Σταδιοδρομία Αξιωματικών Προβλήματα Δυσχέρειες-Προοπτικές Επίλαρχος Αριστείδης Καβαρλίγκος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Σταδιοδρομία Αξιωματικών Προβλήματα Δυσχέρειες-Προοπτικές Επίλαρχος Αριστείδης Καβαρλίγκος"

Transcript

1 ANΩΤΑΤΗ ΔΙΑΚΛΑΔΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΕΜΟΥ 6 η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ Σταδιοδρομία Αξιωματικών Προβλήματα Δυσχέρειες-Προοπτικές Επίλαρχος Αριστείδης Καβαρλίγκος ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2009

2 I ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΚΟΠΟΣ ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ «Α»-ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ Γενικά Περιγραφή του όρου «Σταδιοδρομία» Σκοπός ύπαρξης Σταδιοδρομίας (Career Path) Αντιλήψεις Σταδιοδρομίας Στοιχεία που συνθέτουν το «επάγγελμα» Στρατιωτικός και Κοινωνία Επαγγελματισμός-Βασικά κριτήρια Γνώσεις και δεξιότητες: Επιτήδευση Αφοσίωση-Δέσμευση: Υπευθυνότητα Ικανότητα Ηθικό και Νομικό Πλαίσιο Συγκρίσεις Κριτηρίων Στρατωτικού Επαγγέλματος Επιτήδευση του Στρατιωτικού Αφοσίωση-Δέσμευση:Υπευθυνότητα Ικανότητα Ηθικό και Νομικό Πλαίσιο ΚΕΦΑΛΑΙΟ «Β»-ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Γενικά Εξωτερικό μάκρο-περιβάλλον: Ανάλυση μάκρο-παραγόντων Εσωτερικό μίκρο-περιβάλλον Στρατηγική Ευθυγράμμιση ΚΕΦΑΛΑΙΟ «Γ»-ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΔΥΣΧΕΡΕΙΕΣ Γενικά Οργανωσιακή Κουλτούρα: Μονοδιάστατη Θεώρηση Προσέλκυση-Επιλογή Εκπαίδευση-Εξειδίκευση Εργασιακή Ανασφάλεια-Ευμετάβλητο Κανονιστικό Πλαίσιο Σύστημα Προαγωγών Εργασιακή Εξουθένωση (Burn-out) Ισορροπία Εργασίας-Προσωπικής Ζωής (Work-Life Balance) Γεωγραφική Προσκόλληση (Anchored) Γυναίκα και Ένοπλες Δυνάμεις Σύστημα Αξιολόγησης Παρακίνηση Σύστημα Αμοιβών-Παροχών ΚΕΦΑΛΑΙΟ «Δ»-ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ-ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Γενικά Ροή Σταδιοδρομίας (Career Flow)

3 II «Εναλλακτικές» Σταδιοδρομίες Ανάπτυξη Αξιολόγηση Προαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ «Ε»-Διεθνείς Πρακτικές (Best Practices) Γενικά Ισραήλ Δανία Καναδάς Ολλανδία ΣΥΝΟΨΗ-ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΕΠΙΛΟΓΟΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ«Α»... -Α-1- ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ«Β»... -Β-1- ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ«Γ»... -Γ-1-

4 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΝΟΠΛΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΔΥΣΧΕΡΕΙΕΣ-ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Η επιλογή και η άσκηση του επαγγέλματος αποτελεί για κάθε άνθρωπο, καθοριστικό παράγοντα για την προόδo και την επιτυχημένη πορεία στη ζωή. Μάλιστα, η σωστή επιλογή επαγγέλματος, δηλαδή η ενασχόληση του ατόμου με το αντικείμενο που αγαπά, το εκφράζει, το «γεμίζει» και, τέλος, το ολοκληρώνει ως οντότητα, εξασφαλίζει μία ευδόκιμη επαγγελματική σταδιοδρομία, στοιχείο απαραίτητο για την ευτυχία του ανθρώπου. Ωστόσο, κάθε άτομο αντιμετωπίζει σε όλο τον εργασιακό βίο του την πρόκληση να αξιοποιεί πλήρως τις δυνατότητές και τα προσόντα του με σκοπό την καταξίωση σε ατομικό, επαγγελματικό και κοινωνικό επίπεδο. Η διαδικασία όμως αυτή απαιτεί συνεχή εκτίμηση τόσο από το εσωτερικό (αυτο-εκτίμηση) περιβάλλον, όσο και το εξωτερικό περιβάλλον (επαγγελματικός χώρος). Η προαναφερθείσα αυτή διαδικασία, κρίνεται πολύ σημαντική για να αφεθεί στην τύχη. Άρα, αναδεικνύεται απαραίτητος ο καθορισμός αξιών, στόχων, ενδιαφερόντων, ώστε να επιτευχθεί η συνειδητή σχεδιασμός ενός προγράμματος ζωής καθώς και η στρατηγική επίτευξής του. Ειδικότερα, η έννοια της σταδιοδρομίας απασχολεί έντονα ιδιαίτερα τις Ένοπλες Δυνάμεις, οργανισμό πλήρως και αυστηρά ιεραρχημένο, στον οποίο η σταδιοδρομία των στελεχών και ιδιαίτερα των Αξιωματικών, είναι στενά συνδεδεμένη με την ανέλιξη στην ιεραρχική κλίμακα. Πρέπει δε να τονίσουμε ότι, το σύγχρονο παγκοσμιοποιημένο και πολύπλοκο περιβάλλον, οι εξελίξεις στο χώρο της άμυνας διεθνώς, καθώς επίσης και η εξέλιξη του επαγγέλματος του «στρατιωτικού», επηρεάζουν άμεσα τη σταδιοδρομία των Αξκών των Ενόπλων Δυνάμεων, καθιστώντας επιτακτική την ανάγκη μελέτης της, ώστε, αφενός να βοηθήσει τους αξιωματικούς να επιτύχουν τους επαγγελματικούς τους στόχους και, αφετέρου, να επιτευχθούν οι στόχοι του οργανισμού, δηλαδή των Ενόπλων Δυνάμεων. Βέβαια, η εξέλιξη των Αξκών αποτελεί απαραίτητη συνιστώσα των προσπαθειών που καταβάλλουν οι Ένοπλες Δυνάμεις με σκοπό να αντεπεξέλθουν στο σύγχρονο περιβάλλον, να αντιμετωπίσουν τις αναδυόμενες προκλήσεις και τις κοινωνικές αλλαγές, ενσωματώνοντας τις τεχνολογικές προόδους και αλλαγές στο σχεδιασμό της εργασίας. Η δέσμευση και η παραμονή

5 - 2 - των Αξκών σχετίζονται άμεσα με τη μεταχείρηση που τυγχάνουν από τον οργανισμό (Ε.Δ). Οι Αξκοί σήμερα, πολύ περισσότερο από κάθε άλλη χρονική στιγμή, θέτουν τα εξής ερωτήματα: Πού κατευθύνομαι; Τί θέλω; Πώς μπορώ να το επιτύχω; Με την παρούσα διατριβή καταβάλλεται η προσπάθεια να δοθούν απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα ή να δωθούν τα απαραίτητα εναύσματα για προβληματισμό σχετικά με αυτά. Συνεπώς, η διατριβή αυτή δεν επιχειρεί να παρουσιάσει προτάσεις-λύσεις ως μονόδρομο, αλλά να παράσχει μια εμπεριστατωμένη ανάλυση και συμπεράσματα επί των παραγόντων που επηρεάζουν άμεσα ή έμμεσα τη σταδιοδρομία των Αξκών. Παράλληλα, επιχειρείται η παρουσίαση εναλλακτικών μεθόδων-συστημάτων διαχείρισης της σταδιοδρομίας, οι οποίες δύναται να λειτουργήσουν ως βάση γόνιμου διαλόγου, για την αναβάθμιση της σταδιοδρομίας. Τέλος, η εξέταση της σταδιοδρομίας των Αξκων και των τριών Κλάδων λαμβάνει χώρα έχοντας φάρο τον καθορισμό των απαιτήσεων-δυνατοτήτωνδεξιοτήτων ούτως ώστε να ανταποκριθούν οι Αξκοί στις προκλήσεις του σύγχρονου περιβάλλοντος, εξυπηρετώντας ταυτόχρονα τις απαιτήσεις εθνικής ασφάλειας. ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της παρούσης διατριβής είναι η εξέταση του υφιστάμενου συστήματος σταδιοδρομίας των Αξκών των Ενόπλων Δυνάμεων, η ανάλυση των παραγόντων που επιδρούν στη διαμορφωσή του, λαμβάνοντας υπόψη τη διατυπωμένη στρατηγική εθνικής άμυνας και υπό το πρίσμα των εξελίξεων στο εσωτερικό-εγγύς, καθώς και στο εξωτερικό-μεμακρυσμένο περιβάλλον, προς διαπίστωση των υπαρχόντων δυσχερειών-προβλημάτων έτσι ώστε να διατυπωθούν συγκεκριμένες προτάσεις-λύσεις, οι οποίες θα συντελέσουν στη διαμόρφωση προοπτικών βελτίωσης και αναβάθμισης. ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ 1. Η παρούσα διατριβή εκπονήθηκε με γνώμονα το ισχύον νομικό πλαίσιο που διέπει τη διαχείριση της σταδιοδρομίας των Αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων. Συγκεκριμένα:

6 - 3 - α. Του Ν. 2439/ με θέμα «Ιεραρχία και εξέλιξη των μονίμων αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων και άλλες διατάξεις» και καθορίζει την Ιεραρχία, την Εξέλιξη, τους Βαθμούς, τις Επετηρίδες, την Αρχαιότητα, τα Προσόντα, τις Σχολές των Ενόπλων Δυνάμεων, την Αξιολόγηση, τις Κρίσεις, τις Αποστρατείες και τις Μεταθέσεις των Αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων. β. Του Ν. 2292/1995 2, με θέμα «Οργάνωση και λειτουργία Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, διοίκηση και έλεγχος των Ενόπλων Δυνάμεων και άλλες διατάξεις» και καθορίζει τον τρόπο επιλογής των Α/ΓΕΕΘΑ, Α/ΓΕΣ, Α/ΓΕΝ και Α/ΓΕΑ. γ. Του Π.Δ. 99/2001, με θέμα «Ατομικά έγγραφα των μονίμων αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων και καθορισμός κάθε άλλης αναγκαίας λεπτομέρειας σχετικής με τα θέματα αυτά», που καθορίζει τον τρόπο αξιολόγησης των Αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων. δ. Του Ν.Δ. 1400/1973, με θέμα «Περί Καταστάσεων των Αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων» ο οποίος πραγματεύεται ζητήματα μεταβολών καταστάσεων, πειθαρχικών ποινών, προαγωγών, αποστρατειών και αποπομπών των Αξιωματικών Ενόπλων Δυνάμεων. ε. Του Ν. 3257/2004 3, με θέμα «Ρυθμίσεις θεμάτων προσωπικού των Ενόπλων Δυνάμεων» ο οποίος πραγματεύεται θέματα υποχρεωτικού χρόνου παραμονής των Αξιωματικών στις Ένοπλες Δυνάμεις. 2. Παράλληλα, ελήφθησαν υπόψη οι προϋποθέσεις για την πολιτική διαχείρισης ανθρωπίνου δυναμικού, όπως αυτές περιγράφονται στα θεσμικά κείμενα του ΥΠΕΘΑ και συγκεκριμένα στη Λευκή Βίβλο του , στην Εθνική Στρατιωτκή Στρατηγική και στην Πολιτική Εθνικής Άμυνας. 3. Τέλος, καταλυτικό ρόλο διαδραματίζουν οι παρακάτω προϋποθέσεις: 1 2 ΣΑΜ. 3 Ο Ν. 2439/1996 περιγράφει τις διδικασίες προαγωγής των Αξκων και των τριών Κλάδων. Ο Ν. 2292/1995 περιγράφει τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες των ΚΥΣΕΑ, ΣΑΓΕ και Ο Ν.3257/2004 καθορίζει ρητά τον υποχρεωτικό χρόνο παραμονής των αξιωματικών μετά την αποφοίτησή τους από τα ΑΣΕΙ καθώς και μετά από την ολοκλήρωση εκπαίδευσηςεπιμόρφωσης με έξοδα της υπηρεσίας. 4 Λευκή Βίβλος για τις Ένοπλες Δυνάμεις 2004, ΥΕΘΑ, Αθήνα 2004, σελ. 74,75.

7 - 4 - α. Η χώρα μας θα συνεχίσει να αποτελεί μέλος του ΝΑΤΟ, υπό οιανδήποτε μορφή δομών, της ΕΕ, του ΟΑΣΕ και λοιπών διεθνών ή περιφερειακών οργανισμών. β. Ο Ελληνικός στρατός θα συνεχίσει να είναι ημιεπαγγελματικός και θα συνεχίσει να αναπτύσσεται και να εξοπλίζεται με σύγχρονα οπλικά συστήματα και εκσυγχρονισμένα μέσα και υλικά. γ. Η χώρα μας δεν θα έχει τη δυνατότητα για διάθεση μεγάλων δαπανών για στρατιωτικούς εξοπλισμούς και έτσι, θα επιδιώκεται ως αντιστάθμισμα η ποιοτική βελτίωση του προσωπικού. δ. Οι υποχρεώσεις της χώρας μας ως μέλος του ΝΑΤΟ, ΕΕ, FINABEL, ΟΑΣΕ, θα αυξήσουν τις ειρηνευτικές αποστολές, την υποστήριξη ΔΜ αυτών και την επάνδρωση σπουδαίων θέσεων από αξκούς τόσο στο εσωτερικό, όσο και στο εξωτερικό. ΚΕΦΑΛΑΙΟ «Α» ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ 1. Γενικά Στη σύγχρονη εποχή, οι συνθήκες εξέλιξης στις Ε.Δ. δε μένουν ανεπηρέαστες από τις συνθήκες εξέλιξης στον υπόλοιπο κοινωνικό και διεθνή χώρο. Το διεθνές περιβάλλον σήμερα, ουσιαστικά έχει μεταβληθεί σε έναν απόλυτα ανταγωνιστικό στίβο, όπου κυριαρχεί ο όρος "παγκοσμιοποίηση". Διανύοντας τον 21ο αιώνα, πέρα από τον διαρκώς συρρικνούμενο προϋπολογισμό για την άμυνα σε διεθνή κλίμακα και τη διαρκή μείωση των δυνάμεων, διαφαίνεται μία σταθερά αυξανόμενη τάση αλλαγής, όσον αφορά στο φάσμα των επιχειρήσεων (ανθρωπιστικές αποστολές, διασφάλιση της ειρήνης κλπ), την αβεβαιότητα των εξελίξεων και την τεχνολογία (οπλικά συστήματα - εισαγωγή ψηφιακών συστημάτων στο πεδίο της μάχης). Η εξέλιξη των στρατών όμως δεν είναι αποτέλεσμα μόνο της τεχνολογικής προόδου σε κάθε εποχή, αλλά και των κοινωνικών αλλαγών. Αρκετές φορές δε συμπίπτει ο συνδυασμός και των δύο παραγόντων. Τοιουτοτρόπως από τους περιστασιακούς μικρούς στρατούς πολιτών-οπλιτών των ελληνικών πόλεων-κρατών, οδηγηθήκαμε στους μόνιμους στρατούς από επαγγελματίες της Ρωμαϊκής Εποχής, εν συνεχεία στους μισθοφορικούς στρατούς της Βυζαντινής περιόδου, στους μικρούς και περιορισμένους σε ορισμένη κοινωνική τάξη ιπποτικούς στρατούς του Μεσαίωνα, για να

8 - 5 - καταλήξουμε στους λαϊκούς-εθνικούς στρατούς των Ναπολεόντειων Πολέμων, οι οποίοι διατηρήθηκαν υπό διάφορες μορφές έως τις ημέρες μας. Σήμερα, οι λαϊκοί-εθνικοί στρατοί, στους οποίους ο λαός ενός κράτους συμμετέχει στην άμυνα, τείνουν να αντικατασταθούν από επαγγελματικούς-εθνικούς στρατούς, όπου ορισμένοι επαγγελματίες αναλαμβάνουν την άμυνα ενώ ο λαός αποσύρεται στις ειρηνικές του ασχολίες. Η πλέον ισχυρή τάση είναι η δημιουργία μικρότερων αλλά ισχυρότερων στρατών πλήρως επαγγελματικών. Η προσαρμογή στις νέες συνθήκες που διαμορφώνονται στο στρατιωτικό πεδίο θα πρέπει να γίνει λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες ανάγκες και δυνατότητες κάθε χώρας. Η τάση δημιουργίας επαγγελματικού στρατού προϋποθέτει την ύπαρξη επαγγελματιών αξιωματικών που αποτελούν τον κορμό ολόκληρου του οικοδομήματος που καλούμε Ένοπλες Δυνάμεις. Παρατηρούμε δηλαδή, ότι βασικός δρων στο διαμορφούμενο περιβάλλον, είναι ο αξιωματικός που διαδραματίζει διττό ρόλο. Στη μία περίπτωση η συμμετοχή του είναι καταλυτική στην αλλαγή του περιβάλλοντος, π.χ. με την βελτίωση του γνωστικού του επιπέδου, και στην άλλη περίπτωση καλείται να προσαρμοστεί στο περιβάλλον και μάλιστα να γίνει και κοινωνός των αλλαγών αυτών στις Ένοπλες Δυνάμεις, όπως συμβαίνει στην περίπτωση της χρήσης και διάδοσης της τεχνολογίας. Συμπερασματικά, η μελέτη του εργασιακού βίου του αξιωματικού κρίνεται επιτακτική για την κατανόηση του περιβάλλοντος και την επίδραση που έχει στην σταδιοδρομία των αξιωματικών. Προς τούτο, για την εξέταση της σταδιοδρομίας των αξιωματικών απαιτείται ο καθορισμός της έννοιας και η ανάλυση της για την διακρίβωση των συστατικών που τη συνθέτουν. 2. Περιγραφή του όρου «Σταδιοδρομία» Με τον όρο «σταδιοδρομία», εννοούμε την επαγγελματική εξέλιξη ενός ατόμου σε έναν τομέα, τη σταδιακή ανέλιξή του στις ανώτερες βαθμίδες του επαγγέλματος, στον οποίο αφιέρωσε όλη την παραγωγική περίοδο της ζωής του. Προέρχεται από την αρχαία λέξη «στάδιο» και τον αγώνα δρόμου σε αυτό 5. 5 Γεώργιος Μπαμπινιώτης, «Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας», Κέντρο Λεξικολογίας,2002

9 - 6 - Άρα, ο όρος σταδιοδρομία εμπεριέχει την έννοια του επαγγέλματος. Κατά συνέπεια τίθεται το ερώτημα αν ο Αξιωματικός είναι επαγγελματίας ή όχι. Ο Αξιωματικός είναι «επαγγελματίας όταν χρησιμοποιούμε αυτόν τον όρο ως επίθετο. Όμως το αυθεντικό σημασιολογικό περιεχόμενο εμπεριέχεται στον παραπάνω όρο, όταν αυτός χρησιμοποιείται ως ουσιαστικό. Επίσης, τι εννοούμε με τον όρο «επάγγελμα» και πώς οι αξιωματικοί «ταιριάζουν» στα χαρακτηριστικά ενός επαγγέλματος; Ο όρος επάγγελμα αναφέρεται σε οργανωσιακές ομάδες, οι οποίες διαθέτουν τη δυνατότητα του ελέγχου της παραγωγής συγκεκριμένων προϊόντων ή υπηρεσιών. Ο παραπάνω έλεγχος περιλαμβάνει την ικανότητα διαπραγμάτευσης της ελευθερίας από εξωτερικές παρεμβάσεις, καθώς και του επηρεασμού των συνθηκών και του περιεχομένου της εργασίας. Στην περίπτωση μάλιστα του επαγγέλματος των αξιωματικών, ο γενικός ορισμός, προϋποθέτει ότι το σώμα των Αξκών, ως ένα οργανωσιακό σύνολο, δύναται να ελέγχει την παραγωγή και τη διανομή της ασφάλειας. Ασφαλώς, οι δυνατότητες του επαγγέλματος επ αυτού είναι περιορισμένες, αφού η ασφάλεια δεν αποτελεί μονοπώλιο, όμως το επάγγελμα του Αξκού οικοδομεί και αναπτύσσει την εδραίωση της ασφάλειας. 3. Σκοπός ύπαρξης Σταδιοδρομίας (Career Path) Η ύπαρξη σαφώς καθορισμένης σταδιοδρομίας σέ κάθε οργανισμό είναι απαραίτητη προκειμένου να κρατήσουν τους «καλούς» υπαλλήλους ή, ακόμα και για να δώσουν κίνητρο για την αύξηση της απόδοσης.τα διάφορα σχέδια ανάπτυξης της σταδιοδρομίας παίζουν σημαντικό ρόλο και στοχεύουν στο να : α. Δώσουν στους εργαζόμενους περισσότερες-ευρύτερες εμπειρίες. β. Εισάγουν συστηματικές διαδικασίες αναγνώρισης των δυνατοτήτων των εργαζομένων. γ. Ενισχύουν τις προαγωγές με αξιοκρατικά κριτήρια. δ. Παρέχουν συμβουλές και καθοδήγηση σε θέματα καριέρας.

10 Αντιλήψεις Σταδιοδρομίας Σύμφωνα με το Baruch 6, η έννοια της σταδιοδρομίας αποτελείται ή συντίθεται από τρεις διακριτές αντιλήψεις: την εσωτερική, την εξωτερική και την οργανωσιακή σταδιοδρομία. Με τον όρο εσωτερική σταδιοδρομία (internal career) εννοούμε την υποκειμενική αντίληψη του ατόμου για την καριέρα του. Δηλαδή το πώς ο κάθε εργαζόμενος φαντάζεται την ανάπτυξη, την πρόοδο και την επιτυχία του μέσα στον οργανισμό. Η δεύτερη αντίληψη είναι η εξωτερική σταδιοδρομία (external career), ο τρόπος με τον οποίο οι τρίτοι αντιλαμβάνονται την καριέρα του ατόμου. Ως τρίτοι δύναται να είναι ο εργοδότης, οι συνάδελφοι, ο οικογενειακός και κοινωνικός περίγυρος του ατόμου. Τέλος, η τρίτη αντίληψη είναι η οργανωσιακή καριέρα (organizational career), που αντιπροσωπεύει την πορεία που ακολουθεί το άτομο, δηλαδή τις θέσεις, τα καθήκοντα και τους ρόλους που του ανατίθενται κατά τη διάρκεια της εργασιακής του ζωής. Είναι, θα μπορούσαμε να πούμε, το αποτύπωμα που αφήνει ο εργαζόμενος στον οργανισμό. 5. Στοιχεία που συνθέτουν το «επάγγελμα» Όπως ήδη αναφέρθηκε, η ύπαρξη σταδιοδρομίας προϋποθέτει την ύπαρξη ενός επαγγέλματος. Δεν νοείται σταδιοδρομία χωρίς επάγγελμα. Για την ανάλυση της σταδιοδρομίας των αξιωματικών, είναι απαραίτητη η εξέταση και η ανάλυση του επαγγέλματος. Τα βασικά σημεία-παράμετροι του στρατιωτικού επαγγέλματος, όπως και ανάλογα κάθε επαγγέλματος, είναι: α. Στρατιωτικός και Κοινωνία. β. Επαγγελματισμός - Βασικά Κριτήρια. γ. Σύγκριση Στρατιωτικού Επαγγέλματος. Μετά την αποσαφήνιση αυτών των παραμέτρων και τη σύγκριση θα αποδειχθεί, ή όχι, αν το επάγγελμα του στρατιωτικού είναι επιστημονικά διακεκριμένο και το ίδιο τεκμηριωμένο, όπως π.χ. είναι του ιατρού, του δικηγόρου, του οικονομολόγου ή του πολιτικού και άρα θα μπορούμε να μιλάμε 6 Baruch, «Managing Careers», Prentice Hall, 2004, σελ

11 - 8 - για επάγγελμα και σταδιοδρομία με τους ίδιους επιστημονικούς όρους, όπως κάνουμε και για τα άλλα επαγγέλματα. 6. Στρατιωτικός και Κοινωνία Ας αξιολογήσουμε λοιπόν το στρατιωτικό, ως άτομο, ως ομάδα και ως μέρος του κοινωνικού συνόλου, μέσα στο φυσικό χώρο στον οποίο γεννάται, αναπτύσσεται και κρίνεται, την κοινωνία. Αρχίζοντας με μία θεώρηση μικροσκοπική (άτομο) προς τη μακροσκοπική (κοινωνία) γίνεται εύκολα αποδεκτή η άποψη ότι οι στρατιωτικοί είναι ένα μέρος από τη λοιπή κοινωνία, την Ελληνική στην προκείμενη περίπτωση, και είναι φυσικό να επηρεάζονται από το ίδιο "σύστημα αξιών" κατά τρόπο παράλληλο. Ένα στρατιωτικό σύστημα σε μία δημοκρατική κοινωνία δεν μπορεί να υπάρχει χωρίς ανάλογη σύνδεση με το σύστημα αξιών αυτής της κοινωνίας, σύνδεση που πρέπει να είναι κατανοητή και αποδεκτή και από τις δύο πλευρές, κοινωνία και στρατιωτικούς. Η μεν κοινωνία αναμένει από τους στρατιωτικούς να δεσμευτούν στους βασικούς κανόνες λειτουργίας του πολιτικοκοινωνικού συστήματος. Αντιδιαμετρικά οποιοδήποτε στρατιωτικό σύστημα, εφόσον είναι νόμιμο, απεικονίζει την κοινωνία που το παρήγαγε και συνεπώς τα επαγγελματικά ήθη, οι θέσεις και τα πιστεύω, πηγάζουν, έχουν τις ρίζες τους, σε αυτό το πολιτικοκοινωνικό σύστημα. Αυτές οι αμοιβαίες σχέσεις θα γίνουν πιο κατανοητές αν φανταστούμε τις σχέσεις ως ένα σύστημα ομόκεντρων κύκλων στο κέντρο των οποίων στέκεται ο επαγγελματίας Αξκός. Το πρώτο μέλημα του Αξκού και πηγή ευαισθησίας είναι το σύστημα αξιών που τον επηρεάζει άμεσα, προσωπικά, ως άτομο. Εκδηλώνεται με αυτοκριτική και τα κύρια ερωτήματα που τον απασχολούν είναι η γνώμη για τον εαυτόν του και τον άμεσο κόσμο που τον περιβάλλει. Ειδικότερα, οι ανησυχίες του προέρχονται από τα ερωτήματα που αναφέρονται στην προσωπική εντιμότητα, αξιοπρέπεια, τρόπο συμπεριφοράς, τιμή και τέλος στις ικανότητές του. Δηλαδή, ο κάθε αξκός αντιλαμβάνεται αυτές τις αξίες, από την προσωπική σκοπιά και τις εφαρμόζει ανάλογα, ζυγίζοντας τις αξίες σύμφωνα με τις προσωπικές πεποιθήσεις και επιδόσεις. Αυτή είναι η αντίληψη στο ατομικό επίπεδο.

12 - 9 - Στην ομάδα όμως, η ατομική αντίληψη του αξιωματικού επηρεάζεται σημαντικά. Εδώ ο Αξκός αντιλαμβάνεται ότι οι σχέσεις του με την ομάδα (Σώμα Αξκών) είναι άμεσα συνδεδεμένες με τις προσωπικές του πεποιθήσεις για τις αξίες ως και τις επιδόσεις του.αυτό το αποδέχεται ενσυνείδητα ή ασυνείδητα και επιτρέπει στην ομάδα, να θέτει κριτήρια επίδοσης, να καθορίζει τρόπο συμπεριφοράς και να εκπονεί βασικές επαγγελματικές αρχές. Αλλά, η ομάδα είναι ευρύτερη, οι δε αντιλήψεις πολύ δύσκολα συμπίπτουν απόλυτα. Εδώ αρχίζει δηλαδή μία πρώτη απόκλιση ή ένας πρώτος περιορισμός του ατόμου από την ομάδα. Για παράδειγμα, ως άτομα μπορεί να δεχθούμε ότι "κάποιος δεν πρέπει να σκοτώνει". Ομως μέσα στα κριτήρια και το σύστημα αξιών της ομάδας λόγου χάρη "η αφαίρεση ζωής ανθρώπων γίνεται ηθικά αποδεκτή επαγγελματική πράξη" και μάλιστα εγκρίνεται όχι μόνο από την ομάδα αλλά και από την υπόλοιπη κοινωνία. Στο κοινωνικό επίπεδο, το κυρίαρχο στοιχείο είναι η πολιτική αντίληψη. Δηλαδή εδώ η κοινωνία πλέον επικεντρώνει το ενδιαφέρον στις πολιτικο-στρατιωτικές σχέσεις και γίνεται ένα πλέγμα συγκρίσεων που αναφέρονται στο ρόλο των στρατιωτικών μέσα στη δημοκρατική κοινωνία, στο στρατιωτικό σύστημα αξιών vis-a-vis με τις πολιτικές αξίες και, γενικά, τις σχέσεις στρατιωτικών και λοιπού κοινωνικού συνόλου. Το κοινωνικό επίπεδο δεν αποτελεί το βασικό μέλημα του Αξκού (ως ατόμου), αυτό αφήνεται για την ομάδα. Γενικά, ο μέσος επαγγελματίας Αξκός δεν μπορεί να επηρεάσει τις σχέσεις κοινωνίας-στρατιωτικών. Όμως, το ατομικό σύστημα αξιών και οι επιδόσεις της ομάδας, όπως γίνονται αντιληπτά από την κοινωνία, επηρεάζουν ευθέως "την εικόνα" για τους στρατιωτικούς και με βάση αυτή την εικόνα κρίνονται από τους άλλους επαγγελματίες. Συμπερασματικά, καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι το ατομικό σύστημα αξιών, οι απαιτήσεις της ομάδας και οι κοινωνικές αντιλήψεις σχεδόν ποτέ δεν βρίσκονται σε πλήρη αρμονία και αυτό έχει ανάλογες συνέπειες στο στρατιωτικό επαγγελματισμό. Όσο μεγαλύτερη είναι η ασυμφωνία, τόσο χαμηλότερος επαγγελματισμός συναντάται στις ΕΔ. 7. Επαγγελματισμός-Βασικά κριτήρια Αφού λοιπόν προσδιορίσαμε το χώρο και τις διαστάσεις στις οποίες κινείται ο Αξκός, ας αποσαφηνίσουμε το βασικό ορισμό του επαγγέλματος, χωρίς

13 προφανώς να αναφερόμαστε στα χειρωνακτικά ή βοηθητικά επαγγέλματα, αλλά στοχεύοντας στην απάντηση του βασικού ερωτήματος: "είναι οι στρατιωτικοί επιστημονικά κατοχυρωμένο επάγγελμα;". Η Joen E. Greenwood 7 διατυπώνει τον ορισμό ότι το "επάγγελμα χαρακτηρίζεται από εξουσία, αυτοτελή θεωρία, κοινωνική αποδοχή, κώδικα ηθών και επαγγελματική επιμόρφωση". Με πλέον επιστημονική στοιχειοθέτηση, ο Morris Cogan γράφει «επάγγελμα είναι η ενασχόληση, το αποτέλεσμα της οποίας βασίζεται στη βαθιά κατανόηση ενός θεωρητικού μέρους της γνώσης ή της επιστήμης και τις δεξιότητες που αποδεικνύουν αυτή την κατανόηση. Τόσο η κατανόηση όσο και οι δεξιότητες εφαρμόζονται σ'ένα ζωτικό τομέα της ανθρώπινης κοινωνίας, οι δε εφαρμογές προσαρμόζονται συνεχώς με βάση την εξέλιξη της γνώσης και στοχεύουν να ελαττώσουν τα σφάλματα» 8. Μετά τον ορισμό του επαγγέλματος, ας ολοκληρώσουμε την άποψη διατυπώνοντας τα βασικά κριτήρια με τα οποία θα τεκμηριώσουμε επιστημονικά το κάθε επάγγελμα. Ο γενικός όρος εμπεριέχει διάφορα κριτήρια για τον καθορισμό ή όχι της ιδιότητας του αξιωματικού ως επάγγελμα. Περιέχει ή απαιτεί: α. Γνώση και δεξιότητες (επιτήδευση), οι οποίες προέρχονται από τυπική εκπαίδευση και μακρόχρονη εμπειρία στο χώρο εργασίας, επικυρωμένα από τυπικές επίσημες εξετάσεις και διαπιστευτήρια. β. Επαγγελματική αφοσίωση. γ. Διαδοχή, εξέλιξη και προαγωγή στηριζόμενες στις ικανότητες. δ. Ένα σαφώς καθορισμένο νομικό και ηθικό πλαίσιο το οποίο έχει σφυριλατηθεί, αναπτυχθεί, διαμορφωθεί και εφαρμοσθεί από το επάγγελμα. Τα παραπάνω αποτελούν τα κύρια χαρακτηριστικά που συνθέτουν την έννοια του «επαγγέλματος». Η συνύπαρξή τους αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της δημιουργίας-γέννησης ενός επαγγέλματος. Η απουσία-έλλειψη ενός από τα παραπάνω οδηγούν αυτομάτως στη διαφοροποίηση του επαγγέλματος από την απλή απασχόληση. Η ανάλυση των χαρακτηριστικών αυτών κρίνεται αναγκαία ώστε να κατανοήσουμε πλήρως την έννοια του επαγγέλματος: 7 8 H Joen E. Greenwood είναι ειδικός στη «Βιομηχανική Οργάνωση». Morris L. Cogan, «Clinical Supervision», Houghton Mifflin, 1999, σελ. 17.

14 Γνώσεις και δεξιότητες: Επιτήδευση Πρωταρχικά, η έννοια του επαγγέλματος περιλαμβάνει συγκεκριμένες οργανωσιακές ομάδες που εφαρμόζουν ορισμένη-εξειδικευμένη και κοινή γνώση για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που ανακύπτουν. Ο επαγγελματίας-ο κάθε επαγγελματίας-απαιτείται να είναι ειδικός σε εξειδικευμένες γνώσεις και δεξιότητες σ'ένα σημαντικό τομέα ανθρώπινης προσπάθειας. Η επιτήδευση αυτή πρέπει να αποκτάται με μακροχρόνια εκπαίδευση και εμπειρία. Κρίνεται σκόπιμο να βασίζεται σε αντικειμενικές επαγγελματικές ικανότητες (κριτήρια) που τον ξεχωρίζουν από τον απλό τεχνίτη ή ερασιτέχνη και οι οποίες να μετρούν τη σχετική ικανότητα μεταξύ των ομοίων του. Αυτά τα κριτήρια ακόμη είναι απαραίτητο να είναι διεθνή και να είναι εφικτό να εφαρμόζονται ανεξαρτήτως χρόνου και τόπου. Η επιτήδευση (επαγγελματική γνώση) είναι διανοητική στη φύση της και πρέπει να μπορεί να διατηρείται σε γραπτά κείμενα, με άλλα λόγια να έχει ιστορία. Ακόμα περισσότερο για την ανάπτυξη αυτής της επιτήδευσης απαιτείται να υπάρχουν ιδρύματα-ινστιτούτα ερευνών και εκπ/σης και μόνο μέσω αυτών να μεταδίδεται η επαγγελματική γνώση και δεξιότητα. Επιπρόσθετα, είναι επιτακτική ανάγκη να υπάρχουν δραστηριότητες προσωπικών επαφών, όπως συμμετοχή σε συμβούλια, δημοσιεύσεις, δηλαδή μία κυκλοφορία των ατόμων μεταξύ εξάσκησης και διδασκαλίας. Ως τελευταία απαίτηση, θα λέγαμε ότι οφείλκουμε ως Αξκοί να διδασκόμαστε την επιτήδευση σε δύο φάσεις. Στην πρώτη να δίδεται ευρεία επιμόρφωση και στη δεύτερη να παρέχεται εξειδικευμένη επιμόρφωση και τεχνικές δεξιότητες. Στην ανάπτυξη άλλων επαγγελμάτων, όπως των δικηγόρων ή των ιατρών η αλματώδης ανάπτυξη της γνώσης και και η μη ισορρόπη ποιοτητα των ανεπίσημων προγραμμάτων εμπέδωσής της θέτει την ανάγκη θέσπισης μορφών διαρκούς επίσημης εκπαίδευσης. Αντίστοιχα, στις Ένοπλες Δυνάμεις, καθώς το μέγεθος, η τεχνολογία και η διαφοροποίηση των δεξιοτήτων γεννά την ανάγκη της οργάνωσης των ΑΣΕΙ, έτσι ώστε να εκπαιδεύουν τους αξιωματικούς στην πολεμική τέχνη, η οποία αποτελεί και τη ραχοκοκκαλιά του «επαγγέλματος», και η οποία κατακτάται δια της επίσημης εκπαίδευσης και της εμπειρίας. Η στρατιωτική σταδιοδρομία

15 διαμέσου των διαδοχικών θέσεων και καθηκόντων, εστιάζει τόσο στην εμπειρία όσο και στη γνώση. Παρά το γεγονός ότι η εμπειρία που κατακτάται μέσω της εκπαίδευσης είναι κρίσιμο στοιχείο της ανάπτυξης των αξιωματικών, εντούτοις και η κατακτώμενη στον καθημερινό στίβο εμπειρία σε συνδυασμό με την κτηθείσα από τα χρόνια εμπειρία, συντελούν στην περαιτέρω ανάπτυξη και ολοκλήρωση των αξιωματικών Πράγματι, αν στρέψουμε την προσοχή μάς στην εργασιακή ζωή ενός Αξκού, θα παρατηρήσουμε ότι η πλειοψηφία των αξιωματικών περνούν 4 χρόνια της καριέρας τους στα ΑΣΕΙ και το υπόλοιπο σε Μονάδες και Επιτελεία. Η διαρκώς αποκτούμενη γνώση και εμπειρία σε διάφορες θέσεις και αποστολές, οι οποίες σταδιακά βρίσκονται και σε ολοένα υψηλότερο επίπεδο ευθύνης, συμβάλλουν στον επαγγελματισμό του σώματος των αξιωματικών. 9. Αφοσίωση-Δέσμευση: Υπευθυνότητα Δεύτερο στοιχείο της στρατιωτικής σταδιοδρομίας αποτελεί η αφοσίωση και η πίστη, που ενυπάρχουν σε κάθε ογανωσιακή ομάδα. Ιδεατά, η αφοσίωση σε μία οργανωσιακή κοινότητα πηγάζει από την αίσθηση του καθήκοντος, καθώς και της ευθύνης έναντι του κοινωνικού συνόλου. Το κριτήριο αυτό προϋποθέτει ότι ο κάθε επαγγελματίας είναι ένας ειδικός που εργάζεται μέσα στο κοινωνικό σύνολο και εκτελεί μία υπηρεσία όπως λόγου χάρη την προαγωγή της υγείας, της παιδείας ή της δικαιοσύνης, δηλαδή λειτουργιών που είναι απαραίτητες για την επιβίωση της κοινωνίας αλλά και την πρόοδο. Με άλλα λόγια, πελάτης του "υπευθύνου επαγγελματία" είναι η κοινωνία. Ένας ερευνητής χημικός δεν είναι επαγγελματίας, με την έννοια που δίνουμε, καθόσον αν και οι υπηρεσίες του είναι γενικά ωφέλιμες, δεν είναι απαραίτητες για την άμεση ύπαρξη και λειτουργία της κοινωνίας. Ο σπουδαίος χαρακτήρας και η μονοπώληση της εξειδικευμένης γνώσης και δεξιότητας επιβάλλουν στον υπεύθυνο επαγγελματία να προσφέρει τις υπηρεσίες του, όταν απαιτούνται από την κοινωνία. Αυτή η κοινωνική υποχρέωση διακρίνει τον υπεύθυνο από τους λοιπούς "ειδικούς" ή "διανοούμενους". 9 Samuel P. Huntington, The Soldier and the State: The Theory and Politics of Civil-Military Relations, Cambridge, MA: Harvard University Press, 1957, σελ Morris Janowitz, The Professional Soldier, New York: The Free Press, 1971, σελ

16 Το επάγγελμα λοιπόν, στον τομέα υπευθυνότητας, γίνεται ένα σύνολο ηθικών στοιχείων, έχει ορισμένες αξίες και ιδανικά που καθοδηγούν αυτούς που το ακολουθούν, αυτό μπορεί να γίνεται ακόμα και με άγραφους νόμους που διοχετεύονται μέσα από τις διαδικασίες εκπ/σης ή με τους γραπτούς κανόνες επαγγελματικών ηθών. Η υποχρέωση των Αξκών να υπηρετούν το κοινό συμφέρον αντικατοπτρίζει την ιερή δέσμευσή τους να υπηρετούν το Ελληνικό Εθνος και το Σύνταγμα. Οι αξίες οι οποίες αποτελούν τη ραχοκοκκαλιά του «επαγγέλματος» του Αξκού είναι η πίστη, το καθήκον, η αυτοθυσία, η ακεραιότητα και αφοσίωση στις στρατιωτικές και πολιτικές αρχές της χώρας (κυβέρνηση). Η πίστη προϋποθέτει την αφοσίωση στη Μονάδα, στους θεσμούς και στην ιεραρχία. Το καθήκον σηματοδοτεί τις ηθικές και τις νομικές υποχρεώσεις που έχει κάθε Αξκός για την υπεράσπιση της πατρίδας. Ενεργώντας με αυτοθυσία, ο αξιωματικός υπηρετεί το έθνος με τον καλύτερο τρόπο. Είναι το υπέρτατο καλό που προηγείται του ατομικού συμφέροντος και των ιδιοτελών προσδοκιών. Όσον αφορά στην ακεραιότητα, κάθε αξιωματικός οφείλει να είναι ειλικρινής με τους ανωτέρους, ομοιοβάθμους και κατωτέρους του. Τέλος, μέσα στους κόλπους των ευνομούμενων δημοκρατικών κοινωνιών, οι Αξκοί υπόκεινται στις εντολές της νόμιμα εκλεγμένης κυβέρνησης και αυτές οι αρχές εμπεδώνονται από τους αξιωματικούς από τα πρώτα βήματα της σταδιοδρομίας τους. Η δέσμευση όμως κάθε Αξκού συνεπάγεται την ένταξη σε μία κοινότητα με ανεπτυγμένο το άισθημα της πίστης. Ο κοινωνιολόγος Erving Goffman 11 αναφερόμενος στην στρατιωτική κοινωνία ως «ολοκληρωτικό θεσμό», επισημαίνει ότι η στρατιωτική κοινωνία χαρακτηρίζεται από: διαδικασίες α. Τη διεξαγωγή όλων των δραστηριοτήτων υπό μία αρχή. β. την πειθαρχία που διέπεται από συγκεκριμένους κανόνες και γ. τη διεξαγωγή όλων των δραστηριοτήτων που έχουν ως σκοπό την εκπλήρωση των στόχων του οργανισμού, δηλαδή των Ε.Δ. δ. Δέσμευση στις αξίες του στρατιωτικού επαγγέλματος ενώ και οι περιοδικές εκδηλώσεις στις οποίες συμμετέχουν οι αξιωματικοί, οδηγούν 11 Erving Goffman, «Asylums:Essays on the Social Situation of Mental Patients and Other Inmates», Νέα Υόρκη, Anchor Books,1961, σελ και «The Characteristics of Total Institutions», Νέα Υόρκη, Holt-Rinehart-Winston, 1969, σελ η

17 σστην ενότητα της εμπειρίας και του κοινού προσανατολισμού, γεγονός που καταλήγει στη διαμόρφωση μιας κοινωνίας πιστής και αφοσιωμένης στον κοινό σκοπό. 10. Ικανότητα Το τρίτο συνθετικό στοιχείο της στρατιωτικής σταδιοδρομίας είναι η ικανότητα. Ένας αξιωματικός δεν αρκεί να εφαρμόζει περιστασιακά τη γνώση για την αντιμετώπιση των αναδυόμενων προβλημάτων, αλλά θα πρέπι να το κάνει με επαγγελματισμό. Ο Samuel Huntington περιγράφει ότι οι απαιτούμενες ικανότητες για έναν αξιωματικό δεν αποτελούν ούτε τέχνη μα ούτε και επιστήμη, αλλά «ένας καταπληκτικός συνδυασμός διανοητικών ικανοτήτων που απαιτούν μελέτη και εκπαίδευση» 12. Παρόλη την πανσπερμία ειδικοτήτων (μηχανικοί, γιατροί, πιλότοι, διαβιβαστές), μία σαφώς καθορισμένη σφαίρα ικανοτήτων είναι κοινή για όλους τους αξιωματικούς. Στα καθήκοντα των αξιωματικών περιλαμβάνεται η οργάνωση, ο εξοπλισμός, η εκπαίδευση των δυνάμεων, ο προγραμματισμός των δρστηριοτήτων και η καθοδήγηση προς και από τη μάχη. Αυτή η μοναδική ικανότητα περιγράφεται ως η αποτελεσματική στρατιωτική εμπειρία. Και εδώ οφείλουμε να σημειώσουμε ότι η ικανότητα αυτή σφυρηλατείται καθόλη τη διάρκεια της στρατιωτικής καριέρας. Η σταδιοδρομία πρέπει να στηρίζεται στην ικανότητα ούτως ώστε οι πιο ικανοί να προάγονται και να συνεχίζουν στο «επάγγελμα». Ο διαχωρισμός μεταξύ των περισσότερο και λιγότερο ικανών είναι δύσκολος και επίπονος, γεγονός που προκαλέι πολλά προβλήματα στον οργανισμό. 11. Ηθικό και Νομικό Πλαίσιο Τέταρτο συστατικό του «επαγγέλματος» του Αξκού αποτελεί το ηθικό και νομικό κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο αναπτύσσεται, συντηρείται και εφαρμόζεται από το επάγγελμα. Τα μέλη ενός επαγγέλματος μοιράζονται την έννοια ότι "αποτελούν κάτι το ξεχωριστό και διακεκριμένο". Αυτή την επιλεκτική αίσθηση την αποκτούν μετά την ολοκλήρωση μακράς, πειθαρχημένης και σκληρής επιμόρφωσης, την 12 Samuel P. Huntington, The Soldier and the State: The Theory and Politics of Civil-Military Relations, Cambridge, MA: Harvard University Press, 1957, σελ.74.

18 εκδηλώνουν δε με τη σωματειακή συμμετοχή σε ειδικευμένους οργανισμούς ή ενώσεις που τους εκφράζουν ως "επαγγελματικό σώμα". Η συμμετοχή στο σώμα αυτό τους εξασφαλίζει και το επιβαλλόμενο κοινωνικό κύρος και αποδοχή. Οι επαγγελματικοί οργανισμοί-ενώσεις διακρίνονται σε συνεταιριστικές ή γραφειοκρατικές. Στις συνεταιριστικές, όπως των ιατρών ή δικηγόρων, ο επαγγελματίας έχει ένα βαθμό εξειδικευμένης εργασίας και ευθυνών και παρέχει μία διακεκριμένη υπηρεσία στην κοινωνία, ως σύνολο. Βέβαια, ο διαχωρισμός δεν είναι τόσο σαφής, στοιχεία ενυπάρχουν και στους δύο τύπους, ειδικότερα όμως οι συνεταιριστικές έχουν καθορισμένους γραπτούς κανόνες, αφού το κάθε μέλος έχει υποχρέωση να τους εφαρμόζει ατομικά προς τους πελάτες του ή τους λοιπούς συναδέλφους του. Αντίθετα στις γραφειοκρατικές έχουν γενικότερη, ίσως και άγραφη, άποψη της ευθύνης στην κοινωνία. Κάθε κλάδος των Ε.Δ. συμπεριφέρεται σύμφωνα με καθορισμένους κανόνες, οι οποίοι επιβάλλονται αυστηρώς. Η αδυναμία συμμόρφωσης επισύρει σειρά ποινών και λοιπών κυρώσεων. Η διαμόρφωση των κανόνων, η διαπίστωση των παραβάσεων και η επιβολή κυρώσεων αποτελεί έργο των ιδίων των Αξκών. Η αυτορύθμιση με γνώμονα τους ηθικούς κανόνες εφαρμόζεται έναντι ομοιοβάθμων, ανωτέρων, κατωτέρων, καθώς και έναντι εξωτερικών της οργανωσιακής κοινότητας των Αξκών, προσώπων. 12. Συγκρίσεις Κριτηριών Στρατιωτικού Επαγγέλματος Στο σημείο αυτό, έχοντας ολοκληρώσει την ανάπτυξη των βασικών κριτηρίων που κατοχυρώνουν ένα επιστημονικό επάγγελμα δηλ. την επιτήδευση, την υπευθυνότητα, την ικανότητα το ηθικό και νομικό πλαίσιο, θα αξιολογήσουμε κατά πόσον το επάγγελμα του στρατιωτικού τα ικανοποιεί και σε ποιό βαθμό. α. Επιτήδευση του Στρατιωτικού Αρχικά, ας εξετάσουμε ποιό είναι το είδος της επιτήδευσης του στρατιωτικού-αξιωματικού. Υπάρχει κάποια κοινή ικανότητα - δεξιότητα (γνώρισμα) σε όλους τους Αξκούς, το οποίο δεν έχουν οι πολίτες-επαγγελματίες; Στην αρχή αυτό φαίνεται δύσκολο. Το σώμα των αξκών φαίνεται ότι αποτελείται από μια ποικιλία ειδικοτήτων πολλές από τις οποίες έχουν αντιστοιχίες και στον πολιτικό χώρο,

19 όπως μηχανικοί, γιατροί, πιλότοι αεροσκαφών, ειδικοί όπλων, ειδικοί προσωπικού πληροφοριών, επικοινωνιών, εφοδιασμού... Ακόμη και ο χωρισμός σε τρεις (3) βασικές κατηγορίες ΣΞ, ΠΝ, ΠΑ δε διευκολύνει την απάντηση στο ερώτημα. Οι διαφορές δε βοηθούν. Ο κυβερνήτης ενός πολεμικού πλοίου, ο Δκτής μιας Μονάδας ή ο Δκτής μιάς πολεμικής Μοίρας απαιτείται να έχει διαφορετικές γνώσεις και ικανότητες. Όμως, παρά τη φαινομενική διαφορά υπάρχει μια διακεκριμένη επιτήδευση και δεξιότητα κοινή σε αυτούς τους αξκούς επαγγελματίες, που τους διαχωρίζει από τους πολίτες. Αυτή η κεντρική επιτήδευση του αξκού επαγγελματία διατυπώνεται στη σύγχρονη βιβλιογραφία, ως η "Διοίκηση της Βίας" (The Management of Violence). H Διοίκηση ενός συνόλου ανθρώπων, των οποίων η πρωταρχική αποστολή-λειτουργία είναι η εφαρμογή της βίας (ο πόλεμος), είναι "το ξεχωριστό" του επαγγέλματος των αξκών. Αν κάποιος αντικρούσει την άποψη, ότι "οι αξκοί δεν κάνουν οι ίδιοι τον πόλεμο αλλά διοικούν τους κληρωτούς" απαντούμε με τη χαρακτηριστική διατύπωση του John Shiner «χωρίς την ύπαρξη μίας μικρής ομάδας μελών του έθνους (τους αξκούς), οι οποίοι έχουν την επιτήδευση, τις δεξιότητες και τη θέληση να οργανώνουν και να ηγούνται των ΕΔ, είναι βέβαιο ότι οι πολλοί και ικανοί πολίτες-στρατιώτες δεν θα έχουν καμία επιτυχία» 13. Επιπρόσθετα, μπορεί «οι μάχιμοι Αξκοί» του ΣΞ, ΠΝ και ΠΑ "κάνουν οι ίδιοι τον πόλεμο". Αυτό είναι που ξεχωρίζει τους επαγγελματίες Αξκούς μέσα στους Κλάδους από τους αξκούς «Υποστήριξης», οι οποίοι υπάρχουν και είναι απαραίτητοι σε κάθε σύγχρονο στρατό. Όμως οι ικανότητες αυτών των ειδικοτήτων έχουν τη σχέση, όπως οι χημικοί, ακτινολόγοι, φαρμακοποιοί, νοσοκόμοι σε σύγκριση με το γιατρό. Κανείς από αυτούς δεν μπορεί να διαγνώσει και θεραπεύσει τον ασθενή παρά μόνο ο γιατρός. Έτσι και κανείς από τις ειδικότητες υποστήριξης δεν μπορεί να ασκήσει «Διοίκηση της Βίας» (πόλεμο). Όπως προανέφερα, ο διαχωρισμός της έννοιας «Διοίκηση της Βίας» στο έδαφος, αέρα και θάλασσα είναι κατάλληλη, όπως του καρδιολόγου, ορθοπαιδικού και οφθαλμίατρου στην Ιατρική. 13 Σελ John F. Shiner, «Birth of the GHQ», Military Affairs, Τεύχος 42, No. 3,Οκτ. 1978,

20 Αλλά οι απαιτήσεις δεν τελειώνουν εκεί. Οι επαγγελματικές ικανότητες πρέπει να βελτιώνονται/αυξάνουν με στόχο να ικανοποιούν τις απαιτήσεις διοίκησης όχι μόνο ενός Κλάδου των ΕΔ αλλά αυτών των τριών Κλάδων, όπως ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ. Αυτό θα μπορούσε να παραλληλιστεί με ένα γιατρό που κατορθώνει να καταρτιστεί σε όλο το εύρος της Ιατρικής. Οι δεξιότητες του αξκού/μαχητού δεν είναι μόνον τέχνη (μηχανική μάθηση) ούτε μόνον ταλέντο (κάτι μοναδικό που δεν μεταδίδεται). Η θεωρητική και πρακτική προετοιμασία απαιτεί το 1/3 της όλης διάρκειας του επαγγέλματος (8-10 χρόνια). Επίσης, όπως διαπιστώνεται, οι εξειδικευμένες απαιτήσεις του αξκού/μαχητού είναι κοινές σε όλο τον κόσμο και δεν επηρεάζονται από το χρόνο ή την τοποθεσία. Όπως ένας γιατρός πρέπει να είναι το ίδιο καλός στη Ζυρίχη ή στην Αθήνα, έτσι και ο μαχητής οφείλει να είναι το ίδιο ικανός στη Κίνα ή στην Ελλάδα. Ως προς τη βασική απαίτηση, η επιμόρφωση του Αξκού κρίνεται σκόπιμο να αρχίζει με ένα γενικό εύρος γνώσεων, όπως ο δικηγόρος, και μαθαίνει ιστορία, πολιτική, οικονομία, ψυχολογία, κοινωνιολογία. Όμως, δεν περιορίζεται μόνο στις θεωρητικές επιστήμες ή τις φυσικές, όπως λόγου χάρη της χημεία, τη φυσική, τη βιολογία, τους Η/Υ, αλλά μαθαίνει τον άνθρωπο και τις ανάγκες του, τη συμπεριφορά του και τα κίνητρά του ως άτομο, ως ομάδα και ως κοινωνικό σύνολο. Αν αυτό δεν είναι αρκετό για να πειστεί και ο πιο κακόπιστος συνομιλητής προσθέτουμε και τις γνώσεις σε πολιτικοστρατιωτικές διεθνείς σχέσεις τις οποίες επίσης αποκτούν οι Αξκοί. β. Αφοσίωση-Δέσμευση: Υπευθυνότητα Το επόμενο κριτήριο που εξετάζεται είναι η «υπευθυνότητα». Η εφαρμογή των δεξιοτήτων (διεξαγωγή πολέμου), έχει άμεση συνέπεια στην κοινωνία και αυτή είναι η «βαριά» ευθύνη που αναλαμβάνει. Όπως συμβαίνει με την Ιατρική, η κοινωνία απαιτεί ότι η εφαρμογή της βίας θα χρησιμοποιείται μόνο για κοινωνικά αποδεκτούς σκοπούς. Η κοινωνία της χώρας έχει άμεσο συνεχές και γενικό ενδιαφέρον για την άμυνα. Η διάθεση μάλιστα μεγάλου μέρους του ετήσιου προϋπολογισμού το δείχνει. Η επιτήδευση ενός γιατρού είναι η διάγνωση και η θεραπεία δηλαδή η ευθύνη του είναι η υγεία του πελάτη. Η επιτήδευση του

21 Αξκού είναι η «Διοίκηση της βίας» και η ευθύνη του είναι η άμυνα/ασφάλεια των «πελατών του», της κοινωνίας, και αυτό είναι η αυξημένη ευθύνη του. Αλλά ας δούμε, αν την ευθύνη αυτή την αναλαμβάνει με βάση τα οικονομικά κίνητρα. Είναι γνωστό τουλάχιστον στις δυτικές κοινωνίες ότι οι επαγγελματίες στρατιωτικοί δεν είναι από τους πλέον καλά αμοιβόμενους. Οι Αξκοί δεν είναι μισθοφόροι που αλλάζουν εργοδότη ανάλογα με το μισθό. Το βασικό κίνητρό τους είναι η έμφυτη διάθεση (ικανοποίηση για την επιτήδευση αυτή) και, κυρίως η αίσθηση ότι ανταποκρίνονται σε μία κοινωνική πρόσκληση. Για το λόγο αυτό και η κοινωνία οφείλει να τους δείχνει έμπρακτα την εκτίμηση, την αναγνώριση και να τους ανταμείβει. Κλείνοντας το κομμάτι της ευθύνης, όπως αναφέρθηκε, ο αξκός έχει υποχρέωση απέναντι της κοινωνίας και δεν μπορεί να επιβάλλει τις αποφάσεις του. Οπως ο γιατρός ή ο δικηγόρος ανταποκρίνεται με επεξηγήσεις και συμβουλές στον πελάτη του, έτσι και ο αξκός εξηγεί στον πελάτη (κοινωνία) τις ανάγκες στον τομέα της Άμυνας, εισηγείται και συμβουλεύει πώς θα πραγματοποιηθούν αυτές οι απαιτήσεις αλλά τελικά ο πελάτης (πολιτείακυβέρνηση) θα αποφασίσει αν θα τις αποδεχθεί. Σ'αυτή τη περίπτωση ο Αξκόςεπαγγελματίας θα επωμιστεί την εφαρμογή-υλοποίηση των αποφάσεων. Τέλος, για να ολοκληρωθεί το κριτήριο της ευθύνης (της ύπαρξης γραπτών νόμων) είναι γνωστό ότι ο Αξκός συνδέεται με την πολιτεία με λεπτομερές νομικό πλαίσιο και με κώδικα επαγγελματικών ηθικών αξιών, όπως ο γιατρός ή ο δικηγόρος. γ. Ικανότητα Οι Αξκοί των ΕΔ υπακούουν σε ένα γραφειοκρατικό επαγγελματικό σύστημα, το νόμιμο δικαίωμα να εισέλθει κανείς στο επάγγελμα και να το ασκεί περιορίζεται σε ένα αριθμό μελών, «το σώμα των αξκών». Η είσοδος επιτρέπεται μετά από ικανοποίηση ορισμένων βασικών απαιτήσεων επιμόρφωσης/πρακτικής εκπαίδευσης. Το σώμα των Αξκών, εκτός από την επίσημη γραφειοκρατική δομή έχει και ένα τρόπο σύνδεσης μέσω ενώσεων συνεταιρισμών, σχολείων, εφημερίδων, περιοδικών αλλά ακόμα εθίμων και παραδόσεων. Έχει λοιπόν, μία ξεχωριστή υπόσταση και στην ευρύτερη κοινωνία. Κινείται και εργάζεται σε ειδικό περιβάλλον, οι δε επαφές με το κοινό

22 είναι περιορισμένες. Επιπρόσθετα, η σήμανσή του με στολή και διακριτικά είναι ακόμα μία ένδειξη διαχωρισμού. Μέσα στο σώμα τα επίπεδα ικανότητας διακρίνονται από την ιεραρχία των βαθμών, τα δε καθήκοντα διακρίνονται από την ιεραρχία των θέσεων. Οι βαθμοί απεικονίζουν την επαγγελματική επίτευξη που εκφράζεται από την εμπειρία, αρχαιότητα, εκπ/ση και ικανότητα. Οι βαθμοί απονέμονται κατόπιν επιλογής από το ίδιο το σώμα των αξκών με διαδικασίες που βασίζονται σε γραπτούς νόμους της πολιτείας. δ. Ηθικό και Νομικό Πλαίσιο Οι αξιωματικοί, δεν καθορίζουν την εθνική πολιτική, απλώς την εισηγούνται και εκτελούν κατά τον αποτελεσματικότερο τρόπο τις εντολές των εκλεγμένων ηγετών της πολιτείας-της κυβερνήσεως. Οι Αξκοί δεν έχουν δικαίωμα, στο δικό μας σύστημα διακυβέρνησης, να χαράσσουν το δικό τους δρόμο, αντίθετα διακονούν την πολιτεία και πρέπει να υπακούουν απόλυτα στις νόμιμες εντολές, ώστε να μπορεί το έθνος να ενεργεί αποτελεσματικά. Ετσι λοιπόν οι στρατιωτικοί είναι το υπάκουο και πιστό όργανο της εθνικής μας πολιτικής. Και όπως τόνισε ο Carl Von Clausewitz, έναν αιώνα πριν, «ο πόλεμος είναι μία συνέχεια της εθνικής πολιτικής» και συνεπώς πρέπει πάντοτε να κατευθύνεται από τις πολιτικές επιλογές, τόσο ως προς τον τρόπο διεξαγωγής, όσο και στον καθορισμό των αντικειμενικών σκοπών. Συνεπώς, οι στρατιωτικοί απαιτείται να πιστέψουν στη συγκεντρωμένη σοφία της εκλεγμένης κυβέρνησης και να εκτελέσουν τις αποφάσεις της με την καταβολή των μέγιστων ικανοτήτων. Συνοψίζοντας, με δεδομένα τα παραπάνω κριτήρια, τα οποία χρησιμοποιούνται για τον καθορισμό ή όχι μιας οργανωσιακής ομάδαςκοινότητας ως «επάγγελμα», διαπιστώνουμε ότι τα χαρακτηριστικά των ρόλων που καλούνται να αναλάβουν οι αξιωματικοί, οι αξίες που ενστερνίζονται, η κουλτούρα τους και οι δραστηριότητες που καλούνται να φέρουν εις πέρας, διαμορφώνουν το επάγγελμα του αξιωματικού. Παρόλη τη διαμάχη και τις αντίθετες απόψεις που έχουν διατυπωθεί για το αν ή όχι η ιδιότητα του αξιωματικού αποτελεί επάγγελμα, παρατηρούμε ότι σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία ο όρος «επάγγελμα» είναι δόκιμος και για τους αξιωματικούς των Ε.Δ και, συνεπώς, η χρήση του όρου «σταδιοδρομία» κρίνεται απολύτως δόκιμη, όρος που μας παραπέμπει και μας

23 επιτρέπει να εκμεταλλευτούμε τη διεθνή βιβλιογραφία για να συγκρίνουμε τα συστατικά γνωρίσματα κάθε σταδιοδρομίας με αυτά της σταδιοδρομίας των αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων. ΚΕΦΑΛΑΙΟ «Β» ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 1. Γενικά Η μορφή και το είδος των στρατών μέσα στην ιστορία καθοριζόταν από τις κοινωνικοοικονομικές και τεχνολογικές εξελίξεις. Στη σημερινή εποχή η ραγδαία πρόοδος της τεχνολογίας σε συνδυασμό με τις διεθνείς εξελίξεις των δύο τελευταίων δεκαετιών του 20 ου αιώνα, έχουν διαμορφώσει ένα νέο πολιτικοστρατιωτικό περιβάλλον και έχουν υποχρεώσει τις Ένοπλες Δυνάμεις των διαφόρων κρατών να επιδίδονται σε μία προσπάθεια αναδιοργανώσεως και εκσυγχρονισμού. Με τις βελτιώσεις που επιδιώκουν στο στρατιωτικό τους πεδίο προσδοκούν να ανταποκριθούν στις επιχειρησιακές απαιτήσεις που απορρέουν από το περιβάλλον αυτό. Η υλοποίηση των πιο πάνω επιδιώξεων συνεπάγεται υψηλό κόστος, δύσκολα αποδεκτό από τις κυβερνήσεις, λόγω των δυσμενών οικονομικών συγκυριών και των τάσεων που διαγράφονται διεθνώς, μετά τη λήξη του Ψυχρού Πολέμου, για περιορισμό των αμυντικών προϋπολογισμών προς όφελος της κοινωνικής πολιτικής. Ιδιαίτερα για την πατρίδα μας, η δυσμενής γεωπολιτική της θέση και η γεωγραφική της διαμόρφωση, επιτείνουν τις δυσχέρειες, διότι προϋποθέτουν τον συγκερασμό πολλών και συχνά αντιτιθεμένων παραγόντων για την κατάρτιση του βέλτιστου προγράμματος αναδιοργανώσεως και εκσυγχρονισμού. Όλες οι διαδικασίες πρέπει να κινηθούν μέσα στο πλαίσιο της αρχής που επικρατεί σήμερα για την επίτευξη του μέγιστου δυνατού αποτελέσματος με το ελάχιστο δυνατό κόστος. Άρα, η ανάλυση του περιβάλλοντος κρίνεται αναγκαία ώστε να προσδιορισθούν κρίσιμες τάσεις και παράγοντες που επηρεάζουν τις Ένοπλες δυνάμεις και, κατ επέκταση, τους αξιωματικούς. Το σχήμα στο παράρτημα «1» βοηθά στην κατανόηση του περιβάλλοντος σε επίπεδα ή «φλοιούς» αρχίζοντας από το ευρύτερο, το μάκρο- περιβάλλον και συνεχίζει με το κλαδικό και τις αγορές στις οποίες λειτουργεί επιχείρηση.

24 Το μάκρο-περιβάλλον αναφέρεται στις ευρύτερες κοινωνικές, οικονομικές, πολιτικές, τεχνολογικές και περιβαλλοντικές δυνάμεις που επηρεάζουν την επιχείρηση. Η επίδραση τους είναι πολύπλοκη και συχνά «αφανής». Ωστόσο, λίγες είναι οι σημαντικές δυνάμεις που οδηγούν τις εξελίξεις. Οι Ένοπλες Δυνάμεις ως οργανισμός, είναι στο κέντρο και δέχεται επιδράσεις από όλα τα περιβάλλοντα. Με την ανάλυση των επιπέδων του περιβάλλοντος επιδιώκεται να καθορισθούν οι δυνάμεις που οδηγούν τον ανταγωνισμό και καθορίζουν την επιτυχία. Λόγω της πληθώρας των παραγόντων που υπεισέρχονται στόχος είναι να απομονωθούν οι κρίσιμοι παράγοντες επιτυχίας (CSF Critical Success Factors), οι οποίοι αναμένεται να έχουν επίδραση στην επίτευξη των στόχων των Ε.Δ. 2. Εξωτερικό μάκρο- περιβάλλον: Ανάλυση μάκρο- παραγόντων Τα στοιχεία που υπεισέρχονται στη θεώρηση του μάκροπεριβάλλοντος είναι πολλά και ποικίλλουν ως προς τις επιπτώσεις τους στον οργανισμό. Μία ταξινόμηση παρέχεται μέσω του PEST (Political, Economic, Social, Technological) ή του PESTLE (προστίθενται ξεχωριστά οι όροι Legal και Environmental). Από τη στιγμή που αρχίζει κανείς μία ανάλυση των παραγόντων αυτών αντιμετωπίζει πρόβλημα λόγω της πολυπλοκότητας, της πολλαπλότητας και του ενδοσυσχετισμού μεταξύ τους. Για παράδειγμα, μία κυβερνητική αλλαγή μπορεί να έχει ευρείας έντασης οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις. Η τεχνολογική αλλαγή επηρεάζει όλους τους άλλους παράγοντες. Επίσης, η οικονομική ανάπτυξη εξαρτάται από όλους τους άλλους παράγοντες. Επιπλέον, οι παράγοντες αυτοί υπόκεινται σε συνεχείς αλλαγές και έτσι η αλληλεπίδρασή τους και οι επιπτώσεις στην επιχείρηση αλλάζουν. Το θέμα όμως δεν είναι να γίνει εξαντλητική ανάλυση των παραγόντων αυτών αλλά να απομονωθούν οι πιο σημαντικοί και να εξετασθούν οι κύριες τάσεις όσον αφορά στις επιδράσεις τους. Μία ενδεικτική κατάσταση πιθανών παραγόντων δίνεται στον πίνακα 1 του παραρτήματος «Α». α. Το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας μας είναι γνωστό και από μελέτες που έγιναν, γίνεται ολοένα και πιο έντονο και, όπως αποδεικνύεται, συνεχώς θα περιορίζεται ο δείκτης γεννησεων στο μέλλον, μάλλον σε επίπεδα

