υποχρεώσεων

Διαβάστε περισσότερα

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα»

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα» Ημερομηνία 8/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://artpress.sundaybloody.com/ Βασίλης Κάργας http://goo.gl/di6ugf Μαρίνα Γιώτη, συγγραφέαςεικονογράφος : «Τα παραμύθια είναι ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων.

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. 9 LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. «Βλέπουμε με τα μάτια μας, αλλά κατανοούμε με τα μάτια της συλλογικότητας». 6 Ένα από τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

Σύλλογος Εγγεγραμμένων γρ Λογοπαθολόγων

Σύλλογος Εγγεγραμμένων γρ Λογοπαθολόγων Σύλλογος Εγγεγραμμένων γρ Λογοπαθολόγων Λογοθεραπεία: Ο Ρόλος του Λογοπαθολόγου και η Κυπριακή Πραγματικότητα 29-30 Νοεμβρίου 2014 Τι είναι Λογοθεραπείαοθερα εία Λογοθεραπεία είναι η επιστήμη που στοχεύει

Διαβάστε περισσότερα

Το Ασφαλιστικό σας Πρόγραµµα

Το Ασφαλιστικό σας Πρόγραµµα Το Ασφαλιστικό σας Πρόγραµµα Οµαδικό Πρόγραµµα Ασφάλι σης Ζωής & Υγείας - 8 - Πίνακας Παροχών ΣΧΕ ΙΟ 1 Ασφάλεια Ζωής 1. ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΖΩΗΣ - 5400 Σε περίπτωση θανάτου του ασφαλισµένου από οποιαδήποτε αιτία

Διαβάστε περισσότερα

Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση Προβλήματα με την κατανάλωση αλκοόλ Κοινωνική κατανάλωση οινοπνεύματος

Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση Προβλήματα με την κατανάλωση αλκοόλ Κοινωνική κατανάλωση οινοπνεύματος Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση (Πηγή: http://www.patient.co.uk/health/alcoholism-and-problem-drinking) Απόδοση στα ελληνικά: Αθανάσιος Μπάκας (υπεύθυνος του προγράμματος) Αλκοολισμός είναι η λέξη

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα Υγείας: Με στόχο τη δυναμική και κερδοφόρο ανάπτυξη!

Προγράμματα Υγείας: Με στόχο τη δυναμική και κερδοφόρο ανάπτυξη! Προγράμματα Υγείας: Με στόχο τη δυναμική και κερδοφόρο ανάπτυξη! Περιεχόμενα 1. Οι προκλήσεις στο χώρο της Υγείας Απεικόνιση της πραγματικότητας Αναγνώριση ευκαιριών & κινδύνων Διαμόρφωση στρατηγικής κερδοφόρου

Διαβάστε περισσότερα

- Προσκομίζω στο γραφείο κίνησης του Νοσοκομείου θεωρημένο το βιβλ. υγείας μου και ζητώ να γίνει χρήση του ΕΟΠΤΤ.

- Προσκομίζω στο γραφείο κίνησης του Νοσοκομείου θεωρημένο το βιβλ. υγείας μου και ζητώ να γίνει χρήση του ΕΟΠΤΤ. υχνές Ερωτήσεις 1) Σι χρειάζεται να κάνω σε περίπτωση νοσηλείας; - Καλώ στο 18189 (επιλ.2) προκειμένου να ενημερωθώ για τα συμβεβλημένα νοσοκομεία. - Προσκομίζω στο γραφείο κίνησης του Νοσοκομείου θεωρημένο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΡΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΝΟΥ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΑ ΣΦΑΛΜΑΤΑ Μ. Βαγιάκης ιευθυντής. Υπεύθυνος εργαστηρίου ύπνου Noσ. Ο Ευαγγελισµός Κλινική Εντατικής Θεραπείας Πανεπιστηµίου Αθηνών. 20 Ο Πανελλήνιο Συνέδριο Νοσηµάτων Θώρακος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 EUFAMI ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 Επιμέλεια Πανελ. Συλ. Οικογ. για την Ψυχική Ύγεία ΣΟΨΥ 1 1 Σκοποί της έρευνας To 2008, η EUFAMI έκανε μια έρευνα σε 11 Ευρωπαϊκές χώρες, για να αξιολογήσει:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ & ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΣΤΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΧΩΡΟ

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ & ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΣΤΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΧΩΡΟ ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ & ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΣΤΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΧΩΡΟ Ασφάλεια και Υγιεινή -Τι πρέπει να κάνει ο εργοδότης ; Ποιος είναι ο αριθμός εργαζομένων και σε ποια κατηγορία επικινδυνότητας

Διαβάστε περισσότερα

Ο Έλεγχος της απάτης, της κατάχρησης και των λαθών στις υπηρεσίες υγείας

Ο Έλεγχος της απάτης, της κατάχρησης και των λαθών στις υπηρεσίες υγείας Ο Έλεγχος της απάτης, της κατάχρησης και των λαθών στις υπηρεσίες υγείας Σωτήρης Παπασπυρόπουλος MD, MSc Πρόεδρος ΔΣ & Δ/νων Σύμβουλος ACCURATE Health Auditing & Consulting Τι είναι ασφαλιστική απάτη και

Διαβάστε περισσότερα

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα.

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Μαρία Φωτουλάκη Επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής-Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Συµπλήρωση οδηγιών και διευκρινήσεις για την εγκύκλιο 67/07 περί κατάργησης επιτροπών Μαγνητικής Τοµογραφίας και καθιέρωση νέας διαδικασίας έγκρισης.

Συµπλήρωση οδηγιών και διευκρινήσεις για την εγκύκλιο 67/07 περί κατάργησης επιτροπών Μαγνητικής Τοµογραφίας και καθιέρωση νέας διαδικασίας έγκρισης. Συµπλήρωση οδηγιών και διευκρινήσεις για την εγκύκλιο 67/07 περί κατάργησης επιτροπών Μαγνητικής Τοµογραφίας και καθιέρωση νέας διαδικασίας έγκρισης. Γ.Ε.: Γ32/ 978/31-5-2007 ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης Δρ Δημήτρης Δημητρίου Δρ Παναγιώτης Αντωνίου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Νεοπροαχθέντων. Διευθυντών Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη με τον Διευθυντή του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία, Jukka Takala. Τι σημαίνει εκτίμηση κινδύνου;

Συνέντευξη με τον Διευθυντή του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία, Jukka Takala. Τι σημαίνει εκτίμηση κινδύνου; Συνέντευξη με τον Διευθυντή του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία, Jukka Takala Μπιλμπάο, 28 Απριλίου 2008 Τι σημαίνει εκτίμηση κινδύνου; Jukka Takala: Η εκτίμηση κινδύνου

Διαβάστε περισσότερα

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ Δυσκολίες και προβλήματα που έχουν εντοπιστεί στα αρχικά στάδια (της προετοιμασίας και του σχεδιασμού) της ΔΕ στη ΘΕ ΕΚΠ 65 και προτάσεις για την αντιμετώπισή τους. Τα προβλήματα αφορούν κυρίως την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Νοσηλευομένου EUROMEDICA ΓΕΝΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ. Σας ευχόμαστε ταχεία ανάρρωση!

Οδηγός Νοσηλευομένου EUROMEDICA ΓΕΝΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ. Σας ευχόμαστε ταχεία ανάρρωση! Οδηγός Νοσηλευομένου EUROMEDICA ΓΕΝΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ Σας ευχόμαστε ταχεία ανάρρωση! Πίνακας περιεχομένων Πρόσβαση στην κλινική... 3 Χάρτης... 3 Συγκοινωνία... 3 Χρήσιμα Τηλέφωνα... 3 Γενικές Παροχές...

Διαβάστε περισσότερα

Βιοϊατρική τεχνολογία

Βιοϊατρική τεχνολογία Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Βιοϊατρική τεχνολογία Ενότητα 1: Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr ΕΕΔΙΠ Μπέλλου Σοφία e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Προσφορά της κάρτας υγείας EY Club ΕΛ.Ε.ΑΝ.Α.

Προσφορά της κάρτας υγείας EY Club ΕΛ.Ε.ΑΝ.Α. Προσφορά της κάρτας υγείας EY Club ΕΛ.Ε.ΑΝ.Α. ΕΙΔΙΚΑ ΠΡΟΝΟΜΙΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΝΤΙΡΕΥΜΑΤΙΚΟΥ ΑΓΩΝΑ ΜΟΝΑΔΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΝΤΙΡΕΥΜΑΤΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμ. Υ4α/147881/10 (ΦΕΚ 1851 Β/25-11-2010) : Ολοήμερη λειτουργία Νοσοκομείων. ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ

Αριθμ. Υ4α/147881/10 (ΦΕΚ 1851 Β/25-11-2010) : Ολοήμερη λειτουργία Νοσοκομείων. ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Αριθμ. Υ4α/147881/10 (ΦΕΚ 1851 Β/25-11-2010) : Ολοήμερη λειτουργία Νοσοκομείων. ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Έχοντας υπόψη τις διατάξεις: 1. Του άρθρου 1 του Ν. 3868/2010 «Αναβάθμιση

Διαβάστε περισσότερα