Ψηφιοποίηση, Κωδικοποίηση και Οπτική Αναγνώριση Χαρακτήρων σε κείµενα πολλών γραφών

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ψηφιοποίηση, Κωδικοποίηση και Οπτική Αναγνώριση Χαρακτήρων σε κείµενα πολλών γραφών"

Transcript

1 ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΕΙΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΟΝΟΜΙΑΣ Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών στην Επιστήµη της πληροφορίας «ιοίκηση και οργάνωση Βιβλιοθηκών µε έµφαση στις Νέες Τεχνολογίες της Πληροφορίας» Ψηφιοποίηση, Κωδικοποίηση και Οπτική Αναγνώριση Χαρακτήρων σε κείµενα πολλών γραφών Η περίπτωση του Letopis 'Zhurnal 'nykh Statei Εργασία της: Κωνσταντίνας ήµου Για το µάθηµα: «Ψηφιακές Βιβλιοθήκες» ιδάσκων καθηγητής: Σαράντος Καπιδάκης Αθήνα, 2004

2 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Εισαγωγή 3 1. Ψηφιοποίηση Επιλογή του υλικού για ψηφιοποίηση Μετατροπή του υλικού 4 2. Ψηφιοποίηση κειµένων σε πολλές γραφές Επιλογή µιας σειράς κωδικοποιηµένων χαρακτήρων για Κείµενα πολλαπλών γραφών Το Letopis σαν ένα παράδειγµα κειµένου πολλαπλών Γραφών Υπερβαίνοντας το όριο των 256 χαρακτήρων: WGL-4 και Unicode 9 3. Οπτική αναγνώριση χαρακτήρων σε Unicode περιβάλλον πολλών γραφών Χαρακτήρες που απεικονίζουν γλώσσα, έναντι απλών Χαρακτήρων Παράγοντες που συµβάλουν σε λανθασµένη αναγνώριση Αυξάνοντας την συνολική ακρίβεια µέσω του περιορισµού του αριθµού των γλωσσών που αναγνωρίζονται 12 Συµπέρασµα 13 Παράρτηµα 14 Βιβλιογραφία 15 2

3 Εισαγωγή Ένας από τους θεµελιώδεις στόχους των βιβλιοθηκών σήµερα, είναι να σωθεί το υλικό που διαθέτουν σαν µακροπρόθεσµη µνήµη για το αύριο. Οι µεγάλες βιβλιοθήκες έχουν θαυµάσιες συλλογές, οι οποίες αποτελούν την πρώτη ύλη της ιστορίας και γενικότερα της ανθρωπότητας. Αυτές οι συλλογές αποτελούνται κυρίως από έντυπο υλικό, και άλλα συµβατικά τεκµήρια. Είναι λοιπόν ευθύνη του προσωπικού που εργάζεται για αυτούς τους Οργανισµούς, να το συντηρήσει, να το προστατεύσει, να το διαχειριστεί και να το αξιοποιήσει µε τον καλύτερο δυνατό τρόπο, καθώς και να εξασφαλίσει τη συνεχή µακροπρόθεσµη πρόσβαση σε αυτό. Η ανάπτυξη των ψηφιακών βιβλιοθηκών έχει δηµιουργήσει ένα µεγάλο ενθουσιασµό σχετικά µε την ψηφιοποίηση µερικών από αυτών των συλλογών. Τα τελευταία χρόνια έχουν υπάρξει πολυάριθµα προγράµµατα ψηφιακών βιβλιοθηκών ευρείας κλίµακας, τα οποία έχουν οργανωθεί από ποικίλους Οργανισµούς σε όλο τον κόσµο για διάφορους λόγους: - Ένας λόγος, είναι ότι τα συµβατικά τεκµήρια είναι συχνά εύθραυστα στην αρχική φυσική τους κατάσταση. Η ψηφιοποίηση και η πρόσβαση σε αυτά λύνει τη βασική σύγκρουση µεταξύ διατήρησης και πρόσβασης. Είναι γνωστό ότι η αύξηση των δυνατοτήτων πρόσβασης στα συµβατικά τεκµήρια αυξάνει την φθορά τους και περιορίζει έτσι το χρόνο ζωής τους. Από την άλλη, η φροντίδα για τη διατήρησή τους περιορίζει την πρόσβαση σε αυτά. Η ψηφιοποίηση έρχεται λοιπόν να λύσει το παραπάνω πρόβληµα. Συντηρεί το περιεχόµενο του, και το καθιστά διαθέσιµο σε ολόκληρο τον κόσµο. - Ένα άλλος λόγος είναι ότι το συµβατικό τεκµήριο, µέσω της επεξεργασίας του και της µετατροπής του σε ψηφιακό, µπορεί να γίνει προσιτό και εκµεταλλεύσιµο µε ποικίλους τρόπους (απεριόριστος αριθµός χρηστών, απεριόριστη πρόσβαση κλπ). Εντούτοις, υπάρχουν σηµαντικές προτεραιότητες που πρέπει να εξεταστούν πριν από την έναρξη ενός προγράµµατος ψηφιοποίησης. [2,3,7,13] 1. Ψηφιοποίηση Η ψηφιοποίηση σε ένα αρχειακό περιβάλλον, αναφέρεται συνήθως στη λήψη ενός φυσικού αντικειµένου - όπως ένα βιβλίο, µια εικόνα, ένας χάρτης - και στη διαδικασία µετατροπής του σε ηλεκτρονική µορφή. Συνήθως αφορά µια συλλογή που είναι σπάνια, µοναδική, και συχνά εξαιρετικά εύθραυστη. Η ηλεκτρονική µετατροπή ολοκληρώνεται συνήθως µέσω της σάρωσης, µιας διαδικασίας µε την οποία ένα έγγραφο ανιχνεύεται από ένα µηχάνηµα, και στη συνέχεια αντιπροσωπεύεται στον υπολογιστή υπό µορφή δυαδικών στοιχείων. Ωστόσο η διαδικασία της ψηφιοποίησης είναι αρκετά περίπλοκη και απαιτεί µια σειρά από ενέργειες: 3

