Αναπτυξιακζσ Γλωςςικζσ Διαταραχζσ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Αναπτυξιακζσ Γλωςςικζσ Διαταραχζσ"

Transcript

1 1 Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Κδρυμα Θπείρου Αναπτυξιακζσ Γλωςςικζσ Διαταραχζσ Ενότθτα 5: Αξιολόγηςη των Αναπτυξιακϊν Γλωςςικϊν Διαταραχϊν-2 Ευγενία Σόκθ

2 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα ςτο ΣΕΙ Ηπείρου Σμιμα Λογοκεραπείασ Αναπτυξιακζσ Γλωςςικζσ Διαταραχζσ Ενότητα 5: Αξιολόγθςθ των Αναπτυξιακϊν Γλωςςικϊν Διαταραχϊν-2. Ευγενία Σόκθ Επίκουρθ Κακθγιτρια Ιωάννινα, 2015

3 Άδειεσ Χρήςησ Σο παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπωσ εικόνεσ, που υπόκειται ςε άλλου τφπου άδειασ χριςθσ, θ άδεια χριςθσ αναφζρεται ρθτϊσ. 3 3

4 4 Χρηματοδότηςη Σο ζργο υλοποιείται ςτο πλαίςιο του Επιχειρθςιακοφ Προγράμματοσ «Εκπαίδευςη και Δια Βίου Μάθηςη» και ςυγχρθματοδοτείται από τθν Ευρωπαϊκι Ζνωςθ (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Σαμείο) και από εκνικοφσ πόρουσ. Σο ζργο «Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα ςτο TEI Ηπείρου» ζχει χρθματοδοτιςει μόνο τθ αναδιαμόρφωςθ του εκπαιδευτικοφ υλικοφ. Σο παρόν εκπαιδευτικό υλικό ζχει αναπτυχκεί ςτα πλαίςια του εκπαιδευτικοφ ζργου του διδάςκοντα.

5 κοποί ενότητασ Κατανόθςθ τθσ μεκοδολογίασ και του τρόπου αξιολόγθςθσ των αναπτυξιακϊν γλωςςικϊν διαταραχϊν (ΑΓΔ). Αναφορά ςτθν ανταποκριςιμότθτα ςε κεραπευτικζσ τεχνικζσ και ςτθν ςχετιηόμενθ με αυτιν ορολογία. 5 5

6 Περιεχόμενα ενότητασ Μελζτθ Οφκαλμοκίνθςθσ & ΑΓΔ Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβθτιςμό 6 6

7 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ 7

8 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (1 από 23) Θ κατανόθςθ τθσ προςωρινισ δυναμικισ ςτθν επεξεργαςία προτάςεων από «γλωςςικά ικανοφσ» ενθλίκουσ ζχει διερευνθκεί αρκετά χρόνια πριν με τρζχουςεσ μετριςεισ, όπωσ ο χρόνοσ ανάγνωςθσ (Rayner, 1998). Μικρόσ αρικμόσ μελετϊν ζχει χρθςιμοποιιςει άλλεσ «τρζχουςεσ» μεκόδουσ για τθ διερεφνθςθ τθσ γλωςςικισ επεξεργαςίασ ςε παιδιά με γλωςςικά ελλείμματα (Montgomery, 2000, 2006; Nation & Snowling, 1998, 1999; Tyler & Marslen-Wilson, 1981). 8 8

9 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (2 από 23) Αυτό βαςίηεται ςε ερευνθτικι μελζτθ που περιγράφθκε αρχικά από τον Cooper (1974) και ειςιχκθ ςτθν ψυχογλωςςολογικι κοινότθτα από τουσ Tanenhaus, Spivey-Knowlton, Eberhard και Sedivy (1995). Θ λεπτομερισ αναςκόπθςθ ξεπερνάει τουσ ςτόχουσ του κεφαλαίου αυτοφ, αλλά οι αναγνϊςτεσ που ενδιαφζρονται παραπζμπονται ςτουσ Henderson και Ferreira (2004) για ενδελεχι μελζτθ και ςυηιτθςθ των κεμάτων, των κεωριϊν και των μεκόδων. 9 9

10 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (3 από 23) Οι Allopenna, Magnuson και Tanenhaus (1998) ηιτθςαν από τουσ ςυμμετζχοντεσ ςε πείραμα να παρακολουκιςουν και να αλλθλεπιδράςουν με ςειρζσ αντικειμζνων που παρουςιάηονταν ςτθν οκόνθ υπολογιςτι. το μοντζλο cohort, για παράδειγμα (Marslen-Wilson, 1987), ο ιχοσ ζναρξθσ μιασ λζξθσ-ςτόχου ενεργοποιεί μια ομάδα άλλων λζξεων (τθν κοόρτθ) που ζχουν ίδιο ιχο ζναρξθσ και επομζνωσ αποτελοφν πικανοφσ ανταγωνιςτζσ για τθν αναγνϊριςθ τθσ λζξθσ-ςτόχου. 10 1

11 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (4 από 23) Αυτό υποδθλϊνει ότι οι ακροατζσ δεν λαμβάνουν υπόψθ τουσ μόνο τουσ ιχουσ ζναρξθσ των λζξεων, αλλά, αντίκετα, κατά τθ διάρκεια τθσ επεξεργαςίασ τθσ ομιλίασ κα εμφανιςτοφν πολλαπλζσ ενεργοποιιςεισ προσ πολλζσ λζξεισ, ςφμφωνα με τα μοντζλα διαρκοφσ χαρτογράφθςθσ (McClelland & Elman, 1986). 11 1

12 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (5 από 23) Θ κατάλλθλθ ερμθνεία των δεδομζνων αυτϊν για τα μοντζλα λεξιλογικισ πρόςβαςθσ ςυνεχίηει να αποτελεί πεδίο διχογνωμίασ, με ολοζνα και περιςςότερα ευριματα από ςχετικά πειράματα να εμπλουτίηουν τθ γνϊςθ μασ ςτον ςυγκεκριμζνο τομζα (Dahan & Gaskell, 2007; Dahan, Magnuson, Tanenhaus & Hogan, 2001). Θ μελζτθ των Allopenna, et al. (1998) εςτίαςε ςτον τρόπο που οι ακροατζσ χρθςιμοποιοφν φωνολογικζσ πλθροφορίεσ ςτθν ομιλία για να αναγνωρίςουν λζξεισ. 12 1

13 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (6 από 23) Οι Yee και Sedivy (2006) ηιτθςαν από ςυμμετζχον- τεσ να κοιτάξουν οπτικζσ διατάξεισ ςε μια οκόνθ υπολογιςτι, οι οποίεσ απεικόνιηαν τζςςερα αντικείμενα. Σαυτόχρονα, άκουγαν το όνομα ενόσ από τα αντικείμενα, ενϊ τουσ είχε δοκεί θ οδθγία να δείξουν ςτθν οκόνθ το αντικείμενο που ονομαηόταν. Για παράδειγμα, οι ςυμμετζχοντεσ άκουγαν τθ λζξθ lock *κλειδαριά+, ενϊ ζβλεπαν ζνα ςφνολο αντικειμζνων το οποίο περιελάμβανε τθν εικόνα μιασ κλειδαριάσ (lock), ενόσ κλειδιοφ (key), ενόσ ελαφιοφ (deer) και ενόσ μιλου (apple). 13 1

14 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (7 από 23) Οι Altmann και Kamide (1999) διαπίςτωςαν ότι οι ακροατζσ είναι πολφ ευαίςκθτοι ςε πλθροφορίεσ που περιζχονται ςε ριματα, οι οποίεσ και χρθςιμοποιοφνται για να κακοδθγιςουν τθ ςυνζχεια τθσ γλωςςικισ επεξεργαςίασ. ε ζνα άλλο ςχετικό πείραμα, οι Kamide, Altmann και Haywood (2003) ζδειξαν ότι οι ακροατζσ ςυνδυάηουν πλθροφορίεσ από το ριμα και το υποκείμενο μιασ πρόταςθσ για να προβλζψουν το πικανό αντικείμενο. 14 1

15 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (8 από 23) φμφωνα με τθν προςζγγιςθ «θ ςφνταξθ πρϊτα» (syntax first) (Frazier & Clifton, 1996), οι ακροατζσ ζχουν υποκζςεισ που τουσ οδθγοφν αρχικά να ερμθνεφουν προτάςεισ ζτςι ϊςτε να υπακοφουν ςε οριςμζνεσ ςυντακτικζσ αρχζσ. Αν αυτό καταλιξει ςε δυςνόθτο αποτζλεςμα, τότε οι προτάςεισ επαναξιολογοφνται, λαμβάνοντασ ίςωσ υπόψθ λεξιλογικοφσ περιοριςμοφσ ι περιοριςμοφσ που ςχετίηονται με το περικείμενο γλωςςικό πλαίςιο. 15 1

16 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (9 από 23) Ενϊ υπάρχουν μελζτεσ που υποςτθρίηουν ότι θ γνϊςθ του πλαιςίου αναφοράσ μπορεί όντωσ να ανατρζψει τουσ ςυντακτικοφσ περιοριςμοφσ (Altmann & Steedman, 1988), αυτό το είδοσ των ευρθμάτων είναι περιοριςμζνο, κακϊσ οι πλθροφορίεσ από το περικείμενο γλωςςικό πλαίςιο μποροφν να ειςαχκοφν μόνο μζςω γλωςςολογικϊν χειριςμϊν (δθλαδι, προθγοφμενθ αναφορά ςχετικά με τθν παρουςία δφο μιλων). 16 1

17 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (10 από 23) Οι Spivey et al. (2002) χρθςιμοποίθςαν το παράδειγμα του οπτικοφ κόςμου για να εξετάςουν κατά πόςο θ ευαιςκθςία ςε μθ γλωςςικά ενδεικτικά ςτοιχεία (π.χ. παρουςία δφο μιλων ςτον οπτικό κόςμο) επθρεάηει τθν επεξεργαςία προτάςεων που περιζχουν ςυντακτικζσ αμφιςθμίεσ. Οι Sedivy, et al. (1999) διερεφνθςαν τον ρόλο του πλαιςίου ςτθν τρζχουςα ςθμαςιολογικι ερμθνεία προτάςεων που περιείχαν επίκετα μεγζκουσ για αντικείμενα τα οποία παρουςιάηονταν ςτθν οκόνθ του υπολογιςτι (π.χ. ζνα ψθλό ποτιρι κι ζνα κοντό ποτιρι). 17 1

18 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (11 από 23) Παρόμοια, οι ακροατζσ γριγορα ενςωματϊνουν παραγλωςςικά ενδεικτικά ςτοιχεία ςτθν τρζχουςα ερμθνεία. Για παράδειγμα, θ προςωδία και ο τονιςμόσ ενόσ ομιλθτι επθρεάηουν βακμιαία τθν ερμθνεία του λόγου από πλευράσ του ακροατι (Snedeker & Trueswell, 2003; Weber, Grice & Crocker, 2006). 18 1

19 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (12 από 23) Τπάρχει μακρά ερευνθτικι παράδοςθ να ςυνάγονται οι γνωςτικζσ και γλωςςικζσ δεξιότθτεσ των παιδιϊν που βρίςκονται ςτο προλεκτικό ςτάδιο από τισ κινιςεισ των ματιϊν τουσ (Aslin, 2007). 19 1

20 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (13 από 23) Θ προςζγγιςθ αυτι ζδειξε ότι α) ςτο αναδυόμενο λεξιλόγιο των βρεφϊν εμφανίηονται κωδικοποιθμζνεσ ουςιαςτικζσ φωνθτικζσ και φωνολογικζσ λεπτομζρειεσ (Swingley, 2005; Swingley & Aslin, 2000), β) τα βρζφθ και τα μικρά παιδιά μποροφν να αναγνωρίηουν λζξεισ βάςει μερικϊν φωνολογικϊν πλθροφοριϊν (Fernald, Swingley & Pinto, 2001) και γ) ςε θλικία 18 μθνϊν τα βρζφθ αναγνωρίηουν πιο γριγορα μια λζξθ που παρουςιάηεται ςτο πλαίςιο μιασ πρόταςθσ, παρά μεμονωμζνα (Femald & Hurtado, 2006). 20 2

21 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (14 από 23) Διερευνϊντασ τον φωνολογικό τομζα, οι Desroches, Joanisse και Robertson (2006) χρθςιμοποίθςαν το παράδειγμα του οπτικοφ κόςμου για να ερευνιςουν κζματα λεξιλογικισ πρόςβαςθσ ςε παιδιά τυπικισ ανάπτυξθσ και ςε παιδιά με Αναπτυξιακι Δυςλεξία. Αντίςτοιχα με τα ευριματα των Allopenna et al. (1998) που αναςκοπικθκαν παραπάνω, οι Desroches et al. (2006) διαπίςτωςαν ότι τα παιδιά, όπωσ οι ενιλικοι, χρειάηονταν περιςςότερο χρόνο για να αναγνωρίςουν μια λζξθ-ςτόχο. 21 2

22 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (15 από 23) τον ςθμαςιολογικό τομζα, οι Nation, Marshall και Altmann (2003) χρθςιμοποίθςαν το παράδειγμα οπτικοφ κόςμου για να διερευνιςουν τισ ατομικζσ διαφορζσ που παρουςιάηονται ωσ προσ τθν ευαιςκθςία των παιδιϊν ςτθ δομι τθσ ρθματικισ πρόταςθσ. Όπωσ οι ενιλικοι που παρατιρθςαν οι Altmann και Kamide (1999), τα παιδιά 10 ετϊν ιταν «ευαίςκθτα» ςτθ ςθμαςιολογία των ρθμάτων τόςο, ϊςτε προςιλωναν το βλζμμα τουσ πολφ γρθγορότερα προσ ζνα βρϊςιμο αντικείμενο όταν άκουγαν μια πρόταςθ που περιελάμβανε το ριμα τρώω, ςε ςφγκριςθ με ζνα ουδζτερο ριμα κινώ ι επιλέγω. 22 2

23 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (16 από 23) τθν πρϊτθ δθμοςιευμζνθ μελζτθ για τθ χριςθ του παραδείγματοσ του οπτικοφ κόςμου ςτα παιδιά, οι Trueswell, et al. (1999) διερεφνθςαν τθν επίλυςθ τθσ ςυντακτικισ αμφιςθμίασ ςε παιδιά τυπικισ ανάπτυξθσ θλικίασ 5 ετϊν. Θ μελζτθ ςτθρίχκθκε ςτα ευριματα των Spivey et al. (2002), ςφμφωνα με τα οποία ο βακμόσ προςοχισ των ενθλίκων ςτο πλαίςιο (αρικμόσ μιλων ςτθ ςκθνι) ςυμβάλλει ςτθν αποςαφινιςθ προτάςεων, όπωσ θ πρόταςθ «βάλε το μιλο ςτθν πετςζτα μζςα ςτο κουτί» που ιδθ αναφζρκθκε. 23 2

24 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (17 από 23) Περαιτζρω μελζτεσ, που αναφζρουν οι Snedeker και Trueswell (2004), επιβεβαίωςαν αυτό το μοτίβο αποτελεςμάτων, με τα παιδιά 5 ετϊν να εςτιάηουν περιςςότερο τθν προςοχι τουσ ςε ιδιάηουςεσ ςτο ριμα ςθμαςιολογικζσ πλθροφορίεσ. Οι Nadig και Sedivy (2002) εξζταςαν κατά πόςο τα παιδιά ιταν «ευαίςκθτα» ςτθν οπτικι προοπτικι του ακροατι, όταν τον άκουγαν να δίνει μια οδθγία, και κατά πόςο θ πλθροφορία αυτι ιταν διακζςιμθ εκείνθ τθ ςτιγμι. 24 2

25 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (18 από 23) Για τα παιδιά αυτά, ζχει κεωρθκεί ότι διαταραχζσ ςε κάποια ι ςε όλα τα υποςυςτιματα (φωνολογία, ςθμαςιολογία και ςφνταξθ) που υποςτθρίηουν τθ γλϊςςα οδθγοφν ςε δυςκολίεσ ςτθν κατανόθςι τθσ (Bishop, 1997). Επίςθσ, αξίηει να ςθμειωκεί ότι ζνασ μεγάλοσ αρικμόσ παιδιϊν που βρίςκονται ςτο φάςμα του Αυτιςμοφ αντιμετωπίηουν δυςκολίεσ ςτθν κατανόθςθ τθσ γλϊςςασ. 25 2

26 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (19 από 23) ε ςυμφωνία με το ςυγκεκριμζνο ςυμπζραςμα, πολλζσ μελζτεσ ζχουν δείξει ότι τα παιδιά που βρίςκονται ςτο φάςμα του Αυτιςμοφ δεν λαμβάνουν υπόψθ τουσ το περικείμενο πλαίςιο όταν επεξεργάηονται τθ γλϊςςα (Happe, 1997; Jolliffe & Baron-Cohen, 1999, 2000; Lopez & Leekam, 2003). 26 2

27 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (20 από 23) ιμερα υπάρχουν ερευνθτικά δεδομζνα που δείχνουν ότι πολλά παιδιά ςτο φάςμα του Αυτιςμοφ αντιμετωπίηουν δυςκολίεσ ςε οριςμζνα ι ςε όλα τα υποςυςτιματα τθσ γλϊςςασ, οι οποίεσ μοιάηουν πολφ με αυτζσ που ςυναντά κανείσ ςε παιδιά με Ειδικι Γλωςςικι Διαταραχι που δεν βρίςκονται ςτο φάςμα του Αυτιςμοφ (Tager-Flusberg & Joseph, 2003). 27 2

28 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (21 από 23) Θ Norbury (2004, 2005a, 2005b) ςε μια ςειρά μελετϊν τθσ ζχει διερευνιςει το ενδεχόμενο αυτό. τισ ςυγκεκριμζνεσ μελζτεσ χρθςιμοποίθςε δφο ομάδεσ παιδιϊν που βρίςκονταν ςτο φάςμα του Αυτιςμοφ: θ μία ομάδα είχε τυπικζσ γλωςςικζσ δεξιότθτεσ και θ άλλθ είχε ςυνακόλουκθ γλωςςικι διαταραχι. τθ μελζτθ αυτι ςυμμετείχε, επίςθσ, μια ομάδα παιδιϊν που δεν ανικαν ςτο φάςμα του Αυτιςμοφ, αλλά είχαν Ειδικι Γλωςςικι Διαταραχι, και μια ομάδα ελζγχου με παιδιά τυπικισ ανάπτυξθσ. 28 2

29 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (22 από 23) Χρθςιμοποιϊντασ μια δοκιμαςία για τθν αξιολόγθςθ μιασ εικόνασ, θ Norbury (2005a) εξζταςε πόςο καλά τα παιδιά ςτισ τζςςερισ αυτζσ ομάδεσ μποροφςαν να χρθςιμοποιιςουν πλθροφορίεσ του πλαιςίου για να λφςουν λεξιλογικζσ αμφιςθμίεσ ςε δφο διαφορετικζσ ςυνκικεσ-ζργα: θ μία ζλεγχε τθ διευκόλυνςθ από το πλαίςιο, θ άλλθ τθ ςυγκάλυψθ του πλαιςίου. 29 2

30 Μελζτη Οφθαλμοκίνηςησ & ΑΓΔ (23 από 23) Βαςιςμζνοι ςτθ μελζτθ τθσ Norbury (2005a), διερευνιςαμε τθ γλωςςικι επεξεργαςία ςε παιδιά ςτο φάςμα του Αυτιςμοφ, τα οποία διζφεραν ςτισ γλωςςικζσ δεξιότθτεσ, κακϊσ και ςε παιδιά με Ειδικι Γλωςςικι Διαταραχι και ςε μια ομάδα ελζγχου παιδιϊν τυπικισ ανάπτυξθσ, χρθςιμοποιϊντασ το παράδειγμα του οπτικοφ κόςμου (Brock, Norbury, Einav & Nation, 2007). 30 3

31 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ 3

32 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (1 από 30) Θ γλωςςικι ανάπτυξθ επθρεάηεται από άλλεσ πτυχζσ τθσ ανάπτυξθσ, όπωσ τθ γνωςτικι επάρκεια, τθ κινθτικι και τθ κοινωνικι ανάπτυξθ. Επίςθσ, επθρεάηεται από κλινικζσ καταςτάςεισ όπωσ θ νοθτικι υςτζρθςθ, οι διαταραχζσ ακοισ, τα διάφορα γενετικά ςφνδρομα και ο αυτιςμόσ. Οι προςδοκίεσ για τθ γλωςςικι επίδοςθ αλλάηουν με το χρόνο. Αυτό που κεωρείται φυςιολογικό ςτθν θλικία του 1 ζτουσ, μπορεί να μθν είναι ςτθν θλικία των τριϊν. 32 3

33 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (2 από 30) O Owens (2004) περιζγραψαν δφο προςεγγίςεισ για τθν αξιολόγθςθ τθσ γλϊςςασ: τθν ψυχομετρικι προςζγγιςθ και τθν περιγραφικι προςζγγιςθ. Θ ψυχομετρικι προςζγγιςθ είναι μια παραδοςιακι προςζγγιςθ γλωςςικισ αξιολόγθςθσ με ζμφαςθ ςτθν κατάταξθ των ατόμων ςφμφωνα με νόρμεσ. Θ επίδοςθ ςυνοψίηεται χρθςιμοποιϊντασ εκατοςτιαίεσ βακμίδεσ και τυπικζσ βακμολογίεσ. Δίνεται ζμφαςθ ςτθ χριςθ ςτακμιςμζνων τεςτ που ςτθρίηονται ςε νόρμεσ. 33 3

34 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (3 από 30) Θ δεφτερθ προςζγγιςθ, θ περιγραφικι, είναι μια αυκεντικι μζκοδοσ αξιολόγθςθσ που επικεντρϊνεται ςτθν περιγραφι ςυμπεριφορϊν και τθ ςφγκριςθ παρελκοντικϊν επιδόςεων με τρζχουςεσ επιδόςεισ. Δίνεται ζμφαςθ ςτα δείγματα αυκόρμθτου λόγου και τθν παρατιρθςθ φυςικϊν περιεχομζνων. Θ γλϊςςα αξιολογείται ςε όλο τον πλοφτο και τθν πολυπλοκότθτά τθσ. 34 3

35 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (4 από 30) Μια εξελιγμζνθ προςζγγιςθ που ςυνδυάηει χαρακτθριςτικά τόςο τθσ ψυχομετρικισ όςο και τθσ περιγραφικισ προςζγγιςθσ είναι, επί του παρόντοσ, θ πιο κατάλλθλθ προςζγγιςθ αξιολόγθςθσ. Ο Owens (2004) προτείνει τζςςερα διαδοχικά ςτάδια αξιολόγθςθσ. Θ ανάλυςθ των ευρθμάτων ςτο τζλοσ κάκε ςταδίου κακορίηει το ποφ κα εςτιάςει θ αξιολόγθςθ του επόμενου ςταδίου: 35 3

36 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (5 από 30) 1. Ερωτθματολόγιο ιςτορικοφ και ςυνεντεφξεισ φροντιςτϊν 2. Παρατιρθςθ του ατόμου ςε ζνα ευρφ φάςμα φυςικϊν καταςτάςεων 3. Άμεςθ εξζταςθ, περιλαμβάνοντασ χριςθ επίςθμων, ςτακμιςμζνων δοκιμαςιϊν 4. Γλωςςικά δείγματα κατά τθν διάρκεια διαλόγου 36 3

37 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (6 από 30) Όταν ολοκλθρϊνετε μια γλωςςικι αξιολόγθςθ, είναι ςθμαντικό να κατανοιςετε τα βαςικά ςτοιχεία τθσ γλϊςςασ. Οι 5 τομείσ τθσ γλϊςςασ κακορίηονται ωσ: θμαςιολογία: αναφζρεται ςτο νόθμα τθσ γλϊςςασ υντακτικό: κανόνεσ που διζπουν τθν γραμματικι ςυγκρότθςθ των γλωςςικϊν μονάδων Μορφολογία: μονάδεσ που ενζχουν ςθμαςία Πραγματολογία: κοινωνικά χαρακτθριςτικά τθσ γλϊςςασ) Φωνολογία: Αναφζρεται ςτουσ ιχουσ τθσ ομιλίασ, 37 3

38 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (7 από 30) Adolescent Language Screening Test (Morgan & Guilford, 1984) Bankson Language Test (BLT-2) (Bankson, 1990) Boehm Test of Basic Concepts (Boehm, 2001) Clinical Evaluation of Language Fundamentals (CELF-4) Screening Test (Semel, Wiig, & Secord, 2004) Denver Developmental Screening Test II (Frankenburg & Dodds, 1992) 38 3

39 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (8 από 30) Fluharty Preschool Speech and Language Screening Test (Fluharty, 2000) Joliet 3 Minute Prescool Speech and Language Screen (Kinzler, 1993) Joliet 3 Minute Speech and Language Screen-Revised (Kinzler & Johnson, 1992) Kindergarten Language Screening Test (Gauthier & Madiso, 1998) Speech-Ease Screening Inventory (Speech-Ease, 1985) 39 3

40 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (9 από 30) Πίνακασ 1 Χαρακτηριςτικά Κατευθυνόμενου Λόγου Παιδιοφ Φωνή «Σραγουδιςτικι» ποιότθτα χαρακτθριηόμενθ από μεγαλφτερο φψοσ φωνισ και εφροσ επιτονιςμοφ και εμφατικοφ ςτρεσ. Ροή Πιο αργόσ ρυκμόσ ομιλίασ Βελτιωμζνθ ροι, ςε ςφγκριςθ με αυτι που κακοδθγείται από ενιλικα. ημαςιολογία Φτωχό λεξιλόγιο υχνότερθ χριςθ ουςιαςτικϊν που εκπροςωποφν ςυγκεκριμζνεσ ζννοιεσ/αντικείμενα Τψθλόσ βακμόσ πλεοναςμοφ και αλλθλοεπικάλυψθσ 40 4

41 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (10 από 30) Πίνακασ 1 υντακτικό Φωνολογία Πραγματολογία Χαρακτηριςτικά Κατευθυνόμενου Λόγου Παιδιοφ (ςυνζχεια) Πιο ςφντομεσ εκφράςεισ με απλοποιθμζνθ ςφνταξθ Τπερβάλλουςα αρκρωτικι ακρίβεια Σο πρόςωπο τοποκετείται εντόσ οπτικοφ πεδίου του παιδιοφ Σα κζματα ςχετίηονται με το εδϊ και το τϊρα Αυξθμζνθ χριςθ χειρονομιϊν και εκφράςεων προςϊπου Πιο ςυχνζσ και μεγαλφτερθσ διάρκειασ παφςεισ μεταξφ των εκφράςεων, ςαν να δίνεται θ ευκαιρία ςτο παιδί να απαντιςει 41 4

42 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (11 από 30) Όπωσ ςε πολλζσ περιπτϊςεισ, ζνα ςτα 10 παιδιά κα παρουςιάςει, ωσ ζνα βακμό, κάποιασ μορφισ γλωςςικι διαταραχι, και αυτι θ διαταραχι κα το ακολουκιςει μζχρι τθν ςχολικι θλικία. Σα παιδιά με γλωςςικζσ διαταραχζσ κα ζχουν επίςθσ προβλιματα με τθν ανάγνωςθ, τθν ορκογραφία, και άλλεσ ςχολικζσ δραςτθριότθτεσ (McClean & Snyder-McClean, 1999). 42 4

43 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (12 από 30) Προγεννθτικζσ ςυνκικεσ που οδιγθςαν ςε τραυματιςμό του εγκεφάλου Κατάχρθςθ ουςιϊν (αλκοόλ, ναρκωτικϊν, κλπ) από τθν μθτζρα Χαμθλό βάροσ γζννθςθσ και προωρότθτα Παρουςία κάποιου ςυνδρόμου Αιςκθτθριακζσ διαταραχζσ, κυρίωσ απϊλεια ακοισ υχνι ι παρατεταμζνθ νοςθλεία ςε νοςοκομείο (Hedge, 1996) 43 4

44 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (13 από 30) Παραμζλθςθ ι κακοποίθςθ Ζλλειψθ βλεμματικισ επαφισ Ζλλειψθ χαμόγελου Ζλλειψθ ςυνδυαςτικισ προςοχισ Μειωμζνθ χριςθ χειρονομιϊν Κακυςτερθμζνο βάβιςμα Πρϊιμεσ φωνολογικζσ διαταραχζσ (Hedge, 1996) 44 4

45 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (14 από 30) Όταν επιλζγουμε διαδικαςίεσ αξιολόγθςθσ για να προβοφμε ςε μία άμεςθ αξιολόγθςθ, ςκεφτείτε το λεκτικό επίπεδο του παιδιοφ. Σα παιδιά που δεν ζχουν λεκτικι επικοινωνία αξιολογοφνται από τα ακόλουκα: υμπεριφορά ςτο παιχνίδι ι Κατάλλθλθ χριςθ αντικειμζνων Χριςθ χειρονομιϊν ι Χριςθ ιχων χωρίσ νόθμα ι Χριςθ ιχων με κάποιο νόθμα Μθ λεκτικζσ αποκρίςεισ ςε λεκτικά ερεκίςματα Μίμθςθ λζξεων και Πικανι ςποραδικι αυκόρμθτθ παραγωγι λζξεων και Πρόκεςθ για επικοινωνία 45 4

46 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (15 από 30) Όταν αξιολογείτε παιδιά με ελάχιςτθ ικανότθτα παραγωγισ προφορικοφ λόγου (αυτά που χρθςιμοποιοφν ςυνικωσ μία λζξθ τθ φορά), αξιολογείςτε όλεσ τισ ικανότθτζσ τουσ όπωσ αναφζρονται παραπάνω ςε ςυνδυαςμό με τα ακόλουκα: Σθν κατονομαςία αντικειμζνων κακθμερινισ χριςθσ Σθν χριςθ προςυντατικτϊν μζςων Σθ ςυμμετοχι ςε αυτοματοποιθμζνεσ αλλθλουχίεσ (μζτρθμα, θμζρεσ τθσ εβδομάδασ) 46 4

47 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (16 από 30) Σθν χριςθ απλϊν φράςεων και γραμματικϊν μορφθμά Σο μζςο μικοσ εκφωνιματοσ Σθν κατανόθςθ απλϊν λζξεων και προτάςεων Σθν απλι χριςθ τθσ πραγματολογίασ Σθν ςυνδεδεμζνθ ομιλία (ςυνομιλία) Σθν αφθγθματικι ικανότθτα Σθν ικανότθτα να κατανοεί το χιοφμορ Σθν ανταπόκριςθ ςε πολφπλοκεσ εντολζσ 47 4

48 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (17 από 30) Επίςθσ υπάρχουν πολλζσ κλίμακεσ αξιολόγθςθσ για τθν αξιολόγθςθ παιδιϊν. Αυτζσ ςυμπεριλαμβάνουν: Communication and Symbolic Behavior Scales Developmental Profile (Wetherby & Prizant, 2002) Early Language Milestones Scale (Coplan, 1993) Rossetti Infant Toddler Language Scale (Rossetti, 2006) Test of Early Language Development (TELD -3) (Hresko, Reid, & Hammill, 1999) 48 4

49 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (18 από 30) Θ αξιολόγθςθ τθσ πρϊιμθσ γνωςτικισ ανάπτυξθσ μπορεί να ςασ βοθκιςει να αξιολογιςετε τισ γλωςςικζσ ικανότθτεσ παιδιϊν ςε προγλωςςικό ςτάδιο. Δθμοςιευμζνεσ κλίμακεσ είναι: Assessment of Cognitive and Language Abilities Through Play (Westby, 1980) Evaluation of Cognitive Behavior in Young nonverbal Children (Chappel & Johnson, 1976) The Symbolic Play Test (Lowe & Costello, 1984) 49 4

50 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (19 από 30) Θ λιψθ ενόσ γλωςςικοφ δείγματοσ αποτελεί ζνα αναπόςπαςτο κομμάτι μιασ πλιρουσ αξιολόγθςθσ. υγκεκριμζνεσ διαδικαςίεσ για τθ ςυλλογι ενόσ γλωςςικοφ δείγματοσ περιγράφονται ςτο κεφάλαιο 6. Τπάρχουν διάφορεσ πτυχζσ από τθ ςυλλογι ενόσ γλωςςικοφ δείγματοσ που είναι ιδιαίτερα ςθμαντικζσ για τθν αξιολόγθςθ των γλωςςικϊν λακϊν : 50 5

51 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (20 από 30) υλλζξτε ζνα αντιπροςωπευτικό δείγμα βαςιςμζνο ςε αλθκινοφσ διαλόγουσ και όχι ςε φανταςτικζσ καταςτάςεισ. υλλζξτε ποικίλα δείγματα ςε διαφορετικά πλαίςια και με διαφορετικζσ δραςτθριότθτεσ ϊςτε να αξιολογιςετε πλιρωσ όλεσ τισ πτυχζσ τθσ γλϊςςασ. Ηθτιςτε από άλλουσ (γονζα, ςφηυγο, φίλο ι δάςκαλο) να αλλθλεπιδροφν με τον εξεταηόμενο κατά τθν διάρκεια λιψθσ του δείγματοσ. Σα παιδιά ςυνικωσ διαφοροποιοφν τον λόγο τουσ ανάλογα το ακροατιριο. 51 5

52 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (21 από 30) Για τθν ανάλυςθ του δείγματοσ, προβείτε ςτισ ακόλουκεσ παρατθριςεισ αναφορικά με τισ γλωςςικζσ λειτουργίεσ: Μορφι τθσ γλϊςςασ: Χρθςιμοποιεί το παιδί κυρίωσ απλζσ λζξεισ, φράςεισ ι προτάςεισ; Περιορίηονται ςτθ δομι υποκείμενο ριμα αντικείμενο; Παράγει το παιδί αρνθτικζσ, ερωτθματικζσ και πακθτικζσ προτάςεισ; Επεκτείνει τισ φράςεισ του προςδιορίηοντασ τα ουςιαςτικά; Παράγει ρθματικζσ φράςεισ; Τπάρχει ζνδειξθ ζνωςθσ και ενςωμάτωςθσ; 52 5

53 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (22 από 30) Κατανόθςθ εννοιολογικοφ ςκοποφ: Ανταποκρίνεται το παιδί κατάλλθλα ςτισ διάφορεσ μορφζσ ερϊτθςθσ (τί, ποφ, πϊσ, γιατί, ποιοσ, πότε); Μπερδεφει το παιδί λζξεισ από διαφορετικζσ ςθμαςιολογικζσ κατθγορίεσ Χριςθ τθσ γλϊςςασ: Επιδεικνφει το παιδί ζνα εφροσ από διάφορεσ ελλεκτικζσ πράξεισ όπωσ αναηιτθςθ πλθροφοριϊν, βοικειασ και αντικειμζνων ι παροχι πλθροφοριϊν; Παίρνει το παιδί ςειρά ςτισ ςυνομιλίεσ; Ειςάγει κζματα ςυηιτθςθσ; Σα διατθρεί μετά από πολλζσ εναλλαγζσ ςειράσ; Προβαίνει το παιδί ςε διορκϊςεισ ςτισ ςυηθτιςεισ του; 53 5

54 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (23 από 30) Ρυκμόσ ομιλίασ: Είναι ο ρυκμόσ αςυνικιςτα αργόσ ι γριγοροσ; Παρατθροφνται παρατεταμζνεσ παφςεισ ανάμεςα ςτον φροντιςτι και το ίδιο το παιδί; Παρατθροφνται παρατεταμζνεσ παφςεισ ανάμεςα ςτα λεγόμενα του; Χρθςιμοποιεί ςυχνά το παιδί εμβόλιμουσ ιχουσ ι παφςεισ προτοφ παράγει ςυγκεκριμζνεσ λζξεισ; Τπάρχουν ςυχνζσ αντικαταςτάςεισ λζξεων; Ακολουκίεσ: υςχετίηει το παιδί τα γεγονότα ςε ακολουκία βαςιςμζνο ςτθ ςειρά που ςυνζβθςαν; Μπορεί το παιδί να ςυηθτιςει για το πρόςφατο παρελκόν ι να αφθγθκεί ιςτορίεσ (Owens, 1995, ςελ.76) 54 5

55 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (24 από 30) Θ ανάλυςθ ενόσ γλωςςικοφ δείγματοσ μπορεί να αποτελζςει μία ιδιαίτερα χρονοβόρα διαδικαςία. Σα υπολογιςτικά εργαλεία που παρατίκενται παρακάτω, ςυμβάλλουν ςτθν αποτελεςματικι ανάλυςθ των δειγμάτων. Ο κλινικόσ επίςθσ επωφελείται, αποκθκεφοντασ τα ευριματα θλεκτρονικά για μελλοντικι ανάκτθςθ. Computerized Profiling (Long, Fey & Channell, 2006) Systematic Analysis of Language Transcripts (SALT) (Miller, 2006) 55 5

56 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (25 από 30) Θ πλζον κλαςικι μελζτθ του Roger Brown s (1973) για 3 παιδιά προςχολικισ θλικίασ Adam, Eve και Sarah παρείχε τα κεμζλια για τθν καλφτερθ κατανόθςθ όςων αφοροφν ςτθ ςχζςθ μεταξφ MLU και γλωςςικισ ανάπτυξθσ. Παρόλο που θ ζρευνα του Brown βαςίςτθκε μόνο ςε τρία υποκείμενα, επακόλουκεσ μελζτεσ επικφρωςαν ςε μεγάλο βακμό τα αρχικά του ευριματα. Σο MLU κεωρείται ζνασ ζγκυροσ και αξιόπιςτοσ δείκτθσ τθσ γενικισ γλωςςικισ ανάπτυξθσ (Rice, Redmond & Hoffman, 2006). 56 5

57 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (26 από 30) Πίνακασ 2 τάδια Γλωςςικήσ Ανάπτυξησ κατά Brown τάδιο Θλικία MLU Γλωςςική Ανάπτυξη Ι μθνϊν (1:0-2:2 χρονϊν) Πρϊτεσ λζξεισ. Γραμμικζσ απλζσ προτάςεισ. ΙΙ μθνϊν Απλζσ γραμμικζσ προτάςεισ με αναδυόμενα (2:3-2:6 χρονϊν) γραμματικά μορφιματα. ΙΙΙ Φράςεισ ουςιαςτικϊν και βοθκθτικά ριματα μθνϊν Αναδυόμενα διαφορετικά είδθ προτάςεων (2:7-2:10 χρονϊν) (π.χ. ερωτιςεισ, αρνιςεισ, προςτακτικζσ). IV μθνϊν Αναδυόμενεσ ςφνκετεσ προτάςεισ (2:11-3:4 χρονϊν) Εμπλουτιςμόσ προτάςεων με άλλα ςτοιχεία. V μθνϊν (3:5-3:10 χρονϊν) φνκετεσ προτάςεισ. Πηγή: Brown (1973). 57 5

58 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (27 από 30) Χρθςιμοποιϊντασ ζνα μεγαλφτερο αρικμό μαρτφρων, οι Miller και Chapman (1981) πραγματοποίθςαν μια μελζτθ ςτθν οποία τα MLUs από λεκτικά δείγματα, ςυγκρίκθκαν με τισ χρονολογικζσ θλικίεσ των παιδιϊν. Σα ςυμπεράςματά τουσ παρουςιάηονται ςτον Πίνακα 3, ο οποίοσ ςυνοψίηει τα προβλεπόμενα MLUs και τισ τυπικζσ αποκλίςεισ (SDs) για παιδιά 18 μθνϊν ζωσ 5 ετϊν. 58 5

59 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (28 από 30) Πίνακασ 3. Αναπτυξιακζσ Νόρμεσ Μζςου Μήκουσ Εκφωνήματοσ Ηλικία (ζτοσ: μήνασ) Προβλεπόμενο MLU Προβλεπόμενο MLU, 1 TA (μζςο 68%) Προβλεπόμενο MLU, 2 TA (μζςο 95%) 1:6 1:9 2:0 2:3 2:6 2:9 3:0 3:3 3:6 3:9 4:0 4:3 4:6 4:9 5: Πηγή: Adapted from The Relation Between Age and Mean Length of Utterance in Morphemes by J.F. Miller and R. Chapman, 1981, Journal of Speech and Hearing Research, 24, Copyright 1981 by the American Speech-Language-Hearing Association. 59 5

60 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (29 από 30) Προβαίνοντασ ςτθ Διάγνωςθ Ζνα παιδί με μία γλωςςικι διαταραχι κα πρζπει τυπικά να παρουςιάηει ζνα ι παραπάνω από τα παρακάτω: Κακυςτζρθςθ ςτθν ζναρξθ παραγωγισ τθσ γλϊςςασ Περιοριςμζνο γλωςςικό επίπεδο Δυςκολίεσ ωσ προσ τθ ςφνταξθ, τθν ςθμαςιολογία και τθν μορφολογία Ελλείψεισ ςτισ γνωςτικζσ ικανότθτεσ και Προβλιματα ςτο ςχολείο 60 6

61 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτισ ΑΓΔ (30 από 30) Προβαίνοντασ ςτθ Διάγνωςθ Ζνα παιδί με μία γλωςςικι διαταραχι κα πρζπει τυπικά να παρουςιάηει ζνα ι παραπάνω από τα παρακάτω: Κακυςτζρθςθ ςτθν ζναρξθ παραγωγισ τθσ γλϊςςασ Περιοριςμζνθ κατανόθςθ τθσ γλϊςςασ και Φτωχζσ ακουςτικζσ ικανότθτεσ Περιοριςμζνεσ επικοινωνιακζσ δεξιότθτεσ Περιοριςμζνθ ικανότθτα να εξιςτοροφν εμπειρίεσ τουσ Μια γενικά ανικανότθτα να χειρίηονται ςωςτά τθ γλϊςςα 61 6

62 6 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό

63 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (1 από 24) Τπάρχουν πολλζσ ςυμπεριφορζσ, οι οποίεσ χαρακτθρίηονται ςαν μια δυςκολία ανάγνωςθσ, ανεξάρτθτα από τον υπότυπο τθσ. Χαρακτθριςτικά, μία φτωχι ανάγνωςθ περιλαμβάνει τα εξισ (ςτοιχεία από Berko-Gleason, 2005; Smith, et al, 2006; Vinson, 2007) 63 6

64 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (2 από 24) Παρουςία προφορικισ γλωςςικισ διαταραχισ. Μείωςθ τθσ φωνολογικισ επίγνωςθσ ενθμερότθτασ. Χαμθλζσ επιδόςεισ ςε αςκιςεισ αναγνϊριςθσ λζξεων. Δυςκολία ςτθν ορκογραφικι επεξεργαςία. Δυςκολία ςτθν φωνολογικι αποκωδικοποίθςθ για τθν ανάγνωςθ νζων λζξεων. Δυςκολία ςτο να ςυνδζονται οι ςθμαςίεσ των λζξεων, φράςεων και προτάςεων. 64 6

65 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (3 από 24) Δυςκολία με τθν γραμματικι, ςυμπεριλαμβανομζνου τθσ γνϊςθσ ομαλϊν και ανϊμαλων μορφθμάτων κακϊσ και τθ γνϊςθ των διαφόρων δομϊν πρόταςθσ. Δυςκολία επεξεργαςίασ πολφπλοκων φράςεων. Θ υπερβολικι εξάρτθςθ από τα ςυμφραηόμενα, ςυχνά μαντεφει αντί να αποκωδικοποιεί. Μειωμζνο ενδιαφζρον για τθ λογοτεχνία. Απογοιτευςθ αντί για ευχαρίςτθςθ. 65 6

66 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (4 από 24) Μειωμζνοσ ποςοςτό ομιλίασ και αυξανόμενεσ παφςεισ κατά τθ διάρκεια τθσ ομιλίασ. Μειωμζνο λεξιλόγιο. Μειωμζνθ κατανόθςθ αφθγιςεων. Φτωχζσ κοινωνικζσ δεξιότθτεσ. 66 6

67 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (5 από 24) Οι Πρόωροι δείκτεσ μιασ αναγνωςτικισ δυςκολίασ, περιλαμβάνουν: Οικογενειακό ιςτορικό αναγνωςτικισ δυςκολίασ. Θ πρϊτθ λζξθ δεν παράχκθκε μζχρι τθν θλικία των 15 μθνϊν. Οι λζξεισ δεν ςυνδυάηονται οφτε μετά τουσ 24 μινεσ τθσ θλικίασ. 67 6

68 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (6 από 24) Οι Πρόωροι δείκτεσ μιασ αναγνωςτικισ δυςκολίασ, περιλαμβάνουν: Δυςκολία ςτθν εκφορά λζξεων μετά τα 6 ζτθ. Ανεπαρκισ μνιμθ και ευαιςκθτοποίθςθ, για ποιιματα κατά τθ διάρκεια τθσ προςχολικισ θλικίασ. Αδυναμία ςτο να τεμαχίηει λζξεισ ςε ςυλλαβζσ μετά τθν θλικία των 5 (Shaywitz, 2003) 68 6

69 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (7 από 24) Θα πρζπει θ αξιολόγθςθ να γίνεται ςτα μζτρα του κάκε παιδιοφ και ωσ προσ τα: Φωνολογικι ενθμερότθτα Σαχεία κατονομαςία των γραμμάτων, αρικμϊν, και αντικειμζνων. Ενθμερότθτα αποτφπωςθσ print awareness (Goldsworthy, 2003) 69 6

70 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (8 από 24) Κατά τθν αξιολόγθςθ μιασ πικανισ αναγνωςτικισ διαταραχισ, ελζγχονται όλεσ οι πτυχζσ τθσ γλϊςςασ, με ιδιαίτερθ ζμφαςθ ςτα: Φωνολογικι ενθμερότθτα Ροι λόγου Γνϊςθ Αφθγθματικισ χθματοποίθςθσ 70 7

71 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (9 από 24) Σο πιο χαρακτθριςτικό ςτοιχείο τθσ δυςκολίασ τθσ ανάγνωςθσ, είναι θ φτωχι φωνολογικι ενθμερότθτα, θ οποία εκδθλϊνεται ςαν μια αδυναμία προςδιοριςμοφ και ςυνδυαςμοφ μεμονωμζνων φωνθμάτων ςε λζξεισ. Θ Vinson (2001, 2007) ςυνιςτά αυτζσ τισ εκτιμιςεισ, κατά τθν αξιολόγθςθ των φωνθμικϊν γνϊςεων. 71 7

72 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (10 από 24) Φωνολογικόσ διαχωριςμόσ (ακουςτικι διαφοροποίθςθ): Μπορεί το παιδί να κάνει φωνθτικι καταμζτρθςθ ςε μια λζξθ. Διαγράφει ι προςκζτει ιχουσ ςτισ λζξεισ. Μετεγκακιςτά φωνιματα ςτισ λζξεισ. φνκεςθ φωνθμάτων (ανάμειξθ ιχων): Μπορεί το παιδί να ςυνδυάςει ιχουσ, που παρουςιάηονται μεμονωμζνοι, και να ςχθματίςει μία λζξθ; φγκριςθ ιχου: Μπορεί το παιδί ςυγκρίνει τουσ ιχουσ των διαφόρων λζξεων. 72 7

73 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (11 από 24) Ροι των λζξεων Μια άλλθ ιςχυρι ζνδειξθ ανικανότθτασ ςτθ ροι τθσ ανάγνωςθ μιασ λζξθσ, αλλιϊσ ονομάηεται και γριγορθ δεξιότθτα κατονομαςίασ. Θ ροι των λζξεων είναι μια δυνατότθτα γριγορθσ κατονομαςίασ ςυμβόλων, λζξεων, ι εικόνων. Αυτι θ διάκριςθ των δεξιοτιτων είναι με βάςθ τθν ταχφτθτα, όχι τθν ακρίβεια. Άτομα με φτωχι ανάγνωςθ είναι ςυνικωσ ςε κζςθ να ονομάηουν ςφμβολα, λζξεισ και εικόνεσ με ακρίβεια, αλλά είναι χαρακτθριςτικά πιο αργοί από άτομα με τυπικζσ αναγνωςτικζσ δεξιότθτεσ. 73 7

74 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (12 από 24) Πίνακασ 4. Λίςτα με ςταθμιςμζνα τεςτ (για την αγγλική γλϊςςα) Σεςτ Αναφορά Θλικία Σάξθ Σομείσ Αξιολόγθςθσ Assessment of Lombardino, 3:0 6:0 Προςχολικι Φωνολογικι ενθμερότθτα. Literacy and Lieberman, & Θλικία Ακουςτικι και γλωςςικι Language (ALL) Brown (2005) 1 θ τάξθ κατανόθςθ. φνταξθ, θμαςιολογία. Φωνολογία. Συποποιθμζνεσ ζννοιεσ 74 7

75 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (13 από 24) Πίνακασ 4. Λίςτα με ςταθμιςμζνα τεςτ (για την αγγλική γλϊςςα) (ςυνζχεια) Σεςτ Αναφορά Θλικία Σάξθ Σομείσ Αξιολόγθςθσ Comprehensive Wagner, 5:0 24:11 Νθπιαγωγίο- Φωνολογικι Test of Phonoio- Torgesen, & Απόφοιτοσ ενθμερότθτα. Γριγορθ gical (CTOPP) Processing Rashotte (1999) κατονομαςία. Φωνολογικι βραχυπρόκεςμθ μνιμθ. 75 7

76 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (14 από 24) Πίνακασ 4. Λίςτα με ςταθμιςμζνα τεςτ (για την αγγλική γλϊςςα) (ςυνζχεια) Σεςτ Αναφορά Θλικία Σάξθ Σομείσ Αξιολόγθςθσ Gray Diagnostic Reading Tests (GDRT-2) Bryant, Wiederholt, & Bryant (2004) 6:0 13:11 1 θ 8 θ τάξθ Κατονομαςία γραμμάτων /λζξεων. Φωνολογικι ανάλυςθ. Αναγνωςτικό και ακουςτικό λεξιλόγιο. θμαςιολογικι ανάγνωςθ. Φωνολογικι ενθμερότθτα. 76 7

77 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (15 από 24) Πίνακασ 4. Λίςτα με ςταθμιςμζνα τεςτ (για την αγγλική γλϊςςα) (ςυνζχεια) Σεςτ Αναφορά Θλικία Σάξθ Σομείσ Αξιολόγθςθσ Gray Oral Reading Tests (GORT-4) Wiederholt & Bryant (2001) 6:0 18:11 1 θ 12 θ τάξθ Γλωςςικι εκτίμθςθ. Ακρίβεια. Ροι. Κατανόθςθ προφορικισ ανάγνωςθσ. Gray Silent Wiederholt & 7:0 25:11 2 α ταξθ- Κατανόθςθ μθ λεκτικισ Reading Tests Blalock Απόφοιτοσ ανάγνωςθσ (GSRT) (2000) 77 7

78 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (16 από 24) Πίνακασ 4. Λίςτα με ςταθμιςμζνα τεςτ (για την αγγλική γλϊςςα) (ςυνζχεια) Σεςτ Αναφορά Θλικία Σάξθ Σομείσ Αξιολόγθςθσ Lindamood Lindamood & 5:0-8:11 Νθπιαγωγίο- 3 θ Φωνολογικι Auditory Lindamood τάξθ ενθμερότθτα Conceptualization (2004) Test (LAC-3) Phonological Muter, Hulme, 5:0-7:11 Νθπιαγωγίο- 2 α Φωνολογικι Abilities Test (PAT) & Snowling (norms for τάξθ ενθμερότθτα. Γριγορθ (1997) age 4) κατονομαςία. 78 7

79 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (17 από 24) Πίνακασ 4. Λίςτα με ςταθμιςμζνα τεςτ (για την αγγλική γλϊςςα) (ςυνζχεια) Σεςτ Αναφορά Θλικία Σάξθ Σομείσ Αξιολόγθςθσ Test of Auditory Martin 4:0 18:11 Πεοςχολικι Φωνολογικι Processing Skills &Brownell Θλικία 12 θ ενθμερότθτα. (TAPS-3) (2005) τάξθ Ακουςτικι μνιμθ. Ακουςτικι αλλθλουχία. Test of Newcomer & 5:0 10:11 Νθπιαγωγίο- 5 θ Φωνολογικι Phonological Barenbaum τάξθ ενθμερότθτα Awareness (2003) 79 7

80 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (18 από 24) Πίνακασ 4. Λίςτα με ςταθμιςμζνα τεςτ (για την αγγλική γλϊςςα) (ςυνζχεια) Σεςτ Αναφορά Θλικία Σάξθ Σομείσ Αξιολόγθςθσ Test of Torgesen & 5:0-8:11 Νθπιαγωγίο- 3 θ Φωνολογικι Phonological Bryant (2004) ταξθ Ενθμερότθτα Awareness Second Edition: Plus (TOPA-2) 80 8

81 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (19 από 24) Ροι τθσ Ανάγνωςθσ Θ ροι τθσ Ανάγνωςθσ μπορεί να εκτιμθκεί ςε παιδιά που μποροφν να διαβάςουν μικρζσ παραγράφουσ ι και τθν ανάγνωςθ ενόσ μεγαλφτερου αποςπάςματοσ. Πρόκειται για τθν καταμζτρθςθ του μζςου αρικμοφ των λζξεων που ο μακθτισ διαβάηει ςωςτά ανά λεπτό. Θ κακι ροι ανάγνωςθσ, δείχνει πικανά προβλιματα φωνολογικισ ενθμερότθτασ, αποκωδικοποίθςθσ των δεξιοτιτων, κατανόθςθσ, ι λεξιλογίου. Για να προςδιορίςετε τθ ροι τθσ λζξθσ για προφορικισ ανάγνωςθ: 81 8

82 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (20 από 24) Μετριςτε τον αρικμό των λζξεων που ζχει διαβάςει ςωςτά ςτο απόςπαςμα. Πολλαπλαςιάςτε αυτόν τον αρικμό με 60. Προςδιορίςτε τον αρικμό των δευτερολζπτων που λαμβάνονται ςτθν ανάγνωςθ του αποςπάςματοσ. Διαιρζςτε τον αρικμό που λαμβάνεται ςτο βιμα 2 με τον αρικμό που λαμβάνεται ςτο βιμα

83 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (21 από 24) Πίνακασ ο Ποςοςτιαία Πρότυπα Ροήσ τησ Ανάγνωςησ Σάξη Φκινόπωρο Χειμϊνασ Άνοιξθ 1 st st st st st st st st

84 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (22 από 24) Γνϊςθ τθσ αφθγθματικισ ςχθματοποίθςθσ Ζνα άλλο ςθμαντικό ςτοιχείο αξιολόγθςθσ του αλφαβθτιςμοφ είναι θ αξιολόγθςθ τθσ γνϊςθσ τθσ αφθγθματικισ ςχθματοποίθςθσ, θ οποία είναι θ γνϊςθ τθσ δομισ μιασ ιςτορίασ. Σα παιδιά με ελλιπι γνϊςθ αφθγθματικισ ςχθματοποίθςθσ δείχνουν, επίςθσ, φτωχι γλωςςικι πολυπλοκότθτα και γραπτό λόγο (Naremore, Densmore, και Harman, 2001). 84 8

85 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (23 από 24) Θ αφθγθματικι παραγωγι απαιτεί μια ικανότθτα ταυτόχρονθσ ακολουκίασ γεγονότων, χρθςιμοποιϊντασ το κατάλλθλο λεξιλόγιο, ακολουκϊντασ τουσ κανόνεσ δομισ τθσ πρόταςθσ, και παρουςιάηοντασ μια ιςτορία με ςφνεςθ και λογικι διαμόρφωςθ. Οι Stein και Glenn (1979) επιςθμαίνουν τα βαςικά και δεςμευτικά ςτοιχεία μιασ ιςτορίασ θ ιςτορία τθσ γραμματικισ. Σα ςτοιχεία τουσ είναι: φνκεςθ: ειςαγωγι κφριων χαρακτιρων, χρόνου, τόπου, και πλαιςίου 85 8

86 Διαγνωςτικζσ Προςεγγίςεισ ςτον Αλφαβητιςμό (24 από 24) Ζναρξθ γεγονότοσ: θ κατάςταςθ ι ζνα γεγονόσ που δθμιουργεί τθ ςφγκρουςθ/διαμάχθ Εςωτερικι απόκριςθ: το πλαίςιο των χαρακτιρων ι θ απόκριςθ ςτθν ειςαγωγι του γεγονότοσ Προςπάκεια: μζτρα που ζχουν λθφκεί προσ διευκζτθςθ τθσ ςφγκρουςθσ υνζπειεσ: επιτυχία ι αποτυχία τθσ προςπάκειασ. Απόφαςθ Αντίδραςθ: αντίδραςθ χαρακτιρων για τθν απόφαςθ (ςυναιςκιματα, πράξεισ) 86 8

87 8 Βιβλιογραφία (1 από 11) Allopenna, P. D., Magnuson, J. S., & Tanenhaus, Μ. K. (1998). Tracking the time course of spoken word recognition using eye movements: Evidence for continuous mapping models. Journal of Memory and Language, 38(4), Altmann, G. (1997). The ascent of Babel: An exploration of language, mind and understanding. Oxford, UK: Oxford University Press. Altmann, G., & Kamide, Y. (1999). Incremental interpretation at verbs: Restricting the domain of subsequent reference. Cognition, 73, Altmann, G., & Steedman, M. (1988). Interaction with context during human sentence processing. Cognition, 30(3), Aslin, R. N. (2007). What s in a look? Developmental Science, 10(1), Bankson, N. W. (1990). Bankson language test (2nd ed.). Austin, TX: Pro-Ed. Berko Gleason, J. (2005). The development of language (6th ed.). Boston: Allyn & Bacon. Bernstein, D. K., and Tiegerman Farber, E. (2002). Language and Communication disorders in children (5th ed.). Needham Heights, MA: Allyn & Bacon. Bishop, D. V. M. (1997). Uncommon understanding. Hove, UK: Psychology Press. Boehm, A. E. (2001). Boehm test of basic concepts (3rd ed.). New York: Psychological Corporation.

88 Βιβλιογραφία (2 από 11) Brock, J., & Nation, K. (2007, January). Contextual suppression in spoken language comprehension: Evidence from eye-tracking. Paper presented at the Experimental Psychology Society, London. Brock, J., Norbury, C. E, Einav, S., & Nation, K. (2007). Eye-movements reveal sensitivity to sentence context is associated with language ability not autism. Manuscript submitted for publication. Brown, R. (1973). A first language: The early stages. Cambridge, MA: Harvard University Press. Bryant, B. R., Wiederholdt, J. L., and Bryant, D. P. (2004). Gray diagnostic reading tests (2nd ed.). Austin, TX: Pro-Ed. Bzoch, K. R., League, R., and Brown, V. L. (2003). Receptive-expressive emergent language scale (3rd ed.). Austin, TX: Pro-Ed. Chambers, C. G., Tanenhaus, Μ. K., & Magnuson, J. S. (2004). Actions and affordances in syntactic ambiguity resolution. Journal of Experimental Psychology: Learning, Memory, and Cognition, 30(3), Cooper, R. M. (1974). Control of eye fixation by meaning of spoken language: New methodology for realtime investigation of speech perception, memory, and language processing. Cognitive Psychology, 6(1), Chappel, G., and Johnson, G. (1976). Evaluation of cognitive behavior in young nonverbal children. Language, Speech and Hearing Services in Schools, 7, Coplan, J. (1993). Early language milestone scale (2nd ed.). Austin, TX: Pro-Ed. Cutler, A. (1995). Spoken word recognition and production. In J. L. Miller & P. D. Eimas (Eds.), Handbook of perception and cognition: Vol. II. Speech, language, and communication(pp ). San Diego, CA: Academic Press. 8

89 Βιβλιογραφία (3 από 11) Dahan, D, & Gaskell, Μ. K. (2007). The temporal dynamics of ambiguity resolution: Evidence from spoken- word recognition. Journal of Memory and Language, 57(4), Dahan, D., Magnuson, J. S., Tanen- haus, Μ. K., & Hogan, E. M. (2001). Subcategorical mismatches and the time course of lexical access: Evidence for lexical competition. Language and Cognitive Processes, 75(5-6), Dahan, D & Tanenhaus, Μ. K. (2004). Continuous mapping from sound to meaning in spokenlanguage comprehension: Immediate effects of verb- based thematic constraints. Journal of Experimental Psychology: Learning, Memory, and Cognition, 30, Desroches, A. S., Joanisse, M. R, & Robertson, E. K. (2006). Specific phonological impairments in dyslexia revealed by eyetracking. Cognition, 100(3), B32-B42. Femald, A., & Hurtado, N. (2006). Names in frames: Infants interpret words in sentence frames faster than words in isolation. Developmental Science, 9(3), F33-F40. Femald, A., Swingley, D., & Pinto, J. P. (2001). When half a word is enough: Infants can recognize spoken words using partial phonetic information. Child Development, 72(4), Fluharty, N. B. (2000). Fluharty2: Fluharty preschool speech and language screening test. Austin, TX: Pro-Ed. Frankenburg, W. Κ., and Dodds, J. B. (1992). Denver developmental screening test II (2nd ed). Denver: Denver Developmental Materials. 8

90 Βιβλιογραφία (4 από 11) Frazier, L., & Clifton, C. (1996). Construal. Cambridge, MA: MIT Press. Gauthier, S. V., and Madison, C. L. (1998). Kindergarten language screening test (2nd ed.). Austin, TX: Pro-Ed. Goldsworthy, C. (2003). Developmental reading disabilities: A language-based treatment approach (2nd ed.). Clifton Park, NY: Thomson Delmar Learning. Gunning, T.G. (2006). Assessing and correcting reading and writing difficulties (3rd ed.). Boston: Allyn & Bacon Hanna, J. E., & Tanenhaus, Μ. K. (2004). Pragmatic effects on reference resolution in a collaborative task: Evidence from eye movements. Cognitive Science, 28( 1), Happe, F. G. E. (1997). Central coherence and theory of mind in autism: Reading homographs in context. British Journal of Developmental Psychology, 15, Happe, F. G. E. (1999). Autism: Cognitive deficit or cognitive style? Trends in Cognitive Sciences, 3(6), Hasbrouck, J. E., and Tindal, G. (2006). Oral reading fluency norms: A valuable assessment tool for reading teachers. The Reading Teacher, 59 (7), Hedge, M.N. & Maul, C.A. (2006). Language disorders in children: An evidence-based approach to assessment and treatment. Boston: Allyn & Bacon. Henderson, J. M., & Ferreira, F. (Eds.). (2004). The interface of language, vision and action. New York: Psychology Press. 9

91 9 Βιβλιογραφία (5 από 11) Hresko, W., Reid, D. Κ., and Hammill, D. (1999). Test of early language development (3rd ed.). Austin, TX: Pro-Ed. Huettig, E, & Altmann, G. T. M. (2005). Word meaning and the control of eye fixation: Semantic competitor effects and the visual world paradigm. Cognition, 96(1), B23-B32. Hughes, D., McGillivray, L., & Schmidck, M. (1997). Guide to narrative language: Procedures for assessment. Eau Claire, WI: Thinking Publications. Jolliffe, T., & Baron-Cohen, S. (1999). A test of central coherence theory. Linguistic processing in high-functioning adults with autism or Asperger syndrome: Is local coherence impaired? Cognition, 71(2), Jolliffe, T., & Baron-Cohen, S. (2000). Linguistic processing in high-functioning adults with autism or Asperger syndrome: Can global coherence be achieved? A further test of central coherence theory. Psychological Medicine, 30, Kamide, Y., Altmann, G. T. M., & Haywood, S. L. (2003). Prediction and thematic information in incremental sentence processing: Evidence from anticipatory eye movements. Journal of Memory and Language, 49, Kinzler, M. (1993). Joliet 3-minutepreschool speech and language screen. Austin, TX: Pro-Ed. Lindamood, P. C., and Lindamood, P. (2004). Lindamood auditory conceptualization test (LAC-3) (3rd ed.). Austin, TX: Pro-Ed.

92 Βιβλιογραφία (6 από 11) Lombardino, L. J., Lieberman, R. J. and Brown, J. C. (2005). Assessment of literacy and language (ALL). San Antonio, TX: Harcourt. Long, S. H., Fey, Μ. E., and Channell, R. W. (2006). Computerized profiling (Version 9.7.0) Computer program available as Freeeware on the internet at profiling.org. Lopez, B., & Leekam, S. R. (2003). Do children with autism fail to process information in context? Journal of Child Psychology and Psychiatry and Allied Disciplines, 44(2), Lowe, M., and Costello, A. (1984). The symbolic play test (2nd ed.). London: NFER-Nelson Publishing. Marslen-Wilson, W. D. (1987). Functional parallelism in spoken word- recognition. Cognition, 25, Martin, N., and Brownell, R. (2005). Test of auditory processing skills-3 (TAPS-3). Austin, TX: Pro-Ed. McClean, J., and Snyder-McClean, L. (1999). How children learn language. Clifton Park, NY: Delmar Learning. McClelland, J. L., & Elman, J. L. (1986). The Trace Model of Speech- Perception. Cognitive Psychology, 18(1), McLaughlin, S. (2006). Introduction to language development. (2nd ed.) Clifton Park, NY: Thomson Delmar Learning. Miller, J. F. (2006). Systematic analysis of language transcripts (SALT). Madison, WI: University of Wisconsin Language Analysis Lab. Miller, J. F., and Chapman, R. (1981). The relation between age and mean length of utterance in morphemes. Journal of Speech and Hearing Research, 24,

93 Βιβλιογραφία (7 από 11) Montgomery, J. W. (2000). Verbal working memory and sentence comprehension in children with specific language impairment. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 43(2), Montgomery, J. W. (2006). Real-time language processing in school-age children with specific language impairment. International Journal of Language & Communication Disorders, 41(3), Morgan, D., and Guildford, A. (1984). Adolescent language screening test (ALST). Austin, TX: Pro-Ed. Muter, V., Hulme, C., and Snowling, M. (1997). Phonological abilities test (PAT). San Antonio, TX: Harcourt. Nadig, A. S., & Sedivy, J. C. (2002). Evidence of perspective-taking contraints in children s on-line reference resolution. Psychological Science, 13(4), Naremore, R.C., Densmore, A.E., & Harman, D.R. (2001). Assessment and treatment of school-age language disorders: A resource manual. Clifton Park, NY: Thomson Delmar Learning. Nation, K., Marshall, C. M., & Altmann, G. T. M. (2003). Investigating individual differences in children s real-time sentence comprehension using language-mediated eye movements. Journal of Experimental Child Psychology, 86, Nation, K., & Snowling, M. J. (1998). Individual differences in contextual facilitation: Evidence from dyslexia and poor reading comprehension. Child Development, 69(4), Nation, K., & Snowling, M. J. (1999). Developmental differences in sensitivity to semantic relations among good and poor comprehenders: Evidence from semantic priming. Cognition, 70( 1), B1-B13. 9

94 Βιβλιογραφία (8 από 11) Newcomer, P., and Barenbaum, E. (2003). Test of phonological awareness skills (TOPAS). Austin, TX: Pro-Ed.Norbury, C. F. (2004). Factors supporting idiom comprehension in children with communication disorders. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 47(5), Norbury, C. F. (2005a). Barking up the wrong tree? Lexical ambiguity resolution in children with language impairments and autistic spectrum disorders. Journal of Experimental Child Psychology, 90(2), Norbury, C. F. (2005b). The relationship between theory of mind and etaphor: Evidence from children with language impairment and autistic spectrum disorder. British Journal of Developmental Psychology, 23, Owens, R. E. (2004). Language disorders: A functional approach to assessment and intervention (4th ed.). Needham Heights, MA: Allyn & Bacon. Owens, R. E. (1995). Language disorders: A functional approach to assessment and intervention (2nd ed.). Needham Heights, MA: Allyn & Bacon.Pinker, S. (1994). The language instinct. New York: Penguin. Rayner, K. (1998). Eye movements in reading and information processing: 20 years of research. Psychological Bulletin, 124(3), Rice, M. L., Redmond, S. M., and Hoffman, L. (2006). Mean length of utterance in children with specific language impairment and in younger control children shows concurrent validity and stable and parallel growth trajectories.journal of Speech, Language, and Hearing Research, 49,

95 9 Βιβλιογραφία (9 από 11) Rossetti, L. (2006). The Rossetti infant-toddler language scale. East Moline, IL: LinguiSystems. Sedivy, J. C., Tanenhaus, Μ. K., Chambers, C. G., & Carlson, G. N. (1999). Achieving incremental semantic interpretation through contextual representation. Cognition, 71(2), Semel, E., Wiig, E. H., and Secord, W. (2004). Clinical evaluation of languagefundamentals (CELF-4) screening test. New York: Psychological Corporation. Shaywitz, S.E. (2003). Overcoming dyslexia: A new and complete science-based program of reading problems at any level. New York: Alfred A. Knopf. Smith, A. B., Roberts, J., Smith, S. L., Locke, J. L., and Bennett, J. (2006). Reduced speaking rate as an early predictor of reading disability. American Journal of Speech-Language Pathology, 15, Snedeker, J., & Trueswell, J. (2003). Using prosody to avoid ambiguity: Effects of speaker awareness and referential context. Journal of Memory and Language, 48(1), Snedeker, J., & Trueswell, J. C. (2004). The developing constraints on parsing decisions: The role of lexical-biases and referential scenes in child and adult sentence processing. Cognitive Psychology, 49(3), Speech-Ease. (1985). Speech-Ease screening inventory. Austin, TX: Pro-Ed. Stein, N. L., and Glenn, C. G. (1979). An analysis of story comprehension in elementary school children. In R. O. Freedle (Ed.), Current topics in early childhood education (Vol. 2) (pp ). Norwood, NJ: Ablex.

96 9 Βιβλιογραφία (10 από 11) Swingley, D. (2005). 11-month-olds knowledge of how familiar words sound. Developmental Science, 5(5), Swingley, D., & Aslin, R. N. (2000). Spoken word recognition and lexical representation in very young children. Cognition, 76(2), Tager-Flusberg, EL, & Joseph, R. M. (2003). Identifying neurocognitive phenotypes in autism. Philosophical Transactions of the Royal Society of London, Series B: Biological Sciences, 355(1430), Tanenhaus, Μ. K., Spivey-Knowlton, M. J, Eberhard, K. ML, & Sedivy, J. C. (1995). Integration of visual and linguistic information in spoken language comprehension. Science, 268 (5217), Torgesen, J. Κ., and Bryant, B. R. (2004). Test of phonological awareness-second edition: Plus (TOPA-2+). Austin, TX: Pro-Ed.Trueswell, J. C, Sekerina, I., Hill, N. M, & Logrip, M. L. (1999). The kindergarten-path effect: Studying on-line sentence processing in young children. Cognition, 73(2), Tyler, L. K., & Marslen-Wilson, W. D. (1981). Children s processing of spoken language. Journal of Verbal Learning and Verbal Behavior, 20(4), Vinson, B. (2001). Essentials for speech-language pathologists. Clifton Park: NY: Delmar Learning.Vinson, B. P. (2007). Language disorders across the lifespan (2nd. ed.). Clifton Park, NY: Thomson Delmar Learning.

97 9 Βιβλιογραφία (11 από 11) Wagner, R. Κ., Torgesen, J. Κ., and Rashotte, C. A. (1999). Comprehensive test of phonological processing (CTOPP). Austin: Pro-Ed. Weber, A., Grice, M., & Crocker, M. W. (2006). The role of prosody in the interpretation of structural ambiguities: A study of anticipatory eye movements. Cognition, 99(2), B63-B72. Westby, C. E. (1980). Assessment of cognitive and language abilities through play. Language, Speech and Hearing Services in Schools, 11, Wetherby, A. M., and Prizant, B. M. (2002). Communication and symbolic behavior scales developmental profile. Baltimore: Brookes. Wiederholt, J. L., and Blalock, G. (2000). Gray silent reading tests (GSRT). Austin, TX: Pro-Ed. Wiederholt, J. L., and Bryant, B. B. (2001). Gray oral reading tests (4th ed.)(gort-4). Austin, TX: Pro-Ed. Yee, E., & Sedivy, J. C. (2006). Eye movements to pictures reveal transient semantic activation during spoken word recognition. Journal of Experimental Psychology: Learning, Memoρy, and Cognition, 32(1), 1-14.

98 98 ημείωμα Αναφοράσ Copyright Σεχνολογικό Κδρυμα Θπείρου. Ευγενία Σόκθ. Αναπτυξιακζσ Γλωςςικζσ Διαταραχζσ. Ζκδοςθ: 1.0 Ιωάννινα, Διακζςιμο από τθ δικτυακι διεφκυνςθ:

Παρουςίαςθ Λογιςμικοφ Μαριάννα Χατηοποφλου. Προμθκευτισ: HYPER SYSTEMS.

Παρουςίαςθ Λογιςμικοφ Μαριάννα Χατηοποφλου. Προμθκευτισ: HYPER SYSTEMS. Λογιςμικό: Η γλϊςςα με τα μάτια μου Κατθγορία αναπθρίασ: Κϊφωςθ-Βαρθκοΐα Μάκθμα:Γλϊςςα και Λογοτεχνία για Κωφοφσ και Βαρικοουσ μακθτζσ Τάξθ/εισ: Αϋ, Βϋ, Γϋ Δθμοτικοφ Παρουςίαςθ Λογιςμικοφ Μαριάννα Χατηοποφλου

Διαβάστε περισσότερα

Ειςαγωγή ςτη διδακτική των γλωςςών

Ειςαγωγή ςτη διδακτική των γλωςςών ΑΡΙΣΟΣΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΘΕΑΛΟΝΙΚΗ ΑΝΟΙΚΣΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΣΑ Ειςαγωγή ςτη διδακτική των γλωςςών Ενότητα 5: Μζκοδοι διδαςκαλίασ IV Άννα Μουτι, Α.Π.Θ & Πανεπιςτιμιο Θεςςαλίασ Άδειεσ Χρήςησ Σο παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικζσ Ανάλυςησ Διοικητικών Αποφάςεων

Τεχνικζσ Ανάλυςησ Διοικητικών Αποφάςεων Τεχνικζσ Ανάλυςησ Διοικητικών Αποφάςεων Ενότητα 7: Ειςαγωγι ςτο Δυναμικό Προγραμματιςμό Κακθγθτισ Γιάννθσ Γιαννίκοσ Σχολι Οργάνωςθσ και Διοίκθςθσ Επιχειριςεων Τμιμα Διοίκθςθσ Επιχειριςεων Σκοποί ενότητασ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΣΗΣΑ ΔΙΔΑΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΣΟ ΔΤΝΑΜΙΚΟ ΜΟΝΣΕΛΟ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΙΚΟΣΗΣΑ

Η ΠΟΙΟΣΗΣΑ ΔΙΔΑΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΣΟ ΔΤΝΑΜΙΚΟ ΜΟΝΣΕΛΟ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΙΚΟΣΗΣΑ «Προωθώντασ την Ποιότητα και την Ιςότητα ςτην Εκπαίδευςη: Ανάπτυξη, Εφαρμογή και Αξιολόγηςη Παρεμβατικοφ Προγράμματοσ για Παροχή Ίςων Εκπαιδευτικών Ευκαιριών ςε όλουσ τουσ Μαθητζσ» Η ΠΟΙΟΣΗΣΑ ΔΙΔΑΚΑΛΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΥ101: Ειςαγωγι ςτθν Πλθροφορικι

ΘΥ101: Ειςαγωγι ςτθν Πλθροφορικι Παράςταςη κινητήσ υποδιαςτολήσ ςφμφωνα με το πρότυπο ΙΕΕΕ Δρ. Χρήστος Ηλιούδης το πρότυπο ΙΕΕΕ 754 ζχει χρθςιμοποιθκεί ευρζωσ ςε πραγματικοφσ υπολογιςτζσ. Το πρότυπο αυτό κακορίηει δφο βαςικζσ μορφζσ κινθτισ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕ ΒΑΕΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΗ ΝΟΗΛΕΤΣΙΚΗ. Φιλιοποφλου Ειρινθ

ΕΦΑΡΜΟΓΕ ΒΑΕΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΗ ΝΟΗΛΕΤΣΙΚΗ. Φιλιοποφλου Ειρινθ ΕΦΑΡΜΟΓΕ ΒΑΕΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΗ ΝΟΗΛΕΤΣΙΚΗ Φιλιοποφλου Ειρινθ Προςθήκη νζων πεδίων Ασ υποκζςουμε ότι μετά τθ δθμιουργία του πίνακα αντιλαμβανόμαςτε ότι ζχουμε ξεχάςει κάποια πεδία. Είναι ζνα πρόβλθμα το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Φωνολογική Ανάπτυξη και Διαταραχές

Φωνολογική Ανάπτυξη και Διαταραχές 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Φωνολογική Ανάπτυξη και Διαταραχές Ενότητα 11: Εργαλεία μέτρησης της φωνολογικής ενημερότητας Ζακοπούλου Βικτωρία 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικζσ Ανάλυςησ Διοικητικών Αποφάςεων

Τεχνικζσ Ανάλυςησ Διοικητικών Αποφάςεων Τεχνικζσ Ανάλυςησ Διοικητικών Αποφάςεων Ενότητα 3: υςτιματα ουρϊν αναμονισ Κακθγθτισ Γιάννθσ Γιαννίκοσ χολι Οργάνωςθσ και Διοίκθςθσ Επιχειριςεων Σμιμα Διοίκθςθσ Επιχειριςεων Σκοποί ενότητασ Μελζτθ ςυςτθμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακζσ Γλωςςικζσ Διαταραχζσ

Αναπτυξιακζσ Γλωςςικζσ Διαταραχζσ 1 Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Κδρυμα Ηπείρου Αναπτυξιακζσ Γλωςςικζσ Διαταραχζσ Ενότθτα 3: Γλωςςική Ανάπτυξη & Αλφαβητιςμόσ ςτη Σχολική Ηλικία Ευγενία Σόκθ 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων

Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων Ενότητα 11: Αντικειμενοςτραφήσ και αντικείμενοςχεςιακζσ βάςεισ Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικϊν Πλθροφορικισ ΤΕ Άδειεσ Χρήςησ Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικζσ Ναυπηγικζσ Καταςκευζσ και Ιςτιοφόρα κάφη (Ε)

Ειδικζσ Ναυπηγικζσ Καταςκευζσ και Ιςτιοφόρα κάφη (Ε) Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνασ Ειδικζσ Ναυπηγικζσ Καταςκευζσ και Ιςτιοφόρα κάφη (Ε) Ενδεικτική επίλυςη άςκηςησ 1 Δρ. Θωμάσ Π. Μαηαράκοσ Τμιμα Ναυπθγϊν Μθχανικϊν ΤΕ Το

Διαβάστε περισσότερα

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότητα 7: Ειςαγωγή ςτην γλώςςα_sql. Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Σμιμα Μθχανικϊν Πλθροφορικισ ΣΕ

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότητα 7: Ειςαγωγή ςτην γλώςςα_sql. Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Σμιμα Μθχανικϊν Πλθροφορικισ ΣΕ Βάςεισ Δεδομζνων Ι Ενότητα 7: Ειςαγωγή ςτην γλώςςα_sql Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Άδειεσ Χρήςησ Σο παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπωσ εικόνεσ,

Διαβάστε περισσότερα

Διδάςκων: Κωνςταντίνοσ τεφανίδθσ

Διδάςκων: Κωνςταντίνοσ τεφανίδθσ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΚΡΗΣΗ ΧΟΛΗ ΘΕΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΗΜΩΝ ΣΜΗΜΑ ΕΠΙΣΗΜΗ ΤΠΟΛΟΓΙΣΩΝ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗ ΗΤ-564 ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΑ ΘΕΜΑΣΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΑΝΘΡΩΠΟΤ - ΜΗΧΑΝΗ Διδάςκων: Κωνςταντίνοσ τεφανίδθσ τόχοσ τθσ ςυγκεκριμζνθσ εργαςίασ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Ειςαγωγή Τπάρχουν τρία επίπεδα ςτα οποία καλείςτε να αξιολογιςετε το εργαςτιριο D-ID: Νζα κζματα Σεχνολογία Διδακτικι Νέα θέματα Σο εργαςτιριο κα ειςαγάγουν τουσ ςυμμετζχοντεσ

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΗ ΤΠΗΡΕΙΑ ΑΠΟΚΣΗΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗ ΣΑΤΣΟΣΗΣΑ

ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΗ ΤΠΗΡΕΙΑ ΑΠΟΚΣΗΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗ ΣΑΤΣΟΣΗΣΑ ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΗ ΤΠΗΡΕΙΑ ΑΠΟΚΣΗΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗ ΣΑΤΣΟΣΗΣΑ Οδηγός Χρήσης Εφαρμογής Ελέγχου Προσφορών Αφοφ πιςτοποιθκεί ο λογαριαςμόσ που δθμιουργιςατε ςτο πρόγραμμα ωσ Πάροχοσ Προςφορϊν, κα λάβετε ζνα e-mail με

Διαβάστε περισσότερα

Ένα πρόβλθμα γραμμικοφ προγραμματιςμοφ βρίςκεται ςτθν κανονικι μορφι όταν:

Ένα πρόβλθμα γραμμικοφ προγραμματιςμοφ βρίςκεται ςτθν κανονικι μορφι όταν: Μζθοδος Simplex Η πλζον γνωςτι και περιςςότερο χρθςιμοποιουμζνθ μζκοδοσ για τθν επίλυςθ ενόσ γενικοφ προβλιματοσ γραμμικοφ προγραμματιςμοφ, είναι θ μζκοδοσ Simplex θ οποία αναπτφχκθκε από τον George Dantzig.

Διαβάστε περισσότερα

τατιςτικά ςτοιχεία ιςτότοπου Κ.Ε.Π.Α. Α.Ν.Ε.Μ, www.e-kepa.gr για τθν περίοδο 1/1/2011-31/12/2014

τατιςτικά ςτοιχεία ιςτότοπου Κ.Ε.Π.Α. Α.Ν.Ε.Μ, www.e-kepa.gr για τθν περίοδο 1/1/2011-31/12/2014 τατιςτικά ςτοιχεία ιςτότοπου Κ.Ε.Π.Α. Α.Ν.Ε.Μ, www.e-kepa.gr για τθν περίοδο 1/1/2011-31/12/2014 Ειςαγωγι Στο παρόν κείμενο παρουςιάηονται και αναλφονται τα ςτατιςτικά ςτοιχεία του ιςτοτόπου τθσ ΚΕΠΑ-ΑΝΕΜ,

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικι Παρουςιάςεων με PowerPoint

Τεχνικι Παρουςιάςεων με PowerPoint Τεχνικι Παρουςιάςεων με PowerPoint Δρ. Παφλοσ Θεοδϊρου Ανϊτατθ Εκκλθςιαςτικι Ακαδθμία Ηρακλείου Κριτθσ Περιεχόμενα Ειςαγωγι Γιατί πρζπει να γίνει παρουςίαςθ τθσ εργαςίασ μου Βαςικι προετοιμαςία Δομι παρουςίαςθσ

Διαβάστε περισσότερα

Το έργο υλοποιείται ςτο πλαίςιο τησ δημιουργίασ βίντεο για τα MOOC του υποέργου 4 με τίτλο «Μονάδα Εςωτερικήσ Αξιολόγηςησ και Επιμόρφωςησ» τησ Πράξησ

Το έργο υλοποιείται ςτο πλαίςιο τησ δημιουργίασ βίντεο για τα MOOC του υποέργου 4 με τίτλο «Μονάδα Εςωτερικήσ Αξιολόγηςησ και Επιμόρφωςησ» τησ Πράξησ Το έργο υλοποιείται ςτο πλαίςιο τησ δημιουργίασ βίντεο για τα MOOC του υποέργου 4 με τίτλο «Μονάδα Εςωτερικήσ Αξιολόγηςησ και Επιμόρφωςησ» τησ Πράξησ «Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιςτήμιο», η οποία έχει ενταχθεί

Διαβάστε περισσότερα

Ζρευνα ικανοποίθςθσ τουριςτϊν

Ζρευνα ικανοποίθςθσ τουριςτϊν Ζρευνα ικανοποίθςθσ τουριςτϊν Ammon Ovis_Ζρευνα ικανοποίθςθσ τουριςτϊν_ Ραδιοςτακμόσ Flash 96 1 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΣ Σο δείγμα περιλαμβάνει 332 τουρίςτεσ από 5 διαφορετικζσ θπείρουσ. Οι περιςςότεροι εξ αυτϊν

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτική Οργάνωςη Ενοτήτων. Α Σάξη. Διδ. 1 ΕΝΟΣΗΣΑ 1. 6 Ομαδοποίθςθ, Μοτίβα,

Ενδεικτική Οργάνωςη Ενοτήτων. Α Σάξη. Διδ. 1 ΕΝΟΣΗΣΑ 1. 6 Ομαδοποίθςθ, Μοτίβα, Ενδεικτική Οργάνωςη Ενοτήτων Α Σάξη Α/ Μαθηματικό περιεχόμενο Δείκτεσ Επιτυχίασ Ώρεσ Α Διδ. 1 ΕΝΟΣΗΣΑ 1 Αλ1.1 υγκρίνουν και ταξινομοφν αντικείμενα ςφμφωνα με κάποιο χαρακτθριςτικό/κριτιριο/ιδιότθτά Ομαδοποίθςθ,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ

ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ Γιώργος Ν. Μαγούλιος, Κακθγθτις Τμιμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής Άδειεσ Χρήςησ Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative

Διαβάστε περισσότερα

Το γλωςςικό μάθημα. διδαςκαλία τησ γλώςςασ με τη βοήθεια του υπολογιςτή. 1. Ειςαγωγικά ςτοιχεία

Το γλωςςικό μάθημα. διδαςκαλία τησ γλώςςασ με τη βοήθεια του υπολογιςτή. 1. Ειςαγωγικά ςτοιχεία Το γλωςςικό μάθημα διδαςκαλία τησ γλώςςασ με τη βοήθεια του υπολογιςτή 1. Ειςαγωγικά ςτοιχεία Στα όςα ακολουκοφν δίνονται οριςμζνεσ ενδεικτικζσ περιπτϊςεισ γλωςςικισ διδαςκαλίασ (ςυγκεκριμζνα: διδαςκαλία

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤ Ι Σ Τ Ι Κ Η. Statisticum collegium V

Σ ΤΑΤ Ι Σ Τ Ι Κ Η. Statisticum collegium V Σ ΤΑΤ Ι Σ Τ Ι Κ Η i Statisticum collegium V Στατιςτική Συμπεραςματολογία Ι Σημειακζσ Εκτιμήςεισ Διαςτήματα Εμπιςτοςφνησ Στατιςτική Συμπεραςματολογία (Statistical Inference) Το πεδίο τθσ Στατιςτικισ Συμπεραςματολογία,

Διαβάστε περισσότερα

Λογιςμικό: Ταξίδι ςτθ Φφςθ με Νόθμα Κατηγορία αναπηρίασ: Κϊφωςθ-Βαρθκοΐα Μάιημα: Φυςικι Τάξη/εισ: Εϋ και Στϋ Δθμοτικοφ

Λογιςμικό: Ταξίδι ςτθ Φφςθ με Νόθμα Κατηγορία αναπηρίασ: Κϊφωςθ-Βαρθκοΐα Μάιημα: Φυςικι Τάξη/εισ: Εϋ και Στϋ Δθμοτικοφ Λογιςμικό: Ταξίδι ςτθ Φφςθ με Νόθμα Κατηγορία αναπηρίασ: Κϊφωςθ-Βαρθκοΐα Μάιημα: Φυςικι Τάξη/εισ: Εϋ και Στϋ Δθμοτικοφ Παρουςίαςη Λογιςμικοφ Μαριάννα Χατζοποφλου Προμθκευτισ: Hyper Systems Προςβαςιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΣΙΟ ΣΤΠΟΤ ΣΟΧΑΙ ΑΕ: «ΚΛΑΔΙΚΕ ΣΟΧΕΤΕΙ» ΜΕΛΕΣΗ ΑΓΟΡΑ ΑΛΤΙΔΩΝ ΛΙΑΝΙΚΟΤ ΕΜΠΟΡΙΟΤ

ΔΕΛΣΙΟ ΣΤΠΟΤ ΣΟΧΑΙ ΑΕ: «ΚΛΑΔΙΚΕ ΣΟΧΕΤΕΙ» ΜΕΛΕΣΗ ΑΓΟΡΑ ΑΛΤΙΔΩΝ ΛΙΑΝΙΚΟΤ ΕΜΠΟΡΙΟΤ ΔΕΛΣΙΟ ΣΤΠΟΤ ΣΟΧΑΙ ΑΕ: «ΚΛΑΔΙΚΕ ΣΟΧΕΤΕΙ» ΜΕΛΕΣΗ ΑΓΟΡΑ ΑΛΤΙΔΩΝ ΛΙΑΝΙΚΟΤ ΕΜΠΟΡΙΟΤ Μείωςθ 1,9% ςε ςχζςθ με το 2009, παρουςίαςε θ αγορά των αλυςίδων λιανικοφ εμπορίου των οκτϊ εξεταηόμενων κατθγοριϊν το 2010

Διαβάστε περισσότερα

Σπίτι μου, ςπιτάκι μου!

Σπίτι μου, ςπιτάκι μου! 4ο Δημοτικό Σχολείο Νζασ Ευκαρπίασ Αρχαιολογικό Μουςείο Θεςςαλονίκησ Σπίτι μου, ςπιτάκι μου! 1 Συμμετζχοντεσ Σχολείο: 4 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ευκαρπίασ Τάξη / Τμήμα: Β1 Αριθμόσ μαθητών: 19 Αριθμόσ παλιννοςτοφντων

Διαβάστε περισσότερα

Δια-γενεακι κινθτικότθτα

Δια-γενεακι κινθτικότθτα Δια-γενεακι κινθτικότθτα Κατά κανόνα οι τρζχουςεσ επιλογζσ των ατόμων ζχουν ςυνζπειεσ ςτο μζλλον (δυναμικι ςχζςθ). Σε ότι αφορά τισ επιλογζσ των ατόμων ςε ςχζςθ με τθν εκπαίδευςθ γνωρίηουμε ότι τα άτομα

Διαβάστε περισσότερα

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότητα 12: Κανονικοποίηςη. Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΤΕ

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότητα 12: Κανονικοποίηςη. Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΤΕ Βάςεισ Δεδομζνων Ι Ενότητα 12: Κανονικοποίηςη Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΤΕ Άδειεσ Χρήςησ Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων

Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων Ενότητα 15: Εξόρυξη Δεδομζνων (Data Mining) Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικϊν Πλθροφορικισ ΤΕ Άδειεσ Χρήςησ Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ

Διαβάστε περισσότερα

Αποτυπώςεισ & Τεκμηρίωςη Αντικειμζνων

Αποτυπώςεισ & Τεκμηρίωςη Αντικειμζνων Ανοικτά Ακαδθμαϊκά Μακιματα ςτο ΤΕΙ Ιονίων Νιςων Αποτυπώςεισ & Τεκμηρίωςη Αντικειμζνων Ενότητα 3: Συγγραφι εργαςιών Το περιεχόμενο του μακιματοσ διατίκεται με άδεια Creative Commons εκτόσ και αν αναφζρεται

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Εφαρμογών με Σχεςιακέσ Βάςεισ Δεδομένων

Ανάπτυξη Εφαρμογών με Σχεςιακέσ Βάςεισ Δεδομένων Ανάπτυξη Εφαρμογών με Σχεςιακέσ Βάςεισ Δεδομένων Δρ. Θεοδώρου Παύλοσ theodorou@uoc.gr Περιεχόμενα Τι είναι οι Βάςεισ Δεδομζνων (DataBases) Τι είναι Σφςτθμα Διαχείριςθσ Βάςεων Δεδομζνων (DBMS) Οι Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

Οι Γνώσεις των Παιδαγωγών Προσχολικής Εκπαίδευσης, Σχετικά με τα Χαρακτηριστικά του Αυτισμού, και η Σημασία Αυτών.

Οι Γνώσεις των Παιδαγωγών Προσχολικής Εκπαίδευσης, Σχετικά με τα Χαρακτηριστικά του Αυτισμού, και η Σημασία Αυτών. Οι Γνώσεις των Παιδαγωγών Προσχολικής Εκπαίδευσης, Σχετικά με τα Χαρακτηριστικά του Αυτισμού, και η Σημασία Αυτών. Όνομα Φοιτήτριας: Βεκύρη Σοφία Επιβλέπουσα: Γιόκα Μαράνια BA (HONS) Early Childhood Studies

Διαβάστε περισσότερα

Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Ψθφιακά Ηλεκτρονικά. Ενότθτα 9 : Διαδικαςία φνκεςθσ Φϊτιοσ Βαρτηιϊτθσ

Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Ψθφιακά Ηλεκτρονικά. Ενότθτα 9 : Διαδικαςία φνκεςθσ Φϊτιοσ Βαρτηιϊτθσ Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Ψθφιακά Ηλεκτρονικά Ενότθτα 9 : Διαδικαςία φνκεςθσ Φϊτιοσ Βαρτηιϊτθσ 1 Ανοιχτά Σμιμα Ψθφιακά Ηλεκτρονικά Ενότητα 9: Διαδικαςία φνκεςθσ Φϊτιοσ

Διαβάστε περισσότερα

Κλαςικι Ηλεκτροδυναμικι

Κλαςικι Ηλεκτροδυναμικι Κλαςικι Ηλεκτροδυναμικι Ενότθτα 21: Διάδοςθ θλεκτρομαγνθτικών κυμάτων Ανδρζασ Τερηισ Σχολι Θετικών Επιςτθμών Τμιμα Φυςικισ Σκοποί ενότθτασ Σκοπόσ τθσ ενότθτασ είναι να ςυνεχίςει τθν μελζτθ που αφορά τθν

Διαβάστε περισσότερα

Πειραματικι Ψυχολογία (ΨΧ66)

Πειραματικι Ψυχολογία (ΨΧ66) Πειραματικι Ψυχολογία (ΨΧ66) Διδάςκουςα: Αλεξάνδρα Οικονόμου Παρουςίαςη διαλζξεων: Πζτροσ Ροφςςοσ Διάλεξη 1 Ειςαγωγι Αντικείμενο και τρόποσ λειτουργίασ του μακιματοσ Τι είναι επιςτιμθ; Καλωςορίςατε ςτο

Διαβάστε περισσότερα

Παραδείγματα Διδακτικών Πλάνων. Χαρίκλεια Τςαλαπάτα 25/11/2011

Παραδείγματα Διδακτικών Πλάνων. Χαρίκλεια Τςαλαπάτα 25/11/2011 Παραδείγματα Διδακτικών Πλάνων Χαρίκλεια Τςαλαπάτα 25/11/2011 Σχεδιαςμόσ Ξανά Αντικείμενο Ομάδα - ςτόχοσ Εκπαιδευτικζσ ανάγκεσ Ελλιπείσ γνϊςεισ, προςδοκίεσ, ενδιαφζροντα Γνωςτικό υπόβακρο Σι γνωρίηουν

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυςη των επιλεγμζνων Επιχειρηςιακϊν Προγραμμάτων ςτο πλαίςιο του SURF-NATURE

Ανάλυςη των επιλεγμζνων Επιχειρηςιακϊν Προγραμμάτων ςτο πλαίςιο του SURF-NATURE Ανάλυςη των επιλεγμζνων Επιχειρηςιακϊν Προγραμμάτων ςτο πλαίςιο του SURF-NATURE Περίληψη Η βιοποικιλότθτα ζχει αλλάξει δραματικά τα τελευταία 50 χρόνια ςυγκριτικά με τισ αλλαγζσ που παρατθροφνται ςε όλθ

Διαβάστε περισσότερα

Επικοινωνία, ομιλία και γλώςςα: Πωσ μπορώ να βοηθήςω;

Επικοινωνία, ομιλία και γλώςςα: Πωσ μπορώ να βοηθήςω; Επικοινωνία, ομιλία και γλώςςα: Πωσ μπορώ να βοηθήςω; Μετάφραςθ: Φανι Καραμανϊλθ Εάν ζχετε ζνα μωρό με ςφνδρομο Down ίςωσ θ μζρα που κα μπορεί να μιλιςει να ςασ φαίνεται πολφ μακρινι. Στα πρϊτα ςτάδια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΛΟΓΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΗΡΙΟΣΗΣΑ ΣΗ ΚΟΙΝΕΠ ΕΝΗΜΕΡΩΣΙΚΟ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΤΛΙΚΟ

ΕΠΙΛΟΓΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΗΡΙΟΣΗΣΑ ΣΗ ΚΟΙΝΕΠ ΕΝΗΜΕΡΩΣΙΚΟ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΤΛΙΚΟ ΕΠΙΛΟΓΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΗΡΙΟΣΗΣΑ ΣΗ ΚΟΙΝΕΠ ΕΝΗΜΕΡΩΣΙΚΟ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΤΛΙΚΟ ΕΠΙΛΕΓΟΝΣΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΗΡΙΟΣΗΣΑ - ΘΕΜΑΣΑ ΤΝΕΡΓΑΙΑ 1 Η οικονομικι δραςτθριότθτα αποτελεί ζνα από τα ςυςτατικά ςτοιχεία που

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Τι Είναι Ζνα Domain Name;.1. Λάκθ Που Πρζπει Να Αποφφγετε.2. Φόρμουλα Για Ζνα Πετυχθμζνο Domain Name..5

Περιεχόμενα. Τι Είναι Ζνα Domain Name;.1. Λάκθ Που Πρζπει Να Αποφφγετε.2. Φόρμουλα Για Ζνα Πετυχθμζνο Domain Name..5 Περιεχόμενα Τι Είναι Ζνα Domain Name;.1 Λάκθ Που Πρζπει Να Αποφφγετε.2 Φόρμουλα Για Ζνα Πετυχθμζνο Domain Name..5 Επιλογι Domain Name Βιμα Προσ Βιμα 7 Τι Είναι Ένα Domain Name; Το domain name (ςτα ελλθνικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΕΙΝΟΜΕΝΕ ΑΠΑΝΣΗΕΙ ΣΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΣΕΤΘΤΝΗ 2013

ΠΡΟΣΕΙΝΟΜΕΝΕ ΑΠΑΝΣΗΕΙ ΣΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΣΕΤΘΤΝΗ 2013 ΠΡΟΣΕΙΝΟΜΕΝΕ ΑΠΑΝΣΗΕΙ ΣΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΣΕΤΘΤΝΗ 2013 ΘΕΜΑ Α Α1. γ Α2. β Α3. α Α4. δ Α5. α ΘΕΜΑ Β Β1. ελ. 123-124 «Η γονιδιακι κεραπεία εφαρμόςτθκε και ειςάγονται πάλι ς αυτόν.» Β2. ελ. 133 «Διαγονιδιακά ονομάηονται

Διαβάστε περισσότερα

Νζεσ Τάςεισ ςτην εκπαιδευτική διαδικαςία: Gamification

Νζεσ Τάςεισ ςτην εκπαιδευτική διαδικαςία: Gamification Νζεσ Τάςεισ ςτην εκπαιδευτική διαδικαςία: Gamification Δρ. Παναγιϊτθσ Ζαχαριάσ Οικονομικό Πανεπιςτιμιο Ακθνϊν - 15/5/2014 Ημερίδα με κζμα: «Οικονομία τθσ Γνϊςθσ: Αξιοποίθςθ τθσ καινοτομίασ ςτθ Β Βάκμια

Διαβάστε περισσότερα

Ελλθνικι Δθμοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Κδρυμα Θπείρου. Γλωςςική Ανάπτυξη. Ενότθτα 5: Τα Ηλικιακά Ορόςημα Κατάκτηςησ.

Ελλθνικι Δθμοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Κδρυμα Θπείρου. Γλωςςική Ανάπτυξη. Ενότθτα 5: Τα Ηλικιακά Ορόςημα Κατάκτηςησ. 1 Ελλθνικι Δθμοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Κδρυμα Θπείρου Γλωςςική Ανάπτυξη Ενότθτα 5: Τα Ηλικιακά Ορόςημα Κατάκτηςησ Ευγενία Τόκθ 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα ςτο ΤΕΙ Ηπείρου Τμιμα Λογοκεραπείασ

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων

Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων Ειδικά Θζματα Βάςεων Δεδομζνων Ενότθτα 7: Σαυτοχρονιςμόσ Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΤΕ Άδειεσ Χριςθσ Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Μάκθμα 2 Ιατρικό και Κοινωνικό Μοντζλο Διαχείριςθσ των ειδικϊν αναγκϊν

Μάκθμα 2 Ιατρικό και Κοινωνικό Μοντζλο Διαχείριςθσ των ειδικϊν αναγκϊν Πανεπιςτιμιο Θεςςαλίασ Παιδαγωγικό Σμιμα Προςχολικισ Εκπαίδευςθσ Ένταξη και Αναπηρία: Εκπαιδευτικζσ Προςεγγίςεισ Μάκθμα 2 Ιατρικό και Κοινωνικό Μοντζλο Διαχείριςθσ των ειδικϊν αναγκϊν Διδάςκων: Βαςίλθσ

Διαβάστε περισσότερα

ςυςτιματα γραμμικϊν εξιςϊςεων

ςυςτιματα γραμμικϊν εξιςϊςεων κεφάλαιο 7 Α ςυςτιματα γραμμικϊν εξιςϊςεων αςικζσ ζννοιεσ Γραμμικά, λζγονται τα ςυςτιματα εξιςϊςεων ςτα οποία οι άγνωςτοι εμφανίηονται ςτθν πρϊτθ δφναμθ. Σα γραμμικά ςυςτιματα με δφο εξιςϊςεισ και δφο

Διαβάστε περισσότερα

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ Η ΤΑΞΗ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ. Στθ ΓϋΛυκείου οι Ομάδεσ Προςανατολιςμοφ είναι τρεισ:

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ Η ΤΑΞΗ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ. Στθ ΓϋΛυκείου οι Ομάδεσ Προςανατολιςμοφ είναι τρεισ: Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ Η ΤΑΞΗ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Στθ ΓϋΛυκείου οι Ομάδεσ Προςανατολιςμοφ είναι τρεισ: 1. Ομάδα Ανκρωπιςτικών Σπουδών 2. Ομάδα Οικονομικών, Πολιτικών, Κοινωνικών & Παιδαγωγικών Σπουδών 3. Ομάδα Θετικών

Διαβάστε περισσότερα

Ακράτεια οφρων είναι οποιαςδιποτε μορφισ ακοφςια απώλεια οφρων.

Ακράτεια οφρων είναι οποιαςδιποτε μορφισ ακοφςια απώλεια οφρων. Σί είναι η ακράτεια οφρων; Ακράτεια οφρων είναι οποιαςδιποτε μορφισ ακοφςια απώλεια οφρων. Ποιά είναι η επίπτωςή τησ ςτο γυναικείο πληθυςμό; Γενικά 27% των γυναικών κα παρουςιάςουν κάποιο τφπο ακράτειασ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΜΒΟΛΗ ΣΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΗΝ ΠΡΟΩΘΗΗ ΣΗ ΜΑΘΗΗ: ΠΟΡΙΜΑΣΑ ΣΗ ΕΡΕΤΝΑ ΓΙΑ ΣΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΙΚΟΣΗΣΑ

Η ΤΜΒΟΛΗ ΣΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΗΝ ΠΡΟΩΘΗΗ ΣΗ ΜΑΘΗΗ: ΠΟΡΙΜΑΣΑ ΣΗ ΕΡΕΤΝΑ ΓΙΑ ΣΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΙΚΟΣΗΣΑ «Προωθώντασ την Ποιότητα και την Ιςότητα ςτην Εκπαίδευςη: Ανάπτυξη, Εφαρμογή και Αξιολόγηςη Παρεμβατικοφ Προγράμματοσ για Παροχή Ίςων Εκπαιδευτικών Ευκαιριών ςε όλουσ τουσ Μαθητζσ» Η ΤΜΒΟΛΗ ΣΩΝ ΓΟΝΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ήχοσ ωσ φυςικό φαινόμενο

Ο ήχοσ ωσ φυςικό φαινόμενο Ο ήχοσ ωσ φυςικό φαινόμενο Φφλλο Εργαςίασ Ονοματεπώνυμο. Παραγωγή και διάδοςη του ήχου Ήχοσ παράγεται όταν τα ςωματίδια κάποιου υλικοφ μζςου αναγκαςκοφν να εκτελζςουν ταλάντωςθ. Για να διαδοκεί ο ιχοσ

Διαβάστε περισσότερα

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότητα 4: Μετατροπή ςχήματοσ Ο/Σ ςε ςχεςιακό. Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικϊν Ρλθροφορικισ ΤΕ

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότητα 4: Μετατροπή ςχήματοσ Ο/Σ ςε ςχεςιακό. Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικϊν Ρλθροφορικισ ΤΕ Βάςεισ Δεδομζνων Ι Ενότητα 4: Μετατροπή ςχήματοσ Ο/Σ ςε ςχεςιακό Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικϊν Ρλθροφορικισ ΤΕ Άδειεσ Χρήςησ Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Μάκθμα 1 Ειςαγωγι ςτθν αναπθρία

Μάκθμα 1 Ειςαγωγι ςτθν αναπθρία Πανεπιςτιμιο Θεςςαλίασ Παιδαγωγικό Τμιμα Προςχολικισ Εκπαίδευςθσ Ένταξθ και Αναπθρία: Εκπαιδευτικζσ Προςεγγίςεισ Μάκθμα 1 Ειςαγωγι ςτθν αναπθρία Διδάςκων: Βαςίλθσ Στρογγυλόσ Περιεχόμενο μακιματοσ Ειςαγωγι

Διαβάστε περισσότερα

Βάςεισ Δεδομζνων Λ. Ενότθτα 8: SQL Γλώςςα χειριςμοφ δεδομζνων. Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Σμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΣΕ

Βάςεισ Δεδομζνων Λ. Ενότθτα 8: SQL Γλώςςα χειριςμοφ δεδομζνων. Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Σμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΣΕ Βάςεισ Δεδομζνων Λ Ενότθτα 8: SQL Γλώςςα χειριςμοφ δεδομζνων Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Άδειεσ Χριςθσ Σο παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπωσ

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Εφαρμογών Σε Προγραμματιςτικό Περιβάλλον

Ανάπτυξη Εφαρμογών Σε Προγραμματιςτικό Περιβάλλον Γραπτι Εξζταςθ ςτο μάκθμα Ανάπτυξη Εφαρμογών Σε Προγραμματιςτικό Περιβάλλον Όνομα: Επϊνυμο: Τμιμα: Ημερομθνία: 20/02/11 Θζμα 1 ο Α. Να χαρακτθρίςετε κακεμιά από τισ παρακάτω προτάςεισ ωσ Σωςτι (Σ) ι Λάκοσ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΣΙΚΗ ΣΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΓΤΜΝΑΣΙΚΗ ΙΙ

ΔΙΔΑΚΣΙΚΗ ΣΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΓΤΜΝΑΣΙΚΗ ΙΙ ΑΡΙΣΟΣΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΘΕΑΛΟΝΙΚΗ ΑΝΟΙΚΣΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΔΙΔΑΚΣΙΚΗ ΣΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΓΤΜΝΑΣΙΚΗ ΙΙ Ενότητα 9: Διδαςκαλία ακλοπαιδιϊν ςτο ςχολείο Χατηόπουλοσ Δθμιτρθσ Σχολι Επιςτιμθσ Φυςικισ Αγωγισ και

Διαβάστε περισσότερα

Παράςταςη ακεραίων ςτο ςυςτημα ςυμπλήρωμα ωσ προσ 2

Παράςταςη ακεραίων ςτο ςυςτημα ςυμπλήρωμα ωσ προσ 2 Παράςταςη ακεραίων ςτο ςυςτημα ςυμπλήρωμα ωσ προσ 2 Δρ. Χρήζηος Ηλιούδης Μθ Προςθμαςμζνοι Ακζραιοι Εφαρμογζσ (ςε οποιαδιποτε περίπτωςθ δεν χρειάηονται αρνθτικοί αρικμοί) Καταμζτρθςθ. Διευκυνςιοδότθςθ.

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική τησ Πληροφορικήσ Ι Ο Στόχοσ του Μαθήματοσ. Χαρίκλεια Τςαλαπάτα 27/9/2011

Διδακτική τησ Πληροφορικήσ Ι Ο Στόχοσ του Μαθήματοσ. Χαρίκλεια Τςαλαπάτα 27/9/2011 Διδακτική τησ Πληροφορικήσ Ι Ο Στόχοσ του Μαθήματοσ Χαρίκλεια Τςαλαπάτα 27/9/2011 Τι είναι η Διδακτική τησ Πληροφορικήσ; Η μελζτθ, ο προβλθματιςμόσ, και θ εξάςκθςθ τθσ μετάδοςθσ γνϊςθσ ςτα γνωςτικά αντικείμενα:

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτεσ Διαχείριςθ Μνιμθσ. Βαγγζλθσ Οικονόμου Διάλεξθ 8

Δείκτεσ Διαχείριςθ Μνιμθσ. Βαγγζλθσ Οικονόμου Διάλεξθ 8 Δείκτεσ Διαχείριςθ Μνιμθσ Βαγγζλθσ Οικονόμου Διάλεξθ 8 Δείκτεσ Κάκε μεταβλθτι ςχετίηεται με μία κζςθ ςτθν κφρια μνιμθ του υπολογιςτι. Κάκε κζςθ ςτθ μνιμθ ζχει τθ δικι τθσ ξεχωριςτι διεφκυνςθ. Με άμεςθ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΙΜΟΠΟΙΩΝΣΑ ΣΟ VISUAL HISTORY ARCHIVE

ΧΡΗΙΜΟΠΟΙΩΝΣΑ ΣΟ VISUAL HISTORY ARCHIVE ΧΡΗΙΜΟΠΟΙΩΝΣΑ ΣΟ VISUAL HISTORY ARCHIVE Ένασ βιμα προσ βιμα οδθγόσ μιασ απλισ αναηιτθςθσ ςτο Visual History Archive. Για μια πλιρθ περιγραφι του τρόπου χριςθσ του Visual History Archive ςυμβουλευτείτε

Διαβάστε περισσότερα

Ψθφιακι Επεξεργαςία ιματοσ

Ψθφιακι Επεξεργαςία ιματοσ Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Ψθφιακι Επεξεργαςία ιματοσ Ενότθτα 3 : Παρακφρωςθ Δεδομζνων Κωνςταντίνοσ Αγγζλθσ Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα ςτο ΤΕΙ Ηπείρου Σμιμα Μθχανικών

Διαβάστε περισσότερα

3 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

3 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 3 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 1) Τίτλοσ τθσ ζρευνασ: «Ποια είναι θ επίδραςθ τθσ κερμοκραςίασ ςτθ διαλυτότθτα των ςτερεϊν ςτο νερό;» 2) Περιγραφι του ςκοποφ τθσ ζρευνασ: Η ζρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Μδρυμα Θπείρου. Γλωςςική Ανάπτυξη. Ενότθτα 3: Η Κατάκτηςη τησ Γλώςςασ. Ευγενία Σόκθ

Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Μδρυμα Θπείρου. Γλωςςική Ανάπτυξη. Ενότθτα 3: Η Κατάκτηςη τησ Γλώςςασ. Ευγενία Σόκθ 1 Ελλθνικι Δθμοκρατία Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Μδρυμα Θπείρου Γλωςςική Ανάπτυξη Ενότθτα 3: Η Κατάκτηςη τησ Γλώςςασ Ευγενία Σόκθ 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα ςτο ΣΕΙ Ηπείρου Σμιμα Λογοκεραπείασ Γλωςςική

Διαβάστε περισσότερα

Διαγωνιςμόσ "Μακθτζσ ςτθν Ζρευνα (ΜΕΡΑ) 2011-2012"

Διαγωνιςμόσ Μακθτζσ ςτθν Ζρευνα (ΜΕΡΑ) 2011-2012 Διαγωνιςμόσ "Μακθτζσ ςτθν Ζρευνα (ΜΕΡΑ) 2011-2012" Ο Διαγωνιςμόσ «ΜΕΡΑ» προκθρφςςεται από το 2001 ςε ετιςια βάςθ, ωσ αποτζλεςμα τθσ διαπίςτωςθσ ότι θ καλλιζργεια πνεφματοσ δθμιουργικότθτασ και πρωτοβουλίασ

Διαβάστε περισσότερα

TIM Εικονικό Περιβάλλον Συνεργασίας Οδθγίεσ Χριςθσ

TIM Εικονικό Περιβάλλον Συνεργασίας Οδθγίεσ Χριςθσ www.timproject.eu www.tim.project-platform.eu TIM Εικονικό Περιβάλλον Συνεργασίας Οδθγίεσ Χριςθσ This project has been founded with support form the European Commission. This presentation reflects the

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία:

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Επιπτώσεις στη συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες και τις οικογένειές τους Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών vpavlop@psych.uoa.gr http://www.psych.uoa.gr/~vpavlop

Διαβάστε περισσότερα

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότθτα 10: Συνακροιςτικζσ ςυναρτιςεισ. Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Σμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΣΕ

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότθτα 10: Συνακροιςτικζσ ςυναρτιςεισ. Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Σμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΣΕ Βάςεισ Δεδομζνων Ι Ενότθτα 10: Συνακροιςτικζσ ςυναρτιςεισ Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Άδειεσ Χριςθσ Σο παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπωσ εικόνεσ,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΣΗΜΑΣΟΛΟΓΙΟ ΧΕΣΙΚΑ ΜΕ ΣΟ ΔΙΔΑΚΣΙΚΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΣΩΝ ΓΝΩΣΙΚΩΝ ΑΝΣΙΚΕΙΜΕΝΩΝ ΣΟΤ ΔΗΜΟΣΙΚΟΤ 1. ΟΝΟΜΑΣΕΠΩΝΤΜΟ.. 2. ΧΟΛΙΚΟ ΤΜΒΟΤΛΟ Π.Ε

ΕΡΩΣΗΜΑΣΟΛΟΓΙΟ ΧΕΣΙΚΑ ΜΕ ΣΟ ΔΙΔΑΚΣΙΚΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΣΩΝ ΓΝΩΣΙΚΩΝ ΑΝΣΙΚΕΙΜΕΝΩΝ ΣΟΤ ΔΗΜΟΣΙΚΟΤ 1. ΟΝΟΜΑΣΕΠΩΝΤΜΟ.. 2. ΧΟΛΙΚΟ ΤΜΒΟΤΛΟ Π.Ε ΕΡΩΣΗΜΑΣΟΛΟΓΙΟ ΧΕΣΙΚΑ ΜΕ ΣΟ ΔΙΔΑΚΣΙΚΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΣΩΝ ΓΝΩΣΙΚΩΝ ΑΝΣΙΚΕΙΜΕΝΩΝ ΣΟΤ ΔΗΜΟΣΙΚΟΤ 1. ΟΝΟΜΑΣΕΠΩΝΤΜΟ.. 2. ΧΟΛΙΚΟ ΤΜΒΟΤΛΟ Π.Ε 3. ΔΙΕΤΘΤΝΗ ΠΡΩΣΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΤΗ.. 4. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΤΘΤΝΗ 5. ΔΙΑΡΚΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Facebook Μία ειςαγωγι

Facebook Μία ειςαγωγι Facebook Μία ειςαγωγι Κοινωνικά δίκτυα Κοινωνικι δικτφωςθ ονομάηεται θ δθμιουργία ομάδων από ανκρϊπουσ με κοινά χαρακτθριςτικά (πχ γείτονεσ, ςυμμακθτζσ). Ενϊ τα κοινωνικά δίκτυα αναπτφςςονται μεταξφ προςϊπων

Διαβάστε περισσότερα

ελ. 11/235, Περιεχόμενα Φακζλου "Σεχνικι Προςφορά"

ελ. 11/235, Περιεχόμενα Φακζλου Σεχνικι Προςφορά υντάκτθσ : Ευάγγελοσ Κρζτςιμοσ χόλιο: ΠΑΡΑΣΗΡΗΗ 1 ελ. 11/235, Περιεχόμενα Φακζλου "Σεχνικι Προςφορά" Για τθν αποφυγι μεγάλου όγκου προςφοράσ και για τθ διευκόλυνςθ του ζργου τθσ επιτροπισ προτείνεται τα

Διαβάστε περισσότερα

x n D 2 ENCODER m - σε n (m 2 n ) x 1 Παραδείγματα κωδικοποιθτϊν είναι ο κωδικοποιθτισ οκταδικοφ ςε δυαδικό και ο κωδικοποιθτισ BCD ςε δυαδικό.

x n D 2 ENCODER m - σε n (m 2 n ) x 1 Παραδείγματα κωδικοποιθτϊν είναι ο κωδικοποιθτισ οκταδικοφ ςε δυαδικό και ο κωδικοποιθτισ BCD ςε δυαδικό. Κωδικοποιητές Ο κωδικοποιθτισ (nor) είναι ζνα κφκλωμα το οποίο διακζτει n γραμμζσ εξόδου και το πολφ μζχρι m = 2 n γραμμζσ ειςόδου και (m 2 n ). Οι ζξοδοι παράγουν τθν κατάλλθλθ λζξθ ενόσ δυαδικοφ κϊδικα

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικαςία Προγράμματοσ Ωρομζτρθςθσ. (v.1.0.7)

Διαδικαςία Προγράμματοσ Ωρομζτρθςθσ. (v.1.0.7) (v.1.0.7) 1 Περίλθψθ Σο ςυγκεκριμζνο εγχειρίδιο δθμιουργικθκε για να βοθκιςει τθν κατανόθςθ τθσ Διαδικαςίασ Προγράμματοσ Ωρομζτρθςθσ. Παρακάτω προτείνεται μια αλλθλουχία ενεργειϊν τθν οποία ο χριςτθσ πρζπει

Διαβάστε περισσότερα

Ε & Α Δραςτθριότθτεσ Ομάδασ Κυματικισ Διάδοςθσ

Ε & Α Δραςτθριότθτεσ Ομάδασ Κυματικισ Διάδοςθσ Ε & Α Δραςτθριότθτεσ Ομάδασ Κυματικισ Διάδοςθσ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕΙΣΜΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΤΑΘΜΟΥ Η Κριτθ είναι μία περιοχι υψθλοφ ςειςμικοφ κινδφνου. Η παρακολοφκθςθ τθσ ςειςμικισ δραςτθριότθτασ ςτθν Κριτθ αποτελεί επομζνωσ

Διαβάστε περισσότερα

Αναπαράςταςθ Γνώςθσ ςτον Παγκόςμιο Ιςτό Ενότθτα 2: XML Δομθμζνα Ζγγραφα Ιςτοφ, Μζροσ 4 ο XPath

Αναπαράςταςθ Γνώςθσ ςτον Παγκόςμιο Ιςτό Ενότθτα 2: XML Δομθμζνα Ζγγραφα Ιςτοφ, Μζροσ 4 ο XPath Αναπαράςταςθ Γνώςθσ ςτον Παγκόςμιο Ιςτό Ενότθτα 2: XML Δομθμζνα Ζγγραφα Ιςτοφ, Μζροσ 4 ο XPath Ιωάννθσ Χατηθλυγεροφδθσ Πολυτεχνικι Σχολι Τμιμα Μθχ/κών Η/Υπολογιςτών & Πλθροφορικισ Περιεχόμενα ενότθτασ

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχία, προςωπικότθτα και ικανότθτα. Συςχετίηονται; Μαρία Κοκκίνου Manager, ICAP Human Capital Consulting

Πτυχία, προςωπικότθτα και ικανότθτα. Συςχετίηονται; Μαρία Κοκκίνου Manager, ICAP Human Capital Consulting Πτυχία, προςωπικότθτα και ικανότθτα. Συςχετίηονται; Μαρία Κοκκίνου Manager, ICAP Human Capital Consulting Προγράμματα Management Trainees Ένα πεδίο ανηαγφνιζμού για ηα νέα ηαλένηα Οξφσ ανταγωνιςμόσ Σε

Διαβάστε περισσότερα

ΨΤΧΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΨΤΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΗ ΣΟ ΧΩΡΟ ΣΟΤ ΧΟΛΕΙΟΤ - ΨΧ92

ΨΤΧΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΨΤΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΗ ΣΟ ΧΩΡΟ ΣΟΤ ΧΟΛΕΙΟΤ - ΨΧ92 ΨΤΧΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΨΤΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΗ ΣΟ ΧΩΡΟ ΣΟΤ ΧΟΛΕΙΟΤ - ΨΧ92 Aργυροποφλου, Μαρία Ιωάννα, Kλινικόσ Ψυχολόγοσ, MSc, Ph.D. -Ψυχοκεραπεφτρια Γνωςιακισ / υμπεριφοριςτικισ κατεφκυνςθσ gmargirop@gmail.com,

Διαβάστε περισσότερα

Σφντομεσ Οδθγίεσ Χριςθσ

Σφντομεσ Οδθγίεσ Χριςθσ Σφντομεσ Οδθγίεσ Χριςθσ Περιεχόμενα 1. Επαφζσ... 3 2. Ημερολόγιο Επιςκζψεων... 4 3. Εκκρεμότθτεσ... 5 4. Οικονομικά... 6 5. Το 4doctors ςτο κινθτό ςου... 8 6. Υποςτιριξθ... 8 2 1. Επαφζσ Στισ «Επαφζσ»

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ

ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΒΡΑΧΥΠΡΟΘΕΣΜΗ ΚΑΙ ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΗ ΜΝΗΜΗ ΧΑΜΗΛΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Χρήςησ Προςωποποιημζνων Υπηρεςιών Γ.Ε.ΜΗ. (Εθνικό Τυπογραφείο)

Εγχειρίδιο Χρήςησ Προςωποποιημζνων Υπηρεςιών Γ.Ε.ΜΗ. (Εθνικό Τυπογραφείο) Εγχειρίδιο Χρήςησ Προςωποποιημζνων Υπηρεςιών Γ.Ε.ΜΗ. (Εθνικό Τυπογραφείο) Ιοφνιοσ 2013 Περιεχόμενα: Ειςαγωγή... 3 1.Εθνικό Τυπογραφείο... 3 1.1. Είςοδοσ... 3 1.2. Αρχική Οθόνη... 4 1.3. Διεκπεραίωςη αίτηςησ...

Διαβάστε περισσότερα

Άςκθςθ 1θ: Να γραφεί αλγόρικμοσ που κα δθμιουργεί με τθ βοικεια διπλοφ επαναλθπτικοφ βρόχου, τον ακόλουκο διςδιάςτατο πίνακα:

Άςκθςθ 1θ: Να γραφεί αλγόρικμοσ που κα δθμιουργεί με τθ βοικεια διπλοφ επαναλθπτικοφ βρόχου, τον ακόλουκο διςδιάςτατο πίνακα: 2 ο Σετ Ασκήσεων Δομές Δεδομένων - Πίνακες Άςκθςθ 1θ: Να γραφεί αλγόρικμοσ που κα δθμιουργεί με τθ βοικεια διπλοφ επαναλθπτικοφ βρόχου, τον ακόλουκο διςδιάςτατο πίνακα: 2 3 4 5 3 4 5 6 4 5 6 7 5 6 7 8

Διαβάστε περισσότερα

Internet a jeho role v našem životě Το Διαδίκτυο και ο ρόλοσ του ςτθ ηωι μασ

Internet a jeho role v našem životě Το Διαδίκτυο και ο ρόλοσ του ςτθ ηωι μασ Internet a jeho role v našem životě Το Διαδίκτυο και ο ρόλοσ του ςτθ ηωι μασ Διαδίκτυο: μια πόρτα ςτον κόςμο Πϊσ μπορεί κανείσ ςε λίγα λεπτά να μάκει ποιεσ ταινίεσ παίηονται ςτουσ κινθματογράφουσ, να ςτείλει

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕ ΓΙΑ ΣΗΝ ΕΙΑΓΩΓΗ ΕΚΔΡΟΜΩΝ & ΝΕΩΝ - ΑΝΑΚΟΙΝΩΕΩΝ ΣΗΝ ΙΣΟΕΛΙΔΑ ΣΗ Δ.Δ.Ε. ΘΕΠΡΩΣΙΑ

ΟΔΗΓΙΕ ΓΙΑ ΣΗΝ ΕΙΑΓΩΓΗ ΕΚΔΡΟΜΩΝ & ΝΕΩΝ - ΑΝΑΚΟΙΝΩΕΩΝ ΣΗΝ ΙΣΟΕΛΙΔΑ ΣΗ Δ.Δ.Ε. ΘΕΠΡΩΣΙΑ ΟΔΗΓΙΕ ΓΙΑ ΣΗΝ ΕΙΑΓΩΓΗ ΕΚΔΡΟΜΩΝ & ΝΕΩΝ - ΑΝΑΚΟΙΝΩΕΩΝ ΣΗΝ ΙΣΟΕΛΙΔΑ ΣΗ Δ.Δ.Ε. ΘΕΠΡΩΣΙΑ ΕΙΑΓΩΓΗ Ο νζοσ δικτυακόσ τόποσ τθσ Δ.Δ.Ε. Θεςπρωτίασ παρζχει πλζον τθ δυνατότθτα τθσ καταχϊρθςθσ νζων, ειδιςεων και

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικαςία Διαχείριςθσ Στθλϊν Βιβλίου Εςόδων - Εξόδων. (v.1.0.7)

Διαδικαςία Διαχείριςθσ Στθλϊν Βιβλίου Εςόδων - Εξόδων. (v.1.0.7) Διαδικαςία Διαχείριςθσ Στθλϊν Βιβλίου Εςόδων - Εξόδων (v.1.0.7) 1 Περίληψη Το ςυγκεκριμζνο εγχειρίδιο δθμιουργικθκε για να βοθκιςει τθν κατανόθςθ τθσ διαδικαςίασ διαχείριςθσ ςτθλών βιβλίου Εςόδων - Εξόδων.

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαοσ Μ. Σαλτερισ Σχολικόσ Σφμβουλοσ Δ.Ε. Δρ. Πολιτικισ Επιςτιμθσ και Ιςτορίασ Μζλοσ ΔΣ Πανελλινιασ Ζνωςθσ Σχολικϊν Συμβοφλων

Νικόλαοσ Μ. Σαλτερισ Σχολικόσ Σφμβουλοσ Δ.Ε. Δρ. Πολιτικισ Επιςτιμθσ και Ιςτορίασ Μζλοσ ΔΣ Πανελλινιασ Ζνωςθσ Σχολικϊν Συμβοφλων Νικόλαοσ Μ. Σαλτερισ Σχολικόσ Σφμβουλοσ Δ.Ε. Δρ. Πολιτικισ Επιςτιμθσ και Ιςτορίασ Μζλοσ ΔΣ Πανελλινιασ Ζνωςθσ Σχολικϊν Συμβοφλων Δομι ειςιγθςθσ Επιςτθμονικζσ Προςεγγίςεισ τθσ Αξιολόγθςθσ ςτθν Εκπαίδευςθ

Διαβάστε περισσότερα

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότθτα 9: SQL-φηευξθ πινάκων. Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Σμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΣΕ

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότθτα 9: SQL-φηευξθ πινάκων. Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Σμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΣΕ Βάςεισ Δεδομζνων Ι Ενότθτα 9: SQL-φηευξθ πινάκων Δρ. Σςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Άδειεσ Χριςθσ Σο παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπωσ εικόνεσ, που

Διαβάστε περισσότερα

Virtualization. Στο ςυγκεκριμζνο οδηγό, θα παρουςιαςτεί η ικανότητα δοκιμήσ τησ διανομήσ Ubuntu 9.04, χωρίσ την ανάγκη του format.

Virtualization. Στο ςυγκεκριμζνο οδηγό, θα παρουςιαςτεί η ικανότητα δοκιμήσ τησ διανομήσ Ubuntu 9.04, χωρίσ την ανάγκη του format. Virtualization Στο ςυγκεκριμζνο οδηγό, θα παρουςιαςτεί η ικανότητα δοκιμήσ τησ διανομήσ Ubuntu 9.04, χωρίσ την ανάγκη του format. Το virtualization πρόκειται για μια τεχνολογία, θ οποία επιτρζπει το διαχωριςμό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓIΑ. Επιμέλεια : Δρ. Ι. Δετοράκης

ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓIΑ. Επιμέλεια : Δρ. Ι. Δετοράκης ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓIΑ Επιμέλεια : Δρ. Ι. Δετοράκης ΣΙ ΕIΝΑΙ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓIΑ Επιδθμιολογία είναι θ μελζτθ τθσ κατανομισ μιασ νόςου ςτον πλθκυςμό και οι παράγοντεσ που επθρεάηουν ι προςδιορίηουν αυτι τθν κατανομι.

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρηςιακή Ζρευνα και εφαρμογζσ με την χρήςη του λογιςμικοφ R

Επιχειρηςιακή Ζρευνα και εφαρμογζσ με την χρήςη του λογιςμικοφ R Επιχειρηςιακή Ζρευνα και εφαρμογζσ με την χρήςη του λογιςμικοφ R Ενότητα 5 η : Η Μζθοδοσ Simplex Παρουςίαςη τησ μεθόδου Κων/νοσ Κουνετάσ, Επίκουροσ Κακθγθτισ Νίκοσ Χατηθςταμοφλου, Υπ. Δρ. Οικονομικισ Επιςτιμθσ

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιςτήμιο Θεςςαλίασ. Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Τομζασ: Συγκοινωνιακόσ

Πανεπιςτήμιο Θεςςαλίασ. Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Τομζασ: Συγκοινωνιακόσ Πανεπιςτήμιο Θεςςαλίασ Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Τομζασ: Συγκοινωνιακόσ Μάκθμα: Σχεδιαςμόσ και Λειτουργία Αεροπορικϊν Συςτθμάτων Ζτοσ 5 ο Οδθγόσ μακιματοσ 2013 2014 ΠΙΝΑΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Δομζσ Αφαιρετικότθτα ςτα Δεδομζνα

Δομζσ Αφαιρετικότθτα ςτα Δεδομζνα Δομζσ Αφαιρετικότθτα ςτα Δεδομζνα Περιεχόμενα Ζννοια δομισ Οριςμόσ δομισ Διλωςθ μεταβλθτϊν Απόδοςθ Αρχικϊν τιμϊν Αναφορά ςτα μζλθ μιασ δομισ Ζνκεςθ Δομισ Πίνακεσ Δομϊν Η ζννοια τθσ δομισ Χρθςιμοποιιςαμε

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις επανάληψης. Ενδοκρινείς αδένες. Τμήμα Ιαηρικής Πανεπιζηήμιο Παηρών

Ερωτήσεις επανάληψης. Ενδοκρινείς αδένες. Τμήμα Ιαηρικής Πανεπιζηήμιο Παηρών Ερωτήσεις επανάληψης Ενδοκρινείς αδένες Τμήμα Ιαηρικής Πανεπιζηήμιο Παηρών Υπόφυςη Ποια είδθ ορμονϊν γνωρίηετε με βάςθ τον τρόπο δράςθσ τουσ; Ποιοι είναι οι διαφορετικοί τρόποι μετάδοςθσ του ςιματοσ εντόσ

Διαβάστε περισσότερα

Seventron Limited. Οδηγίες χρήσης EnglishOnlineTests.com

Seventron Limited. Οδηγίες χρήσης EnglishOnlineTests.com Seventron Limited Οδηγίες χρήσης EnglishOnlineTests.com EnglishOnlineTests.com Seventron.com March 2013 Περιεχόμενα Πίνακασ ελζγχου/control Panel... 2 Προςκικθ μακθτι... 3 Ανάκεςθ μακθτι ςε ενότθτα...

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ

ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ Τι είναι η Διαταραχή Αυτιςτικού Φάςματοσ (ΔΑΦ); Ποια είναι τα βαςικά χαρακτηριςτικά; Πόςο ςυχνά εκδηλώνεται; Πού οφείλεται; Γιατί είναι ςημαντική η ένταξη παιδιών με ΔΑΦ ςτο

Διαβάστε περισσότερα

Ξεκινϊντασ μια προφορικι παρουςίαςθ

Ξεκινϊντασ μια προφορικι παρουςίαςθ Ξεκινϊντασ μια προφορικι παρουςίαςθ Χαιρετιςμόσ Παρουςίαςθ του εαυτοφ μου (ομιλθτι) Παρουςίαςθ του κζματοσ τθσ ομιλίασ μου Θα ςασ παρουςιάςω μια καινοτόμα ιδζα αξιοποίθςθσ των απόβλθτων μονάδων επεξεργαςίασ

Διαβάστε περισσότερα

Προώθησε το site σου στις μηχανε ς αναζη τησης

Προώθησε το site σου στις μηχανε ς αναζη τησης Προώθησε το site σου στις μηχανε ς αναζη τησης ΠΡΟΟΧΘ! ΑΤΣΟ Ο ΟΔΘΓΟ ΕΙΝΑΙ ΙΔΑΝΙΚΟ ΓΙΑ ΝΕΕ ΙΣΟΕΛΙΔΕ ΑΛΛΑ Θ ΣΡΑΣΘΓΙΚΘ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΦΑΡΜΟΣΕΙ ΕΤΚΟΛΑ Ε ΠΑΛΙΕ ΙΣΟΕΛΙΔΕ ΚΑΙ ΝΑ ΣΙ ΩΦΕΛΘΕΙ... Μια προςφορά του http://nextnet.gr

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικαζία Διατείριζης Εκηύπωζης Ιζοζσγίοσ Γενικού - Αναλσηικών Καθολικών. (v )

Διαδικαζία Διατείριζης Εκηύπωζης Ιζοζσγίοσ Γενικού - Αναλσηικών Καθολικών. (v ) Διαδικαζία Διατείριζης Εκηύπωζης Ιζοζσγίοσ Γενικού - Αναλσηικών Καθολικών (v.1. 0.7) 1 Περίλθψθ Το ςυγκεκριμζνο εγχειρίδιο δθμιουργικθκε για να βοθκιςει τθν κατανόθςθ τθσ διαδικαςίασ διαχείριςθσ Εκτφπωςθσ

Διαβάστε περισσότερα

Σελικι Ζκκεςθ Αποτελεςμάτων

Σελικι Ζκκεςθ Αποτελεςμάτων Σελικι Ζκκεςθ Αποτελεςμάτων Ερευνητικό Έργο VICTIMS (2009-2011) An Indirect Harmful Effect of Violence: Victimizing the Child and Re-victimizing the Woman-Mother Through her Child s Exposure to Violence

Διαβάστε περισσότερα

Σθλεςκόπιο. Ιςτορία. Σο τθλεςκόπιο εφευρζκθκε το 1608 ςτθν Ολλανδία και θ αρχικι

Σθλεςκόπιο. Ιςτορία. Σο τθλεςκόπιο εφευρζκθκε το 1608 ςτθν Ολλανδία και θ αρχικι Σθλεςκόπιο Σο τθλεςκόπιο είναι ζνα όργανο ςχεδιαςμζνο για τθν παρατιρθςθ μακρινϊν αντικειμζνων μζςω τθσ ςυλλογισ θλεκτρομαγνθτικισ ακτινοβολίασ. Σα πρϊτα γνωςτά ςχεδόν λειτουργικά τθλεςκόπια ανακαλφφκθκαν

Διαβάστε περισσότερα

Μάρκετινγκ V Κοινωνικό Μάρκετινγκ. Πόπη Σουρμαΐδου. Σεμινάριο: Αναπτφςςοντασ μια κοινωνική επιχείρηςη

Μάρκετινγκ V Κοινωνικό Μάρκετινγκ. Πόπη Σουρμαΐδου. Σεμινάριο: Αναπτφςςοντασ μια κοινωνική επιχείρηςη Μάρκετινγκ V Κοινωνικό Μάρκετινγκ Πόπη Σουρμαΐδου Σεμινάριο: Αναπτφςςοντασ μια κοινωνική επιχείρηςη Σφνοψη Τι είναι το Marketing (βαςικι ειςαγωγι, swot ανάλυςθ, τα παλιά 4P) Τι είναι το Marketing Plan

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗΣ ΙΙ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗΣ ΙΙ ΑΡΙΣΟΣΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΘΕΑΛΟΝΙΚΗ ΑΝΟΙΚΣΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗΣ ΙΙ Ενότητα 8: Διά βίου άκλθςθ για υγεία (ευκαμψία) Χατηόπουλοσ Δθμιτρθσ Σχολι Επιςτιμθσ Φυςικισ Αγωγισ

Διαβάστε περισσότερα