Ο Άπελπις Καλλιτέχνης (δοκίµια για τις εικαστικές τέχνες) Ο Ελληνας Ξένος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο Άπελπις Καλλιτέχνης (δοκίµια για τις εικαστικές τέχνες) Ο Ελληνας Ξένος"

Transcript

1 Ο Άπελπις Καλλιτέχνης (δοκίµια για τις εικαστικές τέχνες) Ο Ελληνας Ξένος Το ερώτηµα που εξετάζει ποιος είναι ο χώρος όπου έχουµε βρεθεί να υπάρχουµε είναι µία διαχρονική θα έλεγε κανείς απορία που µετασχηµατίζεται µε διάφορους τρόπους και εκδοχές. Αιωρείται πάνω από τους ανθρώπους και διαµορφώνει τους τρόπους που αντιµετωπίζουν την πραγµατικότητα. Το πώς δηλαδή αντιλαµβάνονται τη ζωή, το πώς προσεγγίζουν την καθηµερινότητα, το πως δηµιουργούν τα έργα εκείνα που εκφράζουν την εποχή όπου ζουν. Τα ερώτηµα εµµένει και σήµερα. Ακόµη και η ευρύτατα διαδεδοµένη αποδοχή µιας παγκοσµιοποιηµένης υπερπραγµατικότητας είναι η αποδοχή µιας καινούργιας πατρίδας και η απόρριψη µιας άλλης. Η πραγµατικότητα που σχηµατίζεται από τον τρόπο που οι άνθρωποι αντιλαµβάνονται τη ζωή δηµιουργεί το πεδίο όπου αυτοί λειτουργούν, κι αυτό είναι το πεδίο που περιλαµβάνει µεταξύ άλλων και την έννοια της πατρίδας. Τον χώρου δηλαδή στον οποίο έχει γεννηθεί κάποιος ή εκεί όπου έχει επιλέξει να ζει ή εκεί όπου έχει αναγκαστεί να ζήσει και να φτιάξει τη ζωή του. Ο παραπάνω ορισµός µπορεί να φαίνεται αντικειµενικά αποδεκτός, αλλά δεν είναι πάντοτε επαρκής. Η έννοια της πατρίδας ερµηνεύεται πολλές φορές (αν όχι πάντα) ανάλογα µε τον τρόπο που ο άνθρωπος βιώνει τη σχέση του µε το χώρο που τον περιβάλει και κυρίως µε τα βιώµατα που έχει. Αυτό έχει ως αποτέλεσµα να υπάρχουν τελικά τόσες ερµηνείες της πατρίδας σχεδόν όσες και οι άνθρωποι που την ερµηνεύουν. Στο κείµενο που ακολουθεί θα προσεγγίσουµε τρεις από τις ερµηνείες της πατρίδας την πατρίδα-transient, την πατρίδα-τραύµα και την πατρίδα-ξένη. Είναι οι τρεις προσεγγίσεις της έννοιας πατρίδα που φαίνεται να επηρεάζουν περισσότερο την σύγχρονη ελληνική τέχνη. Κάποιες φορές η πατρίδα δεν ταυτίζεται µε το χώρο όπου ζει ή έζησε κάποιος και είναι η µακρινή χώρα των προγόνων, που κάποιες φορές δεν υπάρχει καν στην

2 πραγµατικότητα. Τέτοια πατρίδα ήταν και είναι για πολλούς Έλληνες η Μικρά Ασία, µια µακρινή γη των προγόνων και της βίαιης εκδίωξης. Τέτοια πατρίδα είναι και η πόλη Βαν των Αρµενίων έτσι όπως σχηµατίζεται στο Αραράτ 1 του Εγκογιάν µια ξεθωριασµένη πατρογονική γη ερειπωµένων ναών. Η ταινία Αραράτ έχει ως ένα βασικό θεµατικό άξονα την δηµιουργία µιας ταινίας που αφηγείται το ολοκαύτωµα των Αρµενίων το 1915, και περιγράφει την παραγωγή της που πραγµατοποιείται στον Καναδά τη σύγχρονή µας εποχή, την εποχή της τρίτης γενιάς µετά το ολοκαύτωµα. Η δηµιουργία αυτής της ταινίας από τον ηλικιωµένο Αρµένιο σκηνοθέτη Εντουάρντ Σαριγιάν (Σάρλ Αζναβούρ), που θέλει µε αυτήν ταινία να ολοκληρώσει την καριέρα του, ενεργοποιεί στους συντελεστές της ταινίας την ανάγκη να ξανασκεφτούν την σχέση τους µε την Αρµενία. Τι είναι η Αρµενία για τους συντελεστές της ταινίας, που είναι Αρµενικής καταγωγής πολίτες του Καναδά, τρίτης γενιάς; Στην ταινία οι Αρµένιοι του Καναδά βιώνουν δύο πατρίδες τον Καναδά ως µια πατρίδα-transient, µεταβατική και πραγµατική, και την Αρµενία ως µια µακρινή, ταυτόχρονα όµως ακόµη και για την τρίτη γενιά, υπαρκτή και ταυτόχρονα φανταστική γη των προγόνων. Η πατρίδα transient είναι ο εκσυγχρονισµένος (sic) χώρος που λειτουργεί ως ένα αποστειρωµένο πλατώ θεάτρου, και δέχεται τους ανθρώπους για όσο ζουν, και όπου εκεί διαδραµατίζουν τους ρόλους τους. Στην πατρίδα-transient δεν υπάρχει πριν και µετά, παρά µόνο ένα, πολλές φορές αµείλικτο, τώρα. Οι αυτοκινητόδροµοι, τα αεροδρόµια, τα κτήρια αυτής της πατρίδας είναι τα ίδια σχεδόν σε ολόκληρο τον πλανήτη. Όταν κάποιος εισέρχεται σε αυτές τις περιοχές εισέρχεται σε χώρους όπου το τώρα επιτάσσει την ακύρωση της πιθανότητας οιασδήποτε άλλης πραγµατικότητας. Στην πατρίδα transient η επιβολή του τώρα είναι καθοριστική. Έννοιες που σχετίζονται µε αναφορές πέρα από το τώρα διαταράσσουν την ισορροπία ενός συστήµατος που δεν χρειάζεται εξωγενείς παράγοντες να το αποσπούν. H πιο χαρακτηριστική απεικόνιση κάποιου που ζει στην πατρίδα-transient είναι ο Tζιµ Kάρευ στο Truman Show 2 όπου ο πωλητής που υποδύεται ο Κάρευ οφείλει να ζήσει σε µια πατρίδα-transient κενή συναισθηµάτων, αναµνήσεων, µνήµης. Μια πατρίδα που όσο και αν δεν είναι παρά ο χώρος ενός ριάλιτυ παιχνιδιού σχηµατίζει την πιο χαρακτηριστική εικονογράφηση της πατρίδας-transient. Μιας πατρίδας που κάποια στιγµή αποκαλύπτονται τα όριά της, όταν ο ήρωας αντιλαµβάνεται ότι δεν είναι πάρα ο πρωταγωνιστής ενός δια βίου ριάλιτυ. Τα όρια

3 της πατρίδας αυτής δεν είναι η αποκάλυψη ότι ο πρωταγωνιστής ζούσε σε µια κατασκευασµένη γι αυτόν πραγµατικότητα. Τόσο το ότι αυτή η πραγµατικότητα τον αποµάκρυνε από εκείνα που θα έπρεπε να είναι σηµαντικά για κάθε άτοµο. Την προσωπικότητα και το δικαίωµα της επιλογής. Κοντά στην πατρίδα-transient υπάρχει τόσο στην πραγµατικότητα όσο και στο Αραράτ και η πατρίδα-τραύµα. Πως σχηµατίζεται αυτή, η δεύτερη, πατρίδα; Πως σχηµατίζεται η Αρµενία της επίµονης επιστροφής; Σχηµατίζεται από ένα τρίπτυχο: από τα αντικείµενα των αναµνήσεων, από τις εικόνες που ενεργοποιούν αυτές τις αναµνήσεις (κυρίως µε το περίφηµο πορτραίτο του Γκόρκυ µε τη µητέρα του, αλλά και µε τη µισοκατεστραµµένη εικόνα της Παναγίας στο νησί Αχταµάρ) και τρίτο µε τις αναµνήσεις των σφαγών των Αρµενίων από τους Τούρκους. Κι όλα αυτά µέσα στο βαρύ πέπλο που σχηµατίζεται από τους δύο άδηλους πρωταγωνιστές: από την παρουσία της εικόνας του ίδιου του Γκόρκυ που εµφανίζεται να ζωγραφίζει στο νεουορκέζικο εργαστήρι του το διπλό πορτραίτο της µητέρας του µε τον ίδιο το 1934, όσο και από τη συχνή αναφορά στον τροµοκράτη πατέρα ενός από τους πρωταγωνιστές. Ο Γκόρκυ αυτοκτονεί ενώ ο πατέρας-τροµοκράτης σκοτώνεται στην προσπάθειά του να δολοφονήσει ένα Τούρκο διπλωµάτη. Ο Γκόρκυ φαίνεται να λυγίζει από τις τελευταίες επιθυµίες της µητέρας του, που στην κορύφωση των µαχών στην Αρµενία το 1915 του λέει: Αν σε πιάσουν οι Τούρκοι, δεν θα αρνηθείς την πίστη σου, δεν θα ξεχάσεις τη γλώσσα σου, αν θα επιζήσεις θα είναι για να αφηγηθείς αυτή την ιστορία σου, για όσα έχουν γίνει εδώ, όσα θα συµβούν δε θα µε ξεχάσεις. Αργότερα, 20 χρόνια µετά, µακριά από την Αρµενία και τη µητέρα του στη Νέα Υόρκη, τη στιγµή που ολοκληρώνει το διπλό πορτραίτο της µητέρας του µε τον ίδιο, γνωρίζει ότι έχει φτιάξει: έναν ιερό κώδικα που εξηγεί ποιοι είµαστε, και πως φτάσαµε ως εδώ, όπως λέει η γυναίκα του τροµοκράτη, και ιστορικός της τέχνης Ασέ (Αρσινέ Χανιάν). Το ίδιο το διπλό πορτραίτο µπορεί να µοιάζει συµβατικό και µακριά από τις αναζητήσεις της µοντέρνας τέχνης εκείνης της περιόδου. Ωστόσο εµπεριέχει τον κώδικα ενός ολόκληρου πολιτισµού. Αυτός ο κώδικας κατατρύχει τον Γκόρκυ και