4 1.1. Επιλογή του υλικού για ψηφιοποίηση Πολλοί Οργανισµοί µπορούν να µπουν στην διαδικασία να ψηφιοποιήσουν όλο το υλικό τους. Όµως, επειδή η ψηφιοποίηση είναι µια αρκετά ακριβή διαδικασία, απαιτείται προγραµµατισµός και κατάλληλη επιλογή του υλικού. Η επιλογή περιλαµβάνει καταρχήν καλό σχεδιασµό, χρησιµοποιώντας τα κατάλληλα κριτήρια κρίσης. Οι καλές τεχνικές επιλογής, εξασφαλίζουν το γεγονός ότι οι οικονοµικοί πόροι, επενδύονται στην ψηφιοποίηση των σηµαντικότερων και πιο χρήσιµων συλλογών, µε το χαµηλότερο δυνατό κόστος, και χωρίς έκθεση του ιδρύµατος σε νοµικό ή κοινωνικό κίνδυνο. Η επιλογή είναι µια διαδικασία, που αφορά τους υπεύθυνους της διαχειριζόµενης συλλογής, και οι οποίοι θα πρέπει: - Να αξιολογήσουν το υλικό που διαθέτουν, να υποδείξουν αυτό που πρόκειται να ψηφιοποιηθεί, και να αιτιολογήσουν τους λόγους επιλογής του. - Να καθορίσουν προτεραιότητες για τη διάσωση ή τη συντήρηση αυτού του υλικού, µε βάση την πνευµατική του αξία και τον κίνδυνο φθοράς, έτσι ώστε να ψηφιοποιηθεί κατά σειρά µε βάση την αξία του. Κατά τη διάρκεια των παραπάνω σταδίων, το προσωπικό λαµβάνει αποφάσεις που έχουν σηµαντικές επιπτώσεις στη ζωή και τη δυνατότητα πρόσβασης στο περιεχόµενο της συλλογής. Συνεπώς κατά την εξέταση του υλικού για την αξιολόγηση του, την προτεραιότητα συντήρησης, και στην συνέχεια την µετατροπή του σε ψηφιακό, το προσωπικό θα πρέπει να εξετάσει και κάποιους άλλους παράγοντες όπως: - υνατότητα επίτευξης συµφωνιών µε κοινοπραξίες και άλλες εθνικές πρωτοβουλίες. - Αξιολόγηση του από τους χρήστες σε σύγκριση µε άλλα υλικά που κατέχει ο οργανισµός. - Εξασφάλιση της διατήρησης της καινούργιας του µορφής. - Συµβατότητα του υλικού µε τα µέσα τεχνολογίας που διαθέτει. - Περιορισµούς στην πρόσβαση λόγω του νοµικού καθεστώτος. - ιαθεσιµότητα για χρήση. - Εξασφάλιση των κατάλληλων µεταδεδοµένων για τον προσδιορισµό των εγγράφων, και την πλοήγηση µέσα σε αυτά. - Το κόστος της όλης διαδικασίας Έτσι προσδιορίζουν και αφαιρούν το προβληµατικό υλικό, και επιλέγουν και δίνουν προτεραιότητα στο κατάλληλο για την ψηφιακή εργασία, εξασφαλίζοντας µε αυτόν τον τρόπο µια οµαλή ροή της δουλειάς. [11,2,4,7] 1.2. Μετατροπή του υλικού Η µετατροπή του έντυπου υλικού σε ψηφιακή µορφή, επεξηγεί τη διαφορά µεταξύ µικρής και µεγάλης κλίµακας προσπαθειών. Ποιος είναι ο καλύτερος τρόπος για να µετατραπούν οι τεράστιες συλλογές σε ψηφιακή µορφή; Ποια είναι η σχέση µεταξύ κόστους και ποιότητας; Ποια είναι η πιθανότητα, οι σηµερινές προσπάθειες να αποβούν χρήσιµες µακροπρόθεσµα; Σε ένα µικρό πρόγραµµα το οποίο απαιτεί µόνο µερικές χιλιάδες στοιχεία, το υλικό θα περαστεί µέσω ενός ψηφιακού ανιχνευτή, θα ελεγχθούν τα αποτελέσµατα για προφανή λάθη, και θα δηµιουργηθούν τα κατάλληλα 4

5 µεταδεδοµένα που απαιτούνται για την περιγραφή τους. Τι γίνεται όµως µε τις βιβλιοθήκες που διαθέτουν τεράστιες συλλογές; Μερικοί οργανισµοί έχουν αναπτύξει αποτελεσµατικές διαδικασίες για την µετατροπή του µεγάλου όγκου του υλικού τους. (Συχνά µέρος της εργασίας στέλνεται σε χώρες όπου οι δαπάνες εργασίας είναι χαµηλές). Εντούτοις, κάθε ένας από αυτούς τους οργανισµούς έχει την δική του µέθοδό. Υπάρχει πληθώρα εργαλείων που χρησιµοποιούνται, αλλά ελάχιστη ανταλλάξιµη εµπειρία. Για τη µετατροπή του κειµένου, η οπτική αναγνώριση χαρακτήρων, η οποία χρησιµοποιεί έναν υπολογιστή για να προσδιορίσει τους χαρακτήρες και τις λέξεις σε µια σελίδα, έχει φθάσει σε ένα επίπεδο αρκετά καλό. ιάφορες οµάδες έχουν αναπτύξει κάποια αξιόλογη εµπειρία, αλλά λίγη από αυτή την πείρα είναι συστηµατική ή µπορεί να γίνει κοινή σε όλους.[2] Οι έννοιες και οι τεχνολογίες που συνδέονται µε την ψηφιοποίηση είναι σύνθετες. Υπάρχει µια βασική διαδικασία που περιλαµβάνει διαφορετικά είδη υλικού και λογισµικού που χρησιµοποιούνται σε κάθε βήµα. Ο καθορισµός της κατάλληλης τεχνολογίας συνδέεται άµεσα µε την προσδοκώµενη χρήση και το σκοπό της ψηφιοποίησης του υλικού. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι µετατροπής του υλικού σε ψηφιακή µορφή: - Ο πιο απλός τρόπος µετατροπής, και ευρέως χρησιµοποιούµενος στην πράξη, είναι να δακτυλογραφηθεί εκ νέου το έγγραφο από την αρχή και να προστεθούν οι ετικέτες σήµανσης µε το χέρι. Αυτή η µέθοδος έχει το πλεονέκτηµα της µεγαλύτερης ακρίβειας για µερικούς τύπους στοιχείων (κατάλογοι, αριθµητικά σύνολα δεδοµένων) µη υποκείµενων στα αυτοµατοποιηµένα µέσα ψηφιοποίησης, και είναι συχνά φτηνότερη από έναν συνδυασµό αυτόµατης και ανθρώπινης επεξεργασίας. Ωστόσο η χειρωνακτική εισαγωγή δεδοµένων είναι χρονοβόρα - απαιτεί αρκετό εργατικό δυναµικό- και είναι πολύ ακριβή. εδοµένου ότι η εργασία είναι αρκετά εντατική, πραγµατοποιείται συνήθως σε χώρες όπου οι δαπάνες εργασίας είναι χαµηλές. Η Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου, η οποία πραγµατοποίησε ένα από τα µεγαλύτερα προγράµµατα ψηφιοποίησης, γνωστό ως «Πρόγραµµα Μνήµης», έκανε διαγωνισµό και έδωσε την δουλειά σε εξωτερικούς αναδόχους, οι οποίοι κατέληξαν στο συµπέρασµα ότι ο καλύτερος τρόπος ήταν η από την αρχή δακτυλογράφηση. - Η διαδικασία σάρωσης (scanning), η οποία χρησιµοποιεί υλικό παρόµοιο µε τα φωτοτυπικά µηχανήµατα (ανιχνευτές), για να πάρει τις ψηφιακές εικόνες των αντικειµένων. Οι ανιχνευτές µπορεί να είναι απλές µηχανές υπολογιστών γραφείου ή πολύ µεγάλα και σύνθετα συστήµατα που επεξεργάζονται χιλιάδες έγγραφα. Η φυσική µορφή του αντικειµένου µπορεί να ασκήσει µεγάλη επίδραση στον τύπο εξοπλισµού ανίχνευσης που µπορεί να χρησιµοποιηθεί. Πολλά από τα τρέχοντα συστήµατα ανίχνευσης έχουν σχεδιαστεί για επιχειρησιακές εφαρµογές, όπου τα έγγραφα είναι συχνά ενιαία φύλλα ή µέσα σε µια µικρή σειρά µεγεθών, που τα καθιστά ευέλικτα για την αυτόµατη ανίχνευση. Το εύθραυστο, τα περίεργα µεγέθη, και οι συνδεδεµένοι όγκοι µερικών υλικών βιβλιοθηκών, παρουσιάζουν µεγαλύτερες δυσκολίες στην ανίχνευση. Στην προκειµένη περίπτωση κάθε έγγραφο σαρώνεται δειγµατίζοντας την εικόνα µέσα σε ένα πλέγµα σηµείων. Κάθε σηµείο αντιπροσωπεύεται από έναν κώδικα φωτεινότητας. Στην απλούστερη µορφή, µόνο το µαύρο και το λευκό διακρίνεται. Με µια ανάλυση 300 dots ανά ίντσα (οριζόντια και κάθετα), µπορούν να παραχθούν καλές εικόνες στις 5

6 περισσότερες τυπωµένες σελίδες. Εάν η ανάλυση αυξάνεται στα 600 dots ανά ίντσα, ή εάν οκτώ επίπεδα του γκρίζου κωδικοποιηθούν, µπορούµε να έχουµε άριστη σαφήνεια στην εικόνα. Μία υψηλής ποιότητας αναπαράσταση, απαιτεί τουλάχιστον 24 bits ανά σηµείο για να αντιπροσωπεύσει τους κατάλληλους συνδυασµούς χρωµάτων. Αυτό δηµιουργεί πολύ µεγάλα αρχεία. Τα αρχεία αυτά, συµπιέζονται για ευκολία στην αποθήκευση και την επεξεργασία, αλλά ακόµη και τα απλά ασπρόµαυρα αρχεία κειµένων χρειάζονται τουλάχιστον bytes για να αποθηκεύσουν µια ενιαία σελίδα. Μια σελίδα που έχει ανιχνευτεί αναπαράγει την εµφάνιση της τυπωµένης σελίδας αλλά αντιπροσωπεύει το κείµενο απλά ως εικόνα. Σε πολλές εφαρµογές, αυτό είναι ένα φτωχό υποκατάστατο κειµένου σήµανσης. - Μια άλλη διαδικασία, είναι αυτή της ανίχνευσης των τυπωµένων σελίδων για να δηµιουργηθεί µια ψηφιακή βάση δεδοµένων του κειµένου. Αυτή η διαδικασία χρησιµοποιεί το λογισµικό OCR (οπτική αναγνώριση χαρακτήρων) το οποίο µετατρέπει τους ανιχνευµένους χαρακτήρες του κείµενου σε ισοδύναµους ψηφιακούς χαρακτήρες βάσει κωδικών υπολογιστών. Το λογισµικό πρώτα αναλύει το σχεδιάγραµµα του κειµένου της σελίδας, και µετά διαιρεί το κείµενο σε ζώνες που αντιστοιχούν περίπου στις παραγράφους. Έπειτα καθορίζει την διάταξη των παραγράφων και αρχίζει την ανάλυση του χαρακτήρα. Παρά τις δεκαετίες έρευνας, η οπτική αναγνώριση χαρακτήρα παραµένει µια ανακριβής διαδικασία. Το ποσοστό λάθους ποικίλλει, ανάλογα µε το πόσο ευανάγνωστο είναι το αρχικού κείµενο. Εάν το αρχικό έγγραφο είναι σαφές και ευανάγνωστο, το ποσοστό λάθους είναι λιγότερο από 1 τοις εκατό. Όταν όµως έχουµε χαµηλής ποιότητας υλικό, το ποσοστό λάθους µπορεί να είναι πολύ υψηλότερο. Για πολλούς λόγους, ένα ποσοστό λάθους ακόµη και σε µια αναλογία του ενός τοις εκατό είναι πάρα πολύ υψηλό. Αντιστοιχεί σε πολλούς ανακριβείς χαρακτήρες ανά κάθε σελίδα. ιάφορες διαδικασίες έχουν επινοηθεί για να µετριάσουν αυτά τα λάθη. Μια τεχνική είναι να χρησιµοποιηθούν διαφορετικά προγράµµατα αναγνώρισης χαρακτήρα για τα ίδια υλικά, µε την ελπίδα ότι οι χαρακτήρες που προκαλούν δυσκολία στο ένα πρόγραµµα