E... EI & Ν-..

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "E... EI...... 1& Ν-.."

Transcript

1 E... EI & Ν-..

2 Έξώφυλλο. σκίτσο: Σπύρου Όρνεράκη

3 Δημήτρη Ραβάνη - Ρεντη Τ6 ήμερολ6γιο τής προσφυγιάς έν6ς άντάρτη ΗΡΙΔΑΝΟΣ

4 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: Είσαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Ή Πηγή μf τό πικρόξυνο νερό ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Oταν μιά κοπέλα σού ζητάει τό μαντήλι νά στό πλύνει... σελ.. 7 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ' Ό Μαϊντανός.. ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤ ΑΡΤΟ 93 Τό Χρυσό' Απόθεμα... ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ Ό 'Αλέξης ντρέπεται... ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ Τό κορίτσι πού γαργαλιότανε στήν άμμο... ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ Προβλήματα έπικοινωνίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΟΓΔΟΟ Ή άσφαλτίτις ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΝΑΤΟ Οϊ δυό Μάνες l ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑ TQ 223 Φύλαγέ μας θεέ μου άπό αίφνιδίους θανάτους καί έμφυλίους πολέμους! ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΝΔΕΚΑ ΤΟ... Eνα παράθυρο στόν i\λιο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

5 Δημήτρη Ραβάνη _ Ρεντη Τό ήμερολόγιο της προσφυγιάς ένός άντάρτη (Υλικό γιά μυθιστόρημα) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΗΡΙΔΑΝΟΣ Άσκληπιού 3 - Άθήνα τηλ.:

6

7 Στους συντρόφους μου που βρισκονται dκόμη στήν ξενητιd... Τό «ήμερολόγιο» αυτό μαζευτη,"(ε dπό πολυ καιρό, και γρdφτηκε ξανd στό ΠαρΙσι τό Πρωτοδημοσιεύτηκε στήν «ΈλευθεροτυπΙα» τό 1980, dπό τόν Κώστα ΝΙτσο, που πρώτος tνδιαφtρθηκε, τό διdβασε και βοήθησε «vd μήν ξεπερdσει ή ΠΙΚΡατόν dγών(1)>.,.. Τόl:, ευχαριστω.

8

9 9 Ό Δημήτρης Ραβάνης, συγγραφέας τής «γενιάς τού πολέμου» (γ. 1925), dνάπτυςε πλούσια λογοτεχνική δράση στό tξωτερικό, και ΙδιαΙτερα στή Ρουμανlα, δπου Ιζησε σάν πολιτικός πρόσφυγας dπό τό Μέ τό ψευδώνυμο Δήμος Ρεντης κυκλοφόρησαν πολλά βιβλια του, ποιήματα, μυθιστορήματα, Ιργα γιά παιδιά και παιχτηκαν θεατρικά rou Ιργα, σέ σκηνές τού tξωτερικού. Ποιήματά του πρωτοδημοσιεύτηκαν τό 1943, στό περιοδικό «Νεανική Φωνή», πού Ιβγαζε μιά δμάδα νέων, και πού δ Δημήτρης Ραβάνης ήταν dρχιιτυντάκτης. Στήν κατοχή δ Δημήτρης Ραβάνης χρησιμοποlησε πολλά ψευδώνυμα, γράφοντας δέ διάφορα νόμιμα και παράνομα περιοδικά δπως Στέφος Ροδάνθης (Νεανική Φωνή), Φώτης :4- θηναίος (σέ διάφορα dντιστασιακά περιοδικά) Κ.ά. Μέ τά ψευδώνυμα αύτά κυκλοφόρησαν πολλά dντιστασιακά του ποιήματα πού Ιγιναν τραγούδια της dντιστασης, δπως τό «Παιδιά σηκωθείτε νά βγούμε στούς δρόμοtjς», «Σάν d τσάλινος γιγας», «'Εργάτες dγρότες» κ.ά., πού πρωτοαπαγγέλ θηκαν στό «Ο[κο τού Φοιτητη», καθώς και άλλα νεώτερα dντιστασιακά τραγούδια, δπως «Ό Μπελογιάννης» κ.λ.π. Στήν Έλλάδα άρχισαν νά δημοσιεύονται βιβλια του dπό τ6 1974, μέ τό «Ρεπορτάζ γιά lva ζεστό Νοέβρη» - ποιήματα. Ό συγγραφέας, μετά τήν tπιστροφή του στήν πατριδα, dποφάσισε νά δώσει τις tργασιες του μέ τό δνομα Δημήτρης Ραβάνης - Ρεντης, κρατώντας καί τό ψευδώνυμο, γιά «σύνδεση» μέ τήν προηγούμενη δουλιά του.

10 'Έργα Δημήτρη Ραβάνη-Ρεντή: ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΗΡΙΔΑΝΟΣ: Ό Δρομάκος μέ τήν Πιπεριά - μvθιστdρημα dπd τή ν Κατοχή 4η -Εκδοση Τά δώδεκα σπίρτα - παραμύθι - σύνθεση Καί 1'1 θάλασσα ήταν τόσο κοντά - διηγήματα γιά παιδιά ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΕΔΡΟΣ: Ρεπορτάζ γιά fva ζεστό Νοέβρη - 16 ποιήματα γιά τό Πολυτεχνείο Τό Φιμωμένο Φώς - διηγήματα dπό τόν 'Εμφύλιο Τό πιό παράξενο ταξίδι - uarιplkd dφήγημα γιά παιδιά Τό προκομένο ραφτάκι - σατιρικά παραμυθια Τό πουλί της γνώσης - λυρικά παραμυθια ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΟΧΗ: Πώς fγινε πώς; - εύθυμες κα( δραματικtς στιγμtς της ΜυθολογΙας ΟΙ ' Αργοναϋες - lπικό ποιημα γιά παιδιά Παραμύθί - Μύθοι: Τό πρώτο κυνηγετικό άτύχημα Στό έξωτερικό έκδόθηκαν στά έλληνικά, ρουμάνιkα καί iiλλες γλώσσες 25 βιβλία τού συγγραφέα.

11 Υ ΛΙΚΟ ΓΙΑ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ: Διαβάζοντας α6τό τό βιβλιο, μπορετ κι έσετς νά διαπιστώσετε πώς δt,ν μπoρouσα νά τοσ δώσω Δλλο χαρακτηρισμό. Πού Δλλοίί νά τό κατατάξω; 'Ημερολ6Υιο ε[ναι κα( δέν ε[ναι. Γι', αυτό κα( τό χωριζω σέ ένότητες: Σελ/δες dnd ήμερολόυιο - ΜαρτυρΙες και σχόλια - Td πρόσωπα - :4- πλd neplatαtlkd - Καθυστeρημtvο PenopTd' - 'Ιστορ/α dυdπης. Αυτό σημαινει δτι υπάρχει fva «όλικό» Ύιά μυθιστόρημα. Πώς νά τό γράψω; Πώς γράφεται fva τέτοιο μυθιστόρημα; "Εχω τά πρόσωπα, τό χώρο, τά περιστατικά, τό κοινωνικό «φόντο», πού λένε οι «ειδικο(». "Εχω δλα τά στοιχετα γιά fva μυθιστόρημα. Άκόμη και τήν πλοκή: στήν ΙστορΙα Δγάπης, στήν Ιστορία τού Τρύφωνα; στις σχέσεις τών Δνθρώπων... Άλλά πώς νά τό γράψω; Δέν μπορώ νά Δποσπαστώ άπό τό «υλικό μου» - που ε[ναι ζωή δική μου και Δλλων συντρόφων μου. Δέν μπορώ νάδνέβω, νά τά δώ άπό ψηλά και νά γράψω «άντικειμενικά». Δέν fχω καμμιά ΔντΙρρηση νά χρησιμοποιήσει τό υλικό αυτό κάποιος iiλλος πιό iiξιος. Τό λέω fτσι, Δπ' τήν καρδιά Συχνά, οι συγγραφετς δηλώνουν: «Αυτά πού θά διαβάσετέ, τά περιστατικά, τά πρόσωπα, τά όνόματα δέν fxouv καμμιά σχέση μέ τήν πραγματικότητα, ε[ναι φαντασια τοσ συγγραφέα. Κάθε όμοιότητα μέ Δ ληθινά περιστατικά ε[ναι συμπτωτική...» Λυπάμαι, Δλλά έγώ δηλώνω άκριβώς τό ΔντΙθετο.

12

13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Ή 11: η Υ ή μ t τ δ 11: Ι Κ Ρ δ ξ ι ν ο ν ε Ρ δ 'Ξεφυλλίζω τά κιτρινισμένα χαρτιά κα, διαλέγω: τί θά γράψω - τι δχι. Τί ειναι γενικό, τ{ προσωπικό. Τί ειναι έκείνο πού ένδιαφέρει κι fvav τρίτο, τί θά πετάξω... Πρίν άρχ{σω τήν άφήγησή μου, πρέπει νά τό ξεκαθαρίσω: αύτό πού γράφω δ έ ν ε Ι ν α ι ν τ 0- κ ο υ μ έ ν τ ο. Πέστε το ήμερολόγιο, πέστε το σχέδιο γιά μυθιστόρημα, μόνο γιά ντοκουμέντο νά μήν τό πάρετε. Θά πω γιά τή δική μου πείρα, δπως έγώ τή μάζεψα λεπτό μέ λεπτό στήν πλάτη μου, μέ τή δική μου άντίληψη, τή δική μου σκέψη. Κι δσα fξω άπό μένα θ' άναφέρω: τ' άκουσα. Θά τό δείτε άλλωστε κα{ μόνοι σας: ε Ι μ α ι ύ π Ο κ ε ι μ ε ν ι κ ό ς. Νά, πάρτε άκόμη καί τ' δνομα πού 'χαμε διαλέξει άπό μοναχο{ μας: α ύ τ ο ε ξ ό Ρ ι σ τ ο ι. Κι αύτό ά κόμη δέν ειναι «τεκμηριωμένο». Τί θά πεί «αύτοεξόριστοι»; Τέτοιοι είμαστε; Μετά μας είπανε «έκπαtρισμένους», καί «πρόσφιryες», κα{ «έμιγκρέδες», καί «έξόριστους». Ποιό άπ' δλα μας ταιριάζει; (Κι ειναι κα! ή Στέλλα... Θά τή γνωρίσετε στήν ά φήγησή μου. Αύτό πιά είναι πού ειναι καθαρά ύπο-

14 14 κειμενικό ζήτημα!... ) -Εχω κι άλλα, πολλά προβλήματα. Έδώ, νά σας δείξω μόνο fva ισπό δαύτα: τά όνόματα. Λέω, νά μήν ισναφέρω δλόκληρα τά όνόματα καί τά σωστα βιογραφικά στριχεία γιά τούς iiρωές μου -:- τούς συντρόφους μου. Μπορεί, έκείνοι πού ζούνε, νά μή θέλουν νά γράψω τό δνομά τους. 'Όπου λέω δλόκληρο.δνομά, ii είναι και τώρα κοντινοί μου καί γράφω μέ τήν άδειά τους ii είναι ήγέτες και τούς ξέρουμε δλοι, ii δέν νοιάζονται πιά: πέθαναν. Τούς σκότωσαν, τούς έκτέλεσαν... V Αλλοι πέθαναν στά νοσοκομεία, στήν ξενιτειά, κι άλλοι στά κρεβάτια τους...,... έλάχιστοι αύτοί. Μά κι ισπ' αύτούς τούς τελευταίους θά κρύψω τά όνόματα έκείνων πού, γ1ά μένα, γιά τή δική μου ισντίληψη και κρίση. ήταν «οι κακοί». V Ας είναι iiσυχοι οι άνθρωποι, γιατί καί αύτοί πολλά δώσανε και πολύ ύποφέρανε...

15 15 «Υ π ο Χ Ρ & ω θ J( α μ &» (Καθυστερημένο ρεπορτάζ) -«'Έρχονται!...» ΕΙναι μιά lφαυ πο6 πετάγεται άπό χιλιάδες στήθια. Δέν νοιώθεις ανειναι χαρά, άγωνία, πίκρα... ;'Ενα σύννεφο σκόνη στριφογυρίζει πάνω άπ' τή Δημοσιά πού 'ρχεται άπό τήν Καρδίτσα. Πλησιάζειγοργά. - -«χονται...» Δέν ειναι,,δμως, α.ύτό πού περιμένει ό κόσμος. Δυό Kαβαλάρηδ ς του ιππικου του Μπόυκουβάλα πλησιάζουν καλπάζοντας μέσα σ' ένα σύννεφο σκόνη κι άπομακρύνονται πρός τά Τρίκαλα. "Ενας παράξενος, πολύμορφος κόσμος, πάνω ά πό ι'iνθρωπqι, fxouv πιάσει τή Δημοσιά πού μπαίνει στήν πόλη. " Αντρες καί γυν ίkες. Παιδιά κάί γέροι. Κι ένα ντύσιμο παρδαλό - άποκρηάτικο πές. ΟΙ πιό πολλοί φοράνε δ, τι βρήκανέ. Αύτό τό «δ, τι βρήκανε», γιά έκείνη τήν έποχή, ειναι πέντακάθ"αρα πρωτοφόρετα σεγκούνια, πού τά βγάλανε βιαστικά άπό τούς γιούκους μέ τ\ς προίκες οι ντόπιοι γιά νά ντύσουν τούς πικραμένους μουσαφίρη' δες, ειναι φουστάνια, άκόμη κι άπό τήν έποχή του 1920 συνδυασμένα μέ άρβύλες, τρύπιες οι περισσότερες, ειναι άμπέχωνα γερμανικά, μέ άγγλικό παν- - τελόνι, σκαρπίνι προπολεμικό καί ζωστηρες του έλ- - ληνικου στρατου... Κι έχουν κα{ντουφέκια' οι πιό πολλοί. ΚαΙ νέα παιδιά ' μέ ίς άραβίδες στόν, ώμο, καί γέροι μέ κάπες καί δίκανο.:.. Παράξενος κόσμος... 'Όπως τά ρουχα καί ή 'διάθεση μπερδεμένη. - "Ερ Ί '

16 16 'Όπως δ ούρανός - μιά σύννεφο μιά λιoς..:... fτσι κα{ τά μάτια, κα{ τά μέτωπα. Τή μιά φωνάζουν συνθήματα, τήν άλλη στιγμή τό ρίχνουν στό τραγούδι. Oχι fva στρωτό, τραγούδι πού, τό λένε δλοι μαζι Αύτές οι έκατό χιλιάδες είναι άπλωμένοι, σκορπισμένοι στίς άκρες τού δρόμου, στίς πλαγιές, στούς χωματόλοφους, μέ τόν κύριο δγκο τους κοντά στήν πρλη κα{ τίς έμπροστοφυλακέι; τους, χιλιόμετρα μπροστά, δλο κι ΊΧραιώνοντας... -«"Έρχονται!» Μά ο()τε τώρα είνα αύτό πού περιμένουν. 'Ένα τζιπ στρατιωτικό της ΕΤΑ (Έπιμελητεία τού 'Αντάρτη), τρέχει σά νά κουτρουβαλάει, περνάει άνάμεσα άπό τόν κόσμο, τόν γεμίζει σκόνη.' Μερικοί προλαβαίνουν νά φων6.ξουν: -«Τί fύινε!; Φάνηκαν!;» -«Μιλάτε, βρέ! Eρχoνται!;»... ΠεριμένΟυν τήν άντιπροσωπεία τού ΕΑΜ, πού έχει πάει στήν 'Αθήνα γιά διαπραγματεύσεις. Μάθαμε πώς ή συνάντηση έγινε σε μιά βίλα στή Βάρκιζα, καί πώς τώρα τελειώσανε. 'Υπογράψανε 'tή συμφωνία καί γυρίζουν στήν «πρωτεύουσα της Έλεύθερης Έλλάδας», στά Τρίκαλα. Τί νά συμφώνησαν τάχα; "Έ oυνε, βέβαια, έμπιστοσύνη σ' αύτούς πού τούς άντιπροσώπευσαν - δέν είναι δπόιοι δποιοι: Σιάντος, Παρτσαλίδης, Τσιριμώκος, Σαράφης... 'Ακούγεται κάτι σάν τραγούδι. 'Ένα άνακ'άτεμα άπό τραγούδια, καθώς ή κάθε δμάδα τραγουδάει κάτι δικό της. --Ετσι πού 'ναι σκόρπιοι, δέν μπορούν ' νά συντονιστούν. Πότε πότε, οι πιό άραιωμένοι σταματάνε καί στήνουν αύτί ν' άκούσουν τί τραγουδάνε οί άλλοι καί νιi μπούνε στόν ίδιο «σκοπό», στά ίδια λόγια... Δέ γίνεται.

17 17 'Έτσι, αυτό πού ό.κού'υεται μπορείς νά τό πείς παράξενο φάλτσο μοιρολόγι, κραύγή. ό.γωνίας," μουγκάνητό θανάτου. " -«'Έρ'Χονται!» Ναί! Τώρα ειναι αυτοί. ΕΙναι ή Άντιπροσωπεία! Μπροστάμιά μοτοσυκλέτα, πίσω τά τί.ίπ. παραπί;. σω μερικές «κοϋρσες». " Τώρα-ή φωνή ένώθηκε καί βρηκε τό δρόμο της. -«E AM, Ε-ΛΑΣ!» Τ' αυτοκίνητα της άντιπροσωπείας τρέ'χουν πρός τά Τρίκαλα, καί ξωπίσω τους ξε'χύνεται δ πολύμορφος 'Χείμαρος, πατείς-με, πατφ'-σε, γιά τήν Πλατεία... ΟΙ ό.ντιπρόσωποι ό.ργοϋν νά βγουνε στό μπαλκόνι. Τίς μαυρες σκέψεις πού φέρνει αυτή ή ό.ργοπορία, προσπαθουν νά τίς διώξουν οι ύποθέσεις: -«Σ1άσου, ντέ, νά πάρουν ό.νάσα οι iiνθρωποι!» -«Στάσου, ντέ, νά βγάλουν τίς σκόνες ό.πό πάνω τους!» -«Στάσου, νά πλύ"νουν λίγο τά μουτρα τους!» -«Κάτσε, νά φορέσουν κ:άτι καθαρό!» Καί τραγουδάνε πάλι, γιά ν' ό.κούσουν τή φωνή " τους, φαίνεται, νά δοϋνε πόσο δυνατή ειναί. Σάν βγαίνει ή ό.ντιπροσωπεία στό" μπαλκόνι, δέν f'xet iiλλη δύναμη δ κόσμος νά φωνάξει, παρά μόνο iιπό τήν ό.νάγκη νά βογγήξει... «Ε-ΑΜ! Ε-ΑΜ!» Κι ή πρώτη λέξη πέφτει κεραυνός στά κεφάλια τους: -«Ύ π ο 'Χ Ρ ε ω θ ή κ α μ ε!...» Βουβάθηκε δ κόσμος. Σάν νά μήν άκούει τίποτα iiλλο πιά:' «ύπο'χρεωθήκαμε...» Σά νά τοϋ φτάνει αυτό γιά νά καταλάβει τί fytve στή Βάρκιζα. Σά νά ξέ-.

18 18 ρουν, πιά, τί θά πεί παρακάτω. Κάτι δέν πηγε καλά. 'Αλλιώς, γιατί νά πεί ό Παρτσαλίδης «ύποχρεωθήκαμε»; Θά 'λεγε κάτι άλλο: προσπαθήσαμε, πετύχαμε, καταφέραμε... Γιά δνομα του Θεου, δχι αύτό τό καθοριστικό, τό συννεφιασμένο, τό - κακών μαντάτων άγγελο - «ύποχρεωθήκαμε»...

19 19 'Ε κε ί νε ς 't ίς μ t Ρ ε ς σ 't ά Τ Ρ { κ α λ α... (Σελίδες άπό ήμερολόγιο) Δέν είχέ ξημερώσει, δταν βρόντηξε ή αυλόπορτα τ,ου παπα. Σά νά τή χτύπαγε κάποιος μέ πέτρα. Καί μιά αγρια, φωνή, πού μπερδευότανε μέ τό γαύγισμα του σκύλου καί δέν μπόραγες νά τήν ξεχωρίσεις. Πετάχτηκα στό παράθυρο, τήν Ιδια στιγμή μέ τόν άλαφιασμένο παπα, πού 'χε, ρίξει μιά κουβέρ1α, πά νω άπό τ' ασπρο υφαντό νυχτικό του. -Τί τρέχει; Ή Φρόσω καί tι. 'Ελένη ξύπνησαν κι αυτές. Κοιμόμαστε κατάχαμα σ' fva μικρό δωμάτιο. Ή 'Ελένη, ή Φρόσω κι έγώ. Μας φιλοξενουσε ό Παπα γιάννης έκείνες τίς δύσκολες μέρες. «Φιλοξενουσε» - f... μισό τό 'θελε ό Παπαγιάννης, μισό ή άνάγκη καί τό ζόρι. Δέν fχει μείνει τρύπα στά Τρίκαλα, σ' δ λες τίς γειτονιές, καί στίς πιό άπόμακρες, πού νά μήν fxouv άπλ:ώσει στρωσίδια γιά τούς 'Αθηναίους πρόσφυγες, μετά τά Δεκεμβ, ρ ιανά. Ή "Ελένη ήρθε κοντά, μέ τό πιστόλι στό χέρι. Καί ξανά ή φωνή καί τά χτυπήματα, δυνατά, στήν αυλόπορτα. " Τό σκοτάδι - πίσα. Αυτό πού λένε: τό πιό βqθύ, λt γο πρί\'" από τό ξήμέρωμα. ----Άνοίξτε, μωρέεε! άκούστηκε πιό καθαρά ή φω νή. -Ό Σωτήρης! είπε ή 'Ελένη. -'Εντάξει, δέν είναι τίποτα, δικός μας είναι καθησύχασα τόν Παπαγιάννη πού 'χε τρομοκρατηθεί. Πονηρές μέρές. Θά πείς: τί πονηρές, έκεί, στά Τρίκαλα, ανάμεσα σέ δικούς; 'Αλλά, f... δb.ι γινόν τουσαν καί λίγα...

20 20 -"Αντε, λέει ό Σωτήρης. Φευγουμε - 'Φρόσω καί 'Αλέξης. -ΦεύΥουμε; ΚαΙ που πάμε; -Κι έμένα πού θά μ' άφήσετε; fβαλε τις φωνές ή Έλένη. ' Έσυ ξανακοιμ'ή σου., Δέν ξημέρωσε άκόμη, f κανε ό Σωτήρης. 'Αρχίσαμε νά μαζευουμε,τά πράγματά μας, χωρίς νά ξέρουμε καλά καλά τί γίνεται. Πού πάμε τέτοιαν ώρα; Γιά πού φεύγουμε; ΚαΙ γιατί δχι καί ή Έλένη; Μαζί φτάσαμε στά Τρίκαλα, περπατώντας δεκα πέντε μέρες, άπό βουνά χιονισμένα καί κάμπους λα σπωμένους, γιά \ίά ξεφύγουμε τό.κυνηγητ:ό τών έγ γλέζων.. -" Αντε, πάμε! 'Ακόμη; βιαζότανι: ό Σωτήρης. -Στάσου ντέ, ξάδερφε, νά μαζέψουμε τά πράματά μας!... Ή Φρ6σω τους fλεγε τους κοντινους της «ξάδερ φε». ΤΗταν μεγαλυτερη άπ' δλους μας: 23 χρονών Σωτήρης, 21 ή Έλένη, 20 έγώ. Τώρα, τι πράγματα θά μαζευαμε, άλλο!... Έγώ μιά άλλαξιά δλη κι δλη, fνα πέτσινο βασανισμένο σακάκι καί μιά ξυριστικη μηχανή. Ή Φρόσω ε{χε κάτι παραπάνω: fva φουστάνι κι fva ζευγάρι παπού τσια, γιά δταν θά' 'θελε νά «ντυθεί γυναίκα»: Νά βγάλει, δηλαδή, τό -παντελόνι καί τό έγγλέζικο άμ πέχωνο... Δέν ήταν, λοιπόν, ή καθυστέρηση γιά νά τοιμά σουμε τίς άνύπαρχτες άποσκευές μας. ΤΗταν αύτό τό ξαφνικό «φεύγουμε», πού θέλαμε νά τό σκεφτού με, καθένας ' μέ τό μυαλό του. Φεύγουμε - γιά πού; Ρωτάς - δέ ρωτάς τέτοιες μέρες. Eνα φευγιό είμα στε. Κι δσο νά φτάσουμε στά Τρίκαλα άπό τήν ' Α'

21 21 θήνα, μιά t'όρα δέν ξαποστάσαμε i'\συχα. -'-«Φευγουμε!» φυγαμε άπό τήν Αθήνα, φύγαμε άπό τό Τατόι, φύγαμε άπό τό Βόλο, τά Βουρλα, τήν Άταλάντη, τή Θήβα, τήν Καρδίτσα, τή Λαμία... Δέν προλαβαίνάμε νά μπουμε σέ κανένα σταυλο καί νά πέρουμε ξεροί στά τριμένα άχυρα κάί τίς ξεραμένεςκαβαλιίνες: φευγουμε! Τώρα, φευγουμε καί άπό τά Τρίκαλα. Τώρα που,λέγαμε πώς άπό δώ δέ θά φυγουμε παρά μόνο γιά τήν Αθήνα πιά, μιά καί είχαμε κανει καί τή συμφωνία, έκείνη στή Βάρκιζα. Μόνο σά φτάσαμε κοντά στήν αύλόπορτα, Τι Έ λένη ξαναμίλησε, παραπονεμένη αύ ή τή φορά: -Κι έμένα που μ' άφήνετε; Πώς νά της πουμε «που» τήν άφήναμε, μιά, καί δέν ξέραμε «που» πηγαίναμε; -που πάμε, ξά ερφε; ξαυαρώτησε Τι φρόσω, μόλις βγήκαμε στό μονοπάτι. -Ξέρω κι έγώ που πάμε; μουρμουρισε δ Σωτήρης. Τώρα πάμε κάτω, στήν καντίνα. -Ρέ Σωτήρη, δέν ξέρεις πραγματικά; -Δέν ξέρω, σου λέω. -Τότε γιατί τό λές fτσι; -Πώς τό λέω, δηλαδή; -Τό λές fτσι, μέ μυστήριο: «δέν ξέρω - δηλαδή, ξέρω, άλλά δέν τό λέω, γιατί δέν μπορώ νά τό πώ σέ σάς!» Αύτό τό 'χε δ Σωτήρης: πάντα μυστήριο, πάντα i'\ξερε κάτι που δέν ξέραμε έμείς, οι άλλοι. Μεγάλα μυστικά; τάχα, που δέν ήταν γιά μάς τους άπλους... Στό καφενείο της κεντρικης πλατείας, που ειχε γίνει. έστία γιά τους πρόσφυγες Αθηναίους, δπου πη-

22 22 Υαίναμε καί τρώγαμε, καί τά λέγαμε - περισσότερο τά λέγαμε, παρά πού τρώγάμε... - περιμένανε κι άλλοι, καμιά δεκαριά. 'Όλοι ' ΑθΤ\ναίοι, κι δλοι γνωστοί, από τήν παρέα πού 'χαμε κάνει τίς δεκαπέντε μέρες ποδαρόδρομο γιά νά φτάσουμε στάτρίκαλα. Μας παράλαβε δ Βασίλης Παναγόπουλος. -Πηγαίνετε στό πατάρι νά πάρετε από fνα περίστροφο. -Στ6 πατάρι, τά πιστόλια τά μοίραζε ή Στέλλα...

23 23 Ή Στέλλα καί ('Ιστορία άγάπης... ) ό Άλέξης (Μπορεί κάποιος νά πεί: «αύτό, τώρα, τί τό θές; Δέν χωράει έδώ!» Ή άγάπη, θιί πώ, χωράει παντου. Καί στίς πιό δύσκολες μέρες. Κι ύστερα, θέλω νά δείξω πώς ή τύχη του άτόμου μπλέκεται, συμβαδίζει i\ συγκρούεται μέ τή γενική μοίρα. Θά τό παρακο λουθήσω αύτό τό ζευγάρι μέχρι στό τέλος της Ιστο ρίας μου... ) Ή Στέλλα μέ τόν 'Αλέξη άνταμώσαν. σ' fνα σταυ λο στά Καμένα Βούρλα, στήν υποχώρηση. Στρώνα νε κάτω νά ξαποστάσουν γιά λίγο οί κυνηγημένοι, Αθηναίοι έαμίτες. Ή Στέλλα καί ό 'Αλέξης ήσαν κομμουνιστές. 'Εκείνη άγρίεψε μόλις είδε τόν 'Αλέ ξη. -Τί γυρεύεις έσύ έδώ! ; 'Εκείνος τήν κοίταξε. Τήν i\ξερε. Ε{χαν άνταμώ σει πολλές φορές, τότε πού πολεμούσανε τούς φασί στες. Δέν ήταν στήν ίδια άχτίδα, μά τύχαινε νά. άνταμώσουμε σ έ παράνομες συνεδριάσεις. -'Εσύ δέν είσαι ό 'Αλέξης; ρώτησε ή Στέλλα. -Ναί, έγώ... Κι έσύ είσαι ή Στέλλα, είπε ό 'Αλέξης. -Κι είσαι μαζί μας; _WΕμ... σήκωσε τσύςώμους του ό 'Αλέξης. -Είχαμε μ άθει πώς πρόδωσες, πώς πηγες μέ τούς φασίστες. -'Έ, καλά... -Τότε, στό Παλιό Ήράκλειο... -Τό ξέρω... -Τί γύρευες σ ' έκείνο τ ό σπίτι, στό λόφο, δίπλα

24 24 στό ψωμάδικο; -Μέ κυνηγούdανε καί Κρυβόμουνα. Είμουνα παράνομος. -'Ένας γείτονας είπε πώς είσουνα έβραίος. -'Έτσι τούς ειπα... γιά νά J..I.' άφήσουν iiσυχο. -Θυμασαι έκείνο τό βράδυ πού 'χαν fρθει τέσσερις δικοί μας νά σέ ρωη\σουν ποιός εισαι. t<ai τί γυ ρεύεις έκεί; -Τόύς. ειπα: ειμαι παράνομος. Ή Στέλλα τόν κοίταξε σά νά μήν πίστευε στά μά τια της. -Καί γιατί τό 'σκασες; έπέμενε tι Στέλλα. -Γιατί είπανε πώς «θά ρωτήσουν» τόν τομέα μου. -Καί γιατί τό 'σκασες; έπέμενε tι Στέλλα. -'Έ, γιατί... γιατί δσο νά «ρωτήσουν» τόν τομέα μου, ξέρεις... Πραγματικά i\ξερε ή Στέλλα. Καί πάλι δμως δέν μπορούσε νά τό χωνέψει πώς ήταν «μαζί τους». -Τό ξέρεις πώς τήν άλλη μέρα πιάσανε δυό άπό έκείνους πού 'ρθανε στό σπίτι πού κρυβ<?σουνα; -Τό 'μαθα... -Τό ξέρεις πώς τό Γάβρη τόν σκοτώσανε; -Τό 'μαθα... -Τό ξέρεις πώς ψclχνανε νά σέ βρούνε, γιατί σκέφτηκαν ώς τούς 'πρόδωσες έσύ; -Τό 'μαθα, χαμογέλασε δ Αλέξης. -Καί γιατί δέν fκατσες νά έξηγηθείς; -Τό Κόμμα μού άπαγόρεψε νά 1tώ σέ ποιό. δουλιά μ& ειχε βάλει. -Τό ξέρεις πώς ψάχναμε νά σέ βρούμε γιά νά σέ σκοτώσουμε; -Τό 'μαθα, χαμογέλασε δ Αλέξης..

25 2S Έγώ ε{μαι άπό τή Ριζούπολη... Είμουνα κι έγώ σ' έκείνη τήν δμάδα. -Πού θά μέ σκότωνε; Ή Στέλλα σά νά ντράπηκε: -Πού fψαχνε νά σέ βρει.. Μπορεί ν ά 'θελε έκείνη τή στιγμή νά σιάξει τό φούστάνι της, μά δέ φοροϋσε φουστάνι. 'Ένα χον τρό άντρικό παντελόνι, πού τοϋ 'χε γυρίσει τρείς φο ρές τό ρεβέρ κα(τό 'χε πιάσει μέ μιά τεράστια παρα. μάνα, κι fva άγγλικό μπουφάν. ';Ηταν λεπτοκαμωμένη κα{ μικρότερη άπ' δλους, 16 μέ 17. Τά μαλλιά της κατάμαυρα καί μακριά, γεμάτα άχυρα. Ξαφνι κά σταμάτησε τίς έρωτήσεις κι άρχισε νά τραγου δάει fvav άμανέ. «Πάρε άγάπη μου, πάρε άγάπη αύτότότριαντάφυλλο, τό 'κοψα άπότόμπαχτσέ μου-άμάν, άμάν! Ό άφέντης μου θά μέ σκοτώσει. Πάρε άγάπη μου αύτότό τριαντάφυλλο, κι ιις μέ σκοτώσει δ άφέντης μου-άμάν, άμάν!» Αν οι στίχοι ΤQϋ τραγουδιοϋ ήταν στά έλληνικά, μπορεί νά μήν τό τραγούδαγε ή Στέλλα. Θά κορόι δευαν δλοι. Όπισθοχώρηση, πείνα... Βρωμιά.....Αν βγάλεις :rό «σκοτώσει», τίποτα άλλο δέν ταί ριαζε μέ τήν περίσταση. Ό 'Αλέξης τήν κοίταζε τήν ό'>ρα πού τραγουδοϋ σε. Δέν καταλάβαινε τά λόγια, γιατί ήταν.. τούρκι κος άμανές, μά fβαζε δ ίδιος δικά του; Έκείνη τή στιγμή fνοιωσε πώς τήν άγαπάει.....

26 26 Οί πολλ ο ί (Τά Πρόσωπα... ) Τά πρόσωπα της Ιστορίας μου είναι πολλά. Είναι σαράντα χιλιάδες. Καί παραπάνω. Έκατό χιλιάδες. Ζωντανοί... ΝεκροΙ.. "Αντε, τώρα, νά τά βάλεις στήν «πλοκή» τοϋ fpγου, ά'τά παρουσιάσεις, νά τά φέρεις μέσα στή δίνη, στά γεγονότα. Δηλαδή, δχι νά «τά φέρεις», γιατί είναι άπό μόνα τους μέσα στή δίνη. "Ας πώ, νά τά ά- ναφέρ&ς.. Μέσα. στήν Ιστορία μου θά περάσουν πολλοι "Αλλοι μέ μικρά όνόματα, άλλοι μέ ψευδώνυμα Τι παρατσούκλια, άλλοι μέ τά πραγματικά τους όνόματα. Καί ξέχωρα, θά παρόυσιάσω άπό κανέναν ξεμοναχιασμένο, δχι γιατί fχει κάτι τό πολύ πιό ξεχωριστό άπό τούς άλλους, άλλά έπειδή σ' έμένα fκανε έντύπωση ή ζωή του. ΟΙ άλλοι; ΟΙ έκατό χιλιάδες πού είπα; 'Έχουν δλοι σπίτια καμένα, χωράφια άσπαρτα άφημένα στίς κάργες. Κι ε{ναι νοικοκυραίοι - πού λένε - μέ τά σπίτια τους, τίς οικογενειές τους στήν 'Αθήνα, στή Θεσσαλονίκη, στό Βόλο, στήν Κομοτηνή, στό Κιλκίς'Η "Εχουν κάτω, στήν πατρίδα, άδερφές γιά παντρειά. Κι άδέρφια πού fxouv άνάγκη τήν δρμήνεια. τους. 'Έχουν fvav πατέρα πού δέν μπόρεσαν ποτέ νά τοϋ ποϋν: -«Νά, πατέρα, πάρε αυτά γιά τά τσιγάρα σου!» Τ' άναβάλλουν άπό χρόνο σέ χρόνο, άπό τήν 'Αλβανία; άπό τήν Κατοχή, άπό τό Δεκέβρη, ό'jσπoυ γί-

27 27 νονται αύτοί πατεράδες, στήν ξενητιά. Κι οϋτε στήν μάνα πρόλαβαν νά χαρίσουν να σά λι: -«Νά, μάνα! Πάρε 'αύτό... ιχπό τόν πρώτο μου μιστό!)). Ό Τρύφωνας.. Ό Σάββας... Ό Μάος... Ό Πάνος, δ Λεωνίδας, δ Λάκης, δ Μαχαραγιάς, δ Ερμής... Κι οί κοπελιές μας μέ τίς άχαρες στολές, πού δέν ήταν κάν στολές. ''Ο' τι βρέθηκε άπό τά λάφυρα. Κάτι ιχπό τούς Γερμανούς, κάτι ιχπό τούς 'Αμερικά νους, κάτι άπό τούς W Αγγλους. ΟΙ κοπελιές μας, πού δέν καταφέραμε νά τούς κά νουμε κάποιο δώρο. Σάν τύχαινε καί βρίσκαμε κα νένα σκουριασμένο τσιμπιδάκι στά χαλάσματα, τό τρίβαμε μέ τό χώμα, μέ στάχτη νά τό καθαρίσουμε, καί νά τό προσφέρουμε! Ή Φρόσω.. Βάσω... Ή Κούλα... Ή Μαρία, ή Ξανθή, ή Μυροφόρα, ή Δόξα, ή Α σπασία... 'Ώ, Θεέ μου, πόσα κορίτσια! Πόσα,κορίτσια πού δέν πρόλαβαν νά φορέσουν μεταξωτά μπλουζάκια, νά κατσαρώσουν τά μαλλιά τους, καί νά τά κάνουν σκάλες! Θεέ μου, πόσες κοπελιές, μέ χοντροαρβύλες πέν τε νούμερα πάνω ιχπό τό πόδι τους, μέ χλαίνες, γυρι σμένα δυό κάτια τά μανίκια, περήφανες καί πικρα μένες μέσα στό χοντρό τους χακί!... Τώρα πού τούς σκέφτομαι - πολλόί ιχπό αύτούς.

28 28 βρίσκονται άkό η στήν ξενητιά - fναν fνάν καί δ λους μαζί, δσους ζούνε καί δσοι σκοτώθηκαν πέ θαναν μακρυά άπό τήν πατρίδα, νιώθω fνα παράξενο συναίσθημα. 'Όχι μόνο άγαπη. 'Όχι μόνο περηφάνεια. 'Όχι μόνο νοσταλγία. Κάτι σά σεβασμό.. ΝαΙ Σεβασμός ε{ναι. Γιά δλους. Νά... Θέλω νά σταθώ ί ιoς... και νά βγάλω τό Kα πέλο μου...

29 29 «Capture and kill-lltave καί σκότωνε!» (Μαρτυρίες καί σχόλια... ) Είχε φύγει δ πρώτος κόσμος άπό τά Τρίκαλα μέ τόν «κωλοσούρτη» του Βόλου... Γυρνανε στήν Ά θήνα, στά σπίτια τους. Στά σπίτια τους; Δέν ξέρουνε άκόμη που θά πανε κι άν πρέπει νά πανε στά σπίτια τους. Στήν 'Αθήνα, δμως πρέπει νά γυρίσουν. Μέ τό πρώτο τραίνο φύγανε οι πιό θαρραλέοι. 'Από δυό άδέρφια, fφευγε δ f νας: -«Στάσου, έσύ, καί φεύγεις μέ τό άλλο τραίνο...» 'Από δυό φίλους εφευγε δ πιό γερός: -«Μείνε έσύ, είσαι άδύνατος άκόμη, φεύγεις μέ τ' άλλο τραίνο...» Τ' άλλο τραίνο πού 'ρθε νά πάρει κόσμο, fφερε καί τά μαυρα μαντάτα: -«Μας σκοτώνουν!» Τούς περιμένανε στά μπλόκα, fξω άπό τήν 'Αθήνα, καί πέφτανε άπάνω τους μέ ξύλα, μέ πέτρες, μf πιστόλια. Πρώτοι καί καλύτεροι οι Χίτες του Γρίβα. Είχαν φιάξει καί μιά δμάδα «άγανακτισμένοι πολί- τες», fτσι γιά κοινωνικό καμουφλάρισμα. ΟΙ έφημερίδες είχαν κιόλας νά. γράφουν γιά νεκρούς, γιά τραυματίες, γιά συλλήψεις... ΤΗταν έκείνη Τι μικρή παράγραφος της Συμφωνίας της Βάρκιζας πού τούς είχε άφήσει έκτεθειμένους καί στό Κράτος καί ατό παρακράτος. "Η παράγραφος γιά τήν άμνηστία πού άφηνε fξω άπό τήν άμνήστευση «... τά άδικήματα κατά τής ζωής καί τής περιουσίας, τά όποία δέν ήσαν άπαραιτήτως άναγκαία διά τήν έπιτυχίαν του πολιτικου άδικήματος...»

30 30 Ποιός θά fκρινε σέ ποιά παράγραφο άνήκουν τά «άδικήματα»; Ποιός θά fkptve δ.ν.ήσαν άναγκαία καί πόσο; «παραιτήτως dvaykqia»! Θάι περάσουν πολλά χρόνια άπό τότε, γιά νά μάθει ό όσμoς τήν άλήθεια, γιά τ πώς γινόντουσαν τότε οι καταγγελίες, οι άνακρίσεις, οι δίκες, οί καταδίκες. 'Αργότερα, σ' δ.λλες έποχές, θά γράψουν άκόμη καί δικαστές, δπως στό «Ήμερολόγιο ένός Πιλάτου», τή διαδικασία της δικαιοσύνης έκείνη τήν περίοδο... 'Έγιναν δίκες καί καταδικάστηκαν δ.νθρωποι, δχι μόνο γιά έγκλήματα πού δέν ειχαν κάνει, άλλά γιά φρνους ' πού... τά θύματα ζοϋσαν ά κόμη. Θυμάμαι πώς τή μέρα έκείνη πού 'χαμε συγκεντρωθεί στήν πλατεία, στά Τρίκαλα, ή λέξη oυ Δημήτρη Παρτσαλίδη, τό «ύποχρεωθήκαμε». μου 'χε φέρει στό νου μιά δ.λλη λέξη: «πιστευομεν!», ΤΗταν τότε, στήν Πλατεία Συντάγματος, πού ό πρωθυπουργός Γεώργιος Παπανδρέου fβγαζε τόν παρθενικό του λόγο, σαν επί κεφαλης της Κυβέρνησης της 'Εθνικης Ένότητας, και άπό τό μπαλκόνι του Ύ πουργείου Συγκοινωνίας ειχε άρχίσει νά άναπτύσσει τά «πιστεύω > του. Ό κόσμος ά'πό κάτω, έ κατοντάδες χιλιάδες δ.νθρωποι, του φωνάζανε, σόν νά κάνανε τόν όποβολέα: «Λαο-κρα-Τ(σ.!» Καί ό Παπανδρέόυ ειπε εκείνο πού θά μείνει στήν Ιστορία της δημαγωγίας: «πιστευομεν καί εις τήν Λαοκρατίαν!» Τώρα, γιά τό τί «πίστευε» έκείνη τή μέρα, θά τό μάθαίναμε πρίν κλείσουν δυό μηνες, δταν κροτάλισαν τά πολ\)βόλα άπό τά Παλιά Άνάκτορα, σκοτώ νοντας τόν κόσμο, μπροστά στό Μνημείο του ' Α-

31 31 γνώστου Στρατιώτη... Μιά έξήγηση: Ό Παπανδρέου, γιά τίς σημερινές γενιές, είναι 6 στυλοβάτης της Δημοκρατίας, «6 Γέρος». Τότε δέν ήταν. Τότε ήταν 6 άνθρωπος πού χρησιμοποίησε ή άγγλική πολιτική γιά νά βάψει -:rόν τόπο στό αίμα, 6 άνθρωπος πού άκουγε κα{ έκτελούσε τίς διαταγές, πρωθυπουργός αυτός μιας έλεύθερης χώρας, ένός ξένου στρατηγού: τού Σκόμπυ.. Νομίζω πώς πρέπει νά τά λέμε αυτά, δχι γιά νά ά νοίγουμε κιτρινισμένα τεφτέρια, fστω καί ματωμένα, μά γιατί κρίνω πφς δέν ειναι σωστ,ή ή άντίληψη νά σβύνουμε τά καλά πού 'κανε κάποιος, σάν τόν πιάσουμε νά κάνει μιά στραβοτιμονιά, δπως καί δέν πρέπει νά ξεχναμε τό κακό πού μας fκανε, στό δνομα της άλλαγης πού fδειξε άργότερα. Γι' αυτό μιλάω γιά τόν τότε Παπανδρέου, τόν άνθρωπο τού «πιστεύομεν». Τόν άνθρωπο τών πολυβόλων πού κροτάλισαν ξαφνικά καί άμείλικτα, δταν πετάχτηκε ή φωνή τού πλήθους, τό ίδιο ξαφνική και άμείλικτη: -«πάπανδρέου Παπατζή, ξεσκεπάστηκες κ.ι έσύ!» Καί ή άλλη κραυγή: -«Παπανδρέου - δο-λο-φό-νε!» 'Από έκατοντάδες χιλιάδες στόματα... Δέν μιλάω, λοιπόν, γιά τό «Γέρο», άλλά γιά τό νεότερο κατά 24 χρόνια Γεώργιο Παπανδρέου, τόν κακό δαίμονα της χώρας, στήν πιό άνοιξιάτικη έποχή της Έλλάδας. Τό «Γέρο» προσπαθώ νά τόν τοποθετήσω κάπου στήν μνήμη μου, νά τόν περάσω σάν καθυστερημένο άνανήψαντα δημοκράτη, μέ δλες τίς έπιφυλάξείς πού 6 ίδιος μου πρόσφερε, δπως έ-

32 32 κείνη στήν 6μιλία του στή\' Πλατεία Κλαυθμώνος, τόν Δεκέβρη τοο 1964, ε'ίκοσι χρόνια μετά τά Δε κεμβριανά: «... Τόν Δεκέμβριο τού 1944 νικησαμε μέ τή βοήθεια τού Θεού. Τώρα θά νικήσουμε μέ τή βοή θεια τού λαού...»,... Πρέπει νά τά λέμε αύτά, γιά νά'μήν lιπoπρoσα νατολίζόμαστε, γιά νά μήν φτάνουμε στά«πιστεύο μεν καi σέ...». καί στά «ύποχρεωθήκαμε»... Μάθανε πώς ε{χαν σκοτώσει,12s έλασίτες, τίς πρώτες κιόλας μέρες. -«Τί κάνουμε; Πώς γυρναμε fτσι, lινυπεράθπι στ'ο ι;» -«Ξάδερφε, fλεγε ή Φρόσω, lιφoύ 6 Μεγάλος Ξάδερφος ειπε «ύποχρεωθήκαμε». τί άλλο θές;» -«Ναί, μά δχι κι fτσι! Πρέπει νά διαμαρτυρηθού με». -( Σέ ποιόν;» -Στό Σκόμπυ! γέλασε 6 Σωτήρης - μαύρο γέλιο. -«Capture and, kill -Πιάνε κα{ σκότωνε!». 'Ήταν ή διαταγή του σύμμαχου στρατηγου. Ή δια:t γή πού έκτέλεσε κατά :Υρά.μμα, 6 πρφθυπουρ:' γ ός Τf\ς κυβέρνησης της "Εθνικi\, ς "ΕΥ ότητας: 6 «Γέ ρος»1 (.,. Καί ε{ναι Φλεβαρης τού "Ο φασισμός μα ζεύεται στή φωλιά του. ΟΙ lιγγλoαμεριkάνoι του κό βουν τά πλοκάμια του καί φτάνουν στό Pf\vo. ΟΙ Pώσ ι του τσακίζουν τά κόκαλα στή Βούδαπέστη.. Στή Γιάλτα, μιά μέρα μετά την ύπογραφή τf\ς Συμ φωνίας τf\ς Βάρκιζας, οι Μεγάλοι ύπογράφοt)ν γιά f νάν κόσμο κ αλύτερο. ΟΙ έλληνικές έκπομπές lιπό τήν 'Αγγλία, τήν Άμερική, τή ΣOι-sιεΤΙKή 'Ένωση μι

33 33 λάνεγ( αότόν τόν κόσμο του μ.έλλοντος. Λένε πώ δέν θα όπάρχουν άπoιkiες. Λένε πώζθά σέβεταιό fνας λαός τόν άλλον. Δέν θά όπάρχουν μικρο! καί μεγάλοι. Γιατί μικροί καί μεγάλοι μάτωσαν, πόνεσαν, πoλtμήσαν γι τήν άνθρώπιά. Λένε,πώς θά γί' νει fνας Διεθνής 'Οργανισμός σέ' άλλες βάσεις άπό έκετνες τίς σα-θρές της Κοινωνίας τίον 'Εθνών, πο6 'άψησε' τόν Ί,ταλικό-φασισμό νά πνίξει στό αιμα'n\ν Αιθιοπία, πού άφησε τούς χιτλερικούς νά καταλάβουν τήν Τσεχοσλοβακία, τήυ Αόστρίά, τήυ Πολω - 'νία... Λένε.... Τί γίνεται, λοιπον; Αότό πού-συμβαίνει στήν Έλ-" λάδα νά τό πάρουμε σάν μιά δυσάρεστη συγκυρία, iί ν' ciκqύσόυμετά έλληνικά του Βερολίνου πού προπαγανδίζουν χαιρέκακα δτι στήν 'Αθήνα άρχισε δ Τρίτός Παγκόσριός Πόλεμ.ος; 'Ότι οι Μεγάλοι μοίρασαν τόν κόσμο σέ ζώνες - έπιρροης;)

34 34 "8 n η '1 1ι μ t τ 6 n ι κ Ρ 6 ξ ι ν ο ν ε Ρ 6 (Απλά περ,στρ,τικά... ) Σ' fva στρατιωτικό τζί, σκεπασμένο μέ μουσαμα, ετχαμε 'στριμωχτεί δώδεκα. dτομα - δλοι άθηναίo. 'Αρχηγός τ ςόμάδας ό μπάρμπα Νικολός, l, 'να ταλαιπωρημένo,στ λexoς tot} κόμματος, Άκροναυπλιώτη ς, κοντός, κάπως παχύς. Κούτσαινε άπό fva τραύμα στό πόδι καί κράταγε μπαστούνι. 'Ήτανε άκόμη δ Βασίλης ό Παναγόπουλος, ό 'Έψιλον δ πως τόν 'λέγαμε κρυφά, γ.ιατί fιταν νας άπό τούς πέντε καθοδηγητές της Πολιτοφυλακης. Καί έμείς οι άλλοί, οι νέοι: άπό 17 Τι Στέλλα, μέχρι 23 Τι μεγαλύτερη, Τι Φρόσω. Προσπαθούσαμε νά προσανατολιστούμε, νά δουμε πού πηγαίναμε. Ι<:άθε πού fστριβε τό φορτηγό ψάχναμε μέ τό μυαλό, μά καί φαιναχτά: -Γιά τήν 'Αθήνα πάμε! -"Oχί στρίψαμε!., _.. Αμ δέν πάμε Τσια, κάνουμε έλιγμό. Ε{ναι μυστική άποστολή. -ΝάΙ νότια πάμε! -φύλα τήν όρεξή σου! Γυρίσαμε πάλι! '0 Βασίλής, ό μεγάλος ξάδερφος, μέ τό πλατύ χα μόυελο, τόσο πλατύ πού τά μάτια του κλείνανε YΙ Vd τό χωρέσει τό πρόσωπό του, άρχισε νά τραγουδάει: Μας πηραν τήν 'Αθήνα να,νούμ, νανούμ, νανούμ, μ6νο γιά fva μήνα, Κάπα Κάπα " Έψιλον, Κούκου Κούκου-Ε!

35 Ενα παλιό Ύερμανικό φοιτητικό τραύούδι πού το{) ''Χαμε βάλει λό'για Ύ\ά τήν περίσταση, στήν όποχώρηση. Τό τραύούδι ειχε πρίν στίχους έπιθετιι<ούς: «οι WA γγλo θά νικήσουν δ ταν οι μαύροι dσπρίσουν»... ΤραΎουδάΎαμε δλοι άνόρεχτα. Τ' απόυεμα φτάσαμε στήν Εδεσσα. -Κάντε μιά βόλτα, ειπε ό Βασίλης καί σέ μιά ό'>ρα (ίτό Φρουραρχείο του ΕΛΑΣ! Φίσκα κι ή Εδεσσα. Έλασίτες άπ' δλες τίς πεf'\οχές 'της "Ελλάδας. -ΕΙδες λοιπόν, πού δέν τό βάζουμε κάτω; ειπε ή Σωτήρης. -Δηλαδή, ξάδερφε; -τι δηλαδή; Δέν καταθέτουμε τά δπλα!.. -"Αμ, τά καταθέσ<;ιμε έκέί, στήν Πλατεία στά Τρίκαλα πού... «όποχρεωθήκαμε» μουρμούρισα. -'Άντε, ρέ! "Ηττοπαθή! Μακεδονία πάμε, δέ βλέπετε: Κι αν δέ βλέπεις, δέ βάζεις τό νιονιό σου νά δουλέψει: Γιατί δέν κατέβηκαν οι Μεραρχίες του στρατηύου, του Μάρκου νά βοηθήσουν τήν 'Αθήνα: -Γιατί: -Γιά νά μήν φθαρουν, νά είναι έτοιμοπόλεμες, ΎΙ' αύτό! Καί μέ τή Βάρκιζα νά κερδίσουμε χρόνο θέλαμε, τί θέλαμε νομίζεις: Μισή μισή ή "Ελλάδα:: μέχρι τά Τρίκαλα αυτοί άπό κεί καί πάνω έμείς! Κάτι σά νά πετάρισε μέσα μας. "Η άλήθεια ετναι πώς σ' δλη τή διαδρομή περνούσαμέ άπό περιοχές μέ φρουραρχείο ΕΛΑΣ, ΈαμΙK διοίκηση, Πολιτοφυλακή. Ο(ίτε fνας ΈΎΎλέζος. ΟΟτε fνας ριμινίτης, Ό(ίτε Ύ,νάρι άπό Τάγματα 'Ασφαλείας. Θές νά 'χει δίκιο ό Σωτήρης: Μά δέν:ε{χε δίκιο...

36 36 Τό β ράδυ, στό Φρουραρ χείο πού μαζευτήκ αμε, μας τά 'πε Λ uπάρμπα Νικολός. -Λοιπόν... Μας κοίταξε fvav fvav, άν καί δέν μπορούσαμε νά καθορίσουμ.ε μέ άκρίβεια ποιόν ποιά στιγμή κοί τάει, γιατί ήταν λίγο άλλοίθωρος. Σιαχτήκαμε άμήχανα στίς θέσεις μας. Λoιπόν... τώρα τό λέμε... μά καί τώρα μυστικό. Σέ κανέναν δέν θά τό πείτε πρίν φτάσουμε στόν προορισμό μάς. Έμείς, θά φύγουμε γιά fξω... Δια λέξαμε έσας, γιά νά γλυτώσετε (ιπό τά κυνηγητά... είδατε τ ί γίνεται... Μακάρι νά μπορούσε τ ό κόμμα νά σώσει δλους τούς άνθρφπους του, μά δέ γίνεται. Έσείς είσαστε οι πιό νέοι... καί παιδεμένοι κι άρρω στοι... ΕΙναι νά φιάξουμε καί μιά δμάδα, fξω.. ; Περ νάει πολύς κόσμος. κυνηγημένοι... Θά όργανω θούμε, θά δούμε... Λοιπόν... φτάνουν αύτά; Δέν φτάνανε καί τό 'ξερε. -'-Τώρα κάτι άλλο: δέ ας ρωτήσαμε στά Τρίκα λα, ρωταμε τώρα: άν κάποιος δέ θέλει, μπορεί νά γυρίσει στήν 'Αθήνα... Μά, έδώ πού τά λέμε, σέ λίγο καφό θά γυρίσουμε δλοι μαζί. Ό πόλεμος θά τε λειώσει... μέχρι τ6 Μάη θά γίνει ΕΙρήνη, δέν πάει άλ λο... Θά γυρίσουμε δλοι... Στό Τραπέζι της ΕΙρήνης πού θά συζητηθούν τά διεθνfj προβλήματα θά συζη τηθεί καί τό δικό μας. Τρείς-τέσσερις μηνες τό πολύ καί γυρναμε στήν 'Αθήνα μέ τό κεφάλι ψηλά... Τί λέτε; Τί νά πούμε... Καί θέλαμε καί δέ θέλαμε... Στό νά παμε fξω συνηγορουσε καί tι κατάσταση. Σέ κάθε πόλη, χωριό πού φτάναμε άκούγαμε τά ίδια: τόσους σκότωσαν πρίν μπούνε στήν 'Αθήνα, τόσους σακά..

37 37 τεψαν... Κι άσε τί γινότανε στήν 'Αθήνα! -Καλά, μουρμούρισε δ μπάρμπα Νικολός. Τά χαράματα φεύγουμε άπό τήν WΕδεσσα.... 'Όποιος θέλει Τό Τδιο πρωί φύγαμε άπό τήν "Έδεσσα γιά «fξω». Δέν λείπει κανένας άπό τήν παρέα. Στριμώξαμε στό τζίπ καί δυό θεσσαλovιkιoύς καί ξεκινήσαμε... Μά σά νά μήν fχουμε κόκκαλα. Σά,:,ά 'xquvt σπάσει άπό τή ραχοκοκκαλιά καί κρέμονταιdψυχα... ΕΙχε άρχίσει νά σουρουπώνει δταν τό τζίπ σταμάτησε. -Ποιός ειναι γιά νερό! φώναξε δ Βασίλης, δ 'Έψιλον, καί πήδηξε πρώτος άπό τό τζίπ. 0 f\λιος κόκκινος στή δύση. Μιά πηγή Ιτρεχε έ- κειδανά κα{ πήγαμε νά δροσιστοϋμε. 0 Σωτήρης πού 'πιε πρώτος fβαλε τίς.φωνές. -Φτοϋ! Ξυνό εινάι! Πικρόξυνο, πανάθεμά το! 'Ήταν άλήθεια; τό νερό της πηγf'iς ειχε μιά πικρόξυνη γεύση. -Ποϋ άκριβώς βρισκόμαστε, ρώτησε ή Φρόσω :rόν δδηγό. -'Από κεί καί πέρα, δέν ειναι τίποτα, ειπε δ δδηγός κι Ιδειξε μέ τό χέρι του πρός τό βοριά. "Ύστερα, σά νά τοϋ φάνηκε ληψήή έξήυηση, διόρθωσε: δηλαδή, έδώ ειναι τό τελευταίο έλληνικό χωριό. Σάν έλατήρια, γυρίσαμε δλοι πρός τό Νοτιά. Λές καί μέ τόζόρι θέλαμε νά τό κάνουμε αύτό τό χωριό

38 38 όχι τό τελευταίο, φεύγοντας, άλλά τό πρώτο - γυρνώντας., Κι αυτό τό iiτιμο τό νερό ξυνό καί πικρό. Γιά νά μείνει tι πίκρακαί τό σπάσιμο πού δίνει tι ξυνίλα τά μουτρα μας, καί νά τά κουβαλαμε μαζί μας ' όλα τ' άτέλειωτα χρόνια της ξενητιας. -Πώς τό λένε τό χωριό; ρώτ'!'σε tι Φρόσω σά γιά νά βγάλει fva λυγμό άπό μέσα της.. Ό δδηγός σκούπισε τά χέρια του στό παντελόνι, κι ειπε: -Νίκη.

39 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ «'Όταν μιά κοπέλα σού ζητάει τ6 μαντήλι νά στ6 πλ.ύνει...» Δές, τώρα, σύμπτωση!... Νά φεύγεις, νά δπιστοχωρείς καί τό τελευταίο χω ριό πού θά περάσεις, νά τό. λένε Νίκη. Καλονίκη, μάλιστα. Καί τό στερνό νερό πού θά πιείς, πρίν άφήσεις τό τελευταίο σου χνάρι στ9 χώl-4;α της πατρίδας, νά 'ναι πικρόξινο! Μαύρη κι άραχλη σύμπτωση... Φεύγουμε... Μέ τή γεύση του πικρόξινοό νερου στήν ψυχή, μέ τό τελευταίο χωριό νά τό λένε Νίκη. 'Αργότερα, σ' δποια χώρα κι άν πάμε δπου καί νά μένουμε, δτι καί νά τρώμε, θά λέμε: -«Μωρέ, δέν {ναι KαρότO αύτό! Νά δείς τά δικά μας καρότα!... Άμ, ή πατάτα!. Ή δικιά μας πατά τα, σύντροφε, είναι fτσι... πώς νά στό πώ... Τήν ά νοίγεις καί μέσα σπειρωτή!... Καί γεύση, άστα!...» ΟΙ ξένοι πού μας φιλοξενούνε, χαμσ.υελάνε μέ συγκάτάβαση: -«ΕΙναι δ iiλιος, λέει, δ δικός σας πού δίνει άλλη νοστιμιά στά λαχανικά...» Μά δέν μπορεί νά 'ναι μόνο ή iiλιος... τούτη ή πι

40 40 κρόξινη γεύση πρέπει νά.'ναι, πού μας κόλλησε στόν ούρανίσκο καί τήν κουβαλαμε παντού... Κι άντε νά χαρείς τό ζεστό ψωμί καί τό άνθότυρο πού σού προσφέρουν, μέ τήv καρδιά τους, οι φίλοι.... Κι δσο πιό ψηλά πας, τόσο πιό μεγάλη ή διαφορά στή νοστιμιά. Κρυώνει, βλέπεις, δ ήλιος! Στά Βαλκάνια, οι τυχεροί! δυό βήματα άπ' τήν πατρίδα,.σά νά 'χουνε καλύτερη γεύση... Στήν Πολωνία, ά στα! Τό καρπούζι τό πουλανε «μέ τή φέτα» - χύμα... Κι άντε καί πιό ψηλά άκόμη, βορια-βορια, δσο τό «ψηλά» ν' άρχίσει νά ' γίνει πάλι κατήφορος, άπό τήν άλλη. μεριά Τασκέντη, άς πούμε, Υιά ν' άποδειχτεί πώς ή Γη είναι στρογγυλή...

41 41 Π ε Ρ ν α μ ε τ ά σ ύ ν ο Ρ α... (Σελίδες άπό ήμερολόγιο), Eχoυμε κοκαλώσει έκεί, κοντά στήν πηγή καί δέ λέμε νά τό κουνήσουμε. Αν δέ φύσαγε ό ό.έρας, νά κουνηθεί κάτι, τό μαλλί μας, τό Kασ όλ του Βασίλη, θά 'λεγες πώς πεθάναμε. Θά τό Ύοιωσε ό μπάρμπα Νικολός γιατί φώναξε, κάνοντας τό χαζοχαρούμενο: - E, παιδιά! Άφηστε τά κατσούφικα μουτρα! Βλέπετε; Νίκη τό λένε τό χωριό! :Η Νίκη ειναι δική μας!... '0 ό.γώνας ειναι σκληρό ' ς... iiλλοι σύντροφοί μας, οι Ισπανοί, πολεμανε χρόνια καί χρόνια! Χρόνια καί χρόνία έξορίες. Σήμερα ό συσχετισμός τών δυνάμεω.υ Αχει ό.λλάξε'ι! Ή ό.νθρωπότητα πέρασε f να καμίνι... ΕΙδε πού δέν μας συνεπηρε μέ τόν ένθουσιασμό του ---: ή φωνή του ό.κουγότανε σά σπασμένο γυαλί. - E, δέ λέω... βέβαια... ό.λλ'ά... Δέν έξήγησε τί ειναι έκείνο πού «δέ λέει», δέν ό.νάλυσε τό «βέβαια», δέν προχώρ!1σε στό «ό.λλά»: Κάτι μάσησε ό.νάμεσα στά δόντια του καί φώναξε: Ξεκίνησε μέ τό μπαστούνι του κι ό.νέβηκε πρώτος. -Στό τζίπ! Έμας είχανε κολλήσει τά πόδια στή λάσπη, πού ζύμωνε τό Ι Kρόξινo νερό τρέχοντας. Ξαφνικά ή ΦΡ6<Jω πέταξε τά χέρια της διάπλατα σά σπασμένα φτερά, μέ σφιγμένες γροθιές, σφιχτά κλεισμένα τά βλέφαρα κι fμπηξε μιά φωνή, κάτι σά βέλασμα, σά μουγκανητό δαμάλας πού της πηραν '

42 42 τό μοσχάρι της: -Ου-ού, ου-ού, ου-ού! Καί μπερδεύεται ή φωνή της μέ τή δική μου μέσα φωνή, πού δέ λέει νά βγει Σάν εκείνον τόν εφιάλτη, πού θές νά φωνάξεις «βοήθεια», i1 «σώστε με», «τρέξτε» i1 μιά κατάρα, ξέρω κι εγώ,. καί πνίγεσαι καί ξυπνάς λουσμένος στόν ίδρω Πρίν περάσουμε τά σύνορα, φτασε κι άλλο τζίπ, μέ Θεσσαλονικιούς. Νέοι οί περισσότεροι: δ Γιάννης'δ Μάος, δ Τάκης δ Γεωργιάδης, δ Μίμης δ Σαλονικιός κι νας παραξενος φρούραρχος τού Ε ΛΑΣ της Τρούμπας, δ Λάκης δ Χατζης. Παράξενος - γιατί κρατούσε μιά θήκη μέ φλάουτο. Φρούραρχος μέ φλάουτο! (Τήν ξεχωρίζω τούτη τήν παρέα, γιατί μαζί θά 'μαστε δλα τά χρόνια πού θά μείνουμε «έξω»... ) Κι αύτοί χαμένοι σάν εμάς. Μόλις πρίν άπό λίγο τούς άνακοίνωσαν πού πάνε. 'Εμείς, παλιές καραβάνες πιά, κάναμε τούς έξυπνους κα{ τούς άδιάφορους, καί τούς άστείους γιά νά εκτονωθούμε κιόλας. -Πιέτε νεράκι τού Θεού, νά δροσιστείτε! τούς καλεσε δ Σωτήρης. -"Αν δέ ξέρετε τό δνομα τού χωριού σάς τό λέμε, γιά νά μορφωθείτε: Νίκη - Καλονίκη! «Άστειεύτηκε» κι ή Φρόσω. Κάναμε πώς είχαμε διάφορες άσχολίες, προσωπικές. Πλενόμαστε, χτενιζόμαστε, ξεσκονιζόμαστε - τάχα νά εύπρεπιστούμε. Καί τί δέ θά κάναμε νά διώξουμε δσο γίνεται πιό μακρυά τή στιγμή πού θά ξανανέβουμε στό τζίπ, νά ξεκινήσουμε γιά κεί, πού, δπως ειχε πεί δ δδηγός μας «δέν είναι τίποτα»..

43 43 Τώρα. καθώς dπομακρυνθήκαμε λιγο dπό τήν πηγή. ειδαμε και τήν ταμπέλα. Μιά σανιδα χοντροκομένη. καρφωμένη σ' Ανα δέντρο πού Αγραφε: «Έλλάδα - τέλος. 'Από κεί και πέρα τ(ποτα!» Θά τήν ειχαν γράψει.dπό παλιά. dντάρτες γιά νά ς ρουν νά μήν ξεφεύγουν πρός τά ξένα βιλαέτια. «Σέ γνωρίζω dπό τήν κόψη τού σπαθιού τήν τρομερή!...» Δέν ξέρω ποιός αρχισε πρώτος. Θαρρώ, 11 Φρόσω. 'Ή δλοι μαζί, τήν ίδια στιγμή, γιατί δλοι, τήν ί δια στιγμή, τό ίδιο νοιώθαμε. «:4 π' τά κόκαλα βγαλμένη τών έλλήνων τά Ιερά...». Τόν ύμνο τόν είχαμε μάθει στό σχολειό καί τόν λέγαμε καί τόν ξαναλέγαμε, μά, άπ' δσο θυμαμαι, μονάχα τρείς φορές βγηκε fτσι, άπό τά σπλάχνα. Μιά φορά, τήν πρώτη, πού τόν τραγουδή'σαμε στήν χιτλερική κατοχή, τό Μάρτη του 1942, στό Πεδίο του "Αρεως, πού πήγαμε νά στεφανώσουμε τίς προτομές του 21. Τή δεύτερη φορά στίς σκάλες της Πλατείας Συντάγματος, πού άνεβαίνουν γιά τόν "Αγνωστο Στρατιώτη. Τή μέρα έκείνη στίς 3 του Δεκέβρη πού μας πολυβόλησαν άπό τά Παλιά Άνάκτορα... Καί τούτη, στό πικρόξινο. νερό, ειναι 11 τρίτη φορά. Χωρίς νά περιμένουμε νά μας τό ξαναπουνε, fvac; fνας, δυό δυό κινήσαμε μέ κατεβασμένα τά κεφάλια. γιά τά τζίπ... ΤΗταν στίς 23 του Φλεβάρη τού Έπέτειος της ΕΠΟΝ. Άπ' 'τά δικά της νειάτα κι έμείς...

44 44 Τό τζίπ πού μας πήγαινε «fξω», πρόλαβε νά χοροπηδήσει σέ κάμποσες λακοϋβες στό χωματόδρομο, δσο νά σταματήσει σ' fνα γιουγκοσλάβικο φυλάκιο. -Ζντράβο ντρουζιά! (Γειά σας, σύντροφοι). Μας καλωσορίσανε μέ χαμόύελα μερικοί σέρβοι άντάρτες. wy στερα βυηκε fνας γεροαντάρτί1.ς άπό. τό φυλάκιο, κρατώντας fνα πλακάτ: «Νταζιβέε Γκ{ρτσι Νάροντ! (Ζήτω δ έλληνικός λαός!) Κρατώντας τό πλακάτ - λάβαρο, μας fσφιξε τό χέρι μέ τό δεξί του, τόσο ροζιασμένο καί σκληρό πού ήταν σά νά μας fτριβε τίς παλαμες μέ γιαλόχαρτο: -Θά πατε Μπιτόλια, λέει. Μνόγκο Γκίρτσι Μπιτόλια... (Πολλοί fλληνες στό Μονασ,Πιρι). wy στερα, είπανε κάμποσα ρούσικα μέ τόν μπάρμπα Νικολό: άνέβηκε μαζί μας στό τζίπ καί ξεκινήσαμε. παμε γιά τό Μοναστήρι.... Τούς.θαυμάζουμε τούς γιουγκοσλαύους ά'fτάρτες. Πολέμησαν παληκαρίσια τούς φασίστες. Κάτι άνάκατο μέ ζήλεια δ θαυμασμός: αυτοί πετύχανε, έ μείς ' δχι. Ποϋ κέφι γιά «σόσφιξη σχέσεων» μέ τά «μπρατια». «Μπρατια» - άδέρφια - μας fλεγε δ γεροαντάρτης, καθώς μας πληροφοροϋσε γιά τήν κατάσταση στά μέτωπα. Γίά νά μας δώσει κουράγιο, τάχα, δέ θά βαστήξει πολύ δ ξενητεμός μας, γιατί, νά, δπου νά 'ναι τό Βερολίνο πέφτει. Ή νίκη μαζί μέ τήν είρήνη fρχονται καί θά γυρίσουμε στα σπίτια μας. Θά λυθεί τό έλληνικό ζήτημα, δπως «λύθηκε καί τό Πολωνικό». ΤΗταν fι πρώτη φορά πού άκούγαμε νά συσχετί-

45 45 ζουνε αύτά τά δυό «προβλήματα». 'Από δώ καί πέρα ή φράση αύτή θά γίνει μόνιμο σύνθημα. γιά κάμποσο καιρό. Ό Ζλά:rκο - αύτό ήταν τό δνομα του σέρβου άντάρτη. πού στά έλληνικά σημαίνει κάτι σάν Χρύσης - μόλις ειχε άκούσει είδήσεις: ή τελευταία φασιστική έπίθεση στίς, Αρδέννες ειχε καταλήξει σέ άποτυχία. ΟΙ σύμμαχοι πλησιάζανε στό Ρήνο κι άπό τήν άλλη μεριά 6 Κόκκινος Στρατός άρχισε Υά σκουπίζει τήν Αύστρία και τήν Άνατολική Γερμανία. ΕΙχαν συναχτεί. λέει. δλοι οι σύμμαχοι άρχιστράτηγοι έκεί. Καί Μοντγκόμερυ. καί ' Αιζενχάουερ. καί Πάττον... Μαλώνανε ποιός θά πρωτομπεί στό Βερολίνο. λέει. ΟΙ άγγλοι προτείνανε στούς άμερικάνους νά κόψουν τούς ρώσους. άλλά 6 ρουσβελτ διαφώνησε. Αύτό άπό γερμανικές πηγές., Παράξενα πράματα... Νά. λοιπόν. πού μαζεύονται κι άλχα προβλήματα ξω άπ' τό έλληνικό. 'Εμείς. πιασμένοι μέ τά δικά μας. είχαμε μεσάνυχτα. Γιά μας «6 συσχετισμός τών δυνάμεων» είναι πάντα',εύνοϊκός γιά τήν έπανάστασή μας...

46 ο Ι ν ι κ ημ t ν ο ι.., (Kαθυστερημ νo Ρεπορτάζ) Σ' δλο τό δρόμο, στήν ξένη Ύ'iΊ τά δυό τζίπ τρέ'χανε τό 'να καντά στ' 'ιίλλο, Γιά νά μή 'Χαθουνε, λές, στους ξένους δρόμους... Σταμάτησαν fξω άπό fva στρατώνα, στό Μοναστήρι. Μιά πυλη ιίνοιξε καί τά τζίπ σκουντουφλησαν σέ μιάν αυλή γεμάτη έλασίτες. Καμιά διακοσαριά. Καί άμαχοι dπό τίς παραμεθόριες περιο'χές, που τους κυνηγουσανε οι συνεργάτες τών γερμανών -. τσαουσαντώνηδες καί τέτοιοι.. ' 'Εδώ " δέν εl'χε όποδο'χές. ΟΙ 'Υ\ουγκοσλάβοι θά ''Χανε άλλες, πολλές σκοτουρες. Μόνο δ γραμματέας της κομματικης όργάνωσης τους ε{πε μερικά λόγια, ρεμoς, συγκρατημένος, νικητής. 'Ένας μακεδόνας που 'ξερε καλά τά έλληνικά, fκανε τό μεταφρα.στή: - 0 ντρουζε λέει πώς ετσαστε, δηλαδή ετμαστε,άδέρφια καί φίλοι, καί κομμουνιστές. Ό ντρουζε λέει πώς νικήσατε καί πώς αύτός, έμείς, δηλαδή, λέει, σας άγαπαμε, σας έκτιμουμε... 0 ντρουζε λέει... 0 «ντρουζ&», δ συντροφος, τους fλεγε, fτσι γιά νά τους παρηγορήσει, πώς, άν άναγκαστήκανε νά ύ πο'χωρήσουν, δέν 'fιταν που δέν παλέψανε, μά που δέ σήκωνε tί διεθνής κατάσταση. Κάπόιος φώναξε: -Αυτή, tί άναθεματισμένη διεθνής κατάσταση! "Ύστερα βάλθηκαν δλοι νά τρέ'χουν έδώ κι έk ί,. στίς μεγάλες αιθουσες" νά βρουνε μιά γωνιά νά ρίξουνε τά στρωσίδια που τους μοιράσανε στήν έπιμελητεία. 'Όλοι κυνηγανε τίς γωνιές, σά νά θέλανε νά

47 47 έξασφαλίσουνε τά νώτα τους, σ:ιτρώγμένοι άπό κάποιο «σύνδρομο» τi'\ς κατοχi'\ς καί τών κυνηγητών. Μόλις ετχε φτάσει άλλη μιά παρέα με ένα φορτηγό: Πειραιώτες. Μιά παράξένη παρέα, κι άνάμεσά τους ένας ψηλός γεροδεμένος άντρας, ξανθός μέ γαλανά μάτια: άρχαίος έλληνας! ΕΙναι δ Βάσελ, πρωταθλητής παλαιστής. Τόν γυροφέρνόυν δλοι καί τόν περιποιούνται. Αρχηγός της παρέας, δμως, φαίνεται νά ετναι ένας πενηντάρης άδύνατος άντρας, μέ καβουράκι, μέ γραβάτα καί μαύρο μoυστα άkι. Θύμιζε τύπους πού κάνανε τούς άβανταδόρους στούς διάφορους fκτακτους πωλητές καί στούς παπατζηδες. Πιάσανε μιά γωνιά, τήν περιτριγυρίσανε σ<,iν ρίγκ, άπλώσανε τά στρωσίδια τους καί μόνο δ άρχηγός - ΤΙ βέριος τό ψευδώνυμό του - δέν ένοχλήθηκε, δέ βιάστηκε νά βρεί θέση. "Οταν τέλειωσαν μέ τόν fιρωά τoυς τόν Βάσελ, στήθηκαν μπροστά. στόν Τιβέριο, περιμένοντας έντολές. -' Αδεια. στε αυτό τό ντουλάπι! πρόσταξε έκείνος. Δέν πρόλαβε νά τό πεί κι έγινε. Κάτι παλιά τετράδια πού 'χε μέσα,. τά βγάλανε καί τ' 4κουμπήσανε 'προσεχτικά πάνω άπό μιάν άλλη ντουλάπα. Κοιτάξανε τόν Τιβέριο κα{ περιμένανε. -Τώρα, ξαπλώστε τήν ντουλάπα κοντά στό παράθυρο καί βγάλτε τά συρτάρια! έδωσε τήν. καινούργια διαταγή δ άργηγός τους. Βγήκανε τά συρτάρια, έπεσε κάτω ή ντουλάπα φαρδιά πλατιά, τού στρώσανε μέσα δυό στρατιωτικές κουβέρτες και.. χώθηκε μέσα δ Τιβέριος! Μέ τά ρούχα! Τράβηξε άπ ό μέσα τίς πόρτες της ντουλάπας, έβγαλε άπό τό κούφωμα του συρταριου τό

48 48 χέρι του πού κρατουσε τό καβουράκι, τό άπίθωσε πάνω άπό τίς κλειστές πόρτες καί τό ξανατράβηξε μέσα τό χέρι. ΟΙ δλλοι άπομακρύνθηκαν στίς μύτες τών ποδιών. Ή ζωή τίς πρώτες μέρες κύλησε "'συχα. Πρωινό ξύπνημα, συσίτιο, βόλτες στήν αυλή του στρατώνα καί κουβεντολόι άδιάκοπο μέ τά διάφορα άναπάντητα «γιατί» καί τά καθυστερημένα «δν». Ή κομματική έπιτροπή, πού είχε άναλάβει τή διοίκηση στό στρατόπεδο, συνεδρίαζε δλη μέρα. Καταστρώνανε τά σχέδια γιά τήν όργάνωση της ζωης στήν ξενητειά. Τό πρόγραμμα δέν είχε άκόμη άρ. χίσει κανονικά γιατί περιμένανε κι δλλους. Καί οι άλλοι "'ρθανε: καπ.ετάνιοι - μαυροσκούφηδες. "Αν, μέχρι τώρα, οι μαντρωμένοι στό στρατώνα δέν τό 'χαν καταλάβει κα{ καλά πώς ηταν οι νικημένοι, τώρα πιά, τώρα πού 'δανε καί τούς καπετάνιους του "Άρη, μέ τίς στολές τ ους πεντακάθαρες, μέ τίς μπότες τους γιαλισμένες, άμίλητους καί συνεφιασμένους, τώρα τό νoιώσ νε. ΤΗταν δ Περικλης, δ Παλαιολόγος, ό Έρμης. Δίπλά χτυπημένοί αυτοί άπό τήν ύποχώρηση. Μιά άπό τήν ηττα, μιά γιά τήν διαφωνία του άρχηγου τους μέ τό Κόμμα. Καί τά συναισθήματα, φαίνεται νά 'ναι διπλά: άπό τή μιά πίκρα γιά τή διαφωνία, ά πό τήν δλλη κάποια έλπίδα: μήπως δέν τέλειωσαν δλα; Μήπως ή στάση του " Αρη δδηγήσει κάπου άλλου, σέ κάτι δλλο; Καί στό «κάτι δλλο» δυό λύσεις: '" δ " Αρης θά καταλάβει καί θά πάει μέ τή «γραμμή», '" τό Κόμμα θάδεί τό δίκιο του " Αρη καί θ' άλλάξει πορεία.

49 49 Τήν δευτερη λυση τή παρακαλάγανε δλοι. 'Όλοι, ' μά 'πιό πολυ οι καπετάνιοι του " Αρη. Ό Περικλης καί δ Έρμης ρθανε στό Μοναστήρι, Gστερα άπό τήν άποτυχημένη άπόπειρα νά πείσουν τόν καπετάνιο τους' ν' άκόλουθήσει τήν κομματική γραμμή, δταν,πήγανε καί τόν βρήκανε στή Σπερχειάδα, στό Δίλοφο. Δέν τή θέλανε τή συγκρουση μέ τό Κόμμα. 'Αποφάσισαν νά πειθαρχήσουν, γιά νά σωθεί δτι άπόμεινε... Ή άλ αγή στήν πικρή άτμόσφαιρα του στρατώνα fγινε μέσα σ' fva βρά υ, τήν Ιδια μέρα που Ήρθε έκεί δ ταγμ(χτάρχης Γιώργος Γεωργιάδης - δ Ιδιος δ Γεωργιάδης, που τόν έκτελέσανε άργότερα, τό σάν ύπευθυνο γιά τήν άποτυχία της μάχης στήν :'Έδεσσα..'Εκείνο τό βράδυ-' οι καπετ(iνιοι συνάχτηκαν σ' f να θάλαμο, τά 'πανε, καί ξαφνικά ή νυχτα άστραψε άπό άντάρτικα τραγουδια. Καί τό πρωί άλλη ζωή!.'όλοι μόνο μέ τά παντελόνια καί γυμναστικ'ή. 'Όλοι μέ τους κουβάδες νά περεχιουνται μέ κρυο νερό. Καί δμάδα γιά βόλλεϋ καί μπάσκετ, καί άγώνες - τρέξιμο καί πήδημα - καί καλλιτεχνικά προγράμ,. ματα. Πρώτος στήν καλλιτεχνική κίνηση δ Λάκης δ Χατζής, δ φρουραρχος μέ τό φλάουτο. ΟΙ άνθρωποι άρχισαν νά ήρεμουν. 'Ακόμη καί οι συζητήσεις γιά τά Δεκεβριανά, καί γιά τό πώς δδηγήθηκαν σ' αύτά καί τό τί fφταιξε, γινόντουσαν χωρίς φωνές, μέ κάποια δόση... άντικειμενικότητας. Τό μεγάλο έρωτηματικό που εμενε άναπάντητο: τί κάνει ή Σοβιετική "Ένωση;

50 so Σ υ ν άν τ η σ η μ t τ ό r ι ώ Ρ Υ η Δ η μ η τ Ρ ό φ (Μαρτυρίες καί σχόλια) Τί κάν.ει, έπί τέλους ή Σοβιετική 'Ένωση; Καί νά μιά Ιστορία που μού 'ρθε στό νού. 'Όχι, τάχα πώς τήν είχα ξεχάσει. Κάτι τέτοια δέν φευγουν ποτέ άπό τό μυαλό, μά έδώ, λέω, έχει τή θέση ' της. 'Έχει σχέση μέ τό έρωτηματικό αυτό, άλλά καί μέ τίς διάφορες <<μαρτυρίες» που κυκλοφορούν καί που παρουσιάζονται σάν «άδιάψευστα ντοκοt)μέντα». Είναι μερικοί παλιοί λαμπροί άγωνιστές, που τά 'δωσαν κι αυτοί δλα γιά τό καλό τού τόπου, της παλιας ήγεσίας, που τώρα έχουν iil ov προσανατολισμό άπό έκείνον τού ΚΚΕ καί ύποστηρίζουν πώς ή Σοβιετική "Ένωση «μας έριξε στόν έμφυλιο». Κάτι σάν «προγεφυρωμα» τού σοσιαλισμού. Ή δική μου «μαρτυρία» λέει iiλλα... Τό 1948, πρίν άπό τήν άπόφαση 'fης ΚΟΜΙΝ ΦΟΡΜ γιά τό γιουγκοσλάβικο κομμουνιστικό κόμμα καί τόν Τίτο, "'μουνα στή Βουλγαρία, στή Βάρνα. Είχαμε φιάξει fνα Καλλιτεχνικό Σuγκρότημα μέ άρχηγό μας τόν Αντώνη τό Γιαννίδη γιά νά παμε στό Βουνό καί πρίν ξεκινήσουμε γιά «κάτω», κάναμε περιοδία στή Ρουμανία καί στή Βουλγαρία γιά νά «διαφωτίσουμε» τόν κόσμο γιά τόν άγώνα μας. Έκεί, στή Βάρνα, ένα βράδυ μετά άπό τήν παράσταση, μας περίμενε fνας συνταγματάρχης τού Βουλγάρικου στρατού. Μας είπε πώς είμαστε δλοι καλεσμένοι τού Γιώργη Δημητρόφ, που βρισκότανε γιά λίγες μέρες στή Βάρνα, γιά ξεκουραση κι άνάρρωση. Πήγαμε δπως είμαστε άπό τήν πάράσταση, σέ μιά έπαυλη κοντά στή θάλασσα.

51 51 0 Δημητρόφ! 'Ένα άπό τά μεγάλα μας είδωλα, τόν καιρό έκείνο. "Ενα άπό τά λίγα πού μας άπόμειναν μέχρι σήμερα. Μας περίμενε στό σαλόνι, μαζί μέ τή γυναίκα του, τόν τουντορ Ζίφκωφ, κι άλλα δυό μέλη του Πολιτικου Γραφείου... Αρρωστος ό fιρωας της Λειψίας. "Ενα πρόσωπο σάν άσβέστης. Μά κεφάτος. Τραγουδήσαμε άντάρτικα τραγούδια δικά τους καί δικά μας - σέ κάποιες μελωδίες συναντιόμαστε. Xoρέψ με "λαϊκούς χορούς μας καί τόν καλαματιανό, καί τόν «Έλένα μόμε», τό βουλγάρικο. Δυό νεαροί της φρουρας του, πού είχανε τό καθηκον νά τόν προσέχουν νά μήν κουράζεται, ίδρώσανε νά τρέχουνε τό κατόπι του γιά νά τόν έμποδίσουν, σπρωγμένοι κι ά.πό τό άνή συχο βλέμα της συντρόφισας του. 'Εκείνος τούς βεβαίωνε δτι αίσθάνεται θαυμάσια καί τούς βαλε «κομματικό καθηκον» νά τόν άφήσουν fισυχo. 0 Άντώνης ό Γιαννίδης μας fστειλε έντολή άπό «στόμα σέ στόμα» νά σταματ1'ισουμε τούς χορούς, γιά νά καθίσει κα! ό Παπούς καί νά κουβεντιάσουμε. Κι ή κουβέντα ήρθε - που άλλου θά 'ρχότανε; - στό έλληνικό πρόβλημα. Γιά τόν 'Εμφύλιο, γιά τόν Δημοκρατικό Στρατό. Κι ό Δημητρόφ μας ειπε: «... 'Εμείς δέν ετμαστε σύμφωνοι μέ τό δεύτερο dντάρτικο, μέ τή συνέχιση τού Ινοπλου dγώνα και τό 'παμε στούς συ ντρόφους μας τούς. Ιλληνες, dλλά τό λιοντάρι σας, δ Ζαχαριάδης Ιχει dντιθετη γνώμη. 'Ασφαλώς θά ξέρει καλύτερα dπό μας τήν κατάσταση στήν 'Ελλάδα.. ΕΙναι δικό σας πρόβλημα και δέν dνακατευόμαστε. Νά βοηθήσουμε δσο μπορούμε, αν καί ξέρε i ε πώς οι συν θ ήκες ε/ναι δύ-

52 52 σκολες γιά μιά δλοκληρωμένη βοήθεια... 'Όσο γιά τό στρατηγό Μάρκο, δέν τόν ξέρουμε, άλλά γιά νά τόν έχει έ κεί που τόν έχει τό κόμμα σας, σημαινει δτι τ' άξιζει...». "Υστερα «εκλεισε τό θέμα» μέ να,άστείο: «... Oσo γιά μας, έτσι που ή Έλλάδα έχει δυό Κυβερνήσεις, δέν ξέρουμε σέ ποιάν άπό τις δυό νά πληρώσουμε τις έπανορθώσεις και περιμένουμε. ΚαΙ μας κάνει καλό, γιατl τώρα δέν Ιχουμε λεφτά...». Τά θυμαμαι τά λόγια του. Λέξη μέ λέξη. Γιατί είναι άπό κείνα πού δέν ξεχνιουνται καί γιατί πολλές φορές άπό τότε τά πιπιλίσαμε. Κρυφά καί φανερά. Καί γιατί, άκόμη τό 1949, τό καλοκαίρι ξαναβρέθηκα «τυχαία» στή Βουλγαρία τή μέρα πού κηδεύανε τόν Δημητρόφ. 'Έγραψα τότε ενα liρθρο, «Συνάντηση μέ τόν Δημητρόφ», γιά τήν έφημερίδα τών προ.σφ(υυων στή Μπερκόβιτσα: Τό lipepo δημοσιεύτηκε, άλλά χωρίς τήν παράγραφο αυτή. Τήν είχε κόψει δ κομματικός γραμματέας της Μπερκόβιτσας. Οχι οι βούλγαροι - οι δικοί μας.. Αυτά ε{πε δ Δημητρόφ. Ό γραμματέας της ΚΟ ΜΙΝΦΟΡΜ. Καί σέ ποιούς; 'Όχι σέ «κλειστό» ά κροατήριο, δχι σέ μιά δμάδα. στέλέχη. Σέ είκοσι άνθρώπους, άντάρτες, μέ πρώτο τόν 'Αντώνη Γιαννίδη καί τελευταία τή μικρούλα Μυροφόρα, 8 χρονών, πού iιτανε fι βεντέτα μας, μέ μιά φωνή σπάνια. Καί τά λέει αυτά δ Δημητρόφ στό χρόνο πού τά λέει: τό Ίούνη του 1948, πού δ έμφύλιος βρίσκεται στό ζενίθ. Καί τά λέει σέ μας, πού άπό κεί, θά παμε ίσα κάτω στό Βίτσι! Μά τήν άλήθεια, μεγάλη ευθύνη επαιρνε δ Δημητρόφ! Λέτε νά μήν τήν είχε αυτή τή συναίσθηση; Καί εχουν δίκιο τώρα αυτοί πού λένε δτι fι ΚΟΜΙΝ ΦΟΡΜ κα( fι Σοβιετική "Ενωση μας «εσπρωξαν»

53 53 στόν Έμφύλιο, μας ταξαν λαγούς μέ πετραχείλια κα{ μας παράτησαν; Κι έχουν δίκιο νά λένε δτι δέ θέλανε τόν Ζαχαριάδη, άλλά προτιμούσανε καί υποστηρίζανε τόν Μάρκο, πίσω άπ' τήν. πλάτη τού άρχηγού; (Δέν τό παρουσιάζω αυτό σάν «άκαταμάχητο ντοκqυμέντο». Θά γίνει τέτοιο δταν καί άλλοι πέντε άπό έκείνη τήν δμάδα πο6 βρεθήκανε σ' αυτή τή συνάντηση ξέρω πώς ζούνε - θυμηθούν καί έπιβεβαιωσουν. ΗΥστερα, ας πάρουν τίς μαρτυρίες αυτές οί είδικοί καί νά τούς δώσουν ττιν πραγματικτι τους. σημασία κα! θέση στήν Ιστορία τού Έμφύ-- λιου... )

54 54 Ό Σ π υ ρο ς δ Κ ω σ t ο ύ λ α ς (Τά πρόσωπα) ΗΕνας άπό τούς «νικημένους» 6 Σπυρος 6 Κωστούλας. Καπετάνιος. 'Υπασπιστής του W Αρη. we_ φεδρος άνθυπολοχαγός, άπό :τούς πρώτους άντάρτες καί άπό τήν 6μάδα τού Γοργοπόταμου. Μορφωμένος άνθρωπος. WΗρεμος. Δουλεύαμε μαζί στή Διαφώτιση, άργότερα, δταν έγκατασταθήκαμε στό χωριό Μπουλκες. 'Ο πύρoς ειναι ξεκομμένος &κόμη κάί άπό τούς καπεταναίους τούς άλλους. Κάτι χει. Κάτι τόν τρώει. Δέ θ' άντέξει. Δέ θ' άντέξει τή νέα κατάσταση. Δέ θ' άντέξει τό χαμό του Βελουχιώτη. Μά, πιό πολύ, δέ θ' άντέξει τήν άνακοίνωση γιά τό χαμό του Πρωτοκαπετάνιου. Δέ θά μπορέσει νά σιικώσει έ κείνο τό «6 Μιζέριας», πού ξέθαψαν οι Τδιοι οι δικοί του γιά νά τόν κατηγορήσουν. «'Ο Θανάσης Κλάρας. - Μιζέριας». Ούτε W Αρης, ούτε Βελουχιώτης. «'Ο Μιζέριας, δ Δηλωσίας». Είναι μιά περίοδος πού τό κομματικό γραφείο τά 'χει βάλει μέ «τά καπετανάτα». 'Εμείς, οι πολλοί τούς άγαπάμε τούς καπετάνιους - μας. ΟΙ πιό -πολλοί μέλη τού Κόμματος. ΟΙ πιό πολλοί άνθρωποι ρεμoι, καλοί σάν κορίτσια. Πώς άλλιώς νά τό πω, τ{ άλλο χαρακτηρισμό νά βρώ γιά τόν παπού τόν Κικίτσα, γιά τόν καπετάν Γιαννούλη, άκόμη κα! γιά τόν Παλαιολόγο, άκόμη καί γιά τόν τρομερό, καπετάνιο τόν Καπετάν Μπελη, πού δλο γελούσε; Λέμε πώς πρέπει νά φυλάξουμε τούς καπετάνιους μας. - Νά τούς τιμάμε. Νά τούς προστατεύ-

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια

Διαβάστε περισσότερα

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 4 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 4 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ το Δημοτικό η δασκάλα λέει στους μαθητές της: -Παιδιά, ελάτε να κάνουμε ένα τεστ εξυπνάδας! Ριχάρδο, πες μου ποιο είναι αυτό το ζωάκι: Περπατά στα κεραμίδια, έχει μουστάκι, κάνει νιάου και αλλά έχει και

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός»

«Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #26 «Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός» (Πόντος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #26 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια

Διαβάστε περισσότερα

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 2 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 2 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ Βάζει η δασκάλα εργασία για το σπίτι, να ρωτήσουν πως γεννιούνται τα παιδιά. - Μαμά, μαμά, λέει ο Σοτός μόλις πήγε σπίτι, η δασκάλα μας είπε να σας ρωτήσουμε πως γεννιούνται τα παιδιά. - Δεν μπορώ τώρα,

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό:

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: - "Η πρώτη απάντηση είναι 1821, η δεύτερη Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και η τρίτη δεν ξέρουμε ερευνάται

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα)

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μπήκα στο χωριό, νύχτωνε πια, οι πόρτες όλες σφαλιχτές, μες στις αυλές τα σκυλιά μυρίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΕΓΓΟΝΟΣ: Παππού, γιατί προτιμάς να βάζεις κανέλα και όχι κύμινο στα σουτζουκάκια; ΠΑΠΠΟΥΣ: Το κύμινο είναι κομματάκι δυνατό. Κάνει τους ανθρώπους να κλείνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ 1 Πάλης ξεκίνηµα Πάλης ξεκίνηµα νέοι αγώνες οδηγοί της ελπίδας Όχι άλλα δάκρυα κλείσαν οι τάφοι λευτεριάς λίπασµα Λουλούδι φωτιάς βγαίνει στους τάφους µήνυµα στέλνουν Απάντηση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β

ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β ΗΜ/ΝΙΑ ΠΟΡΕΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Σεπτέμβριος Αφόρμηση: ίνω στα παιδιά σε χαρτόνι φωτοτυπημένη μια σβούρα και τους

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) Αφηγητής 2 Αφηγητής 3 Παπα-Λάζαρος Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) Παιδί 2

ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) Αφηγητής 2 Αφηγητής 3 Παπα-Λάζαρος Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) Παιδί 2 ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: 1. Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) 2. Αφηγητής 2 3. Αφηγητής 3 4. Παπα-Λάζαρος 5. Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) 6. Παιδί 2 7. Παιδί 3 8. Παιδί 4 9. Παιδί 5 10. Μητέρα

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 4 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 4 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Ήταν ο Σοτός στην τάξη και η δασκάλα σηκώνει την Αννούλα στον χάρτη και τη ρωτάει: Αννούλα, βρες μου την Αμερική. Σην βρίσκει η Αννούλα και ρωτάει μετά τον Σοτό η δασκάλα: -Σοτέ, ποιος ανακάλυψε την Αμερική;

Διαβάστε περισσότερα

Α ΜΕΡΟΣ ΤΙΤΑ ΑΡΗΣ ΤΙΤΑ ΑΡΗΣ ΤΙΤΑ

Α ΜΕΡΟΣ ΤΙΤΑ ΑΡΗΣ ΤΙΤΑ ΑΡΗΣ ΤΙΤΑ Α ΜΕΡΟΣ Μικρό, σύγχρονο οικογενειακό διαμέρισμα. Στο μπροστινό μέρος της σκηνής βλέπουμε δυο παιδικά δωμάτια, ένα στ αριστερά κι ένα στα δεξιά. Από το εσωτερικό τους καταλαβαίνουμε αμέσως ότι αριστερά

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt - Ι - Αυτός είναι ένας ανάπηρος πριν όμως ήταν άνθρωπος. Κάθε παιδί, σαν ένας άνθρωπος. έρχεται, καθώς κάθε παιδί γεννιέται. Πήρε φροντίδα απ τη μητέρα του, ανάμεσα σε ήχους

Διαβάστε περισσότερα

Και ο μπαμπάς έκανε μία γκριμάτσα κι εγώ έβαλα τα γέλια. Πήγα να πλύνω το στόμα μου, έπλυνα το δόντι μου, το έβαλα στην τσέπη μου και κατέβηκα να φάω.

Και ο μπαμπάς έκανε μία γκριμάτσα κι εγώ έβαλα τα γέλια. Πήγα να πλύνω το στόμα μου, έπλυνα το δόντι μου, το έβαλα στην τσέπη μου και κατέβηκα να φάω. 1 Εδώ και λίγες μέρες, ένα από τα πάνω δόντια μου κουνιόταν και εγώ το πείραζα με τη γλώσσα μου και μερικές φορές με πονούσε λίγο, αλλά συνέχιζα να το πειράζω. Κι έπειτα, χτες το μεσημέρι, την ώρα που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17 3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις................ 7 Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου.............. 17 Μαθαίνω να µεγαλώνω τις προτάσεις µου............... 25 Μαθαίνω να γράφω

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια»

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 «Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» (Ρόδος Δωδεκάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ - Α,α,α,α,α,α,α! ούρλιαξε η Νεφέλη - Τρομερό! συμπλήρωσε η Καλλιόπη - Ω, Θεέ μου! αναφώνησα εγώ - Απίστευτα τέλειο! είπε η Ειρήνη και όλες την κοιτάξαμε λες και είπε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν έφτανα πουθενά. Στο μυαλό, μου έρχονταν διάφορες ιδέες:

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Α1 Κατανόηση προφορικού λόγου Διάρκεια: 25 λεπτά (25 μονάδες) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Ο Δημήτρης και ο φίλος του ο Πέτρος αυτό το σαββατοκύριακο θα πάνε εκδρομή στο βουνό. Θα ακούσετε δύο (2) φορές το Δημήτρη

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΕΙΝΗ ΕΝΑ ΤΡΑΓΟΥ Ι ΓΙΑ ΤΟΝ Γ

ΕΚΕΙΝΗ ΕΝΑ ΤΡΑΓΟΥ Ι ΓΙΑ ΤΟΝ Γ Πέρος Ζαχαρίας Ζαχαρίας Πέρος ψευδώνυμο, του σπουδαστή της Αντιρύπανσης Ζαχαρία Περογαμβράκη. Στην Κοζάνη ασχολήθηκε με το Θέατρο σαν ερασιτέχνης ηθοποιός σε αρκετές παραστάσεις, συμμετείχε σε μία ταινία

Διαβάστε περισσότερα

Ένα μήλο στην πλάτη ενός σκαντζόχοιρου

Ένα μήλο στην πλάτη ενός σκαντζόχοιρου Ένα μήλο στην πλάτη ενός σκαντζόχοιρου Μια φορά και έναν καιρό ήταν ένα σκαντζοχοιράκι που νύσταζε πολύ και ετοιμαζόταν να κοιμηθεί. Ξαφνικά όμως έπεσε ένα μήλο πάνω στην πλάτη του και καρφώθηκε στα αγκάθια

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2010 Ύμνος της ομάδας «Ευαγγέλιο» Βιβλία και μαθήματα ζωγραφισμένα σχήματα και τόσα βοηθήματα να μη δυσκολευτώ Απ όλους τόσα έμαθα

Διαβάστε περισσότερα

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Τζήκου Βασιλική Το δίλημμα της Λένιας 1 Παραμύθι πού έχω κάνει στο πρόγραμμα Αγωγής Υγείας που είχε τίτλο: «Γνωρίζω το σώμα μου, το αγαπώ και το φροντίζω» με την βοήθεια

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΓΥΜΝΑΖΕΤΑΙ (Κωµικό σκετς)

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΓΥΜΝΑΖΕΤΑΙ (Κωµικό σκετς) 1 Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΓΥΜΝΑΖΕΤΑΙ (Κωµικό σκετς) ΠΑΙΖΟΥΝ ΛΟΧΑΓΟΣ ΛΟΧΙΑΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΩΣΤΑΣ ΝΙΚΟΣ (στρατιώτες) Σήµερα θα πάµε µαζί να κάνουµε ασκήσεις και θεωρία. Για κάντε γραµµή. Αρχίζω. Προσέξτε. Πρώτα πρώτα ν ακούτε

Διαβάστε περισσότερα

Ποια είναι η ερώτηση αν η απάντηση είναι: Τι έχει τέσσερις τοίχους;

Ποια είναι η ερώτηση αν η απάντηση είναι: Τι έχει τέσσερις τοίχους; Τι έχει τέσσερις τοίχους; Ένα δωμάτιο. Τι υπάρχει απέναντι από το πάτωμα; Το ταβάνι η οροφή. Πού υπάρχουν λουλούδια και δέντρα; Στον κήπο. Πού μπορώ να μαγειρέψω; Στην κουζίνα. Πού μπορώ να κοιμηθώ; Στο

Διαβάστε περισσότερα

Αυήγηση της Οσρανίας Καλύβα στην Ειρήνη Κατσαρού

Αυήγηση της Οσρανίας Καλύβα στην Ειρήνη Κατσαρού Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας χωριάτης κι ήτανε φτωχός. Είχε ένα γάιδαρο και λίγα τάλαρα. Εσκέφτηκε τότε να βάλει τα τάλαρα στην ουρά του γαϊδάρου και να πάει να τον πουλήσει στο παζάρι στην πόλη. Έτσι

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Στάλες Ποίηση ΣΤΑΛΕΣ Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχέδιο βιβλίου: Λαμπρινή Βασιλείου-Γεώργα

Διαβάστε περισσότερα

«Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;»

«Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;» «Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;» Οπου (Α) ο καλούµενος - χρήστης της υπ' αριθ. 698... (µέλος της Χ.Α.) Οπου (Β) ο καλών Ηµεροµηνία: 20/09/2013 Εναρξη: 22:12':00''

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της αγάπης

Το παραμύθι της αγάπης Το παραμύθι της αγάπης Μια φορά και ένα καιρό, μια βασίλισσα έφερε στον κόσμο ένα παιδί τόσο άσχημο που σχεδόν δεν έμοιαζε για άνθρωποs. Μια μάγισσα που βρέθηκε σιμά στη βασίλισσα την παρηγόρησε με τούτα

Διαβάστε περισσότερα

Ο χαρούμενος βυθός. Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα.

Ο χαρούμενος βυθός. Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα. Ο χαρούμενος βυθός Σχόλιο [D2]: Σπανουδάκης Κύματα Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα. Ψαροτουφεκάδες, δύτες και ψαράδες

Διαβάστε περισσότερα

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Μια φορά η δασκάλα του Τοτού του είπε να γράψει 3 προτάσεις. Όταν πήγε σπίτι του ρωτάει τη μαμά του που έκανε δουλειές: - Μαμά πες μου μια πρόταση. - Άσε με τώρα, δεν μπορώ. Ο Τοτός τη γράφει. Μετά πηγαίνει

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος προγράμματος: «Παιχνίδια στο χθες, παιχνίδια στο σήμερα, παιχνίδια δίχως σύνορα» Υπεύθυνη προγράμματος: Μπότη Ευαγγελή Εκπαιδευτικός που

Τίτλος προγράμματος: «Παιχνίδια στο χθες, παιχνίδια στο σήμερα, παιχνίδια δίχως σύνορα» Υπεύθυνη προγράμματος: Μπότη Ευαγγελή Εκπαιδευτικός που Τίτλος προγράμματος: «Παιχνίδια στο χθες, παιχνίδια στο σήμερα, παιχνίδια δίχως σύνορα» Υπεύθυνη προγράμματος: Μπότη Ευαγγελή Εκπαιδευτικός που συμμετέχει: Κακάρη Κωνσταντίνα Παρακολουθώντας τα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ

Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ Λεμεσός 1995-1998 2 ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΠΡΩΤΗ 3 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Ένα τρελό αστέρι Εκείνη τη νύχτα του Μάη ο ουρανός ήταν ολοκάθαρος. Μια απαλή ομίχλη θόλωνε το φως των

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα.

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. 1. Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. Καιρό είχες να ρθεις, Κλουζ, μου είπε ο κύριος Κολχάαζε, ανοιγοκλείνοντας το ψαλίδι του επικίνδυνα κοντά στο αριστερό μου αυτί. Εγώ τα αγαπώ τ αυτιά μου. Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Κωνσταντινοπούλου Ψυχολόγος - ειδική παιδαγωγός

Μαρία Κωνσταντινοπούλου Ψυχολόγος - ειδική παιδαγωγός ΠΑΡΑΞΕΝΑ ΟΜΟΡΦΟ Ένα παραμύθι για τη διαφορετικότητα, για μικρούς αλλά και για μεγάλους (αυτισμός) Τα παιδιά είναι ελεύθερα να ζωγραφίσουν τις παρακάτω σελίδες όπως αυτά αισθάνονται... Μαρία Κωνσταντινοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια εδώ Δεκαοχτώ ψωμιά

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Βασισμένο στο ομώνυμο διήγημα της Ελισάβετ Κουκουμάκα ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΥΗ ΠΡΟΣΩΠΑ 1. Φώτης 2. Μαμά 3. Δεσποινίς Σούλα 4. Οφθαλμίατρος 5. Μπαμπάς 6. Πετράκης 7. Παιδί της

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!»

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!» Ημερομηνία 27/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.thinkover.gr Ανδριάνα Βούτου http://www.thinkover.gr/2015/04/27/stefanos-livos/ Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙ. ( Ακούγεται κλάμα μωρού )

ΤΟ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙ. ( Ακούγεται κλάμα μωρού ) ΤΟ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙ Σκηνικό : Υπόγειο. Γύρω τραυματίες και γυναικόπαιδα. Πρόσωπα : Χρήστος Καψάλης ( γερο-πρόκριτος ) Παπα-Θανάσης Λένω, Κατίνα, Μαριγώ, Βαγγέλιώ, Νικολιός, Χρηστάκης, Τούρκος 1 ος, Τούρκος 2

Διαβάστε περισσότερα

*Μικροί Εκπαιδευτές. για το Διαδίκτυο. Δράση 3

*Μικροί Εκπαιδευτές. για το Διαδίκτυο. Δράση 3 *Μικροί Εκπαιδευτές για το Διαδίκτυο Δράση 3 * * Καλημέρα Σωτήρα * σου μιλάει η πέμπτη, * τάξη του δημοτικού σχολείου Σωτήρας. * πολύ μας υποτίμησες, εμείς μονάχα λίγο. * Σκεφτήκαμε Σωτήρα να σου πούμε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ

ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ Copyright Συνοδινού Ράνια Follow me on Twitter: @RaniaSin Smashwords Edition ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική, μερική ή περιληπτική ή κατά παράφραση ή διασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Ταξίδι στις ρίζες «Άραγε τι μπορεί να κρύβεται εδώ;»

Ταξίδι στις ρίζες «Άραγε τι μπορεί να κρύβεται εδώ;» Ταξίδι στις ρίζες Είχε φτάσει πια η μεγάλη ώρα για τα 6 αδέρφια Ήταν αποφασισμένα να δώσουν απάντηση στο ερώτημα που τόσα χρόνια τα βασάνιζε! Η επιθυμία τους ήταν να μάθουν την καταγωγή τους και να συλλέξουν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ του Κάρολου Ντίκενς. Διασκευή - Διάλογοι: Αμάντα Ηλιοπούλου

ΜΙΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ του Κάρολου Ντίκενς. Διασκευή - Διάλογοι: Αμάντα Ηλιοπούλου 1 ΜΙΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ του Κάρολου Ντίκενς Διασκευή - Διάλογοι: Αμάντα Ηλιοπούλου ΠΡΟΣΩΠΑ: Εμπενίζερ Σκρουτζ Τζέικομπ Μάρλεη (συνέταιρος του Σκρουτζ) Μπομπ Κράτσιτ (υπάλληλος του Σκρουτζ) Η γυναίκα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: "ΕΛΕΝΗ" ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: ΕΛΕΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: "ΕΛΕΝΗ" ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098 ΕΛΕΝΗ: Ικέτισσα, ω! παρθένα, σου προσπέφτω και σε παρακαλώ απ της δυστυχίας

Διαβάστε περισσότερα

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε.

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε. Εισήγηση του Ν. Λυγερού στη 2η Παγκόσμια Συνδιάσκεψη Ποντιακής Νεολαίας "Οι προκλήσεις του 21ου αιώνα, η ποντιακή νεολαία και ο ρόλος της στο οικουμενικό περιβάλλον". Συνεδριακό Κέντρο Ιωάννης Βελλίδης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις

Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις Όταν φωνάζουμε κάποιον ή του απευθύνουμε το λόγο, λέμε το όνομα του στην ΚΛΗΤΙΚΗ. Γιώργο, μ' ακούς: Καθίστε, κύριε Παυλίδη! Παιδιά! Ησυχία! Συχνά τον αποκαλούμε όχι με

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο Ήρθε ο Γενάρης και ο ήλιος κρύφτηκε αμέσως πίσω από τα σύννεφα. Οι φίλοι του οι συλλέκτες τον περιμένουν με αγωνία αλλά απ ότι φαίνετε θα συνεχίσουν να τον περιμένουν

Διαβάστε περισσότερα

Παραμυθένια μεσημέρια Σαββάτου

Παραμυθένια μεσημέρια Σαββάτου Κλάδος Λυκόπουλων Περιφέρεια Αθηνών ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Ένας μήνας γεμάτος εκδηλώσεις Παραμυθένια μεσημέρια Σαββάτου Τα Παραμυθένια μεσημέρια Σαββάτου περιμένουν για 9η χρονιά μικρούς και μεγάλους να ανακαλύψουν,

Διαβάστε περισσότερα

Απίθανα ταξίδια με μαγικά μολύβια

Απίθανα ταξίδια με μαγικά μολύβια ...... Απίθανα ταξίδια με μαγικά μολύβια Στον Ευθύμη και την Κωνσταντίνα. Διορθώσεις: Νέστορας Χούνος Σελιδοποίηση - Μακέτα εξωφύλλου: Ευθύµης Δηµουλάς 2010 ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΜΟΥΡΙΚΗ & EKΔOΣEIΣ «AΓKYPA» Δ.A. ΠAΠAΔHMHTPIOY

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ g Μια ιστορία για µικρούς και µεγάλους ένα παραµύθι τεχνολογίας και ζαχαροπλαστικής. ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ Μια ιστορία της. Λίνα ΣΤΑΡ!!! Τ.Ε.Ε. ΕΙ ΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΥΡΟΥ Μαθήτρια: Λίνα Βαρβαρήγου (Λίνα

Διαβάστε περισσότερα

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου.

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου. Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου. Κάθε μέρα έμπαινε πολύς κόσμος στο βιβλιοπωλείο και

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Β1 1 Επίπεδο Β1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 40 λεπτά Ερώτημα 1 (6 μονάδες) Διαβάζετε σ ένα περιοδικό οδηγίες για να μάθουν σωστά τα παιδιά σας σκι. Το περιοδικό όμως είναι παλιό κι έτσι βλέπετε καθαρά μόνο

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

Modern Greek Stage 6 Part 2 Transcript

Modern Greek Stage 6 Part 2 Transcript 1. Announcement Καλημέρα, παιδιά. Θα ήθελα να δώσετε μεγάλη προσοχή σε ό,τι πω σήμερα, γιατί όλες οι ανακοινώσεις είναι πραγματικά πολύ σημαντικές. Λοιπόν ξεκινάμε: Θέμα πρώτο: Αύριο η βιβλιοθήκη του σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΛΙΜΝΗΣ ΒΟΥΛΑ ΜΙΛΟΥΛΗ http://blogs.sch.gr/niplimnis/ ΡΟΛΟΙ-ΣΤΟΛΕΣ

ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΛΙΜΝΗΣ ΒΟΥΛΑ ΜΙΛΟΥΛΗ http://blogs.sch.gr/niplimnis/ ΡΟΛΟΙ-ΣΤΟΛΕΣ ΡΟΛΟΙ-ΣΤΟΛΕΣ 1 ο παιδί: Ζούμε σε μια εποχή με δυσκολίες και σκληρότητα. Περνάμε παράξενες και λυπημένες στιγμές. Όπως οι άνθρωποι πολλές δεκαετίες πριν. Όμως εκείνοι. Ριγέ μπλουζάκι Κόκκινο μαντήλι στο

Διαβάστε περισσότερα

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007 1 / 15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες

Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες Νικόλας Ελπινιώτης Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες Μια ποιητική συλλογή για την κρίση και την διέξοδο από αυτή Αθήνα 2014 Copyright Νίκος Κοκκοράκης, 2014 Επιτρέπεται η αναδηµοσίευση και η αναπαραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο Α (αρχάριο) Δεύτερη διδακτική πρόταση Ανέκδοτα-Αινίγματα Ενδεικτική διάρκεια: 1 διδακτική ώρα (εναλλακτικά, να δίνονται ένα ή δύο ανέκδοτα στο πρώτο ή τελευταίο δεκάλεπτο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ Να γελάσεις απ' τα βάθη των χρυσών σου ματιών είμαστε μες στο δικό μας κόσμο Η πιο όμορφη θάλασσα είναι αυτή που δεν έχουμε ακόμα ταξιδέψει Τα πιο

Διαβάστε περισσότερα

Τα παραμύθια της τάξης μας!

Τα παραμύθια της τάξης μας! Τα παραμύθια της τάξης μας! ΟΙ λέξεις κλειδιά: Καρδιά, γοργόνα, ομορφιά, πυξίδα, χώρα, πεταλούδα, ανηφόρα, θάλασσα, φάλαινα Μας βοήθησαν να φτιάξουμε αυτά τα παραμύθια! «Χρυσαφένια χώρα» Μια φορά κι έναν

Διαβάστε περισσότερα

Αν δούµε κάπου τα παρακάτω σήµατα πώς θα τα ερµηνεύσουµε; 2. Πού µπορείτε να συναντήσετε αυτό το σήµα; (Κάθε σωστή απάντηση 1 βαθµός)

Αν δούµε κάπου τα παρακάτω σήµατα πώς θα τα ερµηνεύσουµε; 2. Πού µπορείτε να συναντήσετε αυτό το σήµα; (Κάθε σωστή απάντηση 1 βαθµός) ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Φύλλο εργασίας 1 Ερµηνεύουµε σύµβολα! Αν δούµε κάπου τα παρακάτω σήµατα πώς θα τα ερµηνεύσουµε; Επικοινωνούµε έτσι κι αλλιώς 26 2. Πού µπορείτε να συναντήσετε αυτό το σήµα; Σύνολο: (Κάθε σωστή.

Διαβάστε περισσότερα

Ξεκίνησα τεχνοκράτισσα... Να υπολογίζω νούμερα και αριθμούς... Τα πάντα να είναι λογική και υπολογισμοί... Αυτά συνήθως φέρνουν και απαισιοδοξία.

Ξεκίνησα τεχνοκράτισσα... Να υπολογίζω νούμερα και αριθμούς... Τα πάντα να είναι λογική και υπολογισμοί... Αυτά συνήθως φέρνουν και απαισιοδοξία. Λίγα λόγια... Ξεκίνησα τεχνοκράτισσα... Να υπολογίζω νούμερα και αριθμούς... Τα πάντα να είναι λογική και υπολογισμοί... Αυτά συνήθως φέρνουν και απαισιοδοξία. Στην πορεία άρχισα να αλλάζω. Όχι πώς δεν

Διαβάστε περισσότερα

Γρίφος 1 ος Ένας έχει μια νταμιτζάνα με 20 λίτρα κρασί και θέλει να δώσει σε φίλο του 1 λίτρο. Πώς μπορεί να το μετρήσει, χωρίς καθόλου απ' το κρασί να πάει χαμένο, αν διαθέτει μόνο ένα δοχείο των 5 λίτρων

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ:ΤΟ ΚΟΥΡΔΙΣΤΟ ΑΥΓΟ

ΘΕΑΤΡΙΚΟ:ΤΟ ΚΟΥΡΔΙΣΤΟ ΑΥΓΟ ΘΕΑΤΡΙΚΟ:ΤΟ ΚΟΥΡΔΙΣΤΟ ΑΥΓΟ Α ΣΚΗΝΗ: (Αυγό+κότα) ΑΥΓΟ: Γεια σας, εγώ είμαι ο Μήτσος. Ζω σ αυτό το κοτέτσι σαν όλα τα αυγά. Βαρέθηκα όμως να μαι συνέχεια εδώ. Θέλω να γνωρίσω όλον τον κόσμο. Γι αυτό σκέφτομαι

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι.

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι. Μελαγχολία Το φυλλάδιο θα σου φανεί χρήσιμο στην περίπτωση που νιώθεις θλίψη ή μελαγχολία. Θα σε βοηθήσει να καταλάβεις αν έχεις συμπτώματα κατάθλιψης και πώς μπορείς να βοηθήσεις τον εαυτό σου ή κάποιον

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ: ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΑΚΗ (ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ: ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΣΤ3, 2012-2013)

ΘΕΑΤΡΙΚΟ: ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΑΚΗ (ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ: ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΣΤ3, 2012-2013) ΘΕΑΤΡΙΚΟ: ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΑΚΗ (ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ: ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΣΤ3, 2012-2013) ΑΦΗΓΗΤΗΣ: Σίγουρα έχετε ακούσει πολλές ιστορίες: άλλες για δράκους και νεράιδες, άλλες για πριγκίπισσες και πρίγκιπες στο

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση Κατερίνα Κατράκη Παράθυρο Ποίηση ΠΑΡΑΘΥΡΟ Κατερίνα Κατράκη Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Χαρακτικό εξωφύλλου - Προμετωπίδα: Βάσω Κατράκη Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ. Σταχτοφτέρης : ο μεγάλος μου αδερφός, ο προστάτης μου

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ. Σταχτοφτέρης : ο μεγάλος μου αδερφός, ο προστάτης μου 1o ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΜΟΥΡΝΙΩΝ ΚΛΑΣΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ : ΣΤΥΛΙΑΝΑΚΗ ΑΝΝΑ Συστάσεις Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ Πουπουλένιος : εγώ! ένα μικρό σπουργίτι Σταχτοφτέρης : ο μεγάλος μου αδερφός, ο προστάτης μου Ντίνος και Ελπίδα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ

ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ 1 ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΟΜΟΙΟΤΗΤΑΣ Ή ΔΙΑΦΟΡΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΠΡΟΦΟΡΙΚΩΝ ΛΕΞΕΩΝ 1.1 ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ ΤΗΣ ΟΜΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΣΥΛΛΑΒΗ ΟΔΗΓΙΕΣ στο παιδί: Κάθε φορά θα σου λέω δυο μικρές λέξεις. Εσύ θα

Διαβάστε περισσότερα