ΓΟΠΝ και εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού: Kατά

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΓΟΠΝ και εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού: Kατά"

Transcript

1 ÐÑÁÊÔÉÊÁ 11ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ΥΠΕΡ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2006 ΓΟΠΝ και εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού: Kατά Απόστολος Μαντίδης Δεν μπορεί να δοθεί μια σαφής απάντηση στο ερώτημα αν θα πρέπει να δοθεί ή όχι θεραπεία εκρίζωσης της ελικοβακτηριδιακής λοίμωξης (H.p.λ.) σε ασθενείς με γαστροοισοφαγική παλινδρομική νόσο (ΓΟΠΝ), όταν δεν υπάρχει άλλη γαστροδωδεκαδακτυλική νόσος που θα αποτελούσε απόλυτη ένδειξη χορήγησής της. Ο κύριος λόγος για την αδυναμία σαφών σχετικών κατευθυντήριων οδηγιών είναι τα αντικρουόμενα δεδομένα της βιβλιογραφίας για τις περισσότερες παραμέτρους του θέματος. Στην παρούσα εισήγηση θα υποστηριχθούν οι απόψεις εναντίον της χορήγησης θεραπείας εκρίζωσης της H.p.λ. στη ΓΟΠΝ, οι οποίες συνοψίζονται στον Πίνακα 1. Η H.p.λ. δεν αποτελεί αιτιολογικό παράγοντα της ΓΟΠΝ Στις περισσότερες μελέτες δεν έχει αποδειχθεί ότι η H.p.λ. προκαλεί ΓΟΠΝ. 1 Υπάρχει ευρεία γεωγραφική διακύμανση της επίπτωσης της H.p.λ. στη ΓΟΠΝ. Κατά μέσο όρο κυμαίνεται στο 40% και είναι περίπου κατά 10% μικρότερη αυτής σε υγιείς και ασθενείς με λειτουργική δυσπεψία. Πλοίαρχος (ΥΙ), Γαστρεντερολόγος, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών, Διευθυντής της Γαστρεντερολογικής Κλινικής του Ναυτικού Νοσοκομείου Αθηνών 57

2 ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ - ΓΟΠΝ ΚΑΙ ΕΚΡΙΖΩΣΗ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ Πίνακας 1. Γιατί δεν έχει ένδειξη η θεραπεία εκρίζωσης της H.p.λ. στη ΓΟΠΝ. Δεν αποτελεί αιτιολογικό παράγοντα της ΓΟΠΝ Δεν επιβαρύνει τις κλινικές, ενδοσκοπικές, πεχαμετρικές παραμέτρους και την παθογένεια της νόσου Δεν επηρεάζει αρνητικά τη δράση των αναστολέων αντλίας πρωτονίων (PPIs) Δεν υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις για επιδείνωση της γαστρικής ατροφίας στους λαμβάνοντες χρονίως PPIs Πιθανώς προστατεύει από την ανάπτυξη σοβαρής οισοφαγίτιδας, οισοφάγου Barrett και αδενοκαρκινώματος σε Barrett Σε μια συστηματική ανασκόπηση διαπιστώθηκε ότι ένας σημαντικός παράγων που περιπλέκει τη συσχέτιση H.p.λ. και ΓΟΠΝ είναι τα διαφορετικά γεωγραφικά δεδομένα. Η ανάλυση 20 μελετών έδειξε ότι ο σχετικός κίνδυνος ύπαρξης ΓΟΠΝ σε ασθενείς με H.p.λ. ήταν OR:0,60 (0,47-0,78), εύρημα που πιθανολογεί προστατευτική παρά επιβαρυντική δράση. Τα δεδομένα από τις Ευρωπαϊκές μελέτες είναι αντικρουόμενα, αλλά ο κίνδυνος αυτός είναι μικρός για ασθενείς από τη Βόρεια Αμερική [OR: 0,70 (0,55-0,90)] και την Άπω Ανατολή [OR: 0,24 (0,19-0,32]. 2 Η H.p.λ. δεν επιβαρύνει την κλινική και εργαστηριακή εκδήλωση ή την παθογένεια της ΓΟΠΝ Η επίδραση της εκρίζωσης της Η.p. λοίμωξης στην οισοφαγική έκθεση στο οξύ ποικίλλει. Σε δύο μελέτες 3,4 σε ασθενείς με Η.p. γαστρίτιδα δεν βρέθηκαν διαφορές στην 24ωρη πεχαμετρία πριν και μετά την εκρίζωση. Όμως οι Feldman και συν βρήκαν ότι 3/9 ασθενείς με γαστρίτιδα ανέπτυξαν παθολογική όξινη ΓΟΠ μετά την εκρίζωση. 5 Οι Wu και συν 6 συγκρίνοντας την οισοφαγική έκθεση στο οξύ σε 14 ασθενείς που πήραν τυφλά εκρίζωση και σε 11 που πήραν ομεπραζόλη δεν βρήκαν διαφορά στον % χρόνο έκθεσης στο οξύ, αλλά ο % χρόνος με pη <2 και <3 ήταν σημαντικά αυξημένος στους ασθενείς που πήραν εκρίζωση ενώ σ ένα μικρό αριθμό ασθενών επιδεινώθηκε η οισοφαγίτιδα. Είναι δύσκολο να βγει κάποιο συμπέρασμα από αυτές τις μελέτες επειδή ο αριθμός ασθενών είναι μικρός, ο τύπος και η έκταση της γαστρίτιδας που επηρεάζουν τη γαστρική έκκριση δεν αξιολογήθηκε και η επίπτωση και σοβαρότητα της ΓΟΠΝ δεν καθοριζόταν. Σε μια προοπτική διπλή τυφλή μελέτη συγκρίθηκαν τα παθοφυσιολογικά χαρακτηριστικά 50 ασθενών με ΓΟΠΝ και H.p.λ. με αυτά 51 χωρίς H.p.λ. 7 Δεν βρέθηκε σημαντική διαφορά στην ένταση των συμπτωμάτων, την ποιότητα ζωής και στα ενδοσκοπικά και πεχαμετρικά ευρήματα, αν και οι ασθενείς χωρίς τη λοίμωξη έπαιρνα μεγαλύτερη δόση ΡΡΙ προφανώς λόγω σοβαρότερων συμπτωμάτων. Όμως και στη μελέτη αυτή δεν μελετήθηκε η συνύπαρξη και ο τύπος της γαστρίτιδας. 58

3 ΚΑΤΑ Η H.p.λ. δεν επηρεάζει αρνητικά τη δράση των αναστολέων αντλίας πρωτονίων (PPIs) Έχει συζητηθεί η επίδραση της εκρίζωσης της Η.p.λ. στη θεραπευτική ανταπόκριση της ΓΟΠΝ στους ΡΡΙ. Το ενδογαστρικό ph είναι υψηλότερο κατά τη διάρκεια της θεραπείας με ΡΡΙ στους ασθενείς με Η.p.λ. παρά στους αρνητικούς ή σ αυτούς που έλαβαν επιτυχή εκρίζωση. 8 Το ερώτημα είναι αν αυτή η διαφορά έχει κλινική σημασία. Οι Holtman και συν 9 διαπίστωσαν ότι οι ασθενείς με H.p.λ. που έπαιρναν παντοπραζόλη είχαν υψηλότερα ποσοστά συμπτωματικής ύφεσης και επούλωσης της οισοφαγίτιδας μετά 4 και λιγότερο υψηλότερα μετά 8 εβδομάδες από αυτούς χωρίς τη λοίμωξη. Αντίθετα ήταν τα αποτελέσματα άλλων ελεγχόμενων και μη μελετών, που δεν έδειξαν αρνητική επίδραση της θεραπείας με διάφορους ΡΡΙ, στη συμπτωματική ανταπόκριση, στα ποσοστά επούλωσης και στο χρόνο οισοφαγικής έκθεσης στο οξύ Συμπερασματικά οι περισσότερες μελέτες δείχνουν ότι η Η.p.λ. δεν επηρεάζει αρνητικά τη αποτελεσματικότητα των ΡΡΙs στη συμπτωματική ύφεση, την επούλωση της οξείας οισοφαγίτιδας ή τη θεραπεία συντηρήσεως της διαβρωτικής οισοφαγίτιδας. Δεν είναι απόλυτη η ένδειξη εκρίζωσης της Η.p.λ. στους λαμβάνοντες χρονίως ΡΡΙs Η σύσταση εκρίζωσης της Η.p.λ. στους ασθενείς που λαμβάνουν μακροχρόνια θεραπεία με ΡΡΙ, στηρίζεται στη μελέτη των Kuipers και συν το 1996, 15 στην οποία διαπιστώθηκε επιδείνωση της ατροφικής γαστρίτιδας του σώματος. Σύμφωνα με τη μελέτη αυτή θα πρέπει να εφαρμόζεται η στρατηγική του test and treat στους χρόνιους παλινδρομικούς ασθενείς. Για να εφαρμοσθεί μια τέτοια ιατρική πολιτική θα πρέπει να υπάρχουν απόλυτα τεκμηριωμένοι με ελεγχόμενες μελέτες λόγοι. Παράλληλα θα πρέπει να ληφθούν υπόψη το μεγάλο κόστος που απορρέει από τη μεγάλη συχνότητα της ΓΟΠΝ στις δυτικές κοινωνίες, οι μεταβολές στη μικροβιακή αντοχή, ενώ θα χαθεί, όπως θα αναφερθεί στη συνέχεια, η πιθανή προστατευτική δράση της Η.p.λ. για την ανάπτυξη οισοφάγου Βarrett και αδενοκαρκινώματος οισοφάγου στον Barrett η συχνότητα του οποίου αγγίζει τα όρια συναγερμού. Η μελέτη των Kuipers EJ και συν 15 δέχθηκε έντονη κριτική για μεθοδολογικά προβλήματα, που θέτουν σε αμφισβήτηση τα αποτελέσματά της. Τουλάχιστον αρχικά η μελέτη δεν ήταν ελεγχόμενη, ενώ η ομάδα των Ολλανδών ασθενών που έπαιρνε μόνο ομεπραζόλη συγκρίθηκε με Σουηδούς ασθενείς που είχαν υποβληθεί σε θολοπλαστική, ενώ δεν υπήρχε τυχαιοποίηση ομάδας ελέγχου. Επιπλέον, οι ασθενείς υπό ομεπραζόλη ήταν κατά εννέα χρόνια μεγαλύτεροι αυτών που είχαν υποβληθεί σε Nissen, γνωστού όντος ότι η επίπτωση της ατροφικής γαστρίτιδας αυξάνεται με την ηλικία και διπλασιάζεται από την ηλικία σε έτη. 16 Επιπλέον δεν έπρεπε να συγκριθεί η 59

4 ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ - ΓΟΠΝ ΚΑΙ ΕΚΡΙΖΩΣΗ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ επίπτωση της γαστρικής ατροφίας σε δύο διαφορετικούς πληθυσμούς (Ολλανδών και Σουηδών), γιατί είναι γνωστό ότι εξαρτάται και από άλλους γενετικούς, κοινωνικοοικονομικούς και διαιτητικούς παράγοντες. Το μεγαλύτερο πρόβλημα στη μελέτη ήταν η πλήρης απουσία ατροφίας στην έναρξη της μελέτης στην ομάδα του ΡΡΙ και η απουσία αύξησης της ατροφίας επί πενταετία μετά τη θολοπλαστική, ευρήματα που διαφέρουν αυτών άλλων μελετών που δείχνουν ύπαρξη βαθμού ατροφίας και κάποια επιδείνωσή της με τον χρόνο σε ασθενείς με H.p.λ. Η αύξηση της ατροφίας υπό θεραπεία της ΓΟΠΝ με ΡΡΙ της ολλανδικής μελέτης επιβεβαιώθηκε και από άλλες μη ελεγχόμενες μελέτες, ενώ δεν επιβεβαιώθηκε από άλλες. 20,21 Μάλιστα το εύρημα δεν επιβεβαιώθηκε από τους Geboes και συν 21 σε ολλανδικό επίσης πληθυσμό. Μόνο σε μια ελεγχόμενη μελέτη οι Lundell και συν 22 δεν διαπίστωσαν διαφορά στη γαστρική ατροφία μεταξύ ασθενών με ή χωρίς H.p.λ. υπό μακροχρόνια θεραπεία με ΡΡΙ για μήνες. Σε μια τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη μελέτη της ίδιας ολλανδικής ομάδας των Kuipers και συν 14 σε 120 ασθενείς με χρόνια ΓΟΠΝ με οισοφαγίτιδα χορηγήθηκε ομεπραζόλη για δύο χρόνια και σε 111 ασθενείς ομεπραζόλη μετά 7ήμερο κλασικό σχήμα εκρίζωσης. Στην ομάδα που πήρε εκρίζωση παρατηρήθηκε μείωση δραστηριότητας και φλεγμονής σε σώμα και άντρο (0 vs 2έτη: p<0,001) και βελτίωση ατροφικής γαστρίτιδας σώματος (p<0,001) αλλά όχι του άντρου. Στην ομάδα που πήρε μόνο ΡΡΙ, παρέμεινε αμετάβλητη δραστηριότητα και ατροφία σε σώμα και άντρο, αλλά χωρίς να βρεθεί επιδείνωση, ενώ αυξήθηκε σημαντικά η φλεγμονή (p<0,01). Τα συμπτώματα της ΓΟΠΝ δεν επιδεινώθηκαν μετά τη θεραπεία εκρίζωσης και δεν απαιτήθηκε αύξησης της δόσης του ΡΡΙ. Με βάση τα δεδομένα αυτής της ελεγχόμενης μελέτης η διετής θεραπεία με ΡΡΙ δεν επιβάρυνε τη γαστρική ατροφία, όπως η ίδια ομάδα είχε δείξει στη μελέτη του 1996, ενώ όπως αναμενόταν βελτιώθηκε σημαντικά η H.p. γαστρίτιδα με την εκρίζωση της λοίμωξης. Είναι προφανές, ότι με βάση τις ελεγχόμενες μελέτες, οι ΡΡΙs σε μακροχρόνια χορήγηση δεν επιταχύνουν την ανάπτυξη γαστρικής ατροφίας, εντερικής μετάπλασης και καρκίνου σε ασθενείς με H.p.λ. 23 Η H.p.λ. προφυλάσσει από την επιδείνωση της νόσου Είναι τεκμηριωμένο ότι τις τελευταίες δεκαετίες στις ανεπτυγμένες χώρες υπάρχει σταθερή μείωση της επίπτωσης του πεπτικού έλκους και της H.p.λ., ενώ ταυτόχρονα παρατηρείται αύξηση της επίπτωσης της ΓΟΠΝ, που αφορά το 25-40% του γενικού πληθυσμού, αλλά και των επιπλοκών της, του οισοφάγου Barrett και του αδενοκαρκινώματος του οισοφάγου. 24 Τα δεδομένα αυτά οδηγούν στην υποψία ότι το H.p. ίσως να είναι ένας υπεύθυνος αιτιολογικός παράγων των παραπάνω επιδημιολογικών μεταβολών. Η πρώτη παρατήρηση για την προστατευτική δράση του Η.p. στη ΓΟΠΝ ήταν αυτή της de novo ανάπτυξης συμπτωματικής νόσου με οισοφαγίτιδα στο 6-24% των 60

5 ΚΑΤΑ ασθενών μετά την εκρίζωσης της λοίμωξης για έλκος βολβού. 25,26 Μάλιστα βρέθηκε ότι αυτό είναι περισσότερο πιθανό να συμβεί τον πρώτο χρόνο μετά τη θεραπεία, συχνότερα σε άνδρες, με μεγαλύτερη αύξηση του σωματικού βάρους ανάλογα με τη σοβαρότητα της προϋπάρχουσας γαστρίτιδας του σώματος. Αργότερα σε μια καλά σχεδιασμένη μελέτη διαπιστώθηκε ότι αν εκριζωθεί η λοίμωξη σε υγιή άτομα η όξινη ΓΟΠ αυξάνεται κατά 2-3 φορές. 5 Μερικές μελέτες έδειξαν σημαντικά χαμηλότερη επίπτωση της H.p.λ. ιδίως αυτής με «άγρια στελέχη» όπως τα caga+ σε ασθενείς με παλινδρομικά συμπτώματα ή οισοφαγίτιδα, υποδηλώνοντας ότι το H.p. έχει κάποια προφυλακτική δράση στην ανάπτυξη της νόσου ή των επιπλοκών της H επίπτωση του CagA+ H.p. μελετήθηκε σε 108 ασθενείς από τη Βραζιλία 31 με γαστροδωδακαδακτυλική νόσο (έλκος ή φλεγμονή). Αν και δεν υπήρχε διαφορά στην επίπτωση μεταξύ ασθενών με ή χωρίς συνύπαρξη οισοφαγίτιδας η επίπτωση ήταν σημαντικά μικρότερη στους έχοντες οισοφαγίτιδα βαθμού ΙΙ-IV, έναντι αυτών χωρίς οισοφαγίτιδα ή με οισοφαγίτιδα βαθμού Ι (36,4 έναντι 77,5%, p=0,009). Παρόμοια ήταν τα ευρήματα από την επίπτωση των CagA+ στελεχών. Ενώ κανένας από τους ασθενείς με σοβαρή οισοφαγίτιδα δεν είχε το στέλεχος, αυτό βρέθηκε στο 40% των ασθενών ασθενείς με ήπια οισοφαγίτιδα χωρίς να υπάρχει σημαντική διαφορά μεταξύ των εχόντων και μη παλινδρομική νόσο (31,4 έναντι 40,4%). Κατά τους συγγραφείς φαίνεται ότι ο εποικισμός του στομάχου με το στέλεχος H.p. CagA+ προφυλάσσει τον οισοφάγο από την ανάπτυξη της σοβαρότερης ΓΟΠΝ. Όμως, άλλες μελέτες δεν επιβεβαίωσαν την αυξημένη συχνότητα ανάπτυξης οισοφαγίτιδας ή επιδείνωσης μετά την εκρίζωση. Σε μια ανασκόπηση 27 μελετών δεν προέκυψαν αποδείξεις ότι η εκρίζωση της H.p.λ. για έλκος βολβού προκαλεί παλινδρομική οισοφαγίτιδα ή επιδείνωση του καύσου. 32 Αντίθετα ήταν τα ευρήματα μιας άλλης μεταανάλυσης της ομάδας της Mayo και άλλων συνεργαζόμενων ομάδων, στην οποία βρέθηκε θετική συσχέτιση της εκρίζωση της H.p.λ. με de novo ανάπτυξη ή με υποτροπή ή επιδείνωση ΓΟΠΝ, 33 αλλά, κατά τους συγγραφείς, η σημαντική αυτή συσχέτιση φαίνεται να επηρεάζεται από απλές μελέτες και γεωγραφικές ποικιλομορφίες. Με βάση τα ευρήματα μελετών από διάφορες χώρες του κόσμου υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις ότι η H.p.λ. ασκεί προστατευτική δράση στην ανάπτυξη οισοφάγου Βarrett και ιδίως στην ανάπτυξη δυσπλασίας και αδενοκαρκινώματος στον Barrett. Σε μια μελέτη στην Αυστραλία μόνο το 5% 160 ασθενών με οισοφάγο Barrett είχε εποικισμό του επιθηλίου με ελικοβακτηρίδιο, ενώ εποικισμός του άντρου βρέθηκε σημαντικά μικρότερος στους ασθενείς με Βarrett με ή χωρίς αδενοκαρκίνωμα έναντι αυτής 214 μαρτύρων (16,5 έναντι 31,3%, p=0,01). 34 Σε μια βρετανική σειρά το H.p. βρέθηκε σημαντικά λιγότερο συχνά σε 19 ασθενείς με αδενοκαρκίνωμα σε Βarrett (17%) έναντι 34% 94 ασθενών με μη επιπλακέντα Barrett. Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η H.p.λ. ασκεί προφυλακτική δράση για την 61

6 ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ - ΓΟΠΝ ΚΑΙ ΕΚΡΙΖΩΣΗ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ ανάπτυξη αδενοκαρκινώματος σε Barrett, αφού δεν βρέθηκε συσχέτιση με το μήκος του Βarrett, την ύπαρξη στένωσης ή έλκους και με προηγηθείσα θολοπλαστική. 35 Παρόμοια ήταν τα ευρήματα μιας προοπτικής μελέτης από τις ΗΠΑ. Ενώ δεν υπήρχε σημαντική διαφορά στην επίπτωση της H.p.λ. μεταξύ 217 ασθενών με ΓΟΠΝ και 289 ασθενών με Barrett (44,2% έναντι 32,9%), υπήρχε σημαντική προοδευτική μείωση της επίπτωσης μεταξύ ασθενών μόνο με Barrett (n=208), με χαμηλόβαθμη δυσπλασία (n=47), υψηλόβαθμη δυσπλασία (n=14) και αδενοκαρκίνωμα (n=20) (35,1%, 36,2%, 14,3% και 15% αντίστοιχα, p=0,016). Το ελικοβακτηρίδιο ήταν ο μόνος προφυλακτικός παράγων, αφού στη μελέτη δεν βρέθηκε διαφορά μεταξύ των υποομάδων ως προς την επίπτωση της φυλής, φύλου και της χρήσης ΡΡΙ. 36 Σε μια μελέτη Ιαπώνων, Αμερικανών και Κολομβιανών γιατρών 37 βρέθηκε ότι στην Κολομβία, σε μια χώρα με αυξημένη επίπτωση γαστρικού καρκίνου και πολύ αυξημένη επίπτωση caga+ H.p.λ, η επίπτωσή της σε 51 ασθενείς με Barrett ήταν 62,7% έναντι επίπτωσης 10-32,9% στις ΗΠΑ. Όμως η επίπτωση των caga+ στελεχών ήταν 34,6% έναντι 79,1% στους ασθενείς με ελικοβακτηριδιακή γαστρίτιδα. Η επίπτωση αυτή που ήταν στατιστικά σημαντική είναι πολύ μεγαλύτερη της αντίστοιχης στις ΗΠΑ. Σε μια αντίστοιχη ιταλική μελέτη η επίπτωση caga+ στελεχών στον οισοφάγο Barrett ήταν 40% έναντι 80% στην ομάδα μαρτύρων με τη λοίμωξη. Όταν αναζητήθηκε η επίπτωση της ατροφικής γαστρίτιδας κανείς Κολομβιανός ασθενής με επιμήκη Barrett δεν είχε εντερική μετάπλαση στο άντρο, ενώ είχε το 13% των Ιταλών ασθενών. Έτσι, είναι πιθανόν, η σπανιότητα του επιμήκους Barrett στην Κολομβία να οφείλεται στην αυξημένη επίπτωση της caga+ H.p.λ. στη χώρα αυτή και στην απουσία εντερικής μετάπλασης στο στόμαχο. Όπως και για τις υπόλοιπες παραμέτρους, υπήρξαν μελέτες στις οποίες δεν βρέθηκε συσχέτιση της παρουσίας ή απουσίας της H.p.λ. με την παρουσία οισοφάγου Barrett σε ασθενείς με ΓΟΠΝ Όμως στις μελέτες αυτές δεν μελετήθηκε η ποικιλομορφία των στελεχών του ελικοβακτηριδίου. Ο κυριότερος μηχανισμός προστατευτικής δράσης του ελικοβακτηριδίου στη ΓΟΠΝ και στον οισοφάγο Barrett είναι η μειωμένη παραγωγή οξέος ανάλογα με τη σοβαρότητα της H.p. γαστρίτιδας του εγγύς στομάχου (Πίνακας 2). Όπως είναι γνωστό, η H.p.λ. έχει μια ποικίλλουσα επίδραση στη γαστρική έκκριση ανάλογη με τον τύπο και την κατανομή της γαστρίτιδας. 26 Η μη ατροφική φλεγμονή του άντρου έχει ως αποτέλεσμα την υπεργαστριναιμία και τη γαστρική υπερέκκριση. Ο τύπος αυτός της γαστρίτιδας επικρατεί στο δωδεκαδακτυλικό έλκος. Αντίθετα η προέχουσα γαστρίτιδα στον εγγύς στόμαχο προκαλεί μείωση της γαστρικής έκκρισης και επικρατεί στους ασθενείς με γαστρικό έλκος και γαστρικό καρκίνο. Η εκρίζωσης της λοίμωξης συνδυάζεται με διόρθωση των διαταραχών και στους δύο τύπους γαστρίτιδας. Όμως η πλειονότητα των ασθενών με H.p.λ. έχει μικτό τύπο γαστρίτιδας με αποτέλεσμα η υπεργαστριναιμία από τη φλεγμονή του άντρου να μην προκαλεί αύξηση της γα- 62

7 ΚΑΤΑ Πίνακας 2. Πιθανοί μηχανισμοί προστατευτικής δράσης της H.p.λ. στη ΓΟΠΝ και τον οισοφάγο Barrett. Μείωση της γαστρικής έκκρισης (μείωση όγκου και οξύτητας) Αύξηση της απόπτωσης Μεταβολή της παραγωγής προφλεγμονωδών παραγόντων (κυτταροκινών) Αλληλεπίδραση με γενετικούς παράγοντες στρικής έκκρισης λόγω της φλεγμονής του εγγύς στομάχου. Παράλληλα με τη μείωση της έκκρισης οξέος, το ενδογαστρικό ph αυξάνεται από την παραγόμενη από το H.p. αμμωνία και την αύξηση της μη όξινης γαστρικής έκκρισης. Ένας άλλος πιθανός μηχανισμός είναι η πρόκληση απόπτωσης. Όταν σε κυτταροκαλλιέργειες κυττάρων από αδενοκαρκίνωμα σε Barrett προστέθηκαν ζώντα ελικοβακτηρίδια κυτταροτοξικών στελεχών caga και picb/cage παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση της απόπτωσης η οποία ήταν ελάχιστη στα φυσιολογικά κύτταρα. Επίσης παρατηρήθηκε αύξηση της έκφρασης του υποδοχέα Fas που είναι ένας από τους tumor necrosis factors που εκφράζεται στα ανθρώπινα επιθηλιακά κύτταρα. Αντίθετα, στελέχη caga- picb-/cageπροκάλεσαν ελάχιστη απόπτωση. 42 Το Η.p. δρα είτε ενδοκυττάρια, μεταβάλλοντας τα ων ενδοκυττάρια επίπεδα ασβεστίου, είτε προκαλεί μια πιο παρατεταμένη ενεργοποίηση της διαδικασίας Fas-caspace που οδηγεί στην απόπτωση. Σ όλες τις περιπτώσεις 155 ασθενών με αδενοκαρκίνωμα σε Barrett, βρέθηκε ένας ειδικός τύπος εντερικής μετάπλασης όμοιος με τη γαστρική εντερική μετάπλαση τύπου παχέος εντέρου (τύπος ΙΙΙ ή ατελής), που εκφράζει σουλφοβλεννίνες (sulfomucins) και έκτοπους υποδοχείς Lewis (α) στα καλυπτικά και κυλινδρικά κύτταρα. Οι μη εκκρίνοντες Lewis a+b-, η ομάδα αίματος Α συσχετίζονταν θετικά με το αδενοκαρκίνωμα στον Barrett υποδηλώνοντας μια γενετική προδιάθεση. Το ελικοβακτηρίδιο βρέθηκε στο 75% των ασθενών. 43 Τέλος ένας άλλος προτεινόμενος μηχανισμός είναι η μεταβολή στην παραγωγή προφλεγμονωδών κυτταροκινών (πολυμορφισμός γονιδίων) με αποτέλεσμα την αυξημένη φλεγμονώδη ανταπόκριση σε διάφορα ερεθίσματα. Όπως και σε άλλες τέτοιες περιπτώσεις είναι δύσκολη η κατανόηση αλληλεπίδρασης ξενιστή, ελικοβακτηριδίου και περιβαλλοντικών παραγόντων λόγω συνέργειάς τους. Η μεταφορά των δεδομένων για την προστατευτική δράση του H.p. στην ανάπτυξη και επιπλοκή του Barrett θα πρέπει να έχει σαν στόχο τους ασθενείς με χρόνια ΓΟΠΝ που βρίσκονται σε κίνδυνο για την ανάπτυξη και επιπλοκή του Barrett. Αυτό σημαίνει ότι στους ασθενείς που έχουν τους παράγοντες κινδύνου (Πίνακας 3), δεν θα πρέπει να εκριζώνεται η H.p.λ. Συμπερασματικά, η επίπτωση της Η.p.λ. είναι σημαντικά μικρότερη στους ασθενείς με ΓΟΠΝ σε σχέση με αυτούς χωρίς ΓΟΠΝ. Η Η.p.λ. δεν επιδεινώνει τα συμπτώματα και τις εργαστηριακές παραμέτρους της ΓΟΠ. 63

8 ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ - ΓΟΠΝ ΚΑΙ ΕΚΡΙΖΩΣΗ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ Πίνακας 3. Παράγοντες υψηλού κινδύνου για ανάπτυξη οισοφάγου Barrett και αδενοκαρκινώματος σε οισοφάγο Βarrett. τιμή p Λευκοί άνδρες 44 0,0001 Ηλικία >50 ετών 44 0,0004 Έναρξη νόσου σε μικρή ηλικία 44 0,0011 Μακροχρόνια συμπτώματα 44 0,009 Συχνά και σοβαρά συμπτώματα 45 Ύπαρξη και μέγεθος διαφραγματοκήλης >3cm 44 0,0001 Μικτή παλινδρόμηση (όξινη και «αλκαλική») 46 Σοβαρές παθοφυσιολογικές παράμετροι ΓΟΠ 45 0,001 Η επίδραση της εκρίζωσης στην έκθεση του περιφερικού οισοφάγου στο οξύ δεν είναι προβλέψιμη. Στην πλειονότητα των μελετών θεραπείας της ΓΟΠΝ με ΡΡΙ, δεν υπάρχει διαφορά μεταξύ ασθενών με ή χωρίς Η.p.λ. ως προς την αποτελεσματικότητα της οξείας και μακροχρόνιας θεραπείας. Αν δεν υπάρχει ειδική ένδειξη δεν πρέπει να δίδεται εκρίζωση της Η.p.λ. σε ασθενείς με παράγοντες κινδύνου για ανάπτυξη Barrett ή κινδύνου επιπλοκής του Barrett με δυσπλασία ή αδενο-ca, ιδίως αν πρόκειται για caga+ στέλεχος. Ο κύριος μηχανισμός της πιθανής προφυλακτικής δράσης του H.p. είναι η προκαλούμενη από τη γαστρίτιδα του εγγύς στομάχου μειωμένη γαστρική έκκριση και οξύτητα που είναι αναστρέψιμη από την εκρίζωση. Δεν υπάρχει υψηλό επίπεδο απόδειξης ότι πρέπει να εκριζώνεται η Η.p. λοίμωξη σε ασθενείς με ΓΟΠΝ που θα λάβουν μακροχρόνια θεραπεία με ΡΡΙ ώστε να καταστεί απόλυτη ένδειξη Η Η.p.λ. πρέπει να εκριζώνεται όπου υπάρχει γαστροδωδεκαδακτυλική ένδειξη χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η συνυπάρχουσα ΓΟΠΝ ή ο κίνδυνος επιδείνωσής της, αφού αυτή η πλειονότητα των παλινδρομικών ασθενών ανταποκρίνεται στη θεραπεία με ΡΡΙ. Αντίθετα, η εκρίζωση της H.p.λ. δεν έχει ένδειξη για τη θεραπεία αυτής ταύτης της οξείας ή χρόνιας ΓΟΠΝ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Richter JE, Falk GW, Vaezi MF. Helicobacter pylori and GERD: the bug may not be all bad. Am J Gastroenterol 1998;93: Raghunath A, Hungin APS, Wooff D, et al. Prevalence of Helicobacter pylori in patients with gastroesophageal reflux disease: a systematic review. BMJ 2003;326:

9 ΚΑΤΑ 3. Telfera S, Hatlebakk J, Berstad A. The effect of Helicobacter pylori eradication on gastrooesophageal reflux. Aliment Pharmacol Ther 1999;13: Manifold DK, Anggiansah A, Rowe I, et al. Gastroesophageal reflux and duodenogastric reflux before and after eradication in Helicobacter pylori gastritis. Eur J Gastroenterol Hepatol 2001;13: Feldman M, Cryer B, Sammer D, et al. Influence of H. pylori infection on meal stimulated gastric acid secretion and gastroesophageal reflux. Am J Physiol 1999;277:G Wu JC, Chan FK, Wong SK, et al. Effect of Helicobacter pylori eradication on oesophageal acid exposure in patients with reflux esophagitis. Aliment Pharmacol Ther 2002;16: Fallone CA, Barkun AN, Mayrand S, et al. There is no difference in the disease severity of gastro-esophageal reflux disease between patients infected and not infected with Helicobacter pylori. Aliment Pharmacol Ther 2004;20: Martinek J, Kuzela I, Spicak J, et al. Review article: The clinical influence of Helicobacter pylori in effective acid suppression-implications for the treatment of gastroesophageal reflux disease. Aliment Pharmacol Ther 2000;14: Holtmann G, Cain C, Malfertheiner P. Helicobacter pylori infection accelerates healing of reflux esophagitis during treatment with the proton pump inhibitor pantoprazole. Gastroenterology 1999;117: Carlsson R, Bate C, Dent J, et al. Does H. pylori infection influence the response to treatment with acid inhibition in patients with GERD? Scand J Gastroenterol 1997;32(Suppl 224): Vakil N, Kahrilas P, Magner D, et al. Does baseline H. pylori status impact erosive esophagitis healing rates? Am J Gastroenterol 2000;95:2438A. 12. Peters FTM, Kuipers EJ, Ganesh S, et al. The influence of Helicobacter pylori on oesophageal acid exposure in GERD during acid suppressive therapy. Aliment Pharmacol Ther 1999;13: Schenk BE, Kuipers EJ, Klinbenberg-Knol EC, et al. Helicobacter pylori and the efficacy of omeprazole therapy for gastroesophageal reflux disease. Am J Gastroenterol 1999;94: Kuipers EJ, Nells GF, Klinkenberg-Knol EC, et al. Cure of Helicobacter pylori infection in patients with reflux oesophagitis treated with long term omeprazole reverses gastritis without exacerbation of reflux disease: results of a randomized controlled trial. Gut 2004;53: Kuipers EJ, Lundell L, Kinkenberg-Knol EC, et al. Atrophic gastritis and Helicobacter pylori infection in patients with reflux esophagitis treated with omeprazole or fundoplication. N Engl J Med 1996;334: Hackelsberger A, Gunther T, Schultze V, et al. Role of aging in the expression of Helicobacter pylori gastritis in the antrum, corpus, and cardia. Scand J Gastroenterol 1999;34: Eissele R, Brunner G, Simon B, et al. Gastric mucosa during treatment with lansoprazole: Helicobacter pylori is a risk factor for argyrophil cell hyperplasia. Gastroenterology 1997;112: Berstad AE, Hatlebakk JG, Maartmann-Moe H, et al. Helicobacter pylori gastritis and epithelial cell proliferation in patients with reflux oesophagitis after treatment with lansoprazole, Gut 1997;41:

10 ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ - ΓΟΠΝ ΚΑΙ ΕΚΡΙΖΩΣΗ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ 19. Klinkenberg-Knol EC, Nelis F, Dent J, et al. Long-term omeprazole treatment in resistant gastroesophageal reflux diseases: efficacy, safety, and influence on gastric mucosa. Gastroenterology 2000;118: Freston JW, Rose PA, Heller CA, et al. Safety profile of lansoprazole: The US clinical trial experience. Drug Safety 1999;20: Geboes K, Dekker W, Mulder CJJ, et al. Long-term lansoprazole treatment for GORD: Clinical efficacy and influence on gastric mucosa. Aliment Pharmacol Ther 2001;15: Lundell L, Mielttinen P, Myrvold HE, et al. Lack of effect of acid suppression therapy on gastric atrophy. Gastroenterology 1999;117: Freston JW. Long-term acid control and proton pump inhibitors: Interactions and safety issues in perspective. Am J Gastroenterol 1997;92(Suppl):51S-7S. 24. El Serag HB, Sonnenberg A. Opposing time trends of peptic ulcer and reflux disease. Gut 1998;43: Haruma K, Hamada H, Mihara M, et al. Negative association between Helicobacter pylori infection and reflux esophagitis in older patients: case-control study in Japan. Helicobacter 2000;5: Labenz J, Blum AL, Bayerdorffer E, et al. Helicobacter pylori infection in patients with duodenal ulcer may provoke reflux esophagitis. Gastroenterology 1997;112: Loffeld RJLF, Werdmuller BFM, Kuster JA, et al. Colonization with caga positive Helicobacter pylori strains inversely associated with reflux esophagitis and Barrett s esophagus. Digestion 2000;62: Vicari JJ, Peek RM, Peek RM, Falk GW, et al. The seroprevalence of Helicobacter pylori CagA positive strains in the spectrum of gastroesophageal reflux disease. Gastroenterology 1998;115: Fallone CA, Barkum AW, Friedman G, et al. Helicobacter pylori eradication associated with gastroesophageal reflux disease. Am J Gastroenterol 2000;95: Koike T, O hara S, Sekine H, et al. Helicobacter pylori infection prevents erosive reflux oesophagitis by decreasing acid secretion. Gut 2001;49: Pereira-Lima JC, Marques DL, Pereira-Lima LE, Hornos AP, Rota C. The role of caga Helicobacter pylori strains in gastro-oesophageal reflux disease. Eur J Gastroenterol Hepatol 2004;16: Raghunath AS, Hungin APS, Wooff D, Childs S. Systematic review: the effect of Helicobacter pylori and its eradication on gastro-oesophageal reflux disease in patients with duodenal ulcers or reflux oesophagitis. Aliment Pharmacol Ther 2004;20: Cremonini F, Di Caro S, Delgado-Aros S, et al. Meta-analysis: the relationship between Helicobacter pylori infection and gastro-oesophageal reflux disease. Aliment Pharmacol Ther 2003;18: Lord RV, Frommer DJ, Inder S, et al. Prevalence of Helicobacter pylori infection in 160 patients with Barrett s esophagus or Barrett s adenocarcinoma. Aust N Z J Surg 2000;70: Wright TA, Myskow M, Kingsnorth AN. Helicobacter pylori colonization of Barrett s esophagus and its progression to cancer. Dis Esophagus 1997;10: Weston AP, Badr AS, Topalovski M, et al. Prospective evaluation of the prevalence of gastric Helicobacter pylori infection in patients with GERD, Barrett s esophagus, Barrett s dysplasia and Barrett s adenocarcinoma. Am J Gastroenterol 2000;95:

11 ΚΑΤΑ 37. Kudo M, Gutierrez O, El-Zimaity HMT, et al. CagA in Barrett s oesophagus in Colombia, a country with a high prevalence of gastric cancer. J Clin Pathol 2005;58: Csendes A, Smok G, Cerda G, Burdiles P, Mazza D, Csendes P. Prevalence of Helicobacter pylori infection in 190 control subjects and in 236 patients with gastroesophageal reflux, erosive esophagitis or Barrett s esophagus. Dis Esophagus 1997 Jan;10: Cameron AJ, Souto EO, Smyrk TC. Small adenocarcinomas of the esophagogastric junction: association with intestinal metaplasia and dysplasia. Am J Gastroenterol 2002;97: Oberg S, Peters JH, Nigro JJ, et al. Helicobacter pylori is not associated with the manifestations of gastroesophageal reflux disease Arch Surg 1999;134: Pace F, Bianchi Porro G. Gastro-oesophageal reflux and Helicobacter pylori. Ital J Gastroenterol Hepatol 1998;30:S Jones AD, Bacon KD, Jobe BA, et al. Helicobacter pylori induces apoptosis in Barrett s-derived esophageal adenocarcinoma cells. J Gastrointest Surg 2003;7: Torrado J, Ruiz B, Caray J, et al. Blood-group phenotypes, sulfomucins and Helicocacter pylori in Barrett s esophagus. Am J Surg Pathol 1997;21: Hirota WK, Loughney TM, Lazas DJ, et al. Specialized intestinal metaplasia, dysplasia, and cancer of the esophagus and esophagogastric junction: prevalence and clinical data. Gastroenterology 1999;116: Lagergen J, Bergstrom R, Lindgren A, Nyren O. Symptomatic gastroesophageal reflux disease: a risk factor for esophageal adenocarcinoma. N Engl J Med 1999;340: Champion G, Richter JE, Vaezi MF, Singh S, Alexander R. Duodenogastroesophageal reflux: relationship to ph and importance in Barrett s esophagus. Gastroenterology 1994;107:

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εντερική μεταπλασία καρδιοοισοφαγικής συμβολής

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εντερική μεταπλασία καρδιοοισοφαγικής συμβολής ÐÑÁÊÔÉÊÁ 16ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2011 Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εντερική μεταπλασία καρδιοοισοφαγικής συμβολής Σπυρίδων Σγούρος Παρουσίαση περιστατικού

Διαβάστε περισσότερα

Γαστροοισοφαγική παλινδρομική νόσος και Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού: Εκριζώνουμε ή όχι; Η άποψη κατά

Γαστροοισοφαγική παλινδρομική νόσος και Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού: Εκριζώνουμε ή όχι; Η άποψη κατά ÐÑÁÊÔÉÊÁ 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Γαστροοισοφαγική παλινδρομική νόσος και Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού: Εκριζώνουμε ή όχι; Η άποψη κατά Αδάμ Αδαμόπουλος Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εξωγαστρικός καρκίνος

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εξωγαστρικός καρκίνος ÐÑÁÊÔÉÊÁ 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και εξωγαστρικός καρκίνος Απόστολος Νταϊλιάνας Η συσχέτιση του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού

Διαβάστε περισσότερα

ΓΟΠΝ και εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού: Υπέρ

ΓΟΠΝ και εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού: Υπέρ ÐÑÁÊÔÉÊÁ 11ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ΥΠΕΡ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2006 ΓΟΠΝ και εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού: Υπέρ Χαράλαμπος Τζάθας Το γεγονός ότι η κατά τα τελευταία χρόνια ελάττωση

Διαβάστε περισσότερα

Εξωγαστρικές νεοπλασίες

Εξωγαστρικές νεοπλασίες Νεοπλασιες ÐÑÁÊÔÉÊÁ 14ïõ και ÅËËÇÍÉÊÏÕ ΕΛΙΚΟΒΑΚΤΗΡΙΔΙΟ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ΤΟΥ ΠΥΛΩΡΟΥ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2009 Εξωγαστρικές νεοπλασίες Θεόδωρος Ροκκάς Εισαγωγή Το 1983 οι Marshall και Warren

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχει τροποποίηση στην πρακτική μας ως προς το Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού μεταξύ καρδίτιδας και οισοφάγου Barrett;

Υπάρχει τροποποίηση στην πρακτική μας ως προς το Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού μεταξύ καρδίτιδας και οισοφάγου Barrett; ÐÑÁÊÔÉÊÁ 12ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2007 Υπάρχει τροποποίηση στην πρακτική μας ως προς το Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού μεταξύ καρδίτιδας και οισοφάγου Barrett; Παναγιώτης

Διαβάστε περισσότερα

12 η Διημερίδα ΕΠΕΓΕ. Περικλής Αποστολόπουλος Επιμελητής Α Γαστρ/κή Κλινική ΝΙΜΤΣ

12 η Διημερίδα ΕΠΕΓΕ. Περικλής Αποστολόπουλος Επιμελητής Α Γαστρ/κή Κλινική ΝΙΜΤΣ 12 η Διημερίδα ΕΠΕΓΕ Περικλής Αποστολόπουλος Επιμελητής Α Γαστρ/κή Κλινική ΝΙΜΤΣ Απλή γαστρίτιδα Ατροφική γαστρίτιδα Εντερική μεταπλασία Δυσπλασία Αδενοκαρκίνωμα Correa P. Cancer Res 1992; 52: 6735-40

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΕΙΣ. Υπάρχουν βλαπτικά αποτελέσματα μετά τη μαζική εκρίζωση του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού;

ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΕΙΣ. Υπάρχουν βλαπτικά αποτελέσματα μετά τη μαζική εκρίζωση του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΕΙΣ Υπάρχουν βλαπτικά αποτελέσματα μετά τη μαζική εκρίζωση του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; Υπάρχουν βλαπτικά αποτελέσματα μετά τη μαζική εκρίζωση του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; Όχι Ν. Βιάζης

Διαβάστε περισσότερα

Όλγα Γιουλεμέ Επίκουρη Καθηγήτρια Γαστρεντερολογίας ΑΠΘ

Όλγα Γιουλεμέ Επίκουρη Καθηγήτρια Γαστρεντερολογίας ΑΠΘ Όλγα Γιουλεμέ Επίκουρη Καθηγήτρια Γαστρεντερολογίας ΑΠΘ παραμένει σημαντικό πρόβλημα δημόσιας υγείας αφορά 20-50% του πληθυσμού βιομηχανικών 80% αναπτυσσόμενων χωρών αποτελεί κύριο αιτιολογικό παράγοντα

Διαβάστε περισσότερα

Καρδίτιδα. Δημήτριος Καμπέρογλου. Εισαγωγή Επιδημιολογία

Καρδίτιδα. Δημήτριος Καμπέρογλου. Εισαγωγή Επιδημιολογία ÐÑÁÊÔÉÊÁ 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Καρδίτιδα Δημήτριος Καμπέρογλου Εισαγωγή Επιδημιολογία Πλήθος μελετών ασχολούνται με τα θέματα της οισοφαγο-γαστρικής συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

Φώτιος Ν. Κοθώνας Γαστρεντερολόγος

Φώτιος Ν. Κοθώνας Γαστρεντερολόγος Φώτιος Ν. Κοθώνας Γαστρεντερολόγος Αιτιολογία πεπτικού έλκους Σχάση του βλεννογόνου που επεκτείνεται έως τη βλεννογόνια μυική στιβάδα Δύο κύριες αιτίες: -Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού -ΜΣΑΦ και ασπιρίνη

Διαβάστε περισσότερα

Γαστροοισοφαγική Παλινδρόμηση. Γιώργος Σ. Ποταμίτης Γαστρεντερολόγος-Παθολόγος Ηπατολόγος

Γαστροοισοφαγική Παλινδρόμηση. Γιώργος Σ. Ποταμίτης Γαστρεντερολόγος-Παθολόγος Ηπατολόγος Γαστροοισοφαγική Παλινδρόμηση Από την διάγνωση στην θεραπεία Γιώργος Σ. Ποταμίτης Γαστρεντερολόγος-Παθολόγος Ηπατολόγος Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση φυσιολογική ΓΟΠ ένα φυσιολογικό φαινόμενο, που κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ. Δημήτριος Θεοδώρου Επίκουρος Καθηγητής Χειρουργικής. Α Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών

ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ. Δημήτριος Θεοδώρου Επίκουρος Καθηγητής Χειρουργικής. Α Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ Δημήτριος Θεοδώρου Επίκουρος Καθηγητής Χειρουργικής Μονάδα Χειρουργικής Ανωτέρου Πεπτικού Α Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Σιπροφλοξασίνη στη θεραπεία της ελκώδους κολίτιδος

Σιπροφλοξασίνη στη θεραπεία της ελκώδους κολίτιδος ΑΡΘΡΑ ΣΕ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΡΙΟΔΙΚΑ 1. Σιπροφλοξασίνη στη θεραπεία της ελκώδους κολίτιδος Γ. Μάντζαρης, Ε. Αρχαύλης, Π. Χριστοφορίδης, Π. Αμπεριάδης, Ν. Φλωράκης, Κ. Πετράκη, Γ. Hellenic Journal of Gastroenterology,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΓΑΣΤΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ H. PYLORI. Δ. Καμπέρογλου Πανεπιστημιακή Γαστρεντερολογική Κλινική ΓΝΑ Λαϊκό

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΓΑΣΤΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ H. PYLORI. Δ. Καμπέρογλου Πανεπιστημιακή Γαστρεντερολογική Κλινική ΓΝΑ Λαϊκό ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΓΑΣΤΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ H. PYLORI Δ. Καμπέρογλου Πανεπιστημιακή Γαστρεντερολογική Κλινική ΓΝΑ Λαϊκό Επιδημιολογία Γαστρικού Καρκίνου 5 ος σε συχνότητα καρκίνος (1975: 1 ος ). 3 ος σε

Διαβάστε περισσότερα

Συσχέτιση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού και γαστρικού καρκίνου. Η εκρίζωση του Ελικοβακτηριδίου βοηθά στην πρόληψη του γαστρικού καρκίνου;

Συσχέτιση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού και γαστρικού καρκίνου. Η εκρίζωση του Ελικοβακτηριδίου βοηθά στην πρόληψη του γαστρικού καρκίνου; ÐÑÁÊÔÉÊÁ 12ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2007 Συσχέτιση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού και γαστρικού καρκίνου. Η εκρίζωση του Ελικοβακτηριδίου βοηθά στην πρόληψη του γαστρικού

Διαβάστε περισσότερα

Δυσπεψία στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας στην Ελλάδα: Δεδομένα από δύο διδακτορικές διατριβές

Δυσπεψία στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας στην Ελλάδα: Δεδομένα από δύο διδακτορικές διατριβές ΘεραπευτικΑ προβληματα ÐÑÁÊÔÉÊÁ συσχετιζομενα 12ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ με ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ το ΕλικοβακτηρΙδιο ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ του πυλωρου ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2007 Δυσπεψία στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας στην Ελλάδα:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ

ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΥΨΗΛΑ ΠΟΣΟΣΤΑ ΕΠΙΤΥΧΟΥΣ ΕΚΡΙΖΩΣΗΣ ΤΟΥ H. PYLORI ΜΕ ΤΗ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΣΧΗΜΑΤΟΣ ΒΑΣΙΣΜΕΝΟΥ ΣΤΗ ΛΕΒΟΦΛΟΞΑΣΙΝΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΓΡΑΜΜΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Π. Καραβίτης, 1 Κ. Πετράκη,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ. Διάγνωση και αντιμετώπιση των προνεοπλασματικών αλλοιώσεων

ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ. Διάγνωση και αντιμετώπιση των προνεοπλασματικών αλλοιώσεων ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Διάγνωση και αντιμετώπιση των προνεοπλασματικών αλλοιώσεων ÐÑÁÊÔÉÊÁ 16ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2011 Ενδοσκόπηση προνεοπλασματικών αλλοιώσεων Ευανθία

Διαβάστε περισσότερα

Αμινοσαλικυλικά στη νόσο Crohn

Αμινοσαλικυλικά στη νόσο Crohn Αμινοσαλικυλικά στη νόσο Crohn Κατηγορία και δοσολογία στην επαγωγή και διατήρηση της ύφεσης Σταυρούλα Β. Κοιλάκου Γαστρεντερολόγος Η χρήση των αμινοσαλικυλικών ως θεραπεία επίτευξης της ύφεσης στην νόσο

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικές λύσεις θεραπείας δεύτερης γραμμής

Εναλλακτικές λύσεις θεραπείας δεύτερης γραμμής ÐÑÁÊÔÉÊÁ 16ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2011 Εναλλακτικές λύσεις θεραπείας δεύτερης γραμμής Κωνσταντίνος Θωμόπουλος Κατά τη διάρκεια των τελευταίων είκοσι ετών μια ευρεία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ. Παρουσίαση ενδιαφερόντων περιστατικών

ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ. Παρουσίαση ενδιαφερόντων περιστατικών ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Παρουσίαση ενδιαφερόντων περιστατικών ÐÑÁÊÔÉÊÁ 16ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2011 Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και μη ελκωτική δυσπεψία Δημήτρης Τζιλβές

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόβλημα της γαστροοισοφαγικής παλινδρομικής νόσου

Το πρόβλημα της γαστροοισοφαγικής παλινδρομικής νόσου Το πρόβλημα της γαστροοισοφαγικής παλινδρομικής νόσου Νικόλαος Χ. Γραμματικός Γαστρεντερολόγος, Επιμελητής Β ΕΣΥ Β Προπ. Παθολογική Κλινική, ΓΠΝΘ Ιπποκράτειο Dent et al. Gut 1999 (Suppl 2) Η γαστροοισοφαγική

Διαβάστε περισσότερα

Εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού και πρόληψη γαστρικού καρκίνου

Εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού και πρόληψη γαστρικού καρκίνου ÐÑÁÊÔÉÊÁ 17ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2012 Εκρίζωση Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού και πρόληψη γαστρικού καρκίνου Αγγελική Χρηστίδου Ο καρκίνος του στομάχου είναι ο

Διαβάστε περισσότερα

Μοριακοί μηχανισμοί καρκινογένεσης και Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού

Μοριακοί μηχανισμοί καρκινογένεσης και Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού ÐÑÁÊÔÉÊÁ 12ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2007 Μοριακοί μηχανισμοί καρκινογένεσης και Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού Διονύσιος Σγούρας Εισαγωγή Παρόλο που η ανάπτυξη γαστρικού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΙΑΤΡΗΣΗΣ ΓΑΣΤΡΟΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΙΚΟΥ ΕΛΚΟΥΣ ΣΕ ΥΨΗΛΟΥ ΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΥΠΕΡΗΛΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ.

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΙΑΤΡΗΣΗΣ ΓΑΣΤΡΟΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΙΚΟΥ ΕΛΚΟΥΣ ΣΕ ΥΨΗΛΟΥ ΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΥΠΕΡΗΛΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ. Νικολέτα Στόγια, Μάριος Φερφέλης, Γ.Ν. Αθηνών, "ΕΛΠΙΣ", Β Χειρουργική Κλινική Εισαγωγή Παρά την σημαντικότατη μείωση της γαστρικής χειρουργικής την τελευταία 20ετία, λόγω της ευρείας χρήσης των νεότερων

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της μεγεθυντικής ενδοσκόπησης στη διάγνωση και θεραπεία του γαστρικού καρκίνου

Η θέση της μεγεθυντικής ενδοσκόπησης στη διάγνωση και θεραπεία του γαστρικού καρκίνου ÐÑÁÊÔÉÊÁ 12ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2007 Η θέση της μεγεθυντικής ενδοσκόπησης στη διάγνωση και θεραπεία του γαστρικού καρκίνου Περικλής Αποστολόπουλος Ο καρκίνος

Διαβάστε περισσότερα

Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση

Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση 5 ο Σεμινάριο Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Ημέρες Άσθματος 2016 «Βρογχικό άσθμα: μύθοι και πραγματικότητες» Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση Δημήτριος Ζ. Λάτσιος, MD, PhD Βόλος, 20-22 Μαΐου 2016 Μύθοι

Διαβάστε περισσότερα

Προνεοπλασματικές αλλοιώσεις και κίνδυνος εμφάνισης γαστρικών κακοηθειών

Προνεοπλασματικές αλλοιώσεις και κίνδυνος εμφάνισης γαστρικών κακοηθειών ÐÑÁÊÔÉÊÁ 16ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2011 Προνεοπλασματικές αλλοιώσεις και κίνδυνος εμφάνισης γαστρικών κακοηθειών Περικλής Αποστολόπουλος Ο καρκίνος του στομάχου

Διαβάστε περισσότερα

ΒΡΑΧΕΙΑ ΟΜΙΛΙΑ. Ομάδες στόχοι παρακολούθησης προκαρκινωματωδών βλαβών του στομάχου. Ποιες και πότε

ΒΡΑΧΕΙΑ ΟΜΙΛΙΑ. Ομάδες στόχοι παρακολούθησης προκαρκινωματωδών βλαβών του στομάχου. Ποιες και πότε ΒΡΑΧΕΙΑ ΟΜΙΛΙΑ Ομάδες στόχοι παρακολούθησης προκαρκινωματωδών βλαβών του στομάχου. Ποιες και πότε Ομάδες στόχοι παρακολούθησης προκαρκινωματωδών βλαβών του στομάχου. Ποιες και πότε Π. Αποστολόπουλος Επιμελητής

Διαβάστε περισσότερα

Ι. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΕΙΣ 1. Η πρόληψη του Καρκίνου του Στομάχου

Ι. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΕΙΣ 1. Η πρόληψη του Καρκίνου του Στομάχου Ι. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΕΙΣ 55 Ι. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΕΙΣ 1. Η πρόληψη του Καρκίνου του Στομάχου Χ. Τζάθας, Δ/ντής Γαστρεντερολογικής Κλινικής Αν και τα τελευταία χρόνια το περιφερικό γαστρικό αδενοκαρκίνωμα παρουσιάζει σταθερά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ (ΓΟΠΝ) ΕΩΣ ΠΟΤΕ;

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ (ΓΟΠΝ) ΕΩΣ ΠΟΤΕ; 91 ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ (ΓΟΠΝ) ΕΩΣ ΠΟΤΕ; Τζιβράς Μιχαήλ (προφορική παρουσίαση) Τριανταφυλλίδου Κωνσταντίνα, Τζιβράς Δημήτριος, Τζαφέστας Πέτρος, Τζιβράς Μιχαήλ.

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές αντιμετώπισης της δυσπεψίας βασισμένες στο Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού

Στρατηγικές αντιμετώπισης της δυσπεψίας βασισμένες στο Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού ΣτρατηγικΕς αντιμετωπισης ÐÑÁÊÔÉÊÁ της 11ïõ δυσπεψιας ÅËËÇÍÉÊÏÕ βασισμενες ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ στο ÃÉÁ ΕλικοβακτηρΙδιο ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ του πυλωρου ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2006 Στρατηγικές αντιμετώπισης της δυσπεψίας

Διαβάστε περισσότερα

Πεπτικό έλκος. Δημήτριος Χριστοδούλου Επίκουρος Καθηγητής Γαστρεντερολογίας Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Πεπτικό έλκος. Δημήτριος Χριστοδούλου Επίκουρος Καθηγητής Γαστρεντερολογίας Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Πεπτικό έλκος Δημήτριος Χριστοδούλου Επίκουρος Καθηγητής Γαστρεντερολογίας Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Φυσιολογία στομάχου Κένωση στομάχου Χάλαση υποδοχής (μέσω Χ, 30 λεπτά) Βηματοδότηση στο μείζον τόξο σώμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ

ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ Helicobacter pylori ΑΝΤΑΓΩΝΙΖΕΤΑΙ ΤΗΝ ΥΠΕΡΑΝΑΠΤΥΞΗ ΒΑΚΤΗΡΙΩΝ ΣΤΟ ΛΕΠΤΟ ΕΝΤΕΡΟ Ε. Πυλέρης, Ν. Παντελάρος, Ν. Ανυφαντής, Μ. Χουτζούμη, 3 Χ. Πηλιχός,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΑΣΤΡΟ-ΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Η ΜΙΖΕΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑΣ

ΓΑΣΤΡΟ-ΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Η ΜΙΖΕΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΑΣΤΡΟ-ΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Η ΜΙΖΕΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΑΣΤΡΟ-ΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Αίτιο Χαλάρωση σφιγκτήρα κατώτερου οισοφάγου Συχνή παλινδρόμηση (μετακίνηση προς τα πάνω) υγρών του

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΒΙΤΑΜΙΝΗΣ Β12 ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ ΙΙ ΚΑΙ ΧΡΟΝΙΑ ΝΕΦΡΙΚΗ ΝΟΣΟ. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΛΗΨΗΣ ΜΕΤΦΟΡΜΙΝΗΣ Ε.

Ο ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΒΙΤΑΜΙΝΗΣ Β12 ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ ΙΙ ΚΑΙ ΧΡΟΝΙΑ ΝΕΦΡΙΚΗ ΝΟΣΟ. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΛΗΨΗΣ ΜΕΤΦΟΡΜΙΝΗΣ Ε. Ο ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΒΙΤΑΜΙΝΗΣ Β12 ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ ΙΙ ΚΑΙ ΧΡΟΝΙΑ ΝΕΦΡΙΚΗ ΝΟΣΟ. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΛΗΨΗΣ ΜΕΤΦΟΡΜΙΝΗΣ Ε. Πάσχου, E. Γαβριηλάκη, Α. Καλαϊτζόγλου, Ε. Άμπλα, Ε. Παππάς,

Διαβάστε περισσότερα

ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ

ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ 395 396 ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ 397 398 399 400 401 402 3 ο Εθνικό Συνέδριο Κλινικής Μικροβιολογίας 9 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Νοσοκομειακών Λοιμώξεων & Υγιεινής,

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιοπαθογένεια και εξέλιξη βλαβών

Αιτιοπαθογένεια και εξέλιξη βλαβών ÐÑÁÊÔÉÊÁ 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Αιτιοπαθογένεια και εξέλιξη βλαβών Χαράλαμπος Τζάθας Αν και τα τελευταία χρόνια το περιφερικό γαστρικό αδενοκαρκίνωμα παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές του στομάχου.

Διαταραχές του στομάχου. Διαταραχές του στομάχου. Δυσπεψία Η δυσπεψία δεν είναι μια ασθένεια αλλά ένα σύνολο συμπτωμάτων. Πρόκειται για κατάσταση κακής λειτουργίας του πεπτικού συστήματος που δημιουργεί δυσχέρειες κατά την πέψη.

Διαβάστε περισσότερα

Εκρίζωση >90%. Είναι εφικτός στόχος;

Εκρίζωση >90%. Είναι εφικτός στόχος; ÐÑÁÊÔÉÊÁ ΕΚΡΙΖΩΣΗ 11ïõ >90%. ÅËËÇÍÉÊÏÕ ΕΙΝΑΙ ΕΦΙΚΤΟΣ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ΣΤΟΧΟΣ; ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2006 Εκρίζωση >90%. Είναι εφικτός στόχος; Γεράσιμος Μάντζαρης 1, Αναστάσιος Ρούσσος 2 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Καρδίτιδα στομάχου: Παθολογοανατομική σκοπιά

Καρδίτιδα στομάχου: Παθολογοανατομική σκοπιά ÐÑÁÊÔÉÊÁ 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Καρδίτιδα στομάχου: Παθολογοανατομική σκοπιά Μαρία Σωτηροπούλου Ως γαστρική καρδία ορίζεται η περιοχή του βλεννογόνου εγγύς

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Χρίστος Κουνούδης, Χειρουργός

Γράφει: Χρίστος Κουνούδης, Χειρουργός Γράφει: Χρίστος Κουνούδης, Χειρουργός Οι "καούρες" (οπισθοστερικός καύσος) μετά από ένα πλούσιο γεύμα, η παλινδρόμηση και οι αναγωγές μετά από κατανάλωση οινοπνεύματος ή εσπεριδοειδών, είναι συμπτώματα

Διαβάστε περισσότερα

«Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014

«Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014 «Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014 Κοιλιοκάκη Ι Η κοιλιοκάκη είναι ανοσολογική πάθηση, που προκαλεί κυρίως βλάβες στο λεπτό έντερο αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις της Ευρωπαϊκής Παιδιατρικής Ομάδας Μελέτης του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού

Θέσεις της Ευρωπαϊκής Παιδιατρικής Ομάδας Μελέτης του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού ÐÑÁÊÔÉÊÁ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ 11ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ΠΛΑΙΣΙΩΝ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2006 Θέσεις της Ευρωπαϊκής Παιδιατρικής Ομάδας Μελέτης του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού Ελευθερία

Διαβάστε περισσότερα

HPV και Οισοφάγος. Γεώργιος Γεωργαντής Χειρουργός Επιστημονικός Συνεργάτης Α Χειρουργικής Κλινικής ΑΠΘ

HPV και Οισοφάγος. Γεώργιος Γεωργαντής Χειρουργός Επιστημονικός Συνεργάτης Α Χειρουργικής Κλινικής ΑΠΘ HPV και Οισοφάγος Γεώργιος Γεωργαντής Χειρουργός Επιστημονικός Συνεργάτης Α Χειρουργικής Κλινικής ΑΠΘ Οισοφάγος και HPV Ο οισοφάγος είναι ένα όργανο που ιστολογικά προσομοιάζει ιδίως στην καρδιοοισοφαγική

Διαβάστε περισσότερα

Έλκη & αιμορραγία ανώτερου πεπτικού από ΜΣΑΦ και αντιαιμοπεταλιακά

Έλκη & αιμορραγία ανώτερου πεπτικού από ΜΣΑΦ και αντιαιμοπεταλιακά Έλκη & αιμορραγία ανώτερου πεπτικού από ΜΣΑΦ και αντιαιμοπεταλιακά Πρόληψη Σωτ. Δ. Γεωργόπουλος, MD, FEBGH, AGAF Δ/ντής Γαστρεντερολογικής Κλινικής, Όμιλος Ιατρικού Αθηνών, Νοσοκ. Π. Φαλήρου Περίγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος της Μανομετρίας στην Χειρουργική της Γαστροοισοφαγικής Συμβολής Δημήτριος Θεοδώρου Χειρουργός Μονάδα Χειρουργικής Ανώτερου Πεπτικού Ά Προπ. Χειρουργική Κλιν. Πανεπιστημίου Αθηνών Χειρουργική της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ

ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ HELICOBACTER PYLORI ΓΑΣΤΡΙΤΙΔΑ: ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΕΣ ΟΨΕΙΣ Ε. Πυλέρης, Ν. Παντελάρος, Ν. Ανυφαντής, Μ. Χουτζούμη, 2 Κ. Κανδηλάρης, 2 Α.-Μ. Διέλλου, Χ. Πηλιχός,

Διαβάστε περισσότερα

Ατρησία Οισοφάγου και Τραχειοοισοφαγικό Συρίγγιο : Επιπλοκές

Ατρησία Οισοφάγου και Τραχειοοισοφαγικό Συρίγγιο : Επιπλοκές Ατρησία Οισοφάγου και Τραχειοοισοφαγικό Συρίγγιο : Επιπλοκές Δημήτρης Χ. Αντωνίου Χειρουργός Παίδων Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία» Αθήνα Μετεκπαιδευτικά μαθήματα ΕΕΧΠ 28-05-14 Χειρουργική αποκατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη του οισοφαγικού καρκίνου εκ πλακωδών κυττάρων. Χρήστος Ζαβός Γαστρεντερολόγος

Πρόληψη του οισοφαγικού καρκίνου εκ πλακωδών κυττάρων. Χρήστος Ζαβός Γαστρεντερολόγος Πρόληψη του οισοφαγικού καρκίνου εκ πλακωδών κυττάρων Χρήστος Ζαβός Γαστρεντερολόγος Σύγκρουση συμφερόντων με χορηγούς εταιρείες: Καμία Επιδημιολογία Ο οισοφαγικός καρκίνος εκ πλακωδών κυττάρων (SCC) εμφανίζει

Διαβάστε περισσότερα

Τι κάνουμε αν αποτύχει η δεύτερη γραμμή εκρίζωσης του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; Καλλιέργεια-αντιβιόγραμμα ή εμπειρική θεραπεία;

Τι κάνουμε αν αποτύχει η δεύτερη γραμμή εκρίζωσης του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; Καλλιέργεια-αντιβιόγραμμα ή εμπειρική θεραπεία; ÐÑÁÊÔÉÊÁ 12ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2007 Τι κάνουμε αν αποτύχει η δεύτερη γραμμή εκρίζωσης του Ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; Καλλιέργεια-αντιβιόγραμμα ή εμπειρική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΙΦΝΕ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΗΣ ΚΑΨΟΥΛΑΣ. Νίκος Βιάζης Β Γαστρεντερολογικό Τμήμα Γ.Ν.Α. «Ο Ευαγγελισμός»

ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΙΦΝΕ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΗΣ ΚΑΨΟΥΛΑΣ. Νίκος Βιάζης Β Γαστρεντερολογικό Τμήμα Γ.Ν.Α. «Ο Ευαγγελισμός» ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΙΦΝΕ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΗΣ ΚΑΨΟΥΛΑΣ Νίκος Βιάζης Β Γαστρεντερολογικό Τμήμα Γ.Ν.Α. «Ο Ευαγγελισμός» ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ Έτος Σημαντικά γεγονότα 1981 G. Iddan,, P. Scapa η ιδέα

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

INFLIXIMAB PLUS NAPROXEN VS NAPROXEN ALONE IN PATIENTS WITH EARLY, ACTIVE AXIAL SPONDYLOARTHRITIS

INFLIXIMAB PLUS NAPROXEN VS NAPROXEN ALONE IN PATIENTS WITH EARLY, ACTIVE AXIAL SPONDYLOARTHRITIS INFLIXIMAB PLUS NAPROXEN VS NAPROXEN ALONE IN PATIENTS WITH EARLY, ACTIVE AXIAL SPONDYLOARTHRITIS Καλτσονούδης Ευριπίδης Ρευματολόγος Ρευματολογική Κλινική Π.Ν.Ιωαννίνων Διευθυντής: Καθηγητής Α. Α. Δρόσος

Διαβάστε περισσότερα

Ορολογικές μέθοδοι: Νεότερες εφαρμογές

Ορολογικές μέθοδοι: Νεότερες εφαρμογές ÐÑÁÊÔÉÊÁ ΟΡΟΛΟΓΙΚΕς 11ïõ ΜΕΘΟΔΟΙ: ÅËËÇÍÉÊÏÕ ΝΕοΤΕΡΕς ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2006 Ορολογικές μέθοδοι: Νεότερες εφαρμογές Δημήτριος Πολύμερος Ορολογικές μέθοδοι διάγνωσης

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ε. Παρασκάκης Επικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Ορισμός Το άσθμα είναι μία χρόνια φλεγμονώδης

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Το πεδίο αλλάζει Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης παγκοσμίως Καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ (ABSTRACTS) ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ

ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ (ABSTRACTS) ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ (ABSTRACTS) ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ 269 270 ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ 26ο Πανελλήνιο Συνέδριο Γαστρεντερολογίας 9-12 Νοεμβρίου 2006, Αθήνα 271

Διαβάστε περισσότερα

Γαστροστομία. Αθηνά Καπράλου,MD. Γενικός Χειρουργός. Δεκέμβριος, 2013

Γαστροστομία. Αθηνά Καπράλου,MD. Γενικός Χειρουργός. Δεκέμβριος, 2013 Γαστροστομία Αθηνά Καπράλου,MD Γενικός Χειρουργός Δεκέμβριος, 2013 ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΓΙΑ ΓΑΣΤΡΟΣΤΟΜΙΑ Νευρολογικές παθήσεις Ογκολογικές παθήσεις Άλλες κλινικές καταστάσεις Α.Ε.Ε. Όγκοι ώτων Ανορεξία/ Άρνηση

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση των βλαβών

Αντιμετώπιση των βλαβών Προνεοπλασματικες ÐÑÁÊÔÉÊÁ αλλοιωσεις/καταστασεις 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ και πολυποδες ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ στομαχου ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Αντιμετώπιση των βλαβών Ευστάθιος Παπαβασιλείου Με τον όρο

Διαβάστε περισσότερα

Ενδοσκοπική παρακολούθηση προκαρκινικών αλλοιώσεων στομάχου

Ενδοσκοπική παρακολούθηση προκαρκινικών αλλοιώσεων στομάχου Ενδοσκοπική παρακολούθηση προκαρκινικών αλλοιώσεων στομάχου Xρήστος Καρακόιδας Επιμελητής Γαστρεντερολογικής Κλινικής ΝΝΑ Ενδοσκοπική Ημερίδα ΕΓΕ, 20 Απριλίου 2013 ΟΥΔΕΜΙΑ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ ESGE ASGE

Διαβάστε περισσότερα

ÐÑÏÓÊÅÊËÇÌÅÍÅÓ ÎÅÍÏÃËÙÓÓÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ

ÐÑÏÓÊÅÊËÇÌÅÍÅÓ ÎÅÍÏÃËÙÓÓÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ÐÑÏÓÊÅÊËÇÌÅÍÅÓ ÎÅÍÏÃËÙÓÓÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ 237 238 ÐÑÏÓÊÅÊËÇÌÅÍÅÓ ÎÅÍÏÃËÙÓÓÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ

Διαβάστε περισσότερα

Σ. Τσοτουλίδης, Ζ. Κοντονίνας, Μ. Μπούλμπου, Χ. Μαργαριτίδης, Ι. Κελεγκούρης, Κ. Τζιόμαλος, Τ. Διδάγγελος.

Σ. Τσοτουλίδης, Ζ. Κοντονίνας, Μ. Μπούλμπου, Χ. Μαργαριτίδης, Ι. Κελεγκούρης, Κ. Τζιόμαλος, Τ. Διδάγγελος. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΒΙΤΑΜΙΝΗΣ B12 PER OS ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΥΠΟ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΜΕΤΦΟΡΜΙΝΗ ΓΙΑ ΜΙΑ ΤΕΤΡΑΕΤΙΑ ΤΟ ΕΛΑΧΙΣΤΟΝ Σ. Τσοτουλίδης, Ζ. Κοντονίνας, Μ. Μπούλμπου, Χ.

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για τη λοίμωξη από Helicobacter pylori στα παιδιά Διαδικασία Στόχοι whom to test Ποια test Ποιοί θεραπεύονται

Κατευθυντήριες οδηγίες για τη λοίμωξη από Helicobacter pylori στα παιδιά Διαδικασία Στόχοι whom to test Ποια test Ποιοί θεραπεύονται Κατευθυντήριες οδηγίες για τη λοίμωξη από Helicobacter pylori στα παιδιά Γεώργιος Χουλιάρας, Παιδογαστρεντερολόγος 1 η Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Evidence-based Guidelines From ESPGHAN and

Διαβάστε περισσότερα

Έλλειψη Β12, μεγαλοβλαστική αναιμία

Έλλειψη Β12, μεγαλοβλαστική αναιμία ÐÑÁÊÔÉÊÁ eλλειψη 11ïõ Β12, ÅËËÇÍÉÊÏÕ μεγαλοβλαστικh ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ αναιμiα ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2006 Έλλειψη Β12, μεγαλοβλαστική αναιμία Κωνσταντίνος Τριανταφύλλου, Θεοδώρα Καλλή, Σπύρος

Διαβάστε περισσότερα

Μετεγχειρητική νόσος Crohn: νέες στρατηγικές αντιμετώπισης το 2016

Μετεγχειρητική νόσος Crohn: νέες στρατηγικές αντιμετώπισης το 2016 Μετεγχειρητική νόσος Crohn: νέες στρατηγικές αντιμετώπισης το 2016 ΑΝΔΡΕΑΣ Ν. ΚΑΨΩΡΙΤΑΚΗΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ - ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ The Surgeon 2015;13:330-47 ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ηθέσητωναντι-TNF παραγόντων στην θεραπεία της περιεδρικής νόσου Crohn. Χρηστίδου Αγγελική Γαστρεντερολόγος ΓΝΑ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ

Ηθέσητωναντι-TNF παραγόντων στην θεραπεία της περιεδρικής νόσου Crohn. Χρηστίδου Αγγελική Γαστρεντερολόγος ΓΝΑ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ Ηθέσητωναντι-TNF παραγόντων στην θεραπεία της περιεδρικής νόσου Crohn Χρηστίδου Αγγελική Γαστρεντερολόγος ΓΝΑ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ CROHN ΣΥΡΙΓΓΙΟ Τα συρίγγια είναι συχνή εκδήλωση της ν.crohn (17%-

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Παπαθεοδωρίδης. Εισαγωγή

Γεώργιος Παπαθεοδωρίδης. Εισαγωγή ÐÑÁÊÔÉÊÁ 12ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2007 Πόσο διαφορετική είναι η ασπιρίνη από τα άλλα ΜΣΑΦ σε σχέση με το Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και ποιες πρέπει να είναι

Διαβάστε περισσότερα

Διάγνωση και θεραπεία σε ασθενείς υπό ασπιρίνη ή μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη

Διάγνωση και θεραπεία σε ασθενείς υπό ασπιρίνη ή μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη ΔιΑγνωση ÐÑÁÊÔÉÊÁ και θεραπεiα 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ του ΕλικοβακτηριδIου ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ του ÔÏ πυλωροy ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Διάγνωση και θεραπεία σε ασθενείς υπό ασπιρίνη ή μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη

Διαβάστε περισσότερα

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και παθογενετικοί μηχανισμοί

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και παθογενετικοί μηχανισμοί ÐÑÁÊÔÉÊÁ 15ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2010 Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και παθογενετικοί μηχανισμοί Κωνσταντίνος Θωμόπουλος To Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ Περιγραφή της περίπτωσης Άνδρας 43 ετών εισάγεται σε κλινική λόγω επιγαστραλγίας. Μετά από έλεγχο ετέθη η διάγνωση του πεπτικού

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή Καραμπογιά-Καραφυλλίδη

Παρασκευή Καραμπογιά-Καραφυλλίδη Διαγνωστικη ακριβεια των διαφορων ÐÑÁÊÔÉÊÁ μεθοδων 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ανιχνευσης ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ του hp και ÃÉÁ πως ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ μεταβαλλεται στον ÔÏÕ επανελεγχο ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Ορολογική διάγνωση Παρασκευή

Διαβάστε περισσότερα

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου.

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. HIV & Ca τραχήλου μήτρας Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ Πολλαπλοί παράγοντες μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της κακοήθειας σε ασθενείς με AIDS. Οι

Διαβάστε περισσότερα

Ηπατίτιδα C και Σακχαρώδης διαβήτης. Όλγα Ι. Γιουλεμέ Γαστρεντερολόγος, Λέκτορας Α.Π.Θ. Α Προπ. Παθολογική Κλινική ΑΧΕΠΑ

Ηπατίτιδα C και Σακχαρώδης διαβήτης. Όλγα Ι. Γιουλεμέ Γαστρεντερολόγος, Λέκτορας Α.Π.Θ. Α Προπ. Παθολογική Κλινική ΑΧΕΠΑ Ηπατίτιδα C και Σακχαρώδης διαβήτης Όλγα Ι. Γιουλεμέ Γαστρεντερολόγος, Λέκτορας Α.Π.Θ. Α Προπ. Παθολογική Κλινική ΑΧΕΠΑ HCV σοβαρό πρόβλημα δημόσιας υγείας σε παγκόσμιο επίπεδο 170 εκατομμύρια (2-3% παγκ.

Διαβάστε περισσότερα

GI Motility online (May 2006) doi:10.1038/gimo20

GI Motility online (May 2006) doi:10.1038/gimo20 ΑΧΑΛΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ Δημήτριος Θεοδώρου Επίκουρος Καθηγητής Χειρουργικής Μονάδα Χειρουργικής Ανωτέρου Πεπτικού Α Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Κλασικές ιστοπαθολογικές μέθοδοι εκτίμησης της γαστρικής δυσπλασίας

Κλασικές ιστοπαθολογικές μέθοδοι εκτίμησης της γαστρικής δυσπλασίας ΚλασικΕς ιστοπαθολογικες ÐÑÁÊÔÉÊÁ 12ïõ μεθοδοι ÅËËÇÍÉÊÏÕ εκτιμησησ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ τησ ÃÉÁ γαστρικησ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ δυσπλασιασ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2007 Κλασικές ιστοπαθολογικές μέθοδοι εκτίμησης της γαστρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ PROTIUM ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΥΝΑΦΩΝ ΟΝΟΜΑΣΙΩΝ (ΒΛ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι)

ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ PROTIUM ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΥΝΑΦΩΝ ΟΝΟΜΑΣΙΩΝ (ΒΛ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι) ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ, ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ, ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΤΗΚΑΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΜΕΑ 19 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχουν βλαπτικά αποτελέσματα μετά τη μαζική εκρίζωση του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; Ναι

Υπάρχουν βλαπτικά αποτελέσματα μετά τη μαζική εκρίζωση του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; Ναι Υπάρχουν βλαπτικά αποτελέσματα μετά τη μαζική εκρίζωση του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού; Ναι Ιωάννης Βλαχογιαννάκος Επίκουρος Καθηγητής Γαστρεντερολογίας, Πανεπιστημιακή Γαστρεντερολογική Κλινική, Γ.Ν.Α.

Διαβάστε περισσότερα

Ιστοπαθολογική διάγνωση και ανοσοϊστοχημεία

Ιστοπαθολογική διάγνωση και ανοσοϊστοχημεία Διαγνωστικη ακριβεια των διαφορων ÐÑÁÊÔÉÊÁ μεθοδων 13ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ανιχνευσης ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ του hp και ÃÉÁ πως ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ μεταβαλλεται στον ÔÏÕ επανελεγχο ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2008 Ιστοπαθολογική διάγνωση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΑΡΚΙΝΙΚΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟΜΑΧΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΠΡΟΚΑΡΚΙΝΙΚΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟΜΑΧΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΠΡΟΚΑΡΚΙΝΙΚΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟΜΑΧΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΟAΝΑΤΟΜΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΟΜΑΔΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΑΘΗΝΑ 15 Δεκεμβρίου 2004 Mαρία Δαιμονάκου- Βατοπούλου Αναπληρώτρια Διευθύντρια Σισμανόγλειο ΓΠΝΑ Kαρκινογέννεση

Διαβάστε περισσότερα

The Efficacy of Rituximab Vs Cyclophosphamide for Treatment of Renal Disease in ANCA- Associated Vasculitis: The RAVE Trial

The Efficacy of Rituximab Vs Cyclophosphamide for Treatment of Renal Disease in ANCA- Associated Vasculitis: The RAVE Trial Αποστάγματα από το ACR και το EULAR: «Επιλογές από τα σημαντικότερα θέματα που παρουσιάσθηκαν στα Συνέδρια του ACR και της EULAR το 2012» The Efficacy of Rituximab Vs Cyclophosphamide for Treatment of

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική εμπειρία θεραπείας εκρίζωσης

Ελληνική εμπειρία θεραπείας εκρίζωσης ÐÑÁÊÔÉÊÁ 15ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2010 Ελληνική εμπειρία θεραπείας εκρίζωσης Στυλιανός Καραταπάνης Σημαντική ήταν η συνεισφορά των Ελλήνων ερευνητών στη διεθνή

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΧΕΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΝΕΟΠΛΑΣΜΑΤΩΝ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΥΠΟ ΑΝΟΣΟΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Ο ΣΧΕΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΝΕΟΠΛΑΣΜΑΤΩΝ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΥΠΟ ΑΝΟΣΟΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Νευρολογική Κλινική Γενικού Νοσοκομείου «Πολυκλινική», Αθήνα. Εισαγωγή Οι θεραπείες που χρησιμοποιούνται κατά την τελευταία εικοσαετία για την πολλαπλή σκλήρυνση προκαλούν μακροχρόνιες μεταβολές στη λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ

ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ HELICOBACTER PYLORI ΣΤΙΣ ΤΡΑΧΕΙΑΚΕΣ ΕΚΚΡΙΣΕΙΣ ΕΝΔΟΤΡΑΧΕΙΑΚΩΝ ΣΩΛΗΝΩΝ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΓΕΝΙΚΗ ΕΝΔΟΤΡΑΧΕΙΑΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ Γ. Παπακίτσος, 1 Θ. Παπακίτσου, 2 Α. Καψάλη 1 Αναισθησιολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Βλέννα, υδαρές υγρό. ή τοιχωματικό ή οξυπαραγωγικό = HCl + ενδογενή παράγοντα. βλέννα. ή ζυμογόνο ή πεπτικό = πεψινογόνο

Βλέννα, υδαρές υγρό. ή τοιχωματικό ή οξυπαραγωγικό = HCl + ενδογενή παράγοντα. βλέννα. ή ζυμογόνο ή πεπτικό = πεψινογόνο Στόμαχος Δομή βλεννογόνου στομάχου - Γαστρικοί αδένες Βλέννα, υδαρές υγρό ή τοιχωματικό ή οξυπαραγωγικό = HCl + ενδογενή παράγοντα βλέννα ή ζυμογόνο ή πεπτικό = πεψινογόνο Κύτταρα G = γαστρίνη Διάσπαρτα

Διαβάστε περισσότερα

Η σημασία του μικροβίου

Η σημασία του μικροβίου ÐÑÁÊÔÉÊÁ Η 11ïõ ΣΗΜΑΣΙΑ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ΤΟΥ ΜΙΚΡΟΒΙΟΥ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2006 Η σημασία του μικροβίου Διονύσης Σγούρας Η απονομή του βραβείου Nobel Ιατρικής 2005 στους Warren

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ. Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και γαστρικός καρκίνος

ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ. Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και γαστρικός καρκίνος ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού και γαστρικός καρκίνος Ο ρόλος του πεψινογόνου στην παρακολούθηση των προκαρκινικών καταστάσεων του γαστρικού βλεννογόνου Δημήτριος Χριστοδούλου Επίκουρος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΗΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ

ΚΙΝΗΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ ΚΙΝΗΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Κωνσταντίνος Β. Βασιλειάδης Επιμελητής Γαστρεντερολογικής Κλινικής Ναυτικού Νοσοκομείου Αθηνών 1 ποιο μανομετρικό εύρημα αποκλείει τη διάγνωση της αχαλασίας σε

Διαβάστε περισσότερα

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Ra: Διαρκής κίνηση αυτοδραστικών Β-κυττάρων από τον µυελό των οστών στα περιφερικά λεµφικά όργανα και τον προσβεβληµένο

Διαβάστε περισσότερα

Στην τρέχουσα παρουσίαση δεν υφίσταται σύγκρουση συμφερόντων

Στην τρέχουσα παρουσίαση δεν υφίσταται σύγκρουση συμφερόντων Δοκιμασίες κοπράνων Γιώργος Χουλιάρας, Παιδογαστρεντερολόγος, Πανεπιστημιακός Υπότροφος, Υπεύθυνος Ενδοσκοπήσεων & Ιατρείου Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Nοσημάτων του Εντέρου Μονάδα Γαστρεντερολογίας και Διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

Διλήμματα στον προστατικό καρκίνο. Γεράσιμος Αλιβιζάτος Διευθυντής Γ Ουρολογικής Κλινικής Νοσοκομείου ΥΓΕΙΑ

Διλήμματα στον προστατικό καρκίνο. Γεράσιμος Αλιβιζάτος Διευθυντής Γ Ουρολογικής Κλινικής Νοσοκομείου ΥΓΕΙΑ Διλήμματα στον προστατικό καρκίνο Γεράσιμος Αλιβιζάτος Διευθυντής Γ Ουρολογικής Κλινικής Νοσοκομείου ΥΓΕΙΑ Επιδημιολογικά στοιχεία Ο προστατικός καρκίνος είναι ο συχνότερος, από διαγνωστικής πλευράς καρκίνος,

Διαβάστε περισσότερα

Διαδερμική επεμβατική αντιμετώπιση ασθενών της τέταρτης ηλικίας

Διαδερμική επεμβατική αντιμετώπιση ασθενών της τέταρτης ηλικίας Διαδερμική επεμβατική αντιμετώπιση ασθενών της τέταρτης ηλικίας Ν. Τσιγαρίδας, Α. Ράμμος, Β. Μελαδίνης, Κ. Σταμάτης, Β. Τελάκη, Κ.Σιόγκας Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Χατζηκώστα, Καρδιολογική Κλινική, Ιωάννινα

Διαβάστε περισσότερα

Ουδετεροφιλική φλεγμονή στο άσθμα. Νικολέττα Ροβίνα Επιμελήτρια Β Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική Νοσ/μείο «η Σωτηρία»

Ουδετεροφιλική φλεγμονή στο άσθμα. Νικολέττα Ροβίνα Επιμελήτρια Β Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική Νοσ/μείο «η Σωτηρία» Ουδετεροφιλική φλεγμονή στο άσθμα Νικολέττα Ροβίνα Επιμελήτρια Β Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική Νοσ/μείο «η Σωτηρία» The common disease asthma is probably not a single disease, but rather a complex

Διαβάστε περισσότερα

Ασθενείς. Προηγηθείσα ανεπιτυχής θεραπεία με 1 ή περισσότερα [γλυκοκορτικοειδή, ανοσοκατασταλτικά (ΑΖΑ, 6ΜΡ), anti-tnf]

Ασθενείς. Προηγηθείσα ανεπιτυχής θεραπεία με 1 ή περισσότερα [γλυκοκορτικοειδή, ανοσοκατασταλτικά (ΑΖΑ, 6ΜΡ), anti-tnf] Σχεδιασμός Μελέτης Φάσης 3, τυχαιοποιημένη, διπλή-τυφλή, ελεγχόμενη με placebo, μελέτη Ξεχωριστές μελέτες επαγωγής ύφεσης και συντήρησης Διενεργήθηκε σε 211 ιατρικά κέντρα σε 34 χώρες από το 2008-2012

Διαβάστε περισσότερα

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.)

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.) 1. Ορισµός Νόσου 2. Παθογένεια: η µελέτη της δηµιουργίας µιας παθολογικής κατάστασης, µια παθολογική κατάσταση σε συνάρτηση µε το αίτιο που την προκαλεί 3. Επιδηµιολογία: είναι η επιστηµονική µελέτη των

Διαβάστε περισσότερα

ÐÑÏÓÊÅÊËÇÌÅÍÅÓ ÎÅÍÏÃËÙÓÓÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ

ÐÑÏÓÊÅÊËÇÌÅÍÅÓ ÎÅÍÏÃËÙÓÓÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ÐÑÏÓÊÅÊËÇÌÅÍÅÓ ÎÅÍÏÃËÙÓÓÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ 213 ΕΠΙΛΕΓΜΕΝÅÓ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ÅËËÇÍÙÍ ÅÑÅÕÍÇÔÙÍ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΠΟΛΥΜΟΡΦΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ 3 ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΟΣ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗΣ Παθοφυσιολογική προσέγγιση

ΝΟΣΟΣ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗΣ Παθοφυσιολογική προσέγγιση 169 ΝΟΣΟΣ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗΣ Παθοφυσιολογική προσέγγιση Αθανάσιος Αρχιμανδρίτης Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Αθηνών ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (ΓΟΠ) είναι σχετικά συχνή,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ. «Καούρα» «Ξινίλες» ΑΘΗΝΑΙ 2008

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ. «Καούρα» «Ξινίλες» ΑΘΗΝΑΙ 2008 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ & «Καούρα» «Ξινίλες» ΑΘΗΝΑΙ 2008 Γαστροοισοφαγική Παλινδρομική Νόσος Απλό κάψιμο στο στήθος και ξινίλα ή κάτι περισσότερο; Τι είναι και πως εκδηλώνεται η

Διαβάστε περισσότερα

STATE-OF-THE-ART ΔΙΑΛΕΞΗ

STATE-OF-THE-ART ΔΙΑΛΕΞΗ STATE-OF-THE-ART ΔΙΑΛΕΞΗ ÐÑÁÊÔÉÊÁ 17ïõ ÅËËÇÍÉÊÏÕ ÓÕÍÅÄÑÉÏÕ ÃÉÁ ÔÏ ÅËÉÊÏÂÁÊÔÇÑÉÄÉÏ ÔÏÕ ÐÕËÙÑÏÕ ÁèÞíá, 2012 Παιδιατρική ελικοβακτηριδιακή λοίμωξη στην Ευρώπη Ελευθερία Ρώμα-Γιαννίκου Η λοίμωξη από H. Pylori

Διαβάστε περισσότερα