να µπορούν να επιλυθούν από τα άλλα. Μια άλλη προσέγγιση είναι να χρησιµοποιηθεί ένα λεξικό για να ελέγχει τα αποτελέσµατα. Παρόλα αυτά, για να έχουµε υψηλής ποιότητας µετατροπή απαιτείται η ανθρώπινη επέµβαση για την διόρθωση των λαθών που προκύπτουν. Σε µερικά συστήµατα, ένα πρόγραµµα υπολογιστή, επιδεικνύει το µετατρεπόµενο κείµενο στην οθόνη και δίνει έµφαση στις λέξεις που αµφισβητούνται, προβάλλοντας µαζί και τις δικές του προτάσεις, έτσι ώστε ο συντάκτης αν θέλει µπορεί να τις δεχτεί ή να τις διορθώσει. Όταν οι µεµονωµένες λέξεις αναγνωριστούν, το επόµενο βήµα είναι να προσδιοριστεί η δοµή του εγγράφου και να µπουν οι τίτλοι και άλλα στοιχεία που προσδιορίζουν τη δοµή του. Παρά τη σταθερή πρόοδο από παρουσιάζεται τα τελευταία χρόνια, ωστόσο και αυτό απαιτεί επίσης την ανθρώπινη επέµβαση για διόρθωση των λαθών. Όταν οι µεµονωµένες λέξεις αναγνωριστούν, το επόµενο βήµα είναι να προσδιοριστεί η δοµή του κειµένου, και να κολληθούν ετικέτες οι επικεφαλίδες καθώς και τα άλλα δοµικά στοιχεία. [5,11,2] Επειδή, όπως αναφέρθηκε και παραπάνω, το OCR παρουσιάζει διάφορα προβλήµατα ως προς την ακρίβεια, καλό είναι κατά την εξέταση για την επιλογή του, να έχουµε υπόψη µας τα εξής κριτήρια: 6

7 - Αυστηρός καθορισµός του επίπεδου ακρίβειας που θέλουµε, για να ανταποκρίνεται στους ιδιαίτερους στόχους µας.. Οι αποφάσεις για την ακρίβεια πρέπει να λάβουν υπόψη τα χαρακτηριστικά του υλικού της πηγής. Κείµενα που δεν είναι στην αγγλική γλώσσα, µαθηµατικά ή χηµικά σύµβολα, και άλλοι ειδικοί χαρακτήρες δεν µεταφράζονται επιτυχώς από τις εφαρµογές OCR, και η παρουσία τους πρέπει να ληφθεί υπόψη για την απόφασή µας. - Μέγεθος του υλικού. Η κατάλληλη προσέγγιση για την παραγωγή των αρχείων κειµένου επηρεάζεται εντυπωσιακά καθώς κινούµαστε από ένα πρόγραµµα σελίδων προς ένα πρόγραµµα σελίδων, ακόµα κι αν οι στόχοι του προγράµµατος είναι οι ίδιοι. - Ταχύτητα αναγνώρισης - Κόστος - Το γεγονός ότι στο µέλλον θα υπάρξουν γρήγορες αλλαγές. Οι ικανότητες λογισµικού OCR έχουν αναπτυχθεί σηµαντικά κατά την τελευταία δεκαετία, και οι βελτιώσεις συνεχίζουν να γίνονται. Η δυναµική φύση αυτής της τεχνολογίας σηµαίνει, ότι προχωρούµε µε γρήγορους ρυθµούς, και τα προγράµµατα λογισµικού βελτιώνονται συνεχώς. Συνεπώς θα πρέπει να αξιολογούνται τα νέα προϊόντα που διατίθενται για να καθορίσουµε την καλύτερη δυνατότητα απόδοσης. [5,11] 2. Ψηφιοποίηση κειµένων σε πολλές γραφές Τα τελευταία χρόνια αρκετοί οργανισµοί σε ολόκληρο τον κόσµο διεξάγουν προγράµµατα ψηφιακών βιβλιοθηκών. Αρκετά από αυτά τα προγράµµατα περιλαµβάνουν ψηφιοποίηση πληροφοριακών πόρων σε πολλές γραφές. Ένα τέτοιο πρόγραµµα, είναι αυτό του Πανεπιστήµιου της Ιντιάνας το οποίο ανέλαβε την ψηφιοποίηση του Letopis, ενός Ρωσοσοβιετικού εθνικού ευρετηρίου περιοδικών, διάρκειας 20 ετών ( ). Το πρόγραµµα αυτό το οποίο ξεκίνησε στα τέλη του 1999 έχει παρουσιάσει ειδικές τεχνικές προκλήσεις, που οφείλονται εν µέρει στο γεγονός ότι, το Letopis περιέχει υλικό όχι µόνο στα ρώσικα υποσύνολα της κυριλλικής γραφής, αλλά επίσης στα ελληνικά, στη βάση του λατινικού αλφαβήτου, καθώς και τους σύνθετους χαρακτήρες του λατινικού αλφαβήτου (χαρακτήρες που τροποποιούνται από διακριτικά) που χρησιµοποιούνται σε πολλές υτικές και Ανατολικές ευρωπαϊκές γλώσσες Επιλογή µιας σειράς κωδικοποιηµένων χαρακτήρων, για κείµενα πολλαπλών γραφών Πολλά ηλεκτρονικά κείµενα που παράγονται από προγράµµατα ψηφιακών βιβλιοθηκών, περιλαµβάνουν έγγραφα σε µόνο µία ή δύο γραφές. Τα τελευταία χρόνια πολυάριθµοι οργανισµοί σε πολλές χώρες, έχουν αναπτύξει µια µεγάλη ποικιλία κωδικών σελίδων για ηλεκτρονικά κείµενα. Αυτοί οι κώδικες έχουν προκύψει από τους αρχικούς κώδικες όπως είναι οι CCITT και BCDIC, από τους κώδικες των 7 bit της δεκαετίας το 60 όπως το γερµανικό DIN και το αµερικάνικο στρατιωτικό FIELDATA, και έχουν βασιστεί στους πρώιµους κώδικες σελίδων των 8 bit όπως είναι οι EBCDIC και ASCII (Αµερικάνικος κώδικας προτύπου για ανταλλαγή πληροφοριών). Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 80 και 90, οι κώδικες σελίδων των 8 bit χρησιµοποιήθηκαν πάρα πολύ. Στην αρχή της πρώτης δεκαετίας του 21 αιώνα αυτό άρχισε σιγά-σιγά να αλλάζει, µε την ανάπτυξη κωδικοποιήσεων πολλαπλών byte. Ωστόσο όµως οι κωδικοποιήσεις των 8 bit εξακολουθούν να παραµένουν σε ευρεία χρήση. 7