4 ούτε και η διαφυγή του από την Αρµενία ούτε η φυγή του προς την αφηρηµένη τέχνη και το σουρεαλισµό θα του επιτρέψουν να εξιλεωθεί από την οδύνη που αυτός ο κώδικας εµπεριέχει. Στο τέλος, το 1948, θα αυτοκτονήσει. Αντίστοιχα και ο άλλος πόλος της ταινίας ο άντρας της Ασέ σκοτώνεται στα µέσα του 80 ενώ προσπαθεί να δολοφονήσει ένα Τούρκο διπλωµάτη αφήνοντας τόσο τη γυναίκα του (την Ασέ) όσο και το γιο του τον Ράφι ( Ντέϊβιντ Αλπεϊ) µέσα σε ένα τεράστιο συναισθηµατικό χάος και ένα πελώρια αναπάντητα ερωτήµατα. Όπως λένε και µεταξύ τους µητέρα και γιος: Ο πατέρας σου πέθανε για τα πιστεύω του, λέει η µητέρα στο γιο της. Μακάρι να ήξερα ποια ήταν αυτά, απαντά ο γιος. Αυτό το µακάρι τον εξωθεί να αναζητήσει την απάντηση στη µακρινή προγονική του γη. Η ταινία αφήνει να διαφανεί ότι οι πρωταγωνιστές στάθηκαν ανήµποροι να αντιµετωπίσουν το βάρος των βιωµάτων τους που σχετίζονται µε την καταγωγή τους. Ουσιαστικά δεν µπόρεσαν να συµβιβάσουν τον χώρο όπου ζουν την πατρίδα-transient (Καναδάς ή Ηνωµένες Πολιτείες) µε την πατρίδα των βιωµάτων και των αναµνήσεων της φρίκης, την πατρίδα-τραύµα (Αρµενία). Οι Αρµένιοι της ταινίας ζουν σε µια διαρκή θα έλεγε κανείς ένταση: θέλουν να συµφιλιώσουν το άγχος των αναµνήσεων µε την καθηµερινότητά τους. Τι είναι αυτό που δηµιουργεί το άγχος; Οι αναµνήσεις µιας πατρίδας; Το τραυµατικό βίωµα της απώλειας και του ολοκαυτώµατος που µεταφέρεται από γενιά σε γενιά; Η ανάγκη ανάκτησης των εµπειριών, των χώρων και των αντικειµένων που φαντάζουν πλέον µακρινά; Ολόκληρη η ταινία στηρίζεται στο βίωµα του διαρκούς τραύµατος, της πληγής που δεν µπορεί να επουλωθεί, της αδυναµίας των ανθρώπων να διαχωρίσουν αυτό το οποίο ζουν µε αυτό το οποίο κάποτε ήταν. Και οι επαναλαµβανόµενες εικόνες που διατρέχουν την ταινία είναι το διπλό πορτραίτο του Γκόρκυ, ο νεκρός πατέραςτροµοκράτης και οι σκηνές του µακελειού που είχε διαδραµατιστεί στην Αρµενία το Ακόµη και ο πιο αµέτοχος χαρακτήρας, ένας Τούρκος ηθοποιός που είναι γκέι και ενσαρκώνει ένα ολοκληρωτικά αφοµοιωµένο στον Καναδά µετανάστη δεύτερης γενιάς (Ελίας Κοτέας), όταν του ανατίθεται να πρωταγωνιστήσει στην ταινία που αναπαριστά το ολοκαύτωµα των Αρµενίων υποδυόµενος τον επικεφαλής του

5 Οθωµανικού στρατού (Τζεβντέντ Μπέης), σταδιακά αφοµοιώνεται και αυτός µε το πρόβληµα και αρχίζει να ξυπνά µέσα του η «τουρκική συνείδηση». Όπως σε όλες οι ταινίες του Εκογιάν, το Αραράτ είναι µια ταινία όπου οι χαρακτήρες «αιωρούνται» και περιφέρονται γύρω από ένα κοινό τραύµα. Το κοινό τραύµα περιγράφεται από τον Ράφι όταν κοιτώντας τις σκηνές που έχει βιντεοσκοπήσει από την Ανατολική Τουρκία, εκεί όπου βρίσκονταν η ιστορική πρωτεύουσα των Αρµενίων, το Βαν λέει: Γιατί δεν µε παρηγορεί ο θάνατος (του πατέρα του τροµοκράτη); Όταν βλέπω όλα αυτά τα µέρη καταλαβαίνω πόσα χάσαµε. Όχι µόνο γη και ζωές αλλά και κάθε τρόπο για να τα θυµόµαστε. Τίποτε εδώ δεν αποδεικνύει ότι έγινε οτιδήποτε. Το κοινό τραύµα είναι στο Αραράτ είναι η απώλεια της θύµησης. Είναι η απώλεια των αντικειµένων που έχουν εξοστρακιστεί από τη γη εκείνη της Ανατολής όπου τίποτα δεν έχει αποµείνει από τη λαµπρή κάποτε αρµενική πόλη εκτός από κάποιες ερειπωµένες εκκλησίες στο µέσο ενός αχανούς άγονου οροπεδίου. Θα µπορούσε κάποιος να βρει ένα παραλληλισµό ανάµεσα σε αυτή την προσέγγιση και εκείνη του Σεφέρη όταν επισκέφθηκε το Βουρλά, την πόλη στη Μικρασιατική ακτή όπου είχε περάσει ένα µεγάλο µέρος από τα παιδικά του χρόνια. Η επίσκεψη έγινε το καλοκαίρι του 1948 τρεις δεκαετίες σχεδόν από την τελευταία φορά που τα είχε δει και εικοσιέξι χρόνια µετά τη Μικρασιατική καταστροφή. Η επίσκεψη διήρκεσε µόλις δύο ώρες. Τη στιγµή που ξεκίνησε την τελική διαδροµή από τη Σµύρνη για να πάει στο Βουρλά κυρίευσε τον Σεφέρη ένα αίσθηµα πανικού. Ξέρω πως θα συµβεί µια κρίση και δεν µπορώ να υπολογίσω τις συνέπειές της πως την ετοίµασα εγώ αστόχαστα πως έκανα ίσως κάτι σαν πρόκληση στους νεκρούς, ένα βιασµό της φύσης των πραγµάτων µια αδιάντροπη πράξη. 3 Αφού επισκέφθηκε το Βουρλά και τις τοποθεσίες γύρω από αυτόν κατά την επιστροφή του όλες οι ενθυµήσεις µέχρι την ηλικία των δώδεκα ετών έχουν συρρικνωθεί στη µνήµη του:

6 Το τοπίο ήταν το εσωτερικό µιας σφαίρας, και τα πράγµατα, κλεισµένα µέσα σ αυτή τη σφαίρα, κι εγώ µαζί τους, µίκραιναν ολοένα και στένευαν και χαλνούσαν, όσο να γίνουν µια τσακισµένη µακέτα των περασµένων, ξεχασµένη σ ένα ράφι. 4 Αντίθετα µε το Αραράτ του Εγκογιάν, στην περίπτωση του Σεφέρη η επιστροφή αντιµετωπίζεται ως µια αστόχαστη πράξη που µπορεί να είναι και µια πρόκληση στους νεκρούς, µια αδιάντροπη πράξη. Η επιστροφή δηµιουργεί ενοχή σε αυτόν που επανέρχεται. Είναι όµως πράγµατι µια ενοχή ή µήπως µια φοβία να δει κανείς αυτό που αναφέρει ο Ράφι ότι τίποτε εδώ δεν αποδεικνύει ότι έγινε οτιδήποτε. Ή µήπως ο Σεφέρης είχε ήδη αποκαταστήσει µια σχέση µε το παρελθόν του και αυτή η επιστροφή ήταν µια πρόκληση όχι τόσο στους νεκρούς αλλά στο δικό του φαντασιακό κόσµο που είχε έρθει σε µια κάποια ισορροπία; Η επιστροφή ανατρέπει αυτή την ισορροπία που του είχε επιτρέψει να τακτοποιήσει τα πράµατα σε ένα ράφι. Έστω και ξεχασµένα αυτά τα πράγµατα θα πρέπει να µείνουν έτσι ξεχασµένα. Μπορεί λοιπόν η πατρίδα να είναι, όπως στο Αραράτ, ένα κοινό τραύµα; Ή µήπως είναι µια ξεχασµένη τσακισµένη µακέτα στο ράφι; Μπορεί η πατρίδα να σχετίζεται µε τα αντικείµενα που συνιστούν την ανάγκη των αναµνήσεων; Και είναι αρκετό αυτό το τραύµα να δικαιολογήσει την επιθυµία της επιστροφής; Μιας επιστροφής που µπορεί να είναι τόσο κυριολεκτική όσο και νοητή, στον κόσµο της ιδέας των απολεσθέντων χώρων και εµπειριών, και κυρίως των αντικειµένων και των τοπίων. Οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήµατα έχουν σχέση κάθε φορά µε τον κάθε άνθρωπο αλλά και τον τρόπο µε τον οποίο η κοινωνία στην οποία είναι ενταγµένος ο άνθρωπος ερµηνεύει την έννοια της πατρίδας. Πολλές φορές η έννοια της πατρίδας έχει µετασχηµατίσει την επιθυµία για το νόστο σε έννοιες φορτωµένες µε κάποιους από τους χειρότερους εθνικιστικούς εφιάλτες κατά τη διάρκεια των δύο τελευταίων αιώνων. Ο εθνικιστικός εφιάλτης ωστόσο δεν µπορεί να είναι η αιτία, και πολλές φορές το άλλοθι, για να µη ασχοληθεί κάποιος µε αυτή ακριβώς την έννοια της πατρίδας ακόµη και όταν σχηµατίζει σε ορισµένες περιπτώσεις ένα τραύµα. H πατρίδα-τραύµα είναι µια έννοια που επανέρχεται και θα εξακολουθεί να υπάρχει όσο ο άνθρωπος αισθάνεται την αγωνία να προσδιοριστεί και να προσδιορίσει το χώρο µέσα στον οποίο ζει. Η πατρίδα-τραύµα θα επανέρχεται όσο υπάρχουν υποκείµενα που θεωρούν ότι υπάρχει στον κόσµο που βιώνουν η εµµονή της απώλειας. Μια εµµονή που οδηγεί τον άνθρωπό σε µια προσπάθεια να

