Τοποθέτηση των Ασθενών στο Χειρουργικό Τραπέζι

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τοποθέτηση των Ασθενών στο Χειρουργικό Τραπέζι"

Transcript

1 ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 159 Τοποθέτηση των Ασθενών στο Χειρουργικό Τραπέζι ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ, ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΜΗΝΤΣΙΟΥ, ΑΝΝΑ ΜΠΙΜΠΑ, ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΟΥ, ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΔΙΑΜΑΝΤΗ Η σωστή τοποθέτηση των ασθενών στο χειρουργικό τραπέζι αποτελεί μία από τις πιο σημαντικές πτυχές της δραστηριότητας του σύγχρονου Νοσηλευτή Αναισθησιολογίας. Απαιτεί στενή συνεργασία του Νοσηλευτή με τον Αναισθησιολόγο καθώς και με τον Χειρουργό, με στόχο τη διευκόλυνση των χειρουργικών χειρισμών. Οι διαταραχές που μπορεί να προκληθούν από κακή τοποθέτηση του ασθενούς αφορούν κυρίως την κυκλοφορία, την αναπνοή, το μυοσκελετικό σύστημα, ενώ δεν είναι σπάνιος, ο τραυματισμός περιφερικών νεύρων. Να σημειωθεί, ότι η αναισθησία προκαλεί άμβλυνση των φυσιολογικών αντιρροπιστικών μηχανισμών, καθιστώντας τους χειρουργικούς ασθενείς ευάλωτους στις αλλαγές θέσης. Το 1997, η Αμερικάνικη Εταιρεία Νοσηλευτών Περιεγχειρητικής Ιατρικής (AORN) παρουσίασε τις πρώτες οδηγίες για τους Νοσηλευτές, σχετικά με την σωστή τοποθέτηση των ασθενών κατά την περιεγχειρητική περίοδο, ενώ το 2000, η Αμερικάνικη Εταιρεία Αναισθησιολογίας (ASA) εξέδωσε πρακτικές συμβουλές για την πρόληψη της περιεγχειρητικής εμφάνισης περιφερικών νευροπαθειών. Με βάση τα παραπάνω, οι στόχοι της τοποθέτησης του ασθενούς στο χειρουργικό τραπέζι συνοψίζονται στα ακόλουθα: Διατήρηση της αξιοπρέπεια του ασθενούς, με την αποφυγή άσκοπης σωματικής έκθεσης. Επαρκής έκθεση του σημείου της χειρουργικής επέμβασης. Εξασφάλιση βέλτιστου αερισμού, με τη διατήρηση της βατότητας των αεραγωγών και την αποφυγή πίεσης του θωρακικού τοιχώματος. Επαρκής πρόσβαση στις ενδοφλέβιες γραμμές καθώς και στον εξοπλισμό παρακολούθησης ζωτικών λειτουργιών. Προστασία από βλάβη περιφερικών νεύρων, με την αποφυγή πιεστικών φαινομένων σε μύες, νεύρα, οστά καθώς και με τη προσεκτική παρατήρηση των αγκώνων, των ώμων καθώς και των δακτύλων των ποδιών και των χεριών του ασθενούς. Διατήρηση της κυκλοφορίας, με την αποφυγή πίεσης σε οποιοδήποτε μέρος σώματος. Λήψη προληπτικών μέτρων για την αποφυγή εμφάνισης εμβολής από αέρα. Αποφυγή ιστικής υποάρδευσης, λόγω μειωμένης παροχής αίματος. Για να επιτευχθούν όλα τα παραπάνω, θεωρείται σημαντική η κατανόηση των φυσιολογικών διαταραχών των διαφόρων λειτουργιών, που προκαλούνται στις διάφορες χειρουργικές θέσεις (ύπτια, καθιστική, λιθοτομής, πλάγια κατακεκκλιμένη, πρηνής) καθώς και σε παραλλαγές αυτών (Τrendelenburg/αντι-Τrendelenburg). Επίσης, σημαντική θεωρείται και η αναγνώριση παραγόντων που μπορούν να επιδράσουν σημαντικά στις παραπάνω διαταραχές, όπως το είδος και η διάρκεια της επέμβασης, το είδος του απαραίτητου εξοπλισμού και τέλος το είδος της χορηγούμενης αναισθησίας. ΥΠΤΙΑ ΘΕΣΗ Η ύπτια θέση είναι η πιο συχνή τοποθέτηση του αρρώστου στο χειρουργικό τραπέζι και αφορά τον μεγαλύτερο αριθμό χειρουργικών επεμβάσεων. Ο ασθενής τοποθετείται έχοντας την πλάτη του σε επαφή με το χειρουργικό τραπέζι και το κεφάλι του σε ουδέτερη θέση πάνω σε μικρό μαξιλάρι ή σε ειδικά στηρίγματα από γέλη. Σε μεγάλης διάρκειας επεμβάσεις, το κεφάλι θα πρέπει να επανατοποθετείται ανά τακτά χρονικά διαστήματα, για την αποφυγή εμφάνισης αλωπεκίας από παρατεταμένη πίεση. Τα χέρια του ασθενούς θα πρέπει είτε να προστατεύονται και να συγκρατούνται σε θέση παράλληλη με το σώμα (σχήμα 1)

2 160 είτε αν χρησιμοποιηθούν στηρίγματα χεριών, θα πρέπει οι παλάμες να έχουν φορά προς τα επάνω (η πρηνή θέση αυτών, οδηγεί σε πιθανή βλάβη ωλενίου νεύρου) και η γωνία που σχηματίζεται μεταξύ του βραχίονα και του ώμου να μην ξεπερνά τις 90 (σχήμα 2). Σχήμα 1. Στην ύπτια θέση, οι αγκώνες δεν πρέπει να προεξέχουν από το χειρουργικό τραπέζι, λόγω κινδύνου εμφάνισης νευροπάθειας ωλενίου νεύρου Σχήμα 2. Στην ύπτια θέση, η έκταση του χεριού σε γωνία μεγαλύτερη από 90 μπορεί να οδηγήσει σε κάκωση του βραχιονίου πλέγματος. Όταν ο μείζων θωρακικός μύς είναι τεταμένος υπάρχει μεγαλύτερη πιθανότητα να υπερεκτείνεται το βραχιόνιο πλέγμα. Στην ύπτια θέση, για να ελαττωθεί ο βαθμός οσφυϊκής λόρδωσης, συστήνεται η τοποθέτηση μαξιλαριού κάτω από τα γόνατα του ασθενούς και αυτό θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό στους γηριατρικούς ασθενείς και στους ασθενείς με γνωστό ιστορικό οσφυαλγίας. ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Σε αυτή τη θέση παρατηρούνται οι λιγότερες διαταραχές της κυκλοφορίας και του αερισμού, σε σύγκριση με άλλες χειρουργικές θέσεις, εκτός αν συνυπάρχουν συνοδές παθήσεις όπως παχυσαρκία, ασκίτης, μεγάλος ενδοκοιλιακός όγκος κ.α. Σε ένα φυσιολογικό άτομο, οι προστατευτικοί μηχανισμοί ρύθμισης της αρτηριακής πίεσης (Α.Π) και της καρδιακής συχνότητας (Κ.Σ) με τον ερεθισμό των τασεο-υποδοχέων και την έκλυση αντανακλαστικών, ρυθμίζουν γρήγορα την αιμάτωση ζωτικών οργάνων. Όμως, η δραστηριότητα τους διαταράσσεται με την χορήγηση αναισθησίας. Οι αλλαγές της θέσης, που φυσιολογικώς στον ξύπνιο ασθενή δεν θα είχαν καθόλου ή θα είχαν μικρό αντίκτυπο στην ιστική αιμάτωση, μπορεί να επηρεάσουν σημαντικά τον αναισθητοποιημένο ασθενή. Η τοποθέτηση ενός ασθενούς από την όρθια στην ύπτια θέση οδηγεί σε ανακατανομή του λιμνάζοντος φλεβικού αίματος των κάτω άκρων, με αποτέλεσμα την αύξηση της φλεβικής επιστροφής και την αύξηση της καρδιακής παροχής (Κ.Π). Αυτό μπορεί να αντισταθμίσει εν μέρει τις καρδιαγγειακές κατασταλτικές επιδράσεις πολλών αναισθητικών παραγόντων. Οι Ward και συν. μελέτησαν τις αιμοδυναμικές μεταβολές στην ύπτια θέση, σε υγιείς ασθενείς, και παρατήρησαν ότι η μέση αρτηριακή πίεση (Μ.Α.Π), η Κ.Σ και οι περιφερικές αγγειακές αντιστάσεις μειώθηκαν, ενώ Κ.Π και ο όγκος παλμού (Ο.Π) αυξήθηκαν. Σε ασθενείς με στεφανιαία νόσο, οι παραπάνω μεταβολές μπορεί να οδηγήσουν σε αύξηση της κατανάλωση οξυγόνου από το μυοκάρδιο και σε σοβαρές επιπλοκές. Όσο αφορά την αναπνευστική λειτουργία να αναφερθεί ότι ασθενείς υπό αναισθησία με αυτόματη αναπνοή παρουσιάζουν μείωση του αναπνεόμενου όγκου, της λειτουργικής υπολειπόμενης χωρητικότητας (FRC) καθώς και αύξηση του όγκου σύγκλεισης (CV), σε σύγκριση με τους ασθενείς χωρίς αναισθησία. Σε ασθενείς με γενική αναισθησία, ο αερισμός με θετικές πιέσεις σε συνδυασμό με τη χρήση μυοχάλασης μπορεί να βελτιώσει τη σχέση αερισμού-αιμάτωσης, περιορίζοντας τον βαθμό εμφάνισης ατελεκτασιών. Το διάφραγμα, λόγω της απώλειας του μυϊκού τόνου, έχει μετατοπιστεί λιγότερο στα εξαρτώμενα τμήματα του πνεύμονα και αυτό μπορεί να επηρεάσει τη σχέση αερισμού-αιμάτωσης, οδηγώντας στην εμφάνιση υποξυγοναιμίας. Ασθενείς που υποβάλλονται σε τοποπεριοχική αναισθησία παρουσιάζουν στην περιοχή των αποκλεισμένων δερμοτομίων απώλεια του τόνου των μυών της κοιλιάς και του θώρακα, ενώ η λειτουργία του διαφράγματος διατηρείται, εφόσον αποφευχθεί η συνχορήγηση γενικής αναισθησία με τη χρήση μυοχαλαρωτικών. Επιπλέον της μείωσης της FRC που προκαλείται με την ύπτια θέση, η εισαγωγή στην αναισθησία προκαλεί πε-

3 ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 161 ραιτέρω μείωση 10-20%. Η απώλεια του φυσιολογικού τελοεκπνευστικού διαφραγματικού τόνου επιτρέπει στο περιεχόμενο της κοιλιάς να ανυψώσει περισσότερο το διάφραγμα. Έτσι, ελαττώνεται ο όγκος των πνευμόνων και μειώνεται η ενδοτικότητα του θώρακα και των πνευμόνων. Αυτή η ελάττωση της FRC δεν σχετίζεται με το βάθος της αναισθησίας και μπορεί να επιμείνει για αρκετές ώρες μετά την αναισθησία. Η μυοχάλαση δεν φαίνεται να μεταβάλλει την FRC σημαντικά, σε ήδη αναισθητοποιημένο ασθενή. Σε αντίθεση με την FRC, η χωρητικότητα σύγκλεισης (CC) δεν επηρεάζεται από τη θέση του σώματος. Η σχέση μεταξύ CV και της FRC αντανακλά το βαθμό εμφάνισης ατελεκτασιών, και επομένως της υποξυγοναιμίας. Η εισαγωγή στην αναισθησία ενισχύει τις παραπάνω μεταβολές, οι οποίες είναι πιο εκσεσημασμένες στους παχύσαρκους ασθενείς Με εξαίρεση τις περιφερικές νευροπάθειες, οι κυριότερες επιπλοκές που μπορεί να προκύψουν από κακή τοποθέτηση στην ύπτια θέση είναι η οσφυαλγία και οι βλάβες από άσκηση ισχαιμικής πίεσης σε διάφορα σημεία. Έτσι, υπάρχει ο κίνδυνος εμφάνισης αλωπεκίας καθώς και ελκών από πίεση κυρίως στις πτέρνες και σε περιοχές κοντά στα οστά, όπου πρέπει να ληφθεί πρόνοια με την τοποθέτηση μαλακών στηριγμάτων. TRENDELENBURG ΘΕΣΗ Παραλλαγή της ύπτιας θέσης θεωρείται η θέση Trendelenburg, όπου χαρακτηρίζεται από την κλίση της κεφαλής προς τα κάτω. Χρησιμοποιείται συχνά για την αύξηση της φλεβικής επιστροφής, για την βελτίωση της έκθεσης του χειρουργικού πεδίου σε επεμβάσεις λαπαροσκοπικής χειρουργικής, για την πρόληψη εμβολής αέρα καθώς και για τη διευκόλυνση τοποθέτησης κεντρικού φλεβικού καθετήρα. Είναι γνωστό ότι, σε αυτή τη θέση αυξάνεται η εγκεφαλική αιματική ροή και η ενδοκράνια πίεση, ενώ προκαλείται και ενεργοποίηση των τασεουποδοχέων με την εμφάνιση αντανακλαστικής αγγειοδιαστολής. Επίσης, παρατηρείται αύξηση στην πίεση ενσφήνωσης των πνευμoνικών τριχoειδών, στην Μ.Α.Π καθώς και στον κορεσμό του μικτού φλεβικού αίματος. Ο Ο.Π μειώνεται, ενώ η πίεση στον αριστερό κόλπο αυξάνεται. Τονίζεται ότι η παρατεταμένη παραμονή σε αυτή τη θέση, μπορεί να οδηγήσει σε οίδημα προσώπου, επιπεφυκότων, λάρυγγα και γλώσσας, παρουσιάζοντας κίνδυνο εμφάνισης απόφραξης ανώτερου αεραγωγού. Η κεφαλική μετακίνηση των κοιλιακών σπλάγχνων πάνω στο διάφραγμα μειώνει την FRC και την ενδοτικότητα των πνευμόνων. Σε ασθενείς με αυτόματη αναπνοή, το έργο της αναπνοής αυξάνεται. Σε ασθενείς με μηχανικό αερισμό, οι πιέσεις των αεραγωγών πρέπει να είναι υψηλότερες για να εξασφαλιστεί επαρκής αερισμός. Οι παραπάνω επιδράσεις μπορούν να ελαχιστοποιηθούν με διατήρηση του ενδοαγγειακού όγκου, με μείωση του χρόνου παραμονής σε αυτή τη θέση, με αερισμό των ασθενών με μεγαλύτερους αναπνεόμενους όγκους και με τη χρήση PEEP. Ωστόσο, για την εφαρμογή αυτών των παραμέτρων αερισμού θα πρέπει να ληφθεί υπόψη και επίδραση τους καρδιαγγειακό σύστημα και στην εγκεφαλική κυκλοφορία, έτσι ώστε η μεταφορά οξυγόνου στον εγκέφαλο και στα ζωτικά όργανα να είναι η βέλτιστη. Η ενδοτραχειακή διασωλήνωση προτιμάται σε αυτή τη θέση προκειμένου να προστατευτεί ο αεραγωγός από πιθανή εισρόφηση, λόγω αύξησης της ενδογαστρικής πίεσης και να μειωθεί η πιθανότητα εμφάνισης ατελεκτασιών. Η θέση του ενδοτραχειακού σωλήνα πρέπει να ελέγχεται μετά από κάθε αλλαγή θέσης. Κατά την τοποθέτηση στην Trendelenburg θέση, το προσωπικό θα πρέπει να βεβαιωθεί ότι ο ασθενής δεν πρόκειται να ολισθήσει στο χειρουργικό τραπέζι. Συστήνεται η μη χρήση ειδικών στηριγμάτων ώμου, που χρησιμοποιούνται στην βαθιά Trendelenburg θέση για την αποφυγή ολίσθησης, λόγω πιθανής βλάβης του βραχιονίου πλέγματος (σχήμα 3). Σχήμα 3. Η συμπίεση του βραχίονα στο μεταλλικό πλαίσιο κυρίως κατά την τοποθέτηση του ασθενούς στην Trendeleburg θέση, μπορεί να προκαλέσει κάκωση του κερκιδικού νεύρου. Στην αντι-trendelenburg θέση, οι φυσιολογικές μεταβολές που παρατηρούνται είναι παρόμοιες με αυτές στην καθιστική θέση. Οι ευεργετικές επιδράσεις αυτής της θέσης αφορούν κυρίως τη μείωση της ενδοκράνιας πίεσης και την πιθανότητα εμφάνισης εισρόφησης. Οι πιο σημαντι-

4 162 ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ κές επιπλοκές είναι η υπόταση και ο αυξημένος κίνδυνος εμφάνισης εμβολή από αέρα. Να σημειωθεί, ότι όταν η ζώνη στήριξης του χειρουργικού τραπεζιού είναι αρκετά σφικτή στα κάτω άκρα του ασθενή, τότε αυτή ενοχοποιείται για περιφερικές νευροπάθειες άκρων. ΘΕΣΗ ΛΙΘΟΤΟΜΗΣ Η θέση λιθοτομής χρησιμοποιείται σε γυναικολογικές, ουρολογικές και σε επεμβάσεις γενικής χειρουργικής. Ο άρρωστος τοποθετείται σε αυτή τη θέση με τα κάτω άκρα να τοποθετούνται σε ειδικά υποστηρίγματα και την αφαίρεση του κάτω τμήματος του χειρουργικού τραπεζιού. Τα πόδια ανυψώνονται και κάμπτονται συγχρόνως. Ο βαθμός κάμψης των ποδιών μπορεί να είναι μικρός, μεγάλος ή και υπερβολικός και αυτό εξαρτάται από το ύψος που απαιτείται να βρίσκονται τα πόδια και η λεκάνη, προκειμένου να πραγματοποιηθεί η επέμβαση. Στηρίγματα γύρω από τα σφυρά συγκρατούν συνήθως τα πόδια στη σωστή θέση. Αυτά φέρουν μαλακή επένδυση, ενώ τα κάτω άκρα του ασθενούς θα πρέπει να κινούνται ελεύθερα. Το προσωπικό θα πρέπει να διασφαλίσει τα πόδια του ασθενούς να τοποθετούνται στη χαμηλότερη δυνατή θέση που απαιτείται για την επέμβαση. Τονίζεται ότι απαιτούνται δύο άτομα για την ταυτόχρονη μετακίνηση των κάτω άκρων προς τα πάνω ή προς τα κάτω. Οι κύριες επιπλοκές σε αυτή τη θέση σχετίζονται κυρίως με τα στηρίγματα και την κακή τοποθέτηση των κάτω άκρων σε αυτά. Τα νεύρα που θίγονται κυρίως είναι το περονιαίο και το σαφηνές και για την πρόληψη αυτών των κακώσεων συστήνεται η τοποθέτηση μαξιλαριών στα σημεία επαφής με τα μεταλλικά στηρίγματα. Τυλίγοντας ένα πανί γύρω από τα γόνατα και την ποδοκνημική άρθρωση μειώνεται η πίεση (σχήμα 4). Σχήμα 4. Στη θέση λιθοτομής, το σαφηνές νεύρο, εφόσον δεν προστατεύεται κατάλληλα, μπορεί να πιεστεί από τα μεταλλικά στηρίγματα που συγκρατούν τα πόδια. Μεγάλη απαγωγή και έξω στροφή του ισχίου μπορεί να οδηγήσει σε βλάβες του μηριαίου νεύρου και του οσφυοιερού πλέγματος. Η υπερβολική κάμψη ισχίου στη βουβωνική χώρα μπορεί να οδηγήσει σε βλάβες του μηριαίου, ισχιακού και θυρεοειδούς νεύρου. Στη θέση λιθοτομής ο ασθενής θα πρέπει να βρίσκεται το μικρότερο δυνατό χρονικό διάστημα. Για επεμβάσεις που η διάρκεια τους ξεπερνά τις 4 ώρες, συστήνεται τα κάτω άκρα να κατεβαίνουν από τα ειδικά στηρίγματα για σύντομο χρονικό διάστημα και αυτό να επαναλαμβάνεται κάθε 2 ώρες. Η θέση λιθοτομής σχετίζεται με ελάττωση της FRC, προδιαθέτοντας σε ατελεκτασία και υποξυγοναιμία. Η κατάσταση αυτή επιβαρύνεται επιπλέον και με τη σύγχρονη τοποθέτηση του ασθενούς σε θέση Trendelenburg. Η ανύψωση των κάτω άκρων προκαλεί αιφνίδια αύξηση της φλεβικής επιστροφής, ενώ η απότομη κάθοδος σχετίζεται με μείωση της φλεβικής επιστροφής, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε υπόταση. Για τον λόγο αυτό συστήνεται η μέτρηση της Α.Π αμέσως μετά την κάθοδο των κάτω άκρων. ΠΛΑΓΙΑ ΚΑΤΑΚΕΚΛΙΜΜΕΝΗ ΘΕΣΗ Η πλάγια κατακεκλιμμένη θέση χρησιμοποιείται για επεμβάσεις στον θώρακα, στον οπισθοπεριτοναϊκό χώρο καθώς και για επεμβάσεις ισχίου. Η θέση αυτή αυξάνει τον κίνδυνο κακής τοποθέτησης της σπονδυλικής στήλης, καθώς και τον κίνδυνο εμφάνισης ελκών από πίεσης σε ευάλωτες περιοχές της εξαρτώμενης πλευράς του ασθενούς (ακρώμιο, αυτί, μείζων τροχαντήρας, λαγόνιος άκανθα, γόνατο, σφυρό). Επιπλέον, μπορεί να προκληθεί βλάβη στο κοινό περονιαίο νεύρο, αν το εξαρτώμενο πόδι υποστεί σοβαρή πίεση μεταξύ της περόνης και του χειρουργικού τραπεζιού. Αναφέρονται επίσης και επιπλοκές των οφθαλμών, σε αυτή τη θέση, όπως βλάβες κερατοειδούς, οίδημα οφθαλμού λόγω πίεσης ακόμα και τύφλωση. Οι ευάλωτες περιοχές που αναφέρθηκαν θα πρέπει να είναι επαρκώς προστατευμένες κατά τη διάρκεια της επέμβασης. Η υπερέκταση του υπερκείμενου βραχιονίου πλέγματος κάνει απαραίτητο τον ευθειασμό του, με τη χρήση μαξιλαριού κάτω από το κεφάλι (σχήμα 5). Ένα δεύτερο μαξιλάρι τοποθετείται ανάμεσα στα γόνατα του υπερκείμενου άκρου, το οποίο είναι σχεδόν σε ευθεία, και του υποκείμενου που είναι σε κάμψη (σχήμα 6). Το υποκείμενο άνω άκρο στηρίζεται σε επέκταση του χειρουργικού τραπεζιού στο ίδιο επίπεδο με το υπόλοιπο σώμα, ενώ το υπερκείμενο στηρίζεται ή πάνω από το άλλο χέρι με ένα μαξιλαράκι ενδιάμεσα ή πάνω σε στήριγμα, σε χαμηλότερο επίπεδο από το σύστοιχο της μασχάλης (σχήμα 7).

5 ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 163 Σχήμα 7. Στη πλάγια κατακεκλιμμένη θέση, το υποκείμενο άνω άκρο στηρίζεται σε επέκταση του χειρουργικού τραπεζιού στο ίδιο επίπεδο με το υπόλοιπο σώμα, ενώ το υπερκείμενο στηρίζεται πάνω από το άλλο χέρι με ένα μαξιλαράκι ενδιάμεσα (ή πάνω σεκατακεκλιμμένη στήριγμα, σε χαμηλότερο από το σύστοιχο Σχήμα 7. Στη πλάγια θέση,επίπεδο το υποκείμενο άνωτης άκρο μασχάλης). ηρ ζ σε επέκταση η του χχειρουργικού ρ ργ τραπεζιού ρ ζ στο ίδιο επίπεδο στηρίζεται μ με το Σχήμα 5. Στη πλάγια κατακεκλιμμένη θέση, οιυπόλοιπο κακώσεις τουσώμα, μη ενώ το υπερκείμενο στηρίζεται πάνω από το άλλο χέρι με Αν και σε αυτή τη θέση, και FRC σε είναι ελαττωμένες,επίπεδο από εξαρτώμενου βραχιονίου πλέγματος αποφεύγονται με την σωένα μαξιλαράκι ενδιάμεσα (ή πάνω σεvc στήριγμα, χαμηλότερο η σχέση αερισμού-αιμάτωσης (V/Q) διατηρείται κατά στή τοποθέτηση μαξιλαριού κάτω από το κεφάλι. το σύστοιχο της την μασχάλης). αυτόματη αναπνοή. Όπως είναι γνωστό ο κατώτερος Σχήμα 6. Στη πλάγια κατακεκλιμμένη θέση, η τοποθέτηση μαξιλαριών ανάμεσα στα πόδια και στους αγκώνες διευκολύνει την κατανομή του βάρους μεταξύ του επάνω και του κάτω τμήματος του σώματος. Η μετατόπιση του μεσοθωρακίου προς το εξαρτώμενο ημιθωράκιο καθώς και η περιστροφή της καρδιάς γύρω από τον επιμήκη άξονά της, κατά την τοποθέτηση του ασθενούς στην πλάγια θέση, θα μπορούσε να μειώσει τη φλεβική επιστροφή και επομένως την Κ.Π. Αυτό συμβαίνει συνήθως σε παραλλαγές της παραπάνω θέσης όπως στην jackknife-πλάγια κατακεκλιμμένη θέση (λίμναση του φλεβικού αίματος στα κάτω άκρα) και στην θέση εκτέλεσης νεφρεκτομής, αν υπεργείρουμε υπερβολικά την νεφρική χώρα (κίνδυνος πίεσης κάτω κοίλης φλέβας). Η ζωτική χωρητικότητα (VC) σε ξύπνιους ασθενείς μειώνεται κατά 10% στη πλάγια θέση σε σχέση με την όρθια. Η θέση εκτέλεσης νεφρεκτομής μπορεί να μειώσει τη VC επιπλέον 5-10%. Η ελάττωση αυτή αποδίδεται στην μειωμένη κινητικότητα των πλευρών και του διαφράγματος. πνεύμονας δέχεται περισσότερη αιμάτωση και αυτό αποδίδεται στην επίδραση της βαρύτητας, ενώ δέχεται και περισσότερο αερισμό, το οποίο οφείλεται στην αποτελεσματικότερη σύσπαση του εξαρτώμενου ημιδιαφράγματος, διότι αυτό καταλαμβάνει υψηλότερη θέση στο θώρακα, από τη δυσανάλογη συμμετοχή του στην υποστήριξη του βάρους του περιεχομένου της κοιλίας. Επιπλέον, στην πλάγια θέση και με τον ασθενή σε εγρήγορση, η υπεζοκωτική πίεση είναι μεγαλύτερη στη βάση του πνεύμονα σε σχέση με την κορυφή και έτσι οι κυψελίδες είναι μικρότερες στη βάση, γιατί συμπιέζονται περισσότερο, ενώ στην κορυφή μεγαλύτερες. Επομένως, η εφαρμογή ίσης πίεσης αυξάνει περισσότερο των όγκο των κυψελίδων στη βάση και λιγότερο στην κορυφή. Επίσης, η εφαρμογή ίσης πίεσης οδηγεί σε μεγαλύτερη αύξηση του μεγέθους των κυψελίδων στον κάτω πνεύμονα και μικρότερη στον άνω. Δηλαδή, ο κάτω πνεύμονας παρουσιάζει μεγαλύτερη ευενδοτότητα. Με την εισαγωγή στην γενική αναισθησία, η μείωση της FRC μετακινεί τον επάνω πνεύμονα σε ευνοϊκότερο τμήμα της καμπύλης πίεσης-όγκου, ενώ μετακινεί τις κινήσεις του κάτω πνεύμονα σε θέση μικρότερης ευενδοτότητας. Το αποτέλεσμα είναι ο επάνω πνεύμονας να αερίζεται καλύτερα από τον κάτω. Η διαραραχή της σχέσης V/Q οφείλεται στο ότι ο κάτω πνεύμονας εξακολουθεί να δέχεται μεγαλύτερη αιμάτωση. Στον ασθενή σε πλάγια θέση, ο μηχανικός αερισμός με θετικές πιέσεις ευνοεί τον επάνω πνεύμονα, διότι είναι περισσότερο ευένδοτος, ενώ η μυοχάλαση επιτείνει τη διαφορά, επιτρέποντας στο περιεχόμενο της κοιλιάς να ανυψώσει ακόμη περισσότερο το κάτω ημιδιάφραγμα, παρεμποδίζοντας τον αερισμό του κάτω πνεύμονα. Η διαταραχή της σχέσης V/Q επιτείνεται

6 164 ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ και με την επίδραση άλλων παραγόντων όπως η διάνοιξη του θώρακα, η παρουσία παθολογικών εξεργασιών στον εξαρτώμενο και στον μη-εξαρτώμενο πνεύμονα καθώς και η χρήση φαρμακευτικών παραγόντων (π.χ αγγειοδιασταλτικών), οι οποίοι επηρεάζουν τον αντανακλαστικό της υποξαιμικής αγγειοσύσπασης. ΚΑΘΙΣΤΙΚΗ ΘΕΣΗ Στην καθιστική θέση επιτελούνται συνήθως οι επεμβάσεις του οπίσθιου κρανιακού βόθρου και της Α.Μ.Σ.Σ. Μια παραλλαγή της καθιστικής θέσης, είναι η λεγόμενη beachchair θέση, η οποία χρησιμοποιείται στις επεμβάσεις ώμου. Τα πλεονεκτήματα αυτής της θέσης για τον αναισθησιολόγο είναι ο απρόσκοπτος αερισμός του ασθενούς, λόγω καλύτερης λειτουργίας του διαφράγματος και η πιο εύκολη πρόσβαση στον ενδοτραχειακό σωλήνα, στον ανώτερο αεραγωγό καθώς και στο θωρακικό τοίχωμα για τυχόν εφαρμογή μέτρων αναζωογόνησης. Τα μειονεκτήματα περιλαμβάνουν την ανάγκη συντονισμένης προσπάθειας από όλη την Χειρουργική και Αναισθησιολογική ομάδα προκειμένου να τοποθετηθεί ο ασθενής με ασφάλεια σε αυτή τη θέση, ο αυξημένος κίνδυνος εμφάνισης υπότασης και φλεβικής εμβολής από αέρα, οι επιπτώσεις από την υπερβολική έκταση του αυχένα (απόφραξη ενδοτραχειακού σωλήνα, οίδημα προσώπου, γλώσσας), βλάβες νεύρων, πνευμοεγκέφαλος καθώς και τύφλωση. Η επίδραση της βαρύτητας και των αναισθητικών του σώματος. παραγόντων έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο καρδιαγγειακό σύστημα στην καθιστική θέση. Σε έναν υγιή ενήλικα ασθενή, ο Ο.Π και η Κ.Π μειώνονται περίπου 12-20%, ενώ η εγκεφαλική πίεση διήθηση (C.P.P) ελαττώνεται κατά 15%, χωρίς σημαντική μεταβολή στην Κ.Σ. Σε αυτή τη θέση υπάρχει μια γενική αύξηση του αερισμού, με αύξηση της VC και της FRC. Ωστόσο, στον αερισμό με θετικές πιέσεις και με συνοδό σχετική υπογκαιμία παρατηρείται μείωση της αιμάτωσης στα μη εξαρτώμενα πνευμονικά πεδία, οδηγώντας σε αύξηση του φυσιολογικού νεκρού χώρου. Έτσι, η αύξηση της FRC σε συνδυασμό όμως με την ελάττωση της αιμάτωσης μπορεί να μην οδηγήσει τελικά σε βελτίωση της οξυγόνωσης. Στην καθιστική θέση το προσκέφαλο του χειρουργικού τραπεζιού, που βρίσκεται ο ασθενής, τοποθετείται σε γωνία πάνω από το οριζόντιο επίπεδο. Τα πόδια κάμπτονται στο ισχίο και ελαφρώς και τα γόνατα, για την αποφυγή πίεσης του ισχιακού νεύρου και τα πόδια θα πρέπει να τοποθετούνται όσο το δυνατό ψηλότερα για να διευκολύνουν τη φλεβική επιστροφή. Μαξιλάρια τοποθετούνται στα σημεία πίεσης (ισχία, γόνατα, πέλματα), ενώ άλλο ειδικό στήριγμα θα συγκρατήσει το πέλμα και Σχήμα 8. Στη καθιστική θέση, το προσκέφαλο του χειρουργικού τραπεζιού τοποθετείται σε γωνία πάνω από το οριζόντιο επίπεδο. Τα πόδια κάμπτονται στο ισχίο και ελαφρώς και τα γόνατα, για την αποφυγή πίεσης του ισχιακού νεύρου. Μαξιλάρια τοποθετούνται στα σημεία πίεσης (ισχία, γόνατα, πέλματα), ενώ ειδικό στήριγμα θα συγκρατήσει το πέλμα και θα μετριάσει το βάρος του σώματος. θα μετριάσει το βάρος του σώματος (σχήμα 8). Επίσης, θεωρείται φρόνιμο να γίνεται περίδεση των κάτω άκρων με επίδεσμο, ώστε να περιορίζεται η λίμναση του αίματος και η δημιουργία θρομβοφλεβίτιδας. Σε πολλά κέντρα χρησιμοποιούνται στολές ενάντια στη βαρύτητα (anti-gravity suits) ή ειδικές μπότες περιοδικής συμπίεσης κάτω άκρων για την αποφυγή λίμνασης αίματος στην περιφέρεια. Οι προαναφερθέντες στολές εφαρμόζονται με την έναρξη, καλύπτοντας τα κάτω άκρα μέχρι την κοιλιά και αφήνοντας το διάφραγμα ελεύθερο. Να τονιστεί ότι κατά την σταδιακή άνοδο του χειρουργικού τραπεζιού στην καθιστική θέση, θα πρέπει να γίνεται σύγχρονη προσεκτική παρακολούθηση της Α.Π, του καρδιακού ρυθμού και του Η.Κ.Γ. Η προσεκτική σταθεροποίηση και η επιβεβαίωση της σωστής θέσης της τραχειοσωλήνα, μετά από την τοποθέτηση του ασθενούς στην επιθυμητή καθιστική θέση, θεωρείται επιβεβλημένη. Η σωστή στήριξη της κεφαλής στην περιοχή του μετώπου και η προστασία των οφθαλμών για την αποφυγή τραυματισμού τους, απαιτούν ιδιαίτερη φροντίδα. Τα άνω άκρα τοποθετούνται έτσι ώστε να υπάρχει άνετη πρόσβαση φλεβικών και αρτηριακών γραμμών, ενώ τοποθετείται μαξιλάρι μεταξύ αγκώνων και στηριγμάτων χεριών. Το πρόσθιο θωρακικό τοίχωμα παραμένει ελεύθερο και εύκολα προσβάσιμο. Σχήμα 8. Στη καθιστική θέση, το προσκέφαλο του χειρουργικού τραπεζιού τοποθετείται σε γωνία πάνω από το οριζόντιο επίπεδο. Τα πόδια κάμπτονται στο ισχίο και ελαφρώς και τα γόνατα, για την αποφυγή πίεσης το ισχιακού νεύρου. Μαξιλάρια τοποθετούνται στα σημεία πίεσης (ισχία, γόνατα πέλματα), ενώ ειδικό στήριγμα θα συγκρατήσει το πέλμα και θα μετριάσει το ΠΡΗΝΗΣ ΘΕΣΗ Για την τοποθέτηση στη πρηνή θέση, ο ασθενής αφού προηγουμένως του γίνει εισαγωγή στην αναισθησία και ενδοτραχειακή διασωλήνωση σε ύπτια θέση (φορείο), με-

7 ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 165 Σχήμα 9. Στη πρηνή θέση, η υπέρμετρη έκθεση του άνω άκρου μπορεί να προκαλέσει βλάβη του βραχιονίου πλέγματος και η ανεπαρκής προστασία του αγκώνα, κάκωση του ωλενίου νεύρου. Κακώσεις στο πρόσωπο και στα μάτια αποφεύγονται με την τοποθέτηση μαξιλαριού. Η μεγάλη πίεση στην κάτω κοίλη φλέβα μπορεί να μειωθεί με ειδικό στήριγμα που τοποθετείται στην κάτω λαγόνιο άκανθα. Σχήμα 10. Στη πρηνή θέση, η σωστή τοποθέτηση του ασθενούς μειώνει τις κακώσεις του βραχιονίου πλέγματος. ταφέρεται στη πρηνή θέση στο χειρουργικό τραπέζι. Κατά κανόνα απαιτούνται 4 άτομα για την παραπάνω ασφαλή μεταφορά. Ο Αναισθησιολόγος είναι υπεύθυνος, κατά τη διάρκεια της μεταφοράς, για τον κεφάλι, τον αυχένα και τον αεραγωγό, ενώ το υπόλοιπο προσωπικό είναι υπεύθυνο για τον κορμό και τα άκρα του ασθενούς. Οι κυριότερες επιπλοκές αφορούν κυρίως την αναπνευστική λειτουργία και τα έλκη από πίεση (κοιλιά, θώρακας, αυτιά, αγκώνες, γεννητικά όργανα, ισχία, γόνατα). Για την βελτίωση της αναπνευστικής λειτουργίας σε αυτή τη θέση, συστήνεται να τοποθετούνται ειδικά στηρίγματα στα πλάγια του θώρακα και της κοιλιάς, γεγονός που θα διευκολύνει τις κινήσεις του διαφράγματος και την έκπτυξη του θώρακα. Έτσι, αποφεύγεται και η πίεση στην κάτω κοίλη φλέβα. Οι οφθαλμοί υφίστανται κακώσεις, λόγω πίεσης, όταν το κεφάλι είναι προς τα κάτω και έτσι συστήνεται η προσεκτική προς τα πλάγια τοποθέτηση της κεφαλής (ψηλαφητός ολόκληρος ο οφθαλμικός κόγχος) πάνω σε ειδικά μαλακά μαξιλάρια (σχήμα 9). Να σημειωθεί, ότι η υπερβολική στροφή της κεφαλής μπορεί να μειώσει την εγκεφαλική φλεβική αποχέτευση και την εγκεφαλική αιματική ροή. Τα χέρια του ασθενούς στην πρηνή θέση μπορεί να είναι είτε παράλληλα με το σώμα είτε πάνω σε ειδικά στηρίγματα χεριών, με γωνία μικρότερη των 90 στο ύψος του ώμου, ενώ ο αγκώνας θα πρέπει να είναι κεκαμένος με τις παλάμες να φέρονται προς τα κάτω (σχήμα 10). Η τοποθέτηση των άνω άκρων πάνω από το κεφάλι του ασθενούς δεν συστήνεται, γιατί υπάρχει κίνδυνος βλάβης βραχιονίου πλέγματος. Οι φυσιολογικές μεταβολές που συμβαίνουν στην πρηνή θέση, όσο αφορά το καρδαγγειακό σύστημα είναι κυρίως η λίμναση του αίματος στα κάτω άκρα καθώς και η πίεση των κοιλιακών μυών που μπορεί να οδηγήσουν σε ελάττωση του προφορτίου και της Α.Π. Κατά την πρηνή θέση παρατηρείται αύξηση της FRC και μεταβολές στην κατανομή του αερισμού και της αιμάτωσης στους πνεύμονες. Θεωρείται ότι αυτό οδηγεί στη βελτίωση της σχέσης αερισμού/αιμάτωσης και επομένως στην βελτίωση της οξυγόνωσης του χειρουργικού ασθενούς σε αυτή τη θέση. Μελέτες έδειξαν, μετά από τη σωστή τοποθέτηση του ασθενούς, ότι η FRC ελαττώνεται από την όρθια θέση (ασθενής ξύπνιος) στην ύπτια (ασθενής με αναισθησία και μυοχάλαση) κατά 44%, ενώ μεταβολή της FRC από όρθια θέση στην πρηνή είναι λιγότερο από 12%. Η αύξηση της FRC που παρατηρείται στην πρηνή θέση, αποδίδεται στην μειωμένη πίεση που ασκείται πάνω στο διάφραγμα και στην επαναδιάνοιξη ατελεκτασικών περιοχών. Να σημειωθεί, ότι η επίδραση αυτής της θέση πάνω στην αναπνευστική λειτουργία επηρεάζεται και από το είδος των στηριγμάτων που χρησιμοποιούνται. Σε μία μελέτη όπου συγκρίνονται 3 διαφορετικοί τύποι στηριγμάτων πρηνούς θέσης (στηρίγματα γόνατα-θώρακας/πλαίσιο Eschmann/στηρίγματα θώρακας-πύελος) σε ξύπνιους ασθενείς διαπιστώθηκε ότι σε όλες τις θέσεις η FRC αυξήθηκε, και περισσότερο με τη χρήση στηριγμάτων στα γόνατα-θώρακα. Η αιτία της βελτίωσης των πνευμονικών όγκων πιστεύεται ότι είναι το βάρος που υποστηρίζεται από τα γόνατα, επιτρέπει το κατώτερο μέρος του θώρακα και της κοιλιάς να συσπώνται καλύτερα. Επιπλέον, η ανακατανομή του αερισμού των πνευμόνων είναι ένας ακόμη προτεινόμενος μηχανισμός, ο οποίος θεωρείται ότι βελτιώνει την ανταλλαγή των αερίων στην πρηνή θέση. Παλιότερες μελέτες ανέφεραν την σημαντική επίδραση της βαρύτητας τόσο στον αερισμό όσο και στην αιμάτωση των πνευμόνων. Ωστόσο, νεότερες μελέτες περιγράφουν ότι οι

8 166 ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ περιοχικές μεταβολές του αερισμού των πνευμόνων σε αυτή τη θέση, σχετίζονται περισσότερο με δομικά χαρακτηριστικά των αεραγωγών και των αιμοφόρων αγγείων, ενώ η επίδραση της βαρύτητα δεν φαίνεται να είναι τόσο σημαντική. ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗΣ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΣΤΟ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟ ΤΡΑΠΕΖΙ Η μη σωστή τοποθέτηση του ασθενούς στο χειρουργικό τραπέζι μπορεί να οδηγήσει σε κάκωση νεύρου ή περιφερική νευροπάθεια μετά από πίεση ή υπερέκταση του νεύρου. Τα νεύρα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα στην πίεση ή στην έκταση, με αποτέλεσμα την εμφάνιση ισχαιμίας. Αν η ισχαιμία παραταθεί επέρχεται νέκρωση του νεύρου. Εφόσον το αιμάτωμα που δημιουργήθηκε λόγω πίεσης είναι μικρό, οι νευρικές ίνες που το περιβάλλουν πιέζονται λίγο και η βλάβη αργότερα μπορεί να αναταχθεί. Αντίθετα, ένα μεγάλο αιμάτωμα που πιέζει έντονα τις νευρικές ίνες προκαλεί νέκρωση. Οι συχνότερες περιφερικές επιπλοκές νεύρων είναι οι κακώσεις του βραχιονίου πλέγματος, του κερκιδικού, του ωλενίου, του περονιαίου νεύρου καθώς νεύρων του προσώπου. Επιπλέον, η υπερβολική πίεση μιας ευαίσθητης περιοχής μπορεί να οδηγήσει σε νέκρωση του δέρματος και εξέλκωση, που ίσως σε σοβαρές περιπτώσεις χρειάζεται μεταμόσχευση δέρματος. Ο βαθμός του τραυματισμένου δέρματος (εξέλκωση, έλκη πίεσης) κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως η εφαρμογή συνεχούς πίεσης σε σημεία του σώματος, η διάρκεια της εφαρμοζόμενης πίεσης καθώς και η ικανότητα ανοχής της πίεσης από τον ασθενή. Μελέτες έδειξαν ότι πιέσεις της τάξης των 23 έως 32 mm Hg μπορούν να διαταράξουν την ομαλή ιστική λειτουργία, ενώ ασθενείς με περιφερική αγγειακή νόσο μπορούν να υποστούν δερματική βλάβη σε ακόμη χαμηλότερες τιμές πίεσης. Όπως ήδη αναφέρθηκε, η αλλαγή της θέσης οδηγεί σε καρδιοαναπνευστικές μεταβολές, ενώ η κακή αλλαγή της θέσης μπορεί να οδηγήσει σε επιδείνωση της καρδιοαναπνευστικής λειτουργίας, με πιθανές ολέθριες συνέπειες για τον ασθενή. Μία όχι τόσο συνηθισμένη επιπλοκή θεωρείται και το τραύμα οφθαλμού (θρόμβωση κεντρικής αρτηρίας αμφιβληστροειδούς, εκδορά κερατοειδούς) λόγω άμεσης, παρατεταμένης πίεσης των οφθαλμών. Παράγοντες κινδύνου για αυτή τη επιπλοκή θεωρούνται η πρηνής θέση, η διάρκεια επέμβασης (>6,5 ώρες), η υπόταση και η σημαντική απώλεια αίματος διεγχειρητικά. Να σημειωθεί ότι στον αναισθητοποιημένο ασθενή, που δεν μπορεί να κινηθεί και να αισθανθεί πόνο, μπορεί να ασκηθεί υπερβολική πίεση ή υπερέκταση, επειδή ο ελαττωμένος μυϊκός τόνος, με την χορήγηση μυοχαλαρωτικών, επιτρέπει την τοποθέτηση του σε μη φυσιολογικές θέσεις. Άλλοι παράγοντες που συντελούν στην εμφάνιση επιπλοκών κατά την τοποθέτηση του ασθενούς είναι οι εξής: παχυσαρκία (ΒΜΙ>40), απίσχναση, αυξημένη ηλικία, κάπνισμα, προϋπάρχοντα νοσήματα (αρθρίτις, διαβητική νευροπάθεια, αρτηριακή υπέρταση, υπόταση, ανοσοκαταστολή, νευρολογικές, αναπνευστικές παθήσεις, αγγειοπάθειες, ιστορικό δερματικών ελκών). ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΩΣΤΗΣ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗΣ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΤΟ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟ ΤΡΑΠΕΖΙ Η σωστή τοποθέτηση ασθενών στο χειρουργικό τραπέζι θα πρέπει να περιλαμβάνει πολύ περισσότερα από την τυπική διαδικασία τοποθέτησης του ασθενούς. Θα πρέπει να γίνονται από τον Νοσηλευτή του Αναισθησιολογικού προεγχειρητική εκτίμηση ασθενούς, επιλογή του κατάλληλου εξοπλισμού, καθώς και μετεγχειρητική αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των εφαρμοζόμενων τεχνικών τοποθέτησης. Η προεγχειρητική εκτίμηση ξεκινά με τον Νοσηλευτή να ελέγχει το πρόγραμμα του χειρουργείου για την ταυτότητα του ασθενούς, το είδος της επέμβασης και την επιθυμητή χειρουργική θέση. Στη συνέχεια πραγματοποιούνται ερωτήσεις στον ασθενή, οι οποίες καθορίζουν αν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση βλαβών-τραυματισμών σχετιζόμενες με τη θέση. Με βάση της οδηγίες που εξέδωσε η AORN, οι ερωτήσεις θα πρέπει να περιλαμβάνουν στοιχεία όπως: ηλικία, Β.Μ.Ι, Α.Π, ύπαρξη δερματικών βλαβών, περιορισμένης κινητικότητας, εμφυτευμένων (π.χ βηματοδότης) ή εξωτερικών (π.χ καθετήρας) συσκευών, καταγραφή προϋπάρχοντων νοσημάτων και εργαστηριακών εξετάσεων. Όλα τα παραπάνω θα πρέπει να συνεκτιμηθούν με τη διάρκεια και το τύπο της επέμβασης (π.χ νευροχειρουργικές επεμβάσεις σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο εμβολής από αέρα). Συστήνεται να γίνεται πριν την επέμβαση ενημέρωση με την συμμετοχή όλων των μελών της ομάδας του χειρουργείου σχετικά με την επέμβαση, συμπεριλαμβανομένου και των θεμάτων που αφορούν τη τοποθέτηση του ασθενούς. Υπάρχει ποικιλία σχετικά με τον εξοπλισμό που χρησιμοποιείται για την χειρουργική θέση του ασθενούς (ειδικά στρώματα, μαξιλάρια, ρολά, στηρίγματα ποδιών-χεριών, ιμάντες, κ.α). Στόχος της εφαρμογής του εξοπλισμού είναι η ανακατανομή της ασκούμενης πίεσης, με σκοπό την πρόληψη των βλαβών λόγω θέσης. Ο εξοπλισμός θα

9 ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 167 πρέπει να ελέγχεται σε τακτική βάση και ιδίως πριν την εφαρμογή του στο χειρουργείο. Επίσης, είναι σημαντική η εκπαίδευση του προσωπικού, στη σωστή χρήση του εφαρμοζόμενου και στην ανάγκη γνώσης τυχόν περιορισμούς που μπορεί να παρουσιάζει (π.χ όριο σωματικού βάρους). Η ASA συστήνει την καταγραφή όλων των ενεργειών που αφορούν την τοποθέτηση του ασθενούς. Συγκεκριμένα συστήνεται η καταγραφή: της θέσης του ασθενούς σε όλη τη διάρκεια της επέμβασης, της θέσης των άνω και κάτω άκρων, της χρήσης ή μη ειδικών στηριγμάτων, μαξιλαριών, των ενεργειών που ελήφθησαν διεγχειρητικά, σχετικά με τη θέση με βάση την προεγχειρητική εκτίμηση καθώς και την παρουσία ή απουσία επιπλοκών λόγω θέσης. Μετά από τη χειρουργική επέμβαση, ο Νοσηλευτής θα πρέπει να αξιολογήσει τον ασθενή για τυχόν σημεία διεγχειρητικών κακώσεων, σχετικών με τη θέση του ασθενούς. Επιπλέον, θα πρέπει να ελέγξει τις περιοχές υψηλού κινδύνου, οι οποίες αναγνωρίστηκαν κατά τη διάρκεια της προεγχειρητικής αξιολόγησης. Ο Νοσηλευτής θα πρέπει να επανατοποθετήσει τον ασθενή, άμεσα μετεγχειρητικά, για την αποφυγή της συνέχισης της εφαρμοζόμενης πίεσης, που τυχόν καταγράφηκε στη διάρκεια της επέμβασης. Η σωστή τοποθέτηση του ασθενούς στο χειρουργικό τραπέζι απαιτεί ομαδικό πνεύμα, συνεργασία, γνώσεις και συνεχιζόμενη εκπαίδευση. Ο σύγχρονος Νοσηλευτής Αναισθησιολογίας θα πρέπει να κατανοήσει τις μεταβολές που συμβαίνουν σε κάθε θέση, να γνωρίζει τη χρήση του απαραίτητου εξοπλισμού, να εκτιμά τους προεγχειρητικούς παράγοντες κινδύνου εμφάνισης βλαβών καθώς και τη μετεγχειρητική αποτελεσματικότητα των λαμβανόμενων μέτρων. ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Association of periοperative Registered Nurses (AORN). Recommended practices for positioning the patient in the perioperative practice setting. In: 2010 perioperative standards and recommended practices. Denver (CO): AORN,Inc.; American Society of Anesthesiologists (ASA). Practice advisory for the prevention of perioperative peripheral neuropathies. Anesthesiol 2000;92: Gottumukkala V. Positioning of patient for operation. In: Anesthesiology Longnecker D, Brown D, Newman M, Zapol W (eds), New York: McGraw-Hill Medical, 2008; Beckett AE. Are we doing enough to prevent patient injury caused by positioning during surgery? J Perioper Pract 2010;20: Snyder D. Positioning and transferring your patient safely. OR Nurse 2010; 4: Cassorla L, JW Lee. Patient Positioning and Anesthesia. In: Miller s Anesthesia, Miller R.D. 7th edition. Philadelphia: Elsevier Churchill Livingstone 2010; Thompson JL. Positioning for Anesthesia and Surgery. In: Nurse Anesthesia Nagelhout J.J, Plaus K. (eds), 5th edition. W.B. Saunders, Philadelphia 2014;

10

Θέσεις και αντιθέσεις στη Λαπαροσκοπική Χειρουργική - η Αναισθησιολογική Άποψη Δρ. Ράνια Πατρώνη Δ/ντρια Αναισθησιολογίας ΠΓΝ Πατρών «ο Άγιος Ανδρέας» Λαπαροσκοπική Χειρουργική: Προτερήματα Προτερήματα:

Διαβάστε περισσότερα

Επιφάνεια για την στήριξη των χεριών για την διευκόλυνση των αναισθησιολόγων με τον αντίστοιχο συνδετικό σφιγκτήρα (clamp)

Επιφάνεια για την στήριξη των χεριών για την διευκόλυνση των αναισθησιολόγων με τον αντίστοιχο συνδετικό σφιγκτήρα (clamp) ΕΞΑΡΤΗΜΑΤΑ ΒΑΣΙΚΗΣ ΣΥΝΘΕΣΗΣ (ΓΙΑ ΤΟ ΣΥΝΟΛΟ ΤΩΝ 21 ΧΕΙΡ/ΚΩΝ ΤΡΑΠΕΖΩΝ) 2.9.1 Επιφάνεια για την στήριξη των χεριών για την διευκόλυνση των αναισθησιολόγων με τον αντίστοιχο συνδετικό σφιγκτήρα (clamp) 9906021

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΥΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΕΝΟΝΤΩΝ ΔΙΑΣΤΡΕΜΜΑ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΟΣΤΩΝ 2. ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ Α. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟΥ ΚΡΑΝΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος Ερωτήσεις Αξιολόγησης Εργαστηριακού Μαθήματος Θέμα: «Κεντρική Φλεβική Πίεση» 1. Τι είναι η Κεντρική Φλεβική Πίεση (ΚΦΠ); Είναι η υδροστατική πίεση των μεγάλων φλεβών που είναι πλησιέστερα στην καρδιά,

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Μέτρηση της αιματηρής. Αρτηριακής Πίεσης»

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Μέτρηση της αιματηρής. Αρτηριακής Πίεσης» Εργαστήριο Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ «Μέτρηση της αιματηρής Αρτηριακής Πίεσης» Αιμοδυναμική παρακολούθηση α) Μη επεμβατική Ηλεκτροκαρδιογράφημα Αρτηριακός σφυγμός Αναίμακτη αρτηριακή πίεση

Διαβάστε περισσότερα

Αιµορραγία. Η αιµορραγία αυτή προέρχεται από τη διατοµή µιας φλέβας και

Αιµορραγία. Η αιµορραγία αυτή προέρχεται από τη διατοµή µιας φλέβας και Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 55-62 Αιµορραγία Στο κυκλοφορικό σύστηµα του ενήλικα ανθρώπου υπάρχουν έξι λίτρα περίπου αίµατος, το οποίο µεταφέρει στα κύτταρα των ιστών

Διαβάστε περισσότερα

Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος

Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος 1. Τι είναι οι ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αντικατάσταση ισχίου και γόνατος; Ο όρος ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι (ΕΕΜ)

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΕΠΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ

ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΕΠΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΕΠΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΟΣ Ανάταξη (κλειστή) Ακινητοποίηση Άσκηση ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗΣ Συνεχής έλξη Ακινητοποίηση σε νάρθηκα Λειτουργικός νάρθηκας Εφαρμογή επίδεσης 1)Ακινητοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 26-34. Αεροφόροι οδοί

Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 26-34. Αεροφόροι οδοί Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 26-34 Αεροφόροι οδοί Οι αεροφόροι οδοί επιτρέπουν την είσοδο του αέρα από το Περιβάλλον µέχρι τους πνεύµονες κατά τη φάση της εισπνοής

Διαβάστε περισσότερα

κλινική εξέταση οδηγός για Barbara Bates, M.D. ISBN 9780960-372-144-4 Δεύτερη έκδοση Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

κλινική εξέταση οδηγός για Barbara Bates, M.D. ISBN 9780960-372-144-4 Δεύτερη έκδοση Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων οδηγός για κλινική εξέταση Δεύτερη έκδοση Barbara Bates, M.D. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων I. Ανδρουλάκη Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΤΩΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΤΩΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΤΩΜΑΤΟΣ Άσκηση 1 η 1. Εκδορά τραχήλου 2. Περιτονίες του τραχήλου 3. Έξω σφαγίτιδα φλέβα 4. Δερµατικοί κλάδοι αυχενικοί πλέγµατος 1. Εκδορά θώρακα 2. Θωρακοδελτοειδές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΑΕΡΙΣΜΟΥ - ΑΙΜΑΤΩΣΗΣ

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΑΕΡΙΣΜΟΥ - ΑΙΜΑΤΩΣΗΣ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΑΕΡΙΣΜΟΥ - ΑΙΜΑΤΩΣΗΣ Κωνσταντίνα Σωτηρίου Αναισθησιολόγος, Επιμ. Β' ΓΝΑ Ο Ευαγγελισμός ΕΑΕ Νοέμβριος 2010 Αερισμός - Κατανομή αερισμού Περιοχικές διαφορές στον αερισμό Καμπύλη ενδοτικότητας Αιμάτωση

Διαβάστε περισσότερα

Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού

Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού Ι. Γενικά Α. 3εις σηµαντικές ζώνες των κάτω άκρων 1. Μηριαίο τρίγωνο 2. Ο πόρος των προσαγωγών 3. Ο ιγνυακός βόθρος Β. Μηριαίο οστό 1. Είναι το επιµηκέστερο, το ισχυρότερο

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες Τοποθέτησης και Χρήσης του Νάρθηκα Απαγωγής του Ώμου μετά από Αρθροσκοπική Θεραπεία Ρήξεων του Τενοντίου Πετάλου

Οδηγίες Τοποθέτησης και Χρήσης του Νάρθηκα Απαγωγής του Ώμου μετά από Αρθροσκοπική Θεραπεία Ρήξεων του Τενοντίου Πετάλου Οδηγίες Τοποθέτησης και Χρήσης του Νάρθηκα Απαγωγής του Ώμου μετά από Αρθροσκοπική Θεραπεία Ρήξεων του Τενοντίου Πετάλου Ο λειτουργικός νάρθηκας απαγωγής του Ώμου αποτελείται από 5 τμήματα (#1-5): το μαξιλάρι

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΟΜΣΣ- ΚΑΤΩ ΑΚΡΩΝ. ΤΣΑΟΥΣΗΣ Θ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Ειδικευόμενος Ιατρός

ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΟΜΣΣ- ΚΑΤΩ ΑΚΡΩΝ. ΤΣΑΟΥΣΗΣ Θ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Ειδικευόμενος Ιατρός ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΟΜΣΣ- ΚΑΤΩ ΑΚΡΩΝ ΤΣΑΟΥΣΗΣ Θ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Ειδικευόμενος Ιατρός ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑΣ Η ΠΙΟ ΚΟΙΝΗ ΜΥΟΣΚΕΛΕΤΙΚΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΣΤΟ ΔΥΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ Η ΠΙΟ ΚΟΙΝΗ ΑΙΤΙΑ ΑΝΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΑΤΟΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΟΣΤΑ (ΟΣΦΥΙΚΟΙ ΣΠΟΝΔΥΛΟΙ ΙΕΡΟ) ΟΣΦΥΙΚΟΙ ΣΠΟΝΔΥΛΟΙ Μεγαλύτεροι σε μέγεθος και όγκο, με κοντούς και παχείς αυχένες, ευρύτερες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΙΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΕΤΡΑΚΕΦΑΛΩΝ ΚΑΙ ΜΥΩΝ ΤΩΝ ΙΣΧΙΩΝ

ΑΣΚΗΣΙΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΕΤΡΑΚΕΦΑΛΩΝ ΚΑΙ ΜΥΩΝ ΤΩΝ ΙΣΧΙΩΝ ΑΣΚΗΣΙΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΕΤΡΑΚΕΦΑΛΩΝ ΚΑΙ ΜΥΩΝ ΤΩΝ ΙΣΧΙΩΝ 1. ΑΡΣΕΙΣ ΑΠΟ ΒΑΘΥ ΚΑΘΙΣΜΑ ΜΕ ΑΛΤΗΡΕΣ 2. ΑΡΣΕΙΣ ΑΠΟ ΒΑΘΥ ΚΑΘΙΣΜΑ ΜΕ ΜΠΑΡΑ ΜΠΡΟΣΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΤΡΑΧΗΛΟ 3. ΑΡΣΕΙΣ ΑΠΟ ΒΑΘΥ ΚΑΘΙΣΜΑ ΜΕ ΜΠΑΡΑ ΠΙΣΩ

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Κυκλοφορικό σύστημα Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Η καρδία Χτύπα 2 δισεκατομμύρια φορές σε όλη μας τη ζωή. Βρίσκεται στο θώρακα, κέντρο προς αριστερά. Έχει το μέγεθος μιας γροθιάς. Αλεξάνδρα, Αναστασία,

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ Αποτελεί τον μυοσκελετικό άξονα στήριξης του κορμού με κύριο οστικό στοιχείο τους σπονδύλους και την παράλληλη συμβολή

Διαβάστε περισσότερα

Αναπνοή. Εικόνα 13. Η πνευµονική αναπνοή.

Αναπνοή. Εικόνα 13. Η πνευµονική αναπνοή. Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 35-45 Αναπνοή Η αναπνοή είναι η βασική λειτουργία του οργανισµού, κατά την οποία χρησιµοποιείται το οξυγόνο και αποβάλλεται το διοξείδιο

Διαβάστε περισσότερα

Τοποθέτηση για ωδίνες τοκετού και τοκετό

Τοποθέτηση για ωδίνες τοκετού και τοκετό Τοποθέτηση για ωδίνες τοκετού και τοκετό Κάθισμα στην μπάλα ωδινών Η κίνηση εμπρός και πίσω κατά το κάθισμα στην μπάλα ωδίνων μειώνει τον πόνο, προάγει την χαλάρωση, ανοίγει την εγκάρσια και προσθιο οπίσθια

Διαβάστε περισσότερα

Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου)

Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου) Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου) 01/35 Το Ερειστικό Σύστημα αποτελείται από: 1. Τα Οστά 2. Τις Αρθρώσεις 3. Τους Συνδέσμους 02/35 ΟΣΤΑ ΤΟΥ ΣΚΕΛΕΤΟΥ Σύνολο: 285 οστά

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών

Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΏΣΕΙΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ Το Μυοσκελετικό Σύστηµα Δρ. Ε. Τζόνσον Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αθήνα 2012 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Α. Τα µέρη και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΦΑΡΥΓΓΑΣ ΛΑΡΥΓΓΑΣ ΤΡΑΧΕΙΑ ΒΡΟΓΧΟΙ ΠΝΕΥΜΟΝΕΣ ΠΛΕΥΡΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Θυρεοειδής χόνδρος Κρικοθυρεοειδής σύνδεσμος ΤΡΑΧΕΙΑ Κρικοειδής χόνδρος

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης

Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Στάση Σώματος Ο όρος σωστή στάση

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιά. Καρδιά. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Άσκηση και αρτηριακή πίεση. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία. Πασχάλης Βασίλης, Ph.D.

Καρδιά. Καρδιά. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Άσκηση και αρτηριακή πίεση. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία. Πασχάλης Βασίλης, Ph.D. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία Μεταβολικές ασθένειες και άσκηση Άσκηση και αρτηριακή πίεση Πασχάλης Βασίλης, Ph.D. Καρδιά Καρδιά Η καρδιά είναι ένα μυϊκό όργανο

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ. ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005

ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ. ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005 ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005 ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ Τι είναι αναζωογόνηση ; Για τη διατήρηση της ζωής χρειάζεται συνεχής τροφοδοσία όλων των οργάνων με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ. Παρουσίαση περιστατικού. ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου»

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ. Παρουσίαση περιστατικού. ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου» ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ ARDS - ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕ ΝΟ Παρουσίαση περιστατικού ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου» Παρουσίαση περιστατικού Από τον απεικονιστικό έλεγχο διαπιστώθηκαν: κατάγµατα λεκάνης και δεξιού άνω

Διαβάστε περισσότερα

Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα. Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια

Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα. Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια Τα συστήματα του ανθρώπινου σώματος Αναπνευστικό σύστημα (αποτελείται

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για Ασθενείς που Φέρουν Νάρθηκες

Οδηγίες για Ασθενείς που Φέρουν Νάρθηκες Οδηγίες για Ασθενείς που Φέρουν Νάρθηκες Ποιος είναι ο σκοπός της χρήσης ναρθήκων; Οι νάρθηκες που τοποθετούνται στα άνω και στα κάτω άκρα έχουν ως σκοπό την ακινητοποίηση ενός μέρους του σώματος προκειμένου

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση στάσης. Τυπικές στάσεις & βασικά χαρακτηριστικά αυτών

Αξιολόγηση στάσης. Τυπικές στάσεις & βασικά χαρακτηριστικά αυτών Αξιολόγηση στάσης Τυπικές στάσεις & βασικά χαρακτηριστικά αυτών Εικόνα 1. Τυπικές όρθιες στάσεις. Τέλια όρθια στάση (Α), κυφω-λορφωτική στάση (Β), στάση επίπεδης ράχης (C) & χαλαρή στάση (D). Τέλεια όρθια

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Φυσικής δραστηριότητας στην κινητική επάρκεια και την ανάπτυξη του μυοσκελετικού συστήματος του παιδιού

Ο ρόλος της Φυσικής δραστηριότητας στην κινητική επάρκεια και την ανάπτυξη του μυοσκελετικού συστήματος του παιδιού Ο ρόλος της Φυσικής δραστηριότητας στην κινητική επάρκεια και την ανάπτυξη του μυοσκελετικού συστήματος του παιδιού Ελευθέριος Κέλλης, Ph.D Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνής προβληματισμός Μη σωστή στάση Προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

B Μέρος (από 2) Οστά των Ακρων

B Μέρος (από 2) Οστά των Ακρων B Μέρος (από 2) Οστά των Ακρων 01/25 ΑΝΩ ΑΚΡΑ 02/25 ΑΝΩ ΑΚΡΑ Οστά της Ζώνης του Ώμου 1. Ωμοπλάτη (scapula) _Τριγωνικό οστό _Συνδέεται με την κλείδα με το ακρώμιο. 2. Κλείδα (clavicle) _Με το ένα άκρο της

Διαβάστε περισσότερα

Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι

Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι Σχέδιο εργασίας της Α τάξης Γελ. Πελοπίου Υπεύθυνος καθηγητής: Παπαδημητρίου Νικόλαος Αναπνοή Μέλη : Αγγελόπουλος Γιάννης Τσιπολίτης Γιώργος Η αναπνοή σε επίπεδο οργανισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ

ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ Σ.Ε.Υ.Π. ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ Ονοματεπώνυμο φοιτητριών: ΤΣΙΜΗΤΡΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΣΙΩΡΑ ΓΕΩΡΓΙΑ Υπεύθυνη καθηγήτρια: κ. ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία παθήσεων αυχενικής µοίρας (6o µάθηµα)

Θεραπεία παθήσεων αυχενικής µοίρας (6o µάθηµα) Θεραπεία παθήσεων αυχενικής µοίρας (6o µάθηµα) Ασκήσεις κινητικότητας (ROM) ΑΜΣΣ Σε αυτές τις ασκήσεις κινητικότητας (Εικ. 1), στο εργαστήριο εφαρµόστηκαν & έγινε πρακτική άσκηση στις εξής ασκήσεις: Κάµψη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ

ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΛΛΑΡΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Είναι ουσιώδες να γνωρίζει κανείς με ποιούς τρόπους η ΑΠ διατηρείται φυσιολογική ώστε να κατανοήσει

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. ΟΙ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΓΕΦΥΡΟΠΡΟΜΗΚΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ (2 ο Μέρος) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΑΛΛΑΡΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ

Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. ΟΙ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΓΕΦΥΡΟΠΡΟΜΗΚΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ (2 ο Μέρος) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΑΛΛΑΡΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΟΙ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΓΕΦΥΡΟΠΡΟΜΗΚΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ (2 ο Μέρος) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΑΛΛΑΡΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Οι τασεοϋποδοχείς σε άλλα σημεία του κυκλοφορικού (1) Σε μεγάλα αγγεία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΙΑ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ... «Ήταν μια χαρά μέχρι πριν από 1 ώρα» σας λέει με αγωνία η κόρη του 68χρονου που έχει έρθει στα επείγοντα όπου εργάζεστε.

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ Κλειστά (χωρίς λύση της συνέχειας του δέρματος) Ανοικτά (λύση της συνέχειας του δέρματος) επείγουσα χειρουργική επέμβαση Grade I: Grade II: Grade III

Διαβάστε περισσότερα

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΠΟΛΛΑΠΛΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΘΩΡΑΚΟΣ ΣΕ ΠΟΛΥΤΡΑΥΜΑΤΙΑ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑ ΚΟΙΛΙΑ 23% 31% ΘΩΡΑΚΑΣ + ΑΚΡΑ 52% 11% ΚΕΦΑΛΙ 41% 26% Ι. ΒΑΡΕΙΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ

ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΑΝΑΚΟΠΗ ΚΑΡΔΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΑΜΕΣΗ ΕΠΙ ΤΟΠΟΥ ΕΠΕΜΒΑΣΗ Άμεση ανάγκη (μεταφορά και αντιμετώπιση το ταχύτερο δυνατόν) ΜΑΖΙΚΗ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΒΑΡΥΣ ΤΡΑΥΜΑΤΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI)

Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI) Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI) Τι είναι το σύνδροµο µηροκοτυλιαίας πρόσκρουσης; Φυσιολογικά, η κεφαλή του ισχίου δεν προσκρούει στο χείλος της κοτύλης κατά

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων

Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων Η εμφάνιση καταγμάτων αποτελεί την κυριότερη επιπλοκή της οστεοπόρωσης. Τα περισσότερα κατάγματα επουλώνονται χωρίς να υπάρχει ανάγκη χειρουργικής επέμβασης,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ Επικοινωνία και συνεννόηση μεταξύ καθηγητή Φ.Α και μαθητών Καλύτερη συνεργασία Εξοικονόμηση

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορία του αίµατος

Κυκλοφορία του αίµατος Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 46-54 Κυκλοφορία του αίµατος Η µεταφορά του οξυγόνου από τους πνεύµονες σε όλα τα µέρη του ανθρώπινου οργανισµού εξασφαλίζεται µε τη λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές Οξυγόνωσης

Διαταραχές Οξυγόνωσης ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 213 Διαταραχές Οξυγόνωσης ΦΩΤΕΙΝΗ ΒΕΡΟΝΙΚΗ, ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΠΙΔΟΠΟΥΛΟΥ, ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΓΑΛΑΤΙΔΗΣ, ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η διαταραχή της οξυγόνωσης, που μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ. 08/Φεβ/2013 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ. 08/Φεβ/2013 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας 1 2 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ- ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος βάδισης ΠΑΤΗΜΑ ΠΤΕΡΝΑΣ ΠΑΤΗΜΑ ΠΕΛΜΑΤΟΣ ΜΕΣΗ ΣΤΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗ ΕΜΠΡΟΣ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ ΜΕΣΗ ΑΙΩΡΗΣΗ ΕΠΙΒΡΑΔΥΝΣΗ

Κύκλος βάδισης ΠΑΤΗΜΑ ΠΤΕΡΝΑΣ ΠΑΤΗΜΑ ΠΕΛΜΑΤΟΣ ΜΕΣΗ ΣΤΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗ ΕΜΠΡΟΣ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ ΜΕΣΗ ΑΙΩΡΗΣΗ ΕΠΙΒΡΑΔΥΝΣΗ Κύκλος βάδισης ΠΑΤΗΜΑ ΠΤΕΡΝΑΣ ΠΑΤΗΜΑ ΠΕΛΜΑΤΟΣ ΜΕΣΗ ΣΤΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗ ΕΜΠΡΟΣ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ ΜΕΣΗ ΑΙΩΡΗΣΗ ΕΠΙΒΡΑΔΥΝΣΗ Φάση στάσης Φάση αιώρησης Πάτημα πτέρνας Πάτημα πέλματος Μέση στάση Κίνηση εμπρός Επιτάχυνση Μέση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΚΙΝΗΣΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ. Φατούρος Ιωάννης, Ph.D. Αναπληρωτής Καθηγητής Σ.Ε.Φ.Α.Α. του Δ.Π.Θ.

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΚΙΝΗΣΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ. Φατούρος Ιωάννης, Ph.D. Αναπληρωτής Καθηγητής Σ.Ε.Φ.Α.Α. του Δ.Π.Θ. ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΚΙΝΗΣΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Φατούρος Ιωάννης, Ph.D. Αναπληρωτής Καθηγητής Σ.Ε.Φ.Α.Α. του Δ.Π.Θ. ΒΗΜΑ 1 α ΠΟΙΟΙ ΑΡΘΡΩΣΕΙΣ ΚΙΝΟΥΝΤΑΙ ΚΑΙ ΠΩΣ; ΒΗΜΑ 1 Β ΠΟΙΟΙ ΜΥΕΣ ΕΚΤΕΛΟΥΝ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ; Μύες για κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Κινήσεις της καθημερινής ζωής. Τις κάνουμε με το σωστό τρόπο;

Κινήσεις της καθημερινής ζωής. Τις κάνουμε με το σωστό τρόπο; Κινήσεις της καθημερινής ζωής. Τις κάνουμε με το σωστό τρόπο; 20100208 15:29:00 Εκτός των κλασσικών ασκήσεων που προτείνονται για την πρόληψη και θεραπεία πολλών παθήσεων, πρέπει να περιλαμβάνεται στα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΙΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΙΣΧΙΟΚΝΗΜΙΑΙΩΝ, ΓΛΟΥΤΩΝ, ΠΡΟΣΑΓΩΓΩΝ ΑΠΑΓΩΓΩΝ

ΑΣΚΗΣΙΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΙΣΧΙΟΚΝΗΜΙΑΙΩΝ, ΓΛΟΥΤΩΝ, ΠΡΟΣΑΓΩΓΩΝ ΑΠΑΓΩΓΩΝ ΑΣΚΗΣΙΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΙΣΧΙΟΚΝΗΜΙΑΙΩΝ, ΓΛΟΥΤΩΝ, ΠΡΟΣΑΓΩΓΩΝ ΑΠΑΓΩΓΩΝ Κρατάμε τις λαβές του μηχανήματος και τοποθετούμε τις ποδοκνημικές κάτω από τα μαξιλαράκια. Εκπνέουμε στο τέλος της κίνησης προς

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΧΗ. 3. Μύες (ανάλογα µε την εµβρυολογική προέλευση και την νεύρωσή τους διαχωρίζονται σε: α. Εξωγενείς (ετερόχθονες) β. Ενδογενείς (αυτόχθονες)

ΡΑΧΗ. 3. Μύες (ανάλογα µε την εµβρυολογική προέλευση και την νεύρωσή τους διαχωρίζονται σε: α. Εξωγενείς (ετερόχθονες) β. Ενδογενείς (αυτόχθονες) ΡΑΧΗ Ι. Γενικά Α. Η ράχη αποτελείται από την οπίσθια επιφάνεια του σώµατος 1. Αποτελεί µυοσκελετικό άξονα στήριξης του κορµού 2. Οστικά στοιχεία α. Σπόνδυλοι β. Κεντρικά τµήµατα των πλευρών γ. Άνω επιφάνειες

Διαβάστε περισσότερα

Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης

Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Ανατομική της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Η ποδοκνημική άρθρωση είναι η άρθρωση που σχηματίζεται στη θέση σύνδεσης τριών οστών: του κάτω άκρου της περόνης προς τα έξω

Διαβάστε περισσότερα

Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2

Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2 Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΘΩΡΑΚΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ... 1 1.1. Επιδημιολογία... 3 1.2. Μηχανισμοί κάκωσης - Ταξινόμηση... 3 1.3. Διαγνωστική προσέγγιση...

Διαβάστε περισσότερα

5 ΛΥΚΕΙΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ 2013-2014 ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. H άρθρωση του ώμου

5 ΛΥΚΕΙΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ 2013-2014 ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. H άρθρωση του ώμου 5 ΛΥΚΕΙΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ 2013-2014 ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ H άρθρωση του ώμου Μαθητής Μ. Γεώργιος Ανατομία ώμου Τα κύρια οστά του ώμου είναι το βραχιόνιο και η ωμοπλάτη.η αρθρική κοιλότητα προστατεύεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΚ 0903 «Κινησιολογία» 12η Διάλεξη: «Κινησιολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΦΑΝΕΙΑ 3 Ο διασώστης έχει προτεραιότητες µε την άφιξη στο τόπο του ατυχήµατος: - ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΟΥ ΑΤΥΧΗΜΑΤΟΣ

ΙΑΦΑΝΕΙΑ 3 Ο διασώστης έχει προτεραιότητες µε την άφιξη στο τόπο του ατυχήµατος: - ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΟΥ ΑΤΥΧΗΜΑΤΟΣ 1 ΙΑΦΑΝΕΙΑ 3 Ο διασώστης έχει προτεραιότητες µε την άφιξη στο τόπο του ατυχήµατος: - ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΟΥ ΑΤΥΧΗΜΑΤΟΣ - ΠΡΩΤΟΓΕΝΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗ - ΕΥΤΕΡΟΓΕΝΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗ - ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ-ΕΠΑΝΕΚΤΙΜΗΣΗ 1)Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Παθητικά στοιχεία. Οστά. Αρθρ. χόνδροι. Πολύπλοκη κατασκευή. Σύνδεσμοι τένοντες. Ενεργητικά στοιχεία. Ανομοιογενή βιολογικά υλικά.

Παθητικά στοιχεία. Οστά. Αρθρ. χόνδροι. Πολύπλοκη κατασκευή. Σύνδεσμοι τένοντες. Ενεργητικά στοιχεία. Ανομοιογενή βιολογικά υλικά. Κινησιοθεραπεία Ιδιότητες Υλικών 1 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΤΟΧΗΣ ΥΛΙΚΩΝ Ανθρώπινο σώμα Παθητικά στοιχεία Οστά Αρθρ. χόνδροι Πολύπλοκη κατασκευή Σύνδεσμοι τένοντες Ανομοιογενή βιολογικά υλικά Ενεργητικά στοιχεία Μύες

Διαβάστε περισσότερα

11/6/2015 TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού. Εισαγωγικά στοιχεία

11/6/2015 TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού. Εισαγωγικά στοιχεία TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού Σπονδυλική στήλη: 7 αυχενικοί, 12 θωρακικοί, 5 οσφυϊκοί, 5 ιεροί και 4-5 κοκκυγικοί

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

Προφυλαξεις Μετα την Αρθροπλαστικη του Γόνατος

Προφυλαξεις Μετα την Αρθροπλαστικη του Γόνατος Προφυλαξεις Μετα την Αρθροπλαστικη του Γόνατος Κοινωνική Βοήθεια Αν και μετά την επέμβαση ο ασθενής μπορεί να βαδίζει με βακτηρίες ή Πι έχει ανάγκη βοήθειας στην καθημερινότητα με το μαγείρεμα, τα ψώνια,

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές Μετεγχειρητικές Οδηγίες

Γενικές Μετεγχειρητικές Οδηγίες Γενικές Μετεγχειρητικές Οδηγίες 1. Σκοπός της άμεσης μετεγχειρητικής περιόδου είναι η επούλωση των τραυμάτων από τον χειρουργικό τραυματισμό, η αναλγησία και η προετοιμασία για την έναρξη του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ ΟΡΙΣΜΟΣ Ως ινιακή πλαγιοκεφαλία χαρακτηρίζεται η ασυμμετρία και αποπλάτυνση του οπισθίου τμήματος της κεφαλής (βρεγματοϊνιακή χώρα) (όπως αναφέρεται και στο κεφάλαιο των κρανιοσυνοστεώσεων). Ο προσδιορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες

Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες Ποιά είναι η ανατομική κατασκευή του ώμου; Η άρθρωση του ώμου σχηματίζεται από την σύνδεση τριών οστών: του βραχιονίου, της ωμοπλάτης και της κλείδας.

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα

Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα Εισαγωγή Σχηµατισµός Κλάδοι του Οσφυϊκού Πλέγµατος Μηριαίο Νεύρο (Ο2-Ο4) Εισαγωγή Η κινητικότητα και η γενική αισθητικότητα του κάτω άκρου εξυπηρετούνται από τους τελικούς κλάδους

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας Φροντίδα και χειρισμός ασθενούς με τραχειοστομία: (Ι) Κατευθυντήριες οδηγίες (ΙΙ) Εκπαιδευτικό υλικό (ΙΙΙ) Δείκτες μέτρησης αποτελέσματος

Διαβάστε περισσότερα

39. ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ - ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ

39. ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ - ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ ΠΕΡΙΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ 1. Διεξαγωγή λεπτομερούς ιστορικού πριν από κάθε χορήγηση αναισθησίας: Αναισθησιολογικό ιστορικό καθώς και ατομικό αναμνηστικό της μητέρας Πλήρες ιστορικό της τρέχουσας κύησης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

Αγγειακό (Κυκλοφορικό) Σύστημα

Αγγειακό (Κυκλοφορικό) Σύστημα Αγγειακό (Κυκλοφορικό) Σύστημα Ioannis Lazarettos MD PhD Αγγειακό (Κυκλοφορικό) Σύστημα Αιμοφόρο Καρδιά Αρτηρίες Φλέβες Τριχοειδή Λεμφοφόρο Τριχοειδή Λεμφαγγεία Λεμφογάγγλια 2 Καρδιά 3 Καρδιά Κοίλο, μυώδες

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3 Κυκλοφορικό Σύστημα Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Η μεταφορά των θρεπτικών ουσιών στα κύτταρα και των ιστών και η απομάκρυνση από αυτά των άχρηστων γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Από το βιβλίο του Δρ. Πέτρου Α. Πουλμέντη

Από το βιβλίο του Δρ. Πέτρου Α. Πουλμέντη Από το βιβλίο του Δρ. Πέτρου Α. Πουλμέντη Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή στη βιολογική μηχανική Κεφάλαιο 2 Εκβιομηχανική των οστών Οι διαφάνειες που ακολουθούν Η ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ Για να περιγράψουμε τα

Διαβάστε περισσότερα

1 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΜΕΤΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙ ΑΣ ΤΩΝ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Κασσιανή Θεοδωράκη, Αντεια Παρασκευά, ηµήτρης Βαλσαµίδης, Αργυρώ Φασουλάκη Σκοπός της ύπαρξης κατευθυντηρίων οδηγιών µεταναισθητικής

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 12ο : Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΜΕ ΒΑΡΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΟΙΛΙΑΚΟΥ ΚΑΙ ΡΑΧΙΑΙΟΥΣ ΜΥΕΣ

Μάθημα 12ο : Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΜΕ ΒΑΡΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΟΙΛΙΑΚΟΥ ΚΑΙ ΡΑΧΙΑΙΟΥΣ ΜΥΕΣ ΑΣΚΗΣΗ ΜΕ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΙΣ (Κ.Μ. Μ 161) Μάθημα 12ο : Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΜΕ ΒΑΡΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΟΙΛΙΑΚΟΥ ΚΑΙ ΡΑΧΙΑΙΟΥΣ ΜΥΕΣ Με την ολοκλήρωση του μαθήματος οι φοιτητές πρέπει να είναι σε θέση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΥΠΝΟ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΥΠΝΟ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΥΠΝΟ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ Αποφρακτική άπνοια είναι οι συνεχείς και επαναλαμβανόμενες διακοπές της αναπνοής λόγω αποφράξεως των ανώτερων αναπνευστικών οδών

Διαβάστε περισσότερα

Α.Τ.Ε.Ι.ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Α.Τ.Ε.Ι.ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Α.Τ.Ε.Ι.ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑ-ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΔΕΡΜΑΤΟΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑ Το δέρμα αποτελείται από 2 στιβάδες: i. Επιδερμίδα ii. Κυρίως δέρμα ή χόριο ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ Κυριότερες λειτουργίες δέρματος: i.

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική Θεραπεία της Οστεοαρθρίτιδας

Χειρουργική Θεραπεία της Οστεοαρθρίτιδας Χειρουργική Θεραπεία της Οστεοαρθρίτιδας Η οστεοαρθρίτιδα αντιμετωπίζεται χειρουργικά όταν: α) η καταστροφή του αρθρικού χόνδρου είναι ολοκληρωτική, β) όταν υπάρχουν σημαντικά συμπτώματα, όπως πόνος ή

Διαβάστε περισσότερα

. (Ασκήσεις προς αποφυγή)

. (Ασκήσεις προς αποφυγή) ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωσημεθοδολογία-προγραμματισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΘΩΡΑΚΑ A. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΠΛΕΥΡΩΝ B. ΠΝΕΥΜΟΘΩΡΑΚΑΣ

ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΘΩΡΑΚΑ A. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΠΛΕΥΡΩΝ B. ΠΝΕΥΜΟΘΩΡΑΚΑΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΘΩΡΑΚΑ A. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΠΛΕΥΡΩΝ Συχνότερα τα κατάγματα 5 ης - 9 ης πλευράς. Τα κατάγματα 1 ης -2 ης πλευράς απαιτούν πολύ ισχυρή δύναμη, γεγονός που τα συνδέει με αυξημένη πιθανότητα κάκωσης ενδοθωρακικών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕ 04-03 ΤΕΣΤ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ

ΚΕ 04-03 ΤΕΣΤ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΚΕ 04-03 ΤΕΣΤ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ 1. Στο ελεύθερο η είσοδος του χεριού πρέπει να γίνεται α με το χέρι ελαφρώς λυγισμένο έξω από το ύψος του ώμου β με το χέρι τεντωμένο έξω από το ύψος του ώμου γ με το χέρι

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟ 4 ΠΥΕΛΟΣ - ΙΣΧΙΑ

ΦΥΣΙΟ 4 ΠΥΕΛΟΣ - ΙΣΧΙΑ ΦΥΣΙΟ 4 ΠΥΕΛΟΣ - ΙΣΧΙΑ ΠΥΕΛΟΣ 1. Πρόσθια κάτω λαγόνια άκανθα, 2. Ιερό οστό, 3. Πρόσθια άνω λαγόνια άκανθα, 4. Ηβική σύμφυση, 5. Λαγόνιο οστό, 6. Κόκκυγας, 7. 5ος οσφυϊκός σπόνδυλος, 8. Ιερολαγόνια άρθρωση,

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Τοποθέτηση. Κεντρικών Φλεβικών Καθετήρων»

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Τοποθέτηση. Κεντρικών Φλεβικών Καθετήρων» Εργαστήριο Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ «Τοποθέτηση Κεντρικών Φλεβικών Καθετήρων» Κεντρικές Φλεβικές γραμμές: Τι είναι; Πότε τις χρησιμοποιούμε; Πως τις τοποθετούμε; Έχουν επιπλοκές; Πως προλαμβάνουμε

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Κύτταρα όμοια μορφολογικά και λειτουργικά αποτελούν α. ένα όργανο. β. ένα ιστό. γ. ένα οργανισμό. δ. ένα σύστημα οργάνων.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005)

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005) ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005) Αγαπητοί Συνάδελφοι, Κυρίες και Κύριοι, Αρχίζουμε την ενδιαφέρουσα αυτή στρογγυλή τράπεζα που έχει θέμα της, την Χρόνια οσφυαλγία, ελπίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Καρβελάς Φώτης Δ/ντής Χειρουργικής κλινικής «Άγιος Ανδρέας»

Καρβελάς Φώτης Δ/ντής Χειρουργικής κλινικής «Άγιος Ανδρέας» Καρβελάς Φώτης Δ/ντής Χειρουργικής κλινικής «Άγιος Ανδρέας» Όσο πιο προσεκτικοί, ήπιοι και ευγενικοί είναι οι χειρουργικοί χειρισμοί, τόσο λιγότερος είναι ο μετεγχειρητικός πόνος του ασθενούς, πιο σύντομη

Διαβάστε περισσότερα

ΒΛΑΙΣΟ ΜΕΓΑΛΟ ΔΑΚΤΥΛΟ, «κότσι», «Hallux Valgus»

ΒΛΑΙΣΟ ΜΕΓΑΛΟ ΔΑΚΤΥΛΟ, «κότσι», «Hallux Valgus» ΒΛΑΙΣΟ ΜΕΓΑΛΟ ΔΑΚΤΥΛΟ, «κότσι», «Hallux Valgus» 1. ΓΕΝΙΚΑ Τι είναι: Η παραμόρφωση του μεγάλου δακτύλου του ποδιού που παρεκκλίνει προς τα υπόλοιπα δάκτυλα. Σε ποιούς εμφανίζεται: Είναι πιο συχνό στις γυναίκες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ (Ι) Γυναίκα 34 ετών με διαβήτη προσέρχεται στο τμήμα επειγόντων περιστατικών με πυρετό, αίσθημα ρίγους, πόνο στην πλάτη, ίλιγγο και δυσκολία

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Θωρακικό τοίχωμα Κ. Αλπαντάκη Θώρακας Γενική επισκόπηση Σχετικοί όροι Θώρακας Θωρακικός κλωβός Θωρακικό τοίχωμα Θωρακική κοιλότητα Σχετικοί όροι Θώρακας Περιοχή του σώματος

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ο πελματογράφος και πως λειτουργεί

Τι είναι ο πελματογράφος και πως λειτουργεί Τι είναι το πελματογράφημα Πόσο βοηθούν τους αθλητές οι πάτοι στα «μέτρα» των πελμάτων το Το πελματογράφημα είναι μία διαγνωστική εξέταση (ψηφιακή ανάλυση) των πελμάτων του ανθρώπινου ποδιού με την χρήση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση ΒΙΡΓΙΛΙΟΥ Σ. ΜΠΕΝΑΚΗ Επ. Καθηγητή Ακτινολογίας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση Έκδοση αναθεωρημένη ISBN 960-90471-0-6 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΔΙΣΗ. Σοφία Α. Ξεργιά PT, MSc, PhD. Βάδιση Τμήμα Φυσικοθεραπείας

ΒΑΔΙΣΗ. Σοφία Α. Ξεργιά PT, MSc, PhD. Βάδιση Τμήμα Φυσικοθεραπείας ΒΑΔΙΣΗ Σοφία Α. Ξεργιά PT, MSc, PhD Βάδιση Τμήμα Φυσικοθεραπείας Ο ΚΥΚΛΟΣ ΒΑ ΙΣΗΣ Βάδιση Ορισμός Φυσιολογική Βάδιση= Η σειρά των σύνθετων ριθμικών κινήσεων του κορμού και των άκρων, η οποία έχει ως αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Levin E.M The Diabetic Foot 3 rd edition 1986. ιαβητολογικό Κέντρο Τζανείου Γ.Ν. Πειραιά

Levin E.M The Diabetic Foot 3 rd edition 1986. ιαβητολογικό Κέντρο Τζανείου Γ.Ν. Πειραιά Ίσως πουθενά αλλού στο ανθρώπινο σώµα δεν µπορούµε να παρατηρήσουµε τόσο καθαρά και σε τέτοια έκταση, τις καταστροφικές συνέπειες των επιπλοκών που επιφέρει ο Σ, όπως τις παρατηρούµε στα πόδια των ατόµων

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση του επεµβατικού monitoring στην αναισθησία. Αναισθησιολογικό τµήµα Γ.Ν.Α. «Ο ΕΥΑΓΕΛΙΣΜΟΣ»

Χρήση του επεµβατικού monitoring στην αναισθησία. Αναισθησιολογικό τµήµα Γ.Ν.Α. «Ο ΕΥΑΓΕΛΙΣΜΟΣ» Χρήση του επεµβατικού monitoring στην αναισθησία. Α. Σταθόπουλος, Χ. Χάµος, Ο. Κισκήρα, Α. Ψευδή Αναισθησιολογικό τµήµα Γ.Ν.Α. «Ο ΕΥΑΓΕΛΙΣΜΟΣ» To monitoring του ασθενούς αποτελεί κλειδί στην παροχή αναισθησιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ο. Το μυϊκό σύστημα ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ο. Το μυϊκό σύστημα ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ο Το μυϊκό σύστημα ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Ι Β ΕΠΑ.Λ. ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ Οι μύες Οι μύες είναι όργανα, τα οποία προσφύονται στα οστά και έχουν σημαντική κινητικότητα Με την σύσπαση τους κινούν

Διαβάστε περισσότερα

Δώρα Πετρακοπούλου. Αποκατάσταση μαστού μετά την μαστεκτομή. Τεχνικές αποκατάστασης μαστού ΠΛΑΣΤΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

Δώρα Πετρακοπούλου. Αποκατάσταση μαστού μετά την μαστεκτομή. Τεχνικές αποκατάστασης μαστού ΠΛΑΣΤΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Δώρα Πετρακοπούλου ΠΛΑΣΤΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Αποκατάσταση μαστού μετά την μαστεκτομή Η αποκατάσταση του μαστού μετά από μαστεκτομή είναι η διαδικασία δημιουργίας καινούργιου μαστού σε γυναίκες που έχουν υποστεί

Διαβάστε περισσότερα

Ανατομία - Φυσιολογία του αναπνευστικού συστήματος

Ανατομία - Φυσιολογία του αναπνευστικού συστήματος Φροντίδα τραχειοστομίας Βασική Νοσηλευτική Ι Εργαστήριο (Βασιλική Καρρά ΠΕ Νοσηλεύτρια MSc, PhD(c), ΓΝΑ ΣιΣμανόγλειο) Ανατομία - Φυσιολογία του αναπνευστικού συστήματος Δομές αναπνευστικού συστήματος 1

Διαβάστε περισσότερα