8 Τα σχήµατα κωδικοποίησης των 8 bit, συνήθως αρκούν για να αναπαραστήσουν τους αναγκαίους χαρακτήρες για κείµενα µε µια η δύο γραφές, γιατί αυτά τα σχήµατα χαρακτήρων των 8 bit, µπορούν να αναπαραστήσουν 256 χαρακτήρες. Γραφές που προέρχονται άµεσα ή έµµεσα από το φοινικικό αλφάβητο (Ελληνικό, Λατινικό, Κυριλλικό κλπ.), γενικά, έχουν λιγότερους από 100 διακεκριµένους χαρακτήρες (υπολογίζοντας τις ανώτερες και χαµηλότερες περιπτώσεις χωριστά, όπως αυτοί βρίσκονται στους κώδικες των σελίδων). Σαν αποτέλεσµα οι 256 δυνατοί χαρακτήρες, συνήθως επιτρέπουν την αναπαράσταση ταυτόχρονα, των ανώτερων και χαµηλότερων περιπτώσεων χαρακτήρων, σε περισσότερες από µία γραφές (επιπλέον και των σηµείων στίξης, και των χαρακτήρων ελέγχου του υπολογιστή) µέσα σε ένα δεδοµένο κώδικα σελίδας. Τέτοιοι των 8 bit κώδικες σελίδων, συνήθως κατασκευάζονται µε το βασικό λατινικό αλφάβητο στην χαµηλή κλίµακα, και µε ποικίλους συνδυασµούς γραφών ή σύνθετων χαρακτήρων, στην ανώτερη κλίµακα. Ως εκ τούτου ένας µόνο κώδικας σελίδας, όπως ο «KOH-8» µπορεί να αναπαραστήσει το κείµενο, και στη γλώσσα που χρησιµοποιεί τη βάση του λατινικού αλφαβήτου µε σύνθετους χαρακτήρες όπως τα αγγλικά, και στη βάση του ρωσικού αλφάβητου µε τους χαρακτήρες που χρειάζονται για τις γλώσσες που στηρίζονται στο λατινικό αλφάβητο στη χαµηλότερη αριθµητική κλίµακα, και επίσης στο ρώσικο υποσύνολο των κυριλλικών χαρακτήρων στην ανώτερη κλίµακα. Αυτή η κωδικοποίηση των 8 bit οδηγεί, σε αυτό το οποίο φέρει τον όρο «περιορισµένη» γλωσσική υποστήριξη πολλαπλών γραφών. Παρόλα αυτά, οι 256 χαρακτήρες είναι σαφώς ανεπαρκείς για να αναπαραστήσουν αρκετές γραφές που βρίσκονται µέσα στα ίδια έγγραφα Το Letopis σαν ένα παράδειγµα κειµένου πολλαπλών γραφών Λόγω της φύσης του υλικού που έχει ευρετηριαστεί στο Letopis, το πρόγραµµα αυτό ήρθε αντιµέτωπο µε την παρουσία πολλών γραφών µέσα σε ένα µοναδικό ηλεκτρονικό έγγραφο. Κάθε εβδοµαδιαίο τεύχος του Letopis ευρετηριάζει όλα τα πεδία γνώσης (κοινωνικές, ανθρωπιστικές και θετικές επιστήµες, ιατρική, τεχνολογία, βιοµηχανία κλπ.). Ενώ ο κύριος όγκος του Letopis υπάγεται στο ρώσικο υποσύνολο της κυριλλικής γραφής, σε µερικά από τα τµήµατα των θετικών επιστηµών του ευρετηρίου, υπάρχουν χαρακτήρες του ελληνικού αλφαβήτου, όπως και µοναδικού χαρακτήρα λέξεις και φράσεις του λατινικού αλφαβήτου, καθώς και επιστηµονικές/ µαθηµατικές σηµειώσεις και φραστικοί τύποι. Στις λέξεις και φράσεις των λατινικών γραφών που εµφανίζονται διάσπαρτες στο κείµενο του Letopis, υπάρχουν επίσης και σύνθετοι χαρακτήρες, τόσο από τους δυτικούς ευρωπαϊκούς (Latin 1) κώδικες σελίδων (CP-1252, ISO ), όσο και από τους ανατολικούς ευρωπαϊκούς (Latin 2) κώδικες σελίδων (CP-1250, ISO ). Εκτός όµως από τα πρωτότυπα άρθρα, το Letopis ευρετηριάζει και µεταφράσεις άρθρων σε σοβιετικά περιοδικά που έχουν δηµοσιευθεί σε άλλες χώρες. Τέτοιες αναφορές συνήθως πρέπει να περιλαµβάνουν µια έκθεση γεγονότων στην πρωτότυπη τοπική γραφή, καθώς και το όνοµα του περιοδικού στο οποίο δηµοσιεύθηκε το πρωτότυπο άρθρο. Πολλά από αυτά τα άρθρα προέρχονται από περιοδικά που δηµοσιεύθηκαν στις τέως χώρες της COMECON, και αλλά προέρχονται από δηµοσιεύεις σε δυτικές χώρες. Υπάρχει λοιπόν η ανάγκη να αναπαρασταθούν όλοι οι χαρακτήρες που χρησιµοποιούνται σε γλώσσες, τόσο της Ανατολικής, όσο και της υτικής Ευρώπης. Λόγω του ότι το Letopis είναι ένα πρόγραµµα πολλαπλών γραφών, η χρήση ενός από τα σύνολα των κυριλλικών χαρακτήρων που πιο πολύ χρησιµοποιούνται, όπως το CP-1251, KOH-8 ή ISO µόνο, σαφώς δεν είναι επαρκής. Για να αναπαρασταθεί πλήρως το περιεχόµενο στο Letopis, κάποιος πρέπει να έχει πρόσβαση όχι µόνο στην κυριλλική και βασική γραφή µαζί µε τους σύνθετους 8

9 χαρακτήρες της υτικής Ευρώπης, αλλά επίσης και στους σύνθετους χαρακτήρες της Ανατολικής Ευρώπης και στην ελληνική γραφή. Έτσι αν χρειαζόταν κάποιος να χρησιµοποιήσει για παράδειγµα τα σύνολα χαρακτήρων της Microsoft, θα χρειαζόταν τουλάχιστον όχι µόνο χαρακτήρες CP-1251, αλλά επίσης CP-1252, CP- 1250, και CP Ή αν κάποιος έπρεπε να χρησιµοποιήσει το σύνολο των χαρακτήρων που αντιστοιχούν στο ISO, θα χρειαζόταν χαρακτήρες από το ISO ,-1,-2 και Υπερβαίνοντας το όριο των 256 χαρακτήρων : WGL-4 και Unicode Στην περίπτωση που ένας πληροφορικός πόρος, περιλαµβάνει µόνο λίγες περιπτώσεις χαρακτήρων που βρίσκονται εκτός του επιλεχθέντος συνόλου βασικών χαρακτήρων, χρησιµοποιούνται πολύ συχνά ποικίλα workarounds, όπως ενσωµατωµένες εικόνες σε ατοµικούς χαρακτήρες, ή λέξεις ή ολότητες αναφορών σε χαρακτήρες. Παρόλα αυτά, τέτοια µέσα µπορούν να κάνουν προβληµατική την αναζήτηση κάποιων κειµένων στον υπολογιστή. Υπάρχει ένα ευρύτερο σύνολο χαρακτήρων που εκφράζει µια προσπάθεια υπέρβασης του ορίου των 256 χαρακτήρων, το WGL-4 (Windows Glyph List - 4), το οποίο είναι ουσιαστικά ένα υπέρ σύνολο από κώδικες σελίδων Windows, όπως CP-1250, 1251, 1252,1253 και Όµως µε την υιοθέτηση του Unicode για Windows NT/2002, το WGL-4 δεν έχει ευρέως εφαρµοστεί. Στην τρέχουσα πρακτική η καλλίτερη επιλογή που αποµένει για την κωδικοποίηση κειµένων σε πολλές γραφές, είναι η χρήση ενός κώδικα χαρακτήρων πολλαπλών byte, όπως είναι το Unicode, το οποίο αναπτύχθηκε εν µέρει ως λύση στην διάδοση πολλαπλών, ασύµβατων, και ανεπαρκών συνόλων χαρακτήρων. Το Unicode έχει αναγνωριστεί από τον ιεθνή Οργανισµό Τυποποίησης (ISO) από το 1993 ως παγκόσµιο πρότυπο. Παρέχει τη δυνατότητα κωδικοποίησης όλων των χαρακτήρων που χρησιµοποιούνται από ένα µεγάλο αριθµό γλωσσών του κόσµου, και έτσι ξεπέρασε τον κώδικα ASCII ( που καλύπτει µόνο το λατινικό αλφάβητο), και στον οποίο κυρίως βασίστηκε. Για την κωδικοποίηση του µεγάλου πλήθους των διαφορετικών χαρακτήρων που χρησιµοποιούνται στα αλφάβητα των διαφόρων γλωσσών ο κώδικας Unicode χρησιµοποιεί 16 bits. Τα 16 bits παρέχουν τη δυνατότητα αξιοποίησης διαφορετικών συνδυασµών που υπερκαλύπτουν το σύνολο των χαρακτήρων όλων των γνωστών γλωσσών του πλανήτη µας. Έτσι ο κώδικας Unicode, µε το πλήθος των συνδυασµών του, επιτρέπει την αναπαράσταση του λατινικού, του ελληνικού, του αρµενικού, του εβραϊκού, του αραβικού, αλλά και πολλών άλλων χαρακτήρων λιγότερο διαδεδοµένων γλωσσών. Επίσης καλύπτει, και το ενοποιηµένο σύνολο των Κινέζικων, Ιαπωνικών και Κορεάτικων ιδεογραµµάτων. Συµπεριλαµβάνει τα σηµεία στίξης, διάφορα διακριτικά, µαθηµατικά και τεχνητά σύµβολα, βέλη, τυπογραφικά σηµεία κλπ. Με τον τρόπο αυτό διευκολύνονται οι συναλλαγές και η ανταλλαγή αρχείων κειµένου ανάµεσα στις χώρες µε διαφορετικές γλώσσες. [9,10] Η απόφαση να χρησιµοποιηθεί το Unicode για αρχεία κειµένων του Letopis, τα οποία έπρεπε να εγγραφούν σε XML, ανάγκασε το πρόγραµµα να έρθει αντιµέτωπο και µε άλλες σχετικές αποφάσεις, όπως ποιος εκδότης κειµένου θα έπρεπε να επιλεχθεί, και ποιες µηχανές αναζήτησης θα έπρεπε να χρησιµοποιηθούν για την πρόσβαση στα δεδοµένα. Η XML εξειδίκευση απαιτεί όλα τα XML parsers να είναι ικανά να διαβάσουν κείµενα σε UTF-8 και UTF-16 έκδοση του Unicode. Παρόλα αυτά ο συνδυασµός του Unicode µε XML έχει εφαρµοστεί µε πολύ πιο αργό ρυθµό τόσο από το εκδότη XML καθώς και τις µηχανές αναζήτησης XML. Για παράδειγµα ένας από τους πιο εµπορικούς XML εκδότες ευρείας χρήσης ο Xmetal δεν είχε µια ευέλικτη εκδοχή του Unicode µέχρι τον Απρίλιο του 2001, πολύ µετά την στιγµή που το πρόγραµµα Letopis είχε αρχίσει να τρέχει. Επιπλέον µερικά πακέτα λογισµικού 9

10 χρησιµοποιούν το UTF-8 σαν διορθωτικό του Unicode. Ενώ άλλα χρησιµοποιούν ένα ή περισσότερα, τύπου του UTF-16. Εξετάζοντας ποικίλους Unicode ευέλικτους απλούς εκδότες κειµένου, όπως και Unicode ευέλικτους XML εκδότες βρέθηκε ότι, το Unicode κείµενο που δηµιουργήθηκε ή εκδόθηκε σε έναν εκδότη δεν µπορούσε κατ ανάγκη να διαβαστεί από άλλον Unicode e-miror. Η εξέταση µερικών Unicode εκδοτών που περιλαµβάνουν Yudit, Linux open source Unicode εκδότη, Unipad, Windows, Microsoft Word 2000 και WordPerfect 9,έδειξε ότι κάποιοι από αυτούς τους εκδότες έµοιαζαν να έχουν ελαφρώς διαφορετικές εφαρµογές από το στερεότυπο του Unicode ή να έχουν παράξενες υποκαταστάσεις των Unicode χαρακτήρων. Για παράδειγµα βρέθηκε ένας εκδότης που µπορούσε να µετατρέψει αυτόµατα όλα τα ρωσικού τύπου σηµεία που δηλώνουν αγκύλες (Unicode U+00AB και U+00BB) σε λατινικού τύπου σηµεία (Unicode U+0022), αλλά κάθε φορά έπρεπε να σώζονται τα αρχεία, να τα κλείνουν και να τα ξανανοίγουν. Έτσι το κωδικοποιηµένο κείµενο Unicode για το Letopis πρόγραµµα, από κάποιες απόψεις, δηµιούργησε τόσα προβλήµατα όσα και έλυσε. Παρόλα αυτά για τον τελικό χρήστη, η κατάσταση του λογισµικού είναι σχετικά καλή. Η τρέχουσα γενεά των browsers web, όπως ο Netscape 4.x και 6, και ο Internet Explorer 4 και 5 υποστηρίζουν το Unicode Hplay µε µια ελάχιστη σχηµατοποίηση. Το µέγεθος της αναγκαίας σχηµατοποίησης βασίζεται κυρίως στο σύστηµα λειτουργίας που χρησιµοποιείται στον υπολογιστή. Για το Microsoft Windows NT 4.0, Windows 2000 ή Windows 98/ME συνήθως δεν είναι αναγκαία κάποια σχηµατοποίηση. Οι υπολογιστές που τρέχουν προγράµµατα Windows 95 ίσως έχουν ή δεν έχουν εγκατεστηµένες Unicode γραµµατοσειρές. Ίδια και η περίπτωση των µηχανών Linux που µπορεί να χρειάζεται να έχουν εγκατεστηµένες κατάλληλες Unicode γραµµατοσειρές. Για τον Macintosh, η υποστήριξη Unicode προστέθηκε µε OS 8.5. Στον Macintosh OS 9, µπορεί να χρειαστεί να εγκατασταθεί η γλώσσα kit για Unicode. 3. Οπτική αναγνώριση χαρακτήρων σε Unicode περιβάλλον πολλαπλών γραφών. Ένας από τους αναφερόµενους σκοπούς του Unicode Consortium s, είναι να αποφεύγεται ο πολλαπλασιασµός της κωδικοποίησης των χαρακτήρων, στο πλαίσιο των γραφών εντός των γλωσσών. Χαρακτηριστικά που είναι ισότιµα στο σχήµα λαµβάνουν ένα µοναδικό κωδικό. Το κριτικό µέρος αυτής της αναφοράς είναι η έκφραση στο πλαίσιο των γραφών Χαρακτήρες που απεικονίζουν γλώσσα (glyphs) έναντι απλών χαρακτήρων Οι χαρακτήρες που είναι ισοδύναµοι σε µορφή, αλλά που κατηγοριοποιούνται σε διαφορετικές γραφές, αντιµετωπίζονται σαν τελείως διαφορετικές ολότητες µε ξεχωριστές Unicode αξίες. Έτσι οι Unicode χαρακτήρες που εµφανίζονται να έχουν όµοια ή ταυτόσηµα σχήµατα σε διαφορετικές γραφές, αντιµετωπίζονται ως τελείως ξεχωριστοί Unicode χαρακτήρες. Για παράδειγµα το λατινικό γράµµα Χ έχει την Unicode αξία του U+0058, το ελληνικό Χ έχει την αξία U+03A7 και το κυριλλικό Χ έχει την αξία U Οι των 8 bit κωδικοί σελίδων, έχουν επίσης το ίδιο πρόβληµα. Για παράδειγµα ο ΚΟΧ 8, έχει τόσο το λατινικό Α και το κυριλλικό Α. Όµως το πιο ευρύ σύνολο χαρακτήρων του Unicode πολλαπλασιάζει τον αριθµό των ισοδύναµων σε µορφή χαρακτήρων που περιλαµβάνονται σε ένα µόνο κωδικό σελίδας, και οξύνει το πρόβληµα της οπτικής αναγνώρισης των χαρακτήρων. Αν και ο διαχωρισµός οµοίων ή ακόµα και ταυτόσηµων χαρακτήρων σε ξεχωριστές γραφές, θα µπορούσε σε ορισµένες καταστάσεις να έχει πλεονεκτήµατα και µια 10

11 ορισµένη λογική σε αφηρηµένο επίπεδο (Λατινικό Η και κυριλλικό Η φέρουν πολύ διαφορετικές αξίες για παράδειγµα), σε πρακτικό επίπεδο αυτό µπορεί εµφανώς να αποβεί σε βάρος της ακρίβειας του λογισµικού OCR, πράγµα το οποίο µε τη σειρά του έχει συνέπειες στην ικανότητα των µηχανών αναζήτησης να εντοπίζουν µια σειρά χαρακτήρων µέσα σε ψηφιακά κείµενα που έχουν δηµιουργηθεί από µια διαδικασία OCR. Σε µικτά κείµενα γραφής όπως είναι το Letopis, εάν το λογισµικό OCR διαµορφωθεί ώστε να αναγνωρίζει πολλαπλές γραφές, υπάρχει ο µεγάλος κίνδυνος αυτό το οποίο σε ένα χρήστη δείχνει σαν κατάλληλη εγγραφή να µην είναι σωστά αναγνωρίσιµο. Για παράδειγµα ένα λατινικό γράµµα Η και ένα ελληνικό Η µπορούν να αντικατασταθούν από ένα κυριλλικό γράµµα Η. Ανάλογα µε την επιλεγείσα όψη και το µέγεθος της οικογένειας στοιχείων, αυτό θα µπορούσε να είναι δυσδιάκριτο στο πρόσωπο που διαβάζει το κείµενο, αλλά µια µηχανή αναζήτησης του υπολογιστή σαφώς και θα αποτύγχανε να βρει το κείµενο, γιατί θα έψαχνε για τον χαρακτήρα U+041D, ενώ το κείµενο θα περιείχε χαρακτήρες U+0048 ή U Το πρόβληµα είναι ιδιαίτερα εµφανές στα κεφαλαία γράµµατα, όπου για παράδειγµα δεν υπάρχει (και πάλι εξαρτάται από τις ειδικές οικογένειες στοιχείων που χρησιµοποιούνται) διαφορά στην