7 προσδιορίσει αυτό από το οποίο προήλθε και εκεί όπου πορεύεται µέσα στο χρόνο. Θα µπορούσε κανείς να σχετίσει την ανάγκη ενασχόλησης µε την πατρίδα-τραύµα µε τη γη του Χάιντεγκερ µια γη που είναι αυτό, µέσα στο οποίο το αναφύεσθαι επαναφέρει και σιγουρεύει κάθε τι αναφυόµενο σαν τέτοιο. Μέσα στα αναφυόµενα κρύβεται η γη ως αυτό που τα σιγουρεύει. 5 Κάτι αντίστοιχο ισχυρίζεται ο Michel Haar όταν, αναλύοντας το Χάιντεγκερ, αναφέρει ότι η γη είναι κατ αρχήν αυτό που κρύβεται, που κλείνεται, ένα µυστικό απόθεµα στους ίδιους τους κόλπους της άνθησης όλων των πραγµάτων: ανήκει σε αυτό που οι Έλληνες αποκαλούσαν η λήθη, το λησµονηµένο, το καλυµµένο, το ανεξιχνίαστο, το σφραγισµένο. 6 Η γη σχετίζεται µε τη λήθη και στην προσπάθεια να υπάρξει υπέρβαση της λήθης στα πράγµατα που αναφύονται µέσα από αυτό που τα σιγουρεύει, δηλαδή την ίδια τη γη. Τι είναι όµως εκείνο που σιγουρεύει τα πράγµατα; Ξεφεύγοντας από τη χαιντεγκεριανή ερµηνεία της γης τα πράγµατα µπορεί να τα σιγουρέψει η προσέγγιση όχι τόσο της λήθης αλλά της µνήµης. Η µνήµη είναι ένας όρος που έχει πολύ βάναυσα πολλές φορές χρησιµοποιηθεί από διάφορους διανοούµενους έως και στιχοπλόκους στην Ελλάδα. Ωστόσο είναι ένας όρος που µπορεί να αποκτήσει ένα προσδιορισµό πολύ ευρύτερο από ένα απόθεµα αναµνήσεων. Μπορεί να αποκτήσει τη διάσταση εκείνη που προσδίδει ο Ταρκόφσκι στις ταινίες του, και ειδικά στον Καθρέφτη. Εκεί ο χώρος µνήµης είναι ένα πεδίο όπου διασταυρώνονται οι ιδέες, οι εικόνες, οι έννοιες που συνθέτουν την οντολογία του υποκειµένου. Η µνήµη δεν είναι στον Ταρκόφσκι το εκεί ή το αλλού. Η µνήµη αποτελεί ένα απόλυτο εδώ, ένα τέτοιο εδώ που καταργεί τον ορίζοντα. Η κατάργηση του ορίζοντα στις εικόνες του Ταρκόφσκι δεν συνεπάγεται την κατάργηση της προοπτικής των πραγµάτων. Αντίθετα αποτελεί στον Ταρκόφσκι µια µετάθεση προς µια εσωτερική προοπτική, µια προοπτική όπου το σηµαίνον είναι η ταυτοποίηση του υποκειµένου µε το απόθεµα των βιωµένων του εµπειριών. Στις εικόνες του Ταρκόφσκι ο ορίζοντας είναι το απόλυτα δευτερεύον στοιχείο, σχεδόν δεν υπάρχει. Εκείνο που υπάρχει είναι

8 απέραντα πράσινα λιβάδια πάνω στα οποία εντυπώνονται, ανασυστήνονται και εντέλει αναδηµιουργούνται οι εικόνες που σχηµατίζουν τη ζωή. Σε ορισµένες περιπτώσεις τη ζωή του ίδιου του σκηνοθέτη όπως στον Καθρέφτη ή τη Νοσταλγία. Μια ζωή που κάθε φορά αναδηµιουργείται µε διαφορετικό τρόπο και κάθε φορά φτιάχνει και αποκτάει διαφορετικές υποστάσεις. Τα πράσινα λιβάδια είναι η απόλυτη πατρίδα του Ταρκόφσκι. Μέχρι τώρα έχουµε αναφερθεί σε δύο προσεγγίσεις της έννοιας πατρίδα την transient-πατρίδα και την πατρίδα-τραύµα. Οι χώροι του Ταρκόφσκι σχηµατίζουν την τρίτη ερµηνεία της πατρίδας έτσι όπως τη θέτει ο Ούγο του Αγίου Βίκτορος. Είναι εποµένως δείγµα µεγάλης αξίας από το εξασκηµένο µυαλό να µάθει, λίγο λίγο, πρώτα από όλα τις αλλαγές των ορατών και µεταβατικών πραγµάτων, έτσι ώστε κατόπιν να µπορέσει να τα αφήσει ολοκληρωτικά πίσω του. Ο άνθρωπος που θεωρεί την πατρίδα του γλυκιά είναι ακόµη ένας τρυφερός αρχάριος. Αυτός για τον οποίο κάθε γη είναι η γενέθλια γη είναι ήδη αρκετά δυνατός. Αλλά ο τέλειος είναι εκείνος για τον οποίο ολόκληρος ο κόσµος είναι ένας ξένος τόπος. Η τρυφερή ψυχή έχει εστιάσει την αγάπη της σε ένα κοµµάτι του κόσµου. Η ισχυρή προσωπικότητα έχει επεκτείνει την αγάπη της σε όλα τα µέρη. Ο τέλειος άνθρωπος αυτή την αγάπη την έχει εξουδετερώσει. 7 Είναι η πατρίδα του Ξένου, είναι η πατρίδα-ξένη. εν φαίνεται να είναι τυχαίο ότι το παραπάνω απόσπασµα παρατίθεται από τον Εντουαρ Σαΐντ στο Κουλτούρα και Ιµπεριαλισµός. 8 Ο Σαΐντ είναι ένας διανοούµενος µε βιωµένη την πατρίδα-τραύµα. Σχεδόν το σύνολο του έργου του κτίζεται γύρω από την έννοια της απώλειας. Είναι ο διανοούµενος που σε προχωρηµένη ηλικία φωτογραφίζεται µε το γιο του να πετάει πέτρες στα σύνορα του Λίβανου προς την µεριά του Ισραήλ. Κατηγορήθηκε γι αυτό από τον καθ όλα αξιοπρεπή έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο των Ηνωµένων Πολιτειών: πως είναι δυνατόν αυτός, ο καθηγητής στο Κολούµπια, να φωτογραφίζεται πετώντας πέτρες σαν τα χαµίνια της Παλαιστίνης; Ακριβώς όµως ο Σαΐντ παρέµεινε πάντα ένα χαµίνι της Παλαιστίνης, που υπερασπίζονταν το δικαίωµα στην ύπαρξη. Είχε όµως, και εκεί φαίνεται η σηµασία του αποσπάσµατος του Ούγο, κατακτήσει ένα επίπεδο όπου ήταν ένας Παλαιστίνιος-Ξένος. Είχε τη δυνατότητα να µην είναι ούτε η τρυφερή ψυχή ούτε η ισχυρή προσωπικότητα. Ο Σαΐντ ήταν ένας Ξένος. Λιθοβολώντας τα σύνορα έδειχνε ένα διανοούµενο που δεν θα έπρεπε να υπάρχει το διανοούµενο

9 που έχοντας διαγράψει µια πορεία από το βίωµα προς την Ακαδηµία έχει τη δυνατότητα να ξανακατέβει στο δρόµο. Κάτι τέτοιο εκτός από το ότι δεν είναι πρέπον είναι, κυρίως, επικίνδυνο για ένα σύστηµα όπου ο διανοούµενος πρέπει να παραµένει στην εργαστηριακή αποστείρωση. Ο Ξένος δεν ξεκινά από την απόρριψη αυτού που είναι. Ξεκινά από µια συνειδητή υπέρβαση των βιωµάτων του. Ο Ξένος είναι ο πιο αντιµοντερνιστής διανοούµενος. εν απορρίπτει µε τα µανιφέστα ή τις µεγάλες αφηγήσεις το παρελθόν. Ταυτόχρονα όµως ο Ξένος κινείται και πέρα από τον κυνισµό των µεταµοντέρνων, που συχνά στην προσπάθειά τους να διασπάσουν τις µεγάλες αφηγήσεις αναιρούν το αίτιο της αναγκαιότητας. Ο Ξένος εκκινεί από το βίωµα και το υπερβαίνει. Έχει επίγνωση του ποιος είναι, και όταν αποκτά την επίγνωση του βιώµατος αποκτά ταυτόχρονα και τη δυνατότητα να κινηθεί σε µια σφαίρα πέρα από αυτό. Η προσέγγιση του Ούγο αποτελείται από µια τριπλή προσέγγιση: βίωµαυπέρβαση-αποξένωση. Η προσέγγιση αυτή σχετίζεται µε µια προσέγγιση του Τσινγκ Γιουάν Πριν µελετήσω το ζεν επί τριάντα χρόνια, έβλεπα τα βουνά ως βουνά και τα ποτάµια ως ποτάµια. Όταν απέκτησα µια πιο εσωτερική γνώση, έφτασα στο σηµείο να καταλάβω ότι τα βουνά δεν είναι βουνά, κι ότι τα ποτάµια δεν είναι ποτάµια. Όµως, τώρα που κατέχω την απόλυτη γνώση των πραγµάτων είµαι γαλήνιος. Επειδή ακριβώς βλέπω τα βουνά ως βουνά και τα ποτάµια ως ποτάµια. 9 Και όπως συµπληρώνει ο Ντάντο που παραθέτει το παραπάνω απόσπασµα: Βλέπει τα βουνά, αλλά αυτό δεν σηµαίνει ότι τα βλέπει όπως τα έβλεπε πριν. ιότι τα ξαναβλέπει ως βουνά µέσω ενός πολύπλοκου συνόλου πνευµατικών ασκήσεων, και χάρη σε µια µεταφυσική και επιστηµολογία. 10 Και τα τρία κείµενα (του Ούγο, του Γιουάν και του Ντάντο) που παραθέσαµε έχουν ένα κοινό παρονοµαστή: όλα ξεκινάν από την αποδοχή του αντικειµένου ως έχει. Η πατρίδα του Ούγο, τα βουνά του Γιουάν βρίσκονται απέναντί µας για να γίνουν αποδεκτά ως έχουν. Μόνο όταν αυτή η αποδοχή γίνει ένα βίωµα που πρέπει να ξεπεραστεί, αρχίζει να αναπτύσσεται ένα πρώτο πεδίο υπέρβασης όπου αυτή η βιωµένη εµπειρία τοποθετείται «έναντι» ως κάτι που πρέπει να εξεταστεί. Και αφού

10 γίνει αυτή η εξέταση του «έναντι» αντικειµένου, το αντικείµενο θεωρείται ως κάτι ξένο, ως κάτι ξένο όχι επειδή είναι άγνωστο αλλά επειδή είναι υπερβολικά οικείο. Είναι η στιγµή που και ο ίδιος ο παρατηρητής µετατρέπεται σε ένα Ξένο σε ένα αποστασιοποιηµένο υποκείµενο που έχοντας κατανοήσει τη σηµασία του αντικειµένου έχει τη δυνατότητα (και τη δύναµη) να το εξετάσει µακριά από τις προκαταλήψεις του βιώµατος ακόµη και της αγάπης προς αυτό. Είναι το επίπεδο εκείνο όπου τα αντικείµενα παύουν να είναι τα ίδια διότι ο παρατηρητής έχει πλέον αλλάξει. Θα µπορούσαµε να εξετάσουµε αν υπάρχει χώρος για ένα παρόµοιο προβληµατισµό στον τρόπο που προσεγγίζουµε το περιβάλλοντα χώρο τη σύγχρονη εποχή στο τρέχον Ελλαδικό τοπίο. Είναι ο χώρος όπου ζούµε µια πατρίδα-τραύµα, είναι µια πατρίδα transient, ή µήπως η έννοια της πατρίδας µπορεί να αποκτήσει µια χροιά που να την καθιστά µια πατρίδα-ξένη; Είναι εποµένως ο Έλληνας καλλιτέχνης ένας Έλληνας-τραύµα, ένας Έλληνας-transient ή µήπως είναι ένας Έλληνας-ξένος. Η έννοια της πατρίδας-τραύµα εµφανίζεται τουλάχιστον σε δύο εκδοχές στη νεώτερη Ελληνική Τέχνη. Στις εκδοχές εκείνες που αφορούν τις αναµνήσεις των χαµένων πατρίδων της Μικράς Ασίας και στη µετεµφυλιακή τέχνη στις εκδοχές εκείνες που εξετάζουν το πώς η κατάρρευση µιας προσπάθειας για πολιτική αλλαγή συνοδεύτηκε µε µακρόχρονους διωγµούς και εξορίες. Η προσέγγιση της πατρίδας ως τραύµα ήταν κυρίαρχη στις δεκαετίες από το 20 µέχρι το 80. Οι τελευταίοι ( και ίσως οι ύστεροι) εκπρόσωποι αυτής της προσέγγισης φαίνεται να είναι οι Αγγελόπουλος και Βούλγαρης. Πέρα από τη νοσταλγικότητα για την οποία θα µπορούσε να υποστεί κριτική µια τέτοια προσέγγιση, το σηµείο αιχµής αυτής της προσέγγισης είναι η ανακάλυψη του ελληνικού τοπίου ειδικά από τους ζωγράφους της δεκαετίας του 20, Όταν ο Μαλέας ζωγραφίζει τον πίνακα Σαντορίνη 11 τα πραγµατοποιεί µια ανακάλυψη, µεταφέρεται σε ένα καινούργιο τόπο. Κοιτώντας τη Σαντορίνη του Μαλέα, έχοντας πλέον την οπτική εµπειρία των εκατοµµυρίων αναπαραγωγών της ίδιας εικόνας ο πίνακας του Μαλέα φαντάζει απόλυτα προβλέψιµος έως κιτς. Αλλά δεν είναι ακριβώς διότι έχει προηγηθεί του κιτς. Προϋπήρξε του τουριστικού ορυµαγδού και αντίθετα είναι προϊόν µιας επίπονης ανακάλυψης. Ο Μαλέας θα ταξίδεψε ίσως και πάνω από εικοσιτέσσερις ώρες για να φτάσει από τον Πειραιά στα Φηρά, θα πέρασε τον καιρό του αρκετά αποµονωµένος σε ένα ξεκοµµένο τότε νησί και «ανακάλυψε» ένα χαµένο παράδεισο εκεί που πολύ λίγοι είχαν πάει µέχρι τότε.

11 Το ερώτηµα για την ελληνική πατρίδα έχει τεθεί πολλές φορές και µε διάφορες εκδοχές και στον τόπο µας. Από το γνωστό ποίηµα: Τι είναι η πατρίδα µας; Μην είναι οι κάµποι; µέχρι την πιο πρόσφατη εξόρµηση του ολυµπιακού πατριωτισµού το ερώτηµα έχει τεθεί ξανά και ξανά. Φαίνεται όµως ότι είτε στους στίχους του αφελούς «πατριωτικού» τραγουδιού είτε στις εξίσου αφελείς και µεγαλόσχηµες τελετές των ολυµπιακών αγώνων, το ερώτηµα αντιµετωπίζεται από την τρέχουσα αντίληψη όσων υποστηρίζουν τη σηµασία µιας Ελλάδας-πατρίδας µε τον ίδιο ακριβώς τρόπο: ναι, η πατρίδα µας είναι τελικά οι κάµποι. Μια χαρακτηριστική προσέγγιση της πατρίδας ως ενός κάµπου είναι το Ηµερολόγιο 2005 του Συλλόγου των Υπαλλήλων της Εθνικής Τράπεζας. Σε αυτό απεικονίζονται διάφορες προσεγγίσεις του Ελληνικού τοπίου από ζωγράφους από το 1928 ως το Είναι η λεγόµενη εποχή της αθωότητας και της πρώτης συστηµατικής ανακάλυψης του ελληνικού τοπίου. Μέχρι τότε ( 1850 έως 1920) οι απεικονίσεις του ελληνικού τοπίου δεν ήταν παρά προβολές αισθητικών προσεγγίσεων. Πιο σηµαντική τέτοια προβολή είναι τα Μέγαρα του Γύζη (1873) όπου το τοπίο διαιρείται στη µέση από ένα νοητό άξονα. Στη δεξιά περιοχή υπάρχει ένα τοπίο ενός τίµιου παρατηρητή που προσπαθεί να διακρίνει τον τρόπο που το φως σχηµατίζει το τοπίο. Στην αριστερή περιοχή ο ζωγράφος πνίγεται από τον ακαδηµαϊκό. Το τοπίο απόκτά την γκριζαρισµένη παλέτα του Μονάχου. Το έργο µετατρέπεται στο αισθητικό βλέµµα ενός προκατειληµµένου παρατηρητή. εξιά ο Γύζης βλέπει. Αριστερά είναι τυφλός. 12 Τελικά αυτό είναι και το συνολικό πρόβληµα του έργου Γύζη αιωρείται ανάµεσα στη ειλικρίνεια των βιωµάτων και της ειλικρινούς παρατήρησης και την αισθητική τύφλωση. Η τύφλωση είναι και το εγγενές πρόβληµα της Νεοελληνικής Ζωγραφικής. Είναι αποτέλεσµα του διχασµού ανάµεσα στο προσωπικό βίωµα και την προβολή κάποιας αισθητικής ατζέντας. Ο εικαστικός διχασµός είναι κυρίαρχος και σε ολόκληρη την Ελληνική τοπιογραφία µέχρι τις αρχές του Σε κάποια φάση της πορείας της Ελληνικής Τέχνης αυτός ο διχασµός φαίνεται να υπερβαίνεται από κάποιους καλλιτέχνες τουλάχιστον ως προς

12 την παρατήρηση του Ελληνικού τοπίου. Τέτοιος καλλιτέχνης ήταν ο Παπαλουκάς που το ταξίδι του στο Άγιον Όρος και τα έργα που ζωγράφισε την περίοδο 1923 έως σηµατοδοτούν την πρώτη προσπάθεια στην Ελληνική Ζωγραφική µιας προσέγγισης που θα υπερβαίνει τον αισθητικό διχασµό που αναφέραµε. Η ολοκλήρωση αυτής της προσέγγισης καταγράφεται στο Ηµερολόγιο 2005 της Εθνικής Τράπεζας µε τα έργα αφίσες που δηµιούργησαν για τον Ελληνικό Οργανισµό Τουρισµού καλλιτέχνες όπως οι Βασιλείου, Τέτσης, Μανουσάκης, Βυζάντιος κα. Αυτές οι αφίσες οριοθετούν την ολοκλήρωση της προσπάθειας να αναγνώσουν οι έλληνες καλλιτέχνες το ελληνικό τοπίο ως έχει, ταυτόχρονα όµως γίνονται οι προποµποί του τουριστικού κιτς που επρόκειτο να επακολουθήσει και να κυριαρχήσει στις µέρες µας. Είναι εικόνες που εµπεριέχουν µια «συγκινησιακή αφέλεια» ταυτόχρονα όµως κωδικοποιούν τις τακτικές της επερχόµενης τουρισυικής βιοµηχανοποίησης. Οι εικόνες του Ηµερολογίου της Εθνικής Τράπεζας είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγµα 15 του πως οριοθετήθηκε ένα στερεότυπο ανάγνωσης του Ελληνικού τοπίου που ταυτίζει τους «κάµπους» µε την Ελληνική πραγµατικότητα. Η πατρίδα µας από τότε είναι τελικά οι κάµποι για εκείνη την προσέγγιση που ταυτίζει εκείνο το οποίο φαίνεται µε εκείνο το οποίο είναι. Κάµποι είναι ο δοσµένος χώρος που ζούµε είτε ως χώρος αναµνήσεων, είτε ως χώρος µιας σύγχρονης πραγµατικότητας, είτε ως γραφικό τοπίο, είτε ως ιστορική παρουσία. Η κυρίαρχη προσέγγιση είναι ότι ταυτίζεται η έννοια του χώρου όπου ζούµε µε τον ορατό χώρο γύρω µας είτε αυτός πρόκειται για τον αντικειµενικό χώρο των πραγµάτων είτε για τις αναµνήσεις όλων εκείνων που σχηµατίζουν εκείνο το οποίο ονοµάζουµε ιστορία. Η ιστορία δεν ταυτίζεται µε τις µνήµες αλλά µε µια επίπεδη ανάγνωση αυτού το οποίο µας έχει δοθεί ως ιστορική συνέχεια. Οι µνήµες, όπου υπάρχουν, δεν εκκινούν από τη βιωµατική σχέση µε κάποια ανάµνηση ή έστω µε τη ανασύσταση της σχέσης µας µε τους χώρους όπου έχει σχηµατιστεί η ιστορία, έστω και έτσι όπως είναι καταγεγραµµένη ως σήµερα. Οι µνήµες σβήνουν από την εµµονή στην επιφανειακή ανάγνωση της ιστορικής εξέλιξης. Αυτό ισχύει είτε για τις «πατριωτικού» τύπου νοσταλγικές αναγνώσεις (βλέπε τελετές έναρξης και λήξης Ολυµπιακών αγώνων) είτε για κείµενα και εικαστικά έργα που προσπαθούν να προσεγγίσουν µια Ελλάδα εκσυγχρονισµένη και πλήρως παγκοσµοιοποιηµένη, απαλλαγµένη από τοπικιστικές ιδιαιτερότητες. Αιωρούµαστε ανάµεσα στην Ελλάδα του ιστορικού ρετρό και την Ελλάδα του εκσυγχρονισµού.

13 Η κυρίαρχη αυτή διττή προσέγγιση έχει καταγραφεί πρόσφατα σε δύο κυρίως περιπτώσεις. Στις τελετές έναρξης και λήξης των Ολυµπιακών Αγώνων και στα κείµενα που συνόδευσαν την ελληνική εκπροσώπηση στην Arco 04. Ως προς τις τελετές έναρξης και λήξης του ηµήτρη Παπαϊωάννου θα ήταν δυνατόν να µην είχε κάποιος αντίρρηση ως προς το περιεχόµενό και την αισθητική τους αν δεν είχαν παρουσιαστεί ως το απόλυτο γεγονός που συλλαµβάνει τη συνολική συνείδηση της ελληνικής διαχρονίας, τιµώντας τη βαθιά δοµή της ελληνικής σκέψης. 16 Το παραλήρηµα-πισωγύρισµα θα έλεγε κανείς αυτών των κειµένων δείχνει την τεράστια ανάγκη να δικαιωθεί µια συνέχεια, ένα άγχος όπου η ταυτότητα µεταβιβάζεται στο πέραν της δικαίωσης µιας συνέχειας. Μια συνέχεια που, ανεξάρτητα από το αν υπάρχει η όχι, όταν εξαντλείται σε εικονογραφήσεις δεν µπορεί να διεκπεραιώσει καµία δηµιουργική σκέψη. Το µόνο κατόρθωµα εκείνων των τελετουργικών γεγονότων, αν κριθούν ως καλλιτεχνικά δρώµενα, ήταν ότι αποτύπωσαν µε ειλικρίνεια την αδυναµία µιας νοοτροπίας να αναχθεί πέρα από την επιφάνεια. Αυτό που στο κείµενο του Γεωργουσόπουλου παρουσιάζεται ως ένα επίτευγµα όπου ο Παπαϊωάννου κατόρθωσε σε τρία τέταρτα της ώρας να αφηγηθεί µε λιτά, αναγνωρίσιµα σύµβολα, ιδέες, αισθητοποιηµένες αξίες, την περιπέτεια της ελληνικής ανακάλυψης του κόσµου. Σε µια παρέλαση επική, δραµατική και λυρική συγκρότησε έναν κύκλιο χορό όπου µε τους ήχους του διονυσιακού τύµπανου που πρώτη κατασκεύασε η θεά Κυβέλη και την εξέλιξη της κιθάρας που πρώτος κούρντισε ο Πυθαγόρας µε τον Κανόνα του που έγινε κανονάκι και σαντούρι που τώρα ιερουργεί η Αρετή Κετιµέ, χόρεψαν η Αριάδνη του Λαβυρίνθου, η Καλλιπατείρα, οι χορευτές του Αισχύλου, οι Σάτυροι και οι Σιληνοί, ο Πλάτων, ο ιγενής και ο Καραϊσκάκης, ο Καραγκιόζης, η Σφίγγα, ο Οιδίπους και οι Ταναγραίες. 17 Η περιγραφή αυτή του Γεωργουσόπουλου δεν είναι παρά µια θλιβερή παράθεση ενός συνοθυλεύµατος όπου οι ιδέες έχουν εκπέσει σε στερεότυπα. Αυτή είναι η Ελλάδα του ιστορικού ρετρό. Στα κείµενα για την Arco αντίθετα διέκρινε κανείς το άγχος των επιµελητών να υπερασπιστούν τον εκσυγχρονισµό της χώρας ως να ήταν ο καθένας από αυτούς ο Μέγας Πέτρος µπροστά στους βάλτους όπου επρόκειτο να κτιστεί η Αγία Πετρούπολη παρά ως σύγχρονοι επιµελητές µιας σύγχρονης χώρας. Ερωτήµατα όπως

14 σε ποιο χωρο-χρονικό χώρο συµβαίνει ο εκσυγχρονισµός της χώρας 18 ή το µάθηµα του πολιτιστικού εκσυγχρονισµού και τη χρησιµότητα ανανέωσης των θεσµών, η Ελλάδα θα χρειαστεί πολύ περισσότερο χρόνο για να τα εµπεδώσει 19 τέθηκαν και από τους τρεις επιµελητές και όλοι τους κατέληξαν στο να επικεντρώσουν την προσπάθειά τους στην απάντηση του ερωτήµατος που φαίνεται να είναι κεφαλαιώδες: Μα υπάρχει σύγχρονη τέχνη στην Ελλάδα; 20 Αρκεί η εκσυγχρονιστική προσέγγιση για να δηµιουργηθεί εικαστικό momentum; Θα έλεγε κανείς ότι και τα τρία αυτά κείµενα γράφτηκαν για να υπερασπίσουν µια πολιτικάντικη ατζέντα, την ατζέντα του εκσυγχρονισµού. Με βάση αυτό το σκεπτικό ο οπισθοδροµικός τόπος Ελλάς είναι βυθισµένος στο τέλµα και οι τρεις επιµελητές θα ηγηθούν ενός γενναίου breakthrough που θα µεταφέρει αυτούς και τους εκλεκτούς τους καλλιτέχνες στη Γη της Επαγγελίας του Εκσυγχρονισµού. Κατά πόσο βέβαια υπάρχει ένα τέτοιο πλαίσιο και κατά πόσο αν υπάρχει αυτό το πλαίσιο ήταν δυνατόν να συµβεί το γενναίο breakthrough µε τις συγκεκριµένες επιλογές καλλιτεχνών που παρουσίασαν είναι κάτι το οποίο έχει ήδη απαντηθεί από την µηδενική διεθνή αποδοχή της έκθεσης εκεί όπου πραγµατοποιήθηκε. 21 Και οι δύο προσεγγίσεις, η ρετρό και η εκσυγχρονιστική, εξαντλούνται από κάποιο άγχος είτε από το άγχος της απόδειξης ότι υπάρχει συνέχεια, είτε από το άγχος της εκπλήρωσης του «αιτήµατος» του εκσυγχρονισµού. Μπορεί όµως να δηµιουργηθεί κάτι ουσιαστικό όταν κυριαρχεί το άγχος του να αποδείξει κανείς αυτό το οποίο έχουν προβάλει οι άλλοι πάνω του; Και οι δύο αυτές προσεγγίσεις είναι προσεγγίσεις ανασφάλειας και όχι αυτοπεποίθησης. Αν λοιπόν θεωρηθεί ότι οι δύο παραπάνω προσεγγίσεις (ρετρό και εκσυγχρονισµός) είναι ξεπερασµένες θα µπορούσε να υπάρξει µια επάνοδος του αρχικού ερωτήµατος αυτού του κειµένου µπορεί να υπάρξει Ελληνας-Ξένος; Αρκεί η έννοια της πατρίδαςτραύµα να προσδιορίζει ακόµη τον κόσµο ενός σύγχρονου Έλληνα διανοούµενου; 22 Από την άλλη αρκεί άραγε να ερµηνεύουµε την Ελλάδα ως µια πατρίδα-transient,

15 όπως κάνουν οι επιµελητές της Arco, ο άκης ή ο Ιωακειµίδης µιας πατρίδας που επιτάσσει την εµµονή στο τώρα ενός αµφίβολου εκσυγχρονισµού; Ή µήπως θα ήταν πιο δηµιουργικό να κινηθεί κάποιος µε µια άλλη λογική που θα στηρίζεται στην προσπάθεια προσδιορισµού της Ελλάδας ως µιας πατρίδας-ξένης και των Ελλήνων ως Ελλήνων Ξένων; Μπορεί να υπάρξει µια προσέγγιση όπου η Ελλάδα ως χώρος θα είναι µια πατρίδα ξένη µε τον τρόπο που το υιοθετεί ο Σαΐντ µέσα από το κείµενο του Ούγο; Μια πατρίδα που ανακαλύπτεται σε τρίτο επίπεδο, αφού πλέον έχουν συνειδητοποιηθεί και ξεπεραστούν τόσο το πρώτο επίπεδο της οικειοποίησης (Παπαϊωάννου) όσο και το δεύτερο επίπεδο της αίσθησης µιας απόµακρης αποξένωσης ( άκης, Arco, Ιωακειµίδης). Είναι η στιγµή που ή η πατρίδα θα µετασχηµατιστεί σε µια πατρίδα-ξένη ή θα πάψει να είναι πατρίδα. Ή θα γίνει ένας χώρος που θα προσδιοριστεί και πάλι πέρα από τις προβολές, εκσυγχρονιστικές ή ρετρό, ή θα σβήσει για πάντα αφού δεν θα έχουµε να ανακαλύψουµε τίποτα πίσω από τις αντανακλάσεις. Ακόµη και µια πατρίδα, όπως άλλωστε και η ίδια η ζωή, ή θα αναδηµιουργείται διαρκώς ή καλύτερα να µην υπάρχει. Ή θα µπορέσουµε να κινηθούµε πέρα από τις συναισθηµατικές αναφορές στο πριν και στις ασαφείς υποσχέσεις ενός γλυκερού µέλλοντος, ή πολύ απλά ο χώρος που µας περιβάλει θα πάψει να έχει οιαδήποτε αξία ως έχει. Ίσως και αυτό να είναι µια κάποια λύση Ακόµη και ο θάνατος είναι µια τίµια παραδοχή. 1 Ατόµ Εγκογιάν, Αραράτ, σενάριο Ατόµ Εγκογιάν, παίζουν: Σαρλ Αζναβούρ, Κρίστοφερ Πλάµµερ, Ντέϊβιντ Αλπεϊ, Ελίας Κοτέας, Αρσινέ Χανιάν, διάρκεια 115, The Truman Show (1998), σκηνοθεσία Peter Weir. 3 Ρόντρικ Μπήτον, Γιώργος Σεφέρης, Περιµένοντας τον Άγγελο, µτφ. Μίκα Προβατά, Ωκεανίδα, Αθήνα, 2003, σελ Ibid, σελ Μάρτιν Χάιντεγκερ, Η προέλευση του έργου Τέχνης, µτφ. Γιάννης Τζαβάρας, ωδώνη, Αθήνα, 1986, σελ Michel Haar, Το Έργο Τέχνης, µτφ. Παντελής Ανδρικόπουλος, Scripta, Αθήνα, 2001, σελ Hugo of St Victoir, Didascalicon, µτφ. στα Αγγλικά Jerome Taylor, Columbia University Press, New York, 1961, σελ Edward W Said, Culture and Imperialism, Vintage, 1993, σελ. xi-xv. 9 Arthur C. Danto, H µεταµόρφωση του κοινότοπου, µτφ. Μαριλένα Καρρά, Μεταίχµιο, Αθήνα, 2000, σελ Ibid, σελ Σαντορίνη, λάδι σε µουσαµά, 17x187εκ. Εθνική Πινακοθήκη. 12 Περιγράφοντας το έργο η Νέλλη Μισιρλή αναφέρει: το φως του µεσογειακού ήλιου εξαίρει τις λευκές στέγες των σπιτιών, δηµιουργώντας πόλους έντασης ανάµεσα στο γαλάζιο ουρανό, στο έδαφος και

16 στις κοκκινωπές στέγες. Εδώ µαρτυρείται το ενδιαφέρον του όχι µόνο για τη ρεαλιστική και υλική απόδοση του εξωτερικού φωτός αλλά και για τη δυνατότητα αρχιτεκτονικής οργάνωσης του χώρου (Νέλλη Μισιρλή, Γύζης, Αδάµ, Αθήνα 1996, σελ. 68). Φαίνεται ότι στο απόσπασµα η Μισιρλή εντοπίζει τη διάσταση που υπάρχει στην ανάπτυξη της εικόνας αλλά την ερµηνεύει εντελώς φορµαλιστικά. 13 Άλλο ένα τέτοιο παράδειγµα είναι και το έργο του Συµεών Σαββίδη. Στο έργο του, όπως για παράδειγµα στο Η Κασταλία Πηγή (λάδι σε µουσαµά, Εθνική Πινακοθήκη) υπάρχει µια προβολή της εµπρεσιονιστικής αισθητικής στην τοπική ιδιαιτερότητα του τοπίου, που ουσιαστικά παραµένει προβολή και όχι επεξεργασία ενός συστήµατος. Ωστόσο το θέµα της τοπιογραφίας και του τρόπου µε τον οποίο καταγράφει το φως θα το αναπτύξουµε σε άλλο κείµενο. 14 Αναφέρουµε µερικά έργα του Παπαλουκά από εκείνη την περίοδο όπου σε αντίθεση µε τον Σαββίδη το µοντερνιστικό βίωµα µετασχηµατίζεται σε µέθοδο ανάγνωσης της πραγµατικότητας. Τέτοια έργα είναι τα Αρσανάς στο Άγιο Όρος (δύο τέτοια έργα µε αυτό τον τίτλο του 1924 και 1935), Αρχονταρίκι της Λαύρας (1924), Είσοδος Πρωτάτου (1924) και Είσοδος Σιµωνόπετρας (1924). Το ταξίδι του Παπαλουκά στο Άγιο όρος σηµατοδότησε µια άλλου επιπέδου ζωγραφική, µια ζωγραφική όπου το σύστηµα και το βίωµα δεν συγκρούονται αλλά αλληλοσυµπληρώνονται. 15 Την εποχή εκείνη κυριάρχησαν παρόµοιες εικονογραφικές προσεγγίσεις µε πιο σηµαντική το Ζορµπά του Κακογιάννη. 16 Κώστας Γεωργουσόπουλος, Άξιον εστί το τίµηµα, εφηµ. Τα Νέα, Σάββατο 14 Αυγούστου Ibid 18 ρ. Σάνια Παπά, Κατάλογος Ελληνικής Συµµετοχής στην Arco 04, Οι Έλληνες Καλλιτέχνες Ταξιδευτές του «Επίκαιρου». ιαδροµές στην «Κόψη του Ξυραφιού»,, σελ Ντένης Ζαχαρόπουλος, Υπερηφάνεια ή Προκατάληψη, Κατάλογος Ελληνικής Συµµετοχής στην Arco 04, σελ Κατερίνα Γρέγου, Νέα Πραγµατικότητα, Νέο Κύµα, Κατάλογος Ελληνικής Συµµετοχής στην Arco 04, σελ Μια παρόµοια εκσυγχρονιστική προσέγγιση είναι αυτή του Χρήστου Ιωακειµίδη που στην προσπάθειά του να δώσει ένα κάποιο πλαίσιο στην έκθεση Outlook παρουσίασε τον εαυτό του περίπου ως τον θεραπευτή του άρρωστου τόπου Ελλάς όταν µε φράσεις όπως και ο τρόπος µε τον οποίο ξεκίνησα ήταν να αφουγκραστώ, να πω βήξτε όπως κάνει ο γιατρός (συνέντευξη στον Αυγουστίνο Ζενάκο, ΤΟ ΒΗΜΑ, 19 Οκτωβρίου 2003, Ειδική έκδοση για την Outlook, σ. 6) έδειξε την ωµή του προσπάθεια να «θεραπεύσει» το άρρωστο σώµα της ασθενούς Ελλάδος. Μια προσπάθεια που κορυφώθηκε στη λογοκρισία που άσκησε και αυτός, µεταξύ άλλων, στο έργο του De Gordier. Μια τρίτη προσέγγιση είναι της συλλογής άκη που λειτουργεί διττά. Από το ένα µέρος θετικά µε την έννοια του σχηµατισµού ενός ζωντανού φορέα εικαστικής τέχνης στην Ελλάδα από την άλλη απολύτως αρνητικά διότι λειτουργεί ως ο λευκός ελέφαντας που ξεκοµµένος από το περιβάλλον σχηµατίζει εικόνες αµφίβολης σηµασίας όσον αφορά την προσέγγιση της τοπικής ιδιαιτερότητας. Οι εικαστικές εικόνες της συλλογής που σχετίζονται µε την Ελληνική πραγµατικότητα σχηµατίζουν µια πατρίδα-transient που δεν παραπέµπει πουθενά, ούτε καν στην ίδια τη διεθνοποιηµένη εικαστική σκηνή. 22 Αυτό δεν γίνεται εµφανές στην προσέγγιση του Παπαϊωάννου που είναι η καρικατούρα αυτής της προσέγγισης.

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

Το ταξίδι στην 11η διάσταση

Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το κείμενο αυτό δεν αντιπροσωπεύει το πώς παρουσιάζονται οι 11 διστάσεις βάση της θεωρίας των υπερχορδών! Είναι περισσότερο «τροφή για σκέψη» παρά επιστημονική άποψη. Οι σκέψεις

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η )

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) 1 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ JACKSON POLLOCK ΣΤΟΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ WILLIAM WRIGHT ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΟΥ 1950. Το καλοκαίρι του 1950 o δημοσιογράφος William Wright πήρε μια πολύ ενδιαφέρουσα ηχογραφημένη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007 1 / 15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ.

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 22-3-2011 ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 1. Εισαγωγή 2. Η Πρώτη Συνάντηση της Ομάδας Μαθητών. 3. Η Δεύτερη

Διαβάστε περισσότερα

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε.

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε. Εισήγηση του Ν. Λυγερού στη 2η Παγκόσμια Συνδιάσκεψη Ποντιακής Νεολαίας "Οι προκλήσεις του 21ου αιώνα, η ποντιακή νεολαία και ο ρόλος της στο οικουμενικό περιβάλλον". Συνεδριακό Κέντρο Ιωάννης Βελλίδης

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ. Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου. - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία)

ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ. Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου. - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία) ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου Παρασκευή 20 Ιουνίου - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία) Οι Light in Babylon αποτελούν ένα «πολυεθνικό»

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ «Δεν γράφω για να είμαι αγαπητή» Βικτόρια Χίσλοπ: «Τον Ερντογάν τον φοβάμαι. Είναι δικτάτορας!» H Βικτόρια Χίσλοπ Η συγγραφέας Βικτόρια Χίσλοπ, γνωστή για «Το Νησί» που μεταφέρθηκε με μεγάλη επιτυχία στην

Διαβάστε περισσότερα

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ»

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» 9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» Πολλές φορές ο μόνος τρόπος για να αφηγηθείς τη δική σου ιστορία είναι μέσα από τις ιστορίες των άλλων. Ίσως ο μόνος τρόπος για να μιλήσεις για το

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΦΛΩΡΙΝΑ 2014 1 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ : «ΣΕΡΓΙΑΝΙ ΣΤΟΥΣ ΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑΣ» ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ : ΠΟΥΓΑΡΙ ΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια»

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» Α ομάδα «Κάθεσαι καλά, Γκέοργκ; Καλύτερα να καθίσεις, γιατί σκοπεύω να σου διηγηθώ μια ιστορία για γερά νεύρα». Με αυτόν τον τρόπο ο συγγραφέας του βιβλίου αρχίζει να ξετυλίγει

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας

Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας Σύμφωνα με τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας που διατύπωσε ο Αϊνστάιν, το βαρυτικό πεδίο κάθε μάζας δημιουργεί μια καμπύλωση στον χώρο (μάλιστα στον χωροχρόνο),

Διαβάστε περισσότερα

''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που''

''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που'' ''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που'' ''Ο άνθρωπος δεν αρκείται πια στις μέχρι τώρα θεωρήσεις φιλοσοφικές και μη και νιώθει την ανάγκη δημιουργίας μιας δικής του

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ. 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία

ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ. 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία Γιώργος Θεοτοκάς Κωνσταντινούπολη 1905- Αθήνα 1966 Αργώ (Θέλω γράμματα) 1 Γραμματολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Αρχάγγελος Ζακχιήλ. Ανάγκη για Κάθαρση. Προετοιμασία για Εκλογές 17/06/12.

Αρχάγγελος Ζακχιήλ. Ανάγκη για Κάθαρση. Προετοιμασία για Εκλογές 17/06/12. 13/06/12. Αρχάγγελος Ζακχιήλ. Ανάγκη για Κάθαρση. Προετοιμασία για Εκλογές 17/06/12. Υπό την καθοδήγηση και αιγίδα του Άγιου Γερμανού. Εκδόσεις: ΤΟ ΜΩΒ ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΓΕΡΜΑΝΟΣ Copyright 2012 Εκδόσεις Το

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά σε Ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε3 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

Οι πρωταγωνιστές του βιβλίου!!

Οι πρωταγωνιστές του βιβλίου!! JOSTEIN GAARDER «Αφότου γεννήθηκες, ανυπομονώ να σου διηγηθώ την ιστορία του κοριτσιού με τα πορτοκάλια. Σήμερα - δηλαδή τώρα που σου γράφω- είσαι ακόμα πολύ μικρός για να την καταλάβεις. Γι αυτό θα στην

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ

ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ Μεθοδολογία: Συνεργατική Βιωματική προσέγγιση. Στόχοι: Ανάπτυξη δεξιοτήτων δημιουργικού χειρισμού εννοιών σε κλίμα καλής επικοινωνίας και συνεργασίας. Απόπειρα δημιουργικής

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου;

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ενότητα: Ελεύθερος χρόνος διασκέδαση (2 Φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ ΡΟ ΧΟΥΑΝ ΓΚΟΥΤΙΕΡΕΣ

ΠΕ ΡΟ ΧΟΥΑΝ ΓΚΟΥΤΙΕΡΕΣ Ηµερολόγιο 2016 28 ΔΕΥΤΕΡΑ iανουaριος 29 ΤΡΙΤΗ 30 ΤΕΤΑΡΤΗ 31 ΠΕΜΠΤΗ 51 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 62 Πρωτοχρονιά (αργία) ΣΑΒΒΑΤΟ ρεϊμοντ καρβερ dfsfsdfsdfsdfdsfsd Απέκτησες τελικά, έστω κι έτσι, αυτό που ήθελες από τούτη

Διαβάστε περισσότερα

Το Ηµερολόγιο των Μάγιας και τα Χρήµατα από τον ρ. Καρλ Τζοχάν Κάλλεµαν

Το Ηµερολόγιο των Μάγιας και τα Χρήµατα από τον ρ. Καρλ Τζοχάν Κάλλεµαν Το Ηµερολόγιο των Μάγιας και τα Χρήµατα Από τον ρ. Καρλ Τζοχάν Κάλλεµαν Λοιπόν, ήθελα να µιλήσω για δυο πράγµατα που νοµίζω δεν συνδέονται πάντα αλλά, πραγµατικά θα τους άξιζε µια σύνδεση. Το ένα είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3,

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3, «...Πλαστήκαµε για να µην είµαστε µονάχοι. Για τούτο η καρδιά µας ασταµάτητα διψά για τους άλλους. Χωρίς το διάλογο των υπάρξεων µας η ζωή φαίνεται αδειανή, ερηµωµένη, αδικαιολόγητη. Ζούµε και πλησιάζουµε

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

Πέτερ Κούρµαν. Πανορµίτης

Πέτερ Κούρµαν. Πανορµίτης Πέτερ Κούρµαν Πανορµίτης Σ αυτό το άσπρο µοναστήρι, κρυµµένο δίπλα σε µια λιµνοθάλασσα στην ορεινή Σύµη, ψάχνω µια παρουσία µέσα µου µακριά από τις πόλεις και τις περιστάσεις. Σαν κρυφά ποτάµια κελαρύζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ

ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ 2/Θ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΑΓΙΑΣΟΥ ΠΡΌΓΡΑΜΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σχολικό έτος 2004 2005 ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΙ: ΖΟΥΜΠΟΥΛΗ ΜΑΤΕΛΗ ΜΥΡΣΙΝΗ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΤΖΑΝΗ ΕΙΡΗΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 23 ΜΑΪΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) ΚΕΙΜΕΝΟ O εικοστός αιώνας δικαίως χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

μάθημα πρώτο: συναστρία 6 μάθημα δεύτερο: Ήλιοσ 8 μάθημα τρίτο: σελήνη 32 μάθημα τέταρτο: ερμησ 50 μάθημα πεμπτο: αφροδίτη 64 μάθημα εκτο: αρης 76

μάθημα πρώτο: συναστρία 6 μάθημα δεύτερο: Ήλιοσ 8 μάθημα τρίτο: σελήνη 32 μάθημα τέταρτο: ερμησ 50 μάθημα πεμπτο: αφροδίτη 64 μάθημα εκτο: αρης 76 περιεχόμενα μάθημα πρώτο: συναστρία 6 μάθημα δεύτερο: Ήλιοσ 8 μάθημα τρίτο: σελήνη 32 μάθημα τέταρτο: ερμησ 50 μάθημα πεμπτο: αφροδίτη 64 μάθημα εκτο: αρης 76 μάθημα έβδομο: δίας 82 μάθημα ογδοο: κρονοσ

Διαβάστε περισσότερα

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή Ζωντανά βιβλία, της Ιωάννας Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc, µε ιστορίες που µάς δίνουν το έναυσµα να τις βιώσουµε, δραµατοποιήσουµε, συζητήσουµε, διαβάσουµε, ώστε να µάθουµε και

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Θέατρο Τ 7η Το αρχαίο Θέατρο και οι σύγχρονοι Λαρισαίοι των ρόλων μεταξύ των μαθητών αποφασίστηκε το χρονοδιάγραμμα των γυρισμάτων. Λίγο πριν το γύρισμα της κάθε σκηνής, λαμβάνονταν αποφάσεις για τα πλάνα

Διαβάστε περισσότερα

μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16

μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16 περιεχόμενα μάθημα πρώτο: αστρολογία & σχέσεις 6 μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16 ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΤΑΡΤΟ: με ποιον τρόπο αγαπάμε 42 ΜΑΘΗΜΑ ΠΕΜΠΤΟ: με

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας. Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση

Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας. Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση Υπεύθυνος Καθηγητής: Σ. Γυφτόπουλος Σπουδάστριες: Χ. Τζοβλά, Χ. Χαρατσάρη Το θέατρο αποτελεί μια επικοινωνιακή

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια;

Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια; Για τους μικρούς μας φίλους Γιατί πρέπει να κάνω εμβόλια; Σε ύ Είµαι το µικρόβιο. Μου αρέσει να κάνω τα µικρά παιδιά να αρρωσταίνουν. Εγώ και η οικογένειά µου βρισκόµαστε παντού στο περιβάλλον που ζεις,

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου 19-10-2015

Δελτίο Τύπου 19-10-2015 Ιβήριδος 9, T.K. 54351 Θεσσαλονίκη, τηλ.: 2310 905164, fax: 2310 903721 Email επικοινωνίας: anestis_anastasiadis@yahoo.gr, axmetaloulis@gmail.com Ιστοσελίδα: www.loutropoleis.com Δελτίο Τύπου 19-10-2015

Διαβάστε περισσότερα

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε.

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε. Μάχη Νικολάρα: Θα μιλήσουμε για τον τομέα της εκπαίδευσης από μια άλλη σκοπιά. Οι ανακοινώσεις του Υπουργείου Παιδείας εχθές ανέτρεψαν κατά κάποιο τρόπο τον προγραμματισμό αυτής της εκπομπής, όμως όλα

Διαβάστε περισσότερα

II29 Θεωρία της Ιστορίας

II29 Θεωρία της Ιστορίας II29 Θεωρία της Ιστορίας Ενότητα 15: Αντώνης Λιάκος Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας - Αρχαιολογίας Τί κοινό έχουν; 2 Το παρόν στο παρελθόν 1 Raphael Samuel, Theatres of memory. Past and Present in contemporary

Διαβάστε περισσότερα

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία 4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία Α1. Ερωτήσεις γνώσης - κατανόησης 1. Πώς συλλαµβάνει ο Χέγκελ τη σχέση ιστορίας και πνεύµατος και ποιο ρόλο επιφυλάσσει στο πνεύµα; 2. Τι

Διαβάστε περισσότερα

Η Ηγεσία Κάνει τη Διαφορά: Κρίση, Αυτογνωσία, Αναγέννηση

Η Ηγεσία Κάνει τη Διαφορά: Κρίση, Αυτογνωσία, Αναγέννηση Η Ηγεσία Κάνει τη Διαφορά: Κρίση, Αυτογνωσία, Αναγέννηση Χαρίδημος Τσούκας Καθηγητής Στρατηγικής Διοίκησης στην Έδρα Columbia Ship Management, Κοσμήτορας της Σχολής Οικονομικών Επιστημών και Διοίκησης,

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Μια φορά κι έναν καιρό μια παρέα από μαθητές και μαθήτριες που αγαπούσαν την περιπέτεια και ήθελαν να γνωρίσουν τον κόσμο αποφάσισε να κάνει ένα ταξίδι μακρινό.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΜΑΡΑΓΔΙ ΣΤΗ ΒΡΟΧΗ της Άννας Γαλανού - Book review

ΣΜΑΡΑΓΔΙ ΣΤΗ ΒΡΟΧΗ της Άννας Γαλανού - Book review Ημερομηνία 20/8/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.culture21century.gr Γιώτα Παπαδημακοπούλου http://www.culture21century.gr/2015/08/book-review_33.html ΣΜΑΡΑΓΔΙ ΣΤΗ ΒΡΟΧΗ της Άννας Γαλανού - Book review 20

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06 No hay traducción disponible. του Χουάν Μαγιόργκα 4 ΠΡΟΣΩΠΑ: 3 Γυναίκες (γιαγιά, μητέρα και εγγονή) και ένας άντρας γύρω στα 30. Το τελευταίο έργο του μεγάλου Ισπανού δραματουργού που ανέβηκε στο Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

Π α ι χ ν ι δ ο κ α µ ώ µ α τ α εργαστήρι παιχνιδιού ερβενίων 43, 106 81 Αθήνα τηλ.: 210-8259.289 www.paixnidokamomata. ερβενίων 43, Αθήνα

Π α ι χ ν ι δ ο κ α µ ώ µ α τ α εργαστήρι παιχνιδιού ερβενίων 43, 106 81 Αθήνα τηλ.: 210-8259.289 www.paixnidokamomata. ερβενίων 43, Αθήνα Εκπαιδευτική εµψύχωση βιωµατικό σεµινάριο για εκπαιδευτικούς ιοργάνωση: Παιχνιδοκαµώµατα για µικρούς & µεγάλους ερβενίων 43, Αθήνα 02-03 09-10 16-17 & 23-24 Νοεµβρίου 2013 ηλώσεις συµµετοχής: έως 29-10-2013

Διαβάστε περισσότερα

ΟΈντι, ένας συγγραφέας, βρίσκεται μετά από ατύχημα απομονωμένος

ΟΈντι, ένας συγγραφέας, βρίσκεται μετά από ατύχημα απομονωμένος Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΠΟΥ ΟΝΕΙΡΕΥΤΗΚΕΣ Σύγχρονη Λογοτεχνία Γιάννης Σκαραγκάς Επιμέλεια: Κατερίνα Σχινά ISBN: 978-960-218-942-9 Τιμή: 11.00 ευρώ Αριθμός σελίδων: 264 Διαστάσεις: 12,5x21 Γλώσσα: Ελληνικά Οκτωβρίου 2014

Διαβάστε περισσότερα

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο Η παρακάτω εργασία παρουσιάστηκε στο εισαγωγικό σεµινάριο στα οµαδικά δυναµικά στην Ελληνική Εταιρεία Οµαδικής Ανάλυσης και Ψυχοθεραπείας, τον Ιανουάριο του 2000. Στην οµάδα που συνεργάστηκε µαζί µου για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ Δ/ΝΣΗ Π.Ε. & Δ.Ε. ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ 20.06.2014 Δ/ΝΣΗ Π.Ε. Ν.ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ Ταχ. Δ/νση(προσωρινή): Ηλία Ζερβού 10 Ταχ. Κώδικας : 28100

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης ΒΑΣΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ τέχνη επικοινωνία προσωπική ανάπτυξη κοινωνική συνοχή Ο πολιτισμός

Διαβάστε περισσότερα

Φίλες και φίλοι, Συνδημότες και συνδημότισσες, Αγαπητοί μου συνεργάτες, Σας ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου για αυτή την μεγάλη και εντυπωσιακή

Φίλες και φίλοι, Συνδημότες και συνδημότισσες, Αγαπητοί μου συνεργάτες, Σας ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου για αυτή την μεγάλη και εντυπωσιακή Φίλες και φίλοι, Συνδημότες και συνδημότισσες, Αγαπητοί μου συνεργάτες, Σας ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου για αυτή την μεγάλη και εντυπωσιακή σας παρουσία. Η παρουσία σας σήμερα εδώ αποδεικνύει ότι

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Clements & Sarama, 2009; Sarama & Clements, 2009 Χωρική αντίληψη και σκέψη Προσανατολισμός στο χώρο Οπτικοποίηση (visualization) Νοερή εικονική αναπαράσταση Νοερή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ»

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» Υπάρχουν άνθρωποι που διερωτώνται τι είναι η τέχνη για τον άνθρωπο, γιατί τραγουδάμε, γιατί

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΤΑΜΑΧΗΤΟ ΔΙΚΤΥΑΚΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΑΚΑΤΑΜΑΧΗΤΟ ΔΙΚΤΥΑΚΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΑΚΑΤΑΜΑΧΗΤΟ ΔΙΚΤΥΑΚΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΛΑΝΟ ΔΡΑΣΗΣ ΧΩΡΙΣ ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ Κάντε μεγάλα όνειρα, και αυτό που ονειρεύεστε, αυτό θα γίνετε. James Allen As A Man Thinketh Γιατί Το Κάνεις Αυτό;?... 5 Δουλέψτε Πιο Σκληρά

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική

Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική 1 Δευτερότοκος γιος του Κωνσταντή και της Αιμιλίας Δούκα. Γεννήθηκε στις 6

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri Μιχάλης Μακρή EFIAP Copyright: 2013 Michalis Makri Copyright: 2013 Michalis Makri Less is more Less but better Copyright: 2013 Michalis Makri Ο μινιμαλισμός ορίζεται ως η εξάλειψη όλων των στοιχείων που

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Η ηθική της ευθύνης στην Ελλάδα της χρεοκοπίας

Η ηθική της ευθύνης στην Ελλάδα της χρεοκοπίας Η ηθική της ευθύνης στην Ελλάδα της χρεοκοπίας Χαρίδημος Κ. Τσούκας Καθηγητής Στρατηγικής Διοίκησης στην Έδρα Columbia Ship Management, Πανεπιστήμιο Κύπρου & Διακεκριμένος Ερευνητής Καθηγητής Οργανωσιακών

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία µε. Ζωγραφική και Μαθηµατικά

Ερευνητική Εργασία µε. Ζωγραφική και Μαθηµατικά Ερευνητική Εργασία - Ζωγραφική και Μαθηµατικά Ηλίας Νίνος Ερευνητική Εργασία µε θέµα: Μαθηµατικά και Τέχνη Υποθέµα: Μαθηµατικά και Ζωγραφική Οµάδα: Μαρία Βαζαίου- Ηρώ Μπρούφα- Μαθηµατικά εννοούµε την επιστήµη

Διαβάστε περισσότερα

Στον κόσμο με την Thalya

Στον κόσμο με την Thalya Γρηγόρης Μπελαβίλας Στον κόσμο με την Thalya Συνέντευξη: Τσέκος Αθανάσιος Tι σάς κάνει να γράφετε μουσική? Ο βασικός λογος είναι ότι οι μουσικές που γράφω μού αρέσουν πολύ πιό πολύ από τίς μουσικές τών

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Πράξη «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3, -Οριζόντια Πράξη», ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Δρ. Χαρά Κοσεγιάν Οκτώβρης 2011 Βασική

Διαβάστε περισσότερα

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ THE G C SCHOOL OF CAREERS ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ 1.α. Το κείμενο: Ο Μακρυγιάννης άρχισε να γράφει τα Απομνημονεύματα στις 26 Φεβρουαρίου του 1829 στο Άργος όπου είχε οριστεί Γενικός Αρχηγός της Εκτελεστικής Δυνάμεως

Διαβάστε περισσότερα

Τρύπες. PDF Created with deskpdf PDF Writer - Trial :: http://www.docudesk.com

Τρύπες. PDF Created with deskpdf PDF Writer - Trial :: http://www.docudesk.com Τρύπες Γιάννης Αγγελάκας: φωνή Γιώργος Καρράς: µπάσσο - φωνητικά Μπάµπης Παπαδόπουλος: κιθάρες- φωνητικά Ασκληπιός Ζαµπέτας: κιθάρες Γιώργος Τόλιος: τύµπανα ηµιουργήθηκαν το 1983 όταν ο Γιώργος Καρράς

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Εδώ κι εκεί Εγώ κι εσύ Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

ποδράσηη Εδώ κι εκεί Εγώ κι εσύ Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης 2ο Γυμνάσιο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Ελληνικού Εδώ κι εκεί Εγώ

Διαβάστε περισσότερα

«Προγραμματίζοντας την Επιτυχία μας εν μέσω κρίσης»

«Προγραμματίζοντας την Επιτυχία μας εν μέσω κρίσης» ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗ 2013 «Προγραμματίζοντας την Επιτυχία μας εν μέσω κρίσης» Δημήτρης Γκόντας Περιβάλλον κρίσης! Τι σημαίνει κρίση; Μισθοί της πείνας. Οικονομικό αδιέξοδο. Ανεργία άνω του 25%, δεν βρίσκω

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Ξάνθη: 1/2/2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Το Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης συμμετέχει και φέτος στις Θρακικές Λαογραφικές Εορτές Ξανθιώτικο Καρναβάλι με σειρά

Διαβάστε περισσότερα