Επίσκεψη στην Ακρόπολη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Επίσκεψη στην Ακρόπολη"

Transcript

1 Ε Κ Δ Ο Σ Ε Ι Σ ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ ΡΕΝΑΝ ΣΑΤΩΜΠΡΙΑΝ Κ Ι Ν Ε Επίσκεψη στην Ακρόπολη Μ Α Τ Ι Ε Σ Κ Α Ι Τ Ο Π Ο Ι

2 Μ Α Τ Ι Ε Σ Κ Α Ι Τ Ο Π Ο Ι Η θέα της Ακρόπολης προσελκύει το βλέμμα, αποκαλύπτει την αρχιτεκτονική ενός τοπίου που παραμένει παρ' όλ' αυτά ερμητικά κλειστό, μέσα στη σιωπή και στο μυστήριο. Να ποιο είναι το σημείο συνάντησης των τριών περιηγητών του 190υ αιώνα, οι οποίοι κουβαλούν στις αποσκευές τους την ανάμνηση τούτων των ερειπίων που αποτράβηξαν τους ανθρώπους από τον τρόμο και το θάνατο, από τη βαρβαρότητα. Οι Ρενάν, Σατωμπριάν και Κινέ συμφωνούν στην άποψη ότι η Ακρόπολη είναι ένα είδος κιβωτού του πολιτισμού -η μοναδική, από αυτή την άποψη, κιβωτός που διασώθηκε μέχρι τις μέρες μας. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΑΛΕΞΑ ΔΡΟΣ ΖΑΓΚΟΥΡΟΓΛΟΥ ISBN

3 Ερνέστ Ρενάν Γεννήθηκε στις 28 Φεβρουαρίου 1823 στο Τρεγιέ της Βρετάνης. Σπούδασε Θεολογία και έλαβε το ιερατικό σχήμα, το οποίο σύντομα απέβαλε λόγω αμφιβολιών και αναζήτησης νέων οριζόντων. Στη συνέχεια σπούδασε Φιλοσοφία και επιδόθηκε σε πλείστες ε πιστημονικές μελέτες. Το 1862 διορίστηκε καθηγητής στο Κολέγιο της Γαλλίας, αλλά αναγκάστηκε να διακόψει τις παραδόσεις του όταν αποκάλεσε τον Ιησού «ασύγκριτο άνθρωπο». Το 1863 εξέδωσε το πολύκροτο βιβλίο Η ζωή του Ιησού, που προκάλεσε μεγάλο σάλο διότι παρουσίαζε τον Χριστό ως άνθρωπο και όχι ως υιό του Θεού. Το 1865 επισκέφθηκε την Αθήνα, όπου και συνέθεσε την περίφημη Πρoσεux!ι πάνω στηναχρόπολη. Πέθανε στο Παρίσι στις 2 Οκτωβρίου ΦραγκΙσκος Ρενέ ντε Σατωμπριάν Γεννήθηκε το 1768 στο Σεν Μαλό. Άρχισε τη σταδιοδρομία του ως αξιωματικός και στη συνέχεια, το 1791, ταξίδεψε ως εξερευνητής στη Β. Αμερική. Επέστρεψε στη Γαλλία κατά την περίοδο της Γαλλικής Επανάστασης και κατετάγη στο στρατό των εξόριστων Γάλλων ευγενών για να υπερασπίσει το βασιλικό καθεστώς. Τραυματίστηκε και κατέφυγε στο Λονδίνο, όπου πέρασε περίοδο πλήρους ένδειας. Η επιστροφή του στο Παρίσι σηματοδοτεί τη μεγάλη μεταστροφή στην ψυχή του. Ως συιύραφέας αναδεικνύεται με το έργο του Α ταλά ή Έρωτες δύο αυρίων στην έρημο το Υπήρξε δεινός πολέμιος του Ναπολέοντα. Κατά την παλινόρθωση των Βουρβόνων διορίστηκε Υπουργός Εξωτερικών. Το 1811 δημοσίευσε το ΟδοιποριΧό από το Παρίσι στην Ιερουσαλήμ. Ένθερμος φιλέλληνας, υποστήριξε την Ελλάδα κατά την Επανάσταση του Πέθανε φτωχότατος το Εντγκάρ Κινέ Γεννήθηκε στο Μπουρ-αν-Μπρες το Σπούδασε στο Στρασβούργο, στη Γενεύη και στο Παρίσι. Σε ηλικία είκοσι δύο χρόνων προλόγισε και μετέφρασε στα γαλλικά το βιβλίο του Χέρδερ Φιλοσοφία της ιστορίας της ανθρωπότητας, επισύροντας την προσοχή του Γκαίτε και του Σατωμπριάν. Το 1842 δημοσίευσε το σημαντικότερο έργο του, Το πνεύμα των θρησχειών. Ήδη από το 1841 είχε διοριστεί στο Κολέγιο της Γαλλίας, όπου οι παραδόσεις του άφησαν εποχή. Με το στενό του φίλο Μισελέ, επιτέθηκε στον κληρικαλισμό και υπερασπίστηκε δυναμικά τα δημοκρατικά ιδεώδη. Εκδιώχθηκε από τη Γαλλία το 1852 και ε πιδόθηκε σε ιστορικές και φιλοσοφικές μελέτες, καθώς και στην αυτοβιογραφία του με τίτλο Ιστορία των ιδεών μου. Τα άπαντά του καταλαμβάνουν είκοσι οκτώ τόμους. Πέθανε στο Παρίσι το Στο εξώφυλλο: Φωτογραφία του James Robertson (1854). Αρχείο Μουσείου Μπενάκη.

4 ΜΑΤΙΕΣ ΚΑΙ ΤΟΠΟΙ ΘΕΟΦΙΛΟΣ ΓΚΩΤΙΕ Κωνσταντινούπολη ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΔΑΣΚΑΛΑΚΗ Ο ένοικος του τίποτα ΠΙΡΕΣ ΖΟΖΕ ΚΑΡΔΟΖΟ ΛΙΣΑΒΟΝΑ - Ημερολόγιο καταστρώματος ΦΡΑΝΣΟΥΑ ΜΑΣΠΕΡΟ ΤΟ βαλκανικό πέρασμα ΓΙΟΖΕΦ ΜΠΡΟΝΤΣΚΙ Υ δατογράφημα - Το τραγούδι του εκκρεμούς ΓΚΥ ΝΤΕ ΜΩΠΑΣΑΝ Από την Τύνιδα στο Καϊρουάν ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΝΟΛΛΑΣ Μικρά ταξείδια ΡΕΝΑΝ + ΣΑΤΩΜΠΡΙΑΝ + ΚΙΝΕ Επίσκεψη στην Ακρόπολη ΠΑΤΡΙΣΙΑ ΣΤΟΡΑΣ Δ είπνο με την Π ερσεφόνη

5 ΡΕΝΑΝ ΣΑΤΩΜΠΡΙΑΝ ΚΙΝΕ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΑπαΤΑ ΓΑλλΙΚΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣΖΑΓΚΟΥΡΟΓΛΟΥ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΑΣΓΑΝΙΩΤΗ ΑΘΗΝΑ 1999

6 ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ: Chateaubriand, Quinet & Renan, Vu sur Ι 'Aaopole., Copyright για την ελληνική γλώσσα Εκδόσεις Καστανιώτη Α.Ε., Αθήνα 1998 ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΑΣΊΑΝΙΩΤΗ Α.ε Ζαλόγγου 11, Αθήνα 'Ii: FAX: ISBN

7 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ερvέστ Ρεvάv ΠΡΟΣΕγΧΗ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ 9 Σατωμπριάv ΑΘΗΝΑ η Εvryκάρ Κιvέ Η ΑΘΗΝΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΠΟΛΙΟΡΚΙΑ ιιι

8

9 Ερνέστ Ρενάν ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΠΑ ΝΩ ΣΤΗΝ Α ΚΡΟΠΟΛΗ ΙΣΤορΙΚΉ ΜΟΥ ΜΝΉΜΗ ΑΡΓΗΣΕ πολύ να ξυπνήσει. Το επιτακτικό καθήκον που με υποχρέωνε στα χρόνια της νιότης μου να επιλύω από μόνος μου, όχι με την ψυχρότητα του θεωρητικού, αλλά με τη θέρμη εκείνου που αγωνίζεται για τη ζωή, τα ύψιστα προβλήματα της φιλοσοφίας και της θρησκείας, δε μου άφησε σχεδόν καθόλου χρόνο να κοιτάξω προς τα πίσω. Στη συνέχεια, ριγμένος μέσα στο ρεύμα του αιώνα μου, που τον αγνοούσα πλήρως, βρέθηκα μπροστά σ' ένα θέαμα πραγματικά τόσο καινούριο σαν μια κοινωνία του Κρόνου ή της Αφροδίτης για κάποιον που θα είχε την τύχη να τη δει. Και το θέαμα αυτό μου φάνηκε ισχνό, ηθικά κατώτερο απ' ό,τι είχα δει στο Ισσύ και στον Άγιο Σουλπίκιο. Ωστόσο, η επιστημονική - 9 -

10 και κριτική ανωτερότητα ανθρώπων όπως ο Ευγένιος Μπιρνούφ, η ασύγκριτη ζωή που απέπνεε μια συζήτηση με τον κύριο Κουζέν, ο μεγάλος εκσυγχρονισμός που επιχειρούσε η Γερμανία σ' όλες σχεδόν τις ιστορικές επιστήμες, στη συνέχεια, τα ταξίδια και τέλος το πάθος της δημιουργίας, με παρ α σύρανε και δε μου επιτρέψανε να διαλογιστώ πάνω σε χρόνια τόσο μακρινά. Η παραμονή μου στη Συρία με απομάκρυνε ακόμη περισσότερο από τις αρχα ίκές μου αναμνήσεις. Οι εντελώς καινούριες ε ντυπώσεις που βρήκα εκεί, τα οράματα ενός θείου κόσμου, άγνωστου στην κρύα, μελαγχολική μου πατρίδα, με απορρόφησαν ολοκληρωτικά. Για ένα διάστημα, τα όνειρά μου τα στοίχειωνε η φλογισμένη οροσειρά της Γαλαάδ, η κορυφή του Σαφέδ, εκεί όπου εμφανίστηκε ο Μεσσίας. Η Κάρμηλος και τα λιβάδια της με τις ανεμώνες που έσπειρε ο Θεός. Η χαράδρα της Άφακα απ' όπου πηγάζει ο Άδωνις. Πράγμα παράξενο, είναι στην Αθήνα, το 1865, που ένιωσα για πρώτη φορά ένα έντονο συναίσθημα ε πιστροφής στο παρελθόν, κάτι σαν μια δροσερή, διαπεραστική αύρα που ερχόταν από πολύ μακριά

11 Η εντύπωση που μου έκ ανε η Αθήνα είναι ό,τι εντονότερο έχω νιώσει ποτέ μου, Η τελειότητα υ πήρξε μόνο μια φορά και σε έναν τόπο και ο τόπος αυτός ήταν η Αθήνα, Δεν είχα φανταστεί ποτέ κάτι παρόμοιο, Είχα μπροστά μου το ιδεώδες, αποκρυσταλλωμένο σε μάρμαρο πεντελικό, Μέχρι τότε, πίστευα πως δεν υπάρχει τελειότητα σ' αυτόν τον κόσμο, Μια μόνο αποκάλυψη μού είχε φανεί πλησιέστερη στο απόλυτο, Από πολύ καιρό, δεν πίστευα πια στο θαύμα, με τη στενή έννοια της λέξης, Ωστόσο, το μοναδικό πεπρωμένο του ιουδα'ίκού λαού, με κατάληξη τον Ιησού και το χριστιανισμό, μου είχε φανεί σαν κάτι εντελώς ξεχωριστό, Να, λοιπόν, που πλάι στο ιουδα'ίκό θαύμα ήρθε να τοποθετηθεί για μένα και το ελληνικό θαύμα, κάτι μοναδικό, που κανείς από μας δεν το είδε ούτε ποτέ θα το δει, αλλά που το προ'ίόν του θα διαρκέσει αιώνια, θέλω να πω, ένα πρότυπο αιώνιας ομορφιάς απαλλαγμένο από εθνικά ή τοπικά στίγματα, Ήξερα καλά, πριν απ' το ταξίδι μου, πως η Ελλάδα είχε γεννήσει την επιστήμη, την τέχνη, τη φιλοσοφία, τον πολιτισμό, Αγνοούσα όμως την κλίμα

12 κα. Όταν είδα την Ακρόπολη, μου αποκαλύφθηκε το θείο όπως και την πρώτη φορά που ένιωσα να ζωντανεύει το Ευαγγέλιο στη θέα της κοιλάδας της Ιορδανίας από τα υψώματα του Κασιούν. Και τότε, όλος ο υπόλοιπος κόσμος μού φάνηκε βάρβαρος. Η Ανατολή με ξάφνιασε με το στόμφο της, την επιδεικτική της χλιδή, την επιτήδευσή της. Οι Ρωμαίοι δεν ήταν παρά άξεστοι στρατιώτες. Η μεγαλοπρέπεια ακόμη και του πιο όμορφου ανάμεσά τους, ενός Αυγούστου ή ενός Τρα'ίανού, μου φάνταζε σαν μια φτιαχτή πόζα μπροστά στην άνεση και την απλή ευγένεια αυτών των περήφανων και ήρεμων πολιτών. Κέλτες, Γερμανοί, Σλάβοι μου φαίνονταν σαν ευσυνείδητοι αλλά απολίτιστο ι Σκύθες. Έβρισκα το Μεσαίωνά μας άκομψο και ανέκφραστο, αδικαιολόγητα υπερήφανο και σχολαστικό. Ο Καρλομάγνος μου έδινε την εντύπωση χοντροκομμένου Γερμανού ιπποκόμου. Οι ιππότες μας δεν ήταν παρά μπουνταλάδες, τέτοιοι που θα προκαλούσαν το γέλιο του Θεμιστοκλή και του Αλκιβιάδη. Υπήρξε ένας λαός αριστοκρατών, ένα κοινό αποτελούμενο εξ ολοκλήρου από γνώστες,

13 μια δημοκρατία που ύφανε τόσο λεπτές αποχρώσεις της τέχνης που ακόμη και οι εκλεπτυσμένοι μας μόλις και μετά βίας τις διακρίνουν. Υπήρξε έ να κοινό ικανό να καταλάβει σε τι συνίσταται η ο μορφιά των Προπυλαίων και η ανωτερότητα των γλυπτών του Παρθενώνα. Αυτή η αποκάλυψη του αληθινού και απλού μεγαλείου άγγιξε τα βάθη της ύπαρξής μου. Ό,τι είχα γνωρίσει μέχρι τότε μου φάνηκε σαν την αδέξια προσπάθεια μιας υποκριτικής τέχνης, σαν μια ροκοκό σύνθεση αφελούς στόμφου, τσαρλατανισμού και καρικατούρας. Και είναι πάνω στην Ακρόπολη, κυρίως, που με κατακλύσανε αυτά τα συναισθήματα. Ένας θαυμάσιος αρχιτέκτονας με τον οποίο είχα συνταξιδέψει συνήθιζε να μου λέει πως για εκείνον η αλήθεια των θεών ήταν ανάλογη με τη στέρεα ομορφιά των ναών που είχαν ανεγερθεί προς τιμή τους. Κρίνοντάς την από τη σκοπιά αυτή, η θεά Αθηνά θα πρέπει να ήταν πέρα από κάθε συναγωνισμό. Το εκπληκτικό, πράγματι, είναι πως το ωραίο εδώ ταυτίζεται με την απόλυτη σεμνότητα, το μέτρο, το σεβασμό προς τη θεότητα. Τα κρυμμένα τμήμα

14 τα του ναού είναι εξίσου καλοφτιαγμένα μ' εκείνα που είναι ορατά. Καμιά απ' τις οφθαλμαπάτες που ιδιαίτερα στις εκκλησίες μας αποτελούν τη συνεχή προσπάθεια να παραπλανήσουν τη θεότητα σε σχέση με την αξία της προσφοράς. Αυτή η σοβαρότητα, η ευθύτητα μ' έκαναν να κοκκινίσω για τις θυσίες που πρόσφερα σ' ένα λιγότερο καθαρό ιδανικό. Οι ώρες που πέρασα πάνω στον ιερό λόφο ή ταν ώρες προσευχής. Όλη μου η ζωή κύλησε μπροστά στα μάτια μου σαν μια εκ βαθέων εξομολόγηση. Αλλά το πιο περίεργο ήταν ότι, εξομολογούμενος τις αμαρτίες μου, κατέληξα να τις αγαπήσω. Η απόφασή μου να γίνω κλασικός μ' έσπρωξε, περισσότερο από ποτέ άλλοτε, στον αντίθετο πόλο. Ένα παλιό χαρτί που βρήκα ανάμεσα στις ταξιδιωτικές μου σημειώσεις περιέχει τα εξής: Η προσευχή μου πάνω στην Ακρόπολη όταν κατανόησα την τέλεια ομορφιά «Δέσποινα, εσύ! Ομορφιά απέριττη και αληθινή! Θεά που η λατρεία σου σημαίνει λογική και σωφροσύνη, εσύ, που ο ναός σου αποτελεί αέναο μά

15 θημα συνείδησης και ειλικρίνειας. Φτάνω καθυστερημένος στο κατώφλι των μυστηρίων σου. Στο βωμό σου καταθέτω τις τύψεις μου. Για να σε βρω χρειάστηκαν ατέλειωτες αναζητήσεις. Τη μύηση που παραχωρούσες στο νεογέννητο Αθηναίο μ' έ να χαμόγελο, εγώ την κατέκτησα μέσα από διαλογισμούς, μετά από μακρόχρονες προσπάθειες.»γεννήθηκα, γαλανομάτα θεά, από γονείς βάρβαρους, ανάμεσα στους καλούς και αγαθούς Κιμμέριους που κατοικούν στις όχθες μιας θάλασσας σκοτεινής, σπαρμένης με βράχους, ανεμοδαρμένης. Τον ήλιο σπάνια τον βλέπουν εκει Άνθη τους είναι τα θαλασσινά μούσκλια, τα φύκια και τα πολύχρωμα κοχύλια στα βάθη των έρημων κόλπων. Τα σύννεφα είναι άχρωμα και η χαρά ως κι αυτή είναι σκυθρωπή. Όμως, μέσα απ' τα βράχια αναβλύζουν κρυστάλλινα νερά και τα μάτια των νεαρών κοριτσιών θυμίζουν πράσινες πηγές όπου πάνω σε στρώματα κυματιστών βρύων καθρεφτίζεται ο ουρανός.»οι πρόγονοί μου, ως εκεί που μπορώ ν' ανατρέξω, είχαν αφιερωθεί στα μακρινά ταξίδια, σε

16 θαλασσες που οι Αργοναύτες σου δε γνώρισαν ποτέ. Μικρός, ακουγα τα τραγούδια των πολικών ταξιδιών. Νανουριζόμουν με τις θύμησες κινούμενων παγων, πόντων σκεπασμένων με γαλακτερή ομίχλη, νησιών κατοικημένων από πουλια που τραγουδούν στα διαλείμματα τους και που σκοτεινιαζουν τον ουρανό όταν ξαναφεύγουν πετώντας όλα μαζί.»ιερείς μιας ξένης θρησκείας προερχόμενης α πό τους Σύριους της Παλαιστίνης ανέλαβαν τη διαπαιδαγώγησή μου. Οι ιερείς αυτοί ήταν σοφοί και αγιοι. Μου έμαθαν τις ατέρμονες ιστορίες του Χρόνου που δημιούργησε τον κόσμο και του γιου του ο οποίος, λένε, ταξίδεψε στη γη. Οι ναοί τους είναι τρεις φορές ψηλότεροι απ' το δικό σου, Ευρυθμία, και μοιαζουν με δαση. Μόνο που δεν είναι στέρεοι. Καταρρέουν μετα από πεντακόσια ή εξακόσια χρόνια. Πρόκειται για ονειροφαντασίες βαρβαρων που νόμισαν πως θα μπορούσαν να φτιαξουν κατι καλό έξω απ' τους νόμους που εσύ χαραξες για τους μυημένους σου, ω Λογική! Κι ό μως, οι ναοί αυτοί μου αρεσαν, γιατί δεν είχα μελε

17 τήσει τη θε ίκή σου τέχνη. Εκεί εύρισκα το Θεό μου. Θυμάμαι ακόμη τους ύμνους που ψέλνονταν μέσα σ' αυτούς: "Χαίρε, άστρο της θάλασσας... βασίλισσα όλων των πονεμένων σ' αυτή την κοιλάδα δακρύων". Ή ακόμη: "Μυστικό ρόδο, φιλντισένιε πύργε, χρυσή κατοικία, άστρο της αυγής...". Ά κου, θεά μου, όποτε θυμάμαι αυτούς τους ύμνους, η καρδιά μου λιώνει, γίνομαι σχεδόν αποστάτης. Συγχώρα μου αυτή την αδυναμία. Δεν μπορείς να φανταστείς τη γοητεία που οι βάρβαροι θαυματοποιοί έκλεισαν μέσα σ' αυτούς τους στίχους και πόσο μου κοστίζει ν' ακολουθώ τη γυμνή λογική.»κι ακόμη αν ήξερες πόσο δύσκολο έγινε να σε υπηρετώ! Χάθηκε πια κάθε ευγένεια. Οι Σκύθες υπέταξαν τον κόσμο. Έσβησε η δημοκρατία των ελεύθερων ανθρώπων. Μονάχα βασιλιάδες, γόνοι άμουσου αίματος, άνακτες που θα σου προκαλούσαν γέλιο. Δυσκίνητοι Υπερβόρεοιl αποκαλούν ε λαφρόμυαλους αυτούς που σε λατρεύουν... Μια τρομακτική παμβοιωτία, 2 μια συνένωση όλων των ανοησιών απλώνει πάνω στον κόσμο μολύβδινο κάλυμμα που καταπνίγει ό,τι βρίσκεται από κάτω

18 Ακόμη κι αυτούς που σε τιμούν πόσο πρέπει να τους λυπάσαι! Θυμάσαι εκείνο τον Καληδόνιο που πριν πενήντα χρόνια έσπασε το ναό σου μ' έ να σφυρί για να τον μεταφέρει στη Θούλη;3 Έτσι κάνουν όλοι... Έγραψα, σύμφωνα με τους κανόνες που αγαπάς, ω Θεονόη, τη ζωή του νεαρού Θεού που υπηρέτησα στην παιδική μου ηλικία. Με αποκάλεσαν Ευήμερο. 4 Μου γράφουν για να με ρωτήσουν ποιος ήταν ο σκοπός μου. Δεν εκτιμούν παρά ό,τι βοηθάει να γεμίσουν τα τεράστια τραπέζια τους. Και γιατί γράφει κανείς για τη ζωή των θεών, ω Ουρανοί, αν όχι για να παροτρύνει στην αγάπη του θε ίκού τους στοιχείου και για να καταδείξει ότι αυτό το θε ίκό στοιχείο ζει ακόμη και θα ζει αιώνια στην καρδιά της ανθρωπότητας;»θυμάσαι τη μέρα εκείνη, τη χρονιά που επώνυμος άρχονταςs ήταν ο Διονυσιόδωρος, τον ά σχημο μικρό Εβραίο6 που, μιλώντας τα ελληνικά των Συρίων, ήρθε εδώ, διέτρεξε τα Προπύλαιά σου χωρίς να σε κατανοήσει, διάβασε στραβά όλες τις επιγραφές σου και θάρρεψε πως βρήκε μέσα στο ναό σου βωμό αφιερωμένο σ' ένα θεό, τον ά

19 γνωστο θεό. Ε, λοιπόν, εκείνος ο μικρός Εβραίος νίκησε. Για χίλια χρόνια, σε χαρακτήρισαν είδωλο, εσένα την Αλήθεια! Για χίλια χρόνια, ο κόσμος έ γινε μια έρημος όπου δε φύτρωνε κανένα λουλούδι. Όλο αυτόν τον καιρό εσύ σώπαινες, Σάλπιγγα, Σειρήνα της σκέψης. Θεά της τάξης, εικόνα της ουράνιας σταθερότητας, υπήρξαμε ένοχοι γιατί σ' αγαπούσαμε και σήμερα, που μέσα από ευσυνείδητη προσπάθεια καταφέραμε να σε πλησιάσουμε, μας κατηγορούν για έγκλημα ενάντια στο ανθρώπινο πνεύμα επειδή σπάσαμε τις αλυσίδες που αψήφησε ο Πλάτωνας.»Μόνο εσύ είσαι νέα, ω Κόρη. Μόνο εσύ αγνή, Παρθένε. Μόνο εσύ υγιής, Υγεία. Μόνο εσύ κραταιή, Νίκη. Προστάτιδα των πόλεων, Πρόμαχε. Συντρόφισσα του Άρη είσαι, Αρεία. Σκοπός σου, όμως, η ειρήνη, Ειρηνεύτρα. Νομοθέτρια, πηγή των δίκαιων θεσμών. Δημοκρατία, εσύ που θεμελιακό σου δόγμα είναι πως κάθε καλό εκπορεύεται από το λαό και πως εκεί που δεν υπάρχει λαός για να θρέψει και να εμπνεύσει το πνεύμα δεν υ πάρχει τίποτε, μάθε μας να βγάζουμε μέσα απ' τα

20 ακατέργαστα πλήθη διαμάντια. Πρόνοια του Δία, θε'ίκή εργάτρια, μητέρα κάθε επαγγέλματος, προστάτιδα της εργασίας, Εργάνη, εσύ που αποτελείς την ευγένεια του πολιτισμένου εργάτη και τον τοποθετείς πολύ πιο πάνω από τον οκνηρό Σκύθη. Σοφία, εσύ που ο Δίας σε γέννησε αφού διπλώθηκε στα δύο και πήρε βαθιά ανάσα. Εσύ που κατοικείς μέσα στον πατέρα σου απόλυτα συνυφασμένη με την ουσία του. Εσύ που είσαι η σύντροφός του και η συνείδησή του. Ενέργεια του Δία, σπίθα που ανάβει και συντηρεί τη φλόγα μέσα στους ή ρωες και στους δαιμόνιους ανθρώπους, κατάστησέ μας ολοκληρωμένα πνεύματα. Την ημέρα που οι Αθηναίοι και οι Ρόδιοι πάλεψαν για την εύνοιά σου, εσύ διάλεξες να παραμείνεις με τους Αθηναίους, επειδή ήταν σοφότεροι. Ο πατέρας σου, βέβαια, έστειλε από ψηλά, πάνω απ' την πόλη των Ροδίων, τον Πλούτο μέσα σ' ένα χρυσό σύννεφο, επειδή είχαν τιμήσει κι αυτοί την κόρη του. Οι Ρόδιοι απόκτησαν πλούτη, αλλά οι Αθηναίοι δέχτηκαν το πνεύμα, δηλαδή την αληθινή ευτυχία, την αιώνια χαρά, τη θε'ίκή παιδικότητα της καρδιάς

21 »0 κόσμος δε θα σωθεί παρά επιστρέφοντας σε σένα, αποτινάσσοντας τα βαρβαρικά δεσμά του. Ας τρέξουμε όλοι μαζί σαν ένα σώμα. Λαμπρή εκείνη η μέρα, όταν όλες οι πόλεις που άρπαξαν τα σπασμένα κομμάτια του ναού σου, Βενετία, Παρίσι, Λονδίνο, Κοπεγχάγη, θ' αποκαταστήσουν τα κλοπιμαία, θα σχηματίσουν ιερές θεωρίες για να επιστρέψουν τα κομμάτια που έχουν στην κατοχή τους λέγοντας "Συγχώρα μας, θεά! Ήταν για να τα σώσουμε απ' τα κακά πνεύματα της νύχτας", και θα ξαναχτίσουν τα τείχη σου κάτω απ' τους ήχους του αυλού, για να ξεπλύνουν το έγκλημα του άθλιου Λύσανδρου! Μετά, θα πάνε στη Σπάρτη να καταραστούν το χώμα της ΠΟ1) υπήρξε πηγή τόσων σφαλμάτων και να τη χλευάσουν που δεν υπάρχει πια.»πιστός σε σένα, θ' αντισταθώ στους ολέθριους συμβουλάτορές μου: το σκεπτικισμό που με κάνει ν' αμφιβάλλω για το λαό την πνευματική μου ανησυχία που, και όταν βρίσκει το αληθινό, με σπρώχνει να το ξαναψάχνω τη φαντασία μου, που ακόμη και μετά την ετυμηγορία της λογικής μ'

22 εμποδίζει να γαληνέψω. Ω Αρχηγέτιδα, ιδανικό που ο πνευματικός άνθρωπος ενσαρκώνει στ' αριστουργήματά του, κάλλιο τελευταίος στο σπίτι σου παρά πρώτος αλλού. Ναι, θα δεθώ στο στυλοβάτη του ναού σου. Θα ξεχάσω κάθε πειθαρχία έ ξω απ' τη δική σου, θα γίνω στυλίτης πάνω στις κολόνες σου, το κελί μου θα το στήσω πάνω στο ε πιστύλιό σου. Και κάτι ακόμη δυσκολότερο! Για σένα θα γίνω, αν μπορώ, αδιάλλακτος, μεροληπτικός. Δε θ' αγαπώ παρά εσένα μόνο. Θα μάθω τη γλώσσα σου, θα ξεμάθω όλα τ' άλλα. Θα γίνω άδικος για ό,τι δε σ' αγγίζει. Θα γίνω ο υπηρέτης του τελευταίου των γιων σου. Θα υμνήσω, θα κο λακέψω τους τωρινούς κατοίκους της γης αυτής που πρόσφερες στον Ερεχθέα. Θα προσπαθήσω ν' α γαπήσω μέχρι και τα ελαττώματά τους. Θα πείσω τον εαυτό μου, Ιππία, ότι κατάγονται από τους ιππείς που γιορτάζουν εκεί πάνω στη μαρμάρινη μετόπη σου την αιώνια γιορτή τους. Θα ξεριζώσω απ' την καρδιά μου κάθε ίνα που δεν είναι λογική και καθαρή τέχνη. Θα πάψω ν' αγαπώ τις αρρώστιες μου, να βρίσκω ηδονή στον πυρετό μου. Στή

23 ριξε τη σταθερή μου απόφαση, Σώτειρα, βοήθησέ με, εσύ που σώζεις!»πόσες δυσκολίες προβλέπω μπροστά μου! Α πό πόσες πνευματικές έξεις θα πρέπει ν' απαλλαγώ! Πόσες γλυκές θύμησες να ξεριζώσω απ' την καρδιά μου! Θα προσπαθήσω, αλλά δεν είμαι σίγουρος για τον εαυτό μου. Σε γνώρισα αργά, τέλεια ομορφιά. Θα 'χω παλινδρομήσεις, αδυναμίες. Μια φιλοσοφία, διεστραμμένη το δίχως άλλο, μ' έ κανε να πιστεύω πως καλό και κακό, ηδονή και πόνος, ομορφιά και ασχήμια, λογική και τρέλα μεταμορφώνουν οι μεν τις δε μέσα από αποχρώσεις τόσο δυσδιάκριτες όσο κι εκείνες στο λαιμό της περιστέρας. Το να μην αγαπάς ή να μη μισείς απόλυτα έγινε σοφία. Εάν μία κοινωνία, μία φιλοσοφία, μία θρησκεία είχε κατακτήσει την απόλυτη α λήθεια, τότε αυτή η κοινωνία, αυτή η φιλοσοφία, αυτή η θρησκεία θα είχε νικήσει τις άλλες και θα κυριαρχούσε μοναδική αυτή τη στιγμή. Όλοι αυτοί που μέχρι σήμερα νόμισαν πως είχαν δίκιο, α πατήθηκαν, το βλέπουμε καθαρά. Ποιος έχει τόσο παράλογη έπαρση να πιστέψει πως το μέλλον δε

24 θα μας κρίνει όπως εμείς κρίνουμε το παρελθόν; Να ποιες είναι οι βλασφημίες που μου υποβάλλει το κακομαθημένο μου μυαλό. Ένας λόγος που, ό πως ο δικός σου, θα ήταν από κάθε άποψη υγιής, σήμερα δε θα 'φερνε παρά πλήξη.»γελάς με την αφέλειά μου. Ναι, πλήξη... Είμαστε διεφθαρμένοι, τι να κάνουμε; Θα πάω πιο μακριά, θεά της καθαρής σκέψης, θα σου ομολογήσω τον υπέρτατο εκφαυλισμό της καρδιάς μου. Λογική και αίσθηση μέτρου δεν αρκούν. Στον παγωμένο Στρυμόνα και στο μεθύσι της Θράκης υπάρχει ποίηση. Θα 'ρθουν αιώνες που οι πιστοί σου θα θεωρηθούν οπαδοί της πλήξης. Ο κόσμος είναι μεγαλύτερος απ' όσο φαντάζεσαι. Αν είχες δει τους πάγους του πόλου και τα μυστήρια του ανταρκτικού ουρανού, το πάντα ήρεμο μέτωπό σου, θεά, δε θα 'ταν τόσο γαλήνιο. Το κεφάλι σου, ευρύτερο, θ' α γκάλιαζε διάφορους τύπους ομορφιάς.»είσαι αληθινή, καθάρια, τέλεια. Το μάρμαρό σου δεν έχει ούτε μια κηλίδα. Αλλά ο ναός της Α για-σοφιάς, στο Βυζάντιο, δίνει κι αυτός μια αίσθηση θε'ίκή με τα τούβλα και τους γύψους του

25 Είναι η απεικόνιση του ουράνιου θόλου. Θα καταρρεύσει πιθανόν. Αλλά αν ο σηκός σου ήταν τόσο μεγάλος ώστε να χωρέσει ένα πλήθος, θα κατέρρεε κι αυτός.»τεράστιο ποτάμι λησμονιάς μας παρασύρει σε μια άβυσσο δίχως όνομα. Άβυσσε, εσύ είσαι ο μοναδικός θεός. Τα δάκρυα όλων των λαών είναι α ληθινά δάκρυα. Τα οράματα όλων των σοφών περικλείουν κάποιο κομμάτι της αλήθειας. Εδώ κάτω όλα είναι σύμβολο και όνειρο. Οι θεοί προσπερνούν κι αυτοί σαν τους ανθρώπους και ούτε θα 'ταν σωστό να ζουν αιώνια. Η πίστη σ' αυτούς δεν πρέπει ποτέ να γίνει ειρκτή. Εκπληρώνουμε το χρέος μας απέναντί της αν την τυλίξουμε προσεκτικά μέσα στο πορφυρό σάβανο όπου κοιμούνται οι νεκροί θεοί»

26

27 Σατωμπριάν.gp. ΑΘΗΝ Α Οδοιπορικό από το Παρίσι στην Ιερουσαλήμ και απ' την Ιερουσαλήμ στο Παρίσι, μέσω Ελλάδας στον πηγαιμό και μέσω Αιγύπτου, Μπαρμπαριάς και Ισπανίας στην επιστροφή ΠΙΤΕΛΟΥΣ ΞΗΜΕΡΩΣΕ Η ΜΕΓΑΛΗ μέρα της εισόδου μας στην Αθήνα. Στις 23 του μήνα στις 3 το πρωί, είχαμε όλοι καβαλήσει τ' άλογα. Αρχίσαμε να προχωράμε σιωπηλά πάνω στην Ιερά Οδό. Μπορώ να διαβεβαιώσω πως ακόμη και ο πιο ευσεβής λάτρης της θεάς Δήμητρας δε θα 'χει νιώσει τόσο ζωηρή συγκίνηση σαν τη δική μου. Είχαμε φορέσει τα γιορτινά μας ρούχα, ο γενίτσαρος είχε γυρίσει το τουρμπάνι του απ' τη μέσα μεριά και, πράγμα ασυνήθιστο, τ' άλογα ή ταν καθαρά και περ ιποιη μένα. Διασχίσαμε την κοίτη ενός ποταμού που ονομαζόταν Σαρανταπόταμος ή Τα Σαράντα Ποτάμια και που κατά πάσα

28 πιθανότητα επρόκειτο για τον ελευσίνιο Κηφισό. Είδαμε μερικά ερείπια χριστιανικών εκκλησιών χτισμένων πιθανόν πάνω στον τάφο του Ζάρηκα τον οποίο ο ίδιος ο Απόλλωνας είχε μυήσει στην τέχνη του άσματος. Κάποια άλλα ερείπια μας προαναγγείλανε τα μνημεία του Εύμολπου και του Ιπποθόοντα. Συναντήσαμε τους Ρειτούς7 με τα ρεύματα αλμυρού νερού. Εκεί είναι που κατά τη διάρκεια των Ελευσίνιων Μυστηρίων, οι άνθρωποι του λαού έβριζαν τους περαστικούς σε α νάμνηση των ύβρεων που μια γριά είχε άλλοτε εκστομίσει κατά της Δήμητρας. Προχωρώντας στο βάθος, στο άκρο των στενών της Σαλαμίνας, εισχωρήσαμε στο πέρασμα που σχηματίζουν τα βουνά της Πάρνηθας και του Αιγάλεω. Το τμήμα αυτό της Ιεράς Οδού λεγόταν Μυστικό. Διακρίναμε τη Μονή Δαφνίου, απ' τις αρχαιότερες εκκλησίες της Αττικής, χτισμένη πάνω στα ερείπια του ιερού ναού του Απόλλωνα. Λίγο μακρύτερα, παρατηρήσαμε κάποια απομεινάρια του ναού της Α φροδίτης. Τέλος, το πέρασμα αρχίζει να πλαταίνει. Παρακάμπτουμε το όρος Ποικίλον8 που ορ

29 θώνεται στη μέση του περάσματος κρύβοντας τη θέα, και ξαφνικά, ανακαλύπτουμε το λεκανοπέδιο της Αθήνας. Οι ταξιδιώτες που επισκέπτονται την πόλη του Κέκροπα9 φτάνουν συνήθως είτε από τον Πειραιά είτε από τη μεριά της Εύβοιας. Έτσι χάνουν ένα μέρος του θεάματος γιατί ερχόμενοι μεν από τη θάλασσα δε βλέπουν παρά το κάστρο, από τη μεριά δε της Εύβοιας, ο ΆγχεσμοςlΟ κόβει τη θέα. Το καλό μου άστρο με οδήγησε στο σωστό δρόμο για ν' αντικρίσω την Αθήνα σε όλο της το μεγαλείο. Το πρώτο πράγμα που χτύπησε στα μάτια μου ήταν η Ακρόπολη λουσμένη στο φως της ανατολής. Βρισκόταν εκεί μπροστά μου, στην άλλη πλευρά της πεδιάδας, με φόντο τον Υμηττό, λες και στηριζόταν πάνω του. Μέσα σ' ένα συγκεχυμένο σύνολο πρόβαλλαν τα κιονόκρανα των Προπυλαίων, οι κολόνες του Παρθενώνα και του Ερεχθείου, ένα τμήμα τείχους με τα κανόνια και τις πολεμίστρες του, γοτθικά ερείπια χριστιανών και χαμόσπιτα μουσουλμάνων. Δυο μικροί λόφοι, ο Άγχεσμος και το Μουσείο,

30 υψώνονται βόρεια και νότια της Ακρόπολης. Α νάμεσά τους, στα ριζά του κάστρου, μου φανερώθηκε η Αθήνα: οι επίπεδες στέγες της, ανακατωμένες με μιναρέδες, κυπαρίσσια, ερείπια, μοναχικές κολόνες και τρούλους από τζαμιά στεφανωμένα από μεγάλες φωλιές πελαργών συνέθεταν ένα ευχάριστο θέαμα κάτω απ' τις αχτίδες του ήλιου. Αν και η Αθήνα είναι ακόμη αναγνωρίσιμη μέσα από τ' απομεινάρια της, από το αρχιτεκτονικό σύνολο και τη γενική όψη των ερειπίων της, διαπιστώνει κανείς πως η πόλη της Αθηνάς δεν κατοικείται πλέον από το λαό της. Μια σειρά βουνών που καταλήγει στη θάλασσα κλείνει την πεδιάδα ή το λεκανοπέδιο της Αθήνας. Από το σημείο που στεκόμουνα στο όρος Ποικίλον, το λεκανοπέδιο φαινόταν διαιρεμένο σε τρεις λωρίδες ή περιοχές που εκτείνονταν παράλληλα, με κατεύθυνση από βορρά προς νότο. Η πρώτη περιοχή, η πιο κοντινή μου, ήταν ακαλλιέργητη, σκεπασμένη με ρείκια. Η δεύτερη ήταν καλλιεργημένη και φρεσκοθερισμένη. Η τρίτη, ένας μακρύς ελαιώνας, απλωνόταν περιμετρικά από τις

31 πηγές του Ιλωού ως το λιμάνι του Φαλήρου, περνώντας από τους πρόποδες του Άγχεσμου. Ο Κηφωός κυλάει μέσα σ' αυτό το δάσος που είναι τόσο παλιό λες και προέρχεται απ' την ελιά που η θεά Αθηνά έκανε να ξεφυτρώσει μέσα απ' τη γη. Η ξερή κοίτη του Ιλισού βρίσκεται στην άλλη πλευρά της Αθήνας, ανάμεσα στον Υμηττό και την πόλη. Η πεδιάδα δεν είναι απόλυτα επίπεδη. Μια μικρή αλυσίδα λόφων αποσπασμένων από τον Υμηττό προεξέχει σχηματίζοντας τα διαφορετικά υψώματα πάνω στα οποία η Αθήνα όρθωσε σιγά σιγά τα μνημεία της. Η έντονη συγκίνηση της πρώτης στιγμής δεν ε πιτρέπει ν' απολαύσει κανείς όσο το δυνατό περωσότερο τα συναισθήματά του. Πλησίαζα στην Αθήνα με μια λαχτάρα που μου αφαιρούσε κάθε δυνατότητα σκέψης. Δεν ήταν τίποτε παρόμοιο μ' εκείνο που είχα νιώσει στη θέα της γης των Λακεδαιμονίων. Η Σπάρτη και η Αθήνα έχουν διατηρήσει, ακόμη και μέσα στα ερείπιά τους, τους διαφορετικούς χαρακτήρες τους: της πρώτης είναι βλοσυρά, αυστηρά, μοναχικά' της δεύτερης, χαμο

32 γελαστά, ανάλαφρα, ζωντανά. Στη θέα της πατρίδας του Λυκούργου, όλες οι σκέψεις γίνονται σοβαρές, αρρενωπές, βαθυστόχαστες. Η ψυχή θεριεύει, ανυψώνεται. Η πόλη του Σόλωνα μαγεύει με τη λάμψη του πνεύματος, με την αίσθηση της τελειότητας του ανθρώπου που τον θέλει νοήμονα, αθάνατο. Τα υψηλά αισθήματα της ανθρώπινης φύσης στην Αθήνα συνδυάζονταν μ' ένα είδος κομψότητας που έλειπε παντελώς από τη Σπάρτη. Η α γάπη της πατρίδας και της ελευθερίας για τους Α θηναίους δεν ήταν τυφλό ένστικτο αλλά συνειδητό συναίσθημα, εδραιωμένο πάνω στην αγάπη για το κάλλος σε όλες του τις εκφάνσεις, κάλλος που οι ουρανοί τούς είχαν τόσο απλόχερα μοιράσει. Τέλος, περνώντας από τα ερείπια της Σπάρτης στα ερείπια των Αθηνών, ένιωσα πως μπορεί να 'θελα να πεθάνω μαζί με τον Λεωνίδα, αλλά θα 'θελα να ζήσω με τον Περικλή. Προχωρούσαμε προς τη μικρή αυτή πόλη που η επικράτειά της απλώνεται σε δεκαπέντε ή είκοσι λεύγες, με πληθυσμό μικρότερο απ' αυτόν ενός παρισινού προαστίου και που, ωστόσο, αντισταθ

33 μίζει μέσα στην ιστορία τη φήμη της ρωμα'ίκής αυτοκρατορίας. Με τα μάτια συνεχώς προσηλωμένα πάνω στα ερείπια, θυμήθηκα και της αφιέρωσα αυτούς τους στίχους του Λουκρήτιου: Primae frugiferos foetus mortalibus aegris Dididerunt quondam praeclaro nomine Athenae, Et recreaverunt vitam, legesque rogarunt; Et primae dederunt solatia dulcia vitae. Δε γνωρίζω τίποτε πιο δοξαστικό για τους Έλληνες από τα λόγια αυτά του Κικέρωνα: «Να θυμάσαι, Κόιντε, ότι άρχεις Ελλήνων οι οποίοι εκπολίτισαν όλους τους λαούς διδάσκοντάς τους την η πιότητα και την ανθρωπιά και στους οποίους η Ρώμη χρωστάει τα φώτα της». Αν αναλογιστεί κανείς τι ήταν η Ρώμη την εποχή του Καίσαρα και του Πομπήιου και ποιος ήταν ο ίδιος ο Κικέρων, οι λίγες αυτές λέξεις αποτελούν υπέροχο εγκώμιο.* Από τις τρεις λωρίδες ή περιοχές που χώριζαν * Ο Πλίνιος ο Νεότερος είχε γράψει περlπoυ το ίδιο πράγμα στον Μάξιμο, ανθύπατο της ΑχαΙας

34 μπροστά μας το λεκανοπέδιο των Αθηνών, διασχίσαμε γοργά τις δύο πρώτες, την ακαλλιέργητη και την καλλιεργημένη. Πάνω σ' αυτό το τμήμα της ο δού δε βλέπει πλέον κανείς το μνημείο του Ρόδιου και τον τάφο της Εταίρας. Διακρίνει όμως τα ερείπια μερικών εκκλησιών. Εισχωρήσαμε στον ελαιώνα. Πριν φτάσουμε στον Κηφισό, είδαμε δυο τάφους και ένα βωμό αφιερωμένο στο Μειλίχιο Δία. Σε λίγο διακρίναμε την κοίτη του Κηφισού ανάμεσα σε κορμούς λιόδεντρων που τον περιστοίχιζαν σαν γέρικες ιτιές. Ξεπέζεψα για να χαιρετίσω τον ποταμό και να πιω απ' το νερό του. Ίσα που βρήκα όσο μου χρειαζόταν σ' ένα βαθούλωμα. Το υπόλοιπο το είχαν εκτρέψει για την άρδευση των ελαιόδεντρων. Νιώθω πάντα χαρά να γεύομαι το νερό των φημισμένων ποταμιών που έχω συναντήσει. Έτσι, έχω πιει νερό του Μισισιπή, του Τάμεση, του Ρήνου, του Πάδου, του Τίβερη, του Ευρώτα, του Κηφισού, του Έρμου, του Γρανικού, του Ιορδάνη, του Νείλου, του Τάγη και του Έβρου. Πόσοι είναι αυτοί που μπορούν στις όχθες αυτών των ποταμών να πουν σαν τους Ισραηλίτες: «sedimus et fleνimus!» 1 l

35 Σε κάποια απόσταση αριστερά μου, διέκρινα τ' απομεινάρια της γέφυρας που ο Ξενοκλής της Λίνδου είχε χτίσει πάνω στον Κηφισό. Ξανανέβηκα στο άλογο και δεν έψαξα καν να βρω την ιερή συκιά,12 το βωμό του Ζέφυρου, τη Στήλη του Ανθεμόκριτου, αφού η σύγχρονη οδός δεν ακολουθεί στο σημείο αυτό την αρχαία Ιερά Οδό. Βγαίνοντας από τον ελαιώνα, συναντήσαμε τον περίβολο ενός κήπου που καταλαμβάνει σχεδόν τη θέση του έξω Κεραμεικού. Κάναμε μισή ώρα να φτάσουμε στην Αθήνα μέσα από ένα θερισμένο χωράφι σταριού. Ένας σύγχρονος τοίχος, ανακαινισμένος, που μοιάζει με περίβολο κήπου, τριγυρίζει την πόλη. Περάσαμε την πόρτα του και τρυπώσαμε στα δροσερά και αρκετά καθαρά μικρά αγροτικά δρομάκια. Κάθε σπίτι είχε τον κήπο του, φυτεμένο με πορτοκαλιές και συκιές. Ο λαός μου φάνηκε χαρούμενος και περίεργος, χωρίς την κατήφεια των Μορα ίτών. Μας έδειξαν το σπίτι του πρόξενου. Δεν υπήρχε πιο κατάλληλος άνθρωπος από τον κύριο Φοβέλ 13 για να μου δείξει την Αθήνα: εί

36 ναι γνωστό πως κατοικεί στην πόλη της Αθηνάς ε δώ και πολλά χρόνια. Γνωρίζει τις παραμικρές λεπτομέρειες, καλύτερα απ' όσο ένας Παριζιάνος γνωρίζει το Παρίσι. Έχουμε από αυτόν εξαιρετικές αναμνήσεις και του οφείλουμε τις πιο ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις σχετικά με την Ολυμπία, την πεδιάδα του Μαραθώνα, τον τάφο του Θεμιστοκλή στον Πειραιά, το ναό της Αφροδίτης των Κήπων Κ.ά. Υπεύθυνος του Προξενείου Αθηνών, που γι' αυτόν δεν αποτελεί παρά τίτλο προστασίας, εργάστηκε και εργάζεται ακόμη σαν ζωγράφος στο Γραφικό ταξίδι στην Ελλάδα. Ο συγγραφέας του ωραίου αυτού έργου, κύριος ντε Σουαζέλ-Γκουφιέ,Ι4 είχε την καλοσύνη να μου δώσει μια επιστολή για τον ταλαντούχο πρόξενο την ο ποία συνόδευα και με μια ακόμη επιστολή από τον Υπουργό.* Μην περιμένετε, βέβαια, να δώσω εδώ πλήρη περιγραφή των Αθηνών: αν θέλει κανείς να γνωρίσει την ιστορία αυτής της πόλης από τους Ρωμαίους έως σήμερα θα πρέπει ν' ανατρέξει ι * Πρόκειται για τον κύριο Ταλεϋράνδο

37 στην εισαγωγή του Οδοιπορικού μου. Αν αυτό που επιθυμεί να γνωρίσει είναι τα μνημεία της αρχαίας Αθήνας, η μετάφραση του Παυσανία, παρά τις ελλείψεις της, είναι αρκετή για τους περισσότερους αναγνώστες. Το Ταξίδι του νέου Ανάχαρση1S είναι κι αυτό υπεραρκετό. Όσο για τα ερείπια τούτης της φημισμένης πόλης, οι επιστολές της συλλογής Μαρτέν Κρούζιους, ο πατήρ Μπαμπέν16, ο Λα Γκιγετιέρ -παρά τα ψέματά του- ο Πόκοκ, ο Σπον1?, ο Γουέλερ, ο Τσάντλερ,18 και κυρίως ο κύριος Φοβέλ τα έχουν τόσο καλά περιγράψει που δε νομίζω ότι χρειάζεται να τα επαναλάβω. Αν πάλι ψάχνει κανείς για σχέδια, χάρτες, απόψεις της Αθήνας και των μνημείων της, θα τα βρει παντού: φτάνει να θυμηθεί τις εργασίες του μαρκήσιου ντε Νουαντέλ,19 του Λε Ρουά, του Στιούαρτ, του Παρς. Ο κύριος ντε Σουαζέλ, ολοκληρώνοντας το έργο που διακόπηκε από τις τόσες κακοτυχίες του, μας προσφέρει τέλος την εικόνα ό λης της Αθήνας. Το μέρος που αναφέρεται στα ή θη και στη διακυβέρνηση των σύγχρονων Αθηναίων έχει γενικά περιγραφεί καλά απ' τους παραπά

38 νω συγγραφείς. Και επειδή οι συνήθειες δεν αλλάζουν ούτε στην Ανατολή ούτε και στη Γαλλία, αυτά που ο Τσάντλερ και ο Γκις έγραψαν για τους σύγχρονους Έλληνες ισχύουν απόλυτα ακόμη σήμερα. Χωρίς να παριστάνω τον πολύξερο στους προγενέστερούς μου, θα καταγράψω τις διαδρομές και τα αισθήματά μου στην Αθήνα, μέρα με τη μέρα και ώρα με την ώρα, σύμφωνα με το σχέδιο που έχω ακολουθήσει ως εδώ. Επαναλαμβάνω πως το ταξίδι αυτό πρέπει να θεωρηθεί λιγότερο σαν ένα ταξίδι και περισσότερο σαν απομνημονεύματα ενός χρόνου της ζωής μου. Ξεπέζεψα στην αυλή του κυρίου Φοβέλ που είχα την τύχη να τον βρω στο σπίτι του: του έδωσα αμέσως τις επιστολές του κυρίου ντε Σουαζέλ και του κυρίου Ταλεϋράνδου. Ο κύριος Φοβέλ γνώριζε ήδη τ' όνομά μου και δεν μπορούσα να του πω: «Son pittor anch'io».20 Αλλά τουλάχιστον ήμουν έ νας ερασιτέχνης γεμάτος ζήλο, αν όχι ταλέντο. Είχα μεγάλη θέληση να μελετήσω τ' αρχαία και για το σκοπό αυτό είχα έρθει από τόσο μακριά, για να

39 φτιάξω μερικά κακότεχνα σχέδια. Έτσι, ο δάσκαλος είδε σε μένα έναν πειθήνιο μαθητή. Στην αρχή, ανταλλάξαμε ένα χείμαρρο ερωτήσεων που απαντήθηκαν με βιάση σχετικά με το Παρίσι και την Αθήνα. Αλλά σε λίγο το Παρίσι ξεχάστηκε και υπερίσχυσε η Αθήνα. Ο κύριος Φοβέλ, που η παρουσία ενός μαθητή τού είχε αναθερμάνει την αγάπη του προς την τέχνη, βιαζόταν και ο ίδιος να μου δείξει την Αθήνα όσο βιαζόμουν κι εγώ να τη δω. Με συμβούλεψε, ωστόσο, να περιμένουμε να κοπάσει η μεγάλη ζέστη της η μέρας. Η κατοικία του έμοιαζε περισσότερο με κατοικία καλλιτέχνη ή αρχαιολόγου, παρά πρόξενου. Τι χαρά ένιωσα να ζω μέσα σε μια κάμαρα γεμάτη γύψινα προπλάσματα του Παρθενώνα! Στους τοίχους τριγύρω ήταν κρεμασμένες εικόνες από το ναό του Θησέα, σχέδια των Προπυλαίων, χάρτες της Αττικής και της πεδιάδας του Μαραθώνα. Μάρμαρα πάνω σ' ένα τραπέζι, αρχαία νομίσματα σ' ένα άλλο, μικρές προτομές και αγγεία από πηλό. Προς μεγάλη μου λύπη, είχαν σκουπίσει την

40 ιερή τους σκόνη. Έστρωσαν ένα ράντζο εν μέσω όλων αυτών των αριστουργημάτων και σαν το νεοσύλλεκτο που φτάνει στο στρατό την παραμονή στρατιωτικής επιχείρησης, στρατοπέδευσα στο πεδίο της μάχης. Η κατοικία του κυρίου Φοβέλ, όπως τα περισσότερα σπίτια των Αθηνών, έχει πρασιά μπροστά και μικρό κήπο πίσω. Έτρεξα σ' όλα τα παράθυρα για να δω έστω κάτι στους δρόμους. Άδικα όμως. Μόνο ανάμεσα στις στέγες των γειτονικών σπιτιών διακρινόταν μια μικρή γωνιά του κάστρου της Ακρόπολης. Κόλλησα πάνω στο παράθυρο σαν μαθητής που περιμένει εναγωνίως την ώρα του διαλείμματος. Ο γενίτσαρος του κυρίου Φοβέλ είχε αναλάβει το δικό μου καθώς και τον Ζοζέφ, απαλλάσσοντάς με από την έγνοια τους. Στις δύο σερβίρισαν γεύμα με αρνάκι ραγού, κοτόπουλο μαγειρεμένο κατά τρόπο μισό γαλλικό μισό τούρκικο. Το κρασί, κόκκινο και δυνατό σαν τα δικά μας του Ροδανού, ήταν καλής ποιότητας, αλλά τόσο στυφό στη γεύση που στάθηκε αδύνατο να το πιω. Και τούτο γιατί σ' όλες τις περιοχές της

41 Ελλάδας βάζουν στον πάτο του βαρελιού κουκουνάρια που δίνουν στο κρασί μια στυφή, αρωματική γεύση, δύσκολη να τη συνηθίσει κανείς. * Αν η συνήθεια αυτή ανάγεται στην αρχαιότητα, όπως υποθέτω, αυτό εξηγεί και το γιατί το κουκουνάρι ήταν αφιερωμένο στο Βάκχο. Έφεραν μέλι του Υ μηττoύ που η γεύση του δε μου άρεσε γιατί μου θύμισε φάρμακο. Προτιμώ το μέλι του Σαμουνί. Αργότερα, έφαγα στο Κιρκαγάτς της Α νατολίας, κοντά στην Πέργαμο, ένα μέλι ακόμη καλύτερο, ά σπρο σαν το μπαμπάκι απ' όπου το τρυγούν οι μέλισσες, πυκνό και περιεκτικό σαν πολτός αλθαίας. Ο οικοδεσπότης μου γέλασε με το μορφασμό μου καθώς δοκίμαζα το κρασί και το μέλι της Αττικής. Κατά κάποιο τρόπο το περίμενε. Θέλοντας να μ' αποζημιώσει με κάτι άλλο, μου επέστησε την προσοχή πάνω στην ενδυμασία της γυναίκας που μας σερβίριζε. Ήταν ντυμένη ακριβώς όπως οι αρχαίες * Οι άλλοι περιηγητές απoδtδoυν αυτή τη γεύση στη ρετσίνα την οποία προσθέτουν στο κρασί. Αυτό έχει μια δόση αλήθειας, αλλά χρησιμοποιείται επίσης και το κουκουνάρι

42 Ελληνίδες, με τις οριζόντιες κυματιστές πτυχές κάτω απ' το στήθος που ενώνονταν με τις κάθετες στο κάτω μέρος του χιτώνα. Το χοντρό ύφασμα της φορεσιάς τόνιζε ακόμη περισσότερο την ομοιότητα. Γιατί, αν κρίνουμε από τ' αγάλματα, τα υ φάσματα στους αρχαίου ς ήταν πιο χοντρά από τα δικά μας. Θα ήταν αδύνατο οι μουσελίνες και τα μεταξωτά των σύγχρονων γυναικών να σχηματίσουν τις φαρδιές πτυχές των αρχαίων χιτώνων. Το λεπτό ύφασμα της Κέας και τους άλλους πέπλους που οι σατυρικοί αποκαλούσαν νεφέλες κανένας γλύπτης δεν είχε σμιλέψει. Στη διάρκεια του γεύματός μας, δεχτήκαμε τα σέβη του «έθνους», όπως αποκαλείται στην Ανατολή: το «έθνος» αυτό απαρτίζεται από Γάλλους εμπόρους ή Γάλλους υπηκόους, που κατοικούν στις διάφορες αποβάθρες. Στην Αθήνα, δεν υπάρχουν παρά κάνα δυο εμπορικοί οίκοι αυτού του είδους οι οποίοι ασχολούνται με το εμπόριο λαδιού. Ο κύριος Ροκ ήταν ένας από τους εμπόρους που μου έκαναν την τιμή να με επισκεφθούν. Είχε οικογένεια και με κάλεσε σπίτι του μαζί με τον κύριο

43 Φοβέλ. Στη συνέχεια, άρχισε να μιλάει για την κοινωνία των Αθηνών: «Κάποιος ξένος, εγκατεστημένος από καιρό στην Αθήνα, ένιωσε ή ενέπνευσε ερωτικό πάθος που συζητήθηκε πάρα πολύ στην πόλη... Κουτσομπολιά στην κατοικία του Σωκράτη και φλυαρίες στους κήπους του Φωκίωνα... Ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών δεν είχε ακόμη επιστρέψει από την Κωνσταντινούπολη. Δεν ήταν γνωστό αν ο πασάς της Εύβοιας, ο οποίος απειλούσε με φορολογία την Α θήνα, θα απέδιδε δικαιοσύνη. Οπωσδήποτε όμως, είχαν επισκευάσει τα τείχη της πόλης για να προστατευτούν από τυχόν επίθεση. Ελπίζανε, όμως, στον επικεφαλής των μαύρων ευνούχων, αφέντη των Αθηνών, που σίγουρα έχαιρε της εμπιστοσύνης του Σουλτάνου περισσότερο από τον πασά». (Ω Σόλωνα! Ω Θεμιστοκλή! Ο αρχηγός των μαύρων ευνούχων ήταν αφέντης των Αθηνών και ό λες οι άλλες πόλεις της Ελλάδας το θεωρούσαν αυτό μεγάλο προνόμιο!)»... Εν πάση περιπτώσει, ο κύριος Φοβέλ είχε κάνει καλά να εκδιώξει τον Ιταλό μοναχό που κα

44 τοικούσε στο Φανάρι του Δημοσθένη (ένα από τα ωραιότερα μνημεία των Αθηνών) και να τον αντικαταστήσει μ' ένα Γάλλο καπουτσίνο. Γιατί αυτός ο τελευταίος ήταν ηθικό στοιχείο, έξυπνος, ευπροσήγορος και πολύ ευγενής με τους ξένους που, κατά την επικρατούσα συνήθεια, πήγαιναν για επίσκεψη στη γαλλική μονή...» Αυτά ήταν τα θέματα συζήτησης στην Αθήνα. Ήταν φανερό πως ο κόσμος είχε το δικό του τρόπο ζωής όσο και αν ο ταξιδιώτης σαστίζει βρίσκοντας στην οδό Τριπόδων τις ενοχλητικές συνήθειες του χωριού του. Όταν εγώ έφτανα στην Αθήνα, δυο άλλοι Άγγλοι ταξιδιώτες είχαν μόλις αναχωρήσει και παρέμενε ακόμη ένας Ρώσος ζωγράφος που ζούσε εντελώς μοναχικά. Η Αθήνα αποτελεί πόλο έλξης των αρχαιολατρών καθώς βρίσκεται πάνω στο δρόμο της Κωνσταντινούπολης και φτάνει κανείς εύκολα εδώ μέσω θαλάσσης. Γύρω στις τέσσερις το απόγευμα, όταν έπεσε η μεγάλη ζέστη, ο κύριος Φοβέλ κάλεσε το γενίτσαρό του και το δικό μου και βγήκαμε έξω ακολουθώ

45 ντας τους φρουρούς μας: η καρδιά μου χτυπούσε από χαρά και ντρεπόμουν για το νεανικό μου ενθουσιασμό. Ο ξεναγός μου μου έδειξε σχεδόν μπροστά στην πόρτα του τα ερείπια ενός αρχαίου ναού. Απ' το σημείο αυτό στρίψαμε δεξιά και βαδίσαμε μέσα σε μικρά πολυσύχναστα δρομάκια. Φτάσαμε στην αγορά, δροσερή και πλούσια σε προμήθειες κρεάτων, κυνηγιού, λαχανικών και φρούτων. Όλος ο κόσμος χαιρετούσε τον κύριο Φοβέλ και ρωτούσε ποιος ήμουν. Κανείς όμως δεν μπορούσε να προφέρει τ' όνομά μου. Όπως και στην αρχαία Αθήνα: «Athenienses autem omnes», λέει ο Άγιος Λουκάς, «ad nihil aliud νacabant nisiaut dicere, aut audire aliquid nονί».21 Όσο για τους Τούρκους, εκείνοι έλεγαν: «Φραντσέζος! Ε φέντης!» και κάπνιζαν τους ναργιλέδες τους, δεν ήξεραν τίποτε καλύτερο να κάνουν. Οι Έλληνες, καθώς περνούσαμε, σήκωναν τα χέρια πάνω απ' το κεφάλι και φώναζαν: «Καλώς ήρθατε, αρχοντάδες! Πάτε καλά για την παλαιάν Αθήνα!» Και το ύ φος τους ήταν τόσο περήφανο σαν να μας έλεγαν: «Πηγαίνετε στην πόλη του Φειδία και του Ικτίνου»

46 Δε χόρταινα να κοιτάζω: νόμιζα πως έβλεπα παντού αρχαία ερείπια. Ο κύριος Φοβέλ μου εφιστούσε εδώ και κει την προσοχή πάνω σε κομμάτια γλυπτών που χρησίμευαν σαν ορόσημα, τοίχοι ή λιθόστρωτα και μου έλεγε πόσων ποδών ή δακτύλων ή ταν το κάθε κομμάτι, από τι είδους κτίσματα προέρχονταν, τι έπρεπε να συμπεράνουμε σχετικά μ' αυτά σύμφωνα με τον Παυσανία, ποια ήταν η γνώμη του αβά Μπαρτελεμί, του Σπον, του Γουέλερ, του Τσάντλερ. Σε ποια σημεία έβρισκε ο ίδιος ο Φοβέλ αυτές τις γνώμες σωστές ή αβάσιμες. Σταματούσαμε σε κάθε βήμα. Οι γενίτσαροι και τα παιδάκια της γειτονιάς που περπατούσαν μπροστά μας σταματούσαν παντού όπου έβλεπαν ανάγλυφο, μετόπη ή κιονόκρανο. Προσπαθούσαν να διαβάσουν μέσα στα μάτια του κυρίου Φοβέλ αν τα κομμάτια ήταν αξιόλογα. Όταν ο πρόξενος κουνούσε το κεφάλι του, κουνούσαν κι εκείνοι το δικό τους και πήγαιναν να σταθούν τέσσερα βήματα πιο πέρα, μπροστά σ' ένα άλλο ερείπιο. Μ' αυτόν τον τρόπο οδηγηθήκαμε έξω απ' το κέντρο της σύγχρονης πόλης και φτάσαμε στο δυτικό τμήμα που ο κύριος

47 Φοβέλ ήθελε να μου δείξει πρώτα, ώστε ν' ακολουθήσουμε κάποια σειρά στις αναζητήσεις μας. Βγαίνοντας απ' το κέντρο της σύγχρονης Αθήνας και περπατώντας κατευθείαν προς δυσμάς, τα σπίτια αρχίζουν ν' αραιώνουν, ακολουθούν μεγάλες εκτάσεις κενές, άλλες εντός του τείχους και άλλες εκτός: μέσα σ' αυτές τις εγκαταλειμμένες ε κτάσεις, βρίσκεται ο ναός του Θησέα22, η Πνύκα και ο Άρειος Πάγος. Δε θα περιγράψω το ναό ο ο ποίος έχει περιγραφεί παντού και μοιάζει αρκετά με τον Παρθενώνα. Θα τον συμπεριλάβω στις γενικές σκέψεις που θα επιχειρήσω πάνω στην αρχιτεκτονική των Ελλήνων. Ο ναός αυτός είναι ο πιο καλοδιατηρημένος των Αθηνών: αφού επί μακρόν διετέλεσε εκκλησία αφιερωμένη στον Άγιο Γεώργιο, σήμερα χρησιμοποιείται σαν αποθήκη. Ο Άρειος Πάγος ήταν χτισμένος σε περίοπτη θέση στα δυτικά της Ακρόπολης. Είναι απορίας άξιον πώς μπόρεσαν να χτίσουν μνημείο παρόμοιας έκτασης πάνω σ' αυτόν το βράχο όπου υπάρχουν ακόμη μερικά ερείπια. Μια μικρή κοιλάδα, που στην αρχαία Αθήνα την αποκαλούσαν Κοίλη,

48 χωρίζει το λόφο του Αρείου Πάγου από το λόφο της Πνύκας και το λόφο της Ακρόπολης. Μέσα στην Κοίλη βρίσκονταν οι τάφοι των δύο Κιμώνων, του Θουκυδίδη και του Ηρόδοτου. Η Πνύκα, όπου συναθροίζονταν οι Αθηναίοι, είναι ένα πλάτωμα σκαμμένο σε βράχο, στην απέναντι πλευρά του Λυκαβηττού. Ένας τοίχος από τεράστιες πέτρες υποστηρίζει το πλάτωμα στη βόρεια πλευρά. Στη νότια υψώνεται βήμα λαξεμένο μέσα στον ίδιο το βράχο, στο οποίο οδηγούν τέσσερα σκαλοπάτια λαξεμένα επίσης στην πέτρα. Αυτά όλα τα επισημαίνω γιατί οι παλιοί περιηγητές δε γνώρισαν καλά τη μορφή της Πνύκας. Μόλις πριν λίγα χρόνια ο λόρδος Έλγιν έφερε στο φως το λόφο και τα σκαλοπάτια του. Από το σημείο αυτό δεν είναι ο ρατή η θάλασσα, η οποία φαίνεται μόνο αν ανεβεί κανείς πάνω από το βήμα. Μ' αυτόν τον τρόπο έ κρυβαν από τα μάτια του λαού τον Πειραιά έτσι ώστε η θέα του πανίσχυρου στόλου* να μη δίνει τη * Η ιστορια ποικιλλει πάνω σ ' αυτό το γεγονός. Κατά μια άλλη εκδοχή, ήταν οι τυραννοι που υποχρέωναν τους ρήτορες να γυρνουν την πλάτη στον Πειραιά

49 δυνατότητα στους δημαγωγούς να τον παρασύρουν σε ριψοκίνδυνες ενέργειες. Οι Αθηναίοι έ παιρναν θέση στο πλάτωμα, ανάμεσα στον περιμετρικό τοίχο στα βόρεια και στο βήμα στα νότια. Απ' αυτό λοιπόν το βήμα ακούστηκαν οι φωνές του Περικλή, του Αλκιβιάδη και του Δημοσθένη. Και από δω, ο Σωκράτης και ο Φωκίωνας μίλησαν στον πιο επιπόλαιο αλλά και δαιμόνιο λαό της γης. Εδώ λοιπόν διαπράχθηκαν τόσες αδικίες και ψηφίστηκαν τόσα σκληρά και παράνομα ψηφίσματα. Ίσως σ' αυτόν εδώ τον ίδιο χώρο αποφασίστηκε η εξορία του Αριστείδη, ο θρίαμβος του Μέλιτου, η θανατική καταδίκη ολόκληρου του πληθυσμού μιας πόλης ή η υποδούλωση ενός άλλου. Αλλά είναι πάλι εδώ που κάποιοι επώνυμοι πολίτες ύψωσαν τις γενναίες φωνές τους ενάντια στους τύραννους της πατρίδας τους, εδώ είναι που θριάμβευσε η δικαιοσύνη και έλαμψε η αλήθεια. «Είναι ένας λαός (οι Αθηναίοι)>>, έλεγαν οι απεσταλμένοι της Κορίνθου στη Σπάρτη, «που αρέσκεται στους νεοτερισμούς. Γοργός στην αντίληψη και στην εκτέλεση, με τόλμη που ξεπερνά τη δύναμή του. Στους

50 κινδύνους ρίχνεται ασυλλόγιστα χωρίς να χάνει ποτέ την ελπίδα του. Μια έμφυτη ανησυχία τον σπρώχνει στην περιπέτεια. Νικητής, τραβάει μπροστά ακολουθώντας τη νίκη του. Νικημένος, δεν αποθαρρύνεται. Για τους Αθηναίους η ζωή δεν είναι κάτι που τους ανήκει, γι' αυτό και τη θυσιάζουν τόσο εύκολα για την πατρίδα τους. Κάθε φορά που δεν πετυχαίνουν το στόχο που επιθυμούν, μια νέα ελπίδα παίρνει τη θέση του αποτυχημένου σχεδίου. Μόλις συλλάβουν ένα σχέδιο, αμέσως το υλοποιούν. Σκέφτονται συνεχώς το μέλλον και έ τσι το παρόν τους διαφεύγει: ένας λαός που δε γνωρίζει ησυχία ο ίδιος και δεν αφήνει και τους άλλους να ησυχάσουν».* Τι έγινε αυτός ο λαός; Πού να τον αναζητήσω; Εγώ, που μετέφρασα αυτό το χωρίο ανάμεσα στα ερείπια των Αθηνών, έβλεπα μιναρέδες μουσουλμάνων και άκουγα ομιλίες χριστιανών. Την απάντηση στο ερώτημά μου θα την εύρισκα στην Ιερουσαλήμ και γνώριζα εκ των προτέρων τα λόγια * Θουκυδίδης, βιβλίο

51 του χρησμού: Dominus mortificat et vivicat deducit ad inferos et reducίι23 Η μέρα δεν είχε ακόμη τελειώσει. Περάσαμε α πό το λόφο της Πνύκας στο λόφο του Μουσείου. Είναι γνωστό πως ο λόφος αυτός έχει στην κορυφή του το μνημείο του Φιλοπάππου, ένα μνημείο κακόγουστο. Αυτό όμως που αξίζει την προσοχή του ταξιδιώτη είναι ο τιμώμενος νεκρός και όχι το μνημείο. Ο ασήμαντος λοιπόν Φιλόπαππος, του οποίου ο τάφος διακρίνεται από μακριά, έζησε επί Τρα ίανού. Ο Παυσανίας απαξιοί και να τον αναφέρει και τον αποκαλεί απλά: κάποιος Σύριος. Στην επιγραφή του αγάλματός του αναφέρεται ότι καταγόταν από τη Βήσα, ένα χωριό της Αττικής. Ε, λοιπόν, αυτός ο Φιλόπαππος ονομαζόταν Α ντίοχος Φιλόπαππος και ήταν νόμιμος διάδοχος του θρόνου της Συρίας! Ο Πομπήιος είχε μεταφέρει στην Αθήνα τους απογόνου ς του βασιλιά Α ντίοχου οι οποίοι έγιναν απλοί πολίτες. Δε γνωρίζω αν οι Αθηναίοι, πλειστάκις ευεργετηθέντες από τον Α ντίοχο, ένιωσαν οίκτο για τα δεινά της εκθρονισμένης οικογένειας. Όπως και να 'χε, αυτός ο

52 Φιλόπαππος είχε διοριστεί τουλάχιστον ύπατος. Η μοίρα, κάνοντάς τον πολίτη των Αθηνών και ύπατο της Ρώμης, σε μια εποχή που και οι δυο αυτοί τίτλοι δε σήμαιναν πλέον τίποτε, φάνηκε σαν να ή θελε να χλευάσει τον έκπτωτο μονάρχη, να τον ξεγελάσει μ' ένα ψεύτικο όνειρο και να δείξει, χρησιμοποιώντας τον, πως περιφρονεί το ίδιο το μεγαλείο των λαών όσο και το μεγαλείο των βασιλιάδων. Το μνημείο του Φιλοπάππου μας χρησίμευσε σαν παρατηρητήριο για να περιεργαστούμε και άλλες ματαιότητες. Ο κύριος Φοβέλ μου υπέδειξε τα διάφορα σημεία απ' όπου περνούσαν τα τείχη της αρχαίας πόλης, τα ερείπια του θεάτρου του Διονύσου στους πρόποδες του κάστρου, την ξερή κοίτη του Ιλισού, τη θάλασσα χωρίς πλοία και τα έρημα λιμάνια του Φαλήρου, της Μουνιχίας24 και του Πειραιά. Στη συνέχεια, επιστρέψαμε στην Αθήνα. Είχε πια νυχτώσει. Ο πρόξενος έστειλε να ειδοποιήσουν το φρούραρχο ότι θ' ανεβαίναμε στην Ακρόπολη την επομένη πριν την αυγή. Καληνύχτισα τον οικοδεσπότη μου και αποσύρθηκα στο δωμά

53 τιό μου. Εξουθενωμένος, είχα ήδη αποκοιμηθεί βαριά, όταν με ξύπνησαν ξαφνικά παράφωνοι ή χοι από ταμπουρίνο και τούρκικο σουραύλι που έ βγαιναν μέσα απ' τα Προπύλαια. Την ίδια στιγμή ένας Τούρκος ιμάμης άρχισε ν' αναγγέλλει στ' α ραβικά στους χριστιανούς της πόλης της Αθηνάς ότι η ώρα είχε περάσει. Δεν μπορώ να περιγράψω τι ένιωσα: δε χρειαζόταν ο ιμάμης να μου υπενθυμίσει το πέρασμα του χρόνου, και μόνη η φωνή του σ' αυτούς τους χώρους έδειχνε τους αιώνες που είχαν κυλήσει. Η ρευστότητα των ανθρώπινων πραγμάτων είναι ακόμη πιο χτυπητή γιατί βρίσκεται σε αντίθεση με τη σταθερότητα της υπόλοιπης φύσης. Χλευάζοντας την αστάθεια των αν θρώπινων κοινωνιών, τα ίδια τα ζώα δεν υπόκεινται σε αναστατώσεις ή μεταβολές των ηθών τους. Επάνω στο Μουσείο είχα δει πελαργούς σε σχηματισμούς σμήνους να παίρνουν το δρόμο για την Αφρική. * Εδώ και δυο χιλιάδες χρόνια, κάνουν το * Για την περιγραφή της Αθήνας γενικότερα, βλέπε το βιβλίο των Μ αρτ ύ ρων και τις υποσημειώσεις

54 ίδιο ταξίδι. Έζησαν ελεύθεροι και ευτυχισμένοι στην πόλη επί Σόλωνα όπως και επί αρχηγού των μαύρων ευνούχων. Εκεί ψηλά από τη φωλιά τους, που καμιά επανάσταση δεν μπορεί να την αγγίξει, είδαν ν' αλλάζει η γενιά των θνητών κάτω στη γη. Και ενώ οι ασεβείς γενεές έχτισαν πάνω στους τάφους των ευσεβών, ο νεαρός πελαργός δεν έπαψε ποτέ να φροντίζει το γηραιό του γεννήτορα. Επιμένω σ' αυτές τις σκέψεις γιατί ο πελαργός είναι ι διαίτερα προσφιλής στους ταξιδιώτες. Όπως και αυτοί, «αναγνωρίζει τις εποχές στον ουρανό».* Με συντρόφεψαν συχνά στις περιπλανήσεις μου στις ερήμους της Αμερικής, τους είδα πολλές φορές πάνω από τις καλύβες αγρίων. Ξαναβρίσκοντάς τους σ' ένα άλλο είδος ερήμου, πάνω στα ε ρείπια του Παρθενώνα, δεν μπόρεσα ν' αποφύγω τον πειρασμό να μνημονεύσω τους παλιούς μου φίλους. Την επομένη, στις 24, στις τέσσερις και μισή το χάραμα, ανεβήκαμε στο κάστρο της Ακρόπολης: * ΙερεμΙας

55 η κορυφή του λόφου περιστοιχίζεται από τείχη, εν μέρει αρχαία εν μέρει σύγχρονα. Άλλοτε, η βάση του λόφου ήταν και αυτή τριγυρισμένη από τείχη. Μέσα στην έκταση που περικλείουν τα τείχη αυτά, βρίσκονται καταρχήν τα ερείπια των Προπυλαίων και του Ναού της Απτέρου Νίκης. Αριστερά, πίσω από τα Προπύλαια, προς την πλευρά της πόλης, βλέπει κανείς το Πανδρόσειο και το διπλό ναό του Ερεχθέα-Ποσειδώνα2S και της Αθηνάς Πολιάδος. Τέλος, στην πιο περίοπτη θέση της Ακρόπολης, υ ψώνεται ο ναός της Αθηνάς: η υπόλοιπη έκταση είναι σπαρμένη με τ' απομεινάρια αρχαίων και σύγχρονων κτισμάτων, με σκηνές, όπλα και καταλύματα Τούρκων. Ο βράχος της Ακρόπολης στην κορυφή του έ χει οχτακόσια πόδια μήκος και τετρακόσια πλάτος. Το σχήμα του είναι περίπου ωοειδές με την έλλειψη να στενεύει προς την πλευρά του Υμηττού. Θα έλεγε κανείς πως ο βράχος λαξεύτηκε με σκοπό ν' αποτελέσει το βάθρο των υπέροχων μνημείων που τον στεφανώνουν. Δε θα υπεισέλθω σε ξεχωριστή περιγραφή του

56 κάθε μνημείου, θα παραπέμψω απλά τον αναγνώστη στα έργα που τόσο συχνά προανέφερα. Και χωρίς να επαναλάβω εδώ αυτά που καθένας μπορεί να βρει αλλού, θα περιοριστώ σε μερικές γενικές σκέψεις. Το πρώτο πράγμα που εντυπωσιάζει στα μνημεία των Αθηνών είναι το ωραίο τους χρώμα. Στα δικά μας ομιχλώδη και βροχερά κλίματα, η άσπρη πέτρα γίνεται γρήγορα μαύρη ή πρασινωπή. Ο φωτεινός ουρανός και ο λαμπερός ήλιος της Ελλάδας, χαρίζουν στα μάρμαρά της Πάρου και στο πεντελικό μια χρυσαφιά απόχρωση, σαν εκείνη των ώριμων σταχυών ή των φθινοπωρινών φύλλων. Η ακρίβεια, η αρμονία και η λιτότητα των γραμμών είναι το δεύτερο πράγμα που τραβάει την προσοχή. Δεν υπάρχει ανακάτωμα ρυθμών, κολόνες πάνω σ' άλλες κολόνες ή θόλοι πάνω σε θόλους. Ο ναός της Αθηνάς, για παράδειγμα, είναι, ή μάλλον ήταν, ένα απλό επίμηκες παραλληλόγραμμο, στολισμένο μ' ένα περιστύλιο, έναν πρόναο και ανυψωμένο πάνω σε τρία σκαλοπάτια ή βαθμίδες που τον ζώνουν ολόγυρα. Αυτός ο

57 πρόναος καταλάμβανε σχεδόν το ένα τρίτο του συνολικού μήκους του κτίσματος. Το εσωτερικό του ναού διαιρείται σε δύο κλίτη, χωρισμένα μ' έ ναν τοίχο, που δε φωτίζονταν παρά από την είσοδο: στο ένα κλίτος υπήρχε το άγαλμα της θεάς Α θηνάς, έργο του Φειδία. Στο άλλο φυλασσόταν ο θησαυρός των Αθηναίων. Οι κολόνες του περιστυλίου και του πρόναου ακουμπούσαν απευθείας στις βαθμίδες του ναού. Ήταν δωρικού ρυθμού, με αύλακες και χωρίς βάση. Είχαν ύψος σαράντα δύο πόδια και διάμετρο, κοντά στη βάση, επτά πόδια και τέσσερις δακτύλους. Η απόσταση μεταξύ κιόνων ήταν εφτά πόδια και τέσσερις δάκτυλοι. Το δε μνημείο είχε μήκος διακόσια δεκαοκτώ πόδια και πλάτος ενενήντα οκτώ και μισό. Δωρικά τρίγλυφα που χωρίζονταν από μαρμάρινες μετόπες, κοσμούσαν τη ζωφόρο του περιστυλίου. Πάνω σ' αυτές, ο Φειδίας ή οι μαθητές του είχαν λαξέψει τη μάχη μεταξύ Κενταύρων και Λαπίθων. Η ζωφόρος του εξωτερικού τοίχου του θριγκού ήταν και αυτή διακοσμημένη μ' ένα άλλο ανάγλυφο που παρίστανε μάλλον την πομπή των

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο 4 Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο Σεβάχ. Για να δει τον κόσμο και να ζήσει περιπέτειες.

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

Μια νύχτα. Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει

Μια νύχτα. Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει Μια νύχτα Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει Μια νύχτα σαν κι αυτή μια νύχτα σαν κι αυτή θέλω να σου πω πόσο σ

Διαβάστε περισσότερα

μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου

μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου Δύο Σε μια σπουδαία αρχαία πόλη που την έλεγαν Ουρούκ, ζούσε ένας νεαρός βασιλιάς, ο Γκιλγκαμές. Πατέρας του Γκιλγκαμές ήταν ο βασιλιάς Λουγκαλμπάντα και μητέρα του η

Διαβάστε περισσότερα

Τα λουλούδια που δεν είχαν όνομα ''ΜΥΘΟΣ''

Τα λουλούδια που δεν είχαν όνομα ''ΜΥΘΟΣ'' 1 2 Τα λουλούδια που δεν είχαν όνομα ''ΜΥΘΟΣ'' 3 Τα λουλούδια χωρίς όνομα, τα έχει ο καθένας από μας, αλλά δεν το ξέρουμε. Δεν μας μαθαίνουν τίποτα και ψάχνουμε μόνοι μας άσκοπα να βρούμε κάτι, για να

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ. Δέκα ποιήματα για τον πατέρα μου. Αλκιβιάδη

ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ. Δέκα ποιήματα για τον πατέρα μου. Αλκιβιάδη ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ Αλκιβιάδη Θεσσαλονίκη Υεβρουάριος 2015 Παναγιώτα Παπαδημητρίου Αλκιβιάδη Θεσσαλονίκη Υεβρουάριος 2015 [3] Παναγιώτα Παπαδημητρίου Αφιερωμένο στον πατέρα μου Αλκιβιάδη Copyright

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Όμορφος κόσμος Φροντίζουμε όλα τα πλάσματα Η Αγία Μελανγκέλ: η προστάτιδα του περιβάλλοντος Εξακόσια χρόνια μετά τη γέννηση του Χριστού, γεννήθηκε στα καταπράσινα δάση της Ιρλανδίας μια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2010 Ύμνος της ομάδας «Ευαγγέλιο» Βιβλία και μαθήματα ζωγραφισμένα σχήματα και τόσα βοηθήματα να μη δυσκολευτώ Απ όλους τόσα έμαθα

Διαβάστε περισσότερα

Bίντεο 1: Η Αµµόχωστος του σήµερα (2 λεπτά) ήχος θάλασσας

Bίντεο 1: Η Αµµόχωστος του σήµερα (2 λεπτά) ήχος θάλασσας ΘΥΜΑΜΑΙ; Πρόσωπα Ήρωας: Λούκας Αφηγητής 1: Φράνσις Παιδί 1: Ματθαίος Παιδί 2: Αιµίλιος Βασίλης (αγόρι):δηµήτρης Ελένη (κορίτσι): Αιµιλία Ήλιος: Περικλής Θάλασσα: Θεοδώρα 2 ΘΥΜΑΜΑΙ; CD 1 Ήχος Θάλασσας Bίντεο

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας...

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Διαβάστε αποσπασματικά το παραμύθι: Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Το παραμύθι είναι και για αγοράκι αλλά, για της ανάγκες του δείγματος σας παρουσιάζουμε πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Åðßóêåøç óôçí Áêñüðïëç

Åðßóêåøç óôçí Áêñüðïëç Åðßóêåøç óôçí Áêñüðïëç the time give orders ask and answer the Acropolis and the monuments on the hill ôá åëëçíéêü êé åìåßò... Aύριο, παιδιά, θα ανεβούμε στην Ακρόπολη. Θα είμαστε όλοι εδώ το πρωί στις

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Lazarus Διασκευή:SarahS. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children www.m1914.org

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Lazarus Διασκευή:SarahS. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children www.m1914.org

Διαβάστε περισσότερα

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. ''

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. '' 1. '' Τίποτα δεν είναι δεδομένο. '' 2. '' Η μουσική είναι η τροφή της ψυχής. '' 3. '' Να κάνεις οτι έχει νόημα για σένα, χωρίς όμως να παραβιάζεις την ελευθερία του άλλου. '' 4. '' Την πραγματική μόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος 14 Φτάνοντας λοιπόν ο Νικήτας σε μια από τις γειτονικές χώρες, εντυπωσιάστηκε από τον πλούτο και την ομορφιά της. Πολλά ποτάμια τη διέσχιζαν και πυκνά δάση κάλυπταν τα βουνά της, ενώ τα χωράφια ήταν εύφορα

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Στάλες Ποίηση ΣΤΑΛΕΣ Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχέδιο βιβλίου: Λαμπρινή Βασιλείου-Γεώργα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

...Μια αληθινή ιστορία...

...Μια αληθινή ιστορία... ...Μια αληθινή ιστορία... Στην αρχή ήταν μια άδεια σελίδα. Την είχε ο Καλός Ζωγράφος, που ήταν γνωστός για την ικανότητά του να ζωγραφίζει τέλειες εικόνες. Μια μέρα ο Ζωγράφος άρχισε να ζωγραφίζει αυτή

Διαβάστε περισσότερα

Τα παραμύθια της τάξης μας!

Τα παραμύθια της τάξης μας! Τα παραμύθια της τάξης μας! ΟΙ λέξεις κλειδιά: Καρδιά, γοργόνα, ομορφιά, πυξίδα, χώρα, πεταλούδα, ανηφόρα, θάλασσα, φάλαινα Μας βοήθησαν να φτιάξουμε αυτά τα παραμύθια! «Χρυσαφένια χώρα» Μια φορά κι έναν

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Ο Άνθρωπος Δημιουργός στην Αθήνα. «ΠΟΛΙΣ». Ο χώρος των ανθρώπων-δημιουργών στην Αρχαία Αθήνα ζωντανεύει στην σύγχρονη Ελλάδα.

Ο Άνθρωπος Δημιουργός στην Αθήνα. «ΠΟΛΙΣ». Ο χώρος των ανθρώπων-δημιουργών στην Αρχαία Αθήνα ζωντανεύει στην σύγχρονη Ελλάδα. 1 Ο Άνθρωπος Δημιουργός στην Αθήνα «ΠΟΛΙΣ». Ο χώρος των ανθρώπων-δημιουργών στην Αρχαία Αθήνα ζωντανεύει στην σύγχρονη Ελλάδα. Κάποτε, στην αρχαία Εποχή, στην Αθήνα υπήρχε ευημερία σημαντική, κανένας άνθρωπος

Διαβάστε περισσότερα

Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους.

Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους. Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους. Κάθεται στο παράθυρο του δωματίου της και σκέφτεται, στεναχωρημένη τους παλιούς της φίλους και συμμαθητές.

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι;

Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι; ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι; Κανένα από αυτά τα ζώα. Στο απόλυτο σκοτάδι είναι αδύνατο να δει κανείς ο,τιδήποτε. Ποια δουλειά

Διαβάστε περισσότερα

Η γυναίκα με τα χέρια από φως

Η γυναίκα με τα χέρια από φως ΛIΛH ΛAMΠPEΛΛH Σειρά: Κι αν σου μιλώ με Παραμύθια... Η γυναίκα με τα χέρια από φως Εφτά παραμύθια σχέσης από την προφορική παράδοση Τρεις τρίχες λύκου Ζούσε κάποτε, σ ένα μικρό χωριό, ένας άντρας και μια

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της αγάπης

Το παραμύθι της αγάπης Το παραμύθι της αγάπης Μια φορά και ένα καιρό, μια βασίλισσα έφερε στον κόσμο ένα παιδί τόσο άσχημο που σχεδόν δεν έμοιαζε για άνθρωποs. Μια μάγισσα που βρέθηκε σιμά στη βασίλισσα την παρηγόρησε με τούτα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ

21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ 1 ο Νηπιαγωγείο Κυπαρισσίας Διαβάσαμε το παραμύθι: «ΧΑΡΟΥΜΕΝΟ ΛΙΒΑΔΙ» Ερώτηση: ΠΟΙΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΔΕΧΟΝΤΑΙ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ; - Αυτοί

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 14 η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 1. Λίγα λόγια για το αρχοντικό 2 2. Το παραμύθι της τοιχογραφίας! (Πρόταση) 3 3. Βρες τη λέξη! (Λύση) 9 4. Ζήσε στον 18 ο αιώνα..

Διαβάστε περισσότερα

Μιλώντας με τα αρχαία

Μιλώντας με τα αρχαία Επίσκεψη στο μαντείο της Δωδώνης Πώς έβλεπαν το μέλλον οι αρχαίοι; Πώς λειτουργούσε το πιο αρχαίο μαντείο της Ελλάδας; Τι μορφή, σύμβολα και ρόλο είχε ο κύριος θεός του, ο Δίας; Τι σημασία είχαν εκεί οι

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ Τα παιδιά του Αδάμ είναι τα άκρα ενός σώματος, Μοιράζονται όλα την ίδια ρίζα. Όταν ένα άκρο περνάει τις μέρες του

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

Τα 7 θαύματα του αρχαίου κόσμου Χαρίδης Φίλιππος

Τα 7 θαύματα του αρχαίου κόσμου Χαρίδης Φίλιππος Τα 7 θαύματα του αρχαίου κόσμου Χαρίδης Φίλιππος 1. Η μεγάλη Πυραμίδα της Γκίζας Η τεράστια αυτή πυραμίδα είναι το αρχαιότερο από τα εφτά θαύματα του Αρχαίου Κόσμου, αλλά είναι το μόνο που διασώζετε 4.000χ.Όταν

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Παντελή, Β1 Γυμνάσιο Αρχαγγέλου, Διδάσκουσα: Γεωργία Τσιάρτα

Μαρία Παντελή, Β1 Γυμνάσιο Αρχαγγέλου, Διδάσκουσα: Γεωργία Τσιάρτα Μαρία Παντελή, Β1 Γυμνάσιο Αρχαγγέλου, 2013-2014 Διδάσκουσα: Γεωργία Τσιάρτα Ο Ρίτσαρντ Ντέιβιντ Μπαχ γεννήθηκε στις 23 Ιουνίου 1936, στο Oak Park, του Illinois. Ξεκίνησε τις σπουδές του στο Long Beach

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

Η δικη μου μαργαριτα 1

Η δικη μου μαργαριτα 1 Η δική μου Μαργαρίτα 1 Παναγιώτης Μπραουδάκης 2 Η δική μου Μαργαρίτα Η δική μου Μαργαρίτα 3 Παναγιώτης Μπραουδάκης Εκδόσεις Λευκή Σελίδα ΠΟΙΗΣΗ Παναγιώτης Μπραουδάκης Η δική μου Μαργαρίτα Διορθώσεις: Ελένη

Διαβάστε περισσότερα

Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά

Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά Η Αγορά ήταν η μεγαλύτερη πλατεία της πόλης. Η πλατεία άρχισε να χρησιμοποιείται ως δημόσιος χώρος από τα αρχαϊκά χρόνια. Μέχρι τότε στην περιοχή υπήρχαν σπίτια και τάφοι. Ο

Διαβάστε περισσότερα

Φανταστικά ταξίδια στο διάστημα

Φανταστικά ταξίδια στο διάστημα Φανταστικά ταξίδια στο διάστημα Ο Πότης Ράτος ζούσε στα 1880 μαζί με τη γυναίκα του και τα παιδιά του κάπου στην Ελλάδα. Λαχταρούσε να κάνει ένα ταξίδι στο χρόνο. Όχι στο παρελθόν, αλλά στο μέλλον. Και

Διαβάστε περισσότερα

ο όνομά μου δεν έχει κάποια ιδιαίτερη σημασία. Το πιθανότερο είναι ότι η αναφορά του θα έκρυβε κινδύνους για μένα, για σένα, αγαπητέ αναγνώστη, καθώς

ο όνομά μου δεν έχει κάποια ιδιαίτερη σημασία. Το πιθανότερο είναι ότι η αναφορά του θα έκρυβε κινδύνους για μένα, για σένα, αγαπητέ αναγνώστη, καθώς ο όνομά μου δεν έχει κάποια ιδιαίτερη σημασία. Το πιθανότερο είναι ότι η αναφορά του θα έκρυβε κινδύνους για μένα, για σένα, αγαπητέ αναγνώστη, καθώς και για τους οικείους μας, οπότε και θα την αποφύγω.

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1 α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Μακρυνίτσα 2009 Ύμνος της ομάδας «Στη σκέπη της Παναγίας» Απ τα νησιά τα ιερά στην Πάτμο φτάνω ταπεινά απ τα νησιά όλης της γης ακτίνες ρίξε

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

Η πορεία προς την Ανάσταση...

Η πορεία προς την Ανάσταση... Η νύχτα της Ανάστασης Τα μεσάνυχτα του Μεγάλου Σαββάτου χτυπούν χαρούμενα οι καμπάνες. Οι χριστιανοί φορούν τα γιορτινά τους και πηγαίνουν στην εκκλησία για να γιορτάσουν την Ανάσταση του Χριστού. Στα

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΥΠΕΡΡΕΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ & ΤΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Υπ. Καθηγήτριες: Ουρανία Φραγκουλίδου & Έλενα Κελεσίδου

«Ο ΥΠΕΡΡΕΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ & ΤΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Υπ. Καθηγήτριες: Ουρανία Φραγκουλίδου & Έλενα Κελεσίδου «Ο ΥΠΕΡΡΕΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ & ΤΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Υπ. Καθηγήτριες: Ουρανία Φραγκουλίδου & Έλενα Κελεσίδου Ένα μικρό κομμάτι της δουλειάς των μαθητών-τριών που συμμετέχουν Δώσαμε

Διαβάστε περισσότερα

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα. σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις.

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα. σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις. Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις. Επιμέλεια: Βασιλική Σωτηριάδη Θεού πλάσμα είναι η γυναίκα. Με την αποστροφή σου δεν προσβάλλεις εκείνην, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΕΤΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΜΙΛΙΑ. ΑΡΗΣ (Συναντώνται μπροστά στη σκηνή ο Άρης με τον Χρηστάκη.) Γεια σου Χρηστάκη, τι κάνεις;

ΣΚΕΤΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΜΙΛΙΑ. ΑΡΗΣ (Συναντώνται μπροστά στη σκηνή ο Άρης με τον Χρηστάκη.) Γεια σου Χρηστάκη, τι κάνεις; ΣΚΕΤΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΜΙΛΙΑ ΑΡΗΣ (Συναντώνται μπροστά στη σκηνή ο Άρης με τον Χρηστάκη.) Γεια σου Χρηστάκη, τι κάνεις; ΧΡΗΣΤΑΚΗΣ Μια χαρά είμαι. Εσύ; ΑΡΗΣ Κι εγώ πολύ καλά. Πάρα πολύ καλά! ΧΡΗΣΤΑΚΗΣ Σε βλέπω

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφέας. Ραφαέλα Ρουσσάκη. Εικονογράφηση. Αμαλία Βεργετάκη. Γεωργία Καμπιτάκη. Γωγώ Μουλιανάκη. Ζαίρα Γαραζανάκη. Κατερίνα Τσατσαράκη

Συγγραφέας. Ραφαέλα Ρουσσάκη. Εικονογράφηση. Αμαλία Βεργετάκη. Γεωργία Καμπιτάκη. Γωγώ Μουλιανάκη. Ζαίρα Γαραζανάκη. Κατερίνα Τσατσαράκη Συγγραφέας Ραφαέλα Ρουσσάκη Εικονογράφηση Αμαλία Βεργετάκη Γεωργία Καμπιτάκη Γωγώ Μουλιανάκη Ζαίρα Γαραζανάκη Κατερίνα Τσατσαράκη Μαρία Κυρικλάκη Μαριτίνα Σταματάκη Φιλία Πανδερμαράκη Χριστίνα Κλωνάρη

Διαβάστε περισσότερα

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα.

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. 1. Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. Καιρό είχες να ρθεις, Κλουζ, μου είπε ο κύριος Κολχάαζε, ανοιγοκλείνοντας το ψαλίδι του επικίνδυνα κοντά στο αριστερό μου αυτί. Εγώ τα αγαπώ τ αυτιά μου. Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Ένα παραμύθι φτιαγμένο από τα παιδιά της Δ, Ε και Στ τάξης του Ζ Δημοτικού Σχολείου Πάφου κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους με τη συγγραφέα Αμαλία

Ένα παραμύθι φτιαγμένο από τα παιδιά της Δ, Ε και Στ τάξης του Ζ Δημοτικού Σχολείου Πάφου κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους με τη συγγραφέα Αμαλία Ένα παραμύθι φτιαγμένο από τα παιδιά της Δ, Ε και Στ τάξης του Ζ Δημοτικού Σχολείου Πάφου κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους με τη συγγραφέα Αμαλία Πικρίδου-Λούκα. 2014 Μια φορά κι έναν καιρό υπήρχε

Διαβάστε περισσότερα

Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ

Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η κάθε του Θεού αυγή είναι γι αυτόν και μια καινούργια έκπληξη είναι τα δάκρυα της γης που κάνουνε τα γέλια της ν ανθούνε, Ποια γλώσσα είναι η δική σου θάλασσα; Η γλώσσα της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Μια φορά κι έναν καιρό μια παρέα από μαθητές και μαθήτριες που αγαπούσαν την περιπέτεια και ήθελαν να γνωρίσουν τον κόσμο αποφάσισε να κάνει ένα ταξίδι μακρινό.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ

Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Διασκευή για Παιδικό Θέατρο Χαραμή Ευγενία Αύγουστος 2008 Επικοινωνία: echarami@yahoo.gr Περιεχόμενα ΕΙΚΟΝΑ 1- Ένα ορφανό στα σκαλιά της Εκκλησιάς...3 ΕΙΚΟΝΑ 2- Οι καμπάνες...7 ΕΙΚΟΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια»

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 «Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» (Ρόδος Δωδεκάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε

Διαβάστε περισσότερα

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου Στην Αγορά των αρχαίων Αθηναίων (με τον Κ. Βέτση), Γνώση, Αθήνα 19893, Καλειδοσκόπιο, Αθήνα 20064 (έκδοση αναθεωρημένη και εμπλουτισμένη) Αρχαιολογία Ένα ταξίδι στο παρελθόν, οδηγός για παιδιά, Κέδρος,

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Β1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 25 λεπτά Ερώτημα 1 Θα ακούσετε δύο (2) φορές έναν συγγραφέα να διαβάζει ένα απόσπασμα από το βιβλίο του με θέμα τη ζωή του παππού του. Αυτά που ακούτε σας αρέσουν, γι αυτό κρατάτε

Διαβάστε περισσότερα

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου.

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου. Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων δημιουργήθηκε το 1960. Πρωταρχικός του στόχος είναι η προσφορά και η στήριξη του παιδιού στην Κυπριακή κοινωνία. Το Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων, μέσα από τις εβδομαδιαίες

Διαβάστε περισσότερα

γραπτα, έγιναν μια ύπαρξη ζωντανή γεμάτη κίνηση και αρμονία.

γραπτα, έγιναν μια ύπαρξη ζωντανή γεμάτη κίνηση και αρμονία. Ένας κόσμος ενεργειών και δυνάμεων ξετυλίχτηκε μπροστά μου και με διαπέρασε ολόκληρη. Ένας κόσμος άγνωστος, ασύλληπτος, μαγευτικός. Κι εγώ τον αγκάλιασα, αφημένη μέσα στην απέραντη αγκαλιά του... Κι αναρωτιόμουν

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt - Ι - Αυτός είναι ένας ανάπηρος πριν όμως ήταν άνθρωπος. Κάθε παιδί, σαν ένας άνθρωπος. έρχεται, καθώς κάθε παιδί γεννιέται. Πήρε φροντίδα απ τη μητέρα του, ανάμεσα σε ήχους

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΝώεκαιο Κατακλυσμός Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Byron Unger; Lazarus Διασκευή:M. Maillot; Tammy S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η

Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η Victoria is back! Με αφορμή την επίσκεψη της Βικτώριας Χίσλοπ στο Ρέθυμνο της Κρήτης για την παρουσίαση του καινούριου της βιβλίου Ανατολή, άρπαξα την ευκαιρία να

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Το μαγικό βιβλίο. Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και είμαι μια νεράιδα που πετώ στον ουρανό.

Το μαγικό βιβλίο. Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και είμαι μια νεράιδα που πετώ στον ουρανό. Το μαγικό βιβλίο Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και είμαι μια νεράιδα που πετώ στον ουρανό. Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και είμαι μια γοργόνα μέσα στα καταγάλανα νερά. Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και γίνομαι

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις

Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις µικρές γοργόνες και ήταν πολύ ευτυχισµένος. Όµως, ήταν

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Kangourou Greek Competition 2014

Kangourou Greek Competition 2014 Thales Foundation Cyprus P.O. Box 28959, CY2084 Acropolis, Nicosia, Cyprus Kangourou Greek Competition 2014 Level 3 4 Γ - Δ Δημοτικού 15 Νοεμβρίου/November 2014 10:00 11:15 Ερωτήσεις 1 12 = 3 βαθμοί η

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007 1 / 15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες

Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες Είναι άνοιξη και, όπως και πέρυσι, ο Τόμπυ επισκέπτεται τον θείο του στο αγρόκτημα. «Επιτέλους, έχω διακοπές!» φωνάζει ο Τόμπυ. Ανυπομονεί να ξαναδεί την αγαπημένη του αγελάδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ!

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! (There is only one God) Πού μπορείς να πάς ώστε να απομακρυνθείς από το Θεό; Ο Θεός γεμίζει κάθετόπο και χρόνο. Δεν υπάρχει τόπος χωρίς να είναι εκεί ο Θεός. Ο Θεός μίλησε μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ ΜΕ ΤΗ ΜΑΡΙΖΑ ΝΤΕΚΑΣΤΡΟ

ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ ΜΕ ΤΗ ΜΑΡΙΖΑ ΝΤΕΚΑΣΤΡΟ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ ΜΕ ΤΗ ΜΑΡΙΖΑ ΝΤΕΚΑΣΤΡΟ Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα σχεδίασε η Μαρίζα Ντεκάστρο, παιδαγωγός-συγγραφέας, για την πολιτιστική εταιρεία Η ΠΥΡΝΑ. Βιβλιογραφία Πάνος Βαλαβάνης-Ιωάννα Φωκά,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΡΜΟΥΡΙΖΟΝΤΑΣ...... στο όνειρο

ΜΟΥΡΜΟΥΡΙΖΟΝΤΑΣ...... στο όνειρο ΜΟΥΡΜΟΥΡΙΖΟΝΤΑΣ...... στο όνειρο Κατά παραγγελία γράψιμο και κατά παραγγελία ψυχές... γίνεται; Κι όμως γίνεται... Οι πιο πολλοί είναι τους είδους, αλλά της ψυχής, δεν είναι κανείς... Εγώ με της πένας μου

Διαβάστε περισσότερα

Αποστολή. Κρυμμένος Θησαυρός. Λίνα Σωτηροπούλου. Εικόνες: Ράνια Βαρβάκη

Αποστολή. Κρυμμένος Θησαυρός. Λίνα Σωτηροπούλου. Εικόνες: Ράνια Βαρβάκη διαβάζω ιστορίες Αποστολή Κρυμμένος Θησαυρός Λίνα Σωτηροπούλου Εικόνες: Ράνια Βαρβάκη 11 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Το δώρο της γιαγιάς Μόλις χτύπησε το ξυπνητήρι, με έπιασε πανικός. Δεν μπορούσα να καταλάβω για ποιον

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις σεμιναρίου Σεξουαλικότητα & Εφηβεία

Εντυπώσεις σεμιναρίου Σεξουαλικότητα & Εφηβεία Εντυπώσεις σεμιναρίου Σεξουαλικότητα & Εφηβεία Καλύτερη πληροφόρηση Ένιωσα σίγουρη για τον εαυτό μου Πολλές απορίες που δεν είχα φανταστεί με σιγούρεψαν Η σημερινή ενημέρωση ήταν από τις καλύτερες που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ Ευτυχής που ποθεί και που νοιάζεται Την πατρική γη να φυλάξει, Το γενέθλιο αγέρι, Στο χώμα του να ανασαίνει Που με γάλα ή ξερό ψωμί τρέφεται Και στους φίλους του πάει στολισμένος

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Ιερα Μητρόπολις Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ιερα Μητρόπολις Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ιερα Μητρόπολις Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2011 Ύμνος της ομάδας «Υπακοή» Σιγανά βαδίζεις πάντα σιωπηλή άγρυπνη ν ακούσεις των

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Τζιρίτα: Να μην παύουμε ποτέ να παλεύουμε για τον καλύτερο εαυτό μας

Μαρία Τζιρίτα: Να μην παύουμε ποτέ να παλεύουμε για τον καλύτερο εαυτό μας Τετάρτη, 13 Ιανουαρίου 2016 Μαρία Τζιρίτα: Να μην παύουμε ποτέ να παλεύουμε για τον καλύτερο εαυτό μας Η συγγραφέας Μαρία Τζιρίτα Η Μαρία Τζιρίτα μιλά για το τελευταίο της βιβλίο «Ιόλη», στο Πινάκιο, μέσω

Διαβάστε περισσότερα

Ένα και δυο: τη μοίρα μας δεν θα την πει κανένας Ένα και δυο: τη μοίρα του ήλιου θα την πούμ εμείς.

Ένα και δυο: τη μοίρα μας δεν θα την πει κανένας Ένα και δυο: τη μοίρα του ήλιου θα την πούμ εμείς. Ένα και δυο: τη μοίρα μας δεν θα την πει κανένας Ένα και δυο: τη μοίρα του ήλιου θα την πούμ εμείς. Δεν ξέρω πια τη νύχτα Δεν ξέρω πια τη νύχτα φοβερή ανωνυμία θανάτου, στον μυχό της ψυχής μου αράζει στόλος

Διαβάστε περισσότερα

O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα

O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα Ελένη Γερουλάνου O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα Με οδηγό τα κυκλαδικά ειδώλια εικονογράφηση Φίλιππος Φωτιάδης Τα συναισθήματα, όπως η χαρά, ο θαυμασμός, ο φόβος, η αμηχανία, είναι έννοιες που

Διαβάστε περισσότερα

Είσαι ένας φάρος φωτεινός

Είσαι ένας φάρος φωτεινός Είσαι ένας φάρος φωτεινός Του Προμηθέα η φωτιά βάζει τη σπίθα στην καρδιά και θα γεμίσει απ αυτή λάμψη ολόκληρη η γη φιλόξενα την πόρτ ανοίγεις κι απλόχερα το φως σου δίνεις αθάνατη εσύ θα μείνεις κρατάς

Διαβάστε περισσότερα