εµφάνιση µεταξύ του ελληνικού Α του κυριλλικού Α και του λατινικού Α. Τουλάχιστον στα σχήµατα χαµηλότερων περιπτώσεων οι ελληνικοί χαρακτήρες είναι πιο διακριτοί σε σχήµα, από ότι οι λατινικοί και οι κυριλλικοί. Το µέγεθος αυτού του προβλήµατος είναι εµφανές, όταν κάποιος εξετάσει τον αριθµό των οµοίων χαρακτήρων στο λατινικό, ελληνικό και κυριλλικό αλφάβητο, δεδοµένου ότι και οι 3 γραφές προέρχονται από κοινές ρίζες. Μόνο στην περίπτωση των κεφαλαίων γραµµάτων υπάρχουν τουλάχιστον πάνω από πενήντα πιθανότητες συνδυασµού λάθους, όταν και τα τρία αλφάβητα είναι παρόντα στο κείµενο. Ακόµα και σε µια απλούστερη περίπτωση όπου το κυριλλικό και το λατινικό είναι παρόντα στο κείµενο παραµένουν πολυάριθµές οι δυνατές περιπτώσεις συνδυασµού λαθών. Το παράρτηµα παρουσιάζει µερικά παραδείγµατα που προέρχονται από το σύνολο της βασικής γλώσσας των ελληνικών χαρακτήρων, το αγγλικό υποσύνολο του λατινικού συνόλου χαρακτήρων, και το ρώσικο υποσύνολο του κυριλλικού συνόλου χαρακτήρων, έτσι ώστε να υπάρξει απεικόνιση του µεγέθους του προβλήµατος. Η χρήση του πλήρους κυριλλικού, ελληνικού και βασικού λατινικού, θα µπορούσε να οδηγήσει σε ακόµη περισσότερες περιπτώσεις ισοδύναµων χαρακτήρων Παράγοντες που συµβάλουν σε λανθασµένη αναγνώριση Από την εφαρµογή του λογισµικού OCR, βρέθηκε ότι οι πιο συχνές περιπτώσεις λάθους, γίνονται στο χαρακτήρα µιας γραφής σε σχέση µε το χαρακτήρα µιας άλλης γραφής, όταν ο χαρακτήρας αυτός βρίσκετε σε σχετική αποµόνωση. Για παράδειγµα όταν έχουµε το αρχικό ενός κύριου ονόµατος ή µεµονωµένους χαρακτήρες όπως οι λατινικοί αριθµοί. Επειδή το λογισµικό OCR που χρησιµοποιήθηκε έλεγχε πλήρες λέξεις σε σχέση µε εσωτερικά λεξικά, ήταν λιγότερο πιθανό, να τοποθετήσει ένα γράµµα από µια γραφή στο µέσο µιας πλήρης λέξης από µια άλλη γραφή, η οποία είχε επαληθευτεί σε σχέση µε ένα από αυτά τα λεξικά. υο παράγοντες συνετέλεσαν στο να είναι τα γράµµατα χαµηλότερης περίπτωσης λιγότερο αξιόπιστα ως προς την ακρίβεια του OCR. Αυτά τα γράµµατα συνήθως βρίσκονταν µέσα σε ολόκληρες λέξεις, και οι λέξεις αυτές συνήθως ελέγχονταν σε σχέση µε το λεξικό που είναι κατασκευασµένο στο εσωτερικό του λογισµικού, και υπήρχαν λιγότερες περιπτώσεις οµοίων χαρακτήρων µεταξύ των γραµµάτων χαµηλής περίπτωσης και στις τρεις γραφές. υστυχώς η δοµή των αναφορών που φτιάχνει το πρόγραµµα Letopis ακολουθεί την πρότυπη ρωσική βιβλιογραφική πρακτική, έτσι ώστε όλα τα προσωπικά ονόµατα να παρουσιάζονται ως επίθετα, µε επιπρόσθετα µόνο τα αρχικά του µικρού και του πατρονοµικού ονόµατος. Αυτή είναι ακριβώς η κατάσταση, όπου είναι πολύ πιθανή η 11

12 σύγχυση στο OCR: µεµονωµένα κεφαλαία γράµµατα χωρίς πλαίσιο, µε βάση το οποίο, το OCR µπορεί να βεβαιώσει από πια γραφή θα επιλέξει τον πιο κοντινό ισοδύναµο χαρακτήρα που ταιριάζει. Το γεγονός ότι το αρχικό ακολουθείται από µια τελεία, δεν µπορεί να βοηθήσει στο να διακρίνουµε µεταξύ των γραφών, εφόσον η κοινή στίξη είναι ενιαία σε όλες τις γραφές µέσα στο Unicode. Μια τελεία(.) είναι ο χαρακτήρας U+002E, ανεξάρτητα από το γεγονός ότι το περιβάλλον κείµενο µπορεί να είναι ρώσικο, ελληνικό ή να προέρχεται από µια γλώσσα που έχει ως βάση το λατινικό αλφάβητο. Έτσι η παρουσία της τελείας δεν προσθέτει πληροφορίες ως προς την γραφή η οποία αποτυπώνετε σε αυτό. Μια επιπρόσθετη πολύ γνωστή πηγή λαθών σε όλους τους τύπους του OCR, ήταν η ερµηνεία των µη αναγνωρίσιµων στοιχείων και σηµείων πάνω στο χαρτί όπως τα σηµεία στίξης ή τα διακριτικά. Αυτό το πρόβληµα µέσω του Letopis παρουσιάστηκε ιδιαίτερα µε τους ελληνικούς χαρακτήρες, όπου υπάρχουν µέσα στο σύνολο των ελληνικών χαρακτήρων του Unicode, ορισµένα γράµµατα που έχουν επιπρόσθετες σύνθετες µορφές µε πρόσθετους τόνους (U+038A) ή διαλυτικά (U+0308). Εµπειρικά βρέθηκε ότι ένα κακοτυπωµένο ή µη διακριτό γράµµα Ι (U+0049) ερµηνεύτηκε από το λογισµικό OCR σαν κεφαλαίο µε διαλυτικά (U+03AA) ή σαν κεφαλαίο ελληνικό µε τόνους (U+038A). Έτσι εκτός από τους OCR λανθασµένους χαρακτήρες λογισµικού µε άλλους ισοδύναµους χαρακτήρες, υπήρχε και το πρόβληµα των σύνθετων χαρακτήρων το οποίο οδήγησε σε µείωση της ακρίