Ενότητα. Μεθοδολογικά ζητήµατα διδασκαλίας της ξένης λογοτεχνίας από µετάφραση Ανακοινώσεις - Εισηγήσεις

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ενότητα. Μεθοδολογικά ζητήµατα διδασκαλίας της ξένης λογοτεχνίας από µετάφραση Ανακοινώσεις - Εισηγήσεις"

Transcript

1 Ενότητα. Μεθοδολογικά ζητήµατα διδασκαλίας της ξένης λογοτεχνίας από µετάφραση Ανακοινώσεις - Εισηγήσεις 3. Ιωάννα Ναούµ, Ο ποιητής και ο θάνατος: Federico Garcia Lorca, Θρήνος για τον Ιγνάθιο Σάντσεθ Μεχίας (Α 41). Παρουσίαση ηλεκτρονικού φακέλου. Ανακοίνωση στις επιστηµονικές συναντήσεις: Η διδασκαλία της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας στη δευτεροβάθµια εκπαίδευση (Αθήνα, 8-9 Οκτωβρίου 1999) και Η διδασκαλία της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας στο Λύκειο: ένα ερευνητικό πρόγραµµα (Θεσσαλονίκη, 14 εκεµβρίου 1999) η σαρµανίτσα του ποιητού είναι το νεκρικό κιβούρι του κι η κουδουνίστρα που βάζουνε στα βρεφικά του χέρια είναι το κυπαρίσσι που θα φυτρώσει πάνω στον τάφο του (Νίκος Εγγονόπουλος, "Υπερρεαλισµός της ατέρµονος ζωής") Σήµερα αποτελεί πια κοινό τόπο στον χώρο της λογοτεχνικής κριτικής η πεποίθηση ότι δεν υπάρχει αυτό που θα ονοµάζαµε "µοναδικό και αληθινό" νόηµα ενός λογοτεχνικού κειµένου. Με την τόνωση που προήλθε κυρίως από τις θεωρίες της αναγνωστικής ανταπόκρισης κατοχυρώθηκε ο "µη οριστικός και διαρκώς ρευστός" χαρακτήρας του ποιητικού νοήµατος, αλλά και η νοµιµότητα κάθε προσωπικής ή συλλογικής δυναµικής ανάγνωσης, που εγγράφεται στο εξής στο παρακειµενικό στέµµα του λογοτεχνικού έργου. Σ' αυτό το πλαίσιο, τόσο η δοµή του ίδιου του Ανθολογίου Νεότερης Ευρωπαϊκής Λογοτεχνίας όσο και το πρόγραµµα του Ηλεκτρονικού Κόµβου σκοπεύουν, όπως έχει ήδη διαφανεί, στη διαµόρφωση ενός δικτύου συνειρµών που θα διευκολύνουν την "ανοιχτή" διδασκαλία της λογοτεχνίας. 'Eτσι, και ο ηλεκτρονικός φάκελος, που θα προσπαθήσω να σας παρουσιάσω στη συνέχεια εδώ, αποτελεί µία αναγνωστική πρόταση ή καλύτερα, ένα πακέτο αναγνωστικών προτάσεων γύρω από το Θρήνο για τον Ιγνάτιο Σάντσεθ Μεχίας του Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα. Ο φάκελος αυτός αποτελείται από είκοσι επτά 1

2 συνοδευτικά κείµενα (για την ακρίβεια είκοσι οκτώ στο µεταξύ, και τα οποία βεβαίως δεν είναι υποχρεωτικό να αξιοποιηθούν όλα και στον ίδιο βαθµό, αλλά ανάλογα µε το διδακτικό µας προγραµµατισµό και ανάγκες). Στη συνέχεια θα αναφέροµαι σ' αυτά αριθµητικά. Τα συνοδευτικά αυτά κείµενα, που συστήνονται µε ένα εισαγωγικό σηµείωµα και συνδέονται πάντα µε επί µέρους σχόλια εµπίπτουν σε τρεις κατηγορίες: α) σε κριτικές και µελέτες γύρω από το συγγραφέα, το συγκεκριµένο ποίηµα, το λογοτεχνικό του είδος, ακόµη κι ενός ορισµένου τύπου βιογραφικές πληροφορίες β) σε άλλες µεταφράσεις του ίδιου του ανθολογούµενου ποιητικού αποσπάσµατος, και γ) σε παράλληλα όπως τα ονοµάζουµε κείµενα, δηλαδή κείµενα που προτείνονται για συνανάγνωση. Ωστόσο υπάρχει "κόκκινο νήµα", υπάρχει, πιστεύουµε, ο άξονας που συνδέει υπογείως όλα αυτά τα διαφορετικής τάξεως κείµενα και αυτός είναι το εννοιολογικό ζεύγος: ο ποιητής και ο θάνατος, όπως µπορεί να ερµηνευτεί αναλόγως και µε τη δυναµική της τάξης η συγκεφαλαιωτική µεταφορά της ταυροµαχίας: ας πούµε, η ποίηση είναι λόγος που παράγεται υπό τη σκιά του θανάτου ή η ποίηση είναι κάποτε λόγος περί θανάτου αλλά και λόγος νηπενθής ή η ποίηση υπερβαίνει το θάνατο κατασκευάζοντας νέες πραγµατικότητες. Ας πάρουµε όµως τα πράγµατα από την αρχή: Ο Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα είναι κοντά στον Ραφαέλ Αλµπέρτι, τον Χόρχε Γκιγιέν, τον Λουίς Θερνούδα και άλλους, ένας από τους σηµαντικότερους εκπροσώπους της λεγόµενης "γενιάς του 1927", χρονιάς που γιορτάστηκαν τα τριακόσια χρόνια από το θάνατο του Λουίς ντε Γκόνγκορα µε την ενεργό συµµετοχή της νέας αυτής ποιητικής "πλειάδας". Η συγκεκριµένη γενιά βρέθηκε στο σταυροδρόµι αφενός σηµαντικών ευρωπαϊκών ποιητικών ρευµάτων και αφετέρου της hispanidad, της ισπανικής δηλαδή ποιητικής παράδοσης - εδώ µπορούµε να παραβάλλουµε το αντίστοιχο αίτηµα για ελληνικότητα από τη δική µας γενιά του '30. Ιδιαίτερα στην περίπτωση του Lorca, ο αθιγγανισµός, το duende ως ερωτική σχέση µε το θάνατο, η παράδοση του cante jondo και του romancero διηθούνται µέσα από τον απόηχο του ντανταϊσµού και του φουτουρισµού, αλλά κυρίως µέσα από την υπερρεαλιστική µεταφορά και ανάγονται σ' έναν απολύτως προσωπικό λόγο. όπως εύστοχα σχολίασε µε ένα λογοπαίγνιο ο πεζογράφος Ραµόν Σέντερ, στην ποίηση του Λόρκα έχουµε να κάνουµε όχι µε φολκλορισµό αλλά µε φολκ-λορκισµό. Ο Χοσέ Ραµόν Ιριγκογιέν στο πρώτο µέρος της εισαγωγής του στην µετάφραση του Αργύρη Ευστρατιάδη (αρ.1) καλύπτει σε πρώτο τουλάχιστον επίπεδο τις γραµµατολογικές µας ανάγκες, καθώς περιγράφει συνοπτικά το λογοτεχνικό κλίµα που επικρατεί στα χρόνια του Λόρκα, αλλά και τις σχέσεις και οφειλές της ποιητικής συντροφιάς του στην προηγούµενη ποιητική γενιά του 1898 (Ουναµούνο, Αντόνιο Ματσάδο, Χουάν Ραµόν Χιµένεζ, κ.ά.), ενώ στο δεύτερο µέρος αναφέρεται µε συντοµία στο σύνολο της θεατρικής και ποιητικής παραγωγής του Λόρκα εντοπίζοντας τις βασικές δεσπόζουσες σε κάθε ποιητική του συλλογή. Κορυφαίο δείγµα για τη συµβολή όλων των παραπάνω στοιχείων στη διαµόρφωση της ποιητικής φυσιογνωµίας του Λόρκα αποτελεί το ποίηµά του Llianto por Ignacio Sanchez Mejias (1934) που γράφτηκε για το θάνατο του διάσηµου ταυροµάχου και φίλου του Λόρκα, Ιγνάθιο Μεχίας. Το απόσπασµα Α 41 του Ανθολογίου αποτελεί το πρώτο από τα τέσσερα µέρη του ποιήµατος, που είναι κατά σειρά: Ι. "La cogida y la muerte" ("H λαβωµατιά και ο θάνατος"), ΙΙ. "La sangre derramada" ("Το χυµένο αίµα"), ΙΙΙ. "Cuerpo presente" ("Σώµα παρόν") και IV. "Alma ausente" ("Ψυχή απούσα"). Κάθε µέρος εκτός από το τρίτο έχει χαρακτηριστικά επαναλαµβανόµενους 2

3 στίχους που υπογραµµίζουν την τραγικότητα της στιγµής και τη συµπύκνωση του χρόνου σε µία κάθε φορά εικόνα ή σκέψη. Η επανάληψη του στίχου "πέντε η ώρα που βραδιάζει", που ουσιαστικά καταργεί το χρόνο, όπως άλλωστε και ο θάνατος, υποκαθίσταται από τον στίχο "δε θέλω να το βλέπω" του δεύτερου µέρους, όπου ο ποιητής αρνείται να αντικρύσει το χυµένο αίµα του Ιγνάθιο στην αρένα. Στην εικόνα αυτή του αίµατος στην αρένα, συναιρούνται η έλευση του θανάτου, η απαράµιλλη χάρη και δεξιότητα του Ιγνάθιο, αλλά και η αδυναµία του ποιητή να ανταποκριθεί στο αντικείµενο του θρήνου του. Στο τρίτο µέρος, που αποτελεί και κορύφωση, οι επαναλήψεις σχεδόν σβήνουν, καθώς προβάλλεται η µηδενιστική σηµασία του θανάτου µε µοναδικό αντίβαρο ίσως τη λυτρωτική δύναµη του τραγουδιού. Στο τέταρτο µέρος, διακρίνεται ένα είδος αποδοχής, "εξόδου" από το τραγικό αδιέξοδο του τρίτου µέρους, που αισθητοποιείται µε την εµφατική επανάληψη κυρίως της φράσης: "γιατί είσαι πια νεκρός, νεκρός για πάντα". Η αδυναµία ένταξης του θανάτου του Ιγνάθιο στον κύκλο του φυσικού χρόνου κορυφώνεται τώρα µε την απόλυτη κυριαρχία του θανάτου. Απέναντι στο οριστικό γεγονός, ο ποιητής δεν έχει να αντιπαραθέσει παρά µόνο το τραγούδι του: "Κανείς δε σε γνωρίζει πια. Μα εγώ σε τραγουδάω". 'Iσως έτσι, µε το τραγούδι του "να µοιάζει σαν ποτάµι µε καταχνιές ανάλαφρες και δασωµένες όχθες", όπως ο ίδιος γράφει αλλού, να κατορθώνει ν' αποσπάσει τον Ιγνάθιο από την µοίρα των νεκρών "που λησµονιούνται" και να τον µνηµειώσει στο δικό του llianto. Το ποίηµα παρατίθεται ολόκληρο στον ηλεκτρονικό φάκελο, ώστε να είναι δυνατή η ερµηνευτική του προσέγγιση, και µάλιστα παρατίθεται σε τρεις εναλλακτικές µεταφράσεις του Κλείτου Κύρου (1950), του Ν. Γκάτσου (1965) και του Αργύρη Ευστρατιάδη (1969) µε επιλογή από τα µεταφραστικά σχόλια που τη συνοδεύουν (αρ. 2, 3, 4 αντίστοιχα), ενώ για το τέταρτο µέρος του ποιήµατος υπάρχει και η µετάφραση του Νίκου Εγγονόπουλου (1978) (αρ.5), για να δοθεί η ευκαιρία στον διδάσκοντα, αν το επιθυµεί, να αναθέσει ως οµαδική εργασία ή να συζητήσει µέσα στην τάξη την σύγκριση των µεταφράσεων. Στο εγχείρηµα αυτό προτείνεται ως υπόδειγµα το µελέτηµα του Ξ. Α. Κοκόλη (αρ.8), στο οποίο συγκρίνονται συστηµατικά επτά διαφορετικές µεταφράσεις του τέταρτου µέρους του Θρήνου για τον Ιγνάτιο, σχολιάζονται ο τίτλος σε σχέση µε τις λογοτεχνικές καταβολές του ποιήµατος και κάθε µεταφραστική επιλογή σε σχέση µε την ακρίβεια στην απόδοση αλλά και µε το ποιητικό αποτέλεσµα. Σ ό,τι αφορά τώρα µια εκ του σύνεγγυς ανάγνωση του ποιήµατος, θα ήταν χρήσιµο να σταθούµε στο λαϊκό συµβολισµό που δανείζεται ο Λόρκα από την τσιγγάνικη παράδοση και το cante jondo εστιάζοντας την προσοχή µας στην ίδια την χρήση του συµβόλου στον Θρήνο για τον Ιγνάτιο: οι επαναλήψεις που συνιστούν ένα τρόπο δραµατοποίησης κατεξοχήν λαϊκό, οι αναφορές στην πατρική γη (Ανδαλουσία, Γκουανταλκιβίρ) καθώς και τα "υλικά σώµατα" του δράµατος που ανάγονται σε σύµβολα (τα κέρατα του ταύρου, το αίµα, η σελήνη κ.ο.κ.) συγκροτούν ένα πλέγµα λαϊκών στοιχείων µε κεντρικό µοτίβο του την ταυροµαχία, όπου το duende, η διαπλοκή δηλαδή έρωτα και θανάτου, βρίσκει την απόλυτη έκφρασή της. ιαφωτιστική στην περίπτωση αυτή είναι η µελέτη του Κώστα Χωρεάνθη (αρ. 6), τον οποίο απασχολεί η λαϊκή διάσταση σε µια ποίηση τόσο προσωπικά λυρική όπως του Λόρκα. Εξάλλου, όσον αφορά το νήµα του θανάτου, που διατρέχει τη ζωή τόσο του Λόρκα και των θεατρικών προσώπων του όσο και τον Θρήνο, το ξετυλίγει για µας ο Αποστόλης Καρδούλιας στη µελέτη του επισηµαίνοντας, όπου εξυπηρετεί, και το βιωµατικό υλικό που κρύβεται πίσω από την εικονοποιία του ποιήµατος (αρ. 7). 3

4 Αν τώρα θελήσουµε να περάσουµε στις διακειµενικές γέφυρες που µπορούν να στηθούν µε αφορµή την διδασκαλία του Θρήνου, ενδιαφέρον παρουσιάζει η συγκριτική ανάγνωσή του µε την ελεγεία του Ραφαέλ Αλµπέρτι "Να έχω µάτια και να µη σε βλέπω", που γράφτηκε επίσης για τον θάνατο του ταυροµάχου Μεχίας. (Πρόκειται για ένα νέο κείµενο που προστέθηκε και δεν αριθµείται στον πίνακα περιεχοµένων που έχετε στα χέρια σας, γεγονός που δείχνει και στην πράξη ότι ένας φάκελος ποτέ δεν κλείνει, αν το επιθυµούµε βέβαια, αλλά µπορεί διαρκώς να εµπλουτίζεται µε νέα κείµενα και να αναµορφώνει το χάρτη της διδασκαλίας µας, κι ακόµη ο ίδιος ο εµπλουτισµός ενός φακέλου να αποτελεί κίνητρο µέσα στην τάξη).το ποίηµα, λοιπόν, του Αλµπέρτι παρατίθεται ολόκληρο, όπως µεταφράστηκε και εκδόθηκε µαζί µε τον Θρήνο του Φ. Γ. Λόρκα από τον Κλείτο Κύρου το Η ελεγεία του Αλµπέρτι χωρίζεται σε πέντε µέρη, όπου εναλλάσσονται η φωνή του ποιητή, του Ιγνάτιο και του ταύρου. ιακρίνουµε κι εδώ πίσω από τις υφολογικές διαφορές - το ποίηµα του Αλµπέρτι είναι ποταµός που κατεβάζει πλήθος αµοντάριστες εικόνες και απέχει από τη λυρική συµπύκνωση του Λόρκα - κάποια από τα σύµβολα που υπάρχουν στο ποίηµα του Λόρκα να λειτουργούν µε ανάλογο τρόπο, καθώς και µια γενικότερη αναλογία εικόνων. Ενδεικτικά µπορούµε να σταθούµε στους στίχους του Αλµπέρτι: εν υπάρχει ρολόι, Τώρα δεν υπάρχει χρόνος, Τώρα δεν βρίσκεται ρολόι να µου δώσει καιρό να γλυτώσω το θάνατο. (Μια βάρκα χαµένη Μ έναν ταυροµάχο Κ ένα ρολόι που σταµατά Τον δευτερολεπτοδείχτη του. Ζεις και πεθαίνεις Τσακισµένος απ' τις σανίδες Του φράχτη της αρένας.) και να ζητήσουµε από τους συναναγνώστες-µαθητές µας να σχολιάσουν τη λειτουργία του χρόνου στα δύο ποιήµατα και τον συµβολισµό των σταµατηµένων ρολογιών. Ακόµη στο ίδιο πλαίσιο, προτείνουµε για συνανάγνωση το ποίηµα του Λόρκα "Θάνατος του Αντονίτο Ελ Καµπόριο" από τις Τσιγγάνικες Παραλογές που παρατίθεται σε δύο µεταφράσεις, του Ηλία Ματθαίου, ο οποίος επιχειρεί να τηρήσει τις µορφικές συµβάσεις του romancero (αρ.9) και του Κλ. Κύρου ως πιο ελεύθερη (αρ.10), και πάλι για την περίπτωση εκείνη που ο διδάσκων θέλει να αναθέσει σε 4

5 κάποια αναγνωστική οµάδα τη σύγκρισή τους. "Ο θάνατος του Αντονίτο Ελ Καµπόριο" ανήκει, όπως είπαµε, σε διαφορετικό είδος της λαϊκής ισπανικής ποίησης. είναι romancero. Πρόκειται για µια δραµατοποιηµένη αφήγηση (παραλογή) σε σύντοµη στιχουργική φόρµα. 'Oσον αφορά το romancero ως είδος, ενδιαφέρουσες πληροφορίες και σχόλια δίνονται από τον Ηλία Ματθαίου (αρ.11). 'Oσον αφορά τώρα τη διδακτική µας πρακτική, το ποίηµα αυτό µας δίνει την αφορµή να µιλήσουµε για τις ελληνικές δηµοτικές παραλογές, να διαβάσουµε ίσως κάποιες ξανά και να προβληµατιστούµε γύρω από τη σύνδεση της συγκεκριµένης εκφραστικής φόρµας µε µια τραγική χροιά, µε τη σφραγίδα του θανάτου που φέρει πάντοτε στο αφηγηµατικό της υλικό. Από την άλλη πλευρά, τα "σύµβολα της πατρικής γης", είναι και εδώ παρόντα: το αγριογούρουνο, ο ταύρος, το φεγγάρι, το αγιόκληµα και το γαρύφαλο. Αξιοσηµείωτος είναι ακόµη ο αισθητισµός µε τον οποίο περιγράφεται ο Αντονίτο: "µενταγιόνια φιλντισένια/παπούτσια χρώµα µαβί/κι αυτό το πετσί ζυµωµένο /µε ελιά και µε γιασεµί", που θυµίζει την περιγραφή του Ιγνάτιου στο τρίτο µέρος του Θρήνου. 'Oλα αυτά µας παρέχουν τη δυνατότητα να επιχειρήσουµε τη σύνταξη µιας γραµµατικής των συµβολιστικών εικόνων στην ποίηση του Λόρκα. Τέλος, καθώς και η συγκεκριµένη παραλογή και ο Θρήνος για τον Ιγνάτιο κλείνουν περιγράφοντας τους νεκρούς στους οποίους είναι αφιερωµένα ως µοναδικά πλάσµατα, αλλά και την αµετάκλητη διάσταση του θανάτου, γίνονται το έναυσµα για να αγγίξουµε το ζήτηµα της γοητείας που ασκεί γενικότερα ο θάνατος στον ποιητή και το ζήτηµα της επιθυµίας του θανάτου, που είναι κι ένα κλειδί για να κατανοήσουµε τη λορκική ποίηση. ε βρίσκεται κανείς όταν χαρίζει ένα φιλί που να µη νιώθει το χαµόγελο των ασχηµάτιστων ανθρώπων. Κι ούτε κανείς που όταν αγγίζει το νιογέννητο παιδί να λησµονεί το ασάλευτο κρανίο των αλόγων. Η διαπλοκή της ερωτικής επιθυµίας και της επιθυµίας του θανάτου, ο οποίος, ας µη ξεχνούµε, είναι γένους θηλυκού στα ισπανικά (la muerte), αποτελεί την κεντρική αρτηρία για την ποίηση του Λόρκα. Στα ποιήµατα "Ο διάφανος θάνατος" και "Γκασέλα του σκοτεινού θανάτου" (αρ.12 και 13 αντίστοιχα) πίσω από την αντίθεση φωτός - σκότους ("φωτερός θάνατος" - "σκοτεινός θάνατος") κρύβεται η επιθυµία για επιστροφή στην ανόργανη κατάσταση ("Θέλω να κοιµηθώ για µια στιγµή, /για µια στιγµή, για ένα λεφτό, για έναν αιώνα") και η απώθησή της, το ερωτικό ένστικτο που δεν εξουδετερώνει όµως εκείνο του θανάτου, αλλά το συµπληρώνει. Γι' αυτό, θεωρήσαµε χρήσιµο να συµπαρατεθούν σε µετάφραση Κλ. Κύρου το πρώτο και σε µετάφραση Ν. Σηµηριώτη το δεύτερο µαζί µε το "Μύθος και κυκλικό τραγούδι για τρεις φίλους" από την συλλογή Ο ποιητής στη Νέα Υόρκη ( ) σε µετάφραση Τάσου Λιγνάδη (αρ.14). Αυτό το τελευταίο µάλιστα, αποτελεί ένα χαρακτηριστικό δείγµα ποιητικής ενόρασης, καθώς πράγµατι, όπως το περιγράφει ο τάφος του ποιητή δεν έχει βρεθεί µέχρι σήµερα και οι ακριβείς συνθήκες του θανάτου του µας είναι ακόµη άγνωστες ή συσκοτισµένες ως πρόσφατα: 5

6 Το κατάλαβα πως µε είχαν δολοφονήσει. Ερεύνησαν τα καφενεία, τα νεκροταφεία και τις εκκλησίες έψαξαν στα βαρέλια και στα ντουλάπια, εσύλησαν τρεις σκελετούς για να τραβήξουν τα χρυσά τους δόντια. Μα δε µε βρήκαν. Ποτέ δε µε βρήκαν; 'Oχι, ποτέ δε µε βρήκαν. 'Oπως έλεγε και ο ίδιος ο Λόρκα: "Εγώ δύσκολα γελιέµαι σ' ό,τι έχει σχέση µε προαισθήσεις". Στο ίδιο πλαίσιο, το απόσπασµα από το Requiem για το Λόρκα του Salvator Dali (αρ.15) φωτίζει ίσως από άλλη οπτική και περιγράφει σε προσωπικό τόνο και µε ποιητική καθαρότητα τη "βιωµατική" σχέση του ποιητή µε το θάνατο. Ο Λόρκα, µας αφηγείται ο Νταλί, "µπορούσε να µιµείται και να τραγουδάει για όλα όσα µιλούσε και συγκεκριµένα για το θάνατό του. Τον σκηνοθετούσε παίζοντας παντοµίµα: "Να, έλεγε, πώς θάµαι τη στιγµή του θανάτου µου!". Κι ύστερα χόρευε ένα είδος οριζόντιο µπαλέτο, που παρίστανε τις απότοµες κινήσεις του κορµιού του την ώρα της κηδείας του, όταν το φέρετρο θα κατέβαινε κάποια απόκρηµνη πλαγιά της Γρανάδας. 'Eπειτα µας έδειχνε πώς θάναι το πρόσωπό του λίγες µέρες µετά το θάνατό του. Και τα χαρακτηριστικά του, που συνήθως δεν ήταν όµορφα, φωτίζονταν ξαφνικά από µια άγνωστη οµορφιά και µάλιστα από υπερβολική χάρη. Τότε, σίγουρος για την εντύπωση που µας είχε προκαλέσει, χαµογελούσε λαµποκοπώντας για τον θρίαµβο που του χάριζε η απόλυτη λυρική κυριαρχία πάνω στους θεατές του." Αυτή η πνοή θανάτου είναι βαθύτατα συνδεδεµένη µε τη δύσκολα προσδιορίσιµη για εµάς έννοια του duende. ιονυσιακή δόνηση για άλλους µελετητές και τραγική ενέργεια που εκλύεται από τη ζωή (βλ. µελέτηµα αρ. 26), κατάφαση του θανάτου που συνδέεται µε την φιλοσοφία του Heidegger, ο οποίος ορίζει τον άνθρωπο ως "ύπαρξιν-προς-θάνατον" (βλ. µελέτηµα αρ. 27), το duende είναι η καρδιά της ποιητικής ιδιοσυγκρασίας του Λόρκα. Ο ίδιος προσπαθεί να το περιγράψει σε µια διάλεξή του, της οποίας εκτενή αποσπάσµατα θεωρήσαµε χρήσιµο να περιλάβουµε στο φάκελο (αρ. 25) είτε για την προετοιµασία του διδάσκοντος είτε, ακόµη καλύτερα, για συνδυαστική ανάγνωσή τους µε το Θρήνο για τον Ιγνάτιο στην τάξη. Εκεί, ο ποιητής µιλώντας για το duende το αναγνωρίζει σε όλες τις µορφές της τέχνης παρατηρώντας ταυτόχρονα ότι βρίσκει την κορυφαία έκφρασή του στην ταυροµαχία, γιατί όπως λέει ο Λόρκα, "[ο ταυροµάχος] απ τη µια έχει να παλαίψει µε το θάνατο που µπορεί να φέρει την καταστροφή κι από την άλλη µε τη γεωµετρία, µε το µέτρο, που αποτελούν τη βάση αυτού του θεάµατος. Ο ταύρος έχει την τροχιά του, ο ταυροµάχος τη δικιά του, κι ανάµεσα στις δυο τροχιές υπάρχει ένα σηµείο υπέρτατου κινδύνου όπου βρίσκεται το αποκορύφωµα του τροµερού παιχνιδιού.(...) Ο ταυροµάχος που προκαλεί επιδεικτικά το θάνατο τροµάζοντας το κοινό δεν κάνει ταυροµαχία. Βρίσκεται απλώς στην παράλογη εκείνη κατάσταση του ανθρώπου που παίζει µε τη ζωή του. Κι αυτό το κάνει ο καθένας. Ο άλλος, ο ταυροµάχος που τον δαγκώνει το ντουέντε, δίνει ένα τέλειο µάθηµα Πυθαγόρειας µουσικής, τόσο τέλειο 6

7 που ξεχνάµε πως ρίχνει συνέχεια την καρδιά του στα θυµωµένα κέρατα του ταύρου." 'Eχω την αίσθηση ότι το απόσπασµα φωτίζει αποκαλυπτικά τη µεταφορική σχέση ταυροµαχίας-ποίησης στο Θρήνο για τον Ιγνάτιο. Duende, λοιπόν, είναι η υποδοχή του θανάτου και ταυτόχρονα η σιωπηλή ενατένισή του, η προσδοκία του όχι ως τέλους αλλά ως αναβάπτισης της τέχνης σε σκοτεινά νερά. Ο ποιητής και ο θάνατος είναι οι θεµατικοί πυρήνες και στο ποίηµα "Ωδή στον Γουόλτ Χουίτµαν" από τη συλλογή Ο ποιητής στη Νέα Υόρκη, το τελευταίο µέρος του οποίου επίσης παρατίθεται σε µετάφραση Κλ. Κύρου (αρ.16). Αν και, σε πρώτο επίπεδο τουλάχιστον, ο ποιητικός λόγος του Λόρκα εδώ διαφέρει, καθώς ο ποιητής αποµακρύνεται από την hispanidad για να µιλήσει για την αµερικανική πραγµατικότητα, ο ελεγειακός τόνος, η πλούσια µεταφορά και κάποιες συµβολικές εικόνες που επανέρχονται -µετουσιωµένες έστω- πλησιάζουν στον Θρήνο. Εξάλλου, το µελέτηµα του Τ. Λιγνάδη "Ο Λόρκα και η σύγχρονη ποίηση" σχολιάζει την Ωδή σε σχέση τόσο µε την ήδη διαµορφωµένη γλώσσα του Λόρκα όσο και σε σχέση µε τον υπερρεαλισµό (αρ.17). Πράγµατι η Ωδή στον Γουόλτ Χουίτµαν διαφέρει λογοτροπικά εµφανώς από τον Θρήνο για τον Ιγνάτιο. Ο φουτουρισµός και ο υπερρεαλισµός είναι το πρίσµα µέσα από το οποίο διαθλάται αυτή τη φορά η ευαισθησία του Λόρκα, καθώς φαίνεται µάλιστα να παίρνει και µια διαφορετική απόχρωση κοινωνικής ανησυχίας. Εντούτοις, ο χειρισµός του θέµατος του χρόνου πάντα σε σχέση µε το θάνατο στο στίχο: "οι νεκροί σαπίζουν κάτω απ' το ρολόι των πολιτειών" συγκλίνει µε τον αντίστοιχο του Θρήνου για τον Ιγνάτιο. Ακόµη, η καταλυτική παρουσία του θανάτου στην Ωδή: "Κι εσύ, ωραίε Γουόλτ Χουίτµαν... κοιµού, τίποτα δεν αποµένει" απηχεί τους τελευταίους στίχους του ΙΙΙ µέρους του Θρήνου: Πήγαινε, Ιγνάθιο. (...) Κοιµήσου, πέτα, ησύχασε. Και η θάλασσα πεθαίνει" (που µας πηγαίνει βεβαίως στην Αποκάλυψη). 'Iσως όµως η συγγένεια που συνδέει υπογείως στενότερα τα δύο ποιήµατα να είναι τελικά - κι εδώ θάπρεπε να επιµείνουµε - η λανθάνουσα (Θρήνος για τον Ιγνάτιο) ή εµφανέστερη (Ωδή στον Γουόλτ Χουίτµαν) δύναµη της ποίησης να δηµιουργεί νέες υπερ-πραγµατικότητες: µε το τραγούδι του ο ποιητής του Θρήνου εντάσσει τον Ιγνάτιο στον άφθαρτο ποιητικό χρόνο, ενώ στην Ωδή, "άνθη και λέξεις απ' το γεφυρότοξο όπου κοιµά[τα]αι" ο Γουόλτ Χουίτµαν, γίνονται οι προάγγελοι του ανακαινισµένου χρόνου, "της βασιλείας του σταχυού". Αυτή η εποχή της βασιλείας του σταχιού είναι και η φωτεινή υπόσχεση που µεταφέρει κάθε µεταροµαντικό ποίηµα πίσω από τη σκοτεινή απειλή του θανάτου και µε αυτές τις συντεταγµένες µπορούµε να κατευθύνουµε την ερµηνευτική µας συζήτηση στην τάξη. Το γνέψιµο του Λόρκα στον Χουίτµαν µπορεί να αποτελέσει τον συνδετικό κρίκο για να περάσουµε σ έναν άλλο κύκλο ποιηµάτων που είναι τα εµπνευσµένα από την ποιητική παρουσία του Λόρκα ή από την µυστηριώδη δολοφονία του και τα αφιερωµένα σ' αυτόν. Στο φάσµα των ποιητικών συνοµιλιών συµπεριλαµβάνονται τρία σονέτα του Ραφαέλ Αλµπέρτι, "Φθινόπωρο", "Χειµώνας", "'Aνοιξη", αφιερωµένα στον "Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα, ποιητή από τη Γρανάδα" σε µετάφραση Ηλία Ματθαίου (αρ.18, 19, 20), το τρίπτυχο ποίηµα του Αντόνιο Ματσάδο, "Το φονικό έγινε στη Γρανάδα" (αρ.21) και η "Ωδή στον Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα" του Πάµπλο Νερούδα (αρ.22) όλα σε µετάφραση Κλείτου Κύρου. Ξεκινώντας µε τον Ραφαέλ Αλµπέρτι, θα εντάσσαµε τα τρία αυτά σονέτα στο κλίµα της ποιητικής συλλογής στην οποία ανήκουν [πρόκειται για τον Ναύτη στη στεριά (1925)]. Εκείνο που παρουσιάζει ενδιαφέρον στη συλλογή αυτή όπως και στον Λόρκα είναι ο συνδυασµός της στιχουργικής παράδοσης και των σταθερών µορφών (όπως λ.χ. 7

8 σονέτο) αλλά και της χαριτωµένης έκφρασης (π.χ. υποκοριστικά) µε την τολµηρή ποιητική µεταφορά, χαρακτηριστικά που µαρτυρούν δηµιουργική αφοµοίωση των µπαροκικών, αναγεννησιακών και µεσαιωνικών ισπανών ποιητών. Αξιοποιώντας το συνοδευτικό σχόλιο των κειµένων και δίνοντας έτσι, αν το επιθυµούσαµε, κάποιες στοιχειώδεις γραµµατολογικές πληροφορίες, θα µπορούσαµε στη συνέχεια να ζητήσουµε από την τάξη να εντοπίσει και να σχολιάσει τα παραπάνω στιχουργικά και υφολογικά στοιχεία στα τρία σονέτα. Μπορούµε επίσης, καθώς πρόκειται για ποίηση καθαρά εικονοπλαστική να σταθούµε στις καταληκτικές τερτσίνες των σονέτων: ας πούµε Παρατώντας γλυκούλα τους βωµούς της έκαψε µπρος σου µια ανεµώνη-τάµα των λαϊκών τραγουδιών µας η µούσα. ή Θαλασσόψαρα, ψάλλετε µαζί µου: - Ψάρι γαλάζιο, εγώ σ ονοµατίζω στη γύµνια τ αγεριού, βουνίσιο ψάρι. και να συζητήσουµε τι µας αποκαλύπτουν για τη γραφή του Λόρκα σε σχέση και µε την εικόνα που κι εµείς στην τάξη έχουµε διαµορφώσει. Το τρίπτυχο ποίηµα του Αντόνιο Ματσάδο πάλι, ακολουθεί θεµατικά την εκδοχή εκείνη για το θάνατο του Λόρκα, σύµφωνα µε την οποία ο ποιητής εκτελέστηκε από τους φασίστες του Φράνκο. Το δεύτερο µέρος του ποιήµατος αποτελεί την εµβληµατική συµπύκνωση του άξονα που θέσαµε από την αρχή. Επιγράφεται, εξάλλου, "Ο ποιητής και ο θάνατος: (...) Μιλούσε ο Φεδερίκο, και χαριεντίζονταν µε το θάνατο. Εκείνος πρόσεχε. "Σύντροφε, επειδή χτες µέσα στο στίχο µου ακούστηκε ο χτύπος της ξερής σου παλάµης, κι έδωσες την παγωνιά σου στο τραγούδι µου, και την κόψη του ασηµένιου σου δρεπανιού στην τραγωδία µου, θα σου τραγουδήσω τη σάρκα που δεν έχεις, τα µάτια που σου λείπουν, τα µαλλιά σου που τά παιζε ο άνεµος, 8

9 τα κόκκινα χείλη που στα φίλησαν... Καµιά φορά ακόµη και η ασυνόδευτη από σχόλια ανάγνωση αρκεί. Λειτουργεί σε χρόνο µέλλοντα. Τέλος, αναφορικά µε το ποίηµα του Πάµπλο Νερούδα "Ωδή στον Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα", µπορούµε να αξιοποιήσουµε κατ' αρχάς το είδος του και να το συγκρίνουµε υφολογικά µε την "Ωδή στον Χουίτµαν", και στη συνέχεια να ανατρέξουµε, αν θέλουµε, σε άλλα δείγµατα της ποίησής του, όπως στο απόσπασµα από το Canto General που φιλοξενείται στο σχολικό εγχειρίδιο (τώρα γενικής παιδείας) της Γ Λυκείου και να αναζητήσουµε για ποιους λόγους και µε ποιους τρόπους ο επικός τόνος του Νερούδα µετριάζεται, ή καλύτερα εµβολιάζεται στην ωδή του, καθώς δανείζεται εικόνες από την ίδια την ποίηση του Λόρκα προκειµένου να του απευθυνθεί. Το ποίηµα του Νερούδα ενδέχεται να αποτελέσει το σκαλί, για να περάσουµε σε δύο ακόµη ποιήµατα, ελληνικά αυτή τη φορά. Η επιµονή του Νερούδα στο χώρο του δράµατος µε την επανάληψη του στίχου "στη Γρανάδα, στη Γρανάδα του" που υπογραµµίζει το δεσµό της λορκικής ποίησης µε το γενέθλιο τόπο παραπέµπει άµεσα στο ποίηµα του Ν. Καββαδία "Federico Garcia Lorca" από τη συλλογή Πούσι, γεµάτο τοπικούς προσδιορισµούς όπου εµπλέκονται ο ισπανικός εµφύλιος και η ελληνική αντίσταση (θυµίζω: Κόρντοβα, Καισαριανή, ίστοµο...), αλλά και µε το ποίηµα του Εγγονόπουλου "Νέα περί του θανάτου του Ισπανού ποιητού Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα στις 19 Αυγούστου του 1936 µέσα στο χαντάκι του Καµίνο ντε λα Φουέντε" (επίσης φιλοξενείται στο εγχειρίδιο Κειµένων Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Α Λυκείου). Σ' αυτό το τελευταίο µάλιστα είναι ενδιαφέρον να παρακολουθήσουµε πώς ο καθαρά δηµοσιο-γραφικός τίτλος του - και ο υπότιτλος "...una accion vil y disgraciado" - µε τον ακριβή χωροχρονικό προσδιορισµό αίρεται από το περιεχόµενό του. Προτείνουµε τα τρία αυτά ποιήµατα (αρ. 22, 23 και 24) να διαβαστούν αντικριστά, γιατί µε διαφορετικό τρόπο το καθένα τους κατορθώνει να οικειοποιηθεί την ιθαγένεια του τοπίου και αναχθεί σε µια υπερ-χρονική πραγµατικότητα. Το πιο ουσιαστικό όµως µε την τελευταία οµάδα ποιηµάτων είναι ότι συνιστά ένα διάλογο ποιητικό, ένα διάλογο ανάµεσα σε ποιητές, τον οποίο δεν παρακολουθούµε απλώς αλλά τον ανασυνθέτουµε µε την αναγνωστική µας δυναµική. Μόνον έτσι αποκτά νόηµα και λειτουργικότητα το προτεινόµενο διακειµενικό σχήµα. Η σύγκριση από µόνη δεν αρκεί. Αίφνης, και για να ξαναγυρίσουµε στον αρχικό µας άξονα της σχέσης ποίησης και θανάτου, όταν ο Πάµπλο Νερούδα αναρωτιέται απευθυνόµενος στο Λόρκα: "τι χρειάζονται τα ποιήµατα, παρά για τη δροσιά; Τι χρειάζονται τα ποιήµατα, παρά για τη νύχτα εκείνη που µας κεντρίζει µε πικρό εγχειρίδιο, για τη µέρα εκείνη, για εκείνο το σούρουπο, για εκείνη τη σπασµένη γωνιά όπου η χτυπηµένη καρδιά του ανθρώπου προετοιµάζεται 9

10 για θάνατο;" απαντά και συντάσσεται µε το δικό του ποιητικό τρόπο ο Ν. Εγγονόπουλος: "Η τέχνη και η ποίηση δε µας βοηθούν να ζήσουµε: η τέχνη και η ποίησις µας βοηθούνε να πεθάνουµε". Προσπάθησα να σας παρουσιάσω ένα συγκεντρωµένο υλικό το οποίο δεν είναι σε καµία περίπτωση εξαντλητικό, αλλά ούτε και χρειάζεται να καλυφθεί εξαντλητικά στο πλαίσιο της διδασκαλίας του Θρήνου για τον Ιγνάτιο Σάντσεθ Μεχίας. Επιχείρησα να το διατρέξω στην ποικιλία του και στην πολλαπλότητά του επιµένοντας σε ένα σηµείο: όποια αναγνωστική τροχιά κι αν επιλέξουµε, από τις προτεινόµενες ή άλλη, µπορούµε να κινηθούµε σπειροειδώς γύρω από το ένα κέντρο, την ίδια την ποίηση και την άρνηση του θανάτου που αυτή φέρει. Αν είναι έτσι, το νεκρικό κιβούρι του ποιητού θα γενεί πάλι η σαρµανίτσα του του τάφου του το κυπαρίσσι πάλι η κουδουνίστρα που θα κραδαίνει στα φωτεινά τα χέρια του 10

...una acciόn vil y disgraciado. Η Τέχνη κι η ποίηση δεν μας βοηθούν να ζήσουμε: η τέχνη και η ποίησις μας βοηθούνε να πεθάνουμε

...una acciόn vil y disgraciado. Η Τέχνη κι η ποίηση δεν μας βοηθούν να ζήσουμε: η τέχνη και η ποίησις μας βοηθούνε να πεθάνουμε Νίκος Εγγονόπουλος «ΝΕΑ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΟΥ ΙΣΠΑΝΟΥ ΠΟΙΗΤΟΥ ΦΕΝΤΕΡΙΚΟ ΓΚΑΡΘΙΑ ΛΟΡΚΑ ΣΤΙΣ 19 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ ΤΟΥ 1936 ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΧΑΝΤΑΚΙ ΤΟΥ ΚΑΜΙΝΟ ΝΤΕ ΛΑ ΦΟΥΕΝΤΕ» Η Τέχνη κι η ποίηση δεν μας βοηθούν να ζήσουμε:

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΟΥ ΙΣΠΑΝΟΥ ΠΟΙΗΤΟΥ ΦΕΝΤΕΡΙΚΟ ΓΚΑΡΘΙΑ ΛΟΡΚΑ ΣΤΙΣ 19 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ ΤΟΥ 1936 ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΧΑΝΤΑΚΙ ΤΟΥ ΚΑΜΙΝΟ ΝΤΕ ΛΑ ΦΟΥΕΝΤΕ

ΝΕΑ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΟΥ ΙΣΠΑΝΟΥ ΠΟΙΗΤΟΥ ΦΕΝΤΕΡΙΚΟ ΓΚΑΡΘΙΑ ΛΟΡΚΑ ΣΤΙΣ 19 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ ΤΟΥ 1936 ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΧΑΝΤΑΚΙ ΤΟΥ ΚΑΜΙΝΟ ΝΤΕ ΛΑ ΦΟΥΕΝΤΕ 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νίκος Εγγονόπουλος: ΝΕΑ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΟΥ ΙΣΠΑΝΟΥ ΠΟΙΗΤΟΥ ΦΕΝΤΕΡΙΚΟ ΓΚΑΡΘΙΑ ΛΟΡΚΑ ΣΤΙΣ 19 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ ΤΟΥ 1936 ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΧΑΝΤΑΚΙ ΤΟΥ ΚΑΜΙΝΟ ΝΤΕ ΛΑ ΦΟΥΕΝΤΕ... una acción vil y disgraciado (Κ.Ν.Λ.

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164)

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Αφού µελετήσετε τη διήγηση του Κολοκοτρώνη

Διαβάστε περισσότερα

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288)

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Πράξη «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3, -Οριζόντια Πράξη», ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Δρ. Χαρά Κοσεγιάν Οκτώβρης 2011 Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61)

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Οµάδα Εργασίας: Βενετία Αποστολίδου Νικολίνα Κουντουρά Κατερίνα Προκοπίου Ελένη Χοντολίδου ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΠΣ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ Ακαδ. έτος 015-016 ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΛΩΣΣΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ............................... 15 ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ................................... 17 ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α τάξη Γενικού Λυκείου και Α τάξη Εσπερινού Γενικού Λυκείου Το Π.Σ. για το μάθημα της Λογοτεχνίας στην Α Λυκείου επιδιώκει να δώσει νέες κατευθύνσεις στη διδασκαλία της Λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Σημείο Αναγνωρίσεως άγαλμα γυναίκας με δεμένα χέρια Όλοι σε λένε κατευθείαν άγαλμα, εγώ σε προσφωνώ γυναίκα κατευθείαν. Στολίζεις κάποιο πάρκο. Από μακριά

Διαβάστε περισσότερα

ÈÅÌÁÔÁ 2007 ÏÅÖÅ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ιονύσιο Σολωµό «Ο Κρητικό» Επαναληπτικά Θέµατα ΟΕΦΕ 2007

ÈÅÌÁÔÁ 2007 ÏÅÖÅ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ιονύσιο Σολωµό «Ο Κρητικό» Επαναληπτικά Θέµατα ΟΕΦΕ 2007 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ιονύσιο Σολωµό «Ο Κρητικό» 3 3 4 σαν πέτρες µε βυθίζουν! 4 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Θέµατα της Επτανησιακής Σχολής που απαντούν στα δοθέντα αποσπάσµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55)

Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49)

Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49) ΠΟΙΗΣΗ 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26)

Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ»

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ» 1.1 Βασικές κατευθύνσεις Η αξιολόγηση ενός μαθήματος είναι αρχικά θέμα προσδιορισμού και κατανόησης της ταυτότητάς του. Θέματα όπως είναι ο τίτλος του

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249)

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Ο ποιητής, αξιοποιώντας την ιστορική του µνήµη, κινείται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Αγάθη Γεωργιάδου. Η διδακτική της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας

Αγάθη Γεωργιάδου. Η διδακτική της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Αγάθη Γεωργιάδου Η διδακτική της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Διδάσκοντας νεωτερική ποίηση Υπερρεαλισμός Διδακτικές ώρες: 2 Οδυσσέας Ελύτης (1911-1996) «Πίνοντας ήλιο κορινθιακό» Κ.Ν.Λ. Β Γυμνασίου, σελ. 10-11

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 1.α. Από τον Πρόλογο στο Επεισόδιο: Η Ελένη, μαζί με τις γυναίκες που αποτελούν το Χορό του δράματος, μπαίνουν μέσα στο παλάτι προκειμένου να ζητήσουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101)

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: [Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Γιατί η µάνα απευθύνεται στον ήλιο για να της πει πού βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

φιλολογικές σελίδες, λογοτεχνία

φιλολογικές σελίδες, λογοτεχνία ΝΕΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΟ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ Από την εισαγωγή του σχολικού βιβλίου Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, β τεύχος (σελ. 10-11) Μυθιστόρηµα Ιστορία περιπετειών ενός βασικού ήρωα Βίος και Πολιτεία Αλέξη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ Εισαγωγικά: Τι είναι λογοτεχνικό αρχείο; Τι περιέχει το αρχείο ενός ποιητή; Ποιος είναι ο πονοκέφαλος ενός εκδότη; Τι ηθικά διλήμματα

Διαβάστε περισσότερα

Φερδινάνδο Πεσσόα. Ποιήματα

Φερδινάνδο Πεσσόα. Ποιήματα Φερδινάνδο Πεσσόα Ποιήματα ALVARO DE CAMPOS Απόσπασμα από την ποιητική σύνθεση του Φερνάντο Πεσσόα: Θαλασσινή ωδή του Άλβαρο ντε Κάμπος, μτφρ.-επιμ.: Μαρία Παπαδήμα, Εκδόσεις Νεφέλη 2012... Πόσες εθνικότητες

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ Ευτυχής που ποθεί και που νοιάζεται Την πατρική γη να φυλάξει, Το γενέθλιο αγέρι, Στο χώμα του να ανασαίνει Που με γάλα ή ξερό ψωμί τρέφεται Και στους φίλους του πάει στολισμένος

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 8 ΙΟΥΛΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) 1 2 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Χρόνος: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120)

Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας

Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας Η εµπειρία της χρήσης των «Αναγνωστικών Ηµερολογίων» στην Α Γυµνασίου της Βάλιας Λουτριανάκη Η χρήση αναγνωστικών ηµερολογίων (reading

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΡΕΙΣ (3) ΚΕΙΜΕΝΟ Mίλτος Σαχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015*

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΔΕΥΤΕΡΑ 19/1 ΤΡΙΤΗ 20/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 21/1 ΠΕΜΠΤΗ 22/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23/1 ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΕΥΓΕΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα: 5 Ο στάδιο: γράφω και διαβάζω τρισύλλαβες λέξεις 6 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που αρχίζουν µε φωνήεν 7 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που έχουν τελικό σίγµα (-ς) 8 ο στάδιο: γράφω

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ, 5 CFU 1. prof. Paola Maria Minucci (6 ιδακτικές ώρες): 1 CFU Α ΜΕΡΟΣ, 0,5 CFU (In data da stabilire) ιδακτική της νεοελληνικής ποίησης 1: Ανάλυση του κειµένου Β ΜΕΡΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

#VresXrono για το βιβλίο της εβδομάδας

#VresXrono για το βιβλίο της εβδομάδας Ημερομηνία 29/06/2015 Μέσο Συντάκτης Link athensvoice.gr AV Team http://goo.gl/azhlca 29/06/2015-13:00 0 Σχόλια #VresXrono για το βιβλίο της εβδομάδας «Τελευταίο αίνιγμα», Marisha Pessl, εκδ. Διόπτρα Υπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Το μαγικό ραβδάκι Το ίδιο έγινε με όλα τα γεγονότα, τα πρόσωπα και τα πράγματα που άγγισε με το μαγικό

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού»

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού» 1 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Για την ενηµέρωση των υποψηφίων συγγραφέων εγχειριδίων Γλώσσας και Μαθηµατικών, κοινοποιούµε απάντηση σε σχετικό ερωτηµατολόγιο που µας είχαν υποβάλει

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Οι πολλαπλές µεταφράσεις στο Ανθολόγιο Αρχαϊκής Λυρικής Ποίησης Β Ενιαίου Λυκείου: ιδακτική πρόταση. Μίµνερµος απόσπ. υπ αριθ.

Οι πολλαπλές µεταφράσεις στο Ανθολόγιο Αρχαϊκής Λυρικής Ποίησης Β Ενιαίου Λυκείου: ιδακτική πρόταση. Μίµνερµος απόσπ. υπ αριθ. Οι πολλαπλές µεταφράσεις στο Ανθολόγιο Αρχαϊκής Λυρικής Ποίησης Β Ενιαίου Λυκείου: ιδακτική πρόταση. Μίµνερµος απόσπ. υπ αριθ. 11 (D2, 2W) 1 Ελένη Γκαστή, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων Περίληψη Αυτή η διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3,

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3, !! Ἡ μήτηρμουἐκρέμασετὴνκεφαλήν,ὡςκατάδικος,ὅστιςἴσταται πληκτικῆςσιωπῆς. ἐνώπιοντοῦκριτοῦτουμὲτὴνσυναίσθησιντρομεροῦτινὸςἐγκλήματος. -Μάλιστα,μητέρα!Πῶςδὲντὸ'θυμοῦμαι!ἦτανἡμόνημαςἀδελφὴ, -Τὸ'θυμᾶσαιτὸἈννιώ

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Αναλυτικά Προγράμματα:

Νέα Αναλυτικά Προγράμματα: Νέα Αναλυτικά Προγράμματα: Πρόγραμμα Σπουδών Λογοτεχνίας ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ Επιμέλεια: Β. Παπαδάκη, Σύμβουλος-Φιλόλογος Εποπτεία: Δρ. Αφροδίτη Αθανασοπούλου ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2011 1 Τάξη: Α Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Χρυσή Κ. Καραπαναγιώτη Τμήμα Χημείας Αντικείμενο και Αναγκαιότητα Μετασχηματισμός της φυσικοεπιστημονικής γνώσης στη σχολική της εκδοχή.

Διαβάστε περισσότερα

Γρίφος 1 ος Ένας έχει μια νταμιτζάνα με 20 λίτρα κρασί και θέλει να δώσει σε φίλο του 1 λίτρο. Πώς μπορεί να το μετρήσει, χωρίς καθόλου απ' το κρασί να πάει χαμένο, αν διαθέτει μόνο ένα δοχείο των 5 λίτρων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α Να διατηρηθεί μέχρι... Βαθμός Ασφαλείας...

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια στην Ενότητα «Το Εκπαιδευτικό Σύστημα» από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού.

Σχόλια στην Ενότητα «Το Εκπαιδευτικό Σύστημα» από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού. Σχόλια στην Ενότητα «Το Εκπαιδευτικό Σύστημα» από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού. Από την ανάλυση του περιεχομένου αυτής της Ενότητας (η οποία παρουσιάζεται αυτούσια μετά τα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1. ΛΥΣΙΑΣ, Υπέρ Μαντιθέου: Εισαγωγή (σ.σ. 9-13, 15-20) Εισαγωγή (σ.σ. 79-80) Πρωτότυπο Κείμενο 1-3, 4-8, 9-13, 18-19, 20-21 2. ΔΗΜΟΣΘΕΝΗΣ, Υπέρ της Ροδίων

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία του Φερδινάνδου Συγγραφέας: Μούνρω Λιφ. Μετάφραση: Κωνσταντίνος Παπαγεωργίου

Η ιστορία του Φερδινάνδου Συγγραφέας: Μούνρω Λιφ. Μετάφραση: Κωνσταντίνος Παπαγεωργίου Η ιστορία του Φερδινάνδου Συγγραφέας: Μούνρω Λιφ. Μετάφραση: Κωνσταντίνος Παπαγεωργίου Μια φορά κι έναν καιρό στην Ισπανία υπήρχε ένας μικρός ταύρος που το όνομά του ήταν Φερδινάνδος. Όλοι οι άλλοι μικροί

Διαβάστε περισσότερα

160 Επιστημών Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία Θράκης (Αλεξανδρούπολη)

160 Επιστημών Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία Θράκης (Αλεξανδρούπολη) 160 Επιστημών Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία Θράκης (Αλεξανδρούπολη) Σκοπός Σκοπός του Τμήματος είναι η παιδαγωγική κατάρτιση ατόμων, που θα ασχοληθούν με την εκπαίδευση και αγωγή παιδιών προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Δ'. ΚΕΙΜΕΝΟ 'Οδυσσέας Ελύτης (1911-1996) Μικρή Πράσινη Θάλασσα Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ Που θα θελα να σε υιοθετήσω Να σε στείλω σχολείο στην Ιωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν.

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι μόνος είναι απλά ένα όνειρο. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι με άλλους μαζί είναι πραγματικότητα. John Lennon Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως

Διαβάστε περισσότερα

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert 1 «Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert Το τραγούδι αυτό θεωρείται ένα από τα αριστουργήµατα (ίσως και το πιο σπουδαίο) του Γερµανικού lied, και ανήκει στην

Διαβάστε περισσότερα

σχετικά µε το καθεστώς της δεύτερης ανάθεσης µαθηµάτων στην δευτεροβάθµια

σχετικά µε το καθεστώς της δεύτερης ανάθεσης µαθηµάτων στην δευτεροβάθµια ΠΡΟΕ ΡΕΥΩΝ (Ιωάννης Τραγάκης): Θα συζητηθεί η µε αριθµό 189/4-9- 2012 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή της ηµοκρατικής Αριστεράς κ. Θωµά Ψύρρα προς τον Υπουργό Παιδείας και Θρησκευµάτων, Πολιτισµού και Αθλητισµού

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο. Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία. Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης. Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα

Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο. Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία. Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης. Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα Κατά κοινή αντίληψη στην λογοτεχνία, η μετάφραση οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1

Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1 Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1 2 s c h o o l t i m e. g r Ο Άρης Ιωαννίδης Γεννήθηκε το 1973 στο Βόλο. Το 1991 εισήχθη στο Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, απ όπου έλαβε

Διαβάστε περισσότερα

Μανόλης Αναγνωστάκης: Θεσσαλονίκη, Μέρες του 1969 µ.χ. (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 73-74)

Μανόλης Αναγνωστάκης: Θεσσαλονίκη, Μέρες του 1969 µ.χ. (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 73-74) 1. ΚΕΙΜΕΝO Μανόλης Αναγνωστάκης: Θεσσαλονίκη, Μέρες του 1969 µ.χ. (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 73-74) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ-

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. Διδακτική πρόταση

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. Διδακτική πρόταση ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Διδακτική πρόταση Διδακτικό πλαίσιο Θέμα: Πάρτι γενεθλίων Σχολείο: Γυμνάσιο Φανερωμένης, Λάρνακα Επίπεδο ελληνομάθειας: Α2 - αρχάριοι (9 μαθητές) Διδακτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Σχολεία ϖου συµµετέχουν 5ο ηµοτικό σχολείο Κέρκυρας 2ο ηµοτικό σχολείο Νάξου Σχολική χρονιά 2005-2006 ιδακτική µεθοδολογία ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Περίοδος ϖροετοιµασίας Τηλεδιάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΚΕΙΜΕΝΩΝ: ΝΙΚΟΣ ΙΟΝΥΣΟΠΟΥΛΟΣ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ 1880 ΣΤΗ ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ 1930

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΚΕΙΜΕΝΩΝ: ΝΙΚΟΣ ΙΟΝΥΣΟΠΟΥΛΟΣ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ 1880 ΣΤΗ ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ 1930 ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΚΕΙΜΕΝΩΝ: ΝΙΚΟΣ ΙΟΝΥΣΟΠΟΥΛΟΣ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ 1880 ΣΤΗ ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ 1930 ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ 1880 ΣΤΗ ΓΕΝΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ Να γελάσεις απ' τα βάθη των χρυσών σου ματιών είμαστε μες στο δικό μας κόσμο Η πιο όμορφη θάλασσα είναι αυτή που δεν έχουμε ακόμα ταξιδέψει Τα πιο

Διαβάστε περισσότερα

Παροράµατα βιβλίου Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου

Παροράµατα βιβλίου Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου 1 4 η αράδα 1 ης διαθεµατικής 2 75 4 η αράδα από το τέλος 157 11 η αράδα 4 194 19 η αράδα 5 149 4 η αράδα 1 ης διαθεµατικής 6 152 Τελευταία αράδα 7 240 ιαθεµατική

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Παρασκευή 20/3/2015

Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Παρασκευή 20/3/2015 Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση Παρασκευή 20/3/2015 ΕΠΠΣ-ΑΠΣ λογοτεχνίας Το Πρόγραμμα Σπουδών στη λογοτεχνία δομείται για όλη την υποχρεωτική

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Μ. Χρήστου Στο Δημοτικό Σχολείο, τα σχολικά εγχειρίδια που χρησιμοποιούνται τα τελευταία χρόνια είναι εμπλουτισμένα με

Διαβάστε περισσότερα

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Γιατί ακόμα και όταν η αγάπη είναι δεδομένη, η επικοινωνία είναι κάτι που μαθαίνεται* *Προγράμματα βασισμένα στην «Επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Η ΠΡΟΟΔΟΣ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ Στον Προσκοπισµό οι νέοι έχουν την ευκαιρία να αποκτήσουν µια σειρά από εµπειρίες που συµβάλλουν στην φυσιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ

Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ ηµήτρης Κουτσογιάννης Τµήµα Φιλολογίας Φιλοσοφική Σχολή, Α.Π.Θ. Επιστηµονικός συνεργάτης του ΚΕΓ dkoutsog@lit.auth.gr

Διαβάστε περισσότερα

Π α ι χ ν ι δ ο κ α µ ώ µ α τ α εργαστήρι παιχνιδιού ερβενίων 43, 106 81 Αθήνα τηλ.: 210-8259.289 www.paixnidokamomata. ερβενίων 43, Αθήνα

Π α ι χ ν ι δ ο κ α µ ώ µ α τ α εργαστήρι παιχνιδιού ερβενίων 43, 106 81 Αθήνα τηλ.: 210-8259.289 www.paixnidokamomata. ερβενίων 43, Αθήνα Εκπαιδευτική εµψύχωση βιωµατικό σεµινάριο για εκπαιδευτικούς ιοργάνωση: Παιχνιδοκαµώµατα για µικρούς & µεγάλους ερβενίων 43, Αθήνα 02-03 09-10 16-17 & 23-24 Νοεµβρίου 2013 ηλώσεις συµµετοχής: έως 29-10-2013

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά,

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, http://www.amis-kazantzaki.gr./ Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, ταξιδιωτικά Τα πιο γνωστά του έργα: Αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο

Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο Το άρθρο αυτό είναι ελεύθερα προσβάσιμο μέσω της ιστοσελίδας: www.theatroedu.gr Εκδότης: Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση Για παραγγελίες σε έντυπη μορφή όλων των βιβλίων: info@theatroedu.gr

Διαβάστε περισσότερα