Ευρωπαϊκός Οδηγός Σπουδών για την Επείγουσα Ιατρική

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ευρωπαϊκός Οδηγός Σπουδών για την Επείγουσα Ιατρική"

Transcript

1 Ευρωπαϊκός Οδηγός Σπουδών για την Επείγουσα Ιατρική Έγγραφο της Ομάδας Εργασίας της Ευρωπαϊκής Εταιρείας για την Επείγουσα Ιατρική Εγκεκριμένο από το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας για την Επείγουσα Ιατρική & Αναθεωρημένο από την Κοινή Επιτροπή Πολλαπλών Ειδικοτήτων για την Επείγουσα Ιατρική (Multidisciplinary Joint Committee of Emergency Medicine) της Ένωσης των Ευρωπαϊκών Ιατρικών Ειδικοτήτων (UEMS) Μάιος 2008 Μετάφραση στα Ελληνικά: Νίκος Σμπυράκης, MD Επιμέλεια: Ελένη Ασκητοπούλου, MD, PhD, FRCA

2 2 Πρόεδρος της Ομάδας Εργασίας για τον Ευρωπαϊκό Οδηγό Σπουδών Roberta Petrino, Italy Πρόεδρος EuSEM Gunnar Ohlen, Sweden Πρόεδρος UEMS MJC οn EM, Άμεσος Πρώην Πρόεδρος EuSEM David Williams, UK Εθνικοί Αντιπρόσωποι 1. Βέλγιο (BeSEDiM) Marc Sabbe, President, Belgian Society for Emergency and Disaster Medicine 2. Γαλία (SFMU) Abdel Bellou, Representative, French Society of Emergency Medicine, EuSEM Vice President 3. Γερμανία (DGINA) Thomas Fleischman, Representative, German Society of Emergency Medicine 4. Ελβετία (SGNOR/SSMUS/SSMES) Joseph Osterwalder, Representative, Swiss Society for Emergency and Rescue Medicine 5. Ελλάδα (HeSEM) Helen Askitopoulou, President, Hellenic Society of Emergency Medicine, EuSEM Honorary Treasurer 6. Ηνωμένο Βασίλειο (CEM) David Williams, Representative, College of Emergency Medicine, EuSEM Immediate Past-President. 7. Εσθονία (EAEP) Alexander Sipria, Representative, Estonian Association of Emergency Physicians 8. Ιρλανδία (IAEM) Patrick Plunkett, Representative, Irish Society of Emergency Medicine, EJEM Editor in Chief 9. Ισπανία Tato Vazquez, Representative, Spanish Society of Emergency Medicine 10. Ιταλία (SEMES) Roberta Petrino, Representative, Italian Society of Emergency Medicine (SIMEU) 11. Μάλτα (GMTE/AEPM) Anna Spiteri, Secretary, Association of Emergency Physicians of Malta 12. Ολλανδία (NVSHA) Pieter van Driel, Secretary, Dutch Society for Emergency Medicine 13. Πολωνία (PSEM) Ewa Raniszewska, Secretary, Polish Society of Emergency Medicine 14. Ρουμανία (SMUCR/RSEDM) Raed Arafat, President, Romanian Society for Emergency and Disaster Medicine 15. Σουηδία (SWESEM) Lisa Kurland, Chair, Swedish working group on Curriculum in EM for the Swedish Society for Emergency Medicine 16. Τουρκία (EPAT) Polat Durukan, Representative, Emergency Physicians Association of Turkey 17. Τσεχία (CSEDM) Jana Seblova, President, Czech Society for Emergency and Disaster Medicine

3 3 Περιεχόμενα 1. ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ O ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ, ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΚΥΡΙΕΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΟΥ ΕΠΕΙΓΟΝΤΟΛΟΓΟΥ Ιατρικές Φροντίδες Ασθενών Ιατρικές Γνώσεις και Κλινικές Δεξιότητες Επικοινωνία, Συνεργασία και Διαπροσωπικές Δεξιότητες Επαγγελματισμός και Άλλα Ηθικά και Νομικά Ζητήματα Ικανότητες Οργανωτικού Σχεδιασμού και Διαχείρισης των Υπηρεσιών Εκπαίδευση και Έρευνα ΚΥΡΙΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΑΝΑ ΣΥΣΤΗΜΑ Αιματολογικές και Ογκολογικές Επείγουσες Παθήσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Ανοσολογικές Επείγουσες Παθήσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Γαστρεντερικές Επείγουσες Παθήσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Γυναικολογικές και Μαιευτικές Επείγουσες Παθήσεις Δερματοπάθειες Επείγουσες σε Ενήλικες και Παιδιά Ενδοκρινολογικές Επείγουσες Διαταραχές και Μεταβολικές Παθήσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Καρδιαγγειακές Επείγουσες Παθήσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Λοιμώδεις Παθήσεις και Σήψη σε Ενήλικες και Παιδιά Μυο-Σκελετικές Επείγουσες Παθήσεις Νευρολογικές Επείγουσες Παθήσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Νεφρικές και Ουρολογικές Επείγουσες Παθήσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Οφθαλμολογικές Επείγουσες Παθήσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Πνευμονολογικές Επείγουσες Παθήσεις ςε Ενήλικες και Παιδιά Τραύμα σε Ενήλικες και Παιδιά Υγρών και Ηλεκτρολυτών Διαταραχές 18

4 Ψυχιατρικές Διαταραχές και Διαταραχές της Συμπεριφοράς ΩΡΛ Επείγουσες Παθήσεις, Παθήσεις της Στοματικής Κοιλότητας και του Τραχήλου σε Ενήλικες και Παιδιά ΣΥΝΗΘΗ ΚΛΙΝΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ Αιμορραγία (Μη Τραυματική) Αίσθημα Παλμών Άλγος στα Άνω Άκρα Άλγος Θωρακικό Άλγος στα Κάτω Άκρα Άλγος Οξύ κοιλιακο Άλγος Οσφυϊκό Απώλεια συνειδησης Δερματικές Εκδηλώσεις σε Ενήλικες και Παιδιά Διάρροια Διαταραχές Επιπέδου Συνείδησης σε Ενήλικες και Παιδιά Διαταραχές της Ούρησης (Δυσουρία, Ολιγο-Ανουρία, Πολυουρία) Διαταραχές Συμπεριφοράς και Διέγερση Δύσπνοια Εμετός Ίκτερος Ίλιγγος και Ζάλη Καρδιακή Ανακοπή Καταπληξία (shock) σε Ενήλικες και Παιδιά Κεφαλαλγία σε Ενήλικες και Παιδιά Πυρετός και Ενδογενής Αύξηση της Θερμοκρασίας του Σώματος Σπασμοί σε Ενήλικες και Παιδιά Crying Baby ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Αναλγησία και Αναισθησία σε Ενήλικες και Παιδιά Εκμετάλλευση, Κακοποίηση και Βιασμός Ενηλίκων και Παιδιών Θέματα Διαχείρισης Ασθενών στην Επείγουσα Ιατρική Ιατρική των Καταστροφών Ιατροδικαστικά Θέματα Περιβαλλοντικά Ατυχήματα σε Ενήλικες και Παιδιά 29

5 Πρόληψη Κακώσεών και Προαγωγή της Υγείας Προ-Νοσοκομειακές Φροντίδες Τοξικολογία σε Ενήλικες και Παιδιά Ψυχο-Κοινωνικά Προβλήματα ΚΥΡΙΕΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ Δεξιότητες Κάρδιο-Πνευμονικής Αναζωογόνησης (CPR) Δεξιότητες Διαχείρισης του Αεραγωγού Δεξιότητες Διαχείρισης της Αναπνοής και του Αερισμού Υποστήριξη της Κυκλοφορίας και Καρδιακές Δεξιότητες και Παρεμβάσεις Γαστρεντερικές Παρεμβάσεις και Δεξιότητες Διαγνωστικές Παρεμβάσεις και Δεξιότητες Διακομιδή Ασθενών σε Κρίσιμη Κατάσταση Διαχείριση Επιφανειακών Τραυμάτων Δεξιότητες Αναλγησίας και Αναισθησίας Δεξιότητες και Διαδικασίες Υγιεινής Μαιευτικές και Γυναικολογικές Παρεμβάσεις και Δεξιότητες Μυοσκελετικες Τεχνικές Νευρολογικές Παρεμβάσεις και Δεξιότητες Ουρογεννητικές Παρεμβάσεις και Δεξιότητες Οφθαλμικές Παρεμβάσεις και Δεξιοτητες Παρεμβάσεις Ελέγχου της Θερμοκρασίας ΩΡΛ Παρεμβάσεις και Δεξιότητες ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Δομή της Εκπαίδευσης Διάρκεια της Εκπαίδευσης Όροι Εργασίας Μέθοδοι και Εργαλεία Αξιολόγησης ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ Διευθυντής Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαιδευτές Αναλογία Εκπαιδευτών/Εκπαιδευόμενων στην Επείγουσα Ιατρική ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΟΙ... 35

6 Διαδικασία Επιλογής Εκπαιδευόμενων Εκπαιδευτικές Θέσεις ανα Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Επίβλεψη Εμπειρία ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Αξιολόγηση των Εκπαιδευτικών Κέντρων Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Αξιολόγηση των Εκπαιδευτών Αξιολόγηση των Εκπαιδευόμενων Επαναπιστοποίηση των Επειγοντολόγων ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ Ευρωπαϊκη Πιστοποιηση Ευρωπαϊκές Εξετάσεις ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ... 37

7 7 1. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η Επείγουσα Ιατρική, από πολλά χρόνια έχει εδραιωθεί σαν κύρια ιατρική ειδικότητα στην Αυστραλασία, τον Καναδά, την Ιρλανδία, το Ενωμένο Βασίλειο και τις Η.Π.Α. αλλά ο όρος ειδικότητα ίσως να προκαλεί σύγχυση μεταφραζόμενος στις διάφορες Ευρωπαϊκές γλώσσες. Γι αυτό το λόγο ορισμένες φορές θεωρείται συνώνυμος με τις επείγουσα ιατρικές φροντίδες όπως αυτή μπορεί να παρέχεται από τις διάφορες ιατρικές ειδικότητες. Ωστόσο, η ειδικότητα της Επείγουσας Ιατρικής ενσωματώνει την αναζωογόνηση και περαιτέρω διαχείριση αδιαφοροποίητα όλων των άμεσα ή έμμεσα επειγόντων περιπτώσεων ως τη στιγμή του εξιτηρίου ή της μεταβίβασης των φροντίδων του ασθενούς σε άλλο γιατρό. Η Επείγουσα Ιατρική είναι μία πολυθεματική, οριζόντια ειδικότητα, αλληλεξαρτώμενη με τις διάφορες ιατρικές ειδικότητες. Κατά συνέπεια, ο ρόλος της είναι να συμπληρώνει και όχι να ανταγωνίζεται τις άλλες ιατρικές ειδικότητες. Η Ευρωπαϊκή Εταιρεία Επείγουσας Ιατρικής (EuSEM), ιδρύθηκε το 1994 και ενσωματώνει μία ομοσπονδία από 22 εθνικές εταιρείες Επείγουσας Ιατρικής οι οποίες αντιπροσωπεύουν περισσότερους από 12,000 ιατρούς που ασκούν την Επείγουσα Ιατρική ανά την Ευρώπη. Η Επείγουσα Ιατρική σήμερα είναι αναγνωρισμένη σαν κύρια ιατρική ειδικότητα σε εννέα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας [1] και σε ορισμένα άλλα κράτη της Ε.Ε. υπάρχει σαν υπερειδικότητα (εξειδίκευση). Η συνιστώμενη διάρκεια του εκπαιδευτικού προγράμματος είναι πέντε χρόνια, αν και σήμερα είναι γενικά αποδεκτό ότι η διάρκεια της εκπαίδευσης πρέπει να καθορίζεται από το χρόνο που απαιτείται για την εκμάθηση των απαραίτητων ικανοτήτων. Τα ουσιώδη χαρακτηριστικά μίας κλινικής ειδικότητας περιλαμβάνουν ένα ιδιαίτερο πεδίο δράσης, έναν ορισμένο όγκο γνώσεων και ένα σαφώς καθορισμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα. Η Επείγουσα Ιατρική έχει ένα ιδιαίτερο πεδίο δράσης, τόσο μέσα στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών (Τ.Ε.Π.) όσο και στην κοινότητα. Αυτό το έγγραφο όχι μόνο περιγράφει το συναφή όγκο γνώσεων και σχετικών απαραίτητων ικανοτήτων αλλά εδραιώνει και τις ουσιαστικές αρχές για την κατάρτιση ενός σαφώς καθορισμένου εκπαιδευτικού προγράμματος. Ορισμένα ευρωπαϊκά κράτη σε αυτό το στάδιο ίσως δεν επιλέξουν την οδό ίδρυσης και αναγνώρισης της Επείγουσας Ιατρικής σαν κύρια ειδικότητα, όπου όμως επιλεχθεί αυτή η οδός, οι αρχές θα πρέπει να ενθαρρυνθούν να υιοθετήσουν τις κατευθύνσεις που ορίζονται σε αυτό το έγγραφο και να εκπαιδεύουν τους γιατρούς που επιλέγουν την Επειγουσα Ιατρική σαν ειδικότητα σε ένα ενιαίο ευρωπαϊκό επίπεδο, ώστε να είναι δυνατή η μεταβίβαση των ικανοτήτων τους πέραν των εθνικών συνόρων. Αυτός είναι και ο κύριος σκοπός αυτού του πολυεθνικού εγγράφου. Η Ευρωπαϊκή Εταιρεία Επείγουσας Ιατρικής (EuSEM) αρχικά δημοσίευσε ένα Ευρωπαϊκό Κεντρικό Οδηγό Σπουδών για την Επείγουσα Ιατρική το 2002 [2]. Η παρούσα είναι η νέα και εκτεταμένη έκδοση του Οδηγού Σπουδών και παρουσιάζει τις κατευθυντήριες οδηγίες για την ανάπτυξη και οργάνωση αναγνωρισμένων εκπαιδευτικών προγραμμάτων συγκρινόμενου επιπέδου ανά την Ευρώπη. Το έγγραφο αναπτύχθηκε από Ομάδα Εργασίας (Curriculum Task Force) της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Επείγουσας Ιατρικής (EuSEM) η οποία αποτελείτο από αντιπρόσωπους από 17 Εθνικές Εταιρείες, μέλη της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Επείγουσας Ιατρικής (European Federation for Emergency Medicine) και αναθεωρήθηκε από την Κοινή Επιτροπή Πολλαπλών Ειδικοτήτων για την Επείγουσα Ιατρική (Multidisciplinary Joint

8 8 Committee of Emergency Medicine) της Ένωσης των Ευρωπαϊκών Ιατρικών Ειδικοτήτων (UEMS). 2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2.1 Η ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Η Επείγουσα Ιατρική είναι μία ιατρική ειδικότητα που βασίζεται στις γνώσεις και δεξιότητες που απαιτούνται για την πρόληψη, διάγνωση και διαχείριση των οξέων και επειγόντων πτυχών της ασθένειας και του τραύματος σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, με ένα αδιαφοροποίητο, πλήρες φάσμα σωματικών παθήσεων και διαταραχών της συμπεριφοράς [3]. Είναι μία ειδικότητα στην οποία ο χρόνος είναι κρίσιμος. Η άσκηση της Επείγουσας Ιατρικής περιλαμβάνει την προνοσοκομειακή και νοσοκομειακή υποδοχή, αναζωογόνηση και διαχείριση όλων των άμεσα και έμμεσα επειγόντων περιπτώσεων ως τη στιγμή του εξιτηρίου ή της ανάληψης των περαιτέρω φροντίδων από άλλο γιατρό. Επίσης εμπλέκεται στην ανάπτυξη προνοσοκομειακών και ενδονοσοκομειακών επειγόντων ιατρικών συστημάτων. 2.2 O ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Κάθε Οδηγός Σπουδών οφείλει να δηλώνει τους στόχους και τις επιδιώξεις, το περιεχόμενο, εμπειρίες, αποτελέσματα και τις διαδικασίες του εκπαιδευτικού προγράμματος μίας ειδικότητας [4]. Θα πρέπει να περιέχει μία περιγραφή της δομής του εκπαιδευτικού προγράμματος, τις προϋποθέσεις για εισαγωγή στο πρόγραμμα, τη διάρκεια και την οργάνωση του προγράμματος με τις ανάλογες προσαρμογές, του συστήματος αξιολόγησης και μία περιγραφή των αναμενόμενων μεθόδων εκμάθησης, διδασκαλίας, ανάδρασης και εποπτείας. Ο Οδηγός Σπουδών θα πρέπει να καλύπτει περιοχές τόσο γενικά του ιατρικού επαγγέλματος όσο και ειδικά της συγκεκριμένης ειδικότητας [4]. Το έγγραφο αυτό περιγράφει το συνιστώμενο Οδηγό Σπουδών για την εκπαίδευση στην Επείγουσα Ιατρική στην Ευρώπη. 3. ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ, ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ Ο Οδηγός Σπουδών καλύπτει τις γνώσεις, δεξιότητες και ειδικές ικανότητες τις οποίες ο εκπαιδευόμενος στην Επείγουσα Ιατρική πρέπει να αποκτήσει και περιλαμβάνει: Κύριες Ικανότητες του Ευρωπαίου Επειγοντολόγου Κύριες Γνώσεις Ανά Σύστημα Συνήθη Κλινικά Προβλήματα Ειδικά Θέματα της Επείγουσας Ιατρικής Κύριες Κλινικές Πράξεις και Δεξιότητες. 3.1 ΚΥΡΙΕΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΟΥ ΕΠΕΙΓΟΝΤΟΛΟΓΟΥ Οι περιοχές στις οποίες ο Επειγοντολόγος εξελίσσει τις ικανότητές του, όπως έχουν οριστεί [5,6,7], είναι: Ιατρικές Φροντίδες ασθενών Ιατρικές γνώσεις Επικοινωνία, συνεργασία και διαπροσωπικές δεξιότητες Επαγγελματισμός, ηθικά και νομικά ζητήματα Οργανωτικός σχεδιασμός και δεξιότητες διαχείρισης των υπηρεσιών

9 9 Εκπαίδευση και έρευνα ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΦΡΟΝΤΙΔΕΣ ΑΣΘΕΝΩΝ Οι Επειγοντολόγοι φροντίζουν ασθενείς με ένα ευρύ φάσμα παθολογίας, από την απειλητική για τη ζωή ως την αυτοπεριοριζόμενη, και από όλες τις ηλικιακές ομάδες. Η προσέλευση και ο αριθμός αυτών των ασθενών είναι απρόβλεπτοι παράγοντες και οι ασθενείς συνήθως προσέρχονται με συμπτώματα και όχι με διαγνώσεις. Επομένως, η παροχή φροντίδων πρέπει να γίνεται με διαβάθμιση προτεραιοτήτων και αυτή είναι μία δυναμική διαδικασία. Η προσέγγιση του ασθενούς είναι σφαιρική χωρίς να επικεντρώνεται σε όργανα. Η φροντίδα του ασθενούς περιλαμβάνει τη διαχείριση σωματικών, διανοητικών και κοινωνικών ζητημάτων. Εστιάζεται στην αρχική φροντίδα ως τη στιγμή του εξιτηρίου από το ΤΕΠ ή την παραπομπή σε άλλους επαγγελματίες Υγείας. Η επιμόρφωση των ασθενών και ζητήματα δημόσιας Υγείας πρέπει να λαμβάνονται υπ όψη σε όλες τις περιπτώσεις. Για να διασφαλισθούν τα παραπάνω, οι Επειγοντολόγοι πρέπει να εστιάζουν ιδιαίτερα στα παρακάτω: Διαλογή Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να γνωρίζουν τις αρχές διαλογής, η οποία είναι η διαδικασία κατανομής και ιατρικής ιεράρχησης των προτεραιοτήτων παροχής φροντίδων σε προνοσοκομειακό επίπεδο, στο ΤΕΠ και στην περίπτωση μαζικών τραυματισμών. Βασίζεται κυρίως στην αξιολόγηση ζωτικών παραμέτρων και συμπτωμάτων - κλειδιά ώστε να διαβαθμίζει προτεραιότητες και να ταξινομεί τους ασθενείς σύμφωνα με τη σοβαρότητα του τραυματισμού ή της νόσου, της πρόγνωσης και της διαθεσιμότητας των υπηρεσιών Πρωτοβάθμια εκτίμηση και σταθεροποίηση απειλητικών για τη ζωή καταστάσεων Το σύστημα προσέγγισης ABCDE πρέπει να είναι το εργαλείο πρωτοβάθμιας εκτίμησης για όλους τους ασθενείς και δεν απαιτεί παρακλινικό έλεγχο. Είναι μία δομημένη προσέγγιση για την αναγνώριση και αναζωογόνηση ασθενών σε κρίσιμη κατάσταση και τραυματιών. Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να εκτιμούν, να αποκαθιστούν και να διατηρούν: [A] Τον αεραγωγό (Airway), [B] την αναπνοή (Breathing), [C] την κυκλοφορία (Circulation), [D] τη νευρολογική κατάσταση (Disability) και [E] την πλήρη έκθεση (Exposure) του ασθενούς Εστιασμένο ιατρικό ιστορικό Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να εστιάζουν το αρχικό ιατρικό ιστορικό στα συμπτώματα για τα οποία ο ασθενής προσέρχεται και τόσο σε κλινικά ευρήματα όσο και σε καταστάσεις που απαιτούν άμεση φροντίδα Δευτεροβάθμια εκτίμηση και άμεση κλινική διαχείριση Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να επιτελούν τη δευτεροβάθμια εκτίμηση των ασθενών με έγκαιρη επιλογή παρακλινικών εξετάσεων εστιάζοντας στην ανάγκη για άμεση παρέμβαση. Η κλινική διαχείριση του ασθενούς πρέπει επίσης να περιλαμβάνει και περαιτέρω πτυχές της υγείας (σωματικές, διανοητικές και κοινωνικές) Λήψη κλινικών αποφάσεων Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να λαμβάνουν κλινικές αποφάσεις συμπεριλαμβανομένων: δεύτερη - διαλογή άμεση και/ή οριστική φροντίδα στο ΤΕΠ σχεδιασμός για εισαγωγή ή εξιτήριο.

10 Κλινική τεκμηρίωση Οι Επειγοντολόγοι πρέπει συγχρόνως να καταγράφουν ιατρικά αρχεία τα οποία να εστιάζουν σε: σχετικό ιατρικό ιστορικό κύρια συμπτώματα και παθολογικά ευρήματα προσωρινή διάγνωση και σχεδιασμός παρακλινικού ελέγχου αποτελέσματα εξετάσεων θεραπευτική αγωγή συμπεράσματα και αποφάσεις περαιτέρω διαχείρισης ενημέρωση ασθενούς Επανεκτίμηση και περαιτέρω διαχείριση Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να επανεκτιμούν συνεχώς τον ασθενή, με προσαρμογή της προσωρινής διάγνωσης και της θεραπείας, όποτε αυτό είναι απαραίτητο ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ Οι Επειγοντολόγοι χρειάζεται να αποκτούν κατά τη διάρκεια της εκπαίδευσής τους τις γνώσεις και δεξιότητες που περιγράφονται στα κεφάλαια 3.2, 3.3, 3.4 και ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ, ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ Η Επείγουσα Ιατρική ασκείται σε δύσκολο και απαιτητικό περιβάλλον. Η αποτελεσματική επικοινωνία είναι ουσιώδης για την παροχή ασφαλών φροντίδων και για την εδραίωση και διατήρηση καλών διαπροσωπικών σχέσεων αποφεύγοντας εμπόδια όπως η συναισθηματική φόρτιση, το άγχος και οι προκαταλήψεις. Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να χρησιμοποιούν δεξιότητες λεκτικής αλλά και μη - λεκτικής επικοινωνίας, όπως και ηλεκτρονικούς υπολογιστές και άλλες επικοινωνιακές συσκευές. Στην περίπτωση που ο ασθενής αδυνατεί να επικοινωνήσει λόγω ηλικίας ή διανοητικής κατάστασης, η επικοινωνία θα πρέπει να γίνεται με το γονέα ή άλλο νόμιμο αντιπρόσωπο. Οι Επειγοντολόγοι θα πρέπει να είναι σε θέση να επιδεικνύουν επικοινωνιακές και διαπροσωπικές δεξιότητες που περιλαμβάνουν τα παρακάτω: Ασθενείς και συγγενείς Οι Επειγοντολόγοι θα πρέπει να δίνουν ιδιαίτερη σημασία στην εμπλοκή του ασθενούς στη λήψη αποφάσεων, να αναζητούν την πληροφορημένη συγκατάθεσή του για διαγνωστικές και θεραπευτικές πράξεις, να μοιράζονται τις πληροφορίες, να αναγγέλλουν δυσάρεστα νέα, να δίνουν συμβουλές και συστάσεις με το εξιτήριο και επίσης να βρίσκουν τρόπους επικοινωνίας με ασθενείς με γλωσσικούς φραγμούς Συνάδελφοι και άλλοι επαγγελματίες υγείας Σημαντικές δεξιότητες για έναν Επειγοντολόγο είναι η αποτελεσματική ανταλλαγή πληροφοριών σχετικών με τη φροντίδα του ασθενούς, η ικανότητα να εργάζεται σαν μέλος ή αρχηγός μίας ομάδας και να παραπέμπει ή να διακομίζει ασθενείς με ασφάλεια Άλλες υπηρεσίες παροχής φροντίδων όπως η αστυνομία, η πυροσβεστική και κοινωνικές υπηρεσίες Οι Επειγοντολόγοι οφείλουν να δείχνουν προσοχή στην τήρηση του ιατρικού απόρρητου.

11 Μέσα μαζικής επικοινωνίας και το ευρύ κοινό Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να αλληλεπιδρούν με τα μέσα μαζικής ενημέρωσης με ένα εποικοδομητικό τρόπο, παρέχοντας τις σωστές πληροφορίες και σεβόμενοι το ιατρικό απόρρητο ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΆΛΛΑ ΗΘΙΚΑ ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ Επαγγελματική συμπεριφορά και χαρακτηριστικά γνωρίσματα Η γενική επαγγελματική συμπεριφορά και τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα των Επειγοντολόγων δεν πρέπει να επηρεάζονται αρνητικά από την εργασία υπό αγχώδεις συνθήκες και από την ανομοιογένεια των ασθενών. Πρέπει να μαθαίνουν να αναγνωρίζουν τις εκπαιδευτικές τους ανάγκες και να εργάζονται μέσα στο πλαίσιο των δυνατοτήτων τους. Πρέπει να είναι σε θέση να αυτο-ενεργοποιούνται ακόμη και σε στιγμές άγχους και δυσάρεστων συνθηκών. Πρέπει να αναγνωρίζουν τόσο δικά τους λάθη όσο και λάθη του συστήματος και να εκτιμούν τη συμμετοχή σε διαδικασίες κριτικής από συναδέλφους [8,9] Εργαζόμενοι σαν μέλη ή αρχηγοί ομάδων Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να κατανοούν το ρόλο των συναδέλφων από άλλες ειδικότητες και να είναι σε θέση να ηγούνται ή να εργάζονται ισότιμα και αποτελεσματικά ακόμη και σε νεοσύστατες ή μεγάλες ομάδες, συχνά κάτω από σημαντικό άγχος Αποστολή και παραπομπή Οι Επειγοντολόγοι οφείλουν να κατανοούν τις ευθύνες και πιθανές συνέπειες της παραπομπής του ασθενούς σε άλλο ειδικό ή της διακομιδής του σε άλλο γιατρό, επαγγελματία Υγείας ή υγειονομικό σχηματισμό Εμπιστευτικότητα των προσωπικών δεδομένων των ασθενών Οι Επειγοντολόγοι οφείλουν να γνωρίζουν τη νομοθεσία σχετικά με την εμπιστευτικότητα και την προστασία των προσωπικών δεδομένων των ασθενών. Πρέπει επίσης να αναγνωρίζουν προβλήματα εμπιστευτικότητας που δύνανται να προκύπτουν όταν συνομιλούν με συγγενείς, με την αστυνομία, σε επικοινωνίες με το Ε.Κ.Α.Β., σε τηλεφωνικές συνομιλίες και στα Μ.Μ.Ε Αυτονομία και πληροφορημένη συγκατάθεση Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να σέβονται το δικαίωμα των ικανών για κρίση ασθενών να συμμετέχουν πλήρως στη λήψη αποφάσεων που αφορούν τη φροντίδα που τους παρέχεται. Οφείλουν επίσης να εκτιμούν το δικαίωμα των ικανών για κρίση ασθενών να αρνούνται κλινικές πράξεις ή θεραπεία. Πρέπει να κατανοούν με ποιό τρόπο οι δεοντολογικές αρχές της αυτονομίας και της πληροφορημένης συγκατάθεσης επηρεάζουν τους ασκούντες την Επείγουσα Ιατρικη Ο ικανός/μη ικανός για δικαιοπραξία ασθενής Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να αξιολογούν εάν ένας ασθενής είναι σε θέση να λαμβάνει αποφάσεις μετά από πληροφόρηση. Οφείλουν να κατανοούν τα νομικά δικαιώματα του κηδεμόνα ή εξουσιοδοτημένου από την πολιτεία ενήλικα όταν έχουν στη φροντίδα τους ανηλίκους. Πρέπει επίσης να είναι εξοικειωμένοι με τη νομοθεσία που σχετίζεται με την ικανότητα για κρίση των νοητικά ασθενών.

12 Κακοποίηση και βία Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν τα χαρακτηριστικά εκείνα της ασθένειας ή του τραύματος που ίσως να υποδεικνύουν σωματική ή σεξουαλική κακοποίηση ή οικογενειακή βία σε βάρος παιδιών ή ενηλίκων. Σε τέτοιες περιπτώσεις πρέπει να είναι σε θέση να ενεργοποιούν τις κατάλληλες διαδικασίες προστασίας ανηλίκων ή ενηλίκων. Πρέπει επίσης να γνωρίζουν πώς να προλαμβάνουν και να περιορίζουν τον κίνδυνο κακοποίησης ή άσκησης βίας κατά του προσωπικού που εργάζεται σε σχηματισμούς παροχής επειγόντων φροντίδων Μη προσπάθεια ανάζωογόνησης (DNAR) και περιορισμοί θεραπευτικών παρεμβάσεων Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να μαθαίνουν να συζητούν με συναδέλφους και με ένα επαγγελματικό και κατάλληλο τρόπο με συγγενείς σχετικά με την έναρξη ή πιθανή διακοπή θεραπευτικών παρεμβάσεων όταν αυτό θεωρείται ιατρικά αποδεκτό [10]. Πρέπει να κατανοούν πότε και με ποιο τρόπο οφείλουν να χρησιμοποιούν έγγραφα που περιγράφουν τις επιθυμίες του ασθενούς σχετικά με τις θεραπευτικές παρεμβάσεις (living wills, durable powers of attorney) Ιατρο - νομικά ζητήματα Οι Επειγοντολόγοι οφείλουν να λειτουργούν μέσα στο νομικό πλαίσιο της χώρας στην οποία εργάζονται Νομοθεσία και ζητήματα δεοντολογίας Οι Επειγοντολόγοι θα πρέπει να κατανοούν τη δεοντολογία και τη νομοθεσία, καθώς και τις νομικές πτυχές ζητημάτων βιοηθικής που δύνανται να προκύπτουν κατά την άσκηση της Επείγουσας Ιατρικής. Πρέπει να είναι σε θέση να αναλύουν λογικά δεοντολογικές συγκρούσεις και να αναπτύσσουν την ικανότητα να επιλύουν δεοντολογικά και άλλα ηθικά διλήμματα με τον κατάλληλο τρόπο. Θα πρέπει επίσης να αναζητούν καθοδήγηση από τη νομοθεσία, αν και ο νόμος πολλές φορές δεν δίδει λύσεις σε ηθικά ζητήματα. Η Δεοντολογία προετοιμάζει τους Επειγοντολόγους να αντιμετωπίζουν νέα ηθικά διλήμματα κατά την άσκηση της Επείγουσας Ιατρικής [9,11]. Η χρήση της ηθικής ανάλυσης παρέχει το πλαίσιο για τον καθορισμό του ηθικού χρέους, του καθήκοντος και της συμπεριφοράς. Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να μαθαίνουν να αναγνωρίζουν, να προσαρμόζουν και να εφαρμόζουν γενικές ηθικές αρχές κατά την άσκηση της Επείγουσας Ιατρικής σχετικά με: Την αυτονομία των ασθενών (πληροφορημένη συγκατάθεση και άρνηση, ικανότητα του ασθενούς για λήψη αποφάσεων, φροντίδα ανηλίκων, έγγραφα που περιγράφουν τις επιθυμίες του ασθενούς σχετικά με θεραπευτικές παρεμβάσεις, τις υποχρεώσεις των θεσπισμάτων του Καλού Σαμαρείτη). Αποφάσεις τέλους της ζωής (περιορισμός αναζωογόνησης, ματαιότητα διαδικασιών). Τη σχέση γιατρού-ασθενούς (εμπιστευτικότητα, ειλικρίνεια και επικοινωνία, συμπόνια και κατανόηση). Ζητήματα σχετικά με τη δικαιοσύνη (καθήκον, ηθικά ζητήματα κατά την αναζωογόνηση, ορθολογιστική παροχή φροντίδων, ηθικά ζητήματα Ιατρικής καταστροφών, έρευνα, ζητήματα αναζωογόνησης κατά την κύηση) ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Οι ικανότητες αυτές είναι χρήσιμες για την προαγωγή της ασφάλειας και της ποιότητας των παρεχόμενων φροντίδων αλλά και του περιβάλλοντος εργασίας. Οι Επειγοντολόγοι πρέπει συνεχώς να ιεραρχούν τις τρέχουσες ανάγκες και να προσαρμόζουν τους υπάρχοντες και

13 13 διαθέσιμους πόρους ώστε να καλύπτονται οι ανάγκες όλων των ασθενών και να εξασφαλίζεται η ποιότητα των παρεχόμενων φροντίδων Διαχείριση περιπτώσεων Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να παρέχουν και να εξισορροπούν τις διαφορετικές διαδικασίες παροχής φροντίδων ανάμεσα στον κάθε ασθενή και στο σύνολο των ασθενών. Μετά την αξιολόγηση, οι ασθενείς με μη επείγοντα προβλήματα πρέπει να κατευθύνονται σε κατάλληλες υπηρεσίες του συστήματος Υγείας ή της κοινότητας. Πρέπει επίσης να παρέχουν σαφείς οδηγίες στους ασθενείς που τους δίνεται εξιτήριο χωρίς προκαθορισμένη επανεξέταση Πρότυπα ποιότητας, έλεγχος και κλινικά αποτελέσματα Η χρήση επιστημονικά καταξιωμένης ιατρικής πρακτικής (evidence - based medicine) από τους Επειγοντολόγους και η αναγνώριση προτύπων ποιότητας είναι σημαντικά μέσα για τη βελτίωση των παρεχόμενων φροντίδων ώστε αυτή να είναι ασφαλής και αποτελεσματική. Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να εκτελούν ελέγχους και να χρησιμοποιούν τα κλινικά αποτελέσματα, καθώς και ενδεχόμενες αναφορές για κρίσιμα συμβάντα, με τέτοιο τρόπο ώστε να βελτιώνεται συνεχώς η κλινική πρακτική Διαχείριση χρόνου Οι Επειγοντολόγοι θα πρέπει να είναι σε θέση να διαχειρίζονται κάθε ασθενή καθώς και τη συνολική ροή των ασθενών μέσα σε ένα χρονικό πλαίσιο το οποίο θα εξαρτάται από τους διαθέσιμους πόρους, τα αποδεκτά ιατρικά πρότυπα και τις προσδοκίες του κοινού. Οι Επειγοντολόγοι θα πρέπει επίσης να μαθαίνουν να διαχειρίζονται το δικό τους χρόνο με αποτελεσματικό τρόπο Διαχείριση πληροφοριών Οι Επειγοντολόγοι συχνά διαχειρίζονται ασθενείς για τους οποίους οι άμεσα διαθέσιμες πληροφορίες είναι περιορισμένες. Σε τέτοιες περιπτώσεις ενδέχεται να απαιτείται συλλογή σχετικών πληροφοριών από άλλες πηγές ενώ θα πρέπει να διαφυλάσσεται το ιατρικό απόρρητο. Οι πληροφορίες που συλλέγονται κατά τη διαδικασία της παροχής φροντίδων θα πρέπει να είναι προσβάσιμες για όλους τους εμπλεκόμενους επαγγελματίες Υγείας μέσω της επαρκούς καταγραφής τους. Οι Επειγοντολόγοι χρειάζονται ευρεία γνώση των πιο πρόσφατων ιατρικών εξελίξεων και θα πρέπει να είναι σε θέση να έχουν πρόσβαση και να διαχειρίζονται τέτοιες πληροφορίες σχετικές με την ιδιαίτερη φροντίδα του κάθε ασθενούς Καταγραφή Οι Επειγοντολόγοι είναι υπεύθυνοι για την καταγραφή σαφών, ευανάγνωστων, ακριβών, σύγχρονων και πλήρων αρχείων για τη φροντίδα που παρέχεται στους ασθενείς όπου ο καταγράφων, η ημερομηνία και η ώρα είναι σαφώς προσδιορισμένα. Η καταγραφή είναι μία συνεχής διαδικασία και θα πρέπει να γίνεται σε πραγματικό χρόνο όσο αυτό είναι εφικτό.

14 ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΈΡΕΥΝΑ Αυτό-εκπαίδευση και βελτίωση Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να διευρύνουν τη γνώση και άσκηση της Επείγουσας Ιατρικής μέσω συνεχούς εκπαίδευσης. Οφείλουν να αναγνωρίζουν τα πεδία στα οποία μπορούν να βελτιωθούν και να μαθαίνουν να παρέχουν ιατρικές φροντίδες που να είναι επιστημονικά κατοχυρωμένες Εκπαιδευτικές ικανότητες Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να εμπλέκονται στη διδασκαλία εκπαιδευομένων επαγγελματιών Υγείας όλων των επιπέδων καθώς και του γενικού πληθυσμού. Οφείλουν κατά συνέπεια να αναπτύσσουν συνεχώς τις διδακτικές τους ικανότητες ώστε να είναι αποτελεσματικοί δάσκαλοι Κριτική αξιολόγηση της επιστημονικής βιβλιογραφίας Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να είναι σε θέση να διερευνούν και να αξιολογούν την κλινική τους πρακτική. Πρέπει να γνωρίζουν να εξασκούν επιστημονικά καταξιωμένη ιατρική πρακτική και να εφαρμόζουν κατευθυντήριες οδηγίες, όπου αυτό είναι εφικτό, και να είναι εξοικειωμένοι με τις αρχές της κλινικής επιδημιολογίας, της βιοστατιστικής, της αξιολόγησης της ποιότητας και της διαχείρισης του κινδύνου (risk management) Κλινική και βασική έρευνα Οι Επειγοντολόγοι πρέπει να κατανοούν την επιστημονική βάση της Επείγουσας Ιατρικής, τη χρήση επιστημονικών μεθόδων στην κλινική έρευνα και τις θεμελιώδεις αρχές της βασικής έρευνας. Πρέπει να είναι σε θέση να κρίνουν την ποιότητα ερευνητικών μελετών και να τις κατανοούν, να τις παρουσιάζουν και να τις εφαρμόζουν στην κλινική πράξη. Θα πρέπει να γνωρίζουν τη διαδικασία ανάπτυξης μίας υπόθεσης από ένα κλινικό πρόβλημα και τη διαδικασία ελέγχου αυτής της υπόθεσης. Επίσης, θα πρέπει να κατανοούν τις ιδιαίτερες πτυχές της λήψης συγκατάθεσης καθώς και τα ηθικά και δεοντολογικά ζητήματα της έρευνας σε επείγουσες καταστάσεις. 3.2 ΚΥΡΙΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΑΝΑ ΣΥΣΤΗΜΑ Αυτό το τμήμα του Οδηγού Σπουδών περιέχει πίνακες των κύριων γνώσεων ανά σύστημα, που αποσκοπούν στη διαχείριση ασθενών με αδιαφοροποίητα συμπτώματα. Σε γενικές γραμμές, οι πίνακες αυτοί ακολουθούν την εξής σειρά: συγγενείς διαταραχές, φλεγμονώδεις και λοιμώδεις παθήσεις, τραύματα, όγκοι, αγγειακές διαταραχές (ισχαιμία και αιμορραγία), άλλες διαταραχές. Εκ των πραγμάτων αυτοί οι πίνακες δεν μπορεί να είναι διεξοδικοί ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΟΓΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Αναιμίες Επιπλοκές λεμφώματος και λευχαιμίας Συγγενείς διαταραχές αιμορροφιλίες και νόσος Von Willebrand, κληρονομικές αιμολυτικές αναιμίες, δρεπανοκυτταρική αναιμία

15 15 Φλεγμονώδεις και Λοιμώδεις παθήσεις ουδετεροπενικός πυρετός, λοιμώξεις σε ασθενείς με ανοσο-ανεπάρκεια Αγγειακές διαταραχές: Ισχαιμία και Αιμορραγία επίκτητες διαταραχές της πήξης (ανεπάρκεια παραγόντων πήξης, διάχυτη ενδοαγγειακή πήξη), φαρμακευτικές διαταραχές της πήξης (αντιπηκτικά, αντιαιμοπεταλιακοί παράγοντες, ινωδολυτικά), ιδιοπαθής θρομβοπενική πορφύρα, θρομβωτική θρομβοπενική πορφύρα Αντιδράσεις μεταγγίσεων ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Αλλεργίες και αναφυλακτικές αντιδράσεις Φλεγμονώδεις και Λοιμώδεις παθήσεις οξείες επιπλοκές των αγγεΐτιδων ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Συγγενείς διαταραχές νόσος του Hirschsprung, εκκόλπωμα Meckel, πυλωρική στένωση Φλεγμονώδεις και Λοιμώδεις παθήσεις σκωληκοειδίτιδα, χολοκυστίτιδα, χολαγγείτιδα, εκκολπωματίτιδα, εξάρσεις και επιπλοκές των φλεγμονωδών εντεροπαθειών, γαστρίτιδα, γαστρεντερίτιδα, γαστρο-οισοφαγική παλινδρόμηση, ηπατίτιδα, παγκρεατίτιδα, πεπτικό έλκος, περιτονίτιδα Μεταβολικές διαταραχές Ηπατικές διαταραχές, ηπατική ανεπάρκεια Τραυματικά και μηχανικά προβλήματα ξένα σώματα, περίσφιξη κήλης, εντερική απόφραξη - ειλεός Όγκοι Αγγειακές διαταραχές: Ισχαιμία και Αιμορραγία ισχαιμική κολίτιδα, αιμορραγία ανώτερου και κατώτερου πεπτικού σωλήνα, ισχαιμία μεσεντερίου Άλλα προβλήματα Επιπλοκές γαστρεντερικών προσθετικών συσκευών και χειρουργικών επεμβάσεων ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΑΙΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Φλεγμονώδεις και Λοιμώδεις παθήσεις μαστίτιδα, φλεγμονώδης νόσος της πυέλου (PID), αιδοιοκολπίτιδα Μαιευτικές επείγουσες παθήσεις αποκόλληση πλακούντα, εκλαμψία, εξωμήτριος κύηση, επείγων τοκετός, σύνδρομο HELLP κατά τη διάρκεια της κύησης, υπερέμεση της κύησης, πρόδρομος πλακούντας, αιμορραγία μετά τον τοκετό Τραυματικά και συναφή προβλήματα συστροφή ωοθήκης Όγκοι Αγγειακές διαταραχές: Ισχαιμία και Αιμορραγία κολπική αιμορραγία ΔΕΡΜΑΤΟΠΑΘΕΙΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Φλεγμονώδεις και λοιμώδεις παθήσεις

16 16 Δερματικές εκδηλώσεις: Ανοσολογικών διαταραχών, συστηματικών παθήσεων, τοξικών διαταραχών ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Οξείες εκδηλώσεις συγγενών μεταβολικών νοσημάτων Επινεφριδιακή ανεπάρκεια και κρίση Διαταραχές του μεταβολισμού της γλυκόζης Υπεροσμωτικό υπεργλυκαιμικό σύνδρομο, υπογλυκαιμία, κετοξέωση Επείγουσες παθήσεις του θυρεοειδούς υπερθυρεοειδισμός, υποθυρεοειδισμός, μυξοιδηματικό κώμα, θυρεοειδική θύελλα ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Αρρυθμίες Συγγενείς καρδιοπάθειες Διαταραχές της συσταλτικότητας, ανεπάρκεια της αντλίας μυοκαρδιοπάθειες, συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια, οξύ πνευμονικό οίδημα, επιπωματισμός, επείγουσες βαλβιδοπάθειες Φλεγμονώδεις και λοιμώδεις καρδιοπάθειες ενδοκαρδίτιδα, μυοκαρδίτιδα, περικαρδίτιδα Ισχαιμική καρδιοπάθεια Οξέα στεφανιαία σύνδρομα, σταθερή στηθάγχη Τραυματικές βλάβες Αγγειακές και θρομβοεμβολικές διαταραχές Διαχωρισμός αορτής/ρήξη ανευρύσματος, εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση, επείγουσα υπέρταση, αποφρακτική αρτηριοπάθεια, θρομβοφλεβίτιδα, πνευμονική εμβολή, πνευμονική υπέρταση ΛΟΙΜΩΔΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΗΨΗ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Κοινές ιογενείς και βακτηριακές λοιμώξεις Τροφικές και σχετιζόμενες με το νερό λοιμώξεις Λοίμωξη HIV και AIDS Κοινές τροπικές νόσοι Παρασίτωση Λύσσα Σήψη και σηπτική καταπληξία Σεξουαλικά μεταδιδόμενες νόσοι Σύνδρομο τοξικής στρεπτοκοκκικής καταπληξίας Τέτανος ΜΥΟ-ΣΚΕΛΕΤΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Συγγενείς διαταραχές εξάρθρημα ισχίου, ατελής οστεογένεση Φλεγμονώδεις και Λοιμώδεις παθήσεις αρθρίτιδα, θυλακίτιδα, κυτταρίτιδα, επιπλοκές συστηματικών ρευματικών παθήσεων, νεκρωτική φασιΐτιδα, οστεομυελίτιδα, ρευματική πολυμυαλγία, λοιμώξεις μαλακών μορίων Μεταβολικές διαταραχές

17 17 επιπλοκές της οστεοπόρωσης και άλλων συστηματικών νόσων Τραυματικές και εκφυλιστικές παθήσεις παθήσεις οσφύος, κοινά κατάγματα και εξαρθρήματα, σύνδρομα διαμερίσματος, σύνδρομο καταπλάκωσης, οστεοάρθρωση, ραβδομυόλυση, κακώσεις μαλακών μορίων Όγκοι παθολογικά κατάγματα ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Φλεγμονώδεις και Λοιμώδεις παθήσεις εγκεφαλικό απόστημα, εγκεφαλίτιδα, πυρετικοί σπασμοί σε παιδιά, σύνδρομο Guillain-Barrè, μηνιγγίτιδα, περιφερική πάρεση προσωπικού νεύρου του Bell, κροταφική αρτηρίτιδα Τραυματικές και συναφείς παθήσεις επιπλοκές προσθετικών συσκευών του ΚΝΣ, σύνδρομα νωτιαίου μυελού, τραύμα και συμπίεση περιφερικών νεύρων, εγκεφαλικό τραύμα Όγκοι συνήθεις εκδηλώσεις και οξείες επιπλοκές πρωτοπαθών και μεταστατικών όγκων του νευρικού συστήματος Αγγειακές διαταραχές: Ισχαιμία και Αιμορραγία διαχωρισμός καρωτίδας, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, υπαραχνοειδής αιμορραγία, υποσκληρίδιο και επισκληρίδιο αιμάτωμα, παροδικό ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο, θρόμβωση φλεβώδους κόλπου Άλλα προβλήματα οξείες επιπλοκές χρονίων νευρολογικών παθήσεων (π.χ. μυασθενική κρίση, πολλαπλή σκλήρυνση), οξείες περιφερικές νευροπάθειες, σπασμοί και status epilepticus ΝΕΦΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Φλεγμονώδεις και λοιμώδεις παθήσεις Ορχεο-επιδιδυμίτιδα, σπειραματονεφρίτιδα, πυελονεφρίτιδα, προστατίτιδα, σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα, λοιμώξεις ουροποιητικού Μεταβολικά νοσήματα Οξεία νεφρική ανεπάρκεια, νεφρωσικό σύνδρομο, νεφρολιθίαση, ουραιμία Τραυματικές και συναφείς διαταραχές Επίσχεση ούρων, συστροφή όρχεος Όγκοι Αγγειακές παθήσεις: Ισχαιμία και Αιμορραγία Άλλες παθήσεις Επιπλοκές της αιμοκάθαρσης και μετά από μεταμόσχευση νεφρού, επιπλοκές ουρολογικών επεμβάσεων και συσκευών, ουραιμικό αιμολυτικό σύνδρομο ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Φλεγμονώδεις και Λοιμώδεις παθήσεις επιπεφυκίτιδα, δακρυοκυστίτιδα, ενδοφθαλμίτιδα, ιρίτιδα, κερατίτιδα, κυτταρίτιδα του κόγχου και περικογχική κυτταρίτιδα, ραγοειδίτιδα Τραυματικά και συναφή προβλήματα ξένα σώματα, οφθαλμικές κακώσεις

18 18 Αγγειακές διαταραχές: Ισχαιμία και Αιμορραγία απόφραξη αμφιβληστροειδικής αρτηρίας και φλέβας, αιμορραγία υαλώδους σώματος Άλλα προβλήματα οξύ γλαύκωμα, αποκόλληση αμφιληστροειδούς ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Συγγενείς Κυστική ίνωση Φλεγμονώδεις και λοιμώδεις παθήσεις Άσθμα, βρογχίτιδα, βρογχιολίτιδα, πνευμονία, εμπύημα, έξαρση ΧΑΠ, πνευμονικό απόστημα, πλευρίτιδα και πλευριτική συλλογή, πνευμονική ίνωση, φυματίωση Τραυματικά και συναφή προβλήματα Εισρόφηση ξένου σώματος, αιμοθώρακας, πνευμοθώρακας υπό τάση, πνευμομεσοθωράκιο Όγκοι Κοινές και οξείες επιπλοκές πρωτοπαθών και μεταστατικών όγκων του πνεύμονα Αγγειακές διαταραχές Πνευμονική εμβολή Άλλες παθήσεις Οξεία πνευμονική βλάβη, ατελεκτασία, ARDS, αυτόματος πνευμοθώρακας ΤΡΑΥΜΑ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Τύπος τραύματος: Έγκαυμα, αμβλύ τραύμα, διατιτραίνον τραύμα Ανατομική εντόπιση τραύματος: Κεφαλή και αυχένας, γναθο-προσωπικό, θώρακας, κοιλιακή χώρα, λεκάνη, σπονδυλική στήλη, άκρα Πολυτραυματίας Τραύμα σε συγκεκριμένους πληθυσμούς: Παιδιά, ηλικιωμένοι, έγκυες γυναίκες ΥΓΡΩΝ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Διαταραχές της οξεοβασικής ισορροπίας Ηλεκτρολυτικές διαταραχές Ενδοαγγειακός όγκος και ισοζύγιο υγρών ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ Διαταραχές της συμπεριφοράς Διαταραχές του συναισθήματος, σύγχυση και διαταραχές του επιπέδου συνείδησης, διαταραχές της νόησης, διαταραχές της μνήμης, διαταραχές της αντίληψης, ψυχοκινητικές διαταραχές, διαταραχές της σκέψης Κοινές επείγουσες ψυχιατρικές παθήσεις Οξεία ψύχωση, επιπλοκές ανορεκτικών και βουλημικών διαταραχών, αγχώδης νεύρωση και διαταραχές πανικού, μετατρεπτικές διαταραχές, εκούσιος αυτοτραυματισμός και απόπειρα αυτοκτονίας, κατάθλιψη, διαταραχές προσωπικότητας, κατάχρηση ναρκωτικών ουσιών και αιθανόλης

19 ΩΡΛ ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ, ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Αιμορραγίες Επιπλοκές όγκων απόφραξη του αεραγωγού, αιμορραγίες Ξένα σώματα Φλεγμονώδεις και Λοιμώδεις παθήσεις αγγειοοίδημα, επιγλωττίτιδα, λαρυγγίτιδα, παρα-αμυγδαλικό απόστημα Τραύματα 3.3 ΣΥΝΗΘΗ ΚΛΙΝΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ Αυτό το τμήμα του Οδηγού Σπουδών περιλαμβάνει τα πιο συνήθη συμπτώματα των ασθενών που προσέρχονται ή προσκομίζονται σε ένα ΤΕΠ. Οι διαφορικές διαγνώσεις αναφέρονται κατά συστήματα. Οι διαγνώσεις εκείνες που απαιτούν άμεση φροντίδα, με βάση τη δυνητική σοβαρότητα και την ανάγκη προτεραιότητας, εμφανίζονται με έντονα γράμματα. Αυτοί οι πίνακες πιθανών διαγνώσεων δεν μπορεί να είναι διεξοδικοί. Τα κλινικά προβλήματα ακολουθούν αλφαβητική σειρά ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ (ΜΗ ΤΡΑΥΜΑΤΙΚΗ) Ωτορινολαρυγγολογικά αίτια ωτόρροια (ωτίτιδα, τραύμα, όγκοι), επίσταξη Αίτια από το γαστρεντερικό σύστημα αιματέμεση και μέλαινα (οξεία γαστρίτιδα, γαστροδωδεκαδακτυλικό έλκος, σύνδρομο Mallory Weiss, κιρσοί οισοφάγου), αιμορραγία από το ορθό (οξεία εκκολπωματίτιδα, αιμορροΐδες, φλεγμονώδης νόσος του εντέρου, όγκοι) Γυναικολογικά και Μαιευτικά αίτια μηνορραγία/μητρορραγία, (αποβολή, αποκόλληση πλακούντα, όγκοι) Νεφρικά και αίτια από το Ουρογεννητικό σύστημα αιματουρία, (πυελίτιδα, όγκοι, ουρολιθίαση) Αίτια από το αναπνευστικό σύστημα αιμόπτυση (βρογχεκτασία, πνευμονία, όγκοι, φυματίωση) ΑΙΣΘΗΜΑ ΠΑΛΜΩΝ Καρδιαγγειακές αιτίες βραδυαρρυθμίες (φλεβοκομβική βραδυκαρδία, κολποκοιλιακοί αποκλεισμοί), εκτακτοσυστολές, ταχυαρρυθμίες (κολπική μαρμαρυγή, φλεβοκομβική ταχυκαρδία, υπερκοιλιακή ταχυκαρδία, κοιλιακή ταχυκαρδία) Ενδοκρινικές και μεταβολικές αιτίες θυρεοτοξίκωση Τοξικολογία φάρμακα ΆΛΓΟΣ ΣΤΑ ΆΝΩ ΆΚΡΑ Καρδιοαγγειακές αιτίες διαχωρισμός αορτής, εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση, ισχαιμία μυοκαρδίου Μυο-σκελετικές αιτίες περιαρθρίτιδα, αρθροπάθεια της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης Τραύμα

20 ΆΛΓΟΣ ΘΩΡΑΚΙΚΟ Αίτια από το καρδιαγγειακό σύστημα οξέα σεφανιαία σύνδρομα, διαχωρισμός της αορτής, αρρυθμίες, περικαρδίτιδα, πνευμονική εμολή Αίτια από το αναπνευστικό σύστημα πνευμονία, πνευμομεσοθωράκιο, πνευμοθώρακας (κυρίως πνευμοθώρακας υπό τάση), πλευρίτιδα Αίτια από το γαστρεντερικό σύστημα γαστροισοφαγική παλινδρόμηση, ρήξη οισοφάγου, διάχυτος οισοφαγικός σπασμός Μυοσκελετικά αίτια πλευροστερνική κάκωση, πλευροχονδρίτιδα, μεσοπλεύρια μυαλγία, αντανακλώμενος πόνος από την θωρακική μοίρα της σπονδυλικής στήλης Ψυχιατρικά αίτια αγχώδης συνδρομή, κρίση πανικού Δερματολογικά αίτια έρπης ζωστήρας ΆΛΓΟΣ ΣΤΑ ΚΑΤΩ ΆΚΡΑ Καρδιοαγγειακές αιτίες οξεία ισχαιμία, αρτηρηΐτιδα, εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση, επιπολής θρομβοφλεβίτιδα Ανοσολογικές αιτίες πολυμυοσίτιδα Λοιμώδεις αιτίες αρθρίτιδα, κυτταρίτιδα, νεκρωτική φασιίτιδα, οστεομυελίτιδα Μυοσκελετικές αιτίες ισχιαλγία Νευρολογικές αιτίες ισχιαλγία Αιτίες από το νευρικό σύστημα συμπίεση περιφερικού νεύρου Τραύμα ΆΛΓΟΣ ΟΞΥ ΚΟΙΛΙΑΚΟ Αίτια από το γαστρεντερικό σύστημα σκωληκοειδίτιδα, χολοκυστίτιδα, χολαγγεΐτιδα, οξεία παγκρεατίτιδα, επιπλοκές κηλών, εκκολπωματίτιδα, ηπατίτιδα, διαφραγματοκήλη, φλεγμονώδης νόσος του εντέρου, εντερική απόφραξη, ισχαιμική κολίτιδα, ισχαιμία μεσεντερίου, πεπτικό έλκος, περιτονίτιδα, διάτρηση κοίλου σπλάχνου Αίτια από το καρδιαγγειακό σύστημα οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, διαχωρισμός της αορτής, ρήξη αορτικού ανευρύσματος Δερματολογικά αίτια έρπης ζωστήρας Ενδοκρινολογικά και μεταβολικά αίτια νόσος του Addison, διαβητική κετοξέωση, άλλες μεταβολικές οξεώσεις, πορφυρία Γυναικολογικά και Μαιευτικά αίτια

Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Κάθε κατάσταση που εμφανίζεται με αιφνίδιο, οξύ κοιλιακό πόνο και άλλοτε άλλα συνοδά συμπτώματα ανήκει στα διαφοροδιαγνωστικά πλαίσια της οξείας κοιλίας. Ο γιατρός

Διαβάστε περισσότερα

Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας

Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΒΑΚΤΗΡΙΔΙΑΚΗΣ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας νοσηρότητας και θνητότητας

Διαβάστε περισσότερα

Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2

Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2 Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΘΩΡΑΚΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ... 1 1.1. Επιδημιολογία... 3 1.2. Μηχανισμοί κάκωσης - Ταξινόμηση... 3 1.3. Διαγνωστική προσέγγιση...

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους. Πέππας Γεώργιος Χειρουργός

Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους. Πέππας Γεώργιος Χειρουργός Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους Πέππας Γεώργιος Χειρουργός Σημαντικά Δεδομένα Περίπου 60% ηλικιωμένων με κοιλιακό πόνο που προσέρχονται στο ΤΕΠ με κοιλιακό πόνο χρήζουν εισαγωγής και 40% χρήζουν χειρουργείο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ

ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ Κόγιας Ιωάννης: Διευθυντής Καρδιολογικής κλινικής Γενικού Νοσοκομείου Καρδίτσας Μουλατζίκος Θωμάς:

Διαβάστε περισσότερα

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΠΟΛΛΑΠΛΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΘΩΡΑΚΟΣ ΣΕ ΠΟΛΥΤΡΑΥΜΑΤΙΑ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑ ΚΟΙΛΙΑ 23% 31% ΘΩΡΑΚΑΣ + ΑΚΡΑ 52% 11% ΚΕΦΑΛΙ 41% 26% Ι. ΒΑΡΕΙΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΙΑ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ... «Ήταν μια χαρά μέχρι πριν από 1 ώρα» σας λέει με αγωνία η κόρη του 68χρονου που έχει έρθει στα επείγοντα όπου εργάζεστε.

Διαβάστε περισσότερα

Θωρακικό άλγος. Ενότητα 1: Εισαγωγή

Θωρακικό άλγος. Ενότητα 1: Εισαγωγή Θωρακικό άλγος Ενότητα 1: Εισαγωγή Κωνσταντίνος Σπυρόπουλος, Καθηγητής Κυριάκος Καρκούλιας, Επίκουρος Καθηγητής Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής Θωρακικό άλγος Το θωρακικό άλγος είναι συχνό σύμπτωμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ Ι. Φυσιολογία και παθοφυσιολογία του πόνου... 15 1. Ορισμός και τύποι του πόνου... 15 1.1. Ο ορισμός του πόνου... 15 1.2.

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΣΩΜΑΤΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ

ΨΥΧΟΣΩΜΑΤΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΨΥΧΟΣΩΜΑΤΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ (Υποχρεωτικό κατ επιλογήν μάθημα) Διδάσκων: ΜΠΟΝΩΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Διάρκεια : Ε εξάμηνο Διδασκαλία: Παραδόσεις Εξετάσεις: Σκοπός: Προφορικές Μελέτη των σχέσεων των ψυχολογικών και κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ

ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ ΑΜΕΣΗ / ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ 1,5% επισκέψεων εξωτερικών ιατρείων (>) 5% επισκέψεων ΤΕΠ 10% Επικίνδυνη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ. Να δώσει στους σπουδαστές τις βασικές γνώσεις παθολογίας, οι οποίες είναι απαραίτητες φυσικοθεραπεία.

ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ. Να δώσει στους σπουδαστές τις βασικές γνώσεις παθολογίας, οι οποίες είναι απαραίτητες φυσικοθεραπεία. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ : ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΚΩΔΙΚΟΣ : Β3 ΕΞΑΜΗΝΟ : Β ΤΥΠΟΣ : ΜΓΥ ΜΟΝΑΔΕΣ ECTS : 6 ΓΛΩΣΣΑ : ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ : ΕΞΑΡΤΩΜΕΝΑ : ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΡΚΕΙΑ (ώρες) : Θ : 2

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ 2013-2014 ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ 2013-2014 ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Καθηγητής Γκοβίνα Ο. Μάργαρη Ν. Κουτσοπούλου Β. Καπάδοχος Θ. Κυρίτση Ε. Ευαγγέλου Ε. Θέματα ανά καθηγητή Αξιολόγηση συμπτωμάτων ασθενών με καρκίνο ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Το θωρακικό άλγος, όχι σπάνιο

Το θωρακικό άλγος, όχι σπάνιο Προσέγγιση του παιδιού με θωρακικό άλγος Steven M. Selbst, MD Pediatr Clin N Am 57 (2010) 1221 1234 Παρουσίαση : Νίκος Α. Καρανταγλής Επιστημονικός Συνεργάτης Γ ΠΔ Α.Π.Θ. 10/01/2011 www.pd3.gr Το θωρακικό

Διαβάστε περισσότερα

Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία.

Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία. Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία. ΓΡΑΙΔΗΣ Χ., ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ Δ., ΝΤΑΤΣΙΟΣ Α., ΚΑΡΑΣΑΒΒΙΔΗΣ Β., ΨΗΦΟΣ Β., ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ Γ., ΓΟΥΡΓΙΩΤΗΣ Κ.,

Διαβάστε περισσότερα

Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ

Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ Η άσκηση σε νοσηλευτικά τμήματα παθολογικής ειδικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση There are no translations available. Γιώργος Κολιός Καρδιολόγος Οι ασθενείς με συγκοπή αποτελούν το 2% των επισκέψεων στα τμήματα έκτακτων περιστατικών. Η ετήσια επίπτωση συγκοπτικών επεισοδίων στα ηλικιωμένα

Διαβάστε περισσότερα

Α/Α ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ 1 Επαγγελματική εξουθένωση νοσηλευτών που εργάζονται σε

Α/Α ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ 1 Επαγγελματική εξουθένωση νοσηλευτών που εργάζονται σε Α/Α ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ 1 Επαγγελματική εξουθένωση νοσηλευτών που εργάζονται σε Κελέση Μάρθα ψυχιατρικά Νοσοκομεία 2 Η σημασία της θέσης του νοσηλευτή σε κέντρα λήψης αποφάσεων για Κελέση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση ΒΙΡΓΙΛΙΟΥ Σ. ΜΠΕΝΑΚΗ Επ. Καθηγητή Ακτινολογίας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση Έκδοση αναθεωρημένη ISBN 960-90471-0-6 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

MA0341 ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ

MA0341 ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ MA0341 ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ Συντετμημένος Τίτλος: Τίτλος Μαθήματος Πλήρης Τίτλος: Παιδιατρική Νοσηλευτική Φροντίδα Κωδικός Μαθήματος: MA0341 ΜΑ0342 Επίπεδο Μαθήματος: Προπτυχιακό Τύπος Μαθήματος:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΒΟΗΘΕΙΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΒΟΗΘΕΙΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΒΟΗΘΕΙΩΝ Τηλ: 210 7623301, 697 2910407 Website: www.empfirstaid.gr Email: akonovesi@empfirstaid.gr ΟΔΗΓΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΒΟΗΘΕΙΩΝ Τα εκπαιδευτικά

Διαβάστε περισσότερα

MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ

MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ Συντετμημένος Τίτλος: Τίτλος Μαθήματος Πλήρης Τίτλος: Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική Κωδικός Μαθήματος: MA0211 ΜΑ0212 Επίπεδο Μαθήματος: Προπτυχιακό Τύπος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ ΙΩΑΝΝΗΣ Η. ΓΚΡΙΝΙΑΤΣΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Ο. ΜΙΧΑΗΛ ΗΛΙΑΣ Α. ΜΠΑΣΤΟΥΝΗΣ ISBN 978-960-372-098-0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κεφάλαιο 1. Απάντηση του οργανισμού στην κάκωση... 1 Φυσιολογία της

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ. Δεύτερη Έκδοση TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ. Δεύτερη Έκδοση TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ Δεύτερη Έκδοση C DAVID MARSDEN FRS DSC FRCP FRCPsych TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΜΑΡΑΖΙΩΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ ΕΛΙΣΑΒΕΤ

Διαβάστε περισσότερα

Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging)

Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging) ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΡΑΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging) Βασικές αρχές και κλινικές

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο της συνείδησης

Επίπεδο της συνείδησης Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 20-25 Επίπεδο της συνείδησης Η µερική ή ολική απώλεια της συνείδησης του πάσχοντος είναι µια σοβαρή κατάσταση, κατά την οποία διαταράσσεται

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση

Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση 1 κ ε φ ά λ α ι ο Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση 1.1 Αλγόριθμοι στην Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση Το πρώτο διεθνές συνέδριο για τις κατευθυντήριες οδηγίες (Guidelines) για την καρδιοαναπνευστική αναζωογόνωση

Διαβάστε περισσότερα

11/6/2015 TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού. Εισαγωγικά στοιχεία

11/6/2015 TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού. Εισαγωγικά στοιχεία TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού Σπονδυλική στήλη: 7 αυχενικοί, 12 θωρακικοί, 5 οσφυϊκοί, 5 ιεροί και 4-5 κοκκυγικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΦΑΣΗΣ ΙΙ 1 ος ΧΡΟΝΟΣ Χειμερινό Εξάμηνο 9 πμ-10πμ ΣΕΝΑΡΙΟ 1 σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 «Ιατρική Εξέταση» Ανατομική ορολογία (Ανατομία)

Διαβάστε περισσότερα

2. ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΕΙΣ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ DQS DIN EN ISO 9001:2008

2. ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΕΙΣ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ DQS DIN EN ISO 9001:2008 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Κέντρο Επαγγελματικής Κατάρτισης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών σας καλωσορίζει στο Πρόγραμμα Συμπληρωματικής εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης και συγκεκριμένα στο εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ε ΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. 3ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. 4 6 Δεκεμβρίου 2015. Αθήνα, Ξενοδοχείο «Royal Olympic»

ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ε ΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. 3ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. 4 6 Δεκεμβρίου 2015. Αθήνα, Ξενοδοχείο «Royal Olympic» ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ε ΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 3ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 4 6 Δεκεμβρίου 2015 Αθήνα, Ξενοδοχείο «Royal Olympic» www.hesem.gr www.synedra.gr ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 4 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2015 08:00-09:00

Διαβάστε περισσότερα

1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη.

1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. Μάρθα Κελέση 1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική αντιμετώπιση. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. 3. Ηγετικές ικανότητες προϊσταμένων

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ. ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005

ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ. ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005 ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005 ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ Τι είναι αναζωογόνηση ; Για τη διατήρηση της ζωής χρειάζεται συνεχής τροφοδοσία όλων των οργάνων με

Διαβάστε περισσότερα

Α.Τ.Ε.Ι.ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Α.Τ.Ε.Ι.ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Α.Τ.Ε.Ι.ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑ-ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΔΕΡΜΑΤΟΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑ Το δέρμα αποτελείται από 2 στιβάδες: i. Επιδερμίδα ii. Κυρίως δέρμα ή χόριο ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ Κυριότερες λειτουργίες δέρματος: i.

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές δραστηριότητες

Κλινικές δραστηριότητες Ο ηλικιωμένος ασθενής στη δευτεροβάθμια περίθαλψη Φλώρα Ζερβού-Βάλβη MPhil Med, Δρ Οδοντ Συντονίστρια Διευθύντρια Οδοντιατρικού Τμήματος Ειδικής Μονάδας ΑΜΕΑ Γενικού Νοσοκομείου «Ασκληπιείο Βούλας» Ποσοστό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΙΛΙΓΓΟΥ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΙΛΙΓΓΟΥ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ Νευρολογική Κλινική Γενικού Νοσοκομείου «Πολυκλινική», Αθήνα. Εισαγωγή Ο ίλιγγος, ένα συνηθέστατο αίτιο προσέλευσης ασθενών στο ιατρείο της εφημερίας, συχνά υποκρύπτει επείγουσες καταστάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ & ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΩΝ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΩΝ

ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ & ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΩΝ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΩΝ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ & ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΩΝ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΩΝ Παυλίδου Κυριακή Υποψ.Διδάκτορας Αναισθησιολογίας & Εντατικής Θεραπείας, Κλινική Ζώων Συντροφιάς, Α.Π.Θ «Το δηλητήριο βρίσκεται σε καθετί και τίποτα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος

ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος Δηλητηρίαση Η έκθεση σε τοξίνη που δύναται να έχει βλαπτική επίδραση στον οργανισμό Τοξίνη είναι η ουσία που προκαλεί βλάβη στη λειτουργία ενός ή περισσοτέρων

Διαβάστε περισσότερα

Βάρος κοπράνων σε διάφορους λαούς

Βάρος κοπράνων σε διάφορους λαούς Δυσκοιλιότητα Κενώσεις λιγότερες από τρεις την εβδομάδα σε άτομα που σιτίζονται με δίαιτες δυτικού τύπου Δυσκολία κατά την αφόδευση Ιδιαίτερη σημασία έχει η εμφάνιση δυσκοιλιότητας σε άτομα με φυσιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013

Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013 Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013 Αιτία εισόδου: οξύ κοιλιακό άλγος με αιφνίδια εμφάνιση που την αφύπνισε τις πρώτες πρωινές ώρες με συνοδά 6 επεισόδια εμέτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Αποτελέσματα από την παρέμβαση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στα κέντρα κράτησης μεταναστών ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 www.msf.gr Εισαγωγή Οι

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Χ. Μ. ΜουτσόπουΛος Αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών α ρευματικά νοσήματα είναι ασθένειες που προσβάλλουν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑΛ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑΛ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑΛ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Α ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν:

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν: 1 Τι είναι η Κίρρωση του Ήπατος: Η κίρρωση του ήπατος είναι μία χρόνια πάθηση του ήπατος κατά την οποία παρατηρείται καταστροφή του ιστού του ήπατος και αλλαγή της αρχιτεκτονικής του, γεγονός που οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ (Ι) Γυναίκα 34 ετών με διαβήτη προσέρχεται στο τμήμα επειγόντων περιστατικών με πυρετό, αίσθημα ρίγους, πόνο στην πλάτη, ίλιγγο και δυσκολία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο

ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΚΑΚΩΣΕΩΝ Οι ΚΕΚ ταξινοµούνται ανάλογα µε: ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο Με τον όρο αυτό χαρακτηρίζεται οποιοδήποτε τραύµα της κεφαλής που µπορεί Να οδηγήσει σε κακώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ

Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ 2 Ιουνίου 2014 / 14 O Δημοτικό Σχολείο Ιλίου Αλεξάδρα Κολοβού Παιδικές Ιώσεις-Συμπτώματα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Βασικές γνώσεις I SBN 960-372-069-0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΑΡΙΣ Α. ΚΟΣΜΙΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΚΙΡΗΣ Μ Ε Ρ Ο Σ Ι ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ Κεφάλαιο 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ... 3 Το καρκινικό κύτταρο... 3 Κυτταρικός

Διαβάστε περισσότερα

φροντιστήρια επίγνωση

φροντιστήρια επίγνωση ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑ.Λ. 2013 ΜΑΘΗΜΑ: ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ Επιμέλεια θεμάτων: Εμμανουέλα Μαθιουδάκη, Βιολόγος ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας

Διαβάστε περισσότερα

Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975)

Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975) Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975) Κω- Αιτίες θανάτων Σύνολο Ηλικία του θανόντος ε δικός δηλώθηκε Κάτω του 1 1-4 5-9

Διαβάστε περισσότερα

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.)

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.) 1. Ορισµός Νόσου 2. Παθογένεια: η µελέτη της δηµιουργίας µιας παθολογικής κατάστασης, µια παθολογική κατάσταση σε συνάρτηση µε το αίτιο που την προκαλεί 3. Επιδηµιολογία: είναι η επιστηµονική µελέτη των

Διαβάστε περισσότερα

κλινική εξέταση οδηγός για Barbara Bates, M.D. ISBN 9780960-372-144-4 Δεύτερη έκδοση Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

κλινική εξέταση οδηγός για Barbara Bates, M.D. ISBN 9780960-372-144-4 Δεύτερη έκδοση Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων οδηγός για κλινική εξέταση Δεύτερη έκδοση Barbara Bates, M.D. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων I. Ανδρουλάκη Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ. Π. Παππάς

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ. Π. Παππάς ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ Π. Παππάς ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ Κατηγορίες ιστικών ορµονών Αποκαρβοξυλιωµένα αµινοξέα (ισταµίνη, σεροτονίνη) Πολυπεπτίδια (κινίνες, ουσία Ρ) Εικοσανοειδή

Διαβάστε περισσότερα

Certified First Aid Provider Έκδοση 1.0

Certified First Aid Provider Έκδοση 1.0 Πνευµατικά ικαιώµατα Το παρόν είναι πνευµατική ιδιοκτησία της ACTA Α.Ε. και προστατεύεται από την Ελληνική και Ευρωπαϊκή νοµοθεσία που αφορά τα πνευµατικά δικαιώµατα. Απαγορεύεται ρητώς η δηµιουργία αντιγράφου,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΩΤΟΒΕΛΟΝΙΣΜΟ

Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΩΤΟΒΕΛΟΝΙΣΜΟ Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΩΤΟΒΕΛΟΝΙΣΜΟ Τι είναι ο Ωτοβελονισμός (Ωτοθεραπεία) Ο Ωτοβελονισμός (Ωτοθεραπεία) είναι μια Ιατρική Μέθοδος που χρησιμοποιεί το πτερύγιο του αυτιού με διαγνωστικό και θεραπευτικό σκοπό. Έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΗΦΜ. Ποια η σηµασία της στην κλινική πράξη.

ΗΦΜ. Ποια η σηµασία της στην κλινική πράξη. ΗΦΜ. Ποια η σηµασία της στην κλινική πράξη. Πότε πρέπει να εφαρµόζεται; «Ιπποκράτειες Ηµέρες Καρδιολογίας» Μέλανη Κωνσταντινίδου Καρδιολόγος Ηλεκτροφυσιολόγος Αγ Λουκάς Disclosures None ΗΛΕΚΤΡΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ...... Εισαγωγή. Μετωπορινογενείς δυσπλασίες (δυσπλασίες μέσης γραμμής)... Κρανιοσυνοστώσεις ή κρανιοσυνοστεώσεις.. Βραγχιακές

Διαβάστε περισσότερα

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Παθήσεις Θυρεοειδούς Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Η καρδιά είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στη δράση της θυρεοειδικής ορµόνης. Έτσι, η δυσλειτουργία του θυρεοειδούς µπορεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΠΙ ΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ( Η.Π.Α ) Νόσοι πεπτικού και ήπατος : 50 εκατοµµύρια επισκέψεις σε : Ιατρούς Νοσοκοµεία Τµήµατα επειγόντων Πιο συχνές διαγνώσεις : Τροφικές γαστρεντερίτιδες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Σχετικά με τα ποσοστά συμμετοχής φαρμάκων»

ΘΕΜΑ: «Σχετικά με τα ποσοστά συμμετοχής φαρμάκων» Δ Ι Ο Ι Κ Η Σ Η ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΘΗΝΑ : 26-3-2010 ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ Αριθ. Πρωτ.: Γ 55/ 749 ΤΜΗΜΑ : ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΑΝΤΙΛΗΨΗΣ Ταχ. Δ/νση: Aγ. Κων/νου 8/10241 ΑΘΗΝΑ Πληροφορίες: A.Βλάχος

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων

Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων Ανδρέας Π. Καραμπίνης Διευθυντής ΜΕΘ Π.Γ.Ν.Α. «Γ. Γεννηματάς» μεταμόσχευση ιστών και οργάνων αποτελεί σήμερα ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της σύγχρονης ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ, ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΦΥΛΛΟ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ (ΣΧΕΤΙΚΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΜΟΝΟ)

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ, ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΦΥΛΛΟ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ (ΣΧΕΤΙΚΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΜΟΝΟ) ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ, ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΦΥΛΛΟ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ (ΣΧΕΤΙΚΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΜΟΝΟ) ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΕΝΤΑΞΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μάρθα Κελέση Μπαμπάτσικου Φωτούλα Καμπά Ευρυδίκη Φασόη Γεωργία

Μάρθα Κελέση Μπαμπάτσικου Φωτούλα Καμπά Ευρυδίκη Φασόη Γεωργία Μάρθα Κελέση 1.Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική αντιμετώπιση. 2.Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. 3.Ηγετικές ικανότητες προϊσταμένων νοσηλευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΗΤΡΗΣΕ. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙ ΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ

ΗΜΗΤΡΗΣΕ. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙ ΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΣΤΑ ΠΑΙ ΙΑ Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΗΜΗΤΡΗΣΕ. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙ ΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ 2007 ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ 2007 ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ 2007 ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΘΕΜΑ 1 ο Α. Ποια είναι η αιτιολογία της σιδηροπενικής αναιµίας; (Μονάδες 8) Β. Τι είναι το «ερεθισµαταγωγό σύστηµα» (Μονάδες 4) και από ποια µέρη αποτελείται; (Μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός

Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός Μια υποτιμημένη ασπίδα προστασίας Παναγιώτης Ζώης Όλγα Καράμπαλη Ιδιώτες Πνευμονολόγοι Πνευμονιοκοκκική νόσος Προκαλείται: από τον πνευμονιόκοκκο (Streptococcus pneumoniae)

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Guidelines of American Heart Association/American Stroke Association 2013 EFNS Guidelines 2011 Royal College of Physicians National Clinical Guidelines

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΙΑΤΡΙΚΗ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ

ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΙΑΤΡΙΚΗ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ 1 ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΙΑΤΡΙΚΗ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ ΔΙΑ ΒΊΟΥ ΒΙΟΕΠΙΣΤΉΜΕΣ Ώρα μαθήματος Αντικείμενο Τίτλος μαθήματος 14.00-18.00 Παθολογία (Χ. Κουτίνας, Ν. Σούµπασης) Παθολογία (Χ. Κουτίνας,

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες Πώς μπορεί να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι με οστεοαρθρίτιδα και ρευματοειδή αρθρίτιδα λαμβάνουν τη βέλτιστη δυνατή περίθαλψη σε ολόκληρη την Ευρώπη: συστάσεις του EUMUSC.NET Σε συνεργασία με τον EULAR

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης. Ελένη Μάνου, νεφρολόγος, Γ.Ν.Παπαγεωργίου

Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης. Ελένη Μάνου, νεφρολόγος, Γ.Ν.Παπαγεωργίου Θεραπεία αναπνευστικής αλκάλωσης Ελένη Μάνου, νεφρολόγος, Γ.Ν.Παπαγεωργίου σαν εισαγωγή... παραγωγή CO2 αποβολή CO2 παραγωγή CO2 αποβολή CO2 µερική πίεση του διοξειδίου του άνθρακα στο αίµα (PaCO2) µείωση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ & επείγοντα περιστατικά στο αγροτικό ιατρείο

ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ & επείγοντα περιστατικά στο αγροτικό ιατρείο ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ & επείγοντα περιστατικά στο αγροτικό ιατρείο Διονύσης Κουφουδάκης MD DIMC RCS(Ed) Γενικός Χειρουργός - Επειγοντολόγος Τακτικό Μέλος Συμβουλίου Επείγουσας Προνοσοκομειακής Ιατρικής Κολλεγίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΥΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΕΝΟΝΤΩΝ ΔΙΑΣΤΡΕΜΜΑ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΟΣΤΩΝ 2. ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ Α. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟΥ ΚΡΑΝΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Νοσολογία-Α.Ε.Ε. Αιτιολογία

Νοσολογία-Α.Ε.Ε. Αιτιολογία Νοσολογία-Α.Ε.Ε Ως εγκεφαλικό επεισόδιο ορίζεται η βλάβη του εγκεφαλικού ιστού αγγειακής αιτιολογίας (ΑΕΕ) που προήλθε είτε από διακοπή της παροχής του αίματος στην πάσχουσα περιοχή (ισχαιμικό ΑΕΕ), είτε

Διαβάστε περισσότερα

Β Οφθαλμολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΕΙΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑ IΙ (9-19) Εκδοχή 7/1.10.11

Β Οφθαλμολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΕΙΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑ IΙ (9-19) Εκδοχή 7/1.10.11 Β Οφθαλμολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΕΙΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑ IΙ (9-19) Εκδοχή 7/1.10.11 11 Θεωρητικές Δεξιότητες Πόνος Διαταραχές οπτικής λειτουργίας 9. Επιφανειακός Πόνος 10. Ασθενωπία Διόφθαλμή

Διαβάστε περισσότερα

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου.

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Ο όρος ολιγοαναλγησία χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1989 από τους Wilson και Pendleton σε μία εργασία σχετική με την πλημμελή αντιμετώπιση του πόνου των προσερχόμενων

Διαβάστε περισσότερα

11. 3. Μάθημα χειρουργικής ΙΑ εξαμήνου Χειρουργική (ΙΑ0344) Τρίμηνη Κλινική Άσκηση

11. 3. Μάθημα χειρουργικής ΙΑ εξαμήνου Χειρουργική (ΙΑ0344) Τρίμηνη Κλινική Άσκηση 11. 3. Μάθημα χειρουργικής ΙΑ εξαμήνου Χειρουργική (ΙΑ0344) Τρίμηνη Κλινική Άσκηση 11. 3.1. Ενημερωτικό Φύλλο Μαθήματος (Ε.Φ.Μ.) - Σκοπός/Στόχοι: Η εκπαίδευση του φοιτητή στην διάγνωση και αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες σχετικά με την Μετεγχειρητική Αναλγησία

Πληροφορίες σχετικά με την Μετεγχειρητική Αναλγησία Πληροφορίες σχετικά με την Μετεγχειρητική Αναλγησία H εξασφάλιση μετεγχειρητικής αναλγησίας είναι εξίσου σημαντική με την επιτυχή πραγματοποίηση της επέμβασης. Η αναλγησία εξασφαλίζει την ομαλή μετεγχειρητική

Διαβάστε περισσότερα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα πολυσύνθετο εξελισσόµενο θέµα Τέλη 90 ο ιό ήταν θανατηφόρο Σύνδροµο επίκτητη ανοσολογική ανεπάρκεια (AIDS) 1998 πρώτε αποτελεσµατικέ θεραπείε Χρόνιο νόσηµα Ο φορέα συνεχίζει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Διευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν. Τσανάκας ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Ορισμός Ως status epilepticus ορίζεται επεισόδιο σπασμών διάρκειας άνω των 30 λεπτών ή περισσότερα των δυο επεισόδια

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος. www.rheuma,gr

Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος. www.rheuma,gr Πολλες από τις ρευματικες παθησεις των ενηλικων προσβαλουν και τα παιδια,αν και σε μικροτερη συχνοτητα. Επιπλεον καποιες παθησεις όπως είναι ο συστηματικης έναρξης ή ο ολιγοαρθρικος τυπος εναρξης της Νεανικης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ

ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ Σ.Ε.Υ.Π. ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ Ονοματεπώνυμο φοιτητριών: ΤΣΙΜΗΤΡΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΣΙΩΡΑ ΓΕΩΡΓΙΑ Υπεύθυνη καθηγήτρια: κ. ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αιμορραγία Πεπτικού. Γεώργιος Καρράς. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ιατρική Σχολή

Αιμορραγία Πεπτικού. Γεώργιος Καρράς. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ιατρική Σχολή Γ.Ν.Θ. Παπαγεωργίου Γ' Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική Διευθυντής: Καθηγητής Παθολογίας Κωνσταντίνος Παλέτας Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ιατρική Σχολή Αιμορραγία Πεπτικού Γεώργιος Καρράς Υπεύθυνος:

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικά Σεμινάρια ΚΑΡΠΑ European Resuscitation Council (ERC)

Εκπαιδευτικά Σεμινάρια ΚΑΡΠΑ European Resuscitation Council (ERC) ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗΣ ΚΥ.Σ.ΑΝ. Κερύνιας 9 Λατσιά, 2231. Τηλ: 99784580 Εκπαιδευτικά Σεμινάρια ΚΑΡΠΑ European Resuscitation Council (ERC) Το Κυπριακό Συμβούλιο Αναζωογόνησης είναι μη κερδοσκοπικός

Διαβάστε περισσότερα

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες:

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες: Δυσκοιλιότητα. Η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα από τα πιο συχνά συμπτώματα του κατώτερου πεπτικού σωλήνα, επηρεάζοντας κάθε χρόνο ένα μεγάλο αριθμό ασθενών, κυρίως των χωρών του δυτικού κόσμου. Εικόνα 1.

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Εγκεκριμένων Πτυχιακών Εργασιών

Πίνακας Εγκεκριμένων Πτυχιακών Εργασιών ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ:ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Α/Α Τίτλος Θέματος Επιβλέπων Καθηγητής Α Τομέας: Βασικής ς και ς Πρωτοβάθμιας Φροντίδας 1 Διαχείριση των Συγκρούσεων στο Χώρο του Νοσοκομείου Κελέση

Διαβάστε περισσότερα

Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες. Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών

Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες. Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών Αιµοδυναµικές αλλαγές κατά την εγκυµοσύνη Όγκος αίµατος 30-50% Μέγιστο 20-24 εβδ Όγκος παλµού Καρδιακή Συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστικά στοιχεία έτους 2011

Στατιστικά στοιχεία έτους 2011 Στατιστικά στοιχεία έτους 2011 Κρατητήρια Αλλοδαπών Αττικής: Πέτρου Ράλλη (Δ/νση Αλλοδαπών), Αμυγδαλέζα, Διεθνής Αερολιμένας Ελ. Βενιζέλος, Ελληνικό, Ασπρόπυργος Δημογραφικά Στοιχεία ΕΠΩΦΕΛΟΥΜΕΝΟΙ Άνδρες:

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci)

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Clinical & Experimental Allergy 2010(40):1116-1129 Παρουσίαση : Αντιγόνη Μαυρουδή, Λέκτορας Παιδιατρικής Αλλεργιολογίας, Γ ΠΔ Α.Π.Θ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ: ΤΥΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα.

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Μαρία Φωτουλάκη Επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής-Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ. 08/Φεβ/2013 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ. 08/Φεβ/2013 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας 1 2 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ- ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας

Διαβάστε περισσότερα