25 μόνιμα κάτω της μονάδας. Η όξυνση αυτής της δημογραφικής καταστάσεως στο εγγύς μέλλον, που έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση του στρατεύσιμου προσωπικού, φέρει στην επιφάνεια τις εξής απαιτήσεις και υποχρεώσεις : (1) Συγκρότηση λίγων και ισχυρών μικρών Μονάδων και Σχηματισμών, οι οποίες για να εκτελέσουν την αποστολή τους, πρέπει να είναι ταχυκίνητες (Μ/Κ, ΤΘ, αυτοκινούμενες, αερομεταφερόμενες κλπ) και υπό μορφή μικρών Τακτικών Συγκροτημάτων, αποτελούμενα από στοιχεία πολλών Όπλων και Σωμάτων, με διοικητική αυτοτέλεια και δυνατότητες αυτοϋποστηρίξεως για να μπορούν να εκτελούν την αποστολή τους σε οποιονδήποτε χώρο. Λαμβάνοντας υπόψη και τα δεδομένα του Ελληνικού ή άλλου χώρου, στον οποίο θα κληθούν να ενεργήσουν, θα γεννηθεί έντονη η ανάγκη στενότερης διακλαδικής συνεργασίας και νοοτροπίας. (2) Επιτακτική ανάγκη υποκαταστάσεως της ελλείψεως του προσωπικού με μέσα και υλικά προηγμένης τεχνολογίας. (3) Διατήρηση ενεργών Μονάδων με πλήρη σχεδόν επάνδρωση και αυτοεπιστρατευομένων Μονάδων, που θα απαιτούν συνεχή εκπαίδευση. (4) Αδυναμία εξειδικεύσεως, τουλάχιστον στους ανώτερους και κατώτερους βαθμούς αξκών, αλλά ανάγκη αποκτήσεως πολλών γνώσεων και ικανοτήτων και ταυτόχρονα εξειδίκευση στα μικρά στελέχη (σε συνδυασμό και εξ αιτίας της προηγμένης τεχνολογίας). (5) Αναγκαστική εισαγωγή του ιδιωτικού τομέα στις στρατιωτικές δραστηριότητες και υποχρεώσεις, τόσο εν ειρήνη (κυρίως) όσο και εν πολέμω, για την ανακούφιση και αποδέσμευση του στρατιωτικού προσωπικού και την υποστήριξη των Ενόπλων Δυνάμεων σε όση έκταση τούτο είναι δυνατό. (6) Επιτακτική ανάγκη στρατεύσεως των γυναικών είτε υπό μορφή ΕΠΟΠ, είτε υπό μορφή κληρωτών, αλλά και ως αξιαματικοί. β. Η κατεύθυνση της Ελληνικής κοινωνίας είναι καταναλωτική, με ταυτόχρονη όμως προαγωγή του πνευματικού επιπέδου και των δημοκρατικών διαδικασιών. Ο χώρος των Ενόπλων Δυνάμεων δε μένει στο «απυρόβλητο» και υπόκεινται σε κρίσεις. Οι Ένοπλες Δυνάμεις καλούνται να επιδείξουν έργο στην ειρήνη, είτε κοινωνικού περιεχομένου είτε εκπαιδευτικού και

26 τούτο είναι φυσικό επακόλουθο, μέσα στο πνεύμα της καταναλωτικής κοινωνίας, αλλά και της διαφοροποίησης των διαφόρων φορέων ελέγχου. Ταυτόχρονα, η ποιότητα των στρατευσίμων νέων παρουσιάζεται σαφώς καλύτερη. Οι νέοι έχουν απαιτήσεις αποδόσεως των στελεχών, επιβάλλουν την ανάγκη παραδοχής των ηγητόρων τους και όχι επιβολής τους με το φόβο της ποινής και το βαθμό, απαιτούν διοίκηση στηριζόμενη σε επιστημονική διοικητική και έχουν ανάγκη υπηρεσιών υποστηρίξεως που προσεγγίζουν τουλάχιστον τις ανέσεις και ευκολίες της πολιτικής ζωής. Η κατάσταση αυτή θα δημιουργήσει τις παρακάτω απαιτήσεις και υποχρεώσεις : (1) Αυξημένα και ιδιαίτερα προσόντα στελεχών για να ανταποκριθούν στις δυσκολίες διοικήσεως (παιδαγωγική και ψυχολογική επιστημονική παιδεία στελεχών κλπ), ταυτόχρονα όμως απαιτήσεις και κίνητρα (ηθικά, οικονομικά κλπ) από τα ίδια τα στελέχη, αίσθημα ασφαλείας για τους εαυτούς τους και τις οικογένειές τους. (2) Λήψη μέτρων για την εμπέδωση συνολικής συνείδησης πειθαρχίας. (3) Μείωση της θητείας των κληρωτών και συνεπώς εντατικοποίηση της εκπαιδεύσεως, με ταυτόχρονη τυποποίηση, αύξηση των εκπαιδευτικών μέσων και εγκαταστάσεων και παράλληλα εισαγωγή στο συνολικό σύστημα της εκπαιδεύσεως κριτηρίων επιλογής, αξιολογήσεως, τοποθετήσεων, προαγωγής, ελέγχου αποδόσεως εκπαιδευτών και εκπαιδευομένων, επιλογή εκπαιδευτών κλπ. (4) Ανάληψη κοινωνικού και παιδευτικού έργου από τις Ένοπλες Δυνάμεις, το οποίο θα συμπληρώνει αυτό της Πολιτείας και των διαφόρων φορέων, με συνέπεια την ανάγκη συντονισμού των με την Πολιτεία σε ευρύτερα πλαίσια, αλλά ταυτόχρονα και την ανάγκη διαθέσεως στελεχών εξειδικευμένων και ικανών σε ένα πλήθος αντικειμένων, ώστε να μπορούν να παρέχουν το παραπάνω έργο. γ. Οι Ένοπλες Δυνάμεις καλούνται να λειτουργούν σε μια ημιεπαγγελματική κατάσταση (Μόνιμα Στελέχη-Έφεδροι οπλίτες). Η κατάσταση αυτή σε συνδυασμό με την απαίτηση για συνεχή μείωση των αμυντικών

27 δαπανών προς όφελος της κοινωνικής πολιτικής θα επιβάλλει και θα οδηγήσει σε: (1) Διαφορετική νοοτροπία σε μόνιμα στελέχη και εφέδρους. (2) Δυσκολίες διοικήσεως. (3) Ανάγκη συγκροτήσεως Μονάδων και Επιτελείων, των οποίων το κύριο έργο θα εκτελείται από χαμηλόβαθμα στελέχη (κρίσιμες ειδικότητες σε ΕΠΟΠ-Μόν. Υπξκούς). δ. Ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα της Ελληνικής κοινωνίας και όχι μόνο, είναι το πρόβλημα της ανεργίας και κυρίως των νέων ανέργων. Η ανεργία έχει προσλάβει δραματικές διαστάσεις και στη χώρα μας και χαρακτηρίζεται ως το πρόβλημα του μέλλοντος για τις σύγχρονες κοινωνές. Από επίσημα στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας η ανεργία στη χώρα μας για το Γ τρίμηνο του 2008 είναι 7,2% 14. Κατηγορίες ανέργων δευτεροβάθμιας κυρίως αλλά και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και ηλικιακά ετών μπορούμε να εκμεταλλευθούμε και να αξιοποιήσουμε προς όφελος των Ενόπλων Δυνάμεων της χώρας μας. Διαφαίνεται λοιπόν ένας νέος τομέας απασχόλησης εργατικού δυναμικού στο χώρο των Ε.Δ. όπως αυτού των Μονίμων Αξιωματικών, σε ανώτερο επαγγελματικά και ποιοτικά επίπεδο, εφόσον βέβαια θα συνοδεύεται από ικανά κίνητρα προσέλκυσης ενδιαφέροντος εκ μέρους της Πολιτείας. ε. Η νέα παγκόσμια κατάσταση και ο πολλαπλασιασμός των επεμβάσεων για ανθρωπιστικούς λόγους από τις πολυεθνικές δυνάμεις του ΟΗΕ στην Αφρική (Σομαλία, Ρουάντα, Μοζαμβίκη), στην Ασία (Καμπότζη) και στην Ευρώπη (Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Κοσσυφοπέδιο) οδήγησαν σε μία ολοένα αυξανόμενη χρήση του διαθέσιμου ανθρώπινου στρατιωτικού δυναμικού. Η Ελλάδα ως μέλος του ΝΑΤΟ, της ΕΕ, του ΟΑΣΕ και όλων των άλλων διεθνών και περιφερειακών οργανισμών, θα επιδιώξει την όσο το δυνατόν ενεργητικότερη συμμετοχή της στις αποφάσεις και δραστηριότητες τούτων (π.χ ειρηνευτικές αποστολές), αφού η κατεύθυνση αυτή αποτελεί και 14 Εθνική Στατιστική Υπηρεσία Ελλάδος,

Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης

Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης Ειρήνη Ρήγου Εισαγωγή Για να επιτευχθεί μια Διοικητική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα, δεν αρκεί μόνο το να σχεδιάζονται πολιτικές σε εθνική κλίμακα παρακολουθώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΕΔΕ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΕΔΕ ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΕΔΕ ΑΘΗΝΑ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010 Εισαγωγικό Σημείωμα Η Ελληνική Εταιρία Διοικήσεως Επιχειρήσεων (ΕΕΔΕ) είναι μη κερδοσκοπικό Σωματείο, που ως σκοπό έχει τη «διάδοση των αρχών και της σωστής

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 3ο (σελ. 67-79) 2 Talcott

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT MANAGEMENT ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΩΣΤΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΕΚΤΕΛΟΥΝΤΑΙ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ ΜΕΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΟΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT 1.ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν A. Η Δέσμευση της Διοίκησης...3. Κυρίαρχος Στόχος του Ομίλου ΤΙΤΑΝ και Κώδικας Δεοντολογίας...4. Εταιρικές Αξίες Ομίλου ΤΙΤΑΝ...

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν A. Η Δέσμευση της Διοίκησης...3. Κυρίαρχος Στόχος του Ομίλου ΤΙΤΑΝ και Κώδικας Δεοντολογίας...4. Εταιρικές Αξίες Ομίλου ΤΙΤΑΝ... «ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ & ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΟΜΙΛΟΥ ΤΙΤΑΝ» Μάιος 2008 1 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν A Η Δέσμευση της Διοίκησης......3 Κυρίαρχος Στόχος του Ομίλου ΤΙΤΑΝ και Κώδικας Δεοντολογίας...4 Εταιρικές Αξίες Ομίλου

Διαβάστε περισσότερα

«Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος

«Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος EIΣΑΓΩΓΗ «Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος Η ηγεσία και η άσκησή της η έννοιά της και το σύνολο των συμπεριφορών που τη συνθέτουν,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ Άρθρο 0201: Ορισµός του Πολεµικού Ναυτικού 1. Ο όρος "Πολεµικό Ναυτικό", όπως χρησιµοποιείται στο κείµενο των ιατάξεων, δηλώνει το σύνολο των Ναυτικών και Αεροναυτικών

Διαβάστε περισσότερα

«CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY AND BUSINESS MORALITY»

«CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY AND BUSINESS MORALITY» Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν Οµιλία του Γενικού ιευθυντή, Μέλους του Σ του ΣΕΒ κ. Ιωάννη ραπανιώτη στο ιεθνές Συνέδριο για την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη «Εξασφαλίζοντας ένα µέλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ- ΕΡΓΑΣΙΑ ΟΡΙΣΜΟΙ ΕΙΔΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ- ΕΡΓΑΣΙΑ ΟΡΙΣΜΟΙ ΕΙΔΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ- ΕΡΓΑΣΙΑ ΟΡΙΣΜΟΙ Επάγγελμα είναι η κύρια και μόνιμη εργασία που επιτελεί κάποιος και από την οποία εξασφαλίζει τα απαραίτητα για τη ζωή του αγαθά. Εργασία είναι η σκόπιμη και συνειδητή προσπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 06 ΙΕΡΑΡΧΙΑ - ΒΑΘΜΟΙ - ΑΡΧΑΙΟΤΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 06 ΙΕΡΑΡΧΙΑ - ΒΑΘΜΟΙ - ΑΡΧΑΙΟΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 06 ΙΕΡΑΡΧΙΑ - ΒΑΘΜΟΙ - ΑΡΧΑΙΟΤΗΣ Άρθρο: 0601. Ισχύς των διατάξεων του Κεφαλαίου. Οι διατάξεις του παρόντος Κεφαλαίου παρατίθενται διά συστηµατικούς λόγους και δεν τροποποιούν κειµένη νοµοθεσία.

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Βεμπεριανές απόψεις για την Εκπαίδευση Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 12ο (σελ. 274 282) 2 Max Weber (1864 1920) Βεμπεριανές απόψεις για

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΙΑΤΑΓΗ ΠΑΡΑΛΑΜΒΑΝΟΝΤΟΣ ΑΡΧΗΓΟΥ ΤΑΚΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ

ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΙΑΤΑΓΗ ΠΑΡΑΛΑΜΒΑΝΟΝΤΟΣ ΑΡΧΗΓΟΥ ΤΑΚΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΙΑΤΑΓΗ ΠΑΡΑΛΑΜΒΑΝΟΝΤΟΣ ΑΡΧΗΓΟΥ ΤΑΚΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Αξιωματικοί, Υπαξιωματικοί, Στρατεύσιμο και Πολιτικό Προσωπικό της Τακτικής Αεροπορίας, Σε εκτέλεση σχετικής απόφασης του ΚΥΣΕΑ αναλαμβάνω σήμερα

Διαβάστε περισσότερα

5 η Διδακτική Ενότητα Οι βασικές αρχές και η σημασία της Διοίκησης του Ανθρώπινου Δυναμικού στην περίπτωση των τουριστικών επιχειρήσεων

5 η Διδακτική Ενότητα Οι βασικές αρχές και η σημασία της Διοίκησης του Ανθρώπινου Δυναμικού στην περίπτωση των τουριστικών επιχειρήσεων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ Πρόγραμμα επικαιροποίησης γνώσεων αποφοίτων ΑΕΙ στην οργάνωση, διοίκηση τουριστικών επιχειρήσεων και στην προώθηση τουριστικών προορισμών 5 η Διδακτική Ενότητα Οι βασικές αρχές και

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Δρ. Τάσου Μενελάου με θέμα: Προγράμματα Συνεχιζόμενης Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΣΕΕΚ) του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού

Ομιλία Δρ. Τάσου Μενελάου με θέμα: Προγράμματα Συνεχιζόμενης Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΣΕΕΚ) του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού Ομιλία Δρ. Τάσου Μενελάου με θέμα: Προγράμματα Συνεχιζόμενης Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΣΕΕΚ) του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού Εκλεκτοί προσκεκλημένοι, αγαπητοί σπουδαστές, με ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ κ. Α/ΓΕΕΘΑ. Οι Ένοπλες Δυνάμεις ως Πυλώνας Ανάπτυξης της Οικονομίας

ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ κ. Α/ΓΕΕΘΑ. Οι Ένοπλες Δυνάμεις ως Πυλώνας Ανάπτυξης της Οικονομίας ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ κ. Α/ΓΕΕΘΑ Οι Ένοπλες Δυνάμεις ως Πυλώνας Ανάπτυξης της Οικονομίας 18 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 Κύριε Πρύτανη, Αγαπητοί Συνάδελφοι Κυρίες και Κύριοι, Αγαπητοί μαθητές και μαθήτριες των Παραγωγικών Σχολών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Τ.Ε.Φ.Α.Α.

ΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Τ.Ε.Φ.Α.Α. ΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Τ.Ε.Φ.Α.Α. Η δυνατότητα για εργασιακή απασχόληση αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους δείκτες κοινωνικής καταξίωσης και αποδοχής του ατόμου από το κοινωνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ. Διοίκησης & Οργάνωσης Επιχειρήσεων

ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ. Διοίκησης & Οργάνωσης Επιχειρήσεων Διοίκησης & Οργάνωσης Επιχειρήσεων 2 ος Κύκλος Σπουδών - Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού ΔΙΟΙΚ1 Επικοινωνία και Οργανωσιακή Συμπεριφορά ΔΙΟΙΚ2 Μάρκετινγκ ΔΙΟΙΚ3 3 ος Κύκλος Σπουδών - Στρατηγική Επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Όταν το άτομο έρχεται αντιμέτωπο για πρώτη φορά με την άμεση πράξη της αναζήτησης και εξεύρεσης εργασίας, πρέπει, ουσιαστικά, να εντοπίσει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Δομές Ειδικής Αγωγής στην Δευτεροβάθμια. Εκπαίδευση και Εκπαιδευτική Ηγεσία: ο ρόλος. του Διευθυντή μέσα από το υπάρχον θεσμικό.

Δομές Ειδικής Αγωγής στην Δευτεροβάθμια. Εκπαίδευση και Εκπαιδευτική Ηγεσία: ο ρόλος. του Διευθυντή μέσα από το υπάρχον θεσμικό. Δομές Ειδικής Αγωγής στην Δευτεροβάθμια 1 Εκπαίδευση και Εκπαιδευτική Ηγεσία: ο ρόλος του Διευθυντή μέσα από το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο Δρ. Αργύριος Θ. Αργυρίου Διευθυντής Εκπαίδευσης Περιφερειακής ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού: Θεωρητικό πλαίσιο για την κατανόηση των κοινών θεσμικών χαρακτηριστικών, αλλά και των θεσμικών

Διαβάστε περισσότερα

ανθρώπινου δυναµικού, περιγραφή και θέση εργασίας

ανθρώπινου δυναµικού, περιγραφή και θέση εργασίας Προγραµµατισµός ανθρώπινου δυναµικού, περιγραφή και θέση εργασίας 1 Προγραµµατισµός ανθρώπινου δυναµικού Οργάνωση δέντρο κλαδιά φύλα- καρποί Ο προγραµµατισµός του ανθρώπινου αναφέρεται στη διαδικασία προβλέψεων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ ΜΑΘΗΜΑ 3ο Μάνατζµεντ - Ορισµοί H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί... η τέχνη να φέρνεις εις πέρας κάθε έργο µε τη στήριξη και την συµµετοχή ατόµων οργανωµένων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 03 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΙΟΙΚΗΣΕΩΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 03 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΙΟΙΚΗΣΕΩΣ Άρθρο 0301: Στρατιωτική εξουσία ΚΕΦΑΛΑΙΟ 03 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΙΟΙΚΗΣΕΩΣ 1. Η άσκηση ιοικήσεως στηρίζεται πάντοτε στην ανάθεση αντιστοίχου και συµφώνου προς τους νόµους στρατιωτικής εξουσίας. 2. Η στρατιωτική

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία. Τα 5 Cs: Οι 5 κατηγορίες κινδύνου αποτελεσματικής διαχείρισης ταλέντων

Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία. Τα 5 Cs: Οι 5 κατηγορίες κινδύνου αποτελεσματικής διαχείρισης ταλέντων Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία Από το Μάιο έως τον Αύγουστο του 2013, η KPMG International σε συνεργασία με την διεθνώς αναγνωρισμένη εταιρεία ερευνών Brandon

Διαβάστε περισσότερα

Μονοπάτια Απασχολησιμότητας Ικανότητες & Δεξιότητες εργαζομένων στις σύγχρονες ελληνικές επιχειρήσεις

Μονοπάτια Απασχολησιμότητας Ικανότητες & Δεξιότητες εργαζομένων στις σύγχρονες ελληνικές επιχειρήσεις Μονοπάτια Απασχολησιμότητας Ικανότητες & Δεξιότητες εργαζομένων στις σύγχρονες ελληνικές επιχειρήσεις 30 Μαρτίου 2015 Εισηγητής : B.Αϊβαζίδης MSc, PhDc Χαρακτηριστικά του σημερινού εργασιακού περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

1. Το μοντέλο των πέντε δυνάμεων του Porter αναλύει το μάκρο-περιβάλλον. α. Λάθος. β. Σωστό. Απάντηση: α. Λάθος.

1. Το μοντέλο των πέντε δυνάμεων του Porter αναλύει το μάκρο-περιβάλλον. α. Λάθος. β. Σωστό. Απάντηση: α. Λάθος. 1. Το μοντέλο των πέντε δυνάμεων του Porter αναλύει το μάκρο-περιβάλλον. α. Λάθος. β. Σωστό. Απάντηση: α. Λάθος. 2. Ποια από τις παρακάτω επιλογές δεν περιλαμβάνεται στην ανάλυση του μάκρο-περιβάλλοντος;

Διαβάστε περισσότερα

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ Τάξη: Γ ΕΠΑΛ Τμήμα: Βαθμός: Ονοματεπώνυμο: Καθηγητές: Κείμενο «Όπλο επιβίωσης» η δια βίου εκπαίδευση και η κατάρτιση. Στο ευρωπαϊκό προσκήνιο τίθεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Ενότητα # 6: ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Ενότητα # 6: ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Ενότητα # 6: ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Τα κείμενα και τα διαγράμματα της παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 123 127, έκδοση 2014 : σελίδες 118 122 ) 3.3 ιεύθυνση 3.3.1 Ηγεσία Βασικές έννοιες Οι επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Διοίκηση Επιχειρήσεων Έννοια του Μάνατζμεντ Ικανότητες των Μάνατζερ Στόχοι του Μάνατζμεντ Βασικές Λειτουργίες του Μάνατζμεντ Σχεδιασμός Οργάνωση Διεύθυνση Έλεγχος Εφαρμογή του Μάνατζμεντ

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Παράγοντες χαρακτηριστικά αποτελεσματικού σχολείου

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Παράγοντες χαρακτηριστικά αποτελεσματικού σχολείου ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Παράγοντες χαρακτηριστικά αποτελεσματικού σχολείου Διδάσκων: Νίκος Ανδρεαδάκης ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών 4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών Στο προηγούμενο κεφάλαιο (4.1) παρουσιάστηκαν τα βασικά αποτελέσματα της έρευνάς μας σχετικά με την άποψη, στάση και αντίληψη των μαθητών γύρω από θέματα

Διαβάστε περισσότερα

14475/16 ΜΜ/ριτ/ΕΠ 1 DG B 1C

14475/16 ΜΜ/ριτ/ΕΠ 1 DG B 1C Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 24 Νοεμβρίου 2016 (OR. en) 14475/16 SOC 712 EMPL 486 ECOFIN 1052 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα: Προεδρία Επιτροπή των Μονίμων Αντιπροσώπων / Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ MANAGEMENT ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ. Ορισμοί

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ MANAGEMENT ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ. Ορισμοί Ορισμοί Ηγεσία είναι η διαδικασία με την οποία ένα άτομο επηρεάζει άλλα άτομα για την επίτευξη επιθυμητών στόχων. Σε μια επιχείρηση, η διαδικασία της ηγεσίας υλοποιείται από ένα στέλεχος που κατευθύνει

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια»

«ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια» «ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια» 1 ο Γενικό Λύκειο Πάτρας Ερευνητική Εργασία Β Τάξης Σχολικού έτους 2012-2013 Ομάδα Ε Ας φανταστούμε μία στιγμή το σχολείο των ονείρων μας.

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγητής Δρ. Αβραάμ Παπασταθόπουλος. Δρ. Αβραάμ Παπασταθόπουλος

Εισηγητής Δρ. Αβραάμ Παπασταθόπουλος. Δρ. Αβραάμ Παπασταθόπουλος Εισηγητής Δύναμη: Η πιθανότητα που έχει ο «άνθρωπος» να είναι σε θέση να «περάσει» τις δικές του επιθυμίες μέσα από μία κοινωνική σχέση παρά την αντίσταση. Εξουσία: Η εξουσία ορίζεται ως το νόμιμο δικαίωμα

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία. Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Ηγεσία. Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Ηγεσία Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΓΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΓΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΗΓΕΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΜΗΧΑΝΕΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΧΡΗΜΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ. Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ. Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. 2 Η ΚΟΙΝΩΝΙΑ, Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΑΙ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Κεφάλαιο 1 ο 1.1 ΆΝΘΡΩΠΟΣ: ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΟΝ 1/6 Ο άνθρωπος είναι από τη φύση του πολιτικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις

Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις Γεώργιος Ι. Αυλωνίτης, Καθηγητής Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. Νικόλαος Γ. Παναγόπουλος, Λέκτορας Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. Το δυναμικό πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας εοντολογίας για Επαγγελματίες στην Υποστηριζόμενη Απασχόληση

Κώδικας εοντολογίας για Επαγγελματίες στην Υποστηριζόμενη Απασχόληση Κώδικας εοντολογίας για Επαγγελματίες στην Υποστηριζόμενη Απασχόληση Η Ευρωπαϊκή Ένωση για την Υποστηριζόμενη Απασχόληση (εφεξής ΥπΑπ) έχει αναπτύξει έναν Κώδικα Δεοντολογίας, που περιλαμβάνει την αρχές

Διαβάστε περισσότερα

ΜΝΗΜΟΝΙΟ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΜΝΗΜΟΝΙΟ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΝΗΜΟΝΙΟ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ Μεταξύ ΓΕΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ και ΕΘΝΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Στην Αθήνα σήμερα 29 Απριλίου 2013 τα εξής συμβαλλόμενα μέρη: Αφενός, η Γενική Γραμματεία

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση ανθρωπίνων Πόρων

Διοίκηση ανθρωπίνων Πόρων Διοίκηση ανθρωπίνων Πόρων Ενότητα 1: Εισαγωγικές Έννοιες Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015 ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Αθ. Κανελλοπούλου-Μαλούχου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία

Διαβάστε περισσότερα

PROJECT ΟΝΟΜΑ ΟΜΑΔΑΣ : ΕΝΕΡΓΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ

PROJECT ΟΝΟΜΑ ΟΜΑΔΑΣ : ΕΝΕΡΓΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ PROJECT 2013-2014 ΟΝΟΜΑ ΟΜΑΔΑΣ : ΕΝΕΡΓΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ ΜΑΡΚΟΣ ΛΕΝΤΙΟΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΜΠΡΑΤΣΟΣ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΟΛΥΖΟΣ 1 Με τον όρο επάγγελμα εννοούμε το "είδος της βιοποριστικής εργασίας", δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακός Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Ανθρωπίνου Δυναμικού

Οργανωσιακός Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Ανθρωπίνου Δυναμικού Οργανωσιακός Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Ανθρωπίνου Δυναμικού ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΒΑΡΟΥΤΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΚΑΡΓΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΏΝ ΔΙΚΤΥΩΝ 2016-2017 Περίγραμμα Μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΔΕΛΦΩΝ (Α ΦΑΣΗ

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΔΕΛΦΩΝ (Α ΦΑΣΗ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΔΕΛΦΩΝ 2014-2019 (Α ΦΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ) Αξιότιμοι συνάδελφοι, Οι Δήμοι, στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Tο ανθρώπινο στοιχείο είναι μοναδικής σημασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΗΝ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ

ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΗΝ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ 1 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΑΡΧΗΓΟΥ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ κ. ΖΑΧΑΡΙΑ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΗΝ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Ανοικτού Πανεπιστημίου Κύπρου Τρίτη, 1 η Σεπτεμβρίου, 2015 και ώρα 15.00, Αμφιθέατρο

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης Δρ Δημήτρης Δημητρίου Δρ Παναγιώτης Αντωνίου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Νεοπροαχθέντων. Διευθυντών Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF Πρόγραμμα LLP LDV TOI 12 AT 0015 Συντονιστής προγράμματος: Schulungszentrum Fhnsdrf Εταίροι: University f Gthenburg Municipality f Tjörns

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία. Ενότητα 8: Ηγεσία στις ομάδες. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Ηγεσία. Ενότητα 8: Ηγεσία στις ομάδες. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Ηγεσία Ενότητα 8: Ηγεσία στις ομάδες Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν

Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν 2 Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν Στους φοιτητές μου που αποτελούν την πηγή και το κίνητρο για: «συνεχή βελτίωση» «συνεχή μάθηση» «συνεχή ανανέωση» και προβληματισμό 3 ανάπτυξη, αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ποσό υπολογιζόμενο και ανάλογο του κύκλου εργασιών του Η Σύμβαση

ποσό υπολογιζόμενο και ανάλογο του κύκλου εργασιών του Η Σύμβαση FRANCHISING Γενικά Ως franchising νοείται το σύνολο των δικαιωμάτων βιομηχανικής ή πνευματικής ιδιοκτησίας που αφορούν εμπορικά σήματα και επωνυμίες, πινακίδες καταστημάτων, πρότυπα χρήσεως, σχέδια, δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 6: Η ανάπτυξη της εικόνας εαυτού - αυτοαντίληψης

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 6: Η ανάπτυξη της εικόνας εαυτού - αυτοαντίληψης Αναπτυξιακή Ψυχολογία Διάλεξη 6: Η ανάπτυξη της εικόνας εαυτού - αυτοαντίληψης Θέματα διάλεξης Η σημασία της αυτοαντίληψης Η φύση και το περιεχόμενο της αυτοαντίληψης Η ανάπτυξη της αυτοαντίληψης Παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

O ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΕΩΣ ΣΤΟΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟ

O ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΕΩΣ ΣΤΟΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟ O ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΕΩΣ ΣΤΟΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΕΩΣ ΚΥΠΡΟΥ ΜΑΡΤΙΟΣ 1997 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Η

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις

Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις Φεβρουάριος - Ιούνιος 2010 VPRC / MONTHLY REVIEW Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Σκοπός : Η διερεύνηση των απόψεων του ειδικού πληθυσμού των υπαξιωματικών των ελληνικών Ένοπλων Δυνάμεων.

Διαβάστε περισσότερα

H Έννοια και η Φύση του Προγραμματισμού. Αθανασία Καρακίτσιου, PhD

H Έννοια και η Φύση του Προγραμματισμού. Αθανασία Καρακίτσιου, PhD H Έννοια και η Φύση του Προγραμματισμού Αθανασία Καρακίτσιου, PhD 1 Η Διαδικασία του προγραμματισμού Προγραμματισμός είναι η διαδικασία καθορισμού στόχων και η επιλογή μιας μελλοντικής πορείας για την

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας Ηγεσία και Διοικηση Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας 1. Η έννοια της αποτελεσματικής ηγεσίας Είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε πως η έννοια της ηγεσίας δεν είναι ταυτόσημη με τις έννοιες της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ TOY ΠΑΣΟΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΡΟΤΑΣΗ TOY ΠΑΣΟΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΟΜΕΑΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ TOY ΠΑΣΟΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Αθήνα, 13 Ιανουαρίου 2009 www.wikipolitics.gr http://programma.pasok.gr ΠΡΟΤΑΣΗ ΠΑΣΟΚ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΕ ΔΙΑΛΟΓΟ Το ΠΑΣΟΚ έχει θέσει

Διαβάστε περισσότερα

Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός

Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός Στο σχέδιο της αξιολόγησης το μεγαλύτερο μέρος (περισσότερες από 5.000 λέξεις!) καταλαμβάνεται από αναλυτικές οδηγίες για το πώς ο διδάσκων μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Emile Durkheim Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 2ο (σελ. 52-66) Βασικές κατευθύνσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 01: «ΜΈΣΟ-ΜΑΚΡΟΠΡΌΘΕΣΜΗ ΣΤΉΡΙΞΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΏΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΎ ΠΟΥ ΥΦΊΣΤΑΤΑΙ ΤΙΣ ΣΥΝΈΠΕΙΕΣ ΑΠΡΌΒΛΕΠΤΩΝ ΤΟΠΙΚΏΝ Ή ΤΟΜΕΑΚΏΝ ΚΡΊΣΕΩΝ ΠΟΥ ΣΥΝΔΈΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ 1 Παράρτημα 1 του Καταστατικού του Συνδέσμου Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου Κώδικας Δεοντολογίας Με βάση το άρθρο 28 του Καταστατικού του Συνδέσμου Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου η Γενική Συνέλευση

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Emile Durkheim

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Emile Durkheim Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Emile Durkheim Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 2ο (σελ. 52-66) Βασικές κατευθύνσεις

Διαβάστε περισσότερα

Κοινή Γνώμη. Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015

Κοινή Γνώμη. Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015 Κοινή Γνώμη Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015 Έννοια, ορισμός και ανάλυση Κοινής Γνώμης Κοινή γνώμη είναι η γνώμη της πλειοψηφίας των πολιτών, πάνω σε ένα ζήτημα που αφορά την

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΒΛΕΠΟΥΝ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΘΗΤΕΙΑΣ ΟΙ ΚΥΠΡΙΑΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

ΠΩΣ ΒΛΕΠΟΥΝ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΘΗΤΕΙΑΣ ΟΙ ΚΥΠΡΙΑΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Enter the name of the interviewer. ΠΩΣ ΒΛΕΠΟΥΝ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΘΗΤΕΙΑΣ ΟΙ ΚΥΠΡΙΑΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ Λεωφ. Γρίβα Διγενή 38 & Δεληγιώργη 3, Τ.Θ. 21455, 1509 Λευκωσία

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Απαντήσεις

Νεοελληνική Γλώσσα Απαντήσεις Νεοελληνική Γλώσσα 14-05-2010 Απαντήσεις A. Το κείμενο αναφέρεται στη σημασία της αυτομόρφωσης. Ο όρος αυτομόρφωση περιγράφει την ατομική πνευματική και επαγγελματική εκπαίδευση που κατευθύνεται από την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙ ΜΕ ΤΕΤΟΙΟ ΤΡΟΠΟ ΤΟΥΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙ ΜΕ ΤΕΤΟΙΟ ΤΡΟΠΟ ΤΟΥΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ = O ΚΛΑ ΟΣ ΤΟΥ MANAGEMENT ΠΟΥ ΑΣΧΟΛΕΙΤΑΙ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑ ΣΕ ΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙ ΜΕ ΤΕΤΟΙΟ ΤΡΟΠΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS ΥΠΟΕΡΓΟ:

ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS ΥΠΟΕΡΓΟ: ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS 299516 ΥΠΟΕΡΓΟ: «ΜΟΔΙΠ του ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ» και α/α «01» ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «Εκπαίδευση και Δια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΗΘΙΚΗ SESSION 3 ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΑΛΑΒΑΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2016/2017

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΗΘΙΚΗ SESSION 3 ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΑΛΑΒΑΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2016/2017 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΗΘΙΚΗ ΟΙ ΚΥΡΙΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΗΘΙΚΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ Η ΠΥΡΑΜΙΔΑ ΕΥΘΥΝΩΝ ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ «ΤΡΙΠΛΟΥ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ» Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ 4 ΑΞΟΝΩΝ ΟΙ 6 ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΗΘΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Παρακίνηση των Εργαζομένων Αποδοχή των Αλλαγών Ηγεσία

Παρακίνηση των Εργαζομένων Αποδοχή των Αλλαγών Ηγεσία Παρακίνηση των Εργαζομένων Αποδοχή των Αλλαγών Ηγεσία 1 Κίνητρα για τους Εργαζόμενους Η αποτελεσματικότητα κάθε εργαζομένου είναι συνάρτηση των προσόντων που απαιτεί η θέση του περιεχόμενου της εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΜΑΛΑΤΕΣΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ - ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΜΑΛΑΤΕΣΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ - ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΟΔΗΓΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΜΑΛΑΤΕΣΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ - ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Το Τμήμα Ηλεκτρολογίας, ανήκει στη Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών (Σ.Τ.ΕΦ.) του Τ.Ε.Ι. Πειραιά.

Διαβάστε περισσότερα

ανθρωποκεντρικού ρεαλιστικού ονείρου;

ανθρωποκεντρικού ρεαλιστικού ονείρου; Η Eκπαιδευτική και Επαγγελματική απόφαση: Υλοποίηση ενός συμβατικού ή ενός ανθρωποκεντρικού ρεαλιστικού ονείρου; Ελένη Παπαστεφάνου Διευθύντρια Γυμνασίου Ανεργία σε παγκόσμια κλίμακα: Εύκολα γίνεται αντιληπτό

Διαβάστε περισσότερα

Η στρατηγική πολύ μικρής κρατικής δύναμης: η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστημα δεν υπάρχουν μόνο οι μεγάλες δυνάμεις αλλά επίσης υπάρχουν

Η στρατηγική πολύ μικρής κρατικής δύναμης: η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστημα δεν υπάρχουν μόνο οι μεγάλες δυνάμεις αλλά επίσης υπάρχουν Η στρατηγική πολύ μικρής κρατικής δύναμης: η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστημα δεν υπάρχουν μόνο οι μεγάλες δυνάμεις αλλά επίσης υπάρχουν μεσαίες, μικρές ή και πολύ μικρές δυνάμεις. Παρόλο που η

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού ΠΑΙΔΕΙΑ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΝΕΟΛΑΙΑ 2 Το όραμά μας: Συμβολή στη διαμόρφωση εγγράμματων πολιτών με δεξιότητες, υπευθυνότητα, δημοκρατικό ήθος, ιστορική ταυτότητα αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Ηγετικές Ικανότητες. Στάλω Λέστα

Ηγετικές Ικανότητες. Στάλω Λέστα Στάλω Λέστα stalo.lesta@gmail.com 96511011 Μερικά στατιστικά στοιχεία Οι γυναίκες αποτελούν μόνο το: 8,9 % των μελών διοικητικών συμβουλίων των μεγάλων εταιρειών στην Κύπρο (Largest publically listed companies)

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρησιακή Στρατηγική. Αριστοµένης Μακρής

Επιχειρησιακή Στρατηγική. Αριστοµένης Μακρής Στρατηγική Εφαρµογή ιαχείριση κατά την καθηµερινή λειτουργία Ή στραβός είναι ο γιαλός ή στραβά αρµενίζουµε Μέτρηση και αξιολόγηση απόδοσης 1. Πρωταρχικά πρέπει να καθοριστούν τα επιθυµητά επίπεδα απόδοσης

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΕΛΕΧΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΕΛΕΧΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΕΛΕΧΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Εσπερινά σχολεία, μια διαφορετική προσέγγιση στην εκπαιδευτική διαδικασία Δρ. ΖΑΡΚΑΔΟΥΛΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ Διευθυντής 1 ου Εσπερινού ΓΕΛ Αθηνών zarknick@hotmail.com

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση. Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ

Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση. Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ 1 Η Επαγγελματική αποτελεί κεντρικό παράγοντα για την επιτυχία της Στρατηγικής της

Διαβάστε περισσότερα

YΠΟΔΕΙΓΜΑ ΙΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΠΕ09 ΠΕ09

YΠΟΔΕΙΓΜΑ ΙΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΠΕ09 ΠΕ09 YΠΟΔΕΙΓΜΑ ΙΙ - ΖΩΝΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ - ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΚΑΡΙΟΦΥΛΛΑΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΕ09 ΠΕ09 1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ 1.1

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές Προοπτικές. Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση. Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Επαγγελματικές Προοπτικές. Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση. Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο Επαγγελματικές Προοπτικές Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση Καθηγητής Ιορδάνης Ψημμένος, Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο Καθηγητής Βασίλειος Χατζόπουλος, Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός διαφοροποίησης για την πρωτοβάθµια

Οδηγός διαφοροποίησης για την πρωτοβάθµια Οδηγός διαφοροποίησης για την πρωτοβάθµια Γιατί χρειάζεται να κάνουµε τόσο ειδική διαφοροποίηση; Τα παιδιά που βρίσκονται στο φάσµα του αυτισµού έχουν διαφορετικό τρόπο σκέψης και αντίληψης για τον κόσµο,

Διαβάστε περισσότερα

Ετήσια Έρευνα της ManpowerGroup για την Έλλειψη Ταλέντου στην Ελλάδα - 2013

Ετήσια Έρευνα της ManpowerGroup για την Έλλειψη Ταλέντου στην Ελλάδα - 2013 ManpowerGroup Μεσογείων 2-4 Πύργος Αθηνών 115 27 Αθήνα WWW.MANPOWERGROUP.GR T: 210 32.24.301 Ετήσια Έρευνα της ManpowerGroup για την Έλλειψη Ταλέντου στην Ελλάδα - 2013 Ταυτότητα Έρευνας Δείγμα: Ελλάδα:

Διαβάστε περισσότερα

Μανώλης Κουτούζης Αναπληρωτής Καθηγητής Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Αναγνώσεις σε επίπεδα

Μανώλης Κουτούζης Αναπληρωτής Καθηγητής Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Αναγνώσεις σε επίπεδα Μανώλης Κουτούζης Αναπληρωτής Καθηγητής Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Αναγνώσεις σε επίπεδα η έννοια της κουλτούρας στις κοινωνικές επιστήμες αποτελεί μια από τις βασικές εννοιολογικές κατηγορίες για την

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ»

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 - Οριζόντια Πράξη» «ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» Ενημερωτική Συνάντηση Στελεχών Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία. Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Ηγεσία. Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Ηγεσία Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο 1.2 Η Επιχείρηση

1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο 1.2 Η Επιχείρηση http://www.economics.edu.gr 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ 1.2 Η Επιχείρηση : σχολικό βιβλίο 1.2.1 Εισαγωγικές έννοιες Η επιχείρηση αποτελεί ένα στοιχείο της κοινωνίας µας, το ίδιο σηµαντικό

Διαβάστε περισσότερα

α) Υψηλές πωλήσεις σημαίνουν ανάπτυξη της παραγωγικής λειτουργίας, που είναι προϋπόθεση για να αναπτυχθούν και οι άλλες δύο βασικές λειτουργίες.

α) Υψηλές πωλήσεις σημαίνουν ανάπτυξη της παραγωγικής λειτουργίας, που είναι προϋπόθεση για να αναπτυχθούν και οι άλλες δύο βασικές λειτουργίες. ΟΜΑΔΑ Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 16/04/2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2 ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα