ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Γραφείο Γενικής Διευθύντριας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Γραφείο Γενικής Διευθύντριας"

Transcript

1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Γραφείο Γενικής Διευθύντριας Αρ. Φακ.: Πρόεδρο και μέλη Γραμματείας Π.Ο.Ε.Δ. Δευτέρα, 25 Οκτωβρίου 2010 ΘΕΜΑ: Εισηγήσεις Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού για τα νέα Ορολογία Προγράμματα Δημοτικής Εκπαίδευσης. Αναφέρομαι στο πιο πάνω θέμα και σε συνέχεια των επιστολών σας με ημερομηνίες 27 Αυγούστου 2010 και 8 Σεπτεμβρίου 2010 και της συνάντησης που πραγματοποιήθηκε στο γραφείο του Υπουργού στις 13 Σεπτεμβρίου 2010, κατά την οποία συζητήθηκαν οι απόψεις της οργάνωσης σας σχετικά με τις εισηγήσεις της Επιτροπής Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων (Ε.Δ.Α.Π.) για τα νέα Ωρολόγια Προγράμματα (Ω.Π.) Δημοτικής Εκπαίδευσης, σας αποστέλλω τις τελικές εισηγήσεις του Υπουργείου επί του θέματος. Συγκεκριμένα, αποστέλλονται δυο εναλλακτικές εισηγήσεις, οι οποίες βασικά διαφοροποιούνται στο σύνολο των διδακτικών περιόδων: η εισήγηση Α' προνοεί για 35 διδακτικές περιόδους, όπως ήταν η δική σας θέση, και η εισήγηση Β' για 34, όπως ήταν η αρχική πρόταση, η οποία πιστεύουμε ότι στο παρόν στάδιο πρέπει να παραμείνει στα θέματα της-διαβούλευσης. Νοείται ότι αφού ολοκληρωθούν οι μεταξύ μας διαβουλεύσεις, το Υπουργείο θα προωθήσει την πρόταση με βάση τις θεσμοθετημένες διαδικασίες (συζήτηση στα Συμβούλια της Εκπαιδευτικής Μεταρρύθμισης, Υπουργείο Οικονομικών, Υπουργικό Συμβούλιο). Με στόχο την ολοκλήρωση του διαλόγου για τη νέα δομή της Δημοτικής Εκπαίδευσης, την έγκαιρη προώθηση του θέματος των νέων Ω.Π., έτσι ώστε να μπορούν να εφαρμοστούν από την επόμενη σχολική χρονιά και τη διευκρίνιση οποιωνδήποτε πτυχών του Προγράμματος Επιμόρφωσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (Α.Π.) προσκαλείστε σε σύσκεψη η οποία θα πραγματοποιηθεί τη Παρασκευή 19/10/2010 και ώρα 8:15 π.μ. στο γραφείο του Υπουργού. Ολυμπία Στυλιανού Γενική Διευθύντρια Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού 1434 Λευκωσία Τηλ: φαξ: Ιστασελίδα:

2 ΕΙΣΗΓΗΣΗ A'

3 Υ.Π.Π ΠΡΟΤΑΣΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού λαμβάνοντας υπόψη τις γενικές διαπιστώσεις κα! παραδοχές για την υφιστάμενη δομή της Δημοτικής Εκπαίδευσης, τους τρεις πυλώνες των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων όπως αυτοί έχουν περιγραφεί από την Επιτροπή Διαμόρφωσης των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων (βλ. «Αναλυτικό Πρόγραμμα για τα Δημόσια Σχολεία της Κυπριακής Δημοκρατίας, Πρόταση Επιτροπής προς το Συμβούλιο Δημοτικής και Μέσης Εκπαίδευσης», Δεκέμβριος 2008), τις διαπιστώσεις και εισηγήσεις των οργανωμένων φορέων οι οποίοι κατά καιρούς εξέφρασαν τις απόψεις τους στα πλαίσια του δημόσιου διαλόγου που αναπτύχθηκε τα τελευταία 3 χρόνια αναφορικά με την Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση και έχοντας ως βασικό και αδιαπραγμάτευτο στόχο τη διευκόλυνση της εφαρμογής των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων εισηγείται τα πιο κάτω ως προς τη διαμόρφωση των νέων Ωρολογίων Προγραμμάτων της Δημοτικής Εκπαίδευσης: 1. Μείωση των διδακτικών περιόδων (δηλαδή των περιόδων στις οποίες παραδίδεται «νέα ύλη») για τις τάξεις Α' και Β' από 35 σε 30 και για τις υπόλοιπες τάξεις (Γ* - Στ') από 35 σε 31, χωρίς να μειώνονται οι περίοδοι παραμονής των παιδιών στο σχολείο. 2. Αφιέρωση πέντε διδακτικών περιόδων την εβδομάδα για τις τάξεις Α' και Β* και τεσσάρων για τις τάξεις Γ' έως Στ' στην εμπέδωση των μαθημάτων έτσι ώστε τα παιδιά, τόσο αυτά που αντιμετωπίζουν αδυναμίες όσο και αυτά που μπορούν να προχωρήσουν ένα βήμα παραπάνω, πέρα από τη διεκπεραίωση μέρους της κατ' οίκον εργασίας τους, να τυγχάνουν ενίσχυσης από το δάσκαλο της τάξης (βλ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α). 3. Αύξηση του χρόνου του δεύτερου διαλείμματος κατά πέντε λεπτά και μείωση της έβδομης και τελευταίας διδακτικής περιόδου, κάθε μέρας, κατά πέντε λεπτά. 4. Μείωση του χρόνου διδασκαλίας των Ελληνικών στις τάξεις Α* και Β' από 14 σε 10 διδακτικές περιόδους την εβδομάδα, στην τάξη Γ' από 14 σε 8, στην τάξη Δ' από 13 σε 8 και στις τάξεις Ε* και Στ' από 10 σε 7 και συμπερίληψη στη διδασκαλία του μαθήματος θεμάτων από τη Λογοτεχνία και τη Θεατρική Αγωγή αφού, με βάση τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα, οι δεξιότητες που σχετίζονται με την ενίσχυση της μητρικής γλώσσας καλλιεργούνται στα πλαίσια όλων των γνωστικών αντικειμένων (για παράδειγμα, ακόμα και στο μάθημα Σχεδιασμός & Τεχνολογία που θεωρείται τεχνικό και πρακτικό μάθημα, υπάρχει ο στόχος «Οι μαθητές να περιγράφουν..., να επεξηγούν...» κτλ.). 5. Εισαγωγή από την Α' Δημοτικού ενός νέου γνωστικού αντικειμένου με τίτλο «Γνωρίζω τον Κόσμο Μου» το οποίο περιλαμβάνει τη Γεωγραφία, το Σχολικό Κήπο και την Πατριδογνωσία (στα πλαίσια του μαθήματος αυτού θα ακολουθείται το νέο Αναλυτικό Πρόγραμμα της Γεωγραφίας το οποίο περιλαμβάνει όλα τα πιο πάνω θέματα). 6. Εισαγωγή στις τάξεις Α' έως Δ' ενός νέου γνωστικού αντικείμενο με τίτλο «Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογία», το οποίο περιλαμβάνει την Επιστήμη και το Σχεδιασμό & Τεχνολογία. 7. Εισαγωγή του μαθήματος των Αγγλικών από την Α' τάξη έτσι ώστε, πέρα από την εναρμόνιση του εκπαιδευτικού συστήματος της χώρας μας με τις πολιτικές που προάγει η Ευρωπαϊκή Ένωση για εκμάθηση ξένων γλωσσών από πολύ νεαρή ηλικία, να προσφέρεται στα παιδιά η ευκαιρία να αποκτήσουν τις αναγκαίες επικοινωνιακές δεξιότητες που θα τους επιτρέψουν να επικοινωνούν αποτελεσματικά και σε άλλη γλώσσα πλην της μητρικής διευρύνοντας έτσι τις πολιτιστικές εμπειρί- ΚΚ/ΚΚΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΕΗ.ΝΕΑ ΩΡΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑΣ ΗΜ ΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 1

4 ες τους και αναπτύσσοντας θετικές στάσεις και συμπεριφορές απέναντι στο φαινόμενο της ετερότητας. 8. Εισαγωγή της ενότητας Αγωγή Ζωής στις τάξεις Α' έως Δ* με στόχο να δίνεται η ευκαιρία στις/ στους εκπαιδευτικούς και τα παιδιά, με βάση τις ανάγκες του σχολείου τους, να εμπλέκονται σε διάφορες διαθεματικές δραστηριότητες και εργασίες (projects) που θα σχετίζονται με θέματα όπως η Αγωγή του Καταναλωτή, η Κυκλοφοριακή Αγωγή, η Διαπολιτισμική Αγωγή, η Περιβαλλοντική Αγωγή, κλπ τα οποία θα μπορούν να αντλήσουν από τα νέα Α.Π. της Αγωγής Υγείας και της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης - Εκπαίδευσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη (Π.Ε. - Ε.Α.Α.) εμπλουτίζοντας και τα θέματα με τα οποία θα καταπιάνονται στα πλαίσια άλλων γνωστικών αντικειμένων (βλ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β). 9. Εισαγωγή των δύο κύριων θεμάτων της Αγωγής Ζωής (Αγωγή Υγείας και Π.Ε. - ΕΑ.Α.) στις τάξεις Ε' και Στ' ως ξεχωριστών γνωστικών αντικειμένων έτσι ώστε πέρα από τη διαθεματική προσέγγιση οι εκπαιδευτικοί και τα παιδιά να μπορούν να ασχοληθούν και με πιο εξειδικευμένα θέματα που αναφέρονται στα Προγράμματα Σπουδών των δύο αντικειμένων Η κατανομή των διδακτικών περιόδων στους διαφόρους τύπους Δημοτικών Σχολείων όπως διαμορφώνεται με βάση τις πιο πάνω εισηγήσεις επισυνάπτεται στα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ Γ μέχρι Στ. Στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ζ επισυνάπτεται πίνακας ενδεικτικού Ωρολογίου Προγράμματος. Πέρα από τις πιο πάνω ρυθμίσεις το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού, αναγνωρίζοντας τη σημαντικότητα και τη σπουδαιότητα των αλλαγών που θα προκύψουν στα πλαίσια της εφαρμογής των νέων Α.Π. και της αναδιαμόρφωσης των Ωρολογίων Προγραμμάτων της Δημοτικής Εκπαίδευσης οι οποίες συνεπάγονται νέα καθήκοντα για τις/ τους εκπαιδευτικούς, εισηγείται τη μείωση των περιόδων διδασκαλίας των δασκάλων, που θα έχουν τις περισσότερες περιόδους σε μια τάξη (υπεύθυνος τάξης), κατά δύο (2). Πα να μειωθεί ο διδακτικός χρόνος του εκπαιδευτικού που θα αναλάβει την ευθύνη κάποιου τμήματος στο σχολείο του κατά δύο (2) διδακτικές περιόδους το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού προτείνει όπως κατά τις πρώτες δύο σχολικές χρονιές σταδιακής εφαρμογής του μέτρου οι πρόσθετες περίοδοι που απαιτούνται καλυφθούν μέσω ανάλογης σταδιακής μείωσης των περιόδων που δίνονται στα εκπαιδευτικά προγράμματα «Ενισχυτικής Διδασκαλίας» και «ΟΙΚΑΔΕ» και μέσω του πλήρους τερματισμού παραχώρησης επιπρόσθετων διδακτικών περιόδων για τα προγράμματα «Οικολογικά Σχολεία» και «Ευρωπαϊκό Δίκτυο Σχολείων Προαγωγής Υγείας» τα οποία, με βάση τα νέα Ω.Π., εντάσσονται στο επίσημο πρόγραμμα του σχολείου, είτε μέσω των περιόδων που παραχωρούνται για Εμπέδωση, είτε μέσω της εισαγωγής των γνωστικών αντικειμένων της Αγωγής Ζωής, της Αγωγής Υγείας και της Π.Ε. - Ε.ΑΑ. Κατά τις επόμενες σχολικές χρονιές, μέχρι την πλήρη εφαρμογή του μέτρου, το Υπουργείο εισηγείται όπως οι πρόσθετες διδακτικές περίοδοι που απαπουνται καλυφθούν μέσω επιπρόσθετων διορισμών εκπαιδευτικών. Το μέτρο αυτό κρίνεται, από την πλευρά του Υπουργείου, απαραίτητο για την επιτυχία του νέου σχολείου γεγονός που αποδεικνύει ότι ο εκσυγχρονισμός των Αναλυτικών και των Ωρολογίων Προγραμμάτων οδηγεί σταδιακά στον εκσυγχρονισμό όλων των δομών του εκπαιδευτικού συστήματος, συμπεριλαμβανομένων και των συνθηκών εργασίας των εκπαιδευτικών. Το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής του πιο πάνω μέτρου αναλύεται στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Η. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 25 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2010 ΚΚ/ΚΚ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡ ΥΘΜΕΗ.ΝΕ Α ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΓΡ ΑΜΜΑΤΑΛΗΜΟΤίΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 2

5 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ A ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΕΜΠΕΔΩΣΗ» Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αδιαπραγμάτευτος στόχος των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων είναι η δημιουργία ενός ανθρώπινου και δημοκρατικού σχολείου στο οποίο όλα τα παιδιά, ανεξαρτήτως οποιωνδήποτε διαφορών (γλώσσας, θρησκείας, ικανοτήτων, κλπ.), θα μπορούν όχι μόνο να συμμετέχουν αλλά, κυρίως, να επιτυγχάνουν όλους τους στόχους που τίθενται. Να είναι σε τέτοια θέση δηλαδή ώστε, με το τέλος της φοίτησης τους, να έχουν αποκτήσει όλες τις απαραίτητες γνώσεις και να έχουν αναπτύξει όλες τις κομβικές δεξιότητες που χαρακτηρίζουν το μορφωμένο άνθρωπο του 21 α υ αιώνα. Για την υλοποίηση του πιο πάνω οράματος κρίνεται αναγκαία η εισαγωγή, στο νέο Ωρολόγιο Πρόγραμμα των Δημοτικών Σχολείων, της ζώνης «Εμπέδωση» (5 διδακτικές περίοδοι για τις τάξεις Α' - Β' και 4 διδακτικές περίοδοι για τις τάξεις Γ' - Στ'). Η «Εμπέδωση», ως θέμα του Ωρολογίου Προγράμματος, πρέπει πρωτίστως να αντιμετωπιστεί ως μια διαδικασία ενδυνάμωσης και ενίσχυσης των μαθητών και μαθητριών έτσι ώστε, με το τέλος της σχολικής τους πορείας στο Δημοτικό, να είναι σε θέση να μπορούν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τις προκλήσεις στο Γυμνάσιο συνεχίζοντας απρόσκοπτα τη φοίτηση τους στις ανώτερες βαθμίδες της εκπαίδευσης. Β. ΣΚΟΠΟΣ Η «Εμπέδωση» εντάσσεται στο νέο Ωρολόγιο Πρόγραμμα με στόχο να αποτελέσει, για τα παιδιά και τις/ τους εκπαιδευτικούς, ακόμα μια «ασφαλιστική δικλείδα» επίτευξης των στόχων των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων για όλα τα παιδιά. Δεν στοχεύει στη διεκπεραίωση της κατ' οίκον εργασίας στο σχολείο αλλά στην ενίσχυση των παιδιών που είτε αντιμετωπίζουν αδυναμίες είτε μπορούν να προχωρήσουν ένα βήμα παραπάνω. Πιο συγκεκριμένα η «Εμπέδωση» επικεντρώνεται: 1. Στη μετατόπιση εκείνου του μέρους της κατ' οίκον εργασίας από το σπίτι στο σχολείο με τρόπο ώστε η κατ' οίκον εργασία να μην μετατρέπεται σε κατ' οίκον συνδιδασκαλία της/ του εκπαιδευτικού και των γονιών αλλά ως μια ευχάριστη δραστηριότητα κατά την οποία οι γονείς θα έχουν την ευκαιρία να επικοινωνήσουν με τα παιδιά τους και να παρακολουθήσουν την πρόοδο τους στο σχολείο. 2. Στην περαιτέρω εξατομίκευση της διδασκαλίας του μαθήματος της ημέρας αναλόγως των ικανοτήτων και των αναγκών του κάθε παιδιού ξεχωριστά. 3. Στην ενίσχυση της στήριξης που προσφέρεται στα παιδιά που αντιμετωπίζουν δυσκολίες ως προς την υλοποίηση των στόχων του αναλυτικού και κατάκτησης των παρεχόμενων γνώσεων και δεξιοτήτων. 4. Στην παροχή περισσότερων ευκαιριών στα παιδιά που επιτυγχάνουν πιο εύκολα από τα υπόλοιπα παιδιά τα επιδιωκόμενα κάθε μαθήματος, ώστε να προχωρήσουν ένα βήμα παραπάνω. 3

6 5. Στην παροχή περισσότερων ευκαιριών προς την/ τον εκπαιδευτικό για περισσότερη καθοδήγηση των παιδιών σε διάφορα γνωστικά αντικείμενα. Γ. ΟΡΓΑΝΩΣΗ Για σκοπούς καταρτισμού ενός λειτουργικού Ωρολογίου Προγράμματος οι διδακτικές περίοδοι της «Εμπέδωσης» θα μπορούν να τοποθετηθούν οποιαδήποτε ώρα αναλόγως των αναγκών του κάθε σχολείου και της κάθε τάξης. Μια καλή πρακτική, για αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των περιόδων «Εμπέδωσης», θα μπορούσε να ήταν η τοποθέτηση των περιόδων της «Εμπέδωσης», για τα «αδελφό» τμήματα, τις ίδιες μέρες και ώρες έτσι ώστε να υπάρχει συνεργασία και αλληλοϋποστήριξη μεταξύ των εκπαιδευτικών. Σε πρώτη φάση και μέχρι τα σχολεία να αποκτήσουν την απαιτούμενη εμπειρία αποτελεσματικής οργάνωσης της «Εμπέδωσης», στα πλαίσια της δημιουργίας της τράπεζας εκπαιδευτικού υλικού για το κάθε γνωστικό αντικείμενο, θα ετοιμαστεί επιπρόσθετο βοηθητικό υλικό προς τις/ τους εκπαιδευτικούς το οποίο θα μπορεί να αξιοποιηθεί στα πλαίσια της «Εμπέδωσης» για ενίσχυση είτε των παιδιών που αντιμετωπίζουν δυσκολίες (αλλόγλωσσα παιδιά, παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες κλπ.) είτε των παιδιών που πετυχαίνουν πιο εύκολα τους στόχους του αναλυτικού και μπορούν να εμβαθύνουν περισσότερο. Δ. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Η επιτυχής εφαρμογή της «Εμπέδωσης» στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στις πρωτοβουλίες που θα αναλάβει η σχολική μονάδα και οι εκπαιδευτικοί στα πλαίσια της αυτονομίας που τους παρέχεται για οργάνωση του σχολικού προγράμματος αναλόγως των τοπικών συνθηκών. Οι δραστηριότητες που θα αναπτύσσονται στα πλαίσια της «Εμπέδωσης» θα επιλέγονται από τις/ τους εκπαιδευτικούς και τα παιδιά με βάση τις δικές τους ιδιαιτερότητες και τις δικές τους ανάγκες. Η οργάνωση του προγράμματος με τέτοιο τρόπο ώστε να παρέχει ευκαιρίες ουσιαστικής αλληλεπίδρασης μεταξύ των παιδιών και των εκπαιδευτικών θα συμβάλει τα μέγιστα στην αποτελεσματικότητα του. 4

7 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΑΓΩΓΗ ΖΩΗΣ» Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εποχή μας χαρακτηρίζεται από έντονες και πολυεπίπεδες κρίσεις σε κοινωνικό, πολιτικό, οικονομικό και περιβαλλοντικό επίπεδο. Στην προσπάθεια μας να βρούμε διέξοδο από την κρίση, στρεφόμαστε για άλλη μια φορά στην εκπαίδευση αναζητώντας τους όρους μιας νέας συλλογικότητας, κατάλληλης για το νέο αιώνα. Με το άτομο-πολίτη συμμέτοχο σε όλα τα επίπεδα, κριτικό και ενεργό, ικανό να παίρνει τη ζωή του στα χέρια του και να της δίνει όραμα και προοπτική. Ο ρόλος της εκπαίδευσης πρέπει λοιπόν να επικεντρωθεί στο να εφοδιάσει τους μαθητές με λειτουργικές δεξιότητες και ικανότητες: ικανότητα προσαρμογής, δημιουργικότητα, φαντασία, κριτική σκέψη, ευελιξία. Μέσα από τις λειτουργικές αυτές δεξιότητες επιθυμούμε να καταλήξουμε στην ενεργό συμμετοχή και τη δράση για να μπορούν οι άνθρωποι να σκέφτονται για τον εαυτό τους ως ενεργοί πολίτες, πρόθυμοι, ικανοί και επαρκείς. Να τους καταστήσουμε ατομικά ικανούς να βρίσκουν νέους τρόπους εμπλοκής και δράσης. Στα πλαίσια των προβληματισμών αυτών ένα νέο θέμα, η Αγωγή Ζωής, εντάσσεται στο Ωρολόγιο Πρόγραμμα της Δημοτικής Εκπαίδευσης, στα πλαίσια της αναμόρφωσης και της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Ένα θέμα με πολλές προοπτικές και δυνατότητες. Η Αγωγή Ζωής ως θέμα του Ωρολογίου Προγράμματος πρέπει πρωτίστως να αντιμετωπιστεί ως διαδικασία ενδυνάμωσης των αυριανών πολιτών έτσι ώστε να μπορούν να απολαμβάνουν τη ζωή τους, αλλά και να συμμετέχουν ενεργά στη πολιτισμική, κοινωνική, περιβαλλοντική και οικονομική πτυχή της καθημερινότητας τους. Η Αγωγή Ζωής εντάσσεται στο Ωρολόγιο Πρόγραμμα με στόχο να αποτελέσει εφόδιο ζωής. Δε στοχεύει απλά στη δημιουργία πολιτών με γνώσεις και δεξιότητες. Η Αγωγή Ζωής στοχεύει να «πείσει» τους αυριανούς πολίτες να χρησιμοποιήσουν αυτές τις γνώσεις και δεξιότητες. Εμπεριέχει διαδικασίες οι οποίες επιτρέπουν στο μαθητή να έχει ενεργό εμπλοκή σε διαδικασίες λήψης και υλοποίησης αποφάσεων, γιατί βασικός πυρήνας της φιλοσοφίας της Αγωγής Ζωής είναι η καλλιέργεια δεξιοτήτων ζωής με τελικό στόχο την Πράξη. Πιο συγκεκριμένα, η Αγωγή Ζωής επικεντρώνεται στην ανάπτυξη των ακόλουθων δεξιοτήτων: δεξιότητες αναπαράστασης, επεξεργασίας και ερμηνείας πληροφοριών ικανότητα για ανάλυση και σύνθεση των πληροφοριών και των λειτουργιών επεξεργασίας κριτική σκέψη, δηλαδή ικανότητα για έλεγχο, επιλογή και αξιολόγηση πληροφοριών και λύσεων δημιουργικότητα, δηλαδή ικανότητα για δημιουργία νέων, χρήσιμων ιδεών, εννοιών και πολιτιστικών προϊόντων 5

8 δεξιότητες επικοινωνίας και συζήτησης αυτογνωσία, αυτοέλεγχο και αυτοδιαχείριση για αντιμετώπιση προβληματικών καταστάσεων. Λαμβάνοντας υπόψη τους στόχους της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης, στα πλαίσια του αναπροσανατολισμού και αναμόρφωσης της σκοποθεσίας, για το δημοκρατικό και ανθρώπινο σχολείο, με κεντρικό πυρήνα την ανθρωποκεντρική, απελευθερωτική παιδεία, το περιεχόμενο του μαθήματος της Αγωγής Ζωής έχει κτιστεί γύρω από τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και της Αγωγής Υγείας τα οποία καταπιάνονται με θέματα όπως; η βελτίωση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών συνθηκών η διατροφή οι κλιματικές αλλαγές η πείνα, η φτώχια, οι μετακινήσεις πληθυσμών, οι περιβαλλοντικοί πρόσφυγες, ο πόλεμος, οι κοινωνικές ανισότητες, οι διακρίσεις, η παραβατικότητα οι κίνδυνοι που αντιμετωπίζει η πολιτιστική κληρονομιά από την περιβαλλοντική υποβάθμιση η συναισθηματική και διαφυλική αγωγή η ΧΡήση και κατάχρηση ουσιών η κυκλοφοριακή αγωγή η διαπολιτισμική εκπαίδευση και η αγωγή του καταναλωτή. Οι πιο πάνω θεματικές περιοχές, οι οποίες αποτελούν την αιχμή του δόρατος σε προσπάθειες αναμόρφωσης της εκπαίδευσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καλύπτουν θέματα που σχετίζονται με τους 4 πυλώνες της εκπαίδευσης, καθώς τα παιδιά μαθαίνουν να γνωρίζουν, να υπάρχουν, να συνυπάρχουν και να πράττουν. Β. ΣΚΟΠΟΣ Η Αγωγή Ζωής, με σεβασμό στον πλουραλισμό (πολιτιστικό, γλωσσικό, θρησκευτικό) και την πολυδιάστατη νοημοσύνη, στοχεύει στην καλλιέργεια δεξιοτήτων του νου και της ψυχής (ικανότητες, στάσεις, αξίες, διαθέσεις, πολιτικές αρετές). Προωθεί την κοινωνική και συναισθηματική μάθηση, με στόχο την ανάπτυξη πανανθρώπινης ταυτότητας. Ενθαρρύνει τη δράση στο σχολικό περιβάλλον με τρόπο που να σέβεται τη διαφορετικότητα. Η επίδειξη δημιουργικότητας και ευελιξίας, η αναγνώριση της συλλογικής ευφυΐας και η διδασκαλία μέσω της λύσης προβλήματος, αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την υλοποίηση των βασικών της στόχων. 6

9 ΐ. Γενικοί Στόχοι (Γνώσεις, Δεξιότητες, Αξίες, Στύσεις) Για την επίτευξη του κεντρικού σκοπού της Αγωγής Ζωής προϋποτίθεται ότι, κατά τη διερεύνηση των επιμέρους θεμάτων, θα επιδιωχθεί η υλοποίηση του συνόλου των στόχων της Αγωγής Ζωής, οι οποίοι συνοψίζονται: Στη γνώση των προβλημάτων (επίπεδο γνώσης), Στην κατανόηση και συνειδητοποίηση των ατομικών, κοινωνικών, περιβαλλοντικών και πολιτικών διαστάσεων που έχουν τα προβλήματα (κοινωνικοπολιτκό επίπεδο), Στη διαμόρφωση μιας νέας ηθικής και ενός νέου κώδικα αξιών (αξιακό επίπεδο), Στην απόκτηση δεξιοτήτων ζωής, μέσω των οποίων τα άτομα και οι ομάδες θα μπορούν να αντεπεξέλθουν στις σύγχρονες και πολύπλοκες ατομικές, κοινωνικές, περιβαλλοντικές και πολιτικές προκλήσεις (επίπεδο δεξιοτήτων), Στην ενεργό συμμετοχή και δράση των πολιτών για αντιμετώπιση και επίλυση των προβλημάτων (επίπεδο συμμετοχής). Κατά το σχεδιασμό και την υλοποίηση των προγραμμάτων ή δραστηριοτήτων της Αγωγής Ζωής επιδιώκεται: Η διεπιστημονική και διαθεματική προσέγγιση των θεμάτων. Η έμφαση στην ενεργό συμμετοχή των μαθητών και τη χρήση ενεργητικών μεθόδων: συζήτηση - αντιπαράθεση απόψεων, έρευνα, κριτική επεξεργασία και δράση. Ο προσανατολισμός στην πρόληψη ή επίλυση θεμάτων ή προβλημάτων. Η άμεση δράση σε τοπικό επίπεδο με στόχο μακροχρόνια αποτελέσματα σε εθνικό και παγκόσμιο επίπεδο. Η ευαισθητοποίηση στην ορθολογική χρήση των φυσικών πόρων και την ορθή χρήση της Τεχνολογίας. Η παροχή ίσων ευκαιριών για την απόκτηση γνώσεων, δεξιοτήτων, αξιών και στάσεων. Η ανάδειξη συνεργασίας, καλλιέργειας αξιών και δημιουργίας νέων προτύπων, στάσεων και συμπεριφορών ατόμων, ομάδων και κοινωνίας Το άνοιγμα του σχολείου στην κοινωνία και τη ζωή. 7

10 ϋ. Μεθοδολογικές προσεγγίσεις Για την επίτευξη των στόχων της Αγωγής Ζωής, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ποικιλία μεθοδολογικών προσεγγίσεων, στηριγμένων στην ενεργητική μάθηση, τη διερεύνηση και την ομαδική εργασία. Ενδεικτικά αναφέρονται οι πιο κάτω: 1. Σνέδιο εργασίας η αναπτυξιακή υελέτη (Project) Ονομάζεται και Βιωματική μέθοδος. Είναι διεπιστημονική και ολιστική. Στα πλαίσια του μπορούν να εφαρμοστούν πολλές από τις υπόλοιπες μεθόδους. Στάδια πορείας: Επιλογή του θέματος και συνολική εξέταση του. Καταγραφή θεματικών υποενοτήτων, οργάνωση δραστηριοτήτων και κατανομή τους στις ομάδες. Υλοποίηση δραστηριοτήτων, συγκέντρωση πληροφοριών και καταγραφή λύσεων. Αλληλοενημέρωση των ομάδων, τελική σύνθεση, καταγραφή και κοινοποίηση στην τάξη. 2. Διερεύνηση Τα βασικά στάδια της διαδικασίας που ακολουθείται είναι: ο ορισμός του θέματος, η παρουσίαση των δεδομένων, η διεξαγωγή του πειράματος, ο προβληματισμός και η αξιολόγηση της διαδικασίας και η ανασκόπηση των μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν. Τα παιδιά κατά τη διαδικασία της διερεύνησης: Διατυπώνουν υποθέσεις Σχεδιάζουν το πείραμα για να εντοπίσουν και να ελέγξουν μεταβλητές Παρατηρούν, μετρούν και καταγράφουν αποτελέσματα Αναλύουν και συγκρίνουν τα αποτελέσματα Καταλήγουν σε συμπεράσματα και τα ανακοινώνουν Παίρνουν αποφάσεις Δουλεύουν ομαδικά. 3. Επίλυση Προβληυατος Σκοπός της μεθόδου επίλυσης προβλήματος είναι να αναπτύξουν οι μαθητές τις ικανότητες για διερεύνηση και επίλυση προβλημάτων, ικανότητες που θα τους είναι 8

11 χρήσιμες για την υπόλοιπη ζωή τους (Ramsey et al., 1992). Τα στάδια της μεθόδου είναι: Αναγνώριση, προσδιορισμός και αναπαράσταση του προβλήματος Συλλογή, οργάνωση και ανάλυση σχετικών πληροφοριών Εξεύρεση, εφαρμογή, σύγκριση και αξιολόγηση εναλλακτικών λύσεων Επιλογή της καλύτερης υπό τις περιστάσεις λύσης Αξιολόγηση της διαδικασίας και της λύσης Κωδικοποίηση των αποφάσεων-λύσεων για μελλοντική χρήση 4. Μελέτη περίπτωσης (Case Study) Αντικείμενο της μελέτης περιπτώσεων είναι ένα πραγματικό γεγονός ή συγκεκριμένη περίπτωση. Αφορμή για την επιλογή του θέματος μπορεί να είναι ένα άρθρο σε μία εφημερίδα ή κάποιο ρεπορτάζ στην τηλεόραση. Η διαδικασία που ακολουθείται σε ένα case study είναι ανάλογη με εκείνη που ακολουθείται στην επίλυση προβλήματος. Όταν η τάξη ή οι ομάδες καταλήξουν σε αποφάσεις για το τι πρέπει να γίνει αναφορικά με το θέμα, τότε ξεκινά η ανάπτυξη ενός σχεδίου δράσης. Η διαφορά με την επίλυση προβλήματος, εκτός από το γεγονός ότι μια μελέτη περίπτωσης ξεκινά από μία συγκεκριμένη καταγραφή, είναι ότι στο τέλος η ομάδα καταλήγει σε μία άποψη ή μία σειρά απόψεων οι οποίες είναι αποδεκτές από όλους, και όχι σε λύση του προβλήματος. 5 Επισκόπηση (gallop) Η μέθοδος καταγράφει τις γνώσεις, το βαθμό ενημέρωσης και κατανόησης, τα συναισθήματα, το ενδιαφέρον και τις στάσεις μιας κοινότητας ανθρώπων για ένα θέμα. Τα μέσα που χρησιμοποιούνται είναι το ερωτηματολόγιο και η συνέντευξη. 6 Μελέτη πεδίου Έξοδος στο φυσικό ή δομημένο περιβάλλον σε σημείο που παρουσιάζει ενδιαφέρον. Μια καλά οργανωμένη μελέτη πεδίου προϋποθέτει: ειδικό Ύπαρξη σκοπού Καλή πληροφόρηση και προετοιμασία Μελέτη της περιοχής μέσα από χάρτες Ετοιμασία δραστηριοτήτων οι οποίες θα διεξαχθούν στο πεδίο Οργάνωση δραστηριοτήτων ή ερμηνεία δεδομένων μετά την επιστροφή στην τάξη. 9

12 7. Συζήτηση - Αντιπαράθεση (Debate) Η συζήτηση αποτελεί μία μορφή ανταλλαγής απόψεων και ιδεών μεταξύ των συμμετεχόντων. Διευκολύνει την κατανόηση και την ανάλυση ενός θέματος και προάγει τη συνεργατική εργασία. Κύκλος Συζήτησης Κάθε κύκλος συζήτησης έχει ένα συγκεκριμένο θέμα το οποίο ο δάσκαλος εξηγεί στην αρχή της συζήτησης με τρόπο ώστε να γίνεται πλήρως κατανοητό από όλους. Τα παιδιά μοιράζονται τις εμπειρίες και τις απόψεις τους πάνω στο θέμα και συζητούν πάνω σε αυτά που άκουσαν. Σε κάποιες περιπτώσεις είναι καλύτερα να μιλούν για υποθετικά πρόσωπα της ηλικίας τους παρά για τους εαυτούς (π.χ. Ο Χάρης δεν θέλει να πάει σχολείο σήμερα, τι άραγε να συμβαίνει;) Σημαντικό σε αυτή τη μέθοδο δεν είναι μόνο το θέμα συζήτησης αλλά η διαδικασία και το κλίμα μέσα στο οποίο γίνεται η συζήτηση γιατί η δύναμη του κύκλου έγκειται στη δύναμη που έχει η ενεργός ακρόαση ως μέθοδος βοήθειας. Ο κύκλος αποτελεί ένα μικρόκοσμο στον οποίο δίνεται έμφαση στη σωστή επικοινωνία, την αυτογνωσία, τον αυτοέλεγχο, και στις διαπροσωπικές σχέσεις και μέσα στον οποία τα παιδιά μαθαίνουν να λαμβάνουν και να προσφέρουν γνήσια προσοχή και αποδοχή. Πορεία Εργασίας Οργάνωση του κύκλου (1-2 λεπτά) Υπενθύμιση των κανόνων που διέπουν τον κύκλο (1-2 λεπτά) * Εισαγωγή του θέματος (1-2 λεπτά) Ανταλλαγή εμπειριών από τα μέλη χωρίς σχόλια (12-18 λεπτά) Ανακεφαλαίωση των όσων λέχθηκαν (2-8 λεπτά) ** Συζήτηση πάνω σε αυτά που λέχθηκαν {2-8 λεπτά) Κλείσιμο του κύκλου (1 λεπτό) προαιρετικά μετά από τις πρώτες συναντήσεις ** προαιρετικά Κανόνες Στον κύκλο φέρνεις μόνο τον εαυτό σου και κανένα άλλο αντικείμενο εκτός αν σου ζητηθεί. Όλοι έχουν τη σειρά τους στο να μοιραστούν αυτά που θέλουν συμπεριλαμβανομένου και του αρχηγού. Μπορείς να μην πεις τίποτα όταν έρθει η σειρά σου. 10

13 Ακούς το πρόσωπο που μιλά. Ο χρόνος μοιράζεται εξίσου σε όλους. Δεν υπάρχουν παρεμβολές, ειρωνείες ή κουτσομπολιό. Αντιπαράθεση Η αντιπαράθεση έχει μια πιο οργανωμένη και τυπική μορφή. Χρησιμοποιείται για την ανάλυση αντιφατικών θεμάτων. Δύο ομάδες μαθητών αναλαμβάνουν να μιλήσουν για το ίδιο θέμα σε ένα κοινό. Η μία ομάδα τοποθετείται υπέρ του θέματος και η άλλη κατά. Οι μαθητές αναπτύσσουν δεξιότητες σε σχέση με: Την οργάνωση και ακριβή παρουσίαση των σκέψεων τους Την ικανότητα να επικεντρώνονται στα βασικά σημεία Την ανάπτυξη διαφορετικών στάσεων και την παρουσίαση λογικών συλλογισμών Την ανάπτυξη επιχειρηματολογίας Την ανάλυση των απόψεων των άλλων και την παρουσίαση λακωνικών απαντήσεων, καθώς και την αντίκρουση άλλων θέσεων Τον προσδιορισμό των αξιών και των στάσεων των άλλων. Παραλλαγές της αντιπαράθεσης: Γοαμμή συνεχείας Στο πάτωμα σχηματίζουμε μια γραμμή με κιμωλία ή ζητούμε από τους μαθητές να τη φανταστούν. Τους εξηγούμε ότι η μια της άκρη αντιπροσωπεύει μια ακραία άποψη, ενώ η άλλη της άκρη την αντίθετη άποψη. Ο δάσκαλος διαβάζει δηλώσεις για ένα συγκεκριμένο θέμα και οι μαθητές στέκονται στη γραμμή ανάλογα με το τι νομίζουν. Οι μαθητές συζητούν για τις θέσεις τους με συμμαθητές που στάθηκαν κοντά, αλλά και με συμμαθητές που στάθηκαν μακριά τους. Θέσεις Δραστηριότητα παρόμοια με τη Γραμμή Συνεχείας, εκτός από το ότι δεν υπάρχουν μέσες απόψεις. Οι μαθητές πρέπει να αποφασίσουν αν συμφωνούν ή διαφωνούν με κάποια δήλωση. Ακολούθως, συζητούν την άποψη τους με κάποιον που βρίσκεται στην ίδια ή την αντίθετη θέση. 11

14 Διαλογική συζήτηση Επιλέγουμε ποια θέση θα συζητηθεί από τους μαθητές. Ακολούθως, παρουσιάζονται διάφορες απόψεις με σχετικές πληροφορίες και στοιχεία υπέρ ή εναντίον. Αφού απαντηθούν ερωτήσεις από το ακροατήριο, η τάξη ψηφίζει Υπέρ ή Εναντίον της άποψης. 8. Παιγνίδια Τα παιχνίδια είναι ψυχαγωγικές δραστηριότητες που περιλαμβάνουν ανταγωνισμό, συνεργασία και τύχη. Τα παιχνίδια αποτελούν συνήθως κομμάτι κάποιου προγράμματος, είτε στην αρχή ως αφόρμηση, είτε στο ενδιάμεσο ως ανάλυση κάποιου επιμέρους ζητήματος, είτε στο τέλος ως επιστέγασμα. Είναι ομαδικά και αναπτύσσουν τη συνεργασία και το σεβασμό της άποψης του άλλου. Δίνουν ευκαιρίες για τη διερεύνηση και διασαφήνιση των προσωπικών θέσεων, πεποιθήσεων, αξιών και συναισθημάτων. 9. Παιγνίδια ρόλων - Ποοσουοιώσεις Οι μαθητές υποδύονται ρόλους ατόμων που εμπλέκονται άμεσα ή έμμεσα σε ένα πρόβλημα και συμμετέχουν στις διαδικασίες επίλυσης του (Αλεξοπούλου, 1992). Ένα καλό παιχνίδι ρόλων πρέπει: Να έχει συγκεκριμένους στόχους Να είναι ρεαλιστικό και ενδιαφέρον Να είναι σύντομο, προσαρμόσιμο (χωρίς να υπάρχει ένα αυστηρά καθορισμένο και συγκεκριμένο πλάνο) και απλό Να περιέχει ένα δίλημμα ή εσωτερική σύγκρουση και να περιλαμβάνει ξεκάθαρους ρόλους και περιγραφές χαρακτήρων. Παραλλαγή των παιχνιδιών ρόλων είναι οι Αυτοσχεδιασμοί: Μια στρατηγική η οποία αναπτύσσει τον αυθορμητισμό των παιδιών. Τα παιδιά μέσω της στρατηγικής αυτής προσπαθούν να βρουν τη σχέση ανάμεσα στον εσωτερικό τους κόσμο (πνευματικό, συναισθηματικό) και στη φυσική τους έκφραση. Ο αυτοσχεδιασμός, είναι μια εμπειρία εντελώς προσωπική και δίνει στους συμμετέχοντες τη δυνατότητα εξωτερίκευσης του εσώτερου πλούτου τους, την εύρεση νέων τρόπων έκφρασης, εκτόνωσης και εκφόρτισης, κίνησης τόσο στο φανταστικό πεδίο όσο και στην πραγματικότητα. Στον αυτοσχεδιασμό δεν προβλέπουμε αντίδραση. Υπάρχει το κίνητρο, δημιουργείται η ανάγκη και έχει ως αποτέλεσμα τη συμπεριφορά. Μέσα από τον αυτοσχεδιασμό ενισχύουμε συμπεριφορές και στάσεις ζωής. Έχουμε διάφορα είδη αυτοσχεδιασμών ανάλογα με το επίπεδο της ομάδας. Αυτοί είναι ο καθοδηγημένος αυτοσχεδιασμός (δίνονται οι ρόλοι), αυτοσχεδιασμός με λέξεις - τίτλους ή θέματα από τη ζωή, αυτοσχεδιασμός με χιουμοριστική διαφήμιση και αυτοσχεδιασμός με αφορμή μια 12

15 φωτογραφία. Οι αυτοσχεδιασμοί καλό είναι να παρουσιάζονται και να δίνεται ευκαιρία συζήτησης με στόχο τη βελτίωση του. Περιβαλλοντικά μονοπάτια (μονοπάτια της φύσης/ιστορικά-αρχαιολογικά μονοπάτια) Πρόκειται για μία έξοδο στο πεδίο, η οποία όμως ακολουθεί μία οργανωμένη διαδρομή (με τα πόδια ή με ποδήλατα) μέσα από διάφορες τοποθεσίες. Η διαδρομή σχεδιάζεται από τους εκπαιδευτικούς και περνά από διαφορετικές περιοχές. Η διαδρομή είναι καλά μελετημένη και στοχοθετημένη, έτσι ώστε να γίνονται συγκρίσεις και να εξάγονται συνμπεράσματα. Αξιολόγηση Η αξιολόγηση αποτελεί αναπόσπαστο και δυναμικό στοιχείο του προγραμματισμού και της υλοποίησης κάθε προγράμματος. Σκοπός της είναι, αφενός, η εκτίμηση της αποτελεσματικότητας της εκπαιδευτικής πρακτικής, και, αφετέρου, η συνεχής βελτίωση των μαθησιακών αποτελεσμάτων. Κατά την αξιολόγηση εκτιμάται: Ο βαθμός επίτευξης των στόχων που τέθηκαν (π.χ. η οικοδόμηση γνώσεων, η ανάπτυξη δεξιοτήτων, η διαμόρφωση κώδικα αξιών, στάσεων και συμπεριφορών των μαθητών απέναντι στον εαυτό τους, την ομάδα και το περιβάλλον) Η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε Η διαθεματική προσέγγιση Η ποιότητα των πηγών που επιλέχθηκαν Η ικανότητα οργάνωσης και επεξεργασίας δεδομένων, πληροφοριών και στοιχείων που συγκεντρώθηκαν Η εξαγωγή και τεκμηρίωση των συμπερασμάτων που προέκυψαν Η σύνθεση της εργασίας και η πρωτοτυπία της Ο βαθμός αξιοποίησης των νέων τεχνολογιών. Συστήνεται η συνεχής αξιολόγηση (συντρέχουσα) χωρίς όμως να αποκλείεται η αρχική ή η τελική αξιολόγηση. Λόγω της ιδιαίτερης φύσης των θεμάτων η αυτοαξιολόγηση και η ετεροαξιολόγηση, μέσω της επικοινωνίας της αποκτηθείσας γνώσης, αποτελούν σημαντικές παραμέτρους της συνολικής διαδικασίας της αξιολόγησης. Κάποιες ενδεικτικές στρατηγικές αυτοαξιολόγησης είναι οι ακόλουθες: Οι μαθητές σημειώνουν σε προσωπικό τους σημειωματάριο (τι έμαθαν, τι θα προσπαθήσουν να κάνουν για την επόμενη βδομάδα). Επιλέγουν τι θέλουν να μοιραστούν με το σύνολο της τάξης. 13

16 Οι μαθητές χωρίζονται σε τριάδες και συζητούν για κάτι που έμαθαν από το μάθημα, για κάτι που τους άρεσε και για κάτι που θα προτιμούσαν να γινόταν διαφορετικά. Οι μαθητές στέκονται σε κύκλο και αναφέρουν ένα συναίσθημα που σχετίζεται με το μάθημα και που τους έκανε να νιώσουν άβολα και ένα συναίσθημα που τους έκανε να νιώσουν ευχάριστα. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η φιλοσοφία της Αγωγής Ζωής προϋποθέτει τη διαφύλαξη της διαθεματικότητας και την προσαρμογή των διαφόρων θεμάτων που θα μελετηθούν στις ιδιαιτερότητες της σχολικής μονάδας. Οι ενότητες και οι δραστηριότητες που προτείνονται από κάθε θεματικό άξονα υπόκεινται στην επιλογή των δασκάλων και των παιδιών στη βάση κριτηρίων που αφορούν τα ειδικά ενδιαφέροντα ή και τις ειδικές ανάγκες της κάθε ομάδας, αλλά και την ευρύτερη τοπική κοινότητα. Η διάχυση των θεμάτων που θα μελετηθούν από κάθε τάξη όχι μόνο στα υπόλοιπα γνωστικά αντικείμενα αλλά και στην υπόλοιπη σχολική μονάδα και την τοπική κοινότητα, σε μια προσπάθεια ανοίγματος του σχολείου στην κοινωνία, θα οδηγήσει στην αλληλεπίδραση των παιδιών με ομάδες παιδιών άλλων ηλικιών και με ενήλικες και θα συμβάλει τα μέγιστα στην αποτελεσματικότητα του προγράμματος. Κατά την υλοποίηση των προγραμμάτων της Αγωγής Ζωής ενθαρρύνονται οι εκπαιδευτικοί με τους μαθητές τους να προχωρούν στη δημιουργία Σχεδίων Δράσης με στόχο τη βελτίωση του περιβάλλοντος ή την αλλαγή του τρόπου ζωής τους. Τα στάδια περιγράφονται πιο κάτω: 1. Θέμα: Να αποφασιστεί το πρόβλημα με το οποίο θέλουν να ασχοληθούν. 2. Στόχοι: Να καθοριστούν οι στόχοι. Να είναι απλοί, συγκεκριμένοι και ρεαλιστικοί. 3. Δραστηριότητες: Μετά την επιλογή των στόχων του σχεδίου δράσης θα πρέπει να καθοριστούν οι δραστηριότητες. 4. Αξιολόγηση: Να αξιολογήσουν το σχέδιο δράσης τους τόσο σε σχέση με τις διαδικασίες που ακολούθησαν, όσο και σε σχέση με τα αποτελέσματα. Το γεγονός πως οι μαθητές μέσα από την Αγωγή Ζωής θα συμμετέχουν ενεργά στη διαχείριση μιας ομάδας που συζητά, λαμβάνει αποφάσεις και επιλύει προβλήματα θα συμβάλει στην κατεύθυνση της διαμόρφωσης ενεργών πολιτών. 14

17 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΔΩΝ ΣΤΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΠΟΛΥΔΙΔΑΣΚΑΛΟ ΣΧΟΛΕΙΟ* (Έξι Τμήματα και άνω) Α/Α ΜΑΘΗΜΑ Α Β Γ Δ Ε Στ ΣΥΝΟΛΟ 1 Γλώσσα και Πολιτισμός (Ελληνικά/ Λογοτεχνία/ Θέατρο) Μαθηματικά Ιστορία Θρησκευτικά Γνωρίζω τον Κόσμο Μου (Γεωγραφία/Σχολικός Κήπος/Πατριδογνωσία) Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογία Φυσικές Επιστήμες Τέχνη Μουσική Φυσική Αγωγή Αγγλικά Σχεδιασμός & Τεχνολογία/ Αγωγή Υγείας Αγωγή Ζωής (Αγωγή Υγείας/ Π.Ε. - ΕΑΑ.) Π.Ε.-ΕΑΑ Εμπέδωση ΣΥΝΟΛΟ *Σηυείωση: Εκεί όπου λειτουργούν συμπλέγματα τάξεων εφαρμόζεται για όλα τα μαθήματα το Ωρολόγιο Πρόγραμμα του σχολείου με τρία τμήματα (Παράρτημα Δ).

18 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ ΤΡΙΔΙΔΑΣΚΑΛΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (100 ΔΙΔΑΚΤΙΚΕ! ΠΕΡΙΟΔΟΙ) (Τρία τμήματα: Α' + Β', Γ'+ Δ' και Ε' + Στ') Α/Α ΜΑΘΗΜΑ Α Β Γ Δ Ε ΣΤ ΣΥΝΟΛΟ 1 Γλώσσα & Πολιτισμός (Ελληνικά/Λογοτεχνία/ Θέατρο) Μαθηματικά Ιστορία Θρησκευτικά Γνωρίζω τον Κόσμο Μου (Γεωγραφία/ Σχολικός Κήπος/ Πατριδογνωσία) Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογία Φυσικές Επιστήμες Τέχνη Μουσική Φυσική Αγωγή Αγγλικά Σχεδιασμός & Τεχνολογία/ Αγωγή Υγείας Αγωγή Ζωής (Αγωγή Υγείας/ Π.Ε. - ΕΑΑ.) Π.Ε.-ΕΑΑ Εμπέδωση ΣΥΝΟΛΟ 100

19 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ε ΔΙΔΙΔΑΣΚΑΛΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (75 ΔΙΔΑΚΤ1ΚΕΣ ΠΕΡΙΟΔΟΙ) (Δύο τμήματα: Α' + Β* + Γ' και Δ' + Ε' + Στ') Α/Α ΜΑΘΗΜΑ Α Β Γ Δ Ε ΣΤ ΣΥΝΟΛΟ 1 Γλώσσα & Πολιτισμός (Ελληνικά/ Λογοτεχνία/ Θέατρο) Μαθηματικά Ιστορία Θρησκευτικά Γνωρίζω TOV Κόσμο Μου (Γεωγραφία/ Σχολικός Κήπος/ Πατριδογνωσία) Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογία Φυσικές Επιστήμες 1 8 Τέχνη Μουσική Φυσική Αγωγή Αγγλικά 0,5 0,5 0,5 0, Σχεδιασμός & Τεχνολογία/Αγωγή Υγείας Αγωγή Ζωής (Αγωγή Υγείας/ Π.Ε. - Ε Α Α.) Π.Ε.-ΕΑΑ Εμπέδωση ΣΥΝΟΛΟ 75 17

20 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Στ ΔΙΔΙΔΑΣΚΑΛΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (54 ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΔΟΙ) (Δύο τμήματα: Α' + Β'+ Γ'και Δ* + Ε* + Στ') Α/Α ΜΑΘΗΜΑ Α Β Γ Δ Ε ΣΤ ΣΥΝΟΛΟ 1 Γλώσσα & Πολιτισμός (Ελληνικά/ Λογοτεχνία/ Θέατρο) Μαθηματικά 2,5 2,5 2,5 2,5 2,5 2, Ιστορία Θρησκευτικά 0,5 0, Γνωρίζω τον Κόσμο Μου (Γεωγραφία/ Σχολικός Κήπος/ Πατριδογνωσία) Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογία Φυσικές Επιστήμες Τέχνη Μουσική Φυσική Αγωγή Αγγλικά 0,5 0,5 0,5 0,5 0,5 0,5 12 Σχεδιασμός & Τεχνολογία/Αγωγή Υγείας Αγωγή Ζωής (Αγωγή Υγείας/ Π.Ε. - ΕΑΑ.) Π.Ε. - Ε.Α.Α Εμπέδωση 1 1 ΣΥΝΟΛΟ 54 18

21 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΖ ΠΙΝΑΚΑΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΥ ΩΡΟΛΟΓΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ QPA ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ' 40' 40' 40" 40' ' 40' 40' 40' 40* ΔΙΑΛΕΙΜΜΑ (20') ' 40* 40' 40' 40' ' 40' 40' 40' 40' ΔΙΑΛΕΙΜΜΑ (15') * 40* 40' 40' " 40' 40' 40' 40' 40* ΔΙΑΛΕΙΜΜΑ (10') * 35' 35' 35' 35' 19

22 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Η ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ ΓΙΑ ΜΕΙΩΣΗ ΤΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΤΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΑΞΗ ΑΡΙΘΜΟΣ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΟΔΟΙ ΜΕΙΩΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΑΝΑ ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ Συμπλέγματα Α' Β' Γ Δ' Ε' Στ ΣΥΝΟΛΟ 2740 Πα να μειωθεί ο διδακπκός χρόνος του εκπαιδευτικού που θα αναλάβει την ευθύνη κάποιου τμήματος στο σχολείο του κατά δύο (2) διδακτικές περιόδους το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού προτείνει όπως: 1. Κατά τη σχολική χρονιά , που θα εφαρμοστούν τα νέα Ωρολόγια Προγράμματα Δημοτικής Εκπαίδευσης, μειωθεί κατά μια (1) διδακτική περίοδο ο διδακτικός χρόνος των εκπαιδευτικών που θα αναλάβουν την ευθύνη κάποιου τμήματος στο σχολείο τους και εργάζονται σε πολυδιδάσκαλα σχολεία (Παράρτημα Γ) και κατά δύο (2) διδακτικές περιόδους ο διδακτικός χρόνος των εκπαιδευτικών που θα αναλάβουν την ευθύνη κάποιου τμήματος στο σχολείο τους και εργάζονται σε σχολεία των 54, 75 και 100 διδακτικών περιόδων (Παραρτήματα Δ, Ε, και Στ). Πα τη διευθέτηση αυτή οι πρόσθετες διδακτικές περίοδοι που απαιτούνται θα καλυφθούν μέσα από: ί. εξοικονομήσεις διδακτικών περιόδων που δίνονται στο Πρόγραμμα «Ενισχυτική Διδασκαλία Αναλφάβητων Παιδιών» το οποίο εντάσσεται στο νέο ωρολόγιο πρόγραμμα μέσω της «Εμπέδωσης». ϋ. εξοικονομήσεις διδακτικών περιόδων που δίνονται στο Πρόγραμμα «ΟΙΚΑΔΕ» το οποίο εντάσσεται στο νέο ωρολόγιο πρόγραμμα μέσω της «Αγωγής Ζωής». ϋί. τον πλήρη τερματισμό παραχώρησης επιπρόσθετων διδακτικών περιόδων για το Πρόγραμμα «Οικολογικά Σχολεία» το οποίο εντάσσεται στο νέο ωρολόγιο πρόγραμμα μέσω της «Αγωγής Ζωής» και της «Π.Ε. - Ε.Α.Α.». ίν. τον πλήρη τερματισμό παραχώρησης επιπρόσθετων διδακτικών περιόδων για το Πρόγραμμα «Ε.Δ.Σ.Π.Υ.» το οποίο εντάσσεται στο νέο ωρολόγιο πρόγραμμα μέσω της «Αγωγής Ζωής» και της «Αγωγής Υγείας». ν. την αναδιοργάνωση των ωρολογίων προγραμμάτων των διδιδάσκαλων και τριδιδάσκαλων σχολείων (Παραρτήματα Δ, Ε, και Στ) στα οποία οι διδακτικές ΝΟΛΟ 20

23 περίοδοι από 58, 79 και 105 μειώνονται σε 54, 75 και 100 αντίστοιχα χωρίς αυτό να επηρεάζει ούτε το χρόνο παραμονής των παιδιών στο σχολείο ούτε την ποιότητα της διδασκαλίας. 2. Κατά τη σχολική χρονιά μειωθεί για ακόμα μια (1) διδακτική περίοδο ο διδακτικός χρόνος των εκπαιδευτικών που θα αναλάβουν την ευθύνη κάποιου τμήματος της Στ' τάξης στο σχολείο τους. Πα τη διευθέτηση αυτή οι πρόσθετες διδακτικές περίοδοι που απαιτούνται θα καλυφθούν από την περαιτέρω εξοικονόμηση διδακτικών περιόδων που δίνονται στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Ενισχυτική Διδασκαλία Αναλφάβητων Παιδιών» το οποίο εντάσσεται στο νέο ωρολόγιο πρόγραμμα μέσα από την «Εμπέδωση» 3. Κατά τη σχολική χρονιά μειωθεί για ακόμα μια (1) διδακτική περίοδο ο διδακτικός χρόνος των εκπαιδευτικών που θα αναλάβουν την ευθύνη κάποιου τμήματος της Ε 1 τάξης στο σχολείο τους. Για τη διευθέτηση αυτή οι πρόσθετες διδακτικές περίοδοι που απαιτούνται θα καλυφθούν από επιπρόσθετους διορισμούς εκπαιδευτικών. 4. Κατά τη σχολική χρονιά μειωθεί για ακόμα μια (1) διδακτική περίοδο ο διδακτικός χρόνος των εκπαιδευτικών που θα αναλάβουν την ευθύνη κάποιου τμήματος των Γ και Δ' τάξεων στο σχολείο τους. Για τη διευθέτηση αυτή οι πρόσθετες διδακτικές περίοδοι που απαιτούνται θα καλυφθούν από επιπρόσθετους διορισμούς εκπαιδευτικών. 5. Κατά τη σχολική χρονιά μειωθεί για ακόμα μια (1) διδακτική περίοδο ο διδακτικός χρόνος των εκπαιδευτικών που θα αναλάβουν την ευθύνη κάποιου τμήματος των Α' και Β' τάξεων στο σχολείο τους. Για τη διευθέτηση αυτή οι πρόσθετες διδακτικές περίοδοι που απαιτούνται θα καλυφθούν από επιπρόσθετους διορισμούς εκπαιδευπκών. Ολες οι πιο πάνω διευθετήσεις αποσκοπούν στον εκσυγχρονισμό των συνθηκών εργασίας των εκπαιδευτικών αφού προγράμματα που μέχρι σήμερα προσφέρονταν στο «περιθώριο» του επίσημου ωρολογίου προγράμματος, με αποτέλεσμα να επιφορτίζουν τις/ τους εκπαιδευτικούς με επιπρόσθετα καθήκοντα χωρίς ανάλογη μείωση του διδακτικού τους χρόνου (εκτός από τη μείωση του χρόνου του συντονιστή), εντάσσονται στο επίσημο πρόγραμμα του σχολείου ώστε να λειτουργούν ως κομμάτι της δουλειάς της/ του κάθε εκπαιδευτικού που έχει την ευθύνη ενός τμήματος ενώ παράλληλα δίνεται και η ανάλογη μείωση στο διδακτικό της/ του χρόνο. 21

24 ΕΙΣΗΓΗΣΗ Β'

25 Υ.Π.Π ΠΡΟΤΑΣΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού λαμβάνοντας υπόψη τις γενικές διαπιστώσεις και παραδοχές για την υφιστάμενη δομή της Δημοτικής Εκπαίδευσης, τους τρεις πυλώνες των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων όπως αυτοί έχουν περιγραφεί από την Επιτροπή Διαμόρφωσης των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων (βλ. «Αναλυτικό Πρόγραμμα για τα Δημόσια Σχολεία της Κυπριακής Δημοκρατίας, Πρόταση Επιτροπής προς το Συμβούλιο Δημοτικής και Μέσης Εκπαίδευσης», Δεκέμβριος 2008), τις διαπιστώσεις και εισηγήσεις των οργανωμένων φορέων οι οποίοι κατά καιρούς εξέφρασαν τις απόψεις τους στα πλαίσια του δημόσιου διαλόγου που αναπτύχθηκε τα τελευταία 3 χρόνια αναφορικά με την Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση και έχοντας ως βασικό και αδιαπραγμάτευτο στόχο τη διευκόλυνση της εφαρμογής των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων εισηγείται τα πιο κάτω ως προς τη διαμόρφωση των νέων Ωρολογίων Προγραμμάτων της Δημοτικής Εκπαίδευσης: 1. Μείωση των περιόδων απασχόλησης των παιδιών μέσα στην τάξη από 35 σε 34 χωρίς να μειώνεται ο χρόνος παραμονής των παιδιών στο σχολείο. 2. Μείωση των διδακτικών περιόδων (δηλαδή των περιόδων στις οποίες παραδίδεται «νέα ύλη») για τις τάξεις Α' και Β' κατά 4 και για τις υπόλοιπες τάξεις (Γ' έως Στ') κατά Αφιέρωση 4 διδακτικών περιόδων την εβδομάδα για τις τάξεις Α' και Β' και 3 για τις τάξεις Γ' έως Στ' στην εμπέδωση των μαθημάτων έτσι ώστε τα παιδιά, τόσο αυτά που αντιμετωπίζουν αδυναμίες όσο και αυτά που μπορούν να προχωρήσουν ένα βήμα παραπάνω, πέρα από τη διεκπεραίωση μέρους της κατ' οίκον εργασίας τους, να τυγχάνουν ενίσχυσης από το δάσκαλο της τάξης (βλ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α). 4. Αύξηση του χρόνου του δεύτερου διαλείμματος κατά πέντε λεπτά και μείωση της έβδομης και τελευταίας διδακτικής περιόδου, κάθε μέρας, κατά πέντε λεπτά. 5. Αναδιοργάνωση του προγράμματος της Παρασκευής (ή οποιασδήποτε άλλης μέρας θεωρεί καταλληλότερη το σχολείο) με τρόπο ώστε το τελευταίο διάλειμμα να αυξηθεί κατά 15 λεπτά και η τελευταία περίοδος, που δεν θα θεωρείται περίοδος διδασκαλίας, μειωθεί κατά 15 λεπτά με στόχο ο χρόνος αυτός να αφιερώνεται σε δραστηριότητες που η διεύθυνση του σχολείου θα κρίνει ότι πρέπει να γίνονται (π.χ. συναντήσεις του υπεύθυνου τμήματος με την τάξη του ή τους γονείς, σχολικό ταμιευτήριο, κοινή συγκέντρωση, ενδοσχολικοί εορτασμοί, κοινές πρόβες χορωδίας). 6. Μείωση του χρόνου διδασκαλίας των Ελληνικών στις τάξεις Α' και Β' από 14 σε 10 διδακτικές περιόδους την εβδομάδα, στην τάξη Γ' από 14 σε 8, στην τάξη Δ' από 13 σε 8 και στις τάξεις Ε' και Στ' από 10 σε 7 και συμπερίληψη στη διδασκαλία του μαθήματος θεμάτων από τη Λογοτεχνία και τη Θεατρική Αγωγή αφού, με βάση τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα, οι δεξιότητες που σχετίζονται με την ενίσχυση της μητρικής γλώσσας καλλιεργούνται στα πλαίσια όλων των γνωστικών αντικειμένων (για παράδειγμα, ακόμα και στο μάθημα Σχεδιασμός & Τεχνολογία που θεωρείται ΚΚ/ΚΚ-ΕΚΠΑΙΔΒΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ.ΝΕΑ ΩΡΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑΣΗΜΟΤΊΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 1

26 τεχνικό και πρακτικό μάθημα, υπάρχει ο στόχος «Οι μαθητές να περιγράφουν..., να επεξηγούν...» κτλ.). 7. Εισαγωγή από την Α' Δημοτικού ενός νέου γνωστικού αντικειμένου με τίτλο «Γνωρίζω τον Κόσμο Μου» το οποίο περιλαμβάνει τη Γεωγραφία, το Σχολικό Κήπο και την Πατριδογνωσία (στα πλαίσια του μαθήματος αυτού θα ακολουθείται το νέο Αναλυτικό Πρόγραμμα της Γεωγραφίας το οποίο περιλαμβάνει όλα τα πιο πάνω θέματα). 8. Εισαγωγή στις τάξεις Α' έως Δ' ενός νέου γνωστικού αντικείμενο με τίτλο «Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογία», το οποίο περιλαμβάνει την Επιστήμη και το Σχεδιασμό & Τεχνολογία. 9. Εισαγωγή του μαθήματος των Αγγλικών από την Α' τάξη έτσι ώστε πέρα από την εναρμόνιση του εκπαιδευτικού συστήματος της χώρας μας με τις πολιτικές που προάγει η Ευρωπαϊκή Ένωση για εκμάθηση ξένων γλωσσών από πολύ νεαρή ηλικία να προσφέρεται στα παιδιά η ευκαιρία να αποκτήσουν τις αναγκαίες επικοινωνιακές δεξιότητες που θα τους επιτρέψουν να επικοινωνούν αποτελεσματικά και σε άλλη γλώσσα πλην της μητρικής διευρύνοντας έτσι τις πολιτιστικές εμπειρίες τους και αναπτύσσοντας θετικές στάσεις και συμπεριφορές απέναντι στο φαινόμενο της ετερότητας. 10. Εισαγωγή της ενότητας Αγωγή Ζωής στις τάξεις Α' έως Δ' με στόχο να δίνεται η ευκαιρία στις/ στους εκπαιδευτικούς και τα παιδιά, με βάση τις ανάγκες TOU σχολείου τους, να εμπλέκονται σε διάφορες διαθεματικές δραστηριότητες και εργασίες (projects) που θα σχετίζονται με θέματα όπως η Αγωγή του Καταναλωτή, η Κυκλοφοριακή Αγωγή, η Διαπολιτισμική Αγωγή, η Περιβαλλοντική Αγωγή, κλπ τα οποία μπορούν να αντλήσουν από τα νέα Α.Π. της Αγωγής Υγείας και της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης - Εκπαίδευσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη (Π.Ε. - Ε.Α.Α.) εμπλουτίζοντας και τα θέματα με τα οποία θα καταπιάνονται στα πλαίσια άλλων γνωστικών αντικειμένων (βλ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β). 11. Εισαγωγή των δύο κύριων θεμάτων της Αγωγής Ζωής (Αγωγή Υγείας και Π.Ε. - Ε.Α.Α.) στις τάξεις Ε' και Στ' ως ξεχωριστών γνωστικών αντικειμένων έτσι ώστε πέρα από τη διαθεματική προσέγγιση οι εκπαιδευτικοί και τα παιδιά να μπορούν να ασχοληθούν και με πιο εξειδικευμένα θέματα που αναφέρονται στα Προγράμματα Σπουδών των δύο αντικειμένων Η κατανομή των διδακτικών περιόδων στους διαφόρους τύπους Δημοτικών Σχολείων, όπως διαμορφώνεται με βάση τις πιο πάνω εισηγήσεις, επισυνάπτεται στα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ Γ μέχρι Στ. Στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ζ επισυνάπτεται πίνακας ενδεικτικού Ωρολογίου Προγράμματος. Πέρα από τις πιο πάνω ρυθμίσεις το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού αναγνωρίζοντας τη σημαντικότητα και τη σπουδαιότητα των αλλαγών που θα προκύψουν στα πλαίσια της εφαρμογής των νέων Α.Π. και της αναδιαμόρφωσης των Ωρολογίων Προγραμμάτων της Δημοτικής Εκπαίδευσης, οι οποίες συνεπάγονται νέα καθήκοντα για τις/ τους εκπαιδευτικούς, εισηγείται τη μείωση των περιόδων διδασκαλίας των δασκάλων, που θα έχουν τις περισσότερες περιόδους σε μια τάξη (υπεύθυνος τάξης) κατά δύο (2). ΚΚ/ΚΚ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ MET ΑΡΡ ΥΘΜΕΚ.ΝΕΑ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑΛΚΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 2

27 Για να μειωθεί ο διδακτικός χρόνος του εκπαιδευτικού που θα αναλάβει την ευθύνη κάποιου τμήματος στο σχολείο του κατά δύο (2) διδακτικές περιόδους το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού προτείνει όπως κατά την πρώτη σχολική χρονιά σταδιακής εφαρμογής του μέτρου οι πρόσθετες περίοδοι που απαιτούνται καλυφθούν μέσω της μείωσης των διδακτικών περιόδων των παιδιών από 35 σε 34 χωρίς να μειώνεται όμως ο χρόνος παραμονής των παιδιών στο σχολείο ενώ κατά τη δεύτερη σχολική χρονιά πλήρους εφαρμογής του μέτρου οι πρόσθετες περίοδοι που απαιτούνται καλυφθούν μέσω της ανάλογης μείωσης των περιόδων που δίνονται στα εκπαιδευτικά προγράμματα «Ενισχυτικής Διδασκαλίας» και «ΟΙΚΑΔΕ» και μέσω του πλήρους τερματισμού παραχώρησης επιπρόσθετων διδακτικών περιόδων για τα προγράμματα «Οικολογικά Σχολεία» και «Ευρωπαϊκό Δίκτυο Σχολείων Προαγωγής Υγείας» τα οποία, με βάση τα νέα Ω.Π., εντάσσονται στο επίσημο πρόγραμμα του σχολείου, είτε μέσω των περιόδων που παραχωρούνται για Εμπέδωση, είτε μέσω της εισαγωγής των γνωστικών αντικειμένων της Αγωγής Ζωής, της Αγωγής Υγείας και της Π.Ε. - Ε.ΑΑ. Το μέτρο αυτό κρίνεται, από την πλευρά του Υπουργείου, απαραίτητο για την επιτυχία του νέου σχολείου γεγονός που αποδεικνύει ότι ο εκσυγχρονισμός των Αναλυτικών και των Ωρολογίων Προγραμμάτων οδηγεί σταδιακά στον εκσυγχρονισμό όλων των δομών του εκπαιδευτικού συστήματος, συμπεριλαμβανομένων και των συνθηκών εργασίας των εκπαιδευτικών. Το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής του πιο πάνω μέτρου αναλύεται στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Η. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 25 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2010 ΚΚ/ΚΚ.ΕΚΠΑΙΛΕΥΤΊΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΟΜΕΗ.ΝΕΑ ΟΡΟΛΟΓΊΑ ΠΡΟΓΡ ΑΜΜ AT Α.ΔΗΜ ΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 3

28 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑA ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΕΜΠΕΔΩΣΗ» Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αδιαπραγμάτευτος στόχος των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων είναι η δημιουργία ενός ανθρώπινου και δημοκρατικού σχολείου στο οποίο όλα τα παιδιά, ανεξαρτήτως οποιωνδήποτε διαφορών (γλώσσας, θρησκείας, ικανοτήτων, κλπ.), θα μπορούν όχι μόνο να συμμετέχουν αλλά, κυρίως, να επιτυγχάνουν όλους τους στόχους που τίθενται. Να είναι σε τέτοια θέση δηλαδή ώστε, με το τέλος της φοίτησης τους, να έχουν αποκτήσει όλες τις απαραίτητες γνώσεις και να έχουν αναπτύξει όλες τις κομβικές δεξιότητες που χαρακτηρίζουν το μορφωμένο άνθρωπο του 21 ο υ αιώνα. Για την υλοποίηση του πιο πάνω οράματος κρίνεται αναγκαία η εισαγωγή, στο νέο Ωρολόγιο Πρόγραμμα των Δημοτικών Σχολείων, της ζώνης «Εμπέδωση» (5 διδακτικές περίοδοι για τις τάξεις Α' - Β' και 4 διδακτικές περίοδοι για τις τάξεις Γ' - Στ'). Η «Εμπέδωση», ως θέμα του Ωρολογίου Προγράμματος, πρέπει πρωτίστως να αντιμετωπιστεί ως μια διαδικασία ενδυνάμωσης και ενίσχυσης των μαθητών και μαθητριών έτσι ώστε, με το τέλος της σχολικής τους πορείας στο Δημοτικό, να είναι σε θέση να μπορούν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τις προκλήσεις στο Γυμνάσιο συνεχίζοντας απρόσκοπτα τη φοίτηση τους στις ανώτερες βαθμίδες της εκπαίδευσης. Β. ΣΚΟΠΟΣ Η «Εμπέδωση» εντάσσεται στο νέο Ωρολόγιο Πρόγραμμα με στόχο να αποτελέσει, για τα παιδιά και τις/ τους εκπαιδευτικούς, ακόμα μια «ασφαλιστική δικλείδα» επίτευξης των στόχων των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων για όλα τα παιδιά. Δεν στοχεύει στη διεκπεραίωση της κατ' οίκον εργασίας στο σχολείο αλλά στην ενίσχυση των παιδιών που είτε αντιμετωπίζουν αδυναμίες είτε μπορούν να προχωρήσουν ένα βήμα παραπάνω. Πιο συγκεκριμένα η «Εμπέδωση» επικεντρώνεται; 1. Στη μετατόπιση εκείνου του μέρους της κατ' οίκον εργασίας από το σπίτι στο σχολείο με τρόπο ώστε η κατ' οίκον εργασία να μην μετατρέπεται σε κατ' οίκον συνδιδασκαλία της/ του εκπαιδευτικού και των γονιών αλλά ως μια ευχάριστη δραστηριότητα κατά την οποία οι γονείς θα έχουν την ευκαιρία να επικοινωνήσουν με τα παιδιά τους και να παρακολουθήσουν την πρόοδο τους στο σχολείο. 2. Στην περαιτέρω εξατομίκευση της διδασκαλίας του μαθήματος της ημέρας αναλόγως των ικανοτήτων και των αναγκών του κάθε παιδιού ξεχωριστά. 3. Στην ενίσχυση της στήριξης που προσφέρεται στα παιδιά που αντιμετωπίζουν δυσκολίες ως προς την υλοποίηση των στόχων του αναλυτικού και κατάκτησης των παρεχόμενων γνώσεων και δεξιοτήτων. 4. Στην παροχή περισσότερων ευκαιριών στα παιδιά που επιτυγχάνουν πιο εύκολα από τα υπόλοιπα παιδιά τα επιδιωκόμενα κάθε μαθήματος, ώστε να προχωρήσουν ένα βήμα παραπάνω. 3

29 5. Στην παροχή περισσότερων ευκαιριών προς την/ τον εκπαιδευτικό για περισσότερη καθοδήγηση των παιδιών σε διάφορα γνωστικά αντικείμενα. Γ. ΟΡΓΑΝΩΣΗ Πα σκοπούς καταρτισμού ενός λειτουργικού Ωρολογίου Προγράμματος οι διδακτικές περίοδοι της «Εμπέδωσης» θα μπορούν να τοποθετηθούν οποιαδήποτε ώρα αναλόγως των αναγκών του κάθε σχολείου και της κάθε τάξης. Μια καλή πρακτική, για αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των περιόδων «Εμπέδωσης», θα μπορούσε να ήταν η τοποθέτηση των περιόδων της «Εμπέδωσης», για τα «αδελφά» τμήματα, τις ίδιες μέρες και ώρες έτσι ώστε να υπάρχει συνεργασία και αλληλοϋποστήριξη μεταξύ των εκπαιδευτικών. Σε πρώτη φάση και μέχρι τα σχολεία να αποκτήσουν την απαιτούμενη εμπειρία αποτελεσματικής οργάνωσης της «Εμπέδωσης», στα πλαίσια της δημιουργίας της τράπεζας εκπαιδευτικού υλικού για το κάθε γνωστικό αντικείμενο, θα ετοιμαστεί επιπρόσθετο βοηθητικό υλικό προς τις/ τους εκπαιδευτικούς το οποίο θα μπορεί να αξιοποιηθεί στα πλαίσια της «Εμπέδωσης» για ενίσχυση είτε των παιδιών που αντιμετωπίζουν δυσκολίες (αλλόγλωσσα παιδιά, παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες κλπ.) είτε των παιδιών που πετυχαίνουν πιο εύκολα τους στόχους του αναλυτικού και μπορούν να εμβαθύνουν περισσότερο. Δ. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Η επιτυχής εφαρμογή της «Εμπέδωσης» στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στις πρωτοβουλίες που θα αναλάβει η σχολική μονάδα και οι εκπαιδευτικοί στα πλαίσια της αυτονομίας που τους παρέχεται για οργάνωση του σχολικού προγράμματος αναλόγως των τοπικών συνθηκών. Οι δραστηριότητες που θα αναπτύσσονται στα πλαίσια της «Εμπέδωσης» θα επιλέγονται από τις/ τους εκπαιδευτικούς και τα παιδιά με βάση τις δικές τους ιδιαιτερότητες και τις δικές τους ανάγκες. Η οργάνωση του προγράμματος με τέτοιο τρόπο ώστε να παρέχει ευκαιρίες ουσιαστικής αλληλεπίδρασης μεταξύ των παιδιών και των εκπαιδευτικών θα συμβάλει τα μέγιστα στην αποτελεσματικότητα του. 4

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗ ΖΩΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εποχή μας χαρακτηρίζεται από έντονες και πολυεπίπεδες κρίσεις σε κοινωνικό, πολιτικό, οικονομικό και περιβαλλοντικό επίπεδο. Στην προσπάθεια μας να εντοπίσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

Β. Πρόγραμμα Βοηθών Διευθυντών Σχολείων Μέσης Γενικής και Μέσης

Β. Πρόγραμμα Βοηθών Διευθυντών Σχολείων Μέσης Γενικής και Μέσης ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Διευθυντικών Στελεχών στην Εκπαίδευση Το Έργο δύναται να συγχρηματοδοτηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 85% και από εθνικούς πόρους

Διαβάστε περισσότερα

Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και

Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και ανθρώπινου σχολείου», Λεμεσός, 18 Μαρτίου 2010 Τρόποι

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός του μαθήματος Οικιακής Οικονομίας-Αγωγής Υγείας Επισημάνσεις για Α, Β και Γ Γυμνασίου

Προγραμματισμός του μαθήματος Οικιακής Οικονομίας-Αγωγής Υγείας Επισημάνσεις για Α, Β και Γ Γυμνασίου Προγραμματισμός του μαθήματος Οικιακής Οικονομίας-Αγωγής Υγείας Επισημάνσεις για Α, Β και Γ Γυμνασίου Ο ετήσιος προγραμματισμός πρέπει να ανταποκρίνεται στους Δείκτες Επιτυχίας της κάθε τάξης ξεχωριστά.

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ»

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 - Οριζόντια Πράξη» «ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» Ενημερωτική Συνάντηση Στελεχών Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio)

Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio) Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio) Δρ Γιώργος Γιαλλουρίδης, ΕΔΕ Εκπαιδευτική Ημερίδα ΥΠΠ - ΠΚ Σκοπός Προσδοκώμενο αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 Οι εισηγήσεις, που παρουσιάζονται πιο κάτω είναι ενδεικτικές και δεν

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Tο ανθρώπινο στοιχείο είναι μοναδικής σημασίας

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΙΙ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: Δ. ΘΕΟΔΩΡΟΥ, ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ 1. Σύντομη ενημέρωση (βασική

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΚΑΙ ΩΡΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΚΑΙ ΩΡΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΚΑΙ ΩΡΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να αποκτήσει όλα εκείνα τα αγαθά που χαρακτηρίζουν το «μορφωμένο»

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική)

Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική) Βασικές διαδικασίες 1 ου έτους εφαρμογής Γενική Εκτίμηση (άπαξ) Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική)

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Καινοτόμες παρεμβάσεις για την αποτελεσματική συνεργασία των αναπληρωτών εκπαιδευτικών ΠΕ 70 με το υπόλοιπο εκπαιδευτικό προσωπικό και τα Στελέχη της Εκπαίδευσης Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Ολοήμερο

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα: Σχολείο 1. Σχολεία του κόσμου 2. Σχολική ζωή στο παρελθόν 3. Το σχολείο μου στο παρελθόν και σήμερα

Ενότητα: Σχολείο 1. Σχολεία του κόσμου 2. Σχολική ζωή στο παρελθόν 3. Το σχολείο μου στο παρελθόν και σήμερα Ενότητα: Σχολείο 1. Σχολεία του κόσμου 2. Σχολική ζωή στο παρελθόν 3. Το σχολείο μου στο παρελθόν και σήμερα Άντρη Σάββα Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείο Αλεθρικού Σχ. χρονιά: 2012-2013 Γενική περιγραφή Περιφερειακό

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Μ. Χρήστου Στο Δημοτικό Σχολείο, τα σχολικά εγχειρίδια που χρησιμοποιούνται τα τελευταία χρόνια είναι εμπλουτισμένα με

Διαβάστε περισσότερα

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως)

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) Master s Degree www.unic.ac.cy Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) «Σε αυτό το ταξίδι για την ανακάλυψη της γνώσης μας εντυπωσίασε ιδιαίτερα η οργάνωση και το φιλικό κλίμα του Πανεπιστημίου.»

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015

Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015 ΕΝΔΟΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015 Εργαστήριο 6: Το Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΜΕΣΩ ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ

ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΜΕΣΩ ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΜΕΣΩ ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ «ΚΛΙΜΑ ΤΑΞΗΣ» ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2014-2015 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ 8 εκπαιδευτικοί 111 μαθητές/τριες ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ «ΚΛΙΜΑ ΤΑΞΗΣ» ΣΧΕΣΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Ενδογενής ανάπτυξη αξιοποίηση των τοπικών πόρων τοπικός προσδιορισμός των αναπτυξιακών προοπτικών - στόχων τοπικός

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ Τ.Θ. 12720 2252 Λευκωσία Τηλ: 22402380, 22402361, 22402454, 22402312 Φαξ: 22480505 proairetika@cyearn.pi.ac.

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ Τ.Θ. 12720 2252 Λευκωσία Τηλ: 22402380, 22402361, 22402454, 22402312 Φαξ: 22480505 proairetika@cyearn.pi.ac. ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Το Έργο δύναται να συγχρηματοδοτηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 85% και από εθνικούς πόρους κατά 15% στα πλαίσια του Άξονα Προτεραιότητας 1 «Ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης

ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης Η σύγχρονη εκπαίδευση στοχεύει στην ολόπλευρη ανάπτυξη του µαθητή τόσο σε ατοµικό όσο και σε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Οι τρεις διαστάσεις της μάθησης Αλέξης Κόκκος Ο Knud Illeris, ο σημαντικότερος ίσως θεωρητικός της μάθησης σήμερα, στο κείμενό του «Μια

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων

Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων Εισηγητές: Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ Ανδρέας Θεοδωρίδης, Διευθυντής Σχολείου Ανδρέας Κυθραιώτης, Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΕΝΙΑΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΤΗ ΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-14

ΘΕΜΑ: ΕΝΙΑΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΤΗ ΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-14 ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Αρ.Φακ.: 7.11.15.10/9 Αρ.Τηλ.: 22809543 Αρ.Φαξ:22512783 e-mail:oloimero@schools.ac.cy 2 Σεπτεμβρίου, 2013 ιευθυντή/ντρια

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις Λοΐζος Σοφός Οι 5 φάσεις του διδακτικού μετασχηματισμού 1. Εμπειρική σύλληψη ενός σεναρίου μιντιακής δράσης και χαρτογράφηση της

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία

Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία Τι είναι περιβάλλον; Το περιβάλλον προσεγγίζεται... ως «πρόβλημα»... ως φυσικός πόρος... ως φύση... ως ο χώρος της καθημερινής μας ζωής... ως ο χώρος της συλλογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ/ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ - ΒΑΣΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ/ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ - ΒΑΣΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Πρόγραμμα Ενημέρωσης εκπαιδευτικών για INDUCTION 4-5 Φεβρουαρίου 2012 Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Πεδουλά ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ/ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ - ΒΑΣΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου»

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΜΠΙΛΙΟΥΡΗ ΑΡΓΥΡΗ 2011 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ «ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΝΟΣ ΑΓΓΕΙΟΥ» ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Ο Διευθυντής και το εκπαιδευτικό έργο του σχολείου

Ο Διευθυντής και το εκπαιδευτικό έργο του σχολείου Δρ Ανδρέας Θεοδωρίδης & Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Νεοπροαχθέντων Διευθυντών Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, 2010-2011 Ο Διευθυντής και το εκπαιδευτικό έργο του

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΟΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΤΗΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ-ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ

ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΟΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΤΗΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ-ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΟΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΤΗΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ-ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ Έφη Δαρείου Εκπαιδευτικός, Πολιτικός Μηχανικός, Μηχανικός Περιβάλλοντος, Ειδίκευση

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ 2011 ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Τα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 Όνομα Εκπαιδευτικού: Νικολάου Χριστιάνα Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείο Τίμης Τάξη: Α Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής του σχολείου: Οι καταναλωτικές

Διαβάστε περισσότερα

Πώς θα υλοποιήσω ένα πρόγραµµα Αγωγής Υγείας για τη διατροφή. Νικόλαος Ευσταθίου (Μ.ed.) Υπεύθυνος Αγωγής Υγείας Α /νση Π.Ε.

Πώς θα υλοποιήσω ένα πρόγραµµα Αγωγής Υγείας για τη διατροφή. Νικόλαος Ευσταθίου (Μ.ed.) Υπεύθυνος Αγωγής Υγείας Α /νση Π.Ε. Πώς θα υλοποιήσω ένα πρόγραµµα Αγωγής Υγείας για τη διατροφή Νικόλαος Ευσταθίου (Μ.ed.) Υπεύθυνος Αγωγής Υγείας Α /νση Π.Ε. Αθηνών Βήµατα για ένα σχέδιο εργασίας Α φάση: Επιλογή και διερεύνηση του θέµατος

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: «Αξιολόγηση Εκπαιδευτικής Επάρκειας Ανάπτυξη παιδαγωγικών και διδακτικών δεξιοτήτων στη Γενική, Ειδική και Διαπολιτισμική Αγωγή, με έμφαση στην Καινοτομία και

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΚΕ 2013 2014»

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΚΕ 2013 2014» ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΚΕ 2013 2014» Γ Ε Ν Ι Κ Α Σ Τ Ο Ι Χ Ε Ι Α Πρόγραμμα Διαγωνισμός : Καλλιέργεια Ερευνητικής και Καινοτομικής Κουλτούρας : Τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ. Κυρίτση Ι.

«Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ. Κυρίτση Ι. «Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ Αισώπου Β., Αλαµπάνου Ε., Κυρίτση Ι., Τσιώτρα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Δημοτικού Oδηγίες αξιοποίησης των σχολικών εγχειριδίων Σχολική χρονιά: 2011-2012 ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας»

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» «Πρακτική Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» Ματίνα Στάππα, Οδοντίατρος Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Αθηνών Πάρεδρος Αγωγής Υγείας Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Η εφαρμογή των προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Τι είναι Οικολογικά Σχολεία Εγγραφή Εφαρμογή του Προγράμματος Αίτηση Αυτοαξιολόγησης Βράβευση Η Περιβαλλοντική Επισκόπηση των Οικολογικών Σχολείων ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ

1 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ Αθήνα, 1/9/2013 Πληροφορίες : Δ.Σ. Διεύθυνση : Ξενοφώντος 15Α T.K. : 105 57 Αθήνα Τηλέφωνο/Φάξ : 210.3229120 Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο : pess@pess.gr Δικτυακός τόπος : http://www.pess.gr Π Ε. Τ Π Ε Λ Ο Π

Διαβάστε περισσότερα

Σαφής διάκριση της διαμορφωτικής από τη συγκριτική / τελική αξιολόγηση

Σαφής διάκριση της διαμορφωτικής από τη συγκριτική / τελική αξιολόγηση I Διευθυντική Περίληψη Τo Προτεινόμενο Σύστημα Αξιολόγησης (ΠΣΑ) στηρίζεται σε ένα σύνολο αρχών οι οποίες διαμορφώνουν το θεωρητικό πλαίσιο της ανάπτυξης και της λειτουργίας του. Οι βασικές του αρχές έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Χριστίνα Τσακαρδάνου Εκπαιδευτικός Πανθομολογείται πως η ανάπτυξη του παιδιού ορίζεται τόσο από τα γενετικά χαρακτηριστικά του, όσο και από το πλήθος των ερεθισμάτων που δέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Η Ενέργεια περιλαμβάνει ενδεικτικά τις ακόλουθες κατηγορίες Πράξεων:

Η Ενέργεια περιλαμβάνει ενδεικτικά τις ακόλουθες κατηγορίες Πράξεων: Ενέργεια 2.1.2 : Αξιολόγηση εκπαιδευτικού έργου Για να βελτιωθεί η ποιότητα του εκπαιδευτικού συστήματος, η αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου που αφορά την πρωτοβάθμια, την δευτεροβάθμια γενική και τεχνική

Διαβάστε περισσότερα

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΜΕΡΟΣ Α Οι προτεραιότητες στα Νέα Αναλυτικά Προγράμματα Λειτουργική Ανάλυση (copyright: Μαίρη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ: ΚΟΙΝ: ΘΕΜΑ: Οδηγίες διδασκαλίας του μαθήματος βασικών ικανοτήτων «Πολιτειακή Παιδεία» της Α τάξης ημερησίων ΕΠΑ.Λ.

ΠΡΟΣ: ΚΟΙΝ: ΘΕΜΑ: Οδηγίες διδασκαλίας του μαθήματος βασικών ικανοτήτων «Πολιτειακή Παιδεία» της Α τάξης ημερησίων ΕΠΑ.Λ. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Βαθμός Ασφαλείας: Να διατηρηθεί μέχρι: Βαθμός Προτεραιότητας: Μαρούσι, 18-04-2013 Αριθ. Πρωτ. 53600/Γ2 ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση/ Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη & Υπαίθριες δραστηριότητες

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση/ Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη & Υπαίθριες δραστηριότητες Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Κέντρο Έρευνας, Μελέτης και Εφαρμογών στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Περιβαλλοντική Εκπαίδευση/ Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη & Υπαίθριες δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Επιχειρηµατολογίας µε τη Χρήση του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Ανάπτυξη Επιχειρηµατολογίας µε τη Χρήση του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή ΠΙΛΟΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΜΑΘΗΣΙΑΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ Ανάπτυξη Επιχειρηµατολογίας µε τη Χρήση του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γιαννάκης Βασιλειάδης Εκπαιδευτικός Υποψήφιος ιδάκτορας Ανάπτυξη Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010

Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010 Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010 ΜAΘΗΣΙΚΟ ΠΛΗΘΤΜΟ Κατά τη φετινή χρονιά στο σχολείο φοιτούν 62 παιδιά, 29 αγόρια και 33 κορίτσια. 35 30 25 20 15 10 5 0 ΠΛΗΘΤΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ Πρασινίζω το σχολείο µου, πρασινίζω την πόλη µου! Το Εργαστήριο το σχολικό έτος 2004-2005, συνεργάστηκε µε το Πειραµατικό Νηπιαγωγείο Ν. Χηλής στο σχεδιασµό και την ανάπτυξη Προγράµµατος Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε.

Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε. Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε. στην Ελλάδα σχετίζεται καθαρά με τις δραστηριότητες διεθνών οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Ανανέωση του αντικειµένου Η καλύτερη προσέγγιση θα πρέπει να επιτρέπει τον πειραµατισµό.

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Κωδικός Μαθήματος: ΠΔ1250 Διδάσκων Βασίλης Πανταζής, pantazisv@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο, 2 ο Μονάδες ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Σκοπός τη σημερινής παρουσίασης: αναγνώριση της παρατήρησης ως πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού του Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

«Θάλασσα Οικολογία» Καθηγητής: Αναστασιάδης Παναγιώτης

«Θάλασσα Οικολογία» Καθηγητής: Αναστασιάδης Παναγιώτης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Ι ΑΣΚΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκϖαίδευση αϖό Αϖόσταση ΤΕΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Σχολεία ϖου συµµετέχουν 5ο ηµοτικό σχολείο Κέρκυρας 2ο ηµοτικό σχολείο Νάξου Σχολική χρονιά 2005-2006 ιδακτική µεθοδολογία ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Περίοδος ϖροετοιµασίας Τηλεδιάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

Α. Προγραμματισμός εκπαιδευτικού έργου

Α. Προγραμματισμός εκπαιδευτικού έργου ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ & ΘΡΗΣΚ/ΤΩΝ ΠΕΡ/ΚΗ Δ/ΝΣΗ A/ΘΜΙΑΣ & Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Ν. ΑΙΓΑΙΟΥ 3 η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ν. ΚΥΚΛΑΔΩΝ Νάξος, 06 / 04

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ

ΕΝΙΑΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΕΝΙΑΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΖΥΓΙΟΥ - ΜΑΡΙ Παρουσίαση Παρεμβατικού Προγράμματος 19 Μαΐου 2010 ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ Στο Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό Ζυγίου Μαρί φοιτούν 58 παιδιά. Ωρολόγιο και Αναλυτικό Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ»

ΜΑΘΗΤΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ» ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 6: «ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ» Ανδρέας Κυθραιώτης, ΕΔΕ Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ ΚΕ Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Σάββατο, 25

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53 Πίνακας Περιεχομένων Εισαγωγή... 5 Κεφάλαιο 1 Πώς μαθαίνουν τα παιδιά προσχολικής ηλικίας...11 Η Φυσική Αγωγή στην προσχολική ηλικία...14 Σχέση της Φυσικής Αγωγής με τους τομείς ανάπτυξης του παιδιού...16

Διαβάστε περισσότερα