Eλληνικη Γαστρεντερολογικη Εταιρεια

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Eλληνικη Γαστρεντερολογικη Εταιρεια"

Transcript

1 Ενημερωτικό Δελτίο Eλληνικη Γαστρεντερολογικη Εταιρεια Ενημερωτικό Δελτίο ΤΕΥΧΟΣ 45 ΙΟΥΛΙΟΣ - ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2009 Συνέδρια - Μετεκπαιδευτικά Μαθήματα ESGE Upcoming Events Μετεκπαίδευση στη Βαρκελώνη Αντιπαράθεση: Καιρός για Αλλαγή; Β ΜΕΡΟΣ Ενδοσκοπικές Εικόνες: Πλασματοκυττώματα Γαστρεντερικού Σωλήνα ΠΛΗΡΩΜΕΝΟ ΤΕΛΟΣ Ταχ. Γραφείο Κ. Δ. Αθηνών Αριθμός Άδειας 451/91 τεχνογραμμαmed, Λ. Μεσογείων Αγία Παρασκευή, AΦΜ:

2 ΤΕΥΧΟΣ 45 ΙΟΥΛΙΟΣ - ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2009 ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Πρόεδρος: Ιωάννης Καραγιάννης Α Αντιπρόεδρος: Γεώργιος Κητής Β Αντιπρόεδρος: Ελευθερία Ρώμα Γενικός Γραμματέας: Ειδικός Γραμματέας: Ταμίας: Μέλη: Σπύρος Μιχόπουλος Χαράλαμπος Τζάθας Κωνσταντίνος Μάρκογλου Βασίλειος Ντελής Δημήτριος Τζιλβές Θεοχάρης Τσιώνης ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Διευθυντής Σύνταξης: Νικολέττα Μάθου Μέλη: Στέργιος Δελακίδης Κωνσταντίνος Ζωγράφος Κωνσταντίνος Μάρκογλου Αθανάσιος Χατζηνικολάου ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ: Ιωάννης Καραγιάννης (Πρόεδρος Ε.Γ.Ε.) Γραμματεία: Κωνσταντίνα Ντζόγια Διεύθυνση αλληλογραφίας: Λεωφ. Δημοκρατίας 67, Νέο Ψυχικό Τηλ Fax: Έκδοση: ΤΕΧΝΟΓΡΑΜΜΑ med

3 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Συνέδρια Μηνιαίες Μετεκπαιδευτικές Συναντήσεις Περίοδος Αγαπητοί Συνάδελφοι, Σας παρουσιάζουμε το συνοπτικό ολοκληρωμένο Πρόγραμμα των Μηνιαίων Μετεκπαιδευτικών Συναντήσεων της Ελληνικής Γαστρεντερολογικής Εταιρείας για την Περίοδο Οκτωβρίου 2009 Ιουνίου Το Πρόγραμμα καταρτίσθηκε από την Επιτροπή Εκπαίδευσης της Ε.Γ.Ε. με γνώμονα οι Συναντήσεις αυτές να εξυπηρετούν τις εκπαιδευτικές ανάγκες όλων μας καθώς και μία ευκαιρία συνάντησης όλων των συναδέλφων σε φιλικό και ανεπίσημο κλίμα. Με την εμπειρία των δύο αρχικών πιλοτικών Συναντήσεων του περασμένου Μαΐου και Ιουνίου και λαμβάνοντας υπ όψη τα εποικοδομητικά σχόλια και παρατηρήσεις αρκετών Συναδέλφων (τόσο νεαρότερων όσο και παλαιότερων και εμπειρότερων) προσπαθήσαμε η μορφή των Συναντήσεων αυτών να είναι ενδιαφέρουσα, με πρακτικό προσανατολισμό και οπωσδήποτε όχι κουραστική. Οι Συναντήσεις αυτές απευθύνονται κύρια στους νεαρότερους συναδέλφους αλλά είναι βέβαιο ότι και οι παλαιότεροι και εμπειρότεροι θα ωφεληθούν σημαντικά τόσο με νεώτερες γνώσεις όσο και με ανάκληση στη μνήμη μας γνώσεων που τυχόν μας διαφεύγουν. Ως τόπος των Συναντήσεων αυτών επιλέχθηκε το Αμφιθέατρο του Νοσοκομείου ΝΙΜΤΣ που είναι άνετο, σε προσιτή χωροταξικά περιοχή και με άπλετο χώρο στάθμευσης. Η μικρή δεξίωση στο τέλος κάθε συνάντησης είναι βέβαιο ότι θα συντελεί στην εκπλήρωση του φιλικού κλίματος και της ανταλλαγής απόψεων μεταξύ όλων μας. Αυτονόητο είναι ότι θα σας αποστέλλεται έγκαιρα (τόσο ταχυδρομικά όσο και με ανάρτηση στην ιστοσελίδα της Ε.Γ.Ε.) το αναλυτικό Πρόγραμμα κάθε Συνάντησης. Ευελπιστώντας στην μαζική και ενεργό συμμετοχή σας Ιωάννης Α. Καραγιάννης Πρόεδρος Ε.Γ.Ε. Οι επόμενες συναντήσεις συνοπτικά θα γίνονται: Τρίτη 6 Οκτωβρίου 2009 Τρίτη 3 Νοεμβρίου 2009 Τρίτη 1 Δεκεμβρίου 2009 Τρίτη 12 Ιανουαρίου 2010 Τρίτη 2 Φεβρουαρίου 2010 Τρίτη 2 Μαρτίου 2010 Τρίτη 13 Απριλίου 2010 Τρίτη 4 Μαϊου 2010 Τρίτη 1 Ιουνίου 2010 Πληροφορίες για το πλήρες πρόγραμμα μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα της ΕΓΕ (www.hsg.gr) Κατευθυντήριες Οδηγίες για το Διαγνωστικό και Θεραπευτικό Χειρισμό της Γαστρο-οισοφαγικής Παλινδρομικής Νόσου Η Ελληνική Γαστρεντερολογική Εταιρεία στα πλαίσια της συνεχιζόμενης ιατρικής εκπαίδευσης καθώς και της ενημέρωσης όλων των συναδέλφων σε νεότερες εξελίξεις τόσο διαγνωστικού όσο και θεραπευτικού χειρισμού σε θέματα καθημερινής κλινικής πρακτικής, διοργανώνει ημερίδα με θέμα Κατευθυντήριες Οδηγίες Διαγνωστικού και Θεραπευτικού Χειρισμού Ασθνών με Γαστρο-οισοφαγική Παλινδρομική Νόσο. Η ημερίδα θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα το Σάββατο 14 Νοεμβρίου 2009 στο Κέντρο Πολιτισμού Ελληνικός Κόσμος, Αίθουσα Ιφιγένεια 2, Πειραιώς 254 στον Ταύρο. Το πρόγραμμα της ημερίδας υπάρχει στην ιστοσελίδα της Ελληνικής Γαστρεντερολογικής Εταιρείας:

4 [Συνέδρια] Ε κδ η λ ώ σ εις Τ μ η μ ά τ ω ν ΠαγκρεατολογικO 27 ΝοεμβρIου Το Παγκρεατολογικό Τμήμα της ΕΓΕ θα πραγματοποιήσει Ημερίδα το Σάββατο 27 Νοεμβρίου 2009, στην Αθήνα, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών με θέμα «Πρώιμος παγκρεατικός καρκίνος και οξεία παγκρεατίτιδα. Σύγχρονα διαγνωστικά και θεραπευτικά δεδομένα». Πληροφορίες: ΕνδοσκοπικO 12 ΔεκεμβρIου Το Ενδοσκοπικό Τμήμα της ΕΓΕ θα πραγματοποιήσει Ημερίδα το Σάββατο 12 Δεκεμβρίου 2009, στην Αθήνα, στο ξενοδοχείο Crown Plaza με θέμα «Απολύμανση των ενδοσκοπίων». Πληροφορίες: ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΟ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ Το Ογκολογικό Τμήμα της ΕΓΕ θα πραγματοποιήσει την 4η Διημερίδα του την Παρασκευή 18 και το Σάββατο 19 Δεκεμβρίου 2009, στην Αθήνα, στο ξενοδοχείο Divani Palace Acropolis. Πληροφορίες: και

5 [ESGE Upcoming Events] ESGE INDIVIDUAL MEMBERSHIP Membership in the European Society of Gastrointestinal Endoscopy (ESGE) is open to physicians (or trainees) with formal training in gastroenterology, surgery or internal medicine, who wish to benefit and also to contribute to the Society s purpose to promote good endoscopy. ESGE Individual membership benefits include: The Journal Endoscopy (printed and online access) Reduced registration fees for ESGE endorsed workshops Opportunity to order ESGE teaching aids (ESGE DVD Encyclopaedia) free of charge Exclusive eligibility for ESGE grant programme Access to the members only area on ESGE website Listing in ESGE Members directory. Please visit us at for more information regarding ESGE Individual Membership and more details regarding the ESGE upcoming Events. ESGE Upcoming Events As an ESGE individual Member you are eligible to receive a 20% registration fee discount for the following meetings. Third Meeting of the Society of the Gastrointestinal Intervention October 9-10, 2009 Korea, Seoul. Information: Dr Dongki Lee Third Libyan workshop on therapeutic Endoscopy October 17-18, 2009 Libya, Tripoli. Information: A. Shaban 20eme Video-Digest October 22-24, 2009 France, Paris Information: Ms Hélène Fournier Third Nottingham Advanced Imaging & EndoTherapy Course November 26-27, 2009 UK, Nottingham. Information: Ms Pauline Stapleton 11th International Workshop on Therapeutic Endoscopy December 13-14, 2009 Egypt, Cairo. Information: Prof. Ibrahim Mostafa www. egyptendoworkshop.com Amsterdam Live Endoscopy December 14-15, 2009 The Netherlands, Amsterdam. Information: Ms Joy Goedkoop 12th International Symposium Düsseldorf: Diagnostic and Therapeutic. Endoscopy 2010 February 5-6, 2010 Germany, Düsseldorf. Information: Ms Katrin Lehman

6 [Ανασκόπηση Συνεδρίου] 8 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΙΔΙΟΠΑΘΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ Ευστάθιος Δ. Παπαβασιλείου Πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής Στις Ιουνίου 2009 έγινε με επιτυχία στη Ρόδο το 8ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νοσημάτων του Εντέρου, που αποτελεί τη μεγαλύτερη ετήσια εκδήλωση της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης των Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νοσημάτων του Εντέρου (ΕΟΜΙΦΝΕ). Το Συνέδριο έλαβε χώρα στο Ξενοδοχείο Ρόδος Palace, συμμετείχαν 345 σύνεδροι, μοριοδοτήθηκε με 9 μόρια από τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο στο πλαίσιο της Συνεχιζόμενης Ιατρικής Μεταπτυχιακής Εκπαίδευσης και ήταν υπό την αιγίδα του Δήμου Ροδίων. Στόχος του συνεδρίου ήταν η παρουσίαση των σύγχρονων ερευνητικών, διαγνωστικών και θεραπευτικών εξελίξεων στον χώρο των Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νοσημάτων του Εντέρου (ΙΦΝΕ), οι προβληματισμοί που υπάρχουν ή δημιουργούνται και η μεταφορά και εφαρμογή των γνώσεων αυτών στην καθημερινή κλινική πρακτική. Για το λόγο αυτό εκτός της κλινικής προσέγγισης των θεμάτων υπήρχαν και παρουσιάσεις και συζητήσεις πολλών κλινικών περιστατικών. Το πρόγραμμα του συνεδρίου εκτός των παρουσιάσεων των κλινικών περιστατικών, περιελάμβανε μετεκπαιδευτικό σεμινάριο, διαλέξεις, στρογγυλά τραπέζια, αντιπαραθέσεις, προφορικές ανακοινώσεις, αναρτημένες ανακοινώσεις, δορυφορική ομιλία και δορυφορικά συμπόσια. Κατά τη διάρκεια του συνεδρίου υπήρχε έκθεση φαρμακευτικών προϊόντων και ιατρικού εξοπλισμού, ενώ έντονη ήταν και η παρουσία του συλλόγου των ατόμων με ΙΦΝΕ. Αντιπροσωπευτικά θέματα της φιλοσοφίας του συνεδρίου ήταν η διάλεξη του προσκεκλημένου ομιλητή Matthieu Allez: Management of IBD: common pitfalls and complications, οι διαλέξεις: ΙΦΝΕ: από τη βασική έρευνα στην κλινική πράξη και οι βιολογικοί παράγοντες στη θεραπευτική φαρέτρα των ΙΦΝΕ: το τίμημα της επανάστασης καθώς και το στρογγυλό τραπέζι: ΙΦΝΕ και επικείμενη ανοσοκαταστολή. Το σύνολο σχεδόν των κλινικών περιστατικών και του μετεκπαιδευτικού σεμιναρίου στηρίζονταν στις κατευθυντήριες οδηγίες της ECCO (European Crohn s and Colitis Organization). Η τελετή έναρξης έγινε στον αύλιο χώρο του Παλατιού του Μεγάλου Μαγίστρου (Καστέλλο) και η εναρκτήρια ομιλία με θέμα: Η Ρόδος μέσα από την καλλιτεχνική δημιουργία, δόθηκε από την αρχαιολόγο κ. Μαρία Μιχαλάκη-Κόλλια. Κατά την τελετή έναρξης το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΟΜΙΦΝΕ απένειμε τιμητική πλακέττα στον προηγούμενο πρόεδρο του ΔΣ και ιδρυτικό μέλος της ΕΟΜΙΦΝΕ κ. Δημήτριο Καραμανώλη. Ένα άλλο καινοτόμο χαρακτηριστικό του Συνεδρίου ήταν η έκθεση μέρους της ιδιωτικής συλλογής έργων τέχνης του εκλεκτού συναδέλφου κ. Νίκου Φρόνα και της συζύγου του κ. Αικατερίνης Κωνσταντινίδη-Φρόνα στους χώρους του συνεδρίου, που σημείωσε μεγάλη επιτυχία και τη οποία επισκέφθηκαν πλην των συνέδρων και πλήθος Ροδίων. Στις δύο συνεδρίες του μετεκπαιδευτικού σεμιναρίου έγινε ανασκόπηση και παράθεση των σύγχρονων απόψεων της διάγνωσης και της θεραπείας των ΙΦΝΕ. Συγκεκριμένα στο πρώτο μέρος έγινε εκτεταμένη και λεπτομερής αναφορά στην κλινική εμφάνιση των εντερικών και εξωεντερικών εκδηλώσεων των νοσημάτων αυτών, στην διαφορική τους διάγνωση και στην κλινική τους αξιολόγηση και ταξινόμηση, αναφέρθηκαν κριτικά οι κλασσικές και οι νεότερες απεικονιστικές τεχνικές, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην εντερόκλυση με αξονική ή/και μαγνητική τομογραφία (CT Enteroclysis, MR Enteroclysis) και τέλος έγινε λεπτομερής και εμπεριστατωμένη αναφορά στην ιστολογική αξιολόγηση και στις δυσκολίες της διαφορικής διάγνωσης στα πρώτα στάδια, στην ενεργό νόσο, στη φάση ύφεσης, στη φάση υποστροφής και στην ανίχνευση και αξιολόγηση της επιθηλιακής δυσπλασίας, ενώ τονίσθηκε η εμπειρία του παθολογοανατόμου ιδιαίτερα στα πρώτα

