Έκθεση οργάνωσης και εµπλουτισµού του εκθεσιακού περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Έκθεση οργάνωσης και εµπλουτισµού του εκθεσιακού περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης"

Transcript

1 ΕΡΓΟ Επεξεργασία και επιλογή τρόπου αναβάθµισης των περιβαλλοντικών εκθέσεων στα δυο Κέντρα Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας - Ισµαρίδας ΠΑΡΑ ΟΤΕΟ Έκθεση οργάνωσης και εµπλουτισµού του εκθεσιακού περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης ΑΝΑΘΕΤΟΥΣΑ ΑΡΧΗ Φορέας ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας - Ισµαρίδας ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012

2 Η παρούσα µελέτη µε τίτλο «Έκθεση οργάνωσης και εµπλουτισµού του εκθεσιακού περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισµαρίδας» υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του έργου «Επεξεργασία και επιλογή του τρόπου αναβάθµισης των περιβαλλοντικών εκθέσεων στα δυο Κέντρα Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας - Ισµαρίδας», το οποίο εντάσσεται στο Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» (Ε.Π.ΠΕΡ.Α.Α.), µε τελικό δικαιούχο τον Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας Ισµαρίδας και χρηµατοδοτείται κατά 80% από την Ευρωπαϊκή Ένωση και κατά 20% από εθνικούς πόρους. ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΡΓΟΥ: Μαρία Κατσακιώρη ΟΜΑ Α ΕΡΓΟΥ: Κατερίνα Μπόλη Πέτρος Κακούρος Λουίζα Νικολάου Σπύρος Ντάφης ηµήτρης Παπαδήµος Γιώργος Σεφεριάδης Μιλτιάδης Σεφερλής Νίκος Σουλάκης Έλενα Χατζηχαραλάµπους Ζακλίν Φριζή Ελένη Φυτώκα Η πλήρης αναφορά στην παρούσα έκδοση είναι: Μπόλη Κατερίνα και Μαρία Κατσακιώρη Έκθεση οργάνωσης και εµπλουτισµού του εκθεσιακού περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισµαρίδας. Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων - Υγροτόπων. Θέρµη. 63 σελ. This document may be cited as follows: Boli Katerina and Maria Katsakiori Museological study for the Visitor Centres of the Management Body of Nestos Delta - Vistonida - Ismarida, Greece. Greek Biotope/Wetland Centre, Thermi, Greece, 63 p. 2

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΕΚΘΕΣΙΑΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ 2. ΣΚΟΠΟΙ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ 3. ΚΟΙΝΟ ΟΜΑ ΕΣ ΣΤΟΧΟΙ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ 4. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ 5. ΚΕΝΤΡΙΚΗ Ι ΕΑ, ΣΕΝΑΡΙΟ ΚΑΙ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΩΝ ΕΚΘΕΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ Α. ΚΕΝΤΡΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΕΛΤΑ ΝΕΣΤΟΥ Β. ΚΕΝΤΡΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΛΙΜΝΩΝ ΒΙΣΤΩΝΙ ΑΣ- ΙΣΜΑΡΙ ΑΣ

4 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με στόχο την αναβάθµιση και τον εκσυγχρονισµό των εκθεσιακών χώρων των δυο Κέντρων Πληροφόρησης που πραγµατεύονται την περιοχή του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (Κέντρου Πληροφόρησης έλτα Νέστου στην Κεραµωτή της Περιφερειακής Ενότητας Καβάλας και Κέντρου Πληροφόρησης Λιµνών Βιστωνίδας Ισµαρίδας στο Πόρτο Λάγος της Περιφερειακής Ενότητας Ξάνθης, ο Φορέας ιαχείρισης έλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισµαρίδας προκήρυξε στις 17/5/2012 πρόχειρο διαγωνισµό µε αντικείµενο την υλοποίηση της µελέτης «Επεξεργασία και επιλογή του τρόπου αναβάθµισης των περιβαλλοντικών εκθέσεων στα δυο Κέντρα Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας - Ισµαρίδας». Η µελέτη αποτελεί µέρος (υποέργο) του έργου «Οργάνωση της λειτουργίας της προστατευόµενης περιοχής έλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισµαρίδας και του φορέα διαχείρισής της», το οποίο εντάσσεται στο Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξης» (Ε.Π.ΠΕΡ.Α.Α.), µε τελικό δικαιούχο τον Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας Ισµαρίδας και χρηµατοδοτείται κατά 80% από την Ευρωπαϊκή Ένωση και κατά 20% από εθνικούς πόρους. Το ΕΚΒΥ συµµετείχε στον διαγωνισµό και επιλέχθηκε ως ανάδοχος για την εκπόνηση της µελέτης, η οποία ειδικότερα αφορά στη σύνταξη δυο επιµέρους εκθέσεων µελετών, ήτοι: 1. Έκθεση οργάνωσης και εµπλουτισµού εκθεσιακού περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης. 2. Έκθεση διευθέτησης εκθεσιακού περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης. Απώτερος σκοπός της µελέτης, είναι ο εκσυγχρονισµός των περιβαλλοντικών εκθέσεων των δυο Κέντρων Πληροφόρησης προκειµένου για τη δηµιουργία σύγχρονων, πετυχηµένων και βιώσιµων υποδοµών ενηµέρωσης, που θα συνάδουν µε τις σύγχρονες µουσειολογικές ανάγκες και πρακτικές. Μετά την ολοκλήρωση της µελέτης ο Φορέας ιαχείρισης θα προχωρήσει στο έργο της βελτίωσης των εκθεσιακών χώρων των δυο Κέντρων Πληροφόρησης. Το παρόν κείµενο αποτελεί το παραδοτέο µε τίτλο «Έκθεση οργάνωσης και εµπλουτισµού του εκθεσιακού περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισµαρίδας». Σκοπός της εν λόγω µελέτης είναι ο καθορισµός των βασικών γνωρισµάτων που θα διέπουν τις δυο υποδοµές και θα διασφαλίζουν τη λειτουργία και τη βιωσιµότητά τους (ήτοι, αποσαφήνιση σκοπών των δυο υποδοµών, διερεύνηση του κοινού που αναµένεται να στηρίξει τη λειτουργία τους, περιγραφή των υπηρεσιών που αυτές θα προσφέρουν), καθώς και ο προσδιορισµός της κεντρικής ιδέας σχεδιασµού του κάθε εκθεσιακού χώρου, η ανάλυση του θεµατικού του περιεχοµένου και η διαµόρφωση του σεναρίου, της ιστορίας δηλαδή που θα «αφηγείται» στον επισκέπτη, επιλέγοντας µέσα από µια τεράστια ποικιλία δυνατοτήτων πληροφόρησης για την περιοχή τα θέµατα που κρίνονται ως τα πιο καίρια για την προβολή της ιδιαίτερης φυσιογνωµίας και της σηµαίνουσας σπουδαιότητας της περιοχής του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. 4

5 1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΕΚΘΕΣΙΑΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΤΩΝ ΥΟ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ Τα δυο Κέντρα Πληροφόρησης ευθύνης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισµαρίδας που αφορά η παρούσα µελέτη χωροθετούνται εντός των ορίων του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, το ένα στην Κεραµωτή της Περιφερειακής Ενότητας Καβάλας (Κέντρο Πληροφόρησης έλτα Νέστου) και το άλλο στο Πόρτο Λάγος της Περιφερειακής Ενότητας Ξάνθης (Κέντρο Πληροφόρησης Λιµνών Βιστωνίδας - Ισµαρίδας). Οι δυο υποδοµές λειτουργούν από το , αναλαµβάνοντας την ενηµέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού για τον πλούτο, τα ιδιαίτερα γνωρίσµατα και τη σπουδαιότητα της προστατευόµενης περιοχής. Από το 2003, τα δυο Κέντα εντάχθηκαν στο πλαίσιο λειτουργίας του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου Βιστωνίδας - Ισµαρίδας. Το Κέντρο Πληροφόρησης έλτα Νέστου βρίσκεται στην Κεραµωτή της Περιφερειακής Ενότητας Καβάλας, ακριβώς πίσω από το Γυµνάσιο του οικισµού. Ο εκθεσιακός του χώρος πραγµατεύεται τον φυσικό πλούτο που υπαγορεύει στην περιοχή ο ποταµός Νέστος και το εκτεταµένο δέλτα του. Αντίστοιχα, το Κέντρο Πληροφόρησης Λιµνών Βιστωνίδας Ισµαρίδας χωροθετείται στον οικισµό Πόρτο Λάγος της Περιφερειακής Ενότητας Ξάνθης, αναλαµβάνοντας την προβολή του υγροτοπικού συµπλέγµατος των λιµνών Βιστωνίδας και Ισµαρίδας και των παρακείµενων λιµνοθαλασσών της περιοχής. Όµοιας φιλοσοφίας και αρχιτεκτονικής µορφής, τα δυο κτίσµατα, όπως και οι εκθεσιακοί χώροι τους, ακολουθούν την κοινή µορφή των Κέντρων Πληροφόρησης που κατασκευάσθηκαν κατά τη δεκαετία του 1990 από το ΥΠΕΧΩ Ε στους υγροτόπους Ραµσάρ της χώρας. Ειδικότερα, αφορούν σε ισόγεια κτήρια (συνολικής έκτασης 324,50 m 2 ), το εσωτερικό των οποίων οργανώνεται µε έναν κεντρικό εκθεσιακό χώρο, έκτασης περί τα 80 m 2. Τον κεντρικό χώρο περιτρέχει, στις δυο πλευρές του, ανοικτός προς τον εκθεσιακό χώρο διάδροµος σχήµατος Γ, στεγασµένος µε γυάλινη οροφή. Στον διάδροµο ανοίγονται όλοι οι υπόλοιποι χώροι της υποδοµής (γραφεία, αίθουσα προβολών, χώροι υγιεινής, αποθηκευτικοί χώροι). Τα κτίσµατα περιβάλλονται από εκτεταµένο αύλειο χώρο, ανεκµετάλλευτο και στις δυο περιπτώσεις. Όσον αφορά στη χρήση και τη λειτουργία τους, πρόκειται για δυο ενεργές υποδοµές οι οποίες εξυπηρετούν τις ανάγκες στέγασης και λειτουργίας του Φορέα ιαχείρισης του Εθνικού Πάρκου, το προσωπικό του οποίου φιλοξενείται στους χώρους γραφείων των δυο υποδοµών, ενώ οι εκθεσιακοί χώροι (οι οποίοι οργανώθηκαν και εξοπλίσθηκαν µε εκθέµατα το 1995) και οι αίθουσες προβολώνσυναντήσεων των δυο Κέντρων, αναλαµβάνουν τις υπηρεσίες ενηµέρωσης του κοινού. Ως προς τις παρεχόµενες στο κοινό υπηρεσίες τους, τα δυο Κέντρα λειτουργούν ως χώροι αναφοράς και ενηµέρωσης για τις αξίες και λειτουργίες της περιοχής, προωθούν την ενηµέρωση και ευαισθητοποίηση για τη σηµασία των υγροτόπων, για τα είδη φυτών και ζώων που φιλοξενούν, για τους τρόπους προστασίας του φυσικού πλούτου της περιοχής. Παράλληλα, αναλαµβάνουν την οργάνωση και υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραµµάτων και δραστηριοτήτων, υπαίθριων ξεναγήσεων και δράσεων που σχετίζονται µε τον τουρισµό στη φύση. 5

6 Σχετικά µε την πολύπλευρη δράση τους, τα δυο Κέντρα έχουν αναπτύξει σηµαντικές συνεργασίες µε τοπικούς φορείς, εκπαιδευτικά ιδρύµατα, περιβαλλοντικές οργανώσεις, σχολεία, κυνηγετικούς συλλόγους, αλιευτικούς συνεταιρισµούς κ.ά. Σε συνεργασία µε τα γραφεία της Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης των Περιφερειακών Ενοτήτων Ξάνθης, Καβάλας και Ροδόπης, στα πλαίσια υλοποίησης περιβαλλοντικής εκπαίδευσης στις αντίστοιχες περιφερειακές ενότητες, οργανώνονται επισκέψεις στα Κέντρα Πληροφόρησης, όπου γίνεται ενηµέρωση για τις οικολογικές αξίες των υγροτόπων και ανάδειξη της ανάγκης προστασίας τους. Επίσης, και τα δυο Κέντρα, από το 1998 συµβάλλουν τα µέγιστα στην περισυλλογή και βοήθεια άγριων τραυµατισµένων ζώων, σε συνεργασία µε το παράρτηµα του ΕΚΠΑΖ στη Θεσσαλονίκη αλλά και την απελευθέρωσή τους όταν αυτό είναι δυνατό. Επίσης, σε συνεργασία µε το ΕΛΦΙΣ συλλέγονται στοιχεία από νεκρά δελφίνια που ξεβράζονται στις ακτές, στα όρια του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, ενώ σε συνεργασία µε τον ΑΡΧΕΛΩΝ συνδράµουν στην περισυλλογή και παροχή πρώτων βοηθειών σε τραυµατισµένες θαλάσσιες χελώνες, στην αποστολή τους στον χώρο περίθαλψης της οργάνωσης, καθώς και στην συλλογή και αποστολή στοιχείων για τις νεκρές. Η θεµατική των υφιστάµενων εκθέσεων επικεντρώνεται σε θέµατα που αφορούν στον υγροτοπικό πλούτο του Εθνικού Πάρκου, εστιάζοντας κατά περίπτωση στο δέλτα του Νέστου (το Κέντρο Πληροφόρησης στην Κεραµωτή) και στο υγροτοπικό σύµπλεγµα των λιµνών Βιστωνίδας και Ισµαρίδας (το Κέντρο Πληροφόρησης στο Πόρτο Λάγος), ενώ παρέχονται και ενδιαφέροντα, γενικά πληροφοριακά στοιχεία για τους υγροτόπους, τη σπουδαιότητά τους, τις λειτουργίες και τις υπηρεσίες που παρέχουν στον άνθρωπο. Όσον αφορά στον τρόπο παρουσίασης των θεµάτων που πραγµατεύονται οι δυο υφιστάµενες εκθέσεις, αυτός επιτυγχάνεται µε στατικό τρόπο, κυρίως µε τη χρήση εκθεµατικών επιφανειών (ταµπλό) που φέρουν κείµενα συνοδευόµενα από φωτογραφικό υλικό. Την έκθεση εµπλουτίζουν µία κεντρική µακέτα µε το ανάγλυφο της περιοχής και τα κυριότερα σηµεία ενδιαφέροντος, δυσδιάστατες αναπαραστάσεις ζώων και πουλιών της περιοχής, καθώς και λιγοστά αντικείµενα, όπως για παράδειγµα εκµαγεία αρχαίων ευρηµάτων µε αναπαραστάσεις σχετικές µε τους υγροτόπους. Ωστόσο, παρότι ενδιαφέρουσες σε περιεχόµενο και πληροφοριακό υλικό, οι δυο εκθέσεις δεν εξυπηρετούν πλέον ικανοποιητικά τις ανάγκες του ολοένα αυξανόµενου κοινού τους, το οποίο συνθέτει κυρίως η µαθητική κοινότητα, δεν ανταποκρίνονται στις συντονισµένες προσπάθειες του Φορέα ιαχείρισης για προβολή και ευαισθητοποίηση σχετικά µε την ανάγκη διαφύλαξης του φυσικού πλούτου της περιοχής του Εθνικού Πάρκου και δεν συνάδουν µε τις σύγχρονες µουσειακές ανάγκες και αρχές. Ο τρόπος παρουσίασης καίριων θεµάτων για την προστατευόµενη περιοχή κρίνεται ξεπερασµένος, ενώ σηµαντικά προβλήµατα δηµιουργούν και οι φθορές των εκθεσιακών υλικών που προκλήθηκαν λόγω χρόνου. Όλα τα παραπάνω, σε συνδυασµό µε τον ολοένα αυξανόµενο αριθµό επισκεπτών, αλλά και µε ζητούµενο την ενίσχυση του έργου και της λειτουργίας του Φορέα ιαχείρισης του Εθνικού Πάρκου, καθιστούν επιβεβληµένη την εκ νέου οργάνωση και τον εµπλουτισµό των εκθέσεων των δυο Κέντρων Πληροφόρησης. Ειδικότερα, σε σχέση µε τα προβλήµατα που καθιστούν επιβεβληµένη την εκ νέου οργάνωση των εκθεσιακών χώρων των δυο Κέντρων Πληροφόρησης, αυτά αφορούν συνοπτικά στα ακόλουθα: Παρότι οι εκθεµατικές επιφάνειες φορείς της πληροφορίας των δυο εκθέσεων είναι ενδιαφέρουσες για την εποχή που δηµιουργήθηκαν, σήµερα κρίνονται πεπερασµένες και µη κατάλληλες να ανταποκριθούν στις 6

7 σηµερινές απαιτήσεις των επισκεπτών τους. Επιπλέον, το πληροφοριακό υλικό που βρίσκεται αναρτηµένο στην επιφάνειά τους παρουσιάζει σηµαντικά προβλήµατα που σχετίζονται, όχι µόνο µε τις φθορές του χρόνου, αλλά και µε τον τρόπο ανάρτησης προσαρµογής του υλικού στις εκθεµατικές επιφάνειες. Ειδικότερα, τα κείµενα και το εποπτικό υλικό (φωτογραφίες, σκίτσα, χάρτες κ.λπ.) πάνω στα οποία δοµείται η θεµατική των εκθέσεων, είναι αναρτηµένα µε πρόχειρο τρόπο. Επί της ουσίας, πρόκειται για υλικό τυπωµένο σε πλαστικοποιηµένες σελίδες µικρού µεγέθους, οι οποίες έχουν κολληθεί ή καρφιτσωθεί επάνω στους φορείς τους. Επιπλέον, είναι εµφανή τα προβλήµατα (φθορές και ξεθωριάσµατα) που έχει προκαλέσει στα εκθέµατα ο χρόνος και το φυσικό φως που διέρχεται από τις γυάλινες οροφές των περιµετρικών διαδρόµων της υποδοµής. Αν και θεµατικά οι εκθεσιακοί χώροι περιλαµβάνουν επιστηµονικά τεκµηριωµένη και σχετικά επαρκή πληροφόρηση για την περιοχή που πραγµατεύονται, η ροή της θεµατικής και η αλληλουχία των θεµατικών ενοτήτων δεν βοηθά τον επισκέπτη να συνθέσει µια συνολική και ικανοποιητική εικόνα της ιδιαίτερης φυσιογνωµίας του Εθνικού Πάρκου και της περιοχής που ειδικότερα πραγµατεύεται κάθε εκθεσιακός χώρος. Αυτό συµβαίνει γιατί ένα µεγάλο µέρος της θεµατικής είναι αφιερωµένο σε γενικές πληροφορίες για τους υγροτόπους, τον πλούτο, τις αξίες και τις υπηρεσίες τους, ενώ δεν προσεγγίζονται πρόσφατα επιστηµονικά θέµατα, αλλά και ελκυστικές πληροφορίες που αφορούν στην περιοχή του Εθνικού Πάρκου και κρίνονται µεγάλης σπουδαιότητας για την ικανοποιητική γνωριµία του επισκέπτη µε την περιοχή. Επιπλέον, ο τρόπος παρουσίασης της πληροφορίας δεν κρίνεται ελκυστικός και κατάλληλος να βοηθήσει τον επισκέπτη να αντιληφθεί µε σαφήνεια τη µοναδικότητα και την αξία της περιοχής. Το είδος των εκθεµάτων, κατά κύριο λόγο στατικά, δεν εξυπηρετούν τις σύγχρονες µουσειογραφικές πρακτικές και αντιλήψεις που υποστηρίζουν ότι ένας σηµαντικός παράγοντας αφοµοίωσης της πληροφορίας και αύξησης του ενδιαφέροντος του επισκέπτη σε ένα µουσείο ή µια ενηµερωτική υποδοµή, σχετίζεται µε την αλληλεπίδραση µεταξύ επισκεπτών και εκθεµάτων. Κυρίως όσον αφορά στα παιδιά, που αποτελούν την κυριότερη οµάδα επισκεπτών των δυο υποδοµών, έχει αποδειχθεί στην πράξη ότι προτιµούν τα δυναµικά και διαδραστικά εκθέµατα, τα οποία µπορούν να αγγίξουν και να επεξεργασθούν, µε αποτέλεσµα να αφιερώνουν περισσότερο χρόνο και να επιδεικνύουν εντονότερο ενδιαφέρον για έννοιες επιστηµονικές και θέµατα δυσνόητα. Το ίδιο ισχύει και για τους ενήλικες, οι οποίοι, αν και συχνά διστάζουν να αλληλεπιδράσουν µε τέτοιου είδους εκθέµατα, όταν βρίσκονται µαζί µε τα παιδιά τους, αφιερώνουν περισσότερο χρόνο, αλληλεπιδρώντας και οι ίδιοι µε τα διαδραστικά εκθέµατα µιας υποδοµής. Στον αντίποδα, και παρά τα σηµαντικά προβλήµατα των εκθεσιακών τους χώρων, οι δυο υποδοµές καταγράφουν ικανοποιητική ζήτηση και ολοένα αυξανόµενη επισκεψιµότητα, λόγω των πετυχηµένων προγραµµάτων υποδοχής και ξενάγησης που οργανώνονται από τον Φορέα ιαχείρισης για τους επισκέπτες της περιοχής ευθύνης του. Έτσι, παρά τα προβλήµατα των εκθεσιακών χώρων που προαναφέρθηκαν, οι δυο υποδοµές σηµατοδοτούν ενδιαφέροντες προορισµούς για τη σχολική κοινότητα, η οποία συνθέτει την κυριότερη οµάδα επισκεπτών τους. Πρόκειται, κυρίως για µαθητές της Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης, οι οποίοι επιδεικνύουν έντονο ενδιαφέρον για τις ξεναγήσεις και τα εκπαιδευτικά προγράµµατα που πραγµατοποιούνται από το προσωπικό του Φορέα. Τα προγράµµατα αυτά 7

8 περιλαµβάνουν δυο στάδια: το πρώτο αφορά στην ενηµέρωση των επισκεπτών µέσα στο Κέντρο, περιλαµβάνει την ξενάγησή τους στην έκθεση, καθώς και την ευαισθητοποίησή τους για το φυσικό περιβάλλον της περιοχής, µέσα από την προβολή σχετικής ταινίας. Το δεύτερο στάδιο της ξενάγησης περιλαµβάνει την περιήγηση σε επιλεγµένες περιοχές του Εθνικού Πάρκου, όπου οι επισκέπτες µπορούν, µε την καθοδήγηση του εξειδικευµένου προσωπικού του Φορέα ιαχείρισης να έρθουν σε άµεση επαφή µε τον ιδιαίτερο πλούτο της περιοχής. 8

9 2. ΣΚΟΠΟΙ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ Ο σαφής προσδιορισµός των σκοπών που καλούνται να επιτελέσουν τα δυο Κέντρα Πληροφόρησης του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης κρίνεται καθοριστικός για την πετυχηµένη και βιώσιµη πορεία τους στον χρόνο. Για την αποσαφήνιση των σκοπών των Κέντρων Πληροφόρησης, λήφθηκαν υπόψη οι προσδοκίες του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας - Ισµαρίδας, οι σκοποί κήρυξης της περιοχής ως προστατευόµενης, καθώς και οι στόχοι του έργου στο πλαίσιο του οποίου εντάσσεται η εκ νέου οργάνωση των δυο υποδοµών. Επιπλέον, συνυπολογίσθηκαν δεδοµένα όπως η θέση των δυο Κέντρων και τα ιδιαίτερα γνωρίσµατα του χώρου µέσα στον οποίο εντάσσονται, τα γνωρίσµατα και οι ανάγκες του κοινού στο οποίο καλούνται να απευθυνθούν, η ύπαρξη και το περιεχόµενο ανάλογων υποδοµών ενηµέρωσης στην ευρύτερη περιοχή του Εθνικού Πάρκοπυ Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, τα οικονοµικά µέσα που διατίθενται για την οργάνωση και την αποτελεσµατική λειτουργία τους, καθώς και οι προοπτικές για τη βιωσιµότητά τους. Συνυπολογίζοντας τα ανωτέρω, τα δυο Κέντρα Πληροφόρησης καλούνται να λειτουργήσουν στο πλαίσιο ενός ευρύτερου δικτύου υποδοµών, µε στόχο να συµβάλλουν στη διατήρηση του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, να προβάλουν τις ιδιαιτερότητες και την πολύπλευρη σπουδαιότητά του, να προωθήσουν την αειφορική διαχείρισή του, να αναδείξουν την προστατευόµενη περιοχή σε προορισµό ιδιαίτερου οικολογικού, εκπαιδευτικού και ψυχαγωγικού ενδιαφέροντος, να συµπληρώσουν, να εµπλουτίσουν τις µορφωτικές ευκαιρίες τόσο της τοπικής κοινωνίας, όσο και των επισκεπτών της περιοχής, να συµβάλουν στην καλύτερη γνωριµία των κατοίκων της περιοχής µε την αξία του φυσικού τους περιβάλλοντος. Με τον εµπλουτισµό των εκθεσιακών τους χώρων καλούνται να µεταδώσουν αποτελεσµατικά τη γνώση, να δηµιουργήσουν ερεθίσµατα για περαιτέρω αναζήτηση ενηµέρωσης, αλλά και επιµόρφωσης σε ατοµικό επίπεδο, να συµβάλλουν στην ενηµέρωση και περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση του κοινού τους, να αποτελέσουν σηµείο αναφοράς για εκδηλώσεις και δραστηριότητες της τοπικής κοινωνίας, να συνεισφέρουν στην επίτευξη των σκοπών του Φορέα ιαχείρισης, σηµατοδοτώντας σηµεία εκκίνησης, προσανατολισµού και διάχυσης των επισκεπτών στο ιδιαίτερο περιβάλλον της περιοχής, παρέχοντας ενδιαφέρουσες ευκαιρίες στην τοπική κοινωνία, συµβάλλοντας στην τουριστική ανάπτυξη της περιοχής, βάσει των αρχών της αειφορίας. Ειδικότερα, η εκ νέου οργάνωση του εκθεσιακού τους χώρου, στοχεύει στην ανάδειξής τους σε σύγχρονες υποδοµές: Προσανατολισµού, εκκίνησης και διάχυσης των επισκεπτών, που θα βοηθούν το κοινό τους να εφοδιασθεί µε όλα τα απαραίτητα στοιχεία ώστε να περιηγηθεί και να διοχετευθεί άνετα και ικανοποιητικά στο Εθνικό Πάρκο και την ευρύτερη περιοχή. Ενηµέρωσης και ευαισθητοποίησης, για να καταφέρει ο επισκέπτης να αξιολογήσει και να κατανοήσει την αξία των περιβαλλοντικών, πολιτισµικών και ιστορικών στοιχείων που έχει να αναδείξει η περιοχή, αλλά και να τα χειριστεί συνετά, κατανοώντας τις λεπτές ισορροπίες που διέπουν τη σχέση 9

10 του µε αυτά. Ερµηνείας όλων των ιδιαίτερων συνθηκών που ευνόησαν τη δηµιουργία ενός πολύπλευρου και πολυσήµαντου περιβάλλοντος. 10

11 3. ΚΟΙΝΟ ΟΜΑ ΕΣ ΣΤΟΧΟΙ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ Τα Κέντρα Πληροφόρησης και εν γένει τα µουσεία και οι ενηµερωτικές υποδοµές ζουν και αναπτύσσονται χάρη στην προτίµηση του κοινού τους. Εποµένως, για να είναι πετυχηµένες θα πρέπει να είναι ελκυστικές, να προσφέρουν ψυχαγωγία, να θέτουν ερωτήµατα, να προκαλούν ερεθίσµατα που εξάπτουν την περιέργεια, προκειµένου να προωθείται η µάθηση και να δηµιουργούνται ερεθίσµατα για τη διαµόρφωση συµπεριφορών. Στις περισσότερες περιπτώσεις, οι επισκέπτες ανήκουν σε ποικίλες οµάδες, πολύ διαφορετικές ως προς τα ενδιαφέροντα, το µορφωτικό τους επίπεδο, τις ανάγκες και τα γενικότερα γνωρίσµατά τους, µε αποτέλεσµα, η αποτελεσµατική και σε ενιαίο επίπεδο επικοινωνία µαζί τους να αποτελεί ένα εγχείρηµα αρκετά δύσκολο. Στην περίπτωση των Κέντρων Πληροφόρησης ευθύνης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισµαρίδας, προκειµένου για τη διερεύνηση και την αποτύπωση στοιχείων που αφορούν στην υφιστάµενη επισκεψιµότητα και στο προφίλ των επισκεπτών των δυο Κέντρων αλλά και συνολικά στην περιοχή του Εθνικού Πάρκου αξιοποιήθηκαν και συνυπολογίσθηκαν τα ακόλουθα: α) Το Σχέδιο ιαχείρισης Επισκεπτών του παραποτάµιου δάσους του Νέστου, το οποίο εκπονήθηκε από το ΜΓΦΙ-ΕΚΒΥ, το 2006, στο πλαίσιο του έργου ΕΟΧ «Αποκατάσταση και ανάδειξη του παραποτάµιου δάσους του Νέστου». Στο Σχέδιο αυτό συγκεντρώθηκαν στοιχεία που αφορούσαν στην τουριστική κίνηση στις Περιφερειακές Ενότητες Καβάλας και Ξάνθης, καταγράφηκαν και αξιοποιήθηκαν στοιχεία που αφορούσαν στην επισκεψιµότητα του Κέντρου Υποδοχής Επισκεπτών του Παραποτάµιου άσους στη Νέα Καρυά, ενώ παράλληλα διερευνήθηκε αδροµερώς και αποτυπώθηκε το ταξιδιωτικό προφίλ των επισκεπτών της ευρύτερης περιοχής του παραποτάµιου δάσους. β) Τα καταγραµµένα ετήσια στοιχεία που τέθηκαν στη διάθεση της Οµάδας Έργου από τον Φορέα ιαχείρισης και αφορούν στην επισκεψιµότητα των δυο Κέντρων Πληροφόρησης. Συνυπολογίζοντας τα δεδοµένα από τις ανωτέρω πηγές, αλλά και τα στοιχεία που προέκυψαν από τη συνεργασία της Οµάδας Έργου µε στελέχη του Φορέα ιαχείρισης και από σχετική έρευνα στο ιαδίκτυο, προκύπτουν τα ακόλουθα: Α) Αριθµός επισκεπτών Ο συνολικός αριθµός των καταγραµµένων επισκεπτών που δέχθηκαν τα δυο Κέντρα, από τον Αύγουστο του 1998 έως και το 2011 είναι άτοµα, ήτοι άτοµα περίπου στο Κέντρο Πληροφόρησης Λιµνών Βιστωνίδας - Ισµαρίδας και άτοµα στο Κέντρο Πληροφόρησης έλτα Νέστου. Η ετήσια επισκεψιµότητα παρουσιάζει έντονη διακύµανση. Και στα δυο Κέντρα, η µεγαλύτερη επισκεψιµότητα παρουσιάσθηκε τα έτη , µε την έναρξη της λειτουργίας των δυο υποδοµών. Στη συνέχεια, η επισκεψιµότητα εµφανίζεται σε κατακόρυφη πτώση για το Κέντρο Λιµνών Βιστωνίδας - Ισµαρίδας, καθώς τα έτη το Κέντρο σχεδόν υπολειτουργεί, λόγω προβληµάτων στη λειτουργία του ίδιου του Φορέα ιαχείρισης. Τα έτη , το Κέντρο Πληροφόρησης στο έλτα Νέστου δεν αναστέλλει τη λειτουργία του. Από το 2007 για το Κέντρο στο Πόρτο Λάγος και από το 2008 για το Κέντρο στην Κεραµωτή (µε 11

12 την εκ νέου έναρξη λειτουργίας του Φορέα) η επισκεψιµότητα αυξάνεται. Η διαφοροποίηση ανάµεσα στις δυο υποδοµές είναι σηµαντική. Ενδεικτικά, το έτος 2001, οι επισκέπτες στο Κέντρο του Πόρτο Λάγος ανέρχονται σε 1.693, ενώ αντίστοιχα στο Κέντρο της Κεραµωτής αγγίζουν µόλις τους 238. Αυτό οφείλεται κυρίως στο προφίλ των επισκεπτών που δέχεται η κάθε υποδοµή (όπως αυτό εµφανίζεται ακολούθως). Ζητούµενο και πρόκληση ταυτόχρονα για τις δυο υποδοµές είναι η αύξηση του αριθµού των επισκεπτών στη διάρκεια των επόµενων ετών. Για το Κέντρο Πληροφόρησης Λιµνών Βιστωνίδας - Ισµαρίδας, κρίνεται εφικτή η δυνατότητα αύξησης της τάξης του 50%, µε την προσέλκυση κυρίως µεµονωµένων επισκεπτών, ενώ για το αντίστοιχο Κέντρο στη Κεραµωτή, απαιτείται και µπορεί να επιτευχθεί αύξηση της τάξης έως και 200% µε την προσέλκυση της εκπαιδευτικής κοινότητας, µέσω κατάλληλων και συντονισµένων κινήσεων από πλευράς του Φορέα ιαχείρισης, καθώς η προστατευόµενη περιοχή γειτνιάζει µε τρία µεγάλα πολεοδοµικά συγκροτήµατα, αυτά της Καβάλας, της Ξάνθης και της Κοµοτηνής (70.360, και κάτοικοι αντίστοιχα, σύµφωνα µε την απογραφή του 2011), αλλά και βρίσκεται κοντά στο δεύτερο µεγαλύτερο αστικό κέντρο της χώρας, αυτό της Θεσσαλονίκης ( κάτοικοι σύµφωνα µε την απογραφή του 2011). Επίσης, στην περιοχή υπάρχει, αφενός το Αεροδρόµιο «Μέγας Αλέξανδρος», όπου εκτελούνται καθηµερινά πτήσεις από και προς την Χρυσούπολη Καβάλας, εξυπηρετώντας σηµαντικό αριθµό επισκεπτών (ελλήνων και αλλοδαπών), κυρίως τους θερινούς µήνες. Αφετέρου, η προστατευόµενη περιοχή γειτνιάζει µε σηµαντικούς τουριστικούς προορισµούς, όπως το νησί της Θάσου, που δέχεται ετησίως αξιόλογο αριθµό ελλήνων και ξένων επισκεπτών. Έντονη και αυξανόµενη είναι η τουριστική κίνηση στην ευρύτερη περιοχή του Νέστου και της Βιστωνίδας, και ειδικότερα, τόσο στην Περιφερειακή Ενότητα Ξάνθης, όσο και στιςς Περιφερειακές Ενότητες Καβάλας και Ροδόπης, που τα τελευταία έτη αποτελούν σηµαντικούς πόλους έλξης επισκεπτών από όλη την Ελλάδα, για το παραλιακό τους τµήµα. Ο τουρισµός στους τρεις περιφερειακές ενότητες εµφανίζεται ιδιαίτερα αναπτυγµένος, µε επαρκείς ξενοδοχειακές υποδοµές και υποδοµές εστίασης. Επιπλέον, το τουριστικό ρεύµα της περιοχής, εµφανίζεται πλέον σηµαντικά ενισχυµένο µε την ολοκλήρωση της Εγνατίας οδού, αλλά και µε τις προσπάθειες της τοπικής αυτοδιοίκησης να αναδείξει τον φυσικό και πολιτιστικό πλούτο της περιοχής. Επιπρόσθετα, οι τρεις περιφερειακές ενότητες έχουν αξιόλογο αριθµό µαθητών. Ενδεικτικά, όσον αφορά στην εκπαιδευτική κοινότητα, η αύξηση της επισκεψιµότητας µπορεί να επιτευχθεί µέσω συντονισµένων δράσεων όπως οι ακόλουθες: - της δικτύωση µε τα σχολεία των οικισµών που βρίσκονται εντός και περιφερειακά της προστατευόµενης περιοχής, - της συντονισµένης ενηµέρωσης στην έναρξη της σχολικής χρονιάς των ιευθυντών Εκπαίδευσης και των Υπευθύνων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης των τριών περιφερειακών ενοτήτων, αλλά και όλης της χώρας (π.χ. µέσω επιστολών, κ.λπ.) για την ύπαρξη των δυο Κέντρων και των υπηρεσιών που αυτά προσφέρουν, - της ανάπτυξης δικτύου συνεργασίας µε τους εκπαιδευτικούς των τριών περιφερειακών ενοτήτων που υλοποιούν προγράµµατα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, - της ανάπτυξη συνεργασίας µε τα Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης που βρίσκονται στις τρεις περιφερειακές ενότητες, αλλά και αυτά που συµµετέχουν σε θεµατικά δίκτυα (π.χ. το ποτάµι, οι υγρότοποι, η παράκτια ζώνη κ.ά.), 12

13 - της οργάνωσης µεγάλης ποικιλίας δραστηριοτήτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και την προβολή τους σε εκπαιδευτικά forum (π.χ. δικτυακή πύλη για την περιβαλλοντική εκπαίδευση του Πανεπιστηµίου Αιγαίου, ιστότοπος ΚΠΕ Καστοριάς), - της αξιοποίησης των µέσων κοινωνικής δικτύωσης (social media), µε τα οποία η νεολαία έχει ιδιαίτερη εξοικείωση, - της ανάπτυξης συνεργασίας µε παιδαγωγικά και άλλα τµήµατα (π.χ. βιολογίας, περιβάλλοντος, δασολογίας, γεωπονίας, γεωλογίας) των ΑΕΙ και ΤΕΙ της χώρας, αλλά και σχετικά τµήµατα ΙΕΚ (π.χ. ξεναγών εθνικών δρυµών). - κ.λπ. Αξίζει να σηµειωθεί ότι, πολλές από τις ανωτέρω δράσεις πραγµατοποιούνται ήδη µε πρωτοβουλία του Φορέα ιαχείρισης (δικτύωση µε σχολεία και ΚΠΕ, ανάπτυξη συνεργασιών κ.λπ.). Τέλος, η προστατευόµενη περιοχή γειτνιάζει µε το ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης που φιλοξενεί σήµερα έναν σηµαντικό αριθµό φοιτητών και εκπαιδευτικού ερευνητικού προσωπικού. Β) Προφίλ επισκεπτών Το προφίλ των επισκεπτών στις δυο υποδοµές διαφοροποιείται σηµαντικά, καθώς o Το 90% των επισκεπτών του Κέντρου Πληροφόρησης Λιµνών Βιστωνίδας Ισµαρίδας αφορά σε µαθητές ηµοτικών, Γυµνασίων & Λυκείων της Περιφερειακής Ενότητας Ξάνθης, αλλά και από την υπόλοιπη Ελλάδα. o Το 90% των επισκεπτών του Κέντρου Πληροφόρησης έλτα Νέστου αφορά σε µεµονωµένους επισκέπτες. Οµαδικές επισκέψεις πραγµατοποιούνται κατά κύριο λόγο στις ενηµερωτικές υποδοµές του Φορέα ιαχείρισης και στην προστατευόµενη περιοχή. Την κύρια οµάδα επισκεπτών συνθέτει η εκπαιδευτική κοινότητα (µαθητές, πρωτίστως της Πρωτοβάθµιας και δευτερευόντως της ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης, φοιτητές ΑΕΙ/ΤΕΙ). Οργανωµένα την περιοχή επισκέπτονται και άλλες οµάδες, όπως ΚΑΠΗ, πρόσκοποι, περιβαλλοντικές οµάδες, σχολικές επιτροπές και τουρίστες (κυρίως γερµανοί). Επιπρόσθετα, µία αξιόλογη οµάδα επισκεπτών είναι αυτοί που έχουν ένα ειδικό ενδιαφέρον (π.χ. παρατήρηση πουλιών) και προέρχονται κατά κύριο λόγο από την Ελλάδα. Λόγω του σηµαντικού αριθµού ειδών και των µεγάλων πληθυσµών τους, η περιοχή αποτελεί ιδανικό τόπο για ορνιθοπαρατήρηση καθόλη τη διάρκεια του έτους. Ειδικοί επιστήµονες, αλλά και ερασιτέχνες παρατηρητές πουλιών µπορούν να προσελκυσθούν και από το εξωτερικό (π.χ. από χώρες όπως η Γερµανία και η Μεγάλη Βρετανία µε παράδοση στην παρατήρηση της άγριας ζωής): (α) µέσω ταξιδιωτικών πρακτορείων στο πλαίσιο των θερινών τους διακοπών (λόγω γειτνίασης µε τη Θάσο), (β) µέσω ανάπτυξης συνεργασιών µε οργανώσεις όπως π.χ. το Birdlife International, οι Ramplers κ.ά., (γ) µέσω προβολής του Εθνικού Πάρκου σε σχετικές δικτυακές πύλες και εξειδικευµένες εκθέσεις στο εξωτερικό. Οικογένειες µε παιδιά δεν αποτελούν σήµερα σηµαντική κατηγορία επισκεπτών στα δυο Κέντρα Πληροφόρησης και στην προστατευόµενη περιοχή. Ζητούµενο για την εκ νέου οργάνωση και την αναβάθµιση της λειτουργίας των υποδοµών είναι η προσέλκυση περισσότερων µεµονωµένων επισκεπτών. Αυτό ενδεικτικά µπορεί να επιτευχθεί µέσω της οργάνωσης ελκυστικών δράσεων για γονείς και παιδιά και µέσω της κατάλληλης προβολής της περιοχής στα ΜΜΕ, µε τη χρήση των µέσων κοινωνικής δικτύωσης (π.χ. forum parents, πυγολαµπίδες σε κλουβί κ.ά.). Γ) Τόπος προέλευσης 13

14 Οι Περιφερειακής Ενότητες Καβάλας, Ξάνθης και Ροδόπης αποτελούν τους κύριους τόπους προέλευσης των επισκεπτών των δυο υποδοµών και της προστατευόµενης περιοχής. Επίσης, αξιόλογος είναι και ο αριθµός επισκεπτών από την Περιφερειακή Ενότητα Θεσσαλονίκης, αλλά και άλλες περιοχές της χώρας. Η δηµοσιοποίηση της ύπαρξης και της ανανέωσης των Κέντρων Πληροφόρησης µπορεί εν δυνάµει να προσελκύσει µεγαλύτερο αριθµό επισκεπτών. ) Περίοδος επίσκεψης (για το έτος 2011) Όσον αφορά στο Κέντρο Πληροφόρησης Λιµνών Βιστωνίδας - Ισµαρίδας, το µεγαλύτερο ποσοστό των επισκεπτών καταφθάνει τους µήνες Ιανουάριο Ιούνιο, ενώ τους επόµενους µήνες µειώνεται σηµαντικά. Όσον αφορά στο Κέντρο Πληροφόρησης έλτα Νέστου, καταγράφονται τρεις περίοδοι κατά τις οποίες είναι αυξηµένη η επισκεψιµότητα: τους µήνες Μάρτιο - Μάιο (µε µεγαλύτερη επισκεψιµότητα τον µήνα Απρίλιο), την περίοδο Μάιο Ιούλιο (µε µεγαλύτερη επισκεψιµότητα τον µήνα Ιούνιο) και Αύγουστο Οκτώβριο (µε µεγαλύτερη επισκεψιµότητα τον µήνα Σεπτέµβριο). Οι διαφοροποιήσεις αυτές στα δυο Κέντρα σχετίζονται άµεσα µε το προφίλ των επισκεπτών που δέχεται η κάθε υποδοµή. Ζητούµενο και για τις δυο υποδοµές είναι η επιµήκυνση της περιόδου επίσκεψης στα Κέντρα, αλλά και στην ίδια την προστατευόµενη περιοχή. Ως παράδειγµα την περίοδο των Χριστουγέννων και του καλοκαιριού που οι µαθητικές οµάδες δεν µετακινούνται, οι µεµονωµένοι επισκέπτες (π.χ. οικογένειες µε παιδιά) θα µπορούσαν να αποτελέσουν αξιόλογη οµάδα στόχο. Η προσέλκυσή τους µπορεί να επιτευχθεί π.χ. µέσω της οργάνωσης ειδικών θεµατικών εργαστηρίων, θερινών campus απασχόλησης των παιδιών κ.λπ. Το ιδιαίτερο περιβάλλον και η σπουδαιότητα του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, η γειτνίασή του µε τρία αξιόλογα αστικά κέντρα, αλλά και η ανάγκη ανάδειξης ενός περιβάλλοντος ιδιαίτερης σπουδαιότητας και µε πολλά συγκριτικά πλεονεκτήµατα, το οποίο, παρά τη σπουδαιότητά του, απειλείται από τις ανθρώπινες πιέσεις, καθιστά σηµαντική την ανάγκη, τόσο οι δυο υποδοµές, όσο και ο εκθεσιακός τους χώρος, να οργανωθούν µε τέτοιο τρόπο, ώστε να στοχεύουν στο λεγόµενο «ευρύ κοινό», δηλαδή σε επισκέπτες διαφορετικών µεταξύ τους οµάδων, µε διαφορετικά η καθεµιά γνωρίσµατα και ανάγκες. Βέβαια, µε κανένα τρόπο δεν είναι δυνατόν να διασφαλισθεί µια οµάδα επισκεπτών. Παρόλα αυτά, µπορεί να εκτιµηθεί η τάση του κοινού να επισκεφθεί τα Κέντρα Πληροφόρησης. Ο προσφορότερος τρόπος για την εκτίµηση αυτή στηρίζεται στην έννοια της χρησιµότητας. Οι άνθρωποι χρησιµοποιούν, τόσο στις συνειδητές, όσο και στις υποσυνείδητες διαδικασίες λήψης απόφασης, την έννοια της χρησιµότητας. Έτσι επιλέγουν, επισκέπτονται και αγοράζουν, κάτι το οποίο τους είναι χρήσιµο. Αν λοιπόν δηµιουργηθούν υποδοµές χρήσιµες στους επισκέπτες τους, που θα παρέχουν ενδιαφέρουσες, αξιοποιήσιµες και χρήσιµες πληροφορίες και που θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες και τα γνωρίσµατα του αναµενόµενου κοινού της, τότε είναι βέβαιο πως τα δυο Κέντρα Πληροφόρησης θα αποκτήσουν ένα σταθερό κοινό και θα αναδειχθούν σε επιτυχηµένες και κατά το δυνατόν βιώσιµες υποδοµές. 14

15 4. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ Το δυο Κέντρα Πληροφόρησης ευθύνης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας - Ισµαρίδας, για να απαντήσουν στις σύγχρονες προκλήσεις και να καταστούν βιώσιµες υποδοµές, καλούνται να επιτελέσουν ποικίλες λειτουργίες και να προσφέρουν µια ευρεία ποικιλία υπηρεσιών: (α) στο κοινό τους, (β) στην τοπική κοινωνία, αλλά και (γ) στον Φορέα ιαχείρισης που φέρει την ευθύνη οργάνωσης και λειτουργίας τους. Απαίτηση είναι οι δυο υποδοµές να καταστούν φορείς ενηµερωτικοί, ψυχαγωγικοί, εκπαιδευτικοί και πάνω από όλα κοινωνικά χρήσιµοι και αποδεκτοί. Το έργο τους δεν θα πρέπει να περιορίζεται στη δηµιουργία εκθέσεων (µόνιµων ή και περιοδικών), που αποτελούν βέβαια τον πυρήνα τους και τον βασικό δίαυλο επικοινωνίας µε τους επισκέπτες τους. Παράλληλα, θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να αξιοποιούν και άλλους τρόπους, όπως χώρους προβολών και παρουσιάσεων, εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων, βιβλιοθήκες µε πρόσβαση στο κοινό, εργαστήρια κ.ά. Σύµφωνα µε τα όσα αναλύθηκαν στα προηγούµενα κεφάλαια, τα δυο Κέντρα Πληροφόρησης καλούνται να σηµατοδοτήσουν ανεξάρτητες, αλλά παράλληλα αλληλοσυµπληρούµενες και πολυσήµαντες υποδοµές Για να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του κοινού τους, θα πρέπει να συνθέσουν τη φυσιογνωµία του ως: Υποδοµές προσανατολισµού, εκκίνησης και διάχυσης των επισκεπτών στο Εθνικό Πάρκο Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, ώστε ο επισκέπτης να µπορεί να περιηγηθεί µε ασφάλεια και να γνωρίσει τη σπουδαιότητα του φυσικού και πολιτισµικού πλούτου της περιοχής. Υποδοµές ενηµέρωσης και ευαισθητοποίησης, για να καταφέρει ο επισκέπτης να αξιολογήσει και να κατανοήσει την αξία των περιβαλλοντικών, πολιτισµικών και ιστορικών στοιχείων που έχει να αναδείξει η περιοχή, αλλά και να τα χειριστεί συνετά, κατανοώντας τις λεπτές ισορροπίες που διέπουν τη σχέση του µε αυτά. Υποδοµές ερµηνείας όλων των ιδιαίτερων συνθηκών που ευνόησαν τη δηµιουργία ενός πολύπλευρου και πολυσήµαντου περιβάλλοντος. Χώροι έκθεσης - εικονογράφησης του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος της περιοχής, µε τη λειτουργία µόνιµης έκθεσης, µε τη χρήση αναπαραστατικών και διαδραστικών µικροπεριβαλλόντων. Κέντρα συνάντησης, ευαισθητοποίησης και δραστηριοποίησης της τοπικής κοινωνίας σε θέµατα περιβάλλοντος και ανάδειξης της πολύτιµης φυσικής κληρονοµιάς, παράγοντες καθοριστικοί για τη χωροταξική ανάπτυξη και την ποιοτική τουριστική αξιοποίηση της περιοχής. Θα πρέπει να αποτελέσουν τον συνδετικό κρίκο, τη βάση του κοινωνικού ιστού της ευρύτερης περιοχής, το σηµείο αναφοράς όλων εκείνων των έργων και δραστηριοτήτων που έχουν σχέση µε αυτή, να αγαπηθούν και να οικειοποιηθούν από την ευρύτερη τοπική κοινωνία. 15

16 Τόποι προαγωγής της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και της Εκπαίδευσης για την Αειφορία, µε την οργάνωση και διεξαγωγή εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων και προγραµµάτων εντός του κτηρίου, στον αύλειο χώρο και στην ίδια την προστατευόµενη περιοχή, µε την ανάπτυξη συνεργασιών µε την εκπαιδευτική κοινότητα, µε την προώθηση της δια βίου µάθησης στους ενήλικες. Χώροι έµπνευσης και ψυχαγωγίας για παιδιά και ενήλικες, µε την οργάνωση εικαστικών εκθέσεων, εργαστηρίων καλλιτεχνικής δηµιουργίας και έκφρασης κ.λπ. Χώροι προώθησης της αναψυχής και ανάδειξης της περιοχής, µε την οργάνωση ξεναγήσεων στην προστατευόµενη περιοχή, τη διεξαγωγή εκδηλώσεων, τον σχεδιασµό µονοπατιών και διαδροµών στη φύση, την παροχή ενηµερωτικού υλικού και άλλων ειδών προβολής του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης κ.λπ. Παράλληλα, τα δυο Κέντρα Πληροφόρησης, λειτουργώντας ως έδρα και ως Παράρτηµα του Φορέα ιαχείρισης, θα συνεχίσουν να προσφέρουν και εκείνες τις δυνατότητες στέγασης των διοικητικών και επιστηµονικών λειτουργιών του Φορέα (χώροι γραφείων προσωπικού, συνεδριάσεων και συσκέψεων, βιβλιοθήκη, εργαστήριο, αποθηκευτικοί χώροι κ.λπ.). εδοµένου του µεγάλου εύρους υπηρεσιών που καλείται να προσφέρει το κάθε Κέντρο Πληροφόρησης, διαµορφώνονται στο εσωτερικό οι ακόλουθοι χώροι: Εκθεσιακός χώρος Ο εκθεσιακός χώρος θα αποτελέσει τον πυρήνα του Κέντρου, τη βασική συνθετική ενότητα του κτηρίου, την οποία κατά κύριο λόγο θα επισκεφθεί το κοινό. Θα αναπτύσσεται, τόσο στον υφιστάµενο εκθεσιακό χώρο, όσο και σε τµήµα του διαδρόµου. Με τη χρήση ποικίλων µέσων (στατικών και διαδραστικών) σε λιτές σχεδιαστικές γραµµές διαµορφώνεται κέλυφος εντός του κτηρίου στο οποίο αναπτύσσονται οι θεµατικοί άξονες της έκθεσης, όπως αυτοί περιγράφονται ακολούθως. Προτείνεται, µελλοντικά να διερευνηθεί η δυνατότητα αξιοποίησης τµήµατος του περιβάλλοντος χώρου, ως εκθεσιακού, µε τη χρήση επιλεγµένων υπαίθριων εκθεµάτων. Ως παράδειγµα, στο Κέντρο Πληροφόρησης του Πόρτο Λάγος θα µπορούσε να δηµιουργηθεί υπαίθρια έκθεση σχετική µε την αλιεία στις λίµνες και λιµνοθάλασσες του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Εκθέµατα κατάλληλα σχεδιασµένα για εξωτερικούς χώρους, ανθεκτικά στις καιρικές συνθήκες της περιοχής, όπως βάρκες, εργαλεία και εξαρτήµατα αλιείας, στεγασµένα κιόσκια µε πληροφορίες, υπαίθρια περιβαλλοντικά παιχνίδια και δραστηριότητες, µπορούν να συνθέσουν έναν γοητευτικό και ενδιαφέρον υπαίθριο εκθεσιακό χώρο. Επιπρόσθετα, µε τη δηµιουργία ενός ηµίκλειστου κιοσκιού, µπορεί να δηµιουργηθεί κατάλληλος εκθεσιακός χώρος για περιοδικές εκθέσεις. Αίθουσα Περιβαλλοντικής Αγωγής Ως Αίθουσα Περιβαλλοντικής Αγωγής ορίζεται ο υφιστάµενος χώρος προβολών. Η αίθουσα θα αποτελέσει ιδανικό ορµητήριο για τους µικρούς και µεγάλους επισκέπτες του Κέντρου Πληροφόρησης, φιλοξενώντας εκπαιδευτικές δραστηριότητες και προγράµµατα και λειτουργώντας ως «εργαστήρι της φύσης». Χρήστες του χώρου θα είναι κυρίως τα παιδιά και σε µικρότερο βαθµό οι ενήλικες. Τα παιδιά µπορεί είτε να ανήκουν στη σχολική κοινότητα, είτε να προέρχονται από οργανωµένους συλλόγους και οµάδες (π.χ. πρόσκοποι, οδηγοί, αθλητικές οµάδες κ.λπ.). Οι ενήλικες θα απαρτίζονται κυρίως από εκπαιδευτικούς που συνοδεύουν σχολικές τάξεις ή οµάδες εκπαιδευτικών, αλλά και γονείς που επισκέπτονται µε τα 16

17 παιδιά τους το Κέντρο για λόγους αναψυχής και επιθυµούν να δαπανήσουν περισσότερο χρόνο στις εγκαταστάσεις του. Ο εκθεσιακός χώρος, οργανωµένος σύµφωνα µε σύγχρονες µουσειολογικές πρακτικές και µουσειοπαιδαγωγικές ανάγκες θα παρέχει τη δυνατότητα για την ανάπτυξη ποικίλων ψυχαγωπαιδαγωγικών δραστηριοτήτων, οι οποίες θα κορυφώνονται στη συγκεκριµένη αίθουσα, αλλά και στον περιβάλλοντα χώρο της υποδοµής. Η Αίθουσα Περιβαλλοντικής Αγωγής, λόγω της φύσης των χρηστών της (παιδιά), αλλά και της ιδιοµορφίας της χρήσης της για εκπαιδευτικές δραστηριότητες (ζωγραφική, χαρτοκοπτική, δραµατοποίηση, γλυπτική κ.λπ.) πρέπει να έχει ευέλικτη διάταξη, να δίδει, για παράδειγµα, τη δυνατότητα τα παιδιά να χωριστούν σε οµάδες και να δουλέψουν γύρω από ένα τραπέζι ή να καθίσουν όλα µαζί στο πάτωµα µε µαξιλάρια. Επίσης, να δίδει τη δυνατότητα αποθήκευσης αντικειµένων και αναλώσιµων υλικών (µπογιές, µαρκαδόροι, χαρτιά, κόλλες γλασσέ κ.λπ.), ανάρτησης και έκθεσης υλικών (π.χ. ζωγραφιές παιδιών, µακέτες κ.λπ.) επάνω σε πάγκους, αλλά και να παρέχει τη δυνατότητα λειτουργίας µιας µικρής παιδικής βιβλιοθήκης και τοποθέτησης ενός Η/Υ για να παίξουν ή να πλοηγηθούν ελεγχόµενα στο ιαδίκτυο. Στην αίθουσα µπορούν να φιλοξενηθούν επίσης υφιστάµενες δυσδιάστατες απεικονίσεις - οµοιώµατα τα οποία αποτελούν τα σηµερινά εκθέµατα του Κέντρου Πληροφόρησης. Τέλος, λόγω της µικρής συνολικής έκτασης του κτηρίου, ο χώρος θα µπορεί µε την κατάλληλη διάταξη να συνεχίσει τη λειτουργία του και ως µικρής κλίµακας αίθουσα προβολών. Στην ίδια αίθουσα λειτουργεί χώρος συγκέντρωσης όλης της σχετικής βιβλιογραφίας για το Εθνικό Πάρκο και εν γένει της σχετικής βιβλιογραφίας για τις προστατευόµενες περιοχές και τον φυσικό τους πλούτο. Την Αίθουσα Περιβαλλοντικής Αγωγής µπορεί να συµπληρώσει ο περιβάλλον χώρος, όπου µε κατάλληλη διαµόρφωση µπορεί αφενός να περιλαµβάνει στεγασµένο χώρο για την ολιγόλεπτη στάση, ξεκούραση και προφύλαξη από τον ήλιο και τη βροχή µαθητικών οµάδων, αφετέρου µπορούν να σχεδιασθούν µονοπάτια θησαυρού (π.χ. στο µικρό δασύλλιο πίσω από το Κέντρο Πληροφόρησης της Κεραµωτής, υπαίθρια παζλ (π.χ. φτιάξε µια τροφική αλυσίδα), εκπαιδευτικός βοτανικός κήπος κ.ά. µέσα που µέσω της παιγνιώδους µάθησης θα συµβάλλον στην ευαισθητοποίηση των µαθητών. Χώρος διοικητικών υπηρεσιών Εντός του κάθε Κέντρου Πληροφόρησης φιλοξενούνται γραφεία για τη στέγαση των στελεχών το Φορέα ιαχείρισης και την επιτέλεση των επιστηµονικών, διαχειριστικών και διοικητικών του λειτουργιών. Πωλητήριο Σε κατάλληλα σχεδιασµένο χώρο στον διάδροµο του υφιστάµενου κτηρίου προτείνεται η καλύτερη διευθέτηση του υφιστάµενου µικρού πωλητηρίου µε αναµνηστικά κ.ά. υλικά για τους επισκέπτες του κάθε Κέντρου Πληροφόρησης. Τέλος, προτείνεται να αξιοποιηθεί ο αύλειος χώρος των δυο Κέντρων, µε τη διαµόρφωση κατάλληλων υποδοµών, ώστε να ενισχύσει τις υπηρεσίες που προσφέρουν τα δυο Κέντρα στο εσωτερικό των κτηρίων τους και να λειτουργήσει ως προθάλαµος ή ως προέκτασή τους. Ενδεικτικά στον περιβάλλοντα χώρο του κάθε Κέντρου µπορούν να σχεδιασθούν τα ακόλουθα: o Βοτανικός κήπος (π.χ. στο Κέντρο Πληροφόρησης στην Κεραµωτή) µε είδη του παραποτάµιου δάσους. 17

18 o Κιόσκια µε πάγκους και καθιστικά για τη στάση, ανάπαυση και προφύλαξη από τον ήλιο και τη βροχή των επισκεπτών. o Υπαίθριος εκθεσιακός χώρος (π.χ. στο Κέντρο Πληροφόρησης στο Πόρτο Λάγος). o Ηµιστεγασµένο κιόσκι για τη φιλοξενία περιοδικών εκθέσεων του Φορέα ιαχείρισης (π.χ. έκθεση ζωγραφικής µε έργα παιδιών που επισκέπτονται το Κέντρο Πληροφόρησης) αλλά και τρίτων. o Παιδική χαρά µε περιβαλλοντικά παιχνίδια (π.χ. τσουλήθρα µύτη αβοκέτας, τραµπάλα τσακάλι, δένδρο αναρρίχησης κ.ά.). o Χώρος εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων (π.χ. επιδαπέδια παζλ µε περιβαλλοντική θεµατολογία, κατασκευές µε τροφικές πυραµίδες κ.ά.). o Χώρος για την υποδοχή και φιλοξενία τραυµατισµένων ζώων. Σηµειώνεται επίσης, ότι ο περιβάλλον χώρος θα πρέπει να εξοπλισθεί µε κατάλληλες σηµάνσεις (π.χ. πινακίδα µε το λογότυπο του Κέντρου, πινακίδα µε το ωράριο λειτουργίας κ.λπ.). 18

19 5. ΚΕΝΤΡΙΚΗ Ι ΕΑ, ΣΕΝΑΡΙΟ ΚΑΙ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΩΝ ΕΚΘΕΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ Ο προσδιορισµός της κεντρικής ιδέας, του αναλυτικού σεναρίου και ο σαφής καθορισµός του θεµατικού περιεχοµένου των εκθέσεων των δυο Κέντρων Πληροφόρησης που λειτουργούν υπό την ευθύνη του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισµαρίδας, ήτοι του Κέντρου Πληροφόρησης έλτα Νέστου στην Κεραµωτή της Περιφερειακής Ενότητας Καβάλας και το Κέντρο Πληροφόρησης Λιµνών Βιστωνίδας - Ισµαρίδας στο Πόρτο Λάγος της Περιφερειακής Ενότητας Ξάνθης, κρίνεται καθοριστικής σηµασίας προκειµένου να εξασφαλισθεί η αποτελεσµατικότητα παρουσίασης των θεµάτων που αφορούν στο περιβάλλον του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και να επιτευχθούν οι σκοποί που υπαγόρευσαν την εκ νέου οργάνωση και τον εµπλουτισµό των εκθέσεων των δυο υποδοµών. Προκειµένου να προσδιορισθεί µε ακρίβεια το σενάριο και ο βέλτιστος τρόπος οργάνωσης της θεµατικής των δυο εκθέσεων, συνυπολογίσθηκαν από την Οµάδα Έργου τα ακόλουθα δεδοµένα: o Η ιδιαίτερη φυσιογνωµία του Εθνικού Πάρκου, προκειµένου να προβληθούν ικανοποιητικά τα σπουδαιότερα θέµατα που σχετίζονται µε το περιβάλλον της περιοχής, αλλά και να αναδειχθεί η συµβολή των υγροτοπικών οικοσυστηµάτων στην ποιότητα ζωής των τοπικών κοινωνιών, τα αγαθά και οι υπηρεσίες που παρέχουν στον άνθρωπο. o Η θέση των Κέντρων Πληροφόρησης µέσα στα όρια του Εθνικού Πάρκου και σε άµεση γειτνίαση µε τα υγροτοπικά περιβάλλοντα που υπαγόρευσαν τον τεράστιο πλούτο και τη σπουδαιότητα της περιοχής. Η θέση του κάθε Κέντρου, το ένα σε άµεση γειτνίαση µε το δέλτα του ποταµού Νέστου και το άλλο σε άµεση συνάρτηση µε τις λίµνες Βιστωνίδα και Ισµαρίδα, υπαγορεύει αυτονόητα και το θεµατικό περιεχόµενο του καθενός, ενώ παράλληλα δηµιουργεί τις προϋποθέσεις για τη λειτουργία των δυο υποδοµών ως σηµεία συγκέντρωσης, πληροφόρησης και ικανοποιητικής διάχυσης των επισκεπτών στο Εθνικό Πάρκο. o Τα κύρια γνωρίσµατα των Κέντρων Πληροφόρησης, τα οποία σχετίζονται µε τους σκοπούς των δυο υποδοµών, όπως αυτοί προσδιορίσθηκαν στο σχετικό Κεφάλαιο 2 της παρούσας, και µε το κοινό που αναµένεται να στηρίξει τη λειτουργία τους, το οποίο αναλύθηκε στο Κεφάλαιο 3 της παρούσας. Οι σκοποί που θέτει µια ενηµερωτική υποδοµή, όπως και τα γνωρίσµατα και οι ανάγκες του κοινού που αναµένεται να στηρίξουν τη λειτουργία της, είναι καθοριστικής σηµασίας για την επιλογή του κατάλληλου τρόπου οργάνωσης ενός εκθεσιακού χώρου. o Οι προσδοκίες του Φορέα ιαχείρισης για έναν χώρο άρτια οργανωµένο, ο οποίος θα αναδεικνύει τον φυσικό πλούτο της περιοχής και θα συµβάλλει µε τρόπο ουσιαστικό στην αειφόρο ανάπτυξη της περιοχής, όπως αυτές προσδιορίσθηκαν µετά από συνάντηση µε στελέχη του Φορέα. o Οι υφιστάµενες υποδοµές ενηµέρωσης στην ευρύτερη περιοχή, προκειµένου τα δυο Κέντρα Πληροφόρησης να λειτουργήσουν 19

20 συµπληρωµατικά και όχι ανταγωνιστικά προς αυτές, κατευθύνοντας και προκαλώντας τον επισκέπτη τους να τις επισκεφθεί για να αντλήσει διαφορετικής µορφής πληροφόρηση που θα τον βοηθήσει να εµπλουτίσει τις γνώσεις του για την ευρύτερη περιοχή. Προς την κατεύθυνση αυτή, λήφθηκε υπόψη το εκθεσιακό περιεχόµενο και ο τρόπος οργάνωσης των δυο Κέντρων Υποδοµής Επισκεπτών Παραποτάµιου άσους του Νέστου, που λειτουργούν στη Νέα Καρυά της Περιφερειακής Ενότητας Καβάλας και στο Εράσµιο της Περιφερειακής Ενότητας Ξάνθης, όπως και ο υπαίθριος εκθεσιακός χώρος που έχει οργανωθεί στο Περιβαλλοντικό Πάρκο Νέστου και βρίσκεται σε άµεση γειτνίαση µε το Κέντρο Υποδοχής Επισκεπτών στο Εράσµιο, µε σκοπό τα Κέντρα Πληροφόρησης στην Κεραµωτή και στο Πόρτο Λάγος, να παρέχουν διαφορετικής µορφής πληροφορία, η οποία ακόµα και σε περιπτώσεις που αναγκαστικά θα επικαλύπτεται (π.χ. η πληροφόρηση για το παραποτάµιο δάσος), θα δίδεται µε διαφορετικό τρόπο και µε διαφορετικά µουσειογραφικά µέσα. Επιπρόσθετα, συνυπολογίσθηκαν και οι υποδοµές που αφορούν στο πολιτιστικό περιβάλλον της περιοχής, όπως το Αρχαιολογικό Μουσείο Αβδήρων, προκειµένου τα δυο Κέντρα Πληροφόρησης να ανταποκριθούν στον βασικό τους ρόλο ως υποδοµές ενηµέρωσης του επισκέπτη για τις δυνατότητες που του προσφέρονται στην περιοχή. o Τα πορίσµατα διεθνών ερευνών που αφορούν στον σχεδιασµό και την οργάνωση εκθεσιακών χώρων και στις προσδοκίες των επισκεπτών τους για ελκυστικά οργανωµένους χώρους που προωθούν τον διάλογο µε το κοινό τους, προσφέρουν ευκαιρίες για ουσιαστική γνωριµία µε το περιβάλλον µέσα στο οποίο αναπτύσσονται, προάγουν την ερµηνευτική-κριτική προσέγγιση των τεκµηρίων που φωτίζουν την τοπική περιβαλλοντική ιστορία, τις οικονοµικές συνθήκες, την καθηµερινή ζωή, την τέχνη µιας κοινότητας, εξελίσσονται σε χώρους επιστηµονικής τεκµηρίωσης και έρευνας που έχουν τη δυνατότητα να προσελκύσουν εκτός από το ευρύ και πιο εξειδικευµένο. o Πρακτικά ζητήµατα και δεδοµένα, όπως η αρχιτεκτονική του χώρου που προορίζεται ως εκθεσιακός, οι λειτουργίες των υπόλοιπων χώρων της υποδοµής, καθώς και τα κονδύλια που έχουν καθορισθεί για την εκ νέου οργάνωση των εκθεσιακών χώρων των δυο Κέντρων. Συνυπολογίζοντας όλα τα ανωτέρω, επιλέχθηκε η οργάνωση του εκθεσιακού χώρου να βασίζεται σε λιτό σχεδιασµό, γραφιστικά ελκυστικές εκθεµατικές επιφάνειες, εύληπτο και µεστό λόγο που εγείρει τον συναισθηµατικό παράγοντα, συµβάλλοντας όχι µόνο στη µετάδοση της γνώσης, αλλά στην ευαισθητοποίηση του κοινού. Για την απόδοση της θεµατικής επιλέγονται, τόσο στατικά, όσο και διαδραστικά εκθέµατα που προκαλούν τον επισκέπτη να αλληλεπιδράσει µαζί τους για να αποκτήσει µια ξεχωριστή εµπειρία επίσκεψης. Όσον αφορά στο θεµατικό περιεχόµενο, από το σύνολο των δυνατοτήτων πληροφόρησης, επιλέχθηκαν τα θέµατα που κρίθηκαν ως σπουδαιότερα και πιο αντιπροσωπευτικά του πλούτου και της ιδιαίτερης φυσιογνωµίας του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Για τη διαµόρφωση του σεναρίου βάσει του οποίου θα αναπτυχθεί η κάθε έκθεση, λήφθηκε επίσης υπόψη η χωροθέτηση των δυο υποδοµών σε σχέση µε τα δυο υγροτοπικά συµπλέγµατα που περιλαµβάνονται στη Σύµβαση Ραµσάρ ως Υγρότοποι ιεθνούς Σηµασίας, οι οποίοι και υπαγόρευσαν την ανακήρυξη της περιοχής σε Εθνικό Πάρκο, ήτοι το «έλτα Νέστου και παρακείµενες λιµνοθάλασσες» και ο υγρότοπος «Λίµνη Βιστωνίδα, Πόρτο Λάγος, Λίµνη Ισµαρίδα και παρακείµενες λιµνοθάλασσες». Έτσι, για το Κέντρο Πληροφόρησης στην Κεραµωτή της Περιφερειακής Ενότητας Καβάλας, οι θεµατικοί άξονες και οι 20

21 ενότητες της έκθεσης περιπλέκονται και αναπτύσσονται µε σηµείο αναφοράς και πυρήνα το δέλτα του ποταµού Νέστου, το οποίο σηµατοδοτεί το κυριότερο στοιχείο του φυσικού περιβάλλοντος στη δυτική περιοχή του Εθνικού Πάρκου, ενώ αντίστοιχα, η θεµατική του Κέντρου στο Πόρτο Λάγος οργανώνεται µε άξονα το υγροτοπικό σύµπλεγµα των λιµνών Βιστωνίδας και Ισµαρίδας και των λιµνοθαλασσών που βρίσκονται σε άµεση γειτνίαση µαζί τους και υπαγορεύουν τη σπουδαιότητα του ανατολικού τµήµατος του Εθνικού Πάρκου. Ο τρόπος και τα µέσα που θα χρησιµοποιηθούν για την οργάνωση των δυο χώρων βάσει της ανωτέρω επιλογής, ώστε το δέλτα του Νέστου αφενός και οι λίµνες Βιστωνίδα και Ισµαρίδα αφετέρου να σηµατοδοτήσουν τους πυρήνες γύρω από τους οποίους περιπλέκεται η θεµατική και αναπτύσσεται το σενάριο της έκθεσης κάθε κέντρου, θα εξειδικευθούν στο πλαίσιο της «Έκθεσης διευθέτησης του εκθεσιακού περιεχοµένου των δυο Κέντρων Πληροφόρησης» που θα ακολουθήσει της παρούσας µελέτης. Βασικό ζητούµενο αποτελεί η αρχιτεκτονική, µουσειογραφική και εικαστική διευθέτηση του εκθεσιακού περιεχοµένου µε µέσα που θα καθιστούν σαφή στον επισκέπτη τη διαφοροποίηση των δυο υποδοµών ως προς τον πυρήνα οργάνωσής τους (στη µία περίπτωση ο Νέστος και στην άλλη οι δυο λίµνες), αλλά και τη σύνδεσή τους, τον συσχετισµό τους για την ανάδειξη συνολικά του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Έτσι, παρότι οι εκθέσεις θα διέπονται από τις ίδιες σχεδιαστικές αρχές, προτείνεται η διαφοροποίησή τους, όσον αφορά σε χρωµατικές επιλογές και εικαστική προσέγγιση των εκθεµατικών επιφανειών, αλλά και η επιλογή κατάλληλου σε κάθε περίπτωση κύριου εκθέµατος, που θα κυριαρχεί στον εκθεσιακό χώρο κάθε υποδοµής, καθιστώντας άµεσα αντιληπτή από τον επισκέπτη το κυρίαρχο θέµα που πραγµατεύεται ο κάθε εκθεσιακός χώρος. Οι εκθεµατικές επιφάνειες προτείνεται να είναι ενιαίες και να δηµιουργούν ένα κέλυφος στο εσωτερικό κάθε χώρου, ώστε να προκύψει ένα ευφάνταστο σκηνογραφικό αποτέλεσµα που θα καταστήσει τους εκθεσιακούς χώρους ελκυστικούς και ικανούς για την ικανοποιητική µεταφορά της γνώσης, αλλά και για τη δηµιουργία δυο υποδοµών που θα λειτουργήσουν ως σηµεία αναφοράς για την περιοχή. Στο πλαίσιο της παρούσας και στις ενότητες που ακολουθούν παρουσιάζεται ο τρόπος οργάνωσης της θεµατικής των εκθέσεων των δυο Κέντρων Πληροφόρησης στην Κεραµωτή της Περιφερειακής Ενότητας Καβάλας και στο Πόρτο Λάγος της Περιφερειακής Ενότητας Ξάνθης. Συγκεκριµένα, δίδεται η µουσειολογική προσέγγιση των εκθέσεων, αναλύονται οι θεµατικοί άξονες πάνω στους οποίους επιλέχθηκε να δοµείται η θεµατική τους και γίνεται η παρουσίαση των επιµέρους θεµατικών ενοτήτων, όπου καταγράφονται τα πληροφοριακά στοιχεία που συνθέτουν το γνωστικό αντικείµενο της κάθε έκθεσης και επιλέχθηκαν ως σπουδαιότερα από το σύνολο των δυνατοτήτων πληροφόρησης για το Εθνικό Πάρκο Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Τα κείµενα που παρατίθενται, στο πλαίσιο του προσδιορισµού κάθε θεµατικής ενότητας, είναι αναλυτικά και γραµµένα µε τρόπο πιο σύνθετο από τα πρότυπα των µουσειακών κειµένων. Σηµειώνεται ότι δεν αποτελούν τα τελικά κείµενα των εκθεµάτων της έκθεσης. Τα τελικά κείµενα που θα δοµούν τις θεµατικές ενότητες των εκθεσιακών χώρων των δυο υποδοµών θα υποστούν κατάλληλη γλωσσική και µουσειοπαιδαγωγική επιµέλεια και αναπροσαρµογές ως προς την απόδοση του περιεχοµένου και το µεγέθους των κειµένων, προκειµένου να εξυπηρετήσουν την ανάγκη παροχής µεστής, κατά το δυνατόν συνοπτικής και αποδοσµένης µε ελκυστικό τρόπο πληροφορίας. Εξάλλου, ένα µέρος από τις πληροφορίες του σεναρίου δεν θα καλύπτεται µε λόγο, αλλά εικαστικά ή µε τη χρήση κατάλληλων µουσειογραφικών λύσεων (π.χ. ήχο, σχέδιο, κινούµενη εικόνα). Επίσης, τα κείµενα που παρατίθενται ακολούθως είναι ενδεικτικά προκειµένου για τη 21

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Η πλήρης αναφορά στην παρούσα έκδoση είναι:

Η πλήρης αναφορά στην παρούσα έκδoση είναι: 2 3 Η παρούσα μελέτη εκπονήθηκε από το Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων-Υγροτόπων στο πλαίσιο του έργου «Αποκατάσταση και ανάδειξη παραποτάμιου δάσους Νέστου» που υλοποιείται από το Δασαρχείο Καβάλας με επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης

Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης Κατευθυντήριοι άξονες του έργου «Ανάπτυξη του τουρισμού και διαχείριση επισκεπτών στην προστατευόμενη περιοχή του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης» Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης

Διαβάστε περισσότερα

Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία. Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά

Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία. Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά 1 2 Η Εγνατία Οδός δίνει άλλες διαστάσεις και ευκαιρίες στην επισκεψιμότητα. Η δυνατότητα του επισκέπτη να διασχίσει όλη

Διαβάστε περισσότερα

Η Διημερίδα υλοποείται στο πλαίσιο της Πράξης «Δράσεις Δια Βίου Μάθησης για το Περιβάλλον και την Αειφορία», μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Η Διημερίδα υλοποείται στο πλαίσιο της Πράξης «Δράσεις Δια Βίου Μάθησης για το Περιβάλλον και την Αειφορία», μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος Η Διημερίδα υλοποείται στο πλαίσιο της Πράξης «Δράσεις Δια Βίου Μάθησης για το Περιβάλλον και την Αειφορία», μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση», με τη συγχρηματοδότηση

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου

Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης: Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου Φωτεινή Αραβανή Βιβλιοθήκη Αρχείο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις 8. Συµπεράσµατα Προτάσεις Όπως φάνηκε από όλα τα παραπάνω ο οικότοπος των Μεσογειακών Εποχικών Λιµνίων αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτηµα των περιοχών µελέτης και η διατήρηση του µπορεί να συνδυαστεί άµεσα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑ ΟΤΕΟ Έκθεση ιευθέτησης του Εκθεσιακού Περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης

ΠΑΡΑ ΟΤΕΟ Έκθεση ιευθέτησης του Εκθεσιακού Περιεχοµένου των Κέντρων Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης ΕΡΓΟ Επεξεργασία και επιλογή τρόπου αναβάθµισης των περιβαλλοντικών εκθέσεων στα δύο Κέντρα Πληροφόρησης του Φορέα ιαχείρισης έλτα Νέστου - Βιστωνίδας - Ισµαρίδας ΠΑΡΑ ΟΤΕΟ Έκθεση ιευθέτησης του Εκθεσιακού

Διαβάστε περισσότερα

Μουσεία και Εκπαίδευση (υποχρεωτικό 3,4 εξ.) Προσδοκώμενα αποτελέσματα: Στη διάρκεια του μαθήματος οι φοιτητές/τριες

Μουσεία και Εκπαίδευση (υποχρεωτικό 3,4 εξ.) Προσδοκώμενα αποτελέσματα: Στη διάρκεια του μαθήματος οι φοιτητές/τριες Μουσεία και Εκπαίδευση (υποχρεωτικό 3,4 εξ.) Περιγραφή του μαθήματος - στόχοι: Το μάθημα εξετάζει τις κοινωνικές, πολιτισμικές και ιστορικές διαστάσεις της ανάπτυξης του θεσμού του μουσείου και η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

D3-1c: Ανάλυση γνωρισμάτων και θεματικού περιεχομένου περιβαλλοντικών πάρκων Νέστου

D3-1c: Ανάλυση γνωρισμάτων και θεματικού περιεχομένου περιβαλλοντικών πάρκων Νέστου 1 2 3 4 Η παρούσα μελέτη εκπονήθηκε από το Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων-Υγροτόπων στο πλαίσιο του έργου «Αποκατάσταση και ανάδειξη παραποτάμιου δάσους Νέστου» που υλοποιείται από το Δασαρχείο Καβάλας με επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών,

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών, ΙΛΙΟΝ,16/09/2009 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών, ΟΚΑΝΑ, συνεχίζει τις δράσεις στη τοπική

Διαβάστε περισσότερα

Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06)

Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06) Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06) Η χώρα μας είναι ένας από τους πλέον δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως.

Διαβάστε περισσότερα

LIFE10 NAT/CY/000717. Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο

LIFE10 NAT/CY/000717. Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο JUNIPERCY LIFE10 NAT/CY/000717 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο 3ο ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ Ιούνιος 2014 2 JUNIPERCY ΤΟ ΕΡΓΟ JUNIPERCY Το έργο «Βελτίωση της κατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ : Κείμενο του ενημερωτικού εντύπου

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ : Κείμενο του ενημερωτικού εντύπου ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ : Κείμενο του ενημερωτικού εντύπου [ΕΓΝΑΤΙΑ - κείμενο εντύπου.doc] ΑΝΚΟ σελ 1/5 ΕΓΝΑΤΙΑ, ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Η Εγνατία οδός είναι ένα έργο εξαιρετικά σημαντικό για την ανάπτυξη του τόπου. Ένας αυτοκινητόδρομος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΤΟΥ ΑΠΟΛΙΘΩΜΕΝΟΥ ΔΑΣΟΥΣ ΛΗΜΝΟΥ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΤΟΥ ΑΠΟΛΙΘΩΜΕΝΟΥ ΔΑΣΟΥΣ ΛΗΜΝΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΤΟΥ ΑΠΟΛΙΘΩΜΕΝΟΥ ΔΑΣΟΥΣ ΛΗΜΝΟΥ ΜΕΤΑΞΥ: ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΗΜΝΟΥ, ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ και ΤΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΑΠΟΛΙΘΩΜΕΝΟΥ ΔΑΣΟΥΣ ΛΕΣΒΟΥ Στην Μύρινα σήμερα Νοεμβρίου 2011 και στο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ I.S.TO.S. Services in South Aegean. Καινοτοµία για τον Αειφόρο Τουρισµό & τις υπηρεσίες στο Νότιο Αιγαίο

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ I.S.TO.S. Services in South Aegean. Καινοτοµία για τον Αειφόρο Τουρισµό & τις υπηρεσίες στο Νότιο Αιγαίο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ I.S.TO.S Ιnnοvation for Sustainable Tourism & Services in South Aegean Καινοτοµία για τον Αειφόρο Τουρισµό & τις υπηρεσίες στο Νότιο Αιγαίο DG REGIO ΥΠ.ΟΙ.Ο Το Πρόγραµµα Αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Σοφία Τσιροπούλου Υπεύθυνη Σχολικών Δραστηριοτήτων Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Έβρου softsi@sch.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην παρούσα εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Γ Σ Α Τ Σ Ρ Τ Ο Ρ ΝΟ Ν ΜΙΚΕ Κ Σ Ε Δ ΙΑΔ Α ΡΟ Ρ ΜΕΣ

Γ Σ Α Τ Σ Ρ Τ Ο Ρ ΝΟ Ν ΜΙΚΕ Κ Σ Ε Δ ΙΑΔ Α ΡΟ Ρ ΜΕΣ ΓΑΣΤΡΟΝΟΜΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ - Ο ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΓΕΥΣΕΩΝ Νοέμβριος 2014 H ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΤΩΝ ΔΙΑΔΡΟΜΩΝ Προσπαθήσαμε να σχεδιάσουμε διαδρομές που στηρίζονται στην τοπική ταυτότητα και στο γαστρονομικό,

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader)

Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader) Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader) Αναμενέται σύντομα να προκυρηχθούν τοπικά προγράμματα Leader «Αειφόρου Ανάπτυξης Αλιευτικών Περιοχών», για τις περιοχές Εύβοιας και Χίου.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΞΑΛΕΙΨΗ ΤΗΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΥΣ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΑΥΛΕΙΟΥΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ¹ Μ.

Η ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΞΑΛΕΙΨΗ ΤΗΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΥΣ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΑΥΛΕΙΟΥΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ¹ Μ. Η ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΞΑΛΕΙΨΗ ΤΗΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΥΣ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΑΥΛΕΙΟΥΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ¹ Μ. Σαµπάνης, ²Π. Σαµπάνης, ³Π. Σταµάτης, ³Μ. Κόνσολας ¹ Τ.Ε.Φ.Α.Α. Σερρών-Α.Π.Θ.

Διαβάστε περισσότερα

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο»

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» «Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκη 10 Οκτωβρίου 2015 Βελτίωση των υποδομών του Εθνικού Πάρκου Δέλτα Αξιού Παναγιωτίδης Χρήστος Δασολόγος

Διαβάστε περισσότερα

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο)

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) 698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) Το γνωστικό αντικείμενο του Τμήματος Το περιεχόμενο σπουδών του τμήματος «Οικολογίας & Περιβάλλοντος» με έδρα τη Ζάκυνθο καλύπτει το γνωστικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΙΦΓ9-ΟΔ1. e-mail:kitsios@epeaek.gr

ΑΔΑ: ΒΙΦΓ9-ΟΔ1. e-mail:kitsios@epeaek.gr ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΙ ΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΚΑΙ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ Μονάδα Α2 ιεύθυνση:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αποτύπωση του Εκπαιδευτικού Συστήµατος σε Επίπεδο Σχολικών Μονάδων Στατιστική απεικόνιση των σχολικών µονάδων Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης κατά το σχολικό έτος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΜΟΥΣΕΙΑ - ΜΙΑ ΜΟΥΣΕΙΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ. Το παράδειγμα του προτεινόμενου Οικομουσείου στα Μαντεμοχώρια της Χαλκιδικής

ΟΙΚΟΜΟΥΣΕΙΑ - ΜΙΑ ΜΟΥΣΕΙΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ. Το παράδειγμα του προτεινόμενου Οικομουσείου στα Μαντεμοχώρια της Χαλκιδικής ΟΙΚΟΜΟΥΣΕΙΑ - ΜΙΑ ΜΟΥΣΕΙΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ Το παράδειγμα του προτεινόμενου Οικομουσείου στα Μαντεμοχώρια της Χαλκιδικής Υπαίθρια μουσεία, Οικομουσεία, Στόχος τους open air, site museums η διάσωση - διατήρηση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 2020 Γεν. Διευθυντής Αναπτυξιακού Κώστας Καλούδης Αναπτυξιακού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΚΗΡΥΞΕΩΝ Α. ΤΟΠΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΞΟΝΑ 4 ΠΑΑ_ΠΡΟΚΗΡΥΣΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΚΗΡΥΞΕΩΝ Α. ΤΟΠΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΞΟΝΑ 4 ΠΑΑ_ΠΡΟΚΗΡΥΣΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΚΗΡΥΞΕΩΝ Α. ΤΟΠΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΞΟΝΑ 4 ΠΑΑ_ΠΡΟΚΗΡΥΣΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΞΟΝΑ 4 ΤΟΥ Π.Α.Α. ΤΗΣ ΑΝ.ΚΑ. Α.Ε. Μέτρο Υπομέτρο Δράση Δικαιούχοι 4.1 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ L123

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Το έργο «Ολοκληρωµένα προγράµµατα, πρωτοβουλίες και δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων εξωστρέφειας» υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα κοινό μας σπίτι»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα κοινό μας σπίτι» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE «Μεσογειακή φώκια και Αλιεία: Αντιμετωπίζοντας τη σχέση ανταγωνισμού και αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες» ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι το Μεταλλευτικό Πάρκο Φωκίδας

Τι είναι το Μεταλλευτικό Πάρκο Φωκίδας Τι είναι το Μεταλλευτικό Πάρκο Φωκίδας Το Μεταλλευτικό Πάρκο Φωκίδας Vagonetto είναι ένα θεματικό πάρκο, μοναδικό στον ελληνικό χώρο, που δίνει στον επισκέπτη τη δυνατότητα να γνωρίσει βήμα βήμα τη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ: ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΠΡΟΒΟΛΗΣ-ΔΙΑΧΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ: ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΠΡΟΒΟΛΗΣ-ΔΙΑΧΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ: ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΠΡΟΒΟΛΗΣ-ΔΙΑΧΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ Μάρτιος 2013 Το Παρατηρητήριο της Εγνατίας Οδού προσφέρει γενικότερες υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε.Π. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Ταχ. Δ/νση : 1ο χλμ Μυτιλήνης - Λουτρών Μυτιλήνη Ταχ.Κώδικας : 81100 Πληροφορίες : ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μουσειοπαιδαγωγική αξιοποίηση Βιοµηχανικών Μουσείων. Η ανάγκη τεκµηρίωσης και διαφύλαξης της σύγχρονης λαογραφικής και εθνογραφικής

Μουσειοπαιδαγωγική αξιοποίηση Βιοµηχανικών Μουσείων. Η ανάγκη τεκµηρίωσης και διαφύλαξης της σύγχρονης λαογραφικής και εθνογραφικής Μουσειοπαιδαγωγική αξιοποίηση Βιοµηχανικών Μουσείων ρ. Αναστασία Π. Βαλαβανίδου αρχιτέκτων µηχ.-µουσειολόγος Εφορεία Νεωτέρων Μνηµείων Κεντρικής Μακεδονίας, ΥΠΠΟΤ Ελένη Χρ. Οικονοµοπούλου αρχιτέκτων µηχ.,

Διαβάστε περισσότερα

Π4.2.1 ΣΧΕΔΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ

Π4.2.1 ΣΧΕΔΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ Π4.2.1 ΣΧΕΔΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ Αριθμός Έκδοσης: ΕΚΕΤΑ ΙΜΕΤ ΕΜ Β 2013 9 Παραδοτέο ΙΜΕΤ Τίτλος Έργου: «Ολοκληρωμένο σύστημα για την ασφαλή μεταφορά μαθητών» Συγγραφέας: Δρ. Μαρία Μορφουλάκη ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΜΑΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΘΕΑΤΡΩΝ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ. τουρισμό

ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΘΕΑΤΡΩΝ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ. τουρισμό ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΘΕΑΤΡΩΝ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ Συμβολή του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ στον πολιτιστικό τουρισμό Η πολιτιστική διαδρομή, ως επώνυμο τουριστικό προϊόν Η πολιτιστική διαδρομή είναι ένα εξειδικευμένο

Διαβάστε περισσότερα

«Υποστηρίξτε τη δράση µας»

«Υποστηρίξτε τη δράση µας» «Υποστηρίξτε τη δράση µας» 1 Λαιµός, 18 Φεβρουαρίου 2012 Αγαπητοί φίλοι, υποστηρικτές και συνεργάτες, Το Πολιτιστικό Τρίγωνο Πρεσπών είναι πάνω από 11 χρόνια σηµείο αναφοράς για νέους από την ευρύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Πώς θα υλοποιήσω ένα πρόγραµµα Αγωγής Υγείας για τη διατροφή. Νικόλαος Ευσταθίου (Μ.ed.) Υπεύθυνος Αγωγής Υγείας Α /νση Π.Ε.

Πώς θα υλοποιήσω ένα πρόγραµµα Αγωγής Υγείας για τη διατροφή. Νικόλαος Ευσταθίου (Μ.ed.) Υπεύθυνος Αγωγής Υγείας Α /νση Π.Ε. Πώς θα υλοποιήσω ένα πρόγραµµα Αγωγής Υγείας για τη διατροφή Νικόλαος Ευσταθίου (Μ.ed.) Υπεύθυνος Αγωγής Υγείας Α /νση Π.Ε. Αθηνών Βήµατα για ένα σχέδιο εργασίας Α φάση: Επιλογή και διερεύνηση του θέµατος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Δ/νση: Αγ. Αλεξίου 35, 250 01 Καλάβρυτα Τηλ. Επικοινωνίας: 26920 29140, Φαξ: 26920 29141 e-mail: fdxb@otenet.gr Web site: http://www.fdchelmos.

Δ/νση: Αγ. Αλεξίου 35, 250 01 Καλάβρυτα Τηλ. Επικοινωνίας: 26920 29140, Φαξ: 26920 29141 e-mail: fdxb@otenet.gr Web site: http://www.fdchelmos. Το έργο και οι δράσεις του Φ.Δ. Χελμού- Βουραϊκού για την προστασία και διαχείριση του Εθνικού Πάρκου Κουμούτσου Ελένη, Περιβαλλοντολόγος MSc, Συντονίστρια Έργου Δ/νση: Αγ. Αλεξίου 35, 250 01 Καλάβρυτα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ 11:00-14:00 ΑΤΤΙΚΗ Πάρκο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης «Α. ΤΡΙΤΣΗΣ», Ίλιον Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου τηλ. 210 2316977, 210 8228704 e-mail: park@ornithologiki.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και σχετικές υπηρεσίες για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

ΘΕΜΑ: Ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και σχετικές υπηρεσίες για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ----- Ταχ. Δ/νση: Ανδρέα Παπανδρέου

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρώθηκε η μελέτη για την αξιοποίηση του πολιτισμικού και περιβαλλοντικού κεφαλαίου της Περιφέρειας Πελοποννήσου

Ολοκληρώθηκε η μελέτη για την αξιοποίηση του πολιτισμικού και περιβαλλοντικού κεφαλαίου της Περιφέρειας Πελοποννήσου Ολοκληρώθηκε η μελέτη για την αξιοποίηση του πολιτισμικού και περιβαλλοντικού κεφαλαίου της Περιφέρειας Πελοποννήσου Στο πλαίσιο του έργου CRESCENT που υλοποιεί η αναπτυξιακή σύμπραξη «Καλειδοσκόπιο» στην

Διαβάστε περισσότερα

Ρόλος των ΑΝ.ΕΤ. στα πλαίσια της 4 ης Προγραµµατικής Περιόδου

Ρόλος των ΑΝ.ΕΤ. στα πλαίσια της 4 ης Προγραµµατικής Περιόδου Ρόλος των ΑΝ.ΕΤ. στα πλαίσια της 4 ης Προγραµµατικής Περιόδου [202/Η72/ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΑΝΕΤ(1).DOC Σελ. 1/12 Οι Αναπτυξιακές Εταιρείες µπορούν να δράσουν ως τοπικοί πολλαπλασιαστές επιταχυντές, σε εφαρµογή της

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Μέτρο 2.6: Προγράμματα Προστασίας Περιβάλλοντος & Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (Ενέργεια: 2.6.1) Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Το παρόν Μέτρο έχει οριζόντια δομή και διατρέχει όλες τις βαθμίδες

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Επιμέλεια παρουσίασης: Ιωάννα Υφαντίδου Υπεύθυνη Τμήματος Ενημέρωσης και Γραφείου Τύπου

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Επιμέλεια παρουσίασης: Ιωάννα Υφαντίδου Υπεύθυνη Τμήματος Ενημέρωσης και Γραφείου Τύπου Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Επιμέλεια παρουσίασης: Ιωάννα Υφαντίδου Υπεύθυνη Τμήματος Ενημέρωσης και Γραφείου Τύπου ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο υγροβιότοπος των λιμνών Κορώνειας Βόλβης, είναι ένας από τους σημαντικότερους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΜΕΛΗ ΕΠ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑ ΤΕΙ ΠΑΤΡΩΝ ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΜΕΛΗ ΕΠ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑ ΤΕΙ ΠΑΤΡΩΝ ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ Συγχρηµατοδοτούµενο από την ΕΕ Επχι. Προγραµµα «Εκπαίδευση και δια Βίου Μάθηση» µε κωδικό ΟΠΣ: 348162. ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΜΕΛΗ ΕΠ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ

Διαβάστε περισσότερα

Παραδείγματα δεικτών για την παρακολούθηση του Επιχειρησιακού Προγράμματος των Δήμων

Παραδείγματα δεικτών για την παρακολούθηση του Επιχειρησιακού Προγράμματος των Δήμων Π.Ε.Δ. Κεντρικής Μακεδονίας Παραδείγματα δεικτών για την παρακολούθηση του Επιχειρησιακού Προγράμματος των Δήμων Ηλίας Λίτσος Μηχανικός Παραγωγής, Msc Περιφ. Ανάπτυξη Περιεχόμενο εισήγησης I. Βασικές έννοιες

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση»

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» Η Αναπτυξιακή Σύμπραξη «Κοινωνική Σύμπραξη στο Ν. Κυκλάδων» σας καλωσορίζει στην Ημερίδα: «Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» 23 Οκτωβρίου 2015 Πνευματικό Κέντρο Ιερού Μητροπολιτικού Ναού Μεταμορφώσεως

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ 11:00-14:00 ΑΤΤΙΚΗ Πάρκο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης «Α. ΤΡΙΤΣΗΣ», Ίλιον Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου τηλ. 210 2316977, 210 8228704 e-mail: park@ornithologiki.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚO ΕΛΤIΟ. Σ αυτό το τεύχος θα βρείτε: Τεύχος 1 Ιούλιος 2005. Η Βιβλιοθήκη του Πανεπιστηµίου Αιγαίου και οι Ηλεκτρονικές της Υπηρεσίες

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚO ΕΛΤIΟ. Σ αυτό το τεύχος θα βρείτε: Τεύχος 1 Ιούλιος 2005. Η Βιβλιοθήκη του Πανεπιστηµίου Αιγαίου και οι Ηλεκτρονικές της Υπηρεσίες ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚO ΕΛΤIΟ Τεύχος 1 Ιούλιος 2005 Σ αυτό το τεύχος θα βρείτε: Η Βιβλιοθήκη του Πανεπιστηµίου Αιγαίου και οι Ηλεκτρονικές της Υπηρεσίες Νέα Υπηρεσία Υποστήριξης των Χρηστών της Βιβλιοθήκης Helpdesk

Διαβάστε περισσότερα

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Ελένη - Φαίη Σταµάτη ιευθύντρια Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης email: contact@childrensartmuseum.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές αειφορίας και διαχείρισης Βιολογία της Διατήρησης

Αρχές αειφορίας και διαχείρισης Βιολογία της Διατήρησης ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Αρχές αειφορίας και διαχείρισης Βιολογία της Διατήρησης Ενότητα 8: Προστατευόμενες φυσικές περιοχές, το παράδειγμα του Εθνικού Θαλάσσιου

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Κατερίνα Χατζηβασιλειάδη Αρχιτέκτων Μηχανικός ΑΠΘ 1. Εισαγωγή Η προστασία

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΗΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ»

«ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΗΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ» «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΗΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ» Εισηγήτρια: Έφη Γουνελά Στέλεχος της ΕΕΤΑΑ ΑΠΟΔΗΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ & ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ Η υλοποίηση μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής για

Διαβάστε περισσότερα

Δράσεις εξωστρέφειας του ΦΔ

Δράσεις εξωστρέφειας του ΦΔ Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας-Μαυροβουνίου-Κεφαλόβρυσου-Βελεστίνου Δράσεις εξωστρέφειας του ΦΔ Χαμόγλου Μαρία MSc, Χατζηγούλας Αλέξανδρος, Δρ. Παπαδημητρίου Δότη Δράσεις εξωστρέφειας

Διαβάστε περισσότερα

Θεματικές ενότητες εκθεμάτων

Θεματικές ενότητες εκθεμάτων Δημοτικό Συμβούλιο 17.3.2014 Τι είναι; 2 Είναι ένας χώρος εκπαίδευσης & ψυχαγωγίας προσανατολισμένος στις φυσικές επιστήμες και την νέα τεχνολογία. Στόχος του είναι η κατανόηση από τον επισκέπτη των επιστημονικών

Διαβάστε περισσότερα

ENERGO Δήμος Εορδαίας

ENERGO Δήμος Εορδαίας Πρόταση Jessica Θεσσαλονίκη, 4/4/2011 ENERGO Δήμος Εορδαίας Κωνσταντίνος Νίκου Ειδικός Σύμβουλος Δημ. Εορδαίας Διευθυντής ΒΙΟ.ΠΑ. Πτολ/δας Α.Ε. Εισήγηση Δήμος Εορδαίας Εδώ και πάνω από 50 χρόνια αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Δρ Παρισόπουλος Γεώργιος. Πολιτικός Μηχανικός Α.Π.Θ., M.Sc., Ph.D. Water Resources & Environmental Eng., I.C., U.K.

Δρ Παρισόπουλος Γεώργιος. Πολιτικός Μηχανικός Α.Π.Θ., M.Sc., Ph.D. Water Resources & Environmental Eng., I.C., U.K. Δρ Παρισόπουλος Γεώργιος Πολιτικός Μηχανικός Α.Π.Θ., M.Sc., Ph.D. Water Resources & Environmental Eng., I.C., U.K. Ανασκόπηση Λειτουργίας θυροφράγματος Κούλας και Διαχείρισης στάθμης λίμνης Μικρής Πρέσπας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 4.1 Τρόποι Προσέλκυσης Νέων...21 4.2 Προτάσεις Πολιτικής των Νέων...22 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...24 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...26 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΦΟΡΕΩΝ...

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 4.1 Τρόποι Προσέλκυσης Νέων...21 4.2 Προτάσεις Πολιτικής των Νέων...22 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...24 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...26 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΦΟΡΕΩΝ... Cities for Peace and Democracy in Europe Ε Ρ Ε ΤΟΠΙΚΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΦΩΝΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ Υ Ν Α με την υποστήριξη Ιανουάριος 2007 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΓΡΑΦΗΜΑΤΩΝ...3 ΕΙΣΑΓΩΓΗ...4 ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ...6

Διαβάστε περισσότερα

2. Τίτλος έργου: ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΜΑΡΙΝΑΣ ΑΝΑΨΥΧΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΛΙΑΚΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΗΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

2. Τίτλος έργου: ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΜΑΡΙΝΑΣ ΑΝΑΨΥΧΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΛΙΑΚΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΗΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Α. Γενικά Στοιχεία 1. Περιφέρεια: Κεντρικής Μακεδονίας Νοµός: Θεσσαλονίκης ΟΤΑ: ήµος Θεσσαλονίκης 2. Τίτλος έργου: ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΜΑΡΙΝΑΣ ΑΝΑΨΥΧΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΛΙΑΚΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΗΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 3. Υπεύθυνος έργου

Διαβάστε περισσότερα

Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α.

Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α. Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α. Τοµέας Οικολογίας, Τµήµα Βιολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Υφιστάµενη κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Τουριστική Εκπαίδευση και Κατάρτιση

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Τουριστική Εκπαίδευση και Κατάρτιση ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Σταδίου 24, 105 33 Τηλ. 331 2253, 331 0022 Fax: 33 120 33 Email: itep@otenet.gr URL: http://www.itep.gr Αθήνα, 26 Μαΐου 2004 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Τουριστική Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΦΛΩΡΙΝΑ 2014 1 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ : «ΣΕΡΓΙΑΝΙ ΣΤΟΥΣ ΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑΣ» ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ : ΠΟΥΓΑΡΙ ΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Integraste. N e w s l e t t e r. Newsletter ΙI Ιούνιος 2011. Επιστηµονικές συναντήσεις

Integraste. N e w s l e t t e r. Newsletter ΙI Ιούνιος 2011. Επιστηµονικές συναντήσεις Integraste αποβλή- «Ανάπτυξη Ολοκληρωµένης Πολιτικής για τη ιαχείριση Αγροτοβιοµηχανικών των µε στόχο την µεγιστοποίηση της ανάκτησης υλικών και ενέργειας» N e w s l e t t e r Newsletter ΙI Ιούνιος 2011

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ. www.aidfunding.mfa.gr

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ. www.aidfunding.mfa.gr ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ www.aidfunding.mfa.gr ΠΥΛΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΩΝ ειδικη γραμματεια αξιοποιησησ διεθνων προγραμματων www.aidfunding.mfa.gr Αγαπητοί φίλες και φίλοι, σε ένα ολοένα

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση προγράμματος

Παρουσίαση προγράμματος Παρουσίαση προγράμματος Λίγα λόγια για το πρόγραμμα Πιλοτικό πρόγραμμα Συνεργασία με το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Αιγαίου Πρόγραμμα Πρακτικής Άσκησης Φοιτητών Εκπαιδεύτριες:

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισµός του Περιφερειάρχη Αττικής, κ. Ιωάννη Σγουρού στη ενηµερωτική εκδήλωση της Marketing Greece 14.6.13

Χαιρετισµός του Περιφερειάρχη Αττικής, κ. Ιωάννη Σγουρού στη ενηµερωτική εκδήλωση της Marketing Greece 14.6.13 Χαιρετισµός του Περιφερειάρχη Αττικής, κ. Ιωάννη Σγουρού στη ενηµερωτική εκδήλωση της Marketing Greece 14.6.13 Αξιότιµοι: κα Υπουργέ, κ. Περιφερειάρχη, κ. ήµαρχε, κκ. εκπρόσωποι Τουριστικών Φορέων, κυρίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ Ι ΡΥΣΗ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΙΤΕΛΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ Ι ΡΥΣΗ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΙΤΕΛΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ Ι ΡΥΣΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΙΤΕΛΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ Πρωτοβουλία Ίδρυσης Πανεπιστηµιακού Τµήµατος Τουρισµού στην Κρήτη Μάρτιος 2007 Τουρισµός:

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Ανάπτυξης Διεύθυνση Υδατικού Δυναμικού & Φυσικών Πόρων. ΥΠΑΝ - Δ/νση Υδατικού Δυναμικού Γ. 1

Υπουργείο Ανάπτυξης Διεύθυνση Υδατικού Δυναμικού & Φυσικών Πόρων. ΥΠΑΝ - Δ/νση Υδατικού Δυναμικού Γ. 1 Υπουργείο Ανάπτυξης Διεύθυνση Υδατικού Δυναμικού & Φυσικών Πόρων 1 Θεσμικό Πλαίσιο Διαχείρισης Υδατικών Πόρων Πολυνομία, αντιφατικότητα, αποσπασματικότητα 1900-1985: 300 νόμοι, νομοθετικά, βασιλικά, προεδρικά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΛ0ΖΦ-ΜΔΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΑΔΑ: ΒΛ0ΖΦ-ΜΔΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ - ΕΣΠΑ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε.Π. ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ (ΕΥΔ ΕΠΑΕ) Ταχ. Δ/νση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ. ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και υποστήριξη προς τις τοπικές κοινωνίες

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ. ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και υποστήριξη προς τις τοπικές κοινωνίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ "ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ" «Στήριξη και Ανάδειξη Πολυνησιωτικών ΑΕΙ» ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και

Διαβάστε περισσότερα

Σηµ. Αν ένα ϖαιδί για κάϖοιους λόγους δε φέρει την υϖεύθυνη δήλωση, τότε αναγκαστικά την ηµέρα της εϖίσκεψης θα έρχεται στο Σχολείο και θα µένει µε

Σηµ. Αν ένα ϖαιδί για κάϖοιους λόγους δε φέρει την υϖεύθυνη δήλωση, τότε αναγκαστικά την ηµέρα της εϖίσκεψης θα έρχεται στο Σχολείο και θα µένει µε Λεόντειο Λύκειο Νέας Σµύρνης ηµοτικό «Άγ. ιονύσιος ο Αρεοπαγίτης» Εκπαιδευτικές Πολιτιστικές προσεγγίσεις Οκτώβριος 2011 Αγαπητοί µας Γονείς Πρωταρχικός στόχος της Εκπαίδευσης είναι να καλλιεργήσει το

Διαβάστε περισσότερα

Υποέργο 4 ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ. Υποέργο 5 ΔΡΑΣΕΙΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΠΡΟΒΟΛΗΣ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ 39.270,00 Υποέργο 6 ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 42.

Υποέργο 4 ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ. Υποέργο 5 ΔΡΑΣΕΙΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΠΡΟΒΟΛΗΣ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ 39.270,00 Υποέργο 6 ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 42. 2006-2009 1.386.831,82 Ε.Π. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΑΡΧΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ (ΕΠΕΑΕΚ) ΥΠΟΕΡΓΟ Προγράμματα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης σε προστατευόμενες περιοχές 19.238,74 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΥΛΙΚΟ 4 ης ΙΑΛΕΞΗΣ

ΕΝΤΥΠΟ ΥΛΙΚΟ 4 ης ΙΑΛΕΞΗΣ ΕΝΤΥΠΟ ΥΛΙΚΟ 4 ης ΙΑΛΕΞΗΣ ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Τα τελευταία χρόνια η ενδογενής ανάπτυξη, η αξιοποίηση δηλαδή του ενδογενούς φυσικού και πολιτιστικού πλούτου καθώς και του ανθρώπινου δυναµικού του κάθε τόπου,

Διαβάστε περισσότερα

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς 1 Σχολείο: 63 ο Δημοτικό σχολείο Θεσσαλονίκης Συμμετέχοντες Τάξη / Τμήμα: ΣΤ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ, ΕΛΛΗΣ ΧΡΥΣΙΔΟΥ, ΣΤΟ 1 ο ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ, ΕΛΛΗΣ ΧΡΥΣΙΔΟΥ, ΣΤΟ 1 ο ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ, ΕΛΛΗΣ ΧΡΥΣΙΔΟΥ, ΣΤΟ 1 ο ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ενότητα: «Πολιτισμός» «Επιχειρησιακό σχέδιο πολιτισμού 2015-2030» Όραμα: Ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργαζόμαστε για μια

Συνεργαζόμαστε για μια NEWSLETTER 2 ο Ειδικό Αφιέρωμα Συνεργαζόμαστε για μια ανοιχτή, πολυπολιτισμική κοινωνία ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ Με μεγάλη επιτυχία και ουσιαστικά αποτελέσματα ολοκληρώθηκε το Έργο 4.1.β/12: «Ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΈΡΓΟΥ: ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΡΕΙΝΟΥ ΌΓΚΟΥ ΟΛΥΜΠΟΥ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΈΡΓΟΥ: ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΡΕΙΝΟΥ ΌΓΚΟΥ ΟΛΥΜΠΟΥ Β Κ.Π.Σ. ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ» ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2 «ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ» ΜΕΤΡΟ 1.2: «ΟΡΕΙΝΟΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ» ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΈΡΓΟΥ: ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΡΕΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΝΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΕΘΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ ΙΑ ΡΟΜΕΣ

ΟΙΝΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΕΘΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ ΙΑ ΡΟΜΕΣ ΟΙΝΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΕΘΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ ΙΑ ΡΟΜΕΣ Το προσφερόµενο τουριστικό «µενού» της Ελλάδας εξακολουθεί να είναι κατά κύριο λόγο οι διακοπές «κλασσικού τύπου» Μόλις πρόσφατη η συστηµατική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΠΛΗΡΟΤΗΤΑΣ

ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΠΛΗΡΟΤΗΤΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην παρούσα διπλωµατική εργασία µε τίτλο «Η πόλη της Καστοριάς ως τουριστικός προορισµός», µελετάται η σχέση τουρισµού και πόλης, εξετάζοντας αν η αλλαγή που παρατηρείται σήµερα στη φυσιογνωµία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU Το Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Σχολή Οικονομικών, Επιχειρηματικών και Διεθνών Σπουδών, Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών προσκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ

ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΕΡΚΙΝΗΣ Δημιουργήθηκε το 1932, όταν έγινε φράγμα στην περιοχή Λιθότοπου, με ώστε να συγκρατεί τα νερά του Στρυμόνα Το 1982 κατασκευάστηκε

Διαβάστε περισσότερα

Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ - ΜΑΛΕΑ

Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ - ΜΑΛΕΑ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ LEADER ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ 3-4-5/12/2015 Συνεργασία για την Περιφερειακή Ανάπτυξη και τη διεθνή Αναγνώριση: Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Ολοκληρωµένα Προγράµµατα, Πρωτοβουλίες και Δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων Καινοτομίας Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΘΕΣΗ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ:

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΘΕΣΗ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ-ΘΡΑΚΗ 2007-2013» ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 3: «ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ» ΕΡΓΟ: Τοπική Σύμπραξη για την απασχόληση και την επιχειρηματικότητα νέων αγροτών

Διαβάστε περισσότερα

«ΛΟΥΤΡΑ ΛΟΥΤΡΑΚΙΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΛΜΩΠΙΑΣ Α.Ε.»,

«ΛΟΥΤΡΑ ΛΟΥΤΡΑΚΙΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΛΜΩΠΙΑΣ Α.Ε.», ΔΗΜΟΣ ΑΛΜΩΠΙΑΣ ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΛΟΥΤΡΑ ΛΟΥΤΡΑΚΙΟΥ ΜΟΝΟΜΕΤΟΧΙΚΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΛΟΥΤΡΩΝ ΛΟΥΤΡΑΚΙΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΔΙΑΚΡΙΤΙΚΟ ΤΙΤΛΟ «ΛΟΥΤΡΑ ΛΟΥΤΡΑΚΙΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΛΜΩΠΙΑΣ Α.Ε.» Α.Φ.Μ.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΕΛΤΑ ΝΕΣΤΟΥ- ΒΙΣΤΩΝΙΔΑΣ ΙΣΜΑΡΙΔΑΣ ΤΗΣ 1 ης / 2012 ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΕΛΤΑ ΝΕΣΤΟΥ- ΒΙΣΤΩΝΙΔΑΣ ΙΣΜΑΡΙΔΑΣ ΤΗΣ 1 ης / 2012 ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΕΛΤΑ ΝΕΣΤΟΥ- ΒΙΣΤΩΝΙΔΑΣ ΙΣΜΑΡΙΔΑΣ ΤΗΣ 1 ης / 2012 ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ Στο Πόρτο Λάγος Π.Ε. Ξάνθης, σήμερα 25 Ιανουαρίου 2012, ημέρα Τετάρτη και ώρα 11:00

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

PLANT-NET CY LIFE+08 NAT/CY/000453. 3 η Συνάντηση Συμβουλίου Ενδιαφερόμενων Φορέων του Έργου PLANT-NET CY 18/01/12

PLANT-NET CY LIFE+08 NAT/CY/000453. 3 η Συνάντηση Συμβουλίου Ενδιαφερόμενων Φορέων του Έργου PLANT-NET CY 18/01/12 PLANT-NET CY LIFE+08 NAT/CY/000453 3 η Συνάντηση Συμβουλίου Ενδιαφερόμενων Φορέων του Έργου PLANT-NET CY 18/01/12 Διάρκεια: 01/01/10-30/06/13 Συνεργαζόμενοι φορείς: Τμήμα Περιβάλλοντος Πανεπιστήμιο Frederick

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ Πρασινίζω το σχολείο µου, πρασινίζω την πόλη µου! Το Εργαστήριο το σχολικό έτος 2004-2005, συνεργάστηκε µε το Πειραµατικό Νηπιαγωγείο Ν. Χηλής στο σχεδιασµό και την ανάπτυξη Προγράµµατος Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενη Περιοχή Χελμού-Βουραϊκού: δικτύωση

Προστατευόμενη Περιοχή Χελμού-Βουραϊκού: δικτύωση : εκπαίδευση έρευνα δικτύωση Φορέας Διαχείρισης Χελμού Βουραϊκού Μαρία Καμηλάρη Βιολόγος, M.Sc. Φορέας Διαχείρισης Χελμού Βουραϊκού Ας συστηθούμε... 1992 Πρόταση Ορειβατικού Συλλόγου Καλαβρύτων σε συνεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Μέσω αυτής της εκπαιδευτικής επίσκεψης, δόθηκε η δυνατότητα στους μαθητές να συνεχ ίσουν τη σχολική

Μέσω αυτής της εκπαιδευτικής επίσκεψης, δόθηκε η δυνατότητα στους μαθητές να συνεχ ίσουν τη σχολική Πέμπτη 15 Μάιος 2008 14:33 Το 1 Γυμνάσιο Καλαμπάκας στο πλαίσιο προγράμματος ανοικτών περιβαλλοντικών τ άξεων «Καλλιστώ» υλοποίησε σχέδιο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης σ Κόνιτσα στις 1415 16 Απριλίου Το

Διαβάστε περισσότερα

Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr

Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr Δράση 07: Γιώργος Πιερράκος, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Διοίκησης Μονάδων Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΟ ΘΕΜΑ: Περιπατητικές διαδρομές στο Νέστο, τη Βιστωνίδα και την Ισμαρίδα

ΕΙΔΙΚΟ ΘΕΜΑ: Περιπατητικές διαδρομές στο Νέστο, τη Βιστωνίδα και την Ισμαρίδα 10005334, Λέξεις:958 Συντάκτης:Γιούλτση Π. Επείγον:5 Κατηγορία:Εσωτερικό Είδος:Ειδικό θέμα-ανάλυση Θέματα:Περιβάλλον, Ταξίδια και διαδρομές Θεσσαλονίκη (Ελλάδα), 31/05/2011 10:12 (ΑΠΕ-ΜΠΕ) ΕΙΔΙΚΟ ΘΕΜΑ:

Διαβάστε περισσότερα