7 [Ανασκόπηση Συνεδρίου] στάδια των νοσημάτων και στην αξιολόγηση της επιθηλιακής δυσπλασίας. Στο δεύτερο μέρος αναπτύχθηκαν οι θεραπευτικές προσεγγίσεις με τεκμηριωμένη ανάλυση των ενδείξεων, των αντενδείξεων και των ανεπιθυμήτων ενεργειών των κλασσικών φαρμάκων και των νεότερων βιολογικών θεραπειών, αναπτύχθηκαν οι σύγχρονες απόψεις για την πρόληψη του καρκίνου του παχέος εντέρου στους ασθενείς αυτούς και τέλος οι ενδείξεις για την άμεση ή απώτερη χειρουργική αντιμετώπιση. Στην πρώτη αντιπαράθεση αναπτύχθηκαν τεκμηριωμένα οι προβληματισμοί για τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα της step-up ή της step-down θεραπευτικής προσέγγισης της ν. Crohn, ενώ στη δεύτερη οι σύγχρονες απόψεις, για τις ενδείξεις και το είδος της φαρμακευτικής ή της χειρουργικής αντιμετώπισης των συριγγίων στη ν. Crohn, μετά την είσοδο των βιολογικών παραγόντων. Στην πρώτη διάλεξη περιγράφηκε η σύγχρονη γνώση της παθογένειας σε επίπεδο γονιδίων, μικροβίων και περιβάλλοντος, αναλύθηκαν οι κυριότερες οδοί της φλεγμονής και αναζητήθηκαν μέσα στους παθολογο-φυσιολογικούς μηχανισμούς πιθανοί θεραπευτικοί στόχοι, ενώ στη δεύτερη αναφέρθηκαν αναλυτικά και τεκμηριωμένα οι ανεπιθύμητες ενέργειες των αντι-tnfα παραγόντων και ιδιαίτερα των λοιμώξεων, των λεμφωμάτων, των αντιδράσεων κατά την έγχυση, των αυτοαντισωμάτων, των απομυελινωτικών νοσημάτων, της συμφορητικής καρδιακής ανεπάρκειας και των αιματολογκών διαταραχών, τονίσθηκε η προσεκτική επιλογή των ασθενών και η αξιολόγηση του δυνητικού κινδύνου σε σχέση με το αναμενόμενο αποτέλεσμα. Στη διάλεξη του προσκεκλημένου ομιλητή αναφέρθηκαν τα συχνά λάθη και παραλείψεις που παρατηρούνται στη θεραπεία των ΙΦΝΕ στην καθημερινή κλινική πρακτική και κυρίως η μη σωστή εκτίμηση και παρακολούθηση των ανεπιθυμήτων ενεργειών των φαρμάκων, η παράλειψη των εμβολιασμών και η μη σωστή εκτίμηση του θεραπευτικού αποτελέσματος. Στο στρογγυλό τραπέζι με θέμα την επικείμενη ανοσοκαταστολή στα ΙΦΝΕ αναφέρθηκαν αναλυτικά η διερεύνηση και οι ενδεχόμενο εμβολιασμοί στους οποίους θα πρέπει να υποβληθεί ο ασθενής πριν την έναρξη της ανοσοκατασταλτικής αγωγής, τα προβλήματα και η αντιμετώπιση των ασθενών με ηπατίτιδα B και C και συγκεκριμένα η ανάγκη χορήγησης προληπτικής αγωγής με τα νεότερα αντινουκλεοσι(τι)δικά ανάλογα για την ηπατίτιδα Β και οι λίγες αναφορές που υπάρχουν για την ηπατίτιδα C και τέλος ο χειρισμός των ασθενών με φυματίωση, όπου σημειώθηκε ότι η φυματίωση είναι συχνά εξωπνευμονική, υπάρχει συνήθως αναζωπύρωση λανθάνουσας φυματίωσης και ότι η χορήγηση χημειοπροφύλαξης μειώνει αλλά δεν εξαλείφει τον κίνδυνο. Τα παιδιατρικά κλινικά περιστατικά αφορούσαν περιπτώσεις ΙΦΝΕ βρεφικής ηλικίας και ν. Crohn παιδικής ηλικίας και δόθηκε η ευκαιρία να τονισθούν οι ιδιαιτερότητες στη διάγνωση και την αντιμετώπιση των νοσημάτων αυτών στην βρεφική και παιδική ηλικία, όπου εκτός των άλλων σημαντικό ρόλο έχει και η ανάπτυξη του παιδιού, ενώ τα κλινικά περιστατικά των ενηλίκων αφορούσαν κύηση σε ασθενή με ν. Crohn και ασθενή με κεραυνοβόλο ελκώδη κολίτιδα ανθεκτική στη χορήγηση κορτικοειδών και με την step by step προσέγγιση έγινε συζήτηση και ανασκόπηση των καταστάσεων αυτών με βάση κυρίως τις κατευθυντήριες οδηγίες της ECCO. Τα δορυφορικά συμπόσια αναφέρθηκαν στη θεραπευτική προσέγγιση των ΙΦΝΕ μετά την είσοδο των αντι-tnfα παραγόντων. Στο πρώτο δορυφορικό συμπόσιο με τίτλο επιτυγχάνοντας μακροχρόνια αποτελέσματα στη πολυπρόσωπη ν. Crohn και με με τον τύπο των ενδιαφερόντων περιστατικών παρουσιάσθηκαν και σχολιάσθηκαν η ενδοαυλική νόσος, η περιεδρική νόσος και η επιθετική νόσος. Στο δεύτερο δορυφορικό συμπόσιο με τίτλο αλλάζει το τοπίο στη θεραπευτική αντιμετώπιση της ν. Crohn; παρουσιάσθηκαν οι σύγχρονες απόψεις της θεραπευτικής προσέγγισης της νόσου και στο τρίτο δορυφορικό συμπόσιο με τίτλο σύγχρονη θεραπευτική αντιμετώπιση της ελκώδους κολίτιδας: από τις κλινικές μελέτες στην καθημερινή κλινική πρακτική αναφέρθηκαν τα δεδομένα της χορήγησης του infliximab στην ελκώδη κολίτιδα. Στη δορυφορική ομιλία ο καθηγητής Chris Probert αναφέρθηκε στη θεραπευτική αποτελεσματικότητα των 5-ASAs και συγκεκριμένα στα πλεονεκτήματα της νέας φαρμακοτεχνικής μορφής MMX mesalazine. Στις προφορικές ανακοινώσεις παρουσιάσθηκε η ερευνητική δραστηριότητα ελλήνων ερευνητών στο πεδίο της εφαρμοσμένης κυρίως έρευνας και στις αναρτημένες ανακοινώσεις επικράτησαν τα ενδιαφέροντα και ασυνήθη κλινικά περιστατικά. Τέλος από τη συμπλήρωση των εντύπων αξιολόγησης του συνεδρίου προέκυψε ότι συνολικά το συνέδριο βαθμολογήθηκε με 4.10 με άριστα το 5 (άριστα 25%, πολύ καλά 62%, καλά 12%, μέτρια 1%, κακά 0%).

8 [Tέχνη] ΠΑΡΘΕΝΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΖΩΓΡΑΦΟΣ Αλεξάνδρεια 1878 ή Αθήνα 1967 Γιός Άγγλου υπηκόου Ελληνικής καταγωγής. Η μητέρα του ήταν Ιταλικής καταγωγής. Δεκαεξάχρονος βρίσκεται στη Βιέννη όπου σπουδάζει ζωγραφική και μουσική. Δάσκαλός του στη Ζωγραφική ήταν ο τοπιογράφος K.W.Diefenbach. Στην Ελλάδα ήλθε για πρώτη φορά το Από το 1909 μέχρι το 1911 βρίσκεται στο Παρίσι. Το 1911 εγκαθίσταται στην Κέρκυρα μέχρι το Ακολουθεί ο ερχομός του στην Αθήνα όπου ίδρυσε με άλλους καλλιτέχνες την «Ομάδα Τέχνη». Το 1920 διορίστηκε καθηγητής στην ΑΣΚΤ όπου δίδαξε μέχρι το Το 1938 εκπροσώπησε την Ελλάδα στην Μπιενάλε της Βενετίας. Απέδειξε με το έργο του μια ενδόμυχη συσχέτιση με την «Καβαφική» γενέτειρά του την Αλεξάνδρεια. Ο «Αλεξανδρειανισμός» διαφαίνεται σε όλο του σχεδόν το έργο. Όταν το 1903 έρχεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα εκθέτει στην Αθήνα έργα του και η κριτική τον αντιμετωπίζει ως νεωτεριστή, μοντερνιστή, «σεσεσιονιστή» (από την «Sezession που σημαίνει «απόσχιση»). Ταυτόχρονα παρουσιάζει μια ποιητική διάθεση, η οποία αντί να εκδηλώνεται με λέξεις, αποκαλύπτεται με χρώματα και σχήματα. Η κλίση του άλλωστε προς το συμβολισμό πρέπει να συσχετιστεί με την αγάπη του προς την ποίηση γενικότερα κάτι που τον εντάσσει στην κατηγορία των λεγόμενων «ποιητών ζωγράφων». Και ενώ η κριτική ζητάει απεγνωσμένα ζωγράφο που θα εκφράζει τα ιδεώδη της «ελληνικότητας» εκείνος φαίνεται να μην προσαρμόζεται σε κανένα σχήμα. Αφήνει ελεύθερη τη προσωπική του παρόρμηση, ενώ δεν απορρίπτει καμία παραγγελία, ακόμα και όταν πρόκειται για την αγιογράφηση εκκλησιών στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό. Το χρώμα στα έργα που ζωγραφίζει στην Αίγυπτο αποκτά αντινατουραλιστικό χαρακτήρα ο οποίος διατηρείται και όταν επιστρέφει στην Ελλάδα. Το χρώμα, το καθαυτό πρόβλημα της ζωγραφικής του δεύτερου μισού του 19 ου αιώνα, φαίνεται να κυριαρχεί σε όλες τις πρώιμες προσπάθειες του καλλιτέχνη, που φαίνεται να δοκιμάζει, να πειραματίζεται, να ερευνά. Το 1909 όταν επισκέπτεται το Παρίσι βρίσκεται στην καρδιά των χρωματικών διεργασιών. Με την επιστροφή στην Ελλάδα το 1911, ολοκληρώνεται τεχνοκρατικά, αντλώντας από πολλαπλές δυνατότητες, τις οποίες επεξεργάζεται και προσαρμόζει στα προσωπικά του κριτήρια. Η τεχνοτροπία διασυνδέεται αυτόματα με μια ορισμένη τεχνική: βασίζεται στην αραίωση του χρώματος πάνω σε αδρή «ΟΙ ΜΑΓΟΙ ΜΕ ΤΑ ΔΩΡΑ» Κάρβουνο σε χαρτί συνήθως επιφάνεια (ανάποδο μουσαμά). Αρχικά έχουμε εξαλείψεις των περιγραμμάτων και «σύμφυση» των χρωματικών τόνων μέσω μιας λαζούρας. Αργότερα και κάτω από την επίδραση του κυβισμού καλλιεργείται ένα έντονο στυλιζάρισμα, ενώ δυναμώνουν τα περιγράμματα. Τελικά, τα περιγράμματα διαρθρώνονται μέσω του χρώματος ή δημιουργούν το σχήμα που θα έλξει τη χρωματική ουσία και θα την κρατήσει. Έτσι εναρμονίζονται στο στυλ Παρθένη βασικές στυλιστικές αντιθέσεις. Ύστερα από μια αμφιταλαντευόμενη αντιμετώπιση της κριτικής πολλές φορές εξουθενωτική, η αναγνώρισή του στην Ελλάδα φάνηκε αναγκαία μετά την αναγνώρισή του στο εξωτερικό. Έτσι, όταν το 1920 παρουσιάζει στο Ζάππειο 240 έργα του, του απονέμεται το Αριστείο των Γραμμάτων και των Τεχνών από την Κυβέρνηση του Ε. Βενιζέλου. Από τα σημαντικότερα έργα του, που έχουν ξεχωριστή θέση όχι μόνο στην Ελληνική αλλά γενικότερα στην ευρωπαϊκή τέχνη, είναι τα έργα «Τα αγαθά της Συγκοινωνίας», «Η αποθέωση του Αθανασίου Διάκου». Σημαντικά επίσης έργα είναι, «Ο Ευαγγελισμός», «Ο Θρήνος», «Τοπίο με τα Κυπαρίσσια», «Η Αυγή», «Η νύχτα», «Ο Ορφέας», «Ο Περίπατος των Καρυάτιδων» κ.ά. Ενδιαφέρεται για τη λαϊκή τέχνη, το δημοτικό τραγούδι, την αρχαία και βυζαντινή τέχνη, και έχει μια πλατιά εποπτεία της ευρωπαϊκής τέχνης. Το 1947 παραιτήθηκε από τη Σχολή Καλών Τεχνών. Ο έντονος υποκειμενισμός του ήταν αδύνατο να δημιουργήσει σχολή, και όσοι αναφέρονται ως μαθητές του παρουσιάζουν μόνο κάποιες τεχνοτροπικές συσχετίσεις. Η πνευματική του ενόραση ήταν αδύνατον να μεταλαμπαδευτεί. Παρ όλα αυτά η σημασία του ως δασκάλου είναι σημαντική αφού με τις αντιλήψεις του και με τα έργα του ανέτρεψε ουσιαστικά την ακαδημαϊκή πορεία της Σ.Κ.Τ και δημιούργησε τις προϋποθέσεις για νέους προβληματισμούς και ξανοίγματα, ανανεώνοντας και εμπλουτίζοντας με νέες εκφραστικές δυνατότητες την ελληνική τέχνη του πρώτου μισού του 20 ου αιώνα. Έργα του βρίσκονται στην ΕΠΜΑΣ, στις Π.Δ.Αθηναίων, Ρόδου, στις συλλογές Κουτλίδη, Ιδρύματος Σ.Λοβέρδου, στην Τράπεζα της Ελλάδος, Εθνική, Αlpha κ.ά. (Από το Λεξικό Ελλήνων Καλλιτεχνών, εκδοτικός οίκος Μέλισσα)

9 [Μετεκπαίδευση στο Εξωτερικό] Ένας χρόνος στη Βαρκελώνη με υποτροφία της Ελληνικής Γαστρεντερολογικής Εταιρείας Δημήτριος Δημητρουλόπουλος, MD, PhD Επιμελητής Β Γαστρεντερολογική Κλινική Νοσοκομείο «Ο Άγιος Σάββας» Το να βρεθεί ένας έλληνας γαστρεντερολόγος για 12 μήνες σε ένα οργανωμένο και διεθνώς αναγνωρισμένο ηπατολογικό κέντρο της Ευρώπης είναι σίγουρα από μόνο του ένα σημαντικό γεγονός. Η συναναστροφή του με συναδέλφους διεθνούς κύρους, η μελέτη της οργάνωσης και της δομής του κέντρου αλλά ακόμη και η επαφή με ένα διαφορετικό, κατά το μάλλον ή το ήττον, τρόπο σκέψης και αντιμετώπισης προβλημάτων της καθημερινής ιατρικής πράξης συνιστούν μια εμπειρία μοναδική. Βέβαια, θα ήταν πολύ ωραίο τα πράγματα να ήταν τόσο απλά. Καλώς ή κακώς υφίστανται και ενγενείς δυσκολίες οι οποίες δεν δύνανται να παραληφθούν. Το παρόν κείμενο αποτελεί μια προσπάθεια του γράφοντος να παραθέσει εν συντομία την εμπειρία του μετά από 12 μήνες παραμονής στην ηπατολογική μονάδα (Liver Unit) του νοσοκομείου Vall d Hebron στην πόλη της Βαρκελώνης κατά το έτος 08/ /2004. Η πρώτη επαφή με το κέντρο και η μετεγκατάσταση, αυτή καθ εαυτή, από διαδικαστικής πλευράς ήταν μάλλον μια εύκολη υπόθεση. Εδώ βέβαια θα άξιζε να σημειωθεί ότι στην Ισπανία, όπως και στις περισσότερες χώρες της νότιας Ευρώπης, η κατοικία δεν εξασφαλίζεται από το νοσοκομείο ή το πανεπιστήμιο, αλλά επαφίεται στη μέριμνα του ενδιαφερομένου. Για το λόγο αυτό, έρευνα αγοράς και κατόπιν επαφές μέσω διαδικτύου αποτελούν την καλύτερη και πλέον εύκολη λύση. Το δε κόστος διαμονής για ένα επιπλωμένο μικρό διαμέρισμα σε μια καλή μεσοαστική περιοχή είναι περίπου όσο και κάτι αντίστοιχο στην Αθήνα. Όσον δε αφορά στο κόστος διαβίωσης, και αυτό κυμαίνεται σε συγκρίσιμα επίπεδα. Η γλώσσα αν και φαινομενικά δεν αποτελεί πρόβλημα, μια και στην πόλη τα αγγλικά μιλιούνται σε επαρκές επίπεδο από μεγάλο αριθμό κατοίκων αλλά και τα επίσημα Ισπανικά είναι κατ ουσία μια εξαιρετικά εύκολη γλώσσα, είναι σίγουρα κάτι το οποίο θα πρέπει να προβληματίσει αρκετά. Και τούτο γιατί οι Καταλανοί είναι ένας δίγλωσσος πληθυσμός, οι οποίοι χρησιμοποιούν την επίσημη Ισπανική γλώσσα στις επαφές τους με τις υπόλοιπες πληθυσμιακές ομάδες της χώρας και τους ξένους, αλλά μεταξύ τους μιλούν τη δική τους γλώσσα (όχι διάλεκτο), η οποία διαφοροποιείται των επίσημων Ισπανικών σε σημαντικό βαθμό. Έτσι, για έναν μη Καταλανό κλινικό γιατρό η παρακολούθηση της καθημερινής επίσκεψης στην κλινική και των λοιπών δραστηριοτήτων που απαιτούν συμμετοχή του ασθενούς ενέχει σημαντικό βαθμό δυσκολίας. Βέβαια, η καλή θέληση των ντόπιων συναδέλφων και η κατά κανόνα άριστη γνώση των αγγλικών εκ μέρους τους (όλοι με αρκετά χρόνια μετεκπαίδευσης στις Η.Π.Α. και τη Μ. Βρετανία) εξομαλύνουν ως ένα βαθμό το πρόβλημα. Η οργάνωση του νοσοκομείου είναι κάτι από το οποίο πολλά θα μπορούσε να διδαχθεί κάποιος, ο οποίος θα αποφάσιζε να μετεκπαιδευτεί στην Ισπανία. Οι δομές του νοσοκομείου είναι εξαιρετικά φιλικές προς τον εργαζόμενο με άμεσο αποτέλεσμα την εξοικονόμηση επαρκούς χρόνου, εντός ωραρίου, για παράπλευρες επιστημονικές και ερευνητικές δραστηριότητες. Σε καθημερινή βάση διενεργούνται διατομεακές ή ενδοκλινικές συναντήσεις χωρίς αυτό να δυσχεραίνει στο ελάχιστο την ομαλή λειτουργία του τμήματος. Με την κατάλληλη οργάνωση το οκτάωρο είναι απολύτως επαρκές για την κάλυψη των καθημερινών αναγκών της κλινικής, δεδομένου και του ότι καθημερινά το μεσημέρι υπάρχει παύση κάθε δραστηριότητας για μία ώρα, μια και το προσωπικό γευματίζει εντός νοσοκομείου με συμβολικό κόστος. Η δομή της κλινικής βασίζεται στην απόλυτη εξειδίκευση των ιατρών που τη στελεχώνουν σε μόνιμη βάση. Έτσι κάτω από την ίδια στέγη θα δει κανείς να εργάζονται άτομα με πολυετή εμπειρία σε διάφορους τομείς της ηπατολογίας (ιογενείς ηπατίτιδες, επιπλοκές κίρρωσης, ΗΚΚ, ηπατική εγκεφαλοπάθεια, μεταμόσχευση κλπ) τα οποία ασχολούνται σχεδόν κατ αποκλειστικότητα με το γνωστικό τους αντικείμενο. Βέβαια οι εν λόγω συνάδελφοι πλαισιώνονται από ένα επαρκή αριθμό ειδικευόμενων ιατρών που διεκπεραιώνουν, βάση των οδηγιών τους, τα προβλήματα της καθ ημέρα ιατρικής αναγκαιότητας. Αυτό παρέχει όλο τον απαιτούμενο χρόνο για συγγραφή, κλινική και ερευνητική συμμετοχή σε πολυκεντρικά πρωτόκολλα εντός ωραρίου. Παράπλευρα δε με τις προαναφερθείσες δραστηριότητες, κάποιος μπορεί, εφ όσον το επιθυμεί, να δραστηριοποιηθεί (ίσως και έμμισθα) και σε πρωτόκολλα βασικής έρευνας τα οποία διεξάγονται στο εργαστήριο που πλαισιώνει την κλινική και τα οποία χρηματοδοτούνται είτε από κρατικά και Ευρωπαϊκά κονδύλια είτε και από φαρμακευτικές εταιρείες.

10 10 [Αντιπαράθεση συνέχεια από το προηγούμενο τεύχος] ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΜΕΓΑΛΟ ΤΟ ΔΙΑΣΤΗΜΑ ΤΩΝ ΔΕΚΑ ΕΤΩΝ; ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ Β ΜΕΡΟΣ Ειναι τα 10 έτη το σωστό χρονικό διάστημα ανάμεσα στις προληπτικές κολονοσκοπήσεις; Μετάφραση, επιμέλεια: Κων/νος Ι. Ζωγράφος Πρωτότυπο άρθρο: AGA Perspectives Vol. 5 Andrew T. Chan, MD, MPH Assistant Professor of Medicine, Harvard Medical School Assistant in Medicine, Gastrointestinal Unit, Massachusetts General Hospital Πρόσφατα δεδομένα αναφέρουν, ότι η επίπτωση και οι θάνατοι από τον καρκίνο του παχέος εντέρου εμφανίζουν πτωτική τάση, η οποία οφείλεται στην αύξηση του αριθμού των κολονοσκοπήσεων. Οι νεώτερες κατευθυντήριες οδηγίες συστήνουν για άτομα μέσου κινδύνου, χωρίς νεοπλασία κατά την πρώτη προληπτική κολονοσκόπηση, ενδοσκοπικό επανέλεγχο σε 10 έτη. Ωστόσο, στην καθημέρα κλινική πρακτική, ο ενδοσκοπικός επανέλεγχος διενεργείται συντομότερα. Αρκετοί συνάδελφοι θεωρούν άσκοπη αυτήν την παρέκκλιση από την κλασσική πρακτική, όμως τα υπάρχοντα δεδομένα τα οποία υποστηρίζουν το 10ετές μεσοδιάστημα θεωρούνται έμμεσα, στηριζόμενα σε υποθέσεις. Δεδομένου λοιπόν, ότι αυτές οι υποθέσεις μπορεί να μην είναι αξιόπιστες για ορισμένους ασθενείς και γιατρούς, η απόφαση επανάληψης της κολονοσκόπησης σε συντομότερο χρονικό διάστημα ίσως να μην θεωρείται άσκοπη απόκλιση από την «κοινή» πρακτική. 1 η υπόθεση: η κολονοσκόπηση είναι το ίδιο αποτελεσματική για την πρόληψη καρκίνου του εγγύς και περιφερικού κόλου Η αρχική επιχειρηματολογία του 10ετούς μεσοδιαστήματος, προήλθε από αναδρομικές μελέτες οι οποίες καταδείκνυαν, ότι ασθενείς οι οποίοι είχαν διαγνωσθεί με καρκίνο μετά απο σιγμοειδοσκόπηση με εύκαμπτο όργανο, είχαν σημαντικά μικρότερη πιθανότητα να έχουν υποβληθεί σε σιγμοειδοσκόπηση τα προηγούμενα 10 χρόνια. Μολονότι η κολονοσκόπηση είναι ασφαλώς ανώτερη της σιγμοειδοσκόπησης στην πρόληψη των νεοπλασιών που εμφανίζονται στο εγγύς παχύ έντερο, παραμένει αδιευκρίνιστο εάν η κολονοσκόπηση μπορεί να προσφέρει ισοδύναμη διάρκεια προφύλαξης για τον καρκίνο στο εγγύς κόλον, όπως αυτή που αναφέρεται για τους καρκίνους που εντοπίζονται στο περιφερικό κόλον από τη σιγμοειδοσκόπηση. Στοιχεία από μεγάλες πληθυσμιακές μελέτες, τα οποία δείχνουν μακροχρόνια μείωση του κινδύνου ανάπτυξης καρκίνου στο περιφερικό κόλον, μετά από μία αρνητική κολονοσκόπηση, αποδεικνύονται αρκετά ανακόλουθα όσο αφορά στο όφελος για καρκίνους εντοπισμένους στο δεξιό κόλον. Πρόσφατη ανάλυση κατέδειξε ότι η κολονοσκόπηση, μείωσε τα ποσοστά θανάτου, οφειλόμενα σε καρκίνους οι οποίοι εντοπίζονταν

11 [Αντιπαράθεση συνέχεια από το προηγούμενο τεύχος] 11 στο αριστερό παχύ έντερο, χωρίς όμως το ίδιο να ισχύει και για το δεξιό τμήμα του παχέος εντέρου. Βιολογικά, γίνεται όλο και πιο εμφανές, ότι αρκετοί καρκίνοι του εγγύς εντέρου συμπεριφέρονται με διαφορετικό τρόπο συγκρινόμενοι με εκείνους του περιφερικού εντέρου: ειδικότερα, αναπτύσσονται ταχύτερα διαμέσου πρόδρομων βλαβών, οι οποίες δύσκολα ανιχνεύονται. Για παράδειγμα, περίπου το 15% των σποραδικών καρκίνων- αρχικής εντόπισης στο δεξιό κόλον- σχετίζονται με αδρανοποίηση των μηχανισμών επιδιόρθωσης ανωμαλιών του DNA. Παρόμοια δυσλειτουργία μηχανισμών, παρατηρείται στην πλειοψηφία των ασθενών με καρκίνο παχέος εντέρου, στα πλαίσια συνδρόμου Lynch. Λόγω των υψηλών ποσοστών εμφάνισης ενδιάμεσου καρκίνου παχέος εντέρου σε αυτούς τους ασθενείς, κυρίως στο δεξιό τμήμα, πρόσφατες συστάσεις υποστηρίζουν τον ετήσιο ενδοσκοπικό επανέλεγχο. Παρόμοια, οι σποραδικοί καρκίνοι με ελαττωματικό μηχανισμό επιδιόρθωσης εμφανίζουν ταχύτερη ανάπτυξη μετά από αρχική αρνητική κολονοσκόπηση, σε σύγκριση με άλλης αιτιολογίας καρκίνους. Επίσης, το εγγύς κόλον φαίνεται να «φιλοξενεί», περισσότερες μικρές νεοπλασματικές βλάβες, δύσκολα ανιχνεύσιμες ενδοσκοπικά, γνωστές και ως μη πολυποειδή νεοπλάσματα (non-polypoid colorectal cancer NP-CRN) ή αλλιώς «επίπεδα αδενώματα». Υπολογίζεται, ότι στην Αμερική τα NP-CRNs, υποδιαγιγνώσκονται σε ποσοστό 6-23%. Τέλος, υπάρχει μια συνεχώς αυξανόμενη αναγνώριση της πιθανής ακολουθίας μεταξύ υπερπλαστικών-οδοντωτών αδενωμάτων και καρκίνου που μπορεί να συνδέεται με mismatch repair defective cancers και NP-CRNs. Λόγω του ότι, η αποτελεσματικότητα της κολονοσκόπησης στην ανεύρεση των υπερπλαστικών-οδοντωτών αδενωμάτων παραμένει αμφίβολη, η αξιολόγηση της πιθανότητας ύπαρξης αυτής της ακολουθίας-εξέλιξης παραμένει υψηλή προτεραιότητα. Τα στοιχεία αυτά υπονοούν ότι αρκετοί καρκίνοι, κυρίως αυτοί του εγγύς παχέος εντέρου, αναπτύσσονται ακολουθώντας εναλλακτικά μοριακά μονοπάτια, κάνοντας την εμφάνιση τους ύπουλα και ίσως σε προκαρκινωματώδες στάδιο. Έτσι λοιπόν η μείωση του χρονικού μεσοδιαστήματος ανάμεσα στην πρώτη και δεύτερη κολονοσκόπηση ίσως είναι δικαιολογημένη, ιδιαίτερα εάν στοιχεία περί «εναλλακτικών μονοπατιών εξέλιξης» συνεχίζουν να προκύπτουν, αποδίδοντάς τους μεγαλύτερη σημασία. 2 η υπόθεση: η εξέλιξη αδενώματος σε καρκίνο είναι αργή Λόγω του ότι, ο βραχυπρόθεσμος κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου παχέος εντέρου στο γενικό πληθυσμό είναι σχετικά χαμηλός, οι προοπτικές μελέτες κολονοσκόπησης δεν μπορούν πρακτικά να χρησιμοποιήσουν τους επιθετικούς καρκίνους σαν τελικό σημείο αναφοράς για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας. Βασιζόμενοι στα υπάρχοντα στοιχεία για την σταδιακή εξέλιξη των αδενωμάτων σε καρκίνο, τα «προχωρημένα» (advanced) αδενώματα, καθοριζόμενα σαν βλάβες, διαμέτρου μεγαλύτερης του 1εκ. ή οποιαδήποτε λαχνωτή βλάβη στην ιστολογική εξέταση, αποτελούν το καταλληλότερο και πιο αποδεκτό υποκατάστατο για εμφάνιση καρκίνου. Δεν υπάρχει καμία προοπτική μελέτη η οποία να εξετάζει την επίπτωση οποιονδήποτε αδενωμάτων (προχωρημένων ή μη), μετά την πάροδο δέκα ετών από την αρχική κολονοσκόπηση. Εν τούτοις, μελέτες οι οποίες καταδεικνύουν χαμηλή επίπτωση στην εμφάνιση προχωρημένων αδενωμάτων, 5 έτη μετά την αρχική κολονοσκόπηση, χρησιμοποιήθηκαν σαν έμμεση υποστήριξη της σύστασης για επιλογή του 10ετούς χρονικού μεσοδιαστήματος. Μολονότι τα προχωρημένα αδενώματα παρουσιάζουν αναμφισβήτητα μεγάλο κίνδυνο εξέλιξης σε καρκίνο, παραμένει αδιευκρίνιστο εάν και κατά πόσο, ορισμένα αδενώματα, τα οποία δεν πληρούν τις προϋποθέσεις των προχωρημένων αδενωμάτων, μπορεί να διαθέτουν σημαντικό δυναμικό κακοήθειας, και ορισμένα άτομα, να είναι πιο ευπαθή

12 12 [Αντιπαράθεση συνέχεια από το προηγούμενο τεύχος] σε μια ταχύτερη μετάπτωση από ένα μη προχωρημένο αδένωμα σε καρκίνο. Επιπλέον, η υπόθεση για το χρονικό διάστημα μετάπτωσης από αδένωμα σε καρκίνο, βασίστηκε σε μελέτες των δεκατιών 70 και 80. Λόγω του ότι πολλές τέτοιες μελέτες εστιάζουν σε πολυποειδείς όγκους του περιφερικού παχέος εντέρου ή του ορθού, οι οποίοι εντοπίστηκαν με σιγμοειδοσκόπηση ή βαριούχο υποκλυσμό, η εξελικτική πορεία των αδενωμάτων του εγγύς παχέος εντέρου ή των NP-CRNς παραμένει απροσδιόριστη. Συνεπώς, τα αποτελέσματα μελετών που εμφανίζουν τον κίνδυνο εξέλιξης των αδενωμάτων σε καρκίνο να είναι σχετικά υψηλός (16%-47%) στο μεσοδιάστημα των πέντε ετών από την αρχική κολονοσκόπηση, θα πρέπει να λαμβάνονται σοβαρά υπόψη. Διπλασιάζοντας το χρονικό διάστημα παρακολούθησης από 5 σε 10 έτη, ουσιαστικά θα αναμένουμε όχι μόνο την εμφάνιση αδενωμάτων σε ορισμένους ασθενείς, αλλά και την παρουσία προχωρημένων αδενωμάτων, και πρώιμων καρκίνων προερχόμενων από επίπεδες βλάβες ή βλάβες του εγγύς εντέρου. 3 η υπόθεση: οι χαμένες βλάβες οφείλονται στην κακή ποιότητα των κολονοσκοπήσων Ατελής εντερική προετοιμασία, αδυναμία καθετηριασμού του τυφλού και γρήγορη απόσυρση του ενδοσκοπίου συνεπάγονται απώλεια βλαβών κατά την διάρκεια της κολονοσκόπησης. Παρ όλες τις συστηματικές προσπάθειες διόρθωσης αυτών των προβλημάτων, την παρούσα χρονική στιγμή και με την διαθέσιμη τεχνολογία, δημιουργούνται περιορισμοί στην περαιτέρω αύξηση της ευαισθησίας της κολονοσκόπησης. Για παράδειγμα, απώλεια βλάβης μπορεί επισυμβεί, λόγω παρουσίας της βλάβης πίσω από βλεννογονικές πτυχές, ή λόγω άτυπης μορφολογίας. Η βράχυνση του μεσοδιαστήματος θα είχε σαν αποτέλεσμα τον πρωιμώτερο εντοπισμό παρόμοιων βλαβών, εν αντιθέσει με ένα μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Συμπεράσματα Αυτές οι υποθέσεις, υπογραμμίζουν την αδυναμία των κατευθυντήριων γραμμών, οι οποίες υποστηρίζουν το 10ετές χρονικό μεσοδιάστημα ενδοσκοπικού επανελέγχου, μετά από μία πρώτη αρνητική κολονοσκόπηση. Ωστόσο, σε πρακτικό επίπεδο, και λαμβάνοντας υπ όψη την σχέση κόστους- αποτελέσματος για την εφαρμογή μειωμένου μεσοδιαστήματος σε ευρεία κλίμακα, οι τρέχουσες κατευθυντήριες γραμμές συνιστούν μια απόλυτα λογική επιλογή. Η απουσία εναλλακτικών προληπτικών τεχνικών, η αύξηση των παραγόντων κινδύνου καθώς και η επιβεβαίωση με ευαίσθητους δείκτες για όλο και πιο επιθετικές βιολογικά νεοπλασίες, καθιστούν απόλυτα συνετή την εξατομίκευση της επιλογής του χρονικού διαστήματος, για ορισμένους ασθενείς. Επιπλέον, θα πρέπει να αντιληφθούμε ότι σε επίπεδο πληθυσμού, το επιδημιολογικό προφίλ του καρκίνου του παχέος εντέρου παρουσιάζει διαδοχικές αλλαγές που αφορούν την ηλικιακή κατανομή, τη φυλετική σύσταση, τις διαιτητικές συνήθειες, τη χρήση αντιφλεγμονωδών φαρμάκων και την ανάπτυξη παχυσαρκίας. Καθ ένας από αυτούς τους παράγοντες κινδύνου διαφοροποιείται μέσω μοριακών εναλλαγών και μονοπατιών, η πολυπλοκότητα των οποίων παραμένει αδιευκρίνιστη. Έτσι, οι υποθέσεις που αφορούν την καταλληλότητα του 10ετούς μεσοδιαστήματος, θα πρέπει να κριθούν περαιτέρω, καθώς τα αδενώματα και ο καρκίνος του παχέος εντέρου εξελίσσονται σε εξαιρετικά ετερογενείς ασθένειες. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ 1. Jemal A, Thun MJ, Ries LA, Howe HL, Weir HK, Center MM, Ward E, Wu XC, Eheman C, Anderson R, Ajani UA, Kohler B, Edwards BK. Annual Report to the Nation on the Status of Cancer, , Featuring Trends in Lung Cancer, Tobacco Use, and Tobacco Control. J Natl Cancer Inst Screening for colorectal cancer: U.S. Preventive Services Task Force recommendation statement. Ann Intern Med 2008;149: Levin B, Lieberman DA, McFarland B, Andrews KS, Brooks D, Bond J, Dash C, Giardiello FM, Glick S, Johnson D, Johnson CD, Levin TR, Pickhardt PJ, Rex DK, Smith RA, Thorson A, Winawer SJ. Screening and

13 [Αντιπαράθεση συνέχεια από το προηγούμενο τεύχος] 13 surveillance for the early detection of colorectal cancer and adenomatous polyps, 2008: a joint guideline from the American Cancer Society, the US Multi-Society Task Force on Colorectal Cancer, and the American College of Radiology. Gastroenterol 2008;134: Boolchand V, Olds G, Singh J, Singh P, Chak A, Cooper GS. Colorectal screening after polypectomy: a national survey study of primary care physicians. Ann Intern Med 2006;145: Selby J, Friedman G, Quesenbery C, Weiss N. A case-control study of screening sigmoidoscopy and mortality from colorectal cancer. N Engl J Med 1992;326: Newcomb PA, Norfleet RG, Storer BE, Surawicz TS, Marcus PM. Screening sigmoidoscopy and colorectal cancer mortality. J Natl Cancer Inst 1992;84: Lakoff J, Paszat LF, Saskin R, Rabeneck L. Risk of developing proximal versus distal colorectal cancer after a negative colonoscopy: a population-based study. Clin Gastroenterol Hepatol 2008;6: ; quiz Singh H, Turner D, Xue L, Targownik LE, Bernstein CN. Risk of developing colorectal cancer following a negative colonoscopy examination: evidence for a 10-year interval between colonoscopies. JAMA 2006;295: Bressler B, Paszat LF, Chen Z, Rothwell DM, Vinden C, Rabeneck L. Rates of new or missed colorectal cancers after colonoscopy and their risk factors: a population-based analysis. Gastroenterol 2007;132: Baxter N, Goldwasser M, Paszat L, Saskin R, Urbach D, Rabeneck L. Association of colonoscopy and death from colorectal cancer: A population-based, case-control study. Ann Intern Med 2009;150: Chung DC. The genetic basis of colorectal cancer: insights into critical pathways of tumorigenesis. Gastroenterol 2000;119: Vasen HF, Nagengast FM, Khan PM. Interval cancers in hereditary non-polyposis colorectal cancer (Lynch syndrome). Lancet 1995;345: Sawhney MS, Farrar WD, Gudiseva S, Nelson DB, Lederle FA, Rector TS, Bond JH. Microsatellite instability in interval colon cancers. Gastroenterol 2006;131: Saitoh Y, Waxman I, West AB, Popnikolov NK, Gatalica Z, Watari J, Obara T, Kohgo Y, Pasricha PJ. Prevalence and distinctive biologic features of flat colorectal adenomas in a North American population. Gastroenterol 2001;120: Soetikno RM, Kaltenbach T, Rouse RV, Park W, Maheshwari A, Sato T, Matsui S, Friedland S. Prevalence of nonpolypoid (flat and depressed) colorectal neoplasms in asymptomatic and symptomatic adults. JAMA 2008;299: Kudo S, Lambert R, Allen JI, Fujii H, Fujii T, Kashida H, Matsuda T, Mori M, Saito H, Shimoda T, Tanaka S, Watanabe H, Sung JJ, Feld AD, Inadomi JM, O Brien MJ, Lieberman DA, Ransohoff DF, Soetikno RM, Triadafilopoulos G, Zauber A, Teixeira CR, Rey JF, Jaramillo E, Rubio CA, Van Gossum A, Jung M, Vieth M, Jass JR, Hurlstone PD. Nonpolypoid neoplastic lesions of the colorectal mucosa. Gastrointest Endosc 2008;68:S Rembacken BJ, Fujii T, Cairns A, Dixon MF, Yoshida S, Chalmers DM, Axon AT. Flat and depressed colonic neoplasms: a prospective study of 1000 colonoscopies in the UK. Lancet 2000;355: Jass J. Hyperplastic polyps and colorectal cancer: Is there a link? Clin Gastro Hepatol 2004;2: East JE, Saunders BP, Jass JR. Sporadic and syndromic hyperplastic polyps and serrated adenomas of the colon: classification, molecular genetics, natural history, and clinical management. Gastroenterol Clin North Am 2008;37:25-46, v. 20. Rex DK, Ulbright TM. Step section histology of proximal colon polyps that appear hyperplastic by endoscopy. Am J Gastroenterol 2002;97: Imperiale TF, Glowinski EA, Lin-Cooper C, Larkin GN, Rogge JD, Ransohoff DF. Five-year risk of colorectal neoplasia after negative screening colonoscopy. N Engl J Med 2008;359: Muto T, Bussey HJ, Morson BC. The evolution of cancer of the colon and rectum. Cancer 1975;36: Stryker SJ, Wolff BG, Culp CE, Libbe SD, Ilstrup DM, MacCarty RL. Natural history of untreated colonic polyps. Gastroenterol 1987;93: Neugut AI, Jacobson JS, Ahsan H, Santos J, Garbowski GC, Forde KA, Treat MR, Waye J. Incidence and recurrence rates of colorectal adenomas: a prospective study. Gastroenterol 1995;108: Rex DK, Cummings OW, Helper DJ, Nowak TV, McGill JM, Chiao GZ, Kwo PY, Gottlieb KT, Ikenberry SO, Gress FG, Lehman GA, Born LJ. 5-year incidence of adenomas after negative colonoscopy in asymptomatic average-risk persons [see comment]. Gastroenterol 1996;111: Squillace S, Berggreen P, Jaffe P, Fennerty MB, Hixson L, Garewal H, Sampliner RE. A normal initial colonoscopy after age 50 does not predict a polyp-free status for life. Am J Gastroenterol 1994;89: Shah HA, Paszat LF, Saskin R, Stukel TA, Rabeneck L. Factors associated with incomplete colonoscopy: a population-based study. Gastroenterol 2007;132: Harewood GC, Sharma VK, de Garmo P. Impact of colonoscopy preparation quality on detection of suspected colonic neoplasia. Gastrointest Endosc 2003;58: Barclay RL, Vicari JJ, Doughty AS, Johanson JF, Greenlaw RL. Colonoscopic withdrawal times and adenoma detection during screening colonoscopy. N Engl J Med 2006;355: Rex DK, Eid E. Considerations regarding the present and future roles of colonoscopy in colorectal cancer prevention. Clin Gastroenterol Hepatol 2008;6: Robertson DJ, Greenberg ER, Beach M, Sandler RS, Ahnen D, Haile RW, Burke CA, Snover DC, Bresalier RS, McKeown-Eyssen G, Mandel JS, Bond JH, Van Stolk RU, Summers RW, Rothstein R, Church TR, Cole BF, Byers T, Mott L, Baron JA. Colorectal cancer in patients under close colonoscopic surveillance. Gastroenterol 2005;129: van Rijn JC, Reitsma JB, Stoker J, Bossuyt PM, van Deventer SJ, Dekker E. Polyp miss rate determined by tandem colonoscopy: a systematic review. Am J Gastroenterol 2006;101: Chan AT, Ogino S, Fuchs CS. Aspirin and the risk of colorectal cancer in relation to the expression of COX-2. N Engl J Med 2007;356: Schernhammer ES, Ogino S, Fuchs CS. Folate and vitamin B6 intake and risk of colon cancer in relation to p53 expression. Gastroenterol 2008;135: Slattery ML, Curtin K, Wolff R, Ma KN, Sweeney C, Murtaugh M, Potter JD, Levin TR, Samowitz W. PPARgamma and colon and rectal cancer: associations with specific tumor mutations, aspirin, ibuprofen and insulin-related genes (United States). Cancer Causes Control 2006;17:

14 14 [Ενδοσκοπικές Εικόνες] Από τη Μηνιαία Μετεκπαιδευτική Συνάντηση της Ε.Γ.Ε. Μάιος 2009 Αμφιθέατρο ΝΙΜΙΤΣ ΠΛΑΣΜΑΤΟΚΥΤΤΩΜΑΤΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΚΟΥ ΣΩΛΗΝΑ ΕΠΙ ΕΔΑΦΟΥΣ ΠΟΛΛΑΠΛΟΥ ΜΥΕΛΩΜΑΤΟΣ Ε. Τελάκης, Γ. Ταβουλάρης Ειδικευόμενοι Ιατροί Γαστρεντερολογικού τμήματος Ε.Α.Ν.Π «Μεταξά», Πειραιάς Το πολλαπλό μυέλωμα αποτελεί νεοπλασματική νόσο που χαρακτηρίζεται από τον ανεξέλεγκτο πολλαπλασιασμό κακοήθων μονοκλωνικών πλασματοκυττάρων και εκδηλώνεται συνήθως με οστεολυτικές βλάβες, νεφρική ανεπάρκεια, υπερασβεστιαιμία, ανεπάρκεια του μυελού και παρουσία παραπρωτεΐνης στον ορό. Τα πλασματοκυττώματα αντιπροσωπεύουν εντοπισμένες συναθροίσεις κακοήθων μονοκλωνικών πλασματοκυττάρων και εμφανίζονται είτε ως πρωτοπαθή μονήρη εξωμυελικά πλασματοκυττωμάτα ή ως εξωμυελικές εντοπίσεις του πολλαπλού μυελώματος στα πλαίσια διασποράς της νόσου. Ασθενείς με πολλαπλό μυέλωμα σπάνια (<5% των περιπτώσεων) εμφανίζουν πλασματοκυττώματα του ΓΕΣ κατά την πορεία της νόσου τους. Σε πρόσφατη αναδρομική μελέτη ασθενών με πολλαπλό μυέλωμα, μόνο 24 (0.9%) εμφάνισαν προσβολή του ΓΕΣ. Η προσβολή του ΓΕΣ στην πλειοψηφία των περιπτώσεων σχετίζεται με κακή πρόγνωση και ταχεία εξέλιξη της νόσου. Επί προσβολής του ΓΕΣ, τα πλασματοκυττώματα εντοπίζονται συχνότερα στο στόμαχο και στο λεπτό έντερο, λιγότερα συχνά στο κόλο και σπάνια στον οισοφάγο. Ενδοσκοπικά, τα πλασματοκυττώματα μπορεί να έχουν τη μορφή ελκωτικής ή πολυποειδούς βλάβης, ανώμαλων υπερτροφικών γαστρικών πτυχών ή ακόμα και διάχυτων διηθητικών βλαβών που μοιάζουν με πλαστική λινίτιδα. Επομένως, καθώς η ενδοσκοπική τους εικόνα μπορεί να είναι παρόμοια με άλλες συχνότερες παθήσεις όπως μεταστατικά νεοπλάσματα ή λέμφωμα, η ιστολογική εξέταση και ο ανοσοϊστοχημικός έλεγχος είναι απαραίτητα για την σωστή διάγνωση. Η συμπτωματολογία τους εξαρτάται από τη θέση και την έκταση της προσβολής. Τα γαστρικά πλασματοκυττώματα μπορεί να προκαλέσουν ανορεξία, ναυτία, απώλεια σωματικού βάρους, επιγαστραλγία, εμέτους, λανθάνουσα απώλεια αίματος και λιγότερο συχνά μακροσκοπική αιμορραγία. Δυσαπορρόφηση ή εντερική απόφραξη μπορεί να είναι εκδηλώσεις προσβολής του λεπτού ή του παχέος εντέρου, ενώ η δυσφαγία είναι συχνό σύμπτωμα στις περιπτώσεις οισοφαγικής προσβολής. Τα πρωτοπαθή μονήρη πλασματοκυττώματα αντιμετωπίζονται με χειρουργική εξαίρεση, ακτινοθεραπεία ή σπανιότερα χημειοθεραπεία. Στις περιπτώσεις πλασματοκυττωμάτων του ΓΕΣ στα πλαίσια πολλαπλού μυελώματος, η χειρουργική αντιμετώπιση εφαρμόζεται συνήθως στην περίπτωση επιπλοκών. Η ενδοσκοπική θεραπεία αιμορραγούντων πλασματοκυττωμάτων αποτελεί προσωρινή λύση καθώς η επαναιμορραγία είναι συνήθης. Η ακτινοθεραπεία έχει εφαρμοστεί με καλά αποτελέσματα τόσο για τον έλεγχο αιμορραγίας όσο και για την ανακούφιση των συμπτωμάτων. Η συστηματική χημειοθεραπεία και η μεταμόσχευση αρχέγονων κυττάρων αποτελεί την θεραπεία εκλογής για τους ασθενείς με πολλαπλό μυέλωμα, με πτωχά εντούτοις αποτελέσματα σε περιπτώσεις προσβολής του ΓΕΣ.

15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 15

16 16 ΤΕΥΧΟΣ 45 ΙΟΥΛΙΟΣ - ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2009

ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Τ Ε Λ Ι Κ Ο Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α

ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Τ Ε Λ Ι Κ Ο Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Σάββατο 4 Απριλίου 2015 Αθήνα Ξενοδοχείο Crowne Plaza Aίθουσα Ballroom Τ Ε Λ Ι Κ Ο Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Π Ρ Ο Λ Ο Γ Ο Σ Αγαπητοί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Σάββατο 4 Απριλίου 2015 Ξενοδοχείο Crowne Plaza, Aίθουσα Socrates, Αθήνα

ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Σάββατο 4 Απριλίου 2015 Ξενοδοχείο Crowne Plaza, Aίθουσα Socrates, Αθήνα ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Σάββατο 4 Απριλίου 2015 Ξενοδοχείο Crowne Plaza, Aίθουσα Socrates, Αθήνα ΤΕΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΟΡΗΓΟΥΝΤΑΙ 6 ΜΟΡΙΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Σάββατο 12 Απριλίου 2014 Ξενοδοχείο Crowne Plaza, Αθήνα

ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Σάββατο 12 Απριλίου 2014 Ξενοδοχείο Crowne Plaza, Αθήνα ΕΤΗΣΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Σάββατο 12 Απριλίου 2014 Ξενοδοχείο Crowne Plaza, Αθήνα ΤΕΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΟΡΗ ΣΥΝΕΧ ΓΟΥΝΤΑΙ 6 Μ ΙΖΟΜΕ ΟΡΙΑ Ν ΕΚΠΑΙΔ ΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΑΘΗΝΑ 2008 ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη κληρονομικού καρκίνου παχέος εντέρου. Μιχάλης Οικονόμου Γαστρεντερολόγος

Πρόληψη κληρονομικού καρκίνου παχέος εντέρου. Μιχάλης Οικονόμου Γαστρεντερολόγος Πρόληψη κληρονομικού καρκίνου παχέος εντέρου Μιχάλης Οικονόμου Γαστρεντερολόγος Καρκίνος Παχέος Εντέρου (ΚΠΕ) ΚΠΕ είναι ο 3 ος συχνότερος καρκίνος ΚΠΕ είναι η 2 η αιτία θανάτου από καρκίνο Μείωση αριθμών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες)

ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες) ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες) 1. «ΑΝΤΛΙΕΣ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΑ ΕΝΤΑΤΙΚΟΠΟΙΗΜΕΝΗΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ» 7ο Σεμινάριο Μετεκπαιδευτικών Μαθημάτων «Στρατηγικές στον Σ.Δ. 2008»

Διαβάστε περισσότερα

18 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ. 19-22 Νοεμβρίου 2015 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ MAKEDONIA PALACE. Διοργάνωση

18 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ. 19-22 Νοεμβρίου 2015 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ MAKEDONIA PALACE. Διοργάνωση 18 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ 19-22 Νοεμβρίου 2015 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ MAKEDONIA PALACE Διοργάνωση ΑΝΤΙΚΑΡΚΙΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ «ΘΕΑΓΕΝΕΙΟ» Σε συνεργασία με τα Ογκολογικά Νοσοκομεία «ΑΓΙΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΕΠΤΙΚΟΥ

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ 13 η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΕΠΤΙΚΟΥ 5 & 6 Δεκεμβρίου 2015 Αθήνα, Ξενοδοχείο Divani-Caravel, Αίθουσα ΙΛΙΣΣΟΣ Χορηγούνται μόρια Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός. Οργανωτική Επιτροπή. Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Χαιρετισμός. Οργανωτική Επιτροπή. Αγαπητοί Συνάδελφοι, 2 Χαιρετισμός Αγαπητοί Συνάδελφοι, Η Τριμελής Επιτροπή του Τμήματος Βόρειας Ελλάδας της Ελληνικής Γαστρεντερολογικής Εταιρείας σας προσκαλεί στα Μετεκπαιδευτικά Μαθήματα που θα πραγματοποιηθούν στις 20-21

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Υποβολή Περιλήψεων

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Υποβολή Περιλήψεων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ 19 o ΕλληνικΟ ΣυνΕδριο για το ΕλικοβακτηρΙδιο του ΠυλωροΥ 2014 ΘΑ ΧΟΡΗΓΗΘΟΥΝ ΜΟΡΙΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (c.m.e. CREDITS) Helicobacter

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Σ Κ Λ Η Σ Η. Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Π Ρ Ο Σ Κ Λ Η Σ Η. Αγαπητοί Συνάδελφοι, Π Ρ Ο Σ Κ Λ Η Σ Η Αγαπητοί Συνάδελφοι, Συνεχίζοντας τη δραστηριότητά μας στο τομέα της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης των ιατρών που άρχισε το 1997, διοργανώνουμε στις 17 & 18 Οκτωβρίου 2015, τη 18η Ετήσια

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης.

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Αν είστε 55-70 ετών ελάτε και εσείς για ΔΩΡΕΑΝ προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο παχέος εντέρου, από 1-31 Μαρτίου σε Αθήνα-Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΣΚΟΥΡΟΛΙΑΚΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΟΦ

ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΣΚΟΥΡΟΛΙΑΚΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΟΦ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΣΚΟΥΡΟΛΙΑΚΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΟΦ Θεραπευτικά Πρωτόκολλα Συνταγογραφίας: Τι είναι τα Θεραπευτικά Πρωτόκολλα Συνταγογραφίας (ΘΠΣ) Ως ΘΠΣ θεσπίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ Τίτλος Μελέτης: Ιδιοπαθής φλεγμονώδης νόσος του εντέρου και προκαρκινικές αλλοιώσεις /καρκίνος του τραχήλου της μήτρας. Παρακαλώ διαβάστε προσεκτικά αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Χ. ΧΟΛΟΓΚΙΤΑΣ Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Δεκέμβιος 2013

ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Χ. ΧΟΛΟΓΚΙΤΑΣ Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Δεκέμβιος 2013 1 ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Χ. ΧΟΛΟΓΚΙΤΑΣ Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Δεκέμβιος 2013 2 ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ευάγγελος Χολόγκιτας Ημερομηνία γέννησης: 1 Φεβρουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΑΛ. ΠΑΣΠΑΤΗΣ ΗΛΙΑΣ ΚΟΥΡΟΥΜΑΛΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΒΑΡΔΑΣ

ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΑΛ. ΠΑΣΠΑΤΗΣ ΗΛΙΑΣ ΚΟΥΡΟΥΜΑΛΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΒΑΡΔΑΣ Μετά το συµπόσιο για την "Καταστολή στην Ενδοσκόπηση", που οργανώσαµε το προηγούµενο καλοκαίρι στην Ελούντα, µε ιδιαίτερη χαρά και τιµή σας προσκαλούµε στη νέα µας προσπάθεια, το συµπόσιο για τη "Νεοπλασία

Διαβάστε περισσότερα

20 ο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ & ΛΟΙΠΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ

20 ο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ & ΛΟΙΠΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ 20 ο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ & ΛΟΙΠΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ Παρασκευή 13 & Σάββατο 14 Μαρτίου 2015 Αμφιθέατρο Νοσοκομείου

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

20 ο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ & ΛΟΙΠΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ

20 ο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ & ΛΟΙΠΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ 20 ο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ & ΛΟΙΠΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ Παρασκευή 13 & Σάββατο 14 Μαρτίου 2015 Αμφιθέατρο Νοσοκομείου

Διαβάστε περισσότερα

Προετοιμασία καθαρισμού παχέος εντέρου πριν την κολονοσκόπηση. Μιχάλης Οικονόμου MD. PhD Γαστρεντερολόγος

Προετοιμασία καθαρισμού παχέος εντέρου πριν την κολονοσκόπηση. Μιχάλης Οικονόμου MD. PhD Γαστρεντερολόγος Προετοιμασία καθαρισμού παχέος εντέρου πριν την κολονοσκόπηση Μιχάλης Οικονόμου MD. PhD Γαστρεντερολόγος Βάσει της τελευταίας εγκυκλίου του ΕΟΦ «δεν έχω οποιαδήποτε σύγκρουση συμφερόντων με το περιεχόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Μωυσίδης Κυριάκος Λέκτορας Ουρoλογίας Β ουρολογική κλινική του Α.Π.Θ. Διευθυντής Καθηγητής Ε. Ιωαννίδης Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Καρκίνος του προστάτη Yπάρχει κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιο Συνέδριο. Πρόγραμμα Συνεδρίου. Ελληνικού Κολλεγίου Παιδιάτρων. 10-11 Νοεμβρίου 2012 Αθήνα. του. Ξενοδοχείο Divani Caravel

Πανελλήνιο Συνέδριο. Πρόγραμμα Συνεδρίου. Ελληνικού Κολλεγίου Παιδιάτρων. 10-11 Νοεμβρίου 2012 Αθήνα. του. Ξενοδοχείο Divani Caravel 60 Πανελλήνιο Συνέδριο του Ελληνικού Κολλεγίου Παιδιάτρων 10-11 Νοεμβρίου 2012 Αθήνα Ξενοδοχείο Divani Caravel Υπό την αιγίδα του Υπουργείου Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης Με τη συνεργασία της Ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος Παχέος εντέρου

Καρκίνος Παχέος εντέρου Διοργάνωση: Ογκολογική Μονάδα Β' Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής Π.Γ.Ν. «Αττικόν» Xορηγούνται 3 Μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CΜE-CPD) Επιστημονική Ημερίδα με θέμα: Καρκίνος Παχέος εντέρου

Διαβάστε περισσότερα

πρόγραμμα Κοινή στρατηγική αντιμετώπισης των μυοσκελετικών παθήσεων από ρευματολόγους και ορθοπαιδικούς

πρόγραμμα Κοινή στρατηγική αντιμετώπισης των μυοσκελετικών παθήσεων από ρευματολόγους και ορθοπαιδικούς Κοινή στρατηγική αντιμετώπισης των μυοσκελετικών παθήσεων από ρευματολόγους και ορθοπαιδικούς Αμφιθέατρο ΙΑΣΩ Λ. Κηφισίας 37-39, 15123 Μαρούσι, t. 210 6184000, f. 210 6184158 30.11-1.12.2012 πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα

Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα Δείτε οδηγίες για τη χορήγηση σκιαγραφικών στη διεύθυνση http://www.esur.org/contrast- media.51.0.html?&lang=gr&no_cache=1#g_sec tion_0_cover Εστιάστε στο ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ. 17η Ετήσια Διημερίδα - Μετεκπαιδευτικό Μάθημα «Καρκίνος Μαστού» Αγαπητοί Συνάδελφοι,

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ. 17η Ετήσια Διημερίδα - Μετεκπαιδευτικό Μάθημα «Καρκίνος Μαστού» Αγαπητοί Συνάδελφοι, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 17η Ετήσια Διημερίδα - Μετεκπαιδευτικό Μάθημα «Καρκίνος Μαστού» ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ Αγαπητοί Συνάδελφοι, Συνεχίζοντας τη δραστηριότητά μας στον τομέα της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης των ιατρών

Διαβάστε περισσότερα

5 Απριλίου. θεραπεία. Καρκίνος πνεύμονα: Από τις βασικές αρχές στην εξειδικευμένη. Σάββατο ΤΕΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Επιστημονική ημερίδα. Crowne Plaza Hotel

5 Απριλίου. θεραπεία. Καρκίνος πνεύμονα: Από τις βασικές αρχές στην εξειδικευμένη. Σάββατο ΤΕΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Επιστημονική ημερίδα. Crowne Plaza Hotel Διοργάνωση: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «Η ΣΩΤΗΡΙΑ» Επιστημονική ημερίδα Καρκίνος πνεύμονα: Από τις βασικές αρχές στην εξειδικευμένη θεραπεία WASSILY WASSILYEVICH KANDINSKY Harmonie

Διαβάστε περισσότερα

4 η Επιστημονική Συνάντηση Τμήματος Ουρογεννητικής Ογκολογίας της Ελληνικής Ουρολογικής Εταιρείας

4 η Επιστημονική Συνάντηση Τμήματος Ουρογεννητικής Ογκολογίας της Ελληνικής Ουρολογικής Εταιρείας 4 η Επιστημονική Συνάντηση Τμήματος Ουρογεννητικής Ογκολογίας της Ελληνικής Ουρολογικής Εταιρείας «Εξελίξεις στην Ουρογεννητική Ογκολογία» Ναύπλιο 10-13/06/2011 Kandia s Castle Hotel Resort and Thalasso,

Διαβάστε περισσότερα

Προκαταρκτικό Πρόγραμμα

Προκαταρκτικό Πρόγραμμα Προκαταρκτικό Πρόγραμμα 5 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ Αιχμές στην Παθολογία ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Αγαπητοί συνάδελφοι, Εκ μέρους της Οργανωτικής Επιτροπής, θα θέλαμε να σας προσκαλέσουμε στην 5η Επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

8Παρασκευή Ξενοδοχείο. Καρκίνος. Ημερίδα με θέμα. Κεφαλής -Τραχήλου Ουροδόχου Κύστης. Τελικό. πρόγραμμα. Λάρισα. Maίου 2015.

8Παρασκευή Ξενοδοχείο. Καρκίνος. Ημερίδα με θέμα. Κεφαλής -Τραχήλου Ουροδόχου Κύστης. Τελικό. πρόγραμμα. Λάρισα. Maίου 2015. Οργάνωση: Ερευνητική Εταιρεία Ουρογεννητικής Ογκολογίας Ημερίδα με θέμα Καρκίνος Κεφαλής -Τραχήλου Ουροδόχου Κύστης Xορηγoύνται 4 Μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CΜE-CPD) 8Παρασκευή Ξενοδοχείο

Διαβάστε περισσότερα

Γαστρεντερολογία Ηπατολογία

Γαστρεντερολογία Ηπατολογία 10 η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ Εξελίξεις στη Γαστρεντερολογία Ηπατολογία & 6-7 Φεβρουαρίου 2015 Ξενοδοχείο Royal Olympic Athens ΔΩΡΕΑΝ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Αγαπητοί Φίλοι,

Διαβάστε περισσότερα

Ηθέσητωναντι-TNF παραγόντων στην θεραπεία της περιεδρικής νόσου Crohn. Χρηστίδου Αγγελική Γαστρεντερολόγος ΓΝΑ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ

Ηθέσητωναντι-TNF παραγόντων στην θεραπεία της περιεδρικής νόσου Crohn. Χρηστίδου Αγγελική Γαστρεντερολόγος ΓΝΑ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ Ηθέσητωναντι-TNF παραγόντων στην θεραπεία της περιεδρικής νόσου Crohn Χρηστίδου Αγγελική Γαστρεντερολόγος ΓΝΑ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ CROHN ΣΥΡΙΓΓΙΟ Τα συρίγγια είναι συχνή εκδήλωση της ν.crohn (17%-

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ Ομιλίες Δρ. Α. Μελιδώνη: «ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Συνέδριο Καρδιολογικού Τμήματος Τζανείου. Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, 11 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Τεκμηρίωση ΙΦΝΕ. «Ενδοσκοπική. Εκτίμηση» Φίλιππος Γεωργόπουλος. Επιμελητής Α. Γενικό Νοσοκομείο Νίκαιας «Αγ. Παντελεήμων»

Τεκμηρίωση ΙΦΝΕ. «Ενδοσκοπική. Εκτίμηση» Φίλιππος Γεωργόπουλος. Επιμελητής Α. Γενικό Νοσοκομείο Νίκαιας «Αγ. Παντελεήμων» Τεκμηρίωση ΙΦΝΕ «Ενδοσκοπική Εκτίμηση» Φίλιππος Γεωργόπουλος Επιμελητής Α Γενικό Νοσοκομείο Νίκαιας «Αγ. Παντελεήμων» Περίγραμμα ομιλίας Ενδείξεις ενδοσκόπησης Συνήθεις ενδοσκοπικές βλάβες Σύστημα ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

συνέδριο πανελλήνιο Μεταμοσχεύσεων 1-3 Νοεμβρίου 2013 Αθήνα HILTON ATHENS πρωτη ανακοίνωση

συνέδριο πανελλήνιο Μεταμοσχεύσεων 1-3 Νοεμβρίου 2013 Αθήνα HILTON ATHENS πρωτη ανακοίνωση ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΕΩΝ πανελλήνιο συνέδριο Μεταμοσχεύσεων 1-3 Νοεμβρίου 2013 Αθήνα HILTON ATHENS πρωτη ανακοίνωση Υπό την αιγίδα της Α.Ε. του Προέδρου της Δημοκρατίας κυρίου Καρόλου Παπούλια

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Καρκίνος Παγκρέατος: πρόγνωση Κακή πρόγνωση Συνολική πενταετής επιβίωση 6%.

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΚΑΡΚΙΝΟΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΚΑΡΚΙΝΟΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S The "Annual Report to the Nation on the Status of Cancer,, 1975-2001*"

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Γνώσεις, στάσεις και ποιότητα ζωής σε ασθενείς με λέμφωμα Οι ασθενείς που πάσχουν από λέμφωμα στην Ελλάδα εμφανίζονται ελλιπώς ενημερωμένοι σχετικά με ζητήματα που αφορούν στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Eπιμέλεια κειμένου: Αγγελική Θεοδωροπούλου, Γεώργιος Καραμανώλης Μαρία Τζουβαλά, Γρηγόριος Αλ. Πασπάτης Φεβρουάριος

Διαβάστε περισσότερα

H φωτογραφία του εξωφύλλου είναι από τη Φωτογραφική Συλλογή του Ν.Φ. Πολίτη

H φωτογραφία του εξωφύλλου είναι από τη Φωτογραφική Συλλογή του Ν.Φ. Πολίτη B ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ H φωτογραφία του εξωφύλλου είναι από τη Φωτογραφική Συλλογή του Ν.Φ. Πολίτη 2 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ 33 o ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ 5 7 Δεκεμβρίου 2013 Makedonia Palace

Διαβάστε περισσότερα

ΙΗΜΕΡΙ Α ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΗΠΑΤΟΣ

ΙΗΜΕΡΙ Α ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΗΠΑΤΟΣ 1 2 ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑ ΟΣ ΙΗΜΕΡΙ Α ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΗΠΑΤΟΣ Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Θεσσαλονίκη, 7 & 8 εκεµβρίου 2012 Makedonia Palace Hotel 3 ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ Στιλπ. Κυριακίδη 1 (Νοσ.

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωτική Επιτροπή. Θεματολογία

Οργανωτική Επιτροπή. Θεματολογία Οργανωτική Επιτροπή Πρόεδρος: Μέλη: Λάζαρος Σακκάς Ιωάννης Αλεξίου Αρετή Βαρνά Χαράλαμπος Γεροδήμος Αλέξιος Ηλιόπουλος Αθανάσιος Ζιώγας Χριστίνα Κατσιάρη Αθανάσιος Κουτρούμπας Γεωργία Μπαρούτα Θεοδώρα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ 2014-15

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ 2014-15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ 2014-15 Αίθουσα Μικροσκοπίων Ά ορόφου (Νέο Κτήριο) ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν:

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν: 1 Τι είναι η Κίρρωση του Ήπατος: Η κίρρωση του ήπατος είναι μία χρόνια πάθηση του ήπατος κατά την οποία παρατηρείται καταστροφή του ιστού του ήπατος και αλλαγή της αρχιτεκτονικής του, γεγονός που οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

NET MASTERCLASS. Γαστρεντερικοί Νευροενδοκρινικοί Όγκοι (GI-NETs): Πρόσφατες εξελίξεις και χαρακτηριστικά κλινικά περιστατικά

NET MASTERCLASS. Γαστρεντερικοί Νευροενδοκρινικοί Όγκοι (GI-NETs): Πρόσφατες εξελίξεις και χαρακτηριστικά κλινικά περιστατικά NET MASTERCLASS Γαστρεντερικοί Νευροενδοκρινικοί Όγκοι (GI-NETs): Πρόσφατες εξελίξεις και χαρακτηριστικά κλινικά περιστατικά Ίδρυμα Ευγενίδου, Αθήνα Σάββατο 5 Ιουλίου 2014 Διοργάνωση Πανεπιστήμιο Αθηνών,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Επιστημονικό Συνέδριο γονιμότητα και ασθενείς με νεοπλασία Χαιρετισμός Αγαπητοί φίλοι και συνάδελφοι, Θα θέλαμε να σας προσκαλέσουμε στο Επιστημονικό Συνέδριο «Γονιμότητα και ασθενείς

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός. Με εκτίμηση, Ιωάννης Στεφανίδης Καθηγητής Παθολογίας - Νεφρολογίας Πρόεδρος Οργανωτικής Επιτροπής

Χαιρετισμός. Με εκτίμηση, Ιωάννης Στεφανίδης Καθηγητής Παθολογίας - Νεφρολογίας Πρόεδρος Οργανωτικής Επιτροπής Χαιρετισμός Αγαπητοί συνάδελφοι, Έχω την τιμή και τη χαρά να σας προσκαλέσω στην πόλη της Λάρισας, όπου διοργανώνεται από την Πανεπιστημιακή Νεφρολογική Κλινική του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου το Νεφρολογικό

Διαβάστε περισσότερα

22-23-24 ΔΙΑΚΛΙΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΤΑ ΠΛΑΚΑΣ ΜΑΪΟΣ 2015

22-23-24 ΔΙΑΚΛΙΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΤΑ ΠΛΑΚΑΣ ΜΑΪΟΣ 2015 2 ΔΙΑΚΛΙΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΤΑ ΠΛΑΚΑΣ «Διαγνωστικά και θεραπευτικά διλήμματα στην ΣΚΠ Η Πολλαπλή Σκλήρυνση ως Νευρο-Ψυχιατρική νόσος» THE MET HOTEL Θεσσαλονίκη 22-23-24 ΜΑΪΟΣ 2015 Οι Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

Συνέδριο Ογκολογίας 2-5. Κεντρικής Ελλάδας με Διεθνή Συμμετοχή. Ηπατοκυτταρικός Καρκίνος, καρκίνος οισοφάγου, καρκίνος στομάχου, καρκίνος προστάτου

Συνέδριο Ογκολογίας 2-5. Κεντρικής Ελλάδας με Διεθνή Συμμετοχή. Ηπατοκυτταρικός Καρκίνος, καρκίνος οισοφάγου, καρκίνος στομάχου, καρκίνος προστάτου Με τη συνεργασία-αιγίδα: Σε συνεργασία με τις: Εταιρεία Παθολόγων Πανεπιστημιακή Ογκολόγων Ελλάδος Ογκολογική Κλινική Τμήμα Ιατρικής Πανεπιστημιακή Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Ουρολογική Κλινική Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ. Πως να προλάβετε τον ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ. Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία

ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ. Πως να προλάβετε τον ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ. Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ Πως να προλάβετε τον ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ με ΤΗΝ ΕΥΓΕΝΙΚΗ Χορηγία Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία με ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ «Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιο Συνέδριο. Εταιρίας Μελέτης Παθήσεων ιαβητικού Ποδιού 6-8. Φεβρουαρίου 2014. Royal Olympic Hotel. Αθήνα. Α Ανακοίνωση

Πανελλήνιο Συνέδριο. Εταιρίας Μελέτης Παθήσεων ιαβητικού Ποδιού 6-8. Φεβρουαρίου 2014. Royal Olympic Hotel. Αθήνα. Α Ανακοίνωση o Πανελλήνιο Συνέδριο Εταιρίας Μελέτης Παθήσεων ιαβητικού Ποδιού Με διεθνή συµµετοχή 6-8 Φεβρουαρίου 2014 Royal Olympic Hotel Αθήνα Α Ανακοίνωση Χαιρετισμός Η Εταιρία Μελέτης Παθήσεων Διαβητικού Ποδιού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΗΠΑΤΟΣ Σ. Σλήμαν 48 & Λεωφ. Μεσογείων 115 26 Αμπελόκηποι Τ/ F: 210 6748651 E: eemh@otenet.gr W: www.eemh.gr ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Πρόεδρος : Σ. Καραταπάνης

Διαβάστε περισσότερα

CARDIO. athena. Εκθεσιακό & Χορηγικό Πακέτο. ιεθνές Συνέδριο Καρδιαγγειακής Ιατρικής. International Meeting on Cardiovascular Medicine

CARDIO. athena. Εκθεσιακό & Χορηγικό Πακέτο. ιεθνές Συνέδριο Καρδιαγγειακής Ιατρικής. International Meeting on Cardiovascular Medicine CARDIO athena 2014 4 5 Απριλίου 2014 April 4-5, 2014 Royal Olympic Hotel, Athens - Greece ιεθνές Συνέδριο Καρδιαγγειακής Ιατρικής International Meeting on Cardiovascular Medicine Συνεδριάσεις αφιερωµένες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΓΕ 2012-2013 ΕΝΟΤΗΤΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΗΠΑΤΟΣ-ΧΟΛΗΦΟΡΩΝ-ΠΑΓΚΡΕΑΤΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΓΕ 2012-2013 ΕΝΟΤΗΤΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΗΠΑΤΟΣ-ΧΟΛΗΦΟΡΩΝ-ΠΑΓΚΡΕΑΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΓΕ 2012-2013 ΕΝΟΤΗΤΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΗΠΑΤΟΣ-ΧΟΛΗΦΟΡΩΝ-ΠΑΓΚΡΕΑΤΟΣ ημερομηνία θέμα εκπαιδευτές 20 Νοεμβρίου Οξεία και χρόνια ηπατίτιδα

Διαβάστε περισσότερα

H φωτογραφία του εξωφύλλου είναι από τη Φωτογραφική Συλλογή του Ν.Φ. Πολίτη

H φωτογραφία του εξωφύλλου είναι από τη Φωτογραφική Συλλογή του Ν.Φ. Πολίτη B ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ H φωτογραφία του εξωφύλλου είναι από τη Φωτογραφική Συλλογή του Ν.Φ. Πολίτη 2 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ 33 o ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ 5 7 Δεκεμβρίου 2013 Makedonia Palace

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ 36o Ηλεκτρονικό Ενημερωτικό Δελτίο ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: I. ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΑΕΒΕ II. ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ I. ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΑΕΒΕ Το Διοικητικό Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης

Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης ΟΡΓΑΝΩΣΗ Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης Μαιάνδρου 23, 115 28 Αθήνα Τηλ: 210 7210055, Fax: 210 7210092, E-mail: info@atherosclerosis.gr www.atherosclerosis.gr Οργανωτική Επιτροπή Άθυρος Βασίλειος Κώτσης

Διαβάστε περισσότερα

ΓιΩρΓος Χ. ΛΑςκΑρης Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Κλινικής Στοματολογίας

ΓιΩρΓος Χ. ΛΑςκΑρης Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Κλινικής Στοματολογίας Ο καρκίνος του στόματος αποτελεί μια από τις πιο συχνές μορφές καρκίνου αφού αντιπροσωπεύει το 4% περίπου του συνολικού αριθμού των καρκίνων στον άνθρωπο. Υπολογίζεται ότι τα κρούσματα καρκίνου του στόματος

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωτική Επιτροπή Συμποσίου. Αθανάσιος Αθανασιάδης Ιωάννης Βαρθαλίτης Γεωργία Λαμπροδήμου Δημήτριος Ντουφεξής Γεώργιος Ρούσσος

Οργανωτική Επιτροπή Συμποσίου. Αθανάσιος Αθανασιάδης Ιωάννης Βαρθαλίτης Γεωργία Λαμπροδήμου Δημήτριος Ντουφεξής Γεώργιος Ρούσσος Επιτροπές Οργανωτική Επιτροπή Συμποσίου Αθανάσιος Αθανασιάδης Ιωάννης Βαρθαλίτης Γεωργία Λαμπροδήμου Δημήτριος Ντουφεξής Γεώργιος Ρούσσος Επιστημονική Επιτροπή Συμποσίου Αθανάσιος Αθανασιάδης Γεωργία Λαμπροδήμου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ 21 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΠΑΛΛΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ 21 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΠΑΛΛΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ 21 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΠΑΛΛΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ Θέμα: Η Αναγκαιότητα του Ογκολογικού Συμβουλίου στη Βελτίωση της Αντιμετώπισης του Ασθενούς Διοργάνωση Ογκολογικο Συμβούλιο της Βιοκλινικής

Διαβάστε περισσότερα

8ο ΠANEΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΦΘΑΛΜΙΚΩΝ ΦΛΕΓΜΟΝΩΝ ΚΑΙ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ

8ο ΠANEΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΦΘΑΛΜΙΚΩΝ ΦΛΕΓΜΟΝΩΝ ΚΑΙ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Ελληνική Εταιρεία για τη Μελέτη των Οφθαλμικών Φλεγμονών και Λοιμώξεων (ΕΕΜΟΦΛ) 8ο ΠANEΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΦΘΑΛΜΙΚΩΝ ΦΛΕΓΜΟΝΩΝ ΚΑΙ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ 5, 6 & 7 Δεκεμβρίου 2014 Makedonia Palace, Θεσσαλονίκη A ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικό Πρόγραμμα

Επιστημονικό Πρόγραμμα Επιστημονικό Πρόγραμμα Πέμπτη 23 Μαΐου 2013 17.00-20.30 Ώρες λειτουργίας Γραμματείας - Εγγραφές 19.30-19.45 Τελετή Έναρξης Καλοσώρισμα προέδρου Προεδρείο: Λάζαρος Σακκάς, Χαράλαμπος Μπερμπερίδης 19.45-20.30

Διαβάστε περισσότερα

Program MSc in HPB Surgery Ακαδημαϊκό Έτος 2014-2015

Program MSc in HPB Surgery Ακαδημαϊκό Έτος 2014-2015 Δευτέρα 09 Φεβρουαρίου 2015 09.00-09.45 Απεικόνιση αλλοιώσεων ήπατος : Καλοήθειες, Κακοήθειες, Σπάνιοι όγκοι Ι Κουρέας Α. Επ. Καθηγητής Ακτινολογίας, Ε.Κ. Παν. Αθηνών 10.00-10.45 Απεικόνιση αλλοιώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη 3 η Πανελλήνια Συνάντηση Συλλόγων Ατόμων και Γονέων Παιδιών με Ρευματικές παθήσεις Αθήνα 3-4 Οκτωβρίου 2014 Κατερίνα Κουτσογιάννη Πρόεδρος Σ Ρ Κ Ορισμός Ως "συμμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

Απόστολος Ευθυμιάδης, Καθηγητής Καρδιολογίας ΑΠΘ. Ιωάννης Κανονίδης, Καθηγητής Καρδιολογίας ΑΠΘ, Διευθυντής Β Καρδιολογικής Κλινικής ΑΠΘ

Απόστολος Ευθυμιάδης, Καθηγητής Καρδιολογίας ΑΠΘ. Ιωάννης Κανονίδης, Καθηγητής Καρδιολογίας ΑΠΘ, Διευθυντής Β Καρδιολογικής Κλινικής ΑΠΘ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΑΒΕ Πρόεδρος: Αντιπρόεδρος: Γεν. Γραμματέας: Ταμίας: Απόστολος Ευθυμιάδης, Καθηγητής Καρδιολογίας ΑΠΘ Ιωάννης Κανονίδης, Καθηγητής Καρδιολογίας ΑΠΘ, Διευθυντής Β Καρδιολογικής Κλινικής

Διαβάστε περισσότερα

Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού

Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού Μάιος 2007 Τ. Παναγιωτόπουλος Τομέας υγείας του παιδιού Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας «Όλα τα προγράμματα screening προκαλούν βλάβη, ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ και ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ και ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΜΥΟΣΚΕΛΕΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑ - (ΕΠΕΜΥ) 6 ο Επιστημονικό Συμπόσιο Μυοσκελετικών Παθήσεων - ΕΠΕΜΥ 2014 «Εξελίξεις στις φλεγμονώδεις ρευματικές παθήσεις και στα νοσήματα του οστικού μεταβολισμού»

Διαβάστε περισσότερα

Σας ευχαριστούμε εκ των προτέρων

Σας ευχαριστούμε εκ των προτέρων ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ - ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ Αγαπητοί συνάδελφοι, Εκ μέρους της Οργανωτικής και της Επιστημονικής επιτροπής, με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε στο 8 o Πανελλήνιο Συνέδριο Παχυσαρκίας, το οποίο θα πραγματοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εξωγαστρικός καρκίνος

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εξωγαστρικός καρκίνος ÐÑÁÊÔÉÊÁ 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εξωγαστρικός καρκίνος Απόστολος Νταϊλιάνας Η συσχέτιση του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός. Με εκτίμηση, Ιωάννης Στεφανίδης Καθηγητής Παθολογίας - Νεφρολογίας Πρόεδρος Οργανωτικής Επιτροπής

Χαιρετισμός. Με εκτίμηση, Ιωάννης Στεφανίδης Καθηγητής Παθολογίας - Νεφρολογίας Πρόεδρος Οργανωτικής Επιτροπής Χαιρετισμός Αγαπητοί συνάδελφοι, Έχω την τιμή και τη χαρά να σας προσκαλέσω στην πόλη της Λάρισας, όπου διοργανώνεται από την Πανεπιστημιακή Νεφρολογική Κλινική του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου το Νεφρολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Η Τεχνολογία στην Ιατρική

Η Τεχνολογία στην Ιατρική Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Τεχνολογία στην Ιατρική Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc27

Διαβάστε περισσότερα

Ε Τ Α Ι Ρ Ι Α Μ Ε Λ Ε Τ Η Σ Π Α Θ Η Σ Ε Ω Ν Δ Ι Α Β Η Τ Ι Κ Ο Υ Π Ο Δ Ι Ο Υ. µε διεθνή συµµετοχή

Ε Τ Α Ι Ρ Ι Α Μ Ε Λ Ε Τ Η Σ Π Α Θ Η Σ Ε Ω Ν Δ Ι Α Β Η Τ Ι Κ Ο Υ Π Ο Δ Ι Ο Υ. µε διεθνή συµµετοχή Ε Τ Α Ι Ρ Ι Α Μ Ε Λ Ε Τ Η Σ Π Α Θ Η Σ Ε Ω Ν Δ Ι Α Β Η Τ Ι Κ Ο Υ Π Ο Δ Ι Ο Υ Πανελλήνιο Συμπόσιο µε διεθνή συµµετοχή 21-23 Φεβρουαρίου 2013 Ξενοδοχείο «THE MET» Θεσσαλονίκη Διοργάνωση Εταιρία Μελέτης Παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Βασικές γνώσεις I SBN 960-372-069-0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΑΡΙΣ Α. ΚΟΣΜΙΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΚΙΡΗΣ Μ Ε Ρ Ο Σ Ι ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ Κεφάλαιο 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ... 3 Το καρκινικό κύτταρο... 3 Κυτταρικός

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ. Αγαπητές και αγαπητοί συνάδελφοι,

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ. Αγαπητές και αγαπητοί συνάδελφοι, ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ Αγαπητές και αγαπητοί συνάδελφοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε στον 11ο Κύκλο των «Αλκυονίδων Ημερών Νεφρολογίας» με θέμα «Σύγχρονη Προσέγγιση σε παλαιά Νεφρολογικά Προβλήματα», που θα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΚΑΙ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗ ΜΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΡΚΙΝΩΝ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΙΦΝΕ ΓΡΙΒΑΣ Κ. ΗΛΙΑΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ

ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΚΑΙ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗ ΜΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΡΚΙΝΩΝ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΙΦΝΕ ΓΡΙΒΑΣ Κ. ΗΛΙΑΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΚΑΙ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗ ΜΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΡΚΙΝΩΝ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΙΦΝΕ ΓΡΙΒΑΣ Κ. ΗΛΙΑΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ ΑΥΞΗΣΗ ΤΗΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑΣ ΙΦΝΕ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΟΙ ΜΙΣΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση. Με την πεποίθηση ότι η συμμετοχή σας στην ημερίδα μας θα είναι εποικοδομητική, σας καλωσορίζουμε και φέτος στο «ΑΤΤΙΚΟ» Νοσοκομείο.

Πρόσκληση. Με την πεποίθηση ότι η συμμετοχή σας στην ημερίδα μας θα είναι εποικοδομητική, σας καλωσορίζουμε και φέτος στο «ΑΤΤΙΚΟ» Νοσοκομείο. Πρόσκληση Μετά από την περσινή ανταπόκριση στην 1 η Επιστημονική Διημερίδα της Γ Μαιευτικήςκαι Γυναικολογικής Κλινικής, με μεγάλη χαρά σας καλωσορίζουμε στην 2 η Επιστημονική Ημερίδα της Γ Μ & Γ της Ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη. Ασθενείς με. Νοσήματα του Εντέρου. Αθήνα, Μάιος 2011. Ετοιμάστηκε για την:

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη. Ασθενείς με. Νοσήματα του Εντέρου. Αθήνα, Μάιος 2011. Ετοιμάστηκε για την: Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη Ασθενείς με Νοσήματα του Εντέρου Ετοιμάστηκε για την: Αθήνα, Μάιος 2011 Ταυτότητα Έρευνας Μεθοδολογία: Κοινό-στόχος στόχος: 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Κ. Καραμανλή 12, 546 38 Θεσσαλονίκη Τ: 2310 889244-5, F: 2310 889246 E: diastasi@diastasitravel.gr, W: www.diastasitravel.

ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Κ. Καραμανλή 12, 546 38 Θεσσαλονίκη Τ: 2310 889244-5, F: 2310 889246 E: diastasi@diastasitravel.gr, W: www.diastasitravel. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΗΠΑΤΟΣ Σ. Σλήμαν 48 & Λεωφ. Μεσογείων, 115 26 Αμπελόκηποι T/ F: 210 6748561 E: eemh@otenet.gr, W: www.eemh.gr ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Πρόεδρος: Αντιπρόεδρος: Γεν. Γραμματέας: Ταμίας:

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος Ουροποιητικού

Καρκίνος Ουροποιητικού Διοργάνωση: Επιστημονική Ημερίδα με θέμα: Καρκίνος Ουροποιητικού Χορηγούνται 3 Μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CΜE-CPD) Ορθοπαιδικό Κέντρο Έρευνας & Εκπαίδευσης Π.Ν. Σουκάκος Τρίτη 20 Μαϊου 2014

Διαβάστε περισσότερα

¹ Ά Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Γ.Ν.Α. Ιπποκράτειο ²Μονάδα Μικροχειρουργικής, Νοσοκομείο Κ.Α.Τ Αθηνών

¹ Ά Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Γ.Ν.Α. Ιπποκράτειο ²Μονάδα Μικροχειρουργικής, Νοσοκομείο Κ.Α.Τ Αθηνών ΔΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΑΝΕΓΧΕΙΡΗΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ. ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΑΥΤΟ ΙΑΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΗΣ ΕΝΔΟΠΡΟΘΕΣΗΣ Βρακοπούλου Γαβριέλλα- Ζωή ¹, Δουλάμη Γεωργία¹,Λαρεντζάκης

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Α. ΓΩΓΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ IΑΤΡΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ. Πάτρα 2012

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Α. ΓΩΓΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ IΑΤΡΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ. Πάτρα 2012 1 ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Α. ΓΩΓΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ IΑΤΡΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Πάτρα 2012 1979 Πτυχιούχος Ιατρικής Πανεπιστημίου Αθηνών Βαθμός πτυχίου «Αριστα 9» 1987 Διδάκτωρ

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικό Πρόγραμμα

Επιστημονικό Πρόγραμμα Επιστημονικό Πρόγραμμα 08:45-09:00 Προσέλευση - Εγγραφές 09:00-10:30 Στρογγυλό τραπέζι Καρκίνος πνεύμονα Προεδρείο: Κωνσταντίνος Γουργουλιάνης, Γεώργιος Σαμέλης, Γεώργιος Κύργιας Ο ρόλος του πνευμονολόγου.

Διαβάστε περισσότερα

41 ο Παιδιατρικό Συμπόσιο Πρόσκληση & Πρόγραμμα

41 ο Παιδιατρικό Συμπόσιο Πρόσκληση & Πρόγραμμα ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ Αγαπητοί Συνάδελφοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας καλωσορίζουμε στις εργασίες του 41 ου Παιδιατρικού Συμποσίου Βορείου Ελλάδος που θα πραγματοποιηθεί και φέτος στις 16 και 17 Απριλίου 2011, στη Θεσσαλονίκη,

Διαβάστε περισσότερα

«Το παρόν και το μέλλον της παροχής ανακουφιστικής φροντίδας για παιδιά και εφήβους στην Ελλάδα»

«Το παρόν και το μέλλον της παροχής ανακουφιστικής φροντίδας για παιδιά και εφήβους στην Ελλάδα» 2 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΝΑΚΟΥΦΙΣΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ «Το παρόν και το μέλλον της παροχής ανακουφιστικής φροντίδας για παιδιά και εφήβους στην Ελλάδα» Σάββατο 3 Δεκεμβρίου 2011, Αίγλη Ζαππείου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΟΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ DNA ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΑΤΙΚΗΣ ΚΥΤΑΡΡΟΜΕΤΡΙΑΣ ΜΕ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΙΚΟΝΑΣ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΥ.

ΠΛΟΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ DNA ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΑΤΙΚΗΣ ΚΥΤΑΡΡΟΜΕΤΡΙΑΣ ΜΕ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΙΚΟΝΑΣ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΥ. ΜΕ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΜΕ ΑΝΑΛΥΣΗ 1 Hepatobiliary and Pancreatic Surgical Department, Oxford Radcliffe Hospitals NHS Foundation Trust, UK., 2 Institute of Liver Studies, King s College Hospital, School of Medicine,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ

ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Επιβλέπουσα Α.ΤΕΙ.Θ Ε. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ Μέλη Επιτροπής Λαβδανίτη Μαρία Μινασίδου Ευγενία Αλεξιάδη Αθηνά Γεωργάκη Ελένη Αλεξάνδρειο Τεχνολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Επιστημονική Επιμέλεια: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αναπλ. Καθηγητής Χειρουργικής, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών για τον καρκίνο του μαστού Δεδομένα για τον καρκίνο του μαστού

Διαβάστε περισσότερα

Οι ασφαλισμένοι ΕΟΠΥΥ αποζημιώνονται, μόνο εφόσον έχει προηγηθεί η έγκριση του ελεγκτή ιατρού ΕΟΠΥΥ για την αποστολή του δείγματος στο εξωτερικό.

Οι ασφαλισμένοι ΕΟΠΥΥ αποζημιώνονται, μόνο εφόσον έχει προηγηθεί η έγκριση του ελεγκτή ιατρού ΕΟΠΥΥ για την αποστολή του δείγματος στο εξωτερικό. 2.α. ΟNCOTYPE Σε γυναίκες με καρκίνο του μαστού αρχικού σταδίου (με θετικούς ορμονοϋποδοχείς και αρνητικούς μασχαλιαίους λεμφαδένες) παρέχεται η τεχνική της αλυσιδωτής αντίδρασης της αντίστροφης μεταγραφάσης

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογίας. Συνέδριο Ελληνικού Κολλεγίου. Προκαταρκτικό Πρόγραµµα. Eτήσιο. 5-7 Ιουνίου 2015. Ξενοδοχείο Divani Caravel Αθήνα

Καρδιολογίας. Συνέδριο Ελληνικού Κολλεγίου. Προκαταρκτικό Πρόγραµµα. Eτήσιο. 5-7 Ιουνίου 2015. Ξενοδοχείο Divani Caravel Αθήνα Ελληνικό Κολλέγιο 11 Eτήσιο Συνέδριο Ελληνικού Κολλεγίου Προκαταρκτικό Πρόγραµµα 2 Χαιρετισμός Προέδρου Αγαπητοί/ες συνάδελφοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλώ στο 11 ο κατά σειρά Ετήσιο Συνέδριο του Ελληνικού

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός. Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι,

Χαιρετισμός. Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι, Χαιρετισμός Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε στο 6 ο Πανελλήνιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Κλιμακτηρίου και Εμμηνόπαυσης, που θα πραγματοποιηθεί στις 4 και 5 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ Νόσος Crohn ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Πρόληψη και αντιμετώπιση της κακής θρέψης Πρόληψη της απώλειας

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 13 Μάρτιος 2014. Πρωτογενής και δευτερογενής πρόληψη έναντι του καρκίνου του τραχήλου της µήτρας

Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 13 Μάρτιος 2014. Πρωτογενής και δευτερογενής πρόληψη έναντι του καρκίνου του τραχήλου της µήτρας Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 13 Μάρτιος 2014 Πρωτογενής και δευτερογενής πρόληψη έναντι του καρκίνου του τραχήλου της µήτρας Εισαγωγή Μισό αιώνα µετά τη θεµελιώδη ανακάλυψη της κυτταρολογικής εξέτασης κολπικών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΙΑΤΡΗΣΗΣ ΓΑΣΤΡΟΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΙΚΟΥ ΕΛΚΟΥΣ ΣΕ ΥΨΗΛΟΥ ΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΥΠΕΡΗΛΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ.

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΙΑΤΡΗΣΗΣ ΓΑΣΤΡΟΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΙΚΟΥ ΕΛΚΟΥΣ ΣΕ ΥΨΗΛΟΥ ΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΥΠΕΡΗΛΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ. Νικολέτα Στόγια, Μάριος Φερφέλης, Γ.Ν. Αθηνών, "ΕΛΠΙΣ", Β Χειρουργική Κλινική Εισαγωγή Παρά την σημαντικότατη μείωση της γαστρικής χειρουργικής την τελευταία 20ετία, λόγω της ευρείας χρήσης των νεότερων

Διαβάστε περισσότερα

Συνέδριο Εμβρυομητρικής Ιατρικής & Υπερηχογραφίας στην Γυναικολογία

Συνέδριο Εμβρυομητρικής Ιατρικής & Υπερηχογραφίας στην Γυναικολογία 2 O Συνέδριο Εμβρυομητρικής Ιατρικής & Υπερηχογραφίας στην Γυναικολογία * Soc onal iety of i t a y log ISUOG ics and Gyneco etr nd rasou in Obst t l U ΚΛΙΝΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ 20-21 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2015 ΜΕΓΑΛΗ ΒΡΕΤΑΝΙΑ,

Διαβάστε περισσότερα

Με συναδελφικούς χαιρετισμούς

Με συναδελφικούς χαιρετισμούς Αγαπητοί/ές συνάδελφοι, Για 10 η συνεχή χρονιά η Β Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική στο «Αττικόν» Νοσοκομείο πραγματοποιεί το Ετήσιο Διεθνές Συνέδριο «Εξελίξεις και Προοπτικές στην Καρδιολογία». Κατά

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου

Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου Ημέρες Υπέρτασης 2015 Επιστημονική Διημερίδα: Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου Ξενοδοχείο Divani

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακά δεδομένα και

Εργαστηριακά δεδομένα και Εργαστηριακά δεδομένα και βιολογικοί ίδί δείκτες Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας Δομή μαθήματος Ορισμοί Παραδείγματα Μεγέθη και αριθμοί Σημασία Τιμές μςαναφοράς Προβλήματα Υποκαταστάτες δείκτες

Διαβάστε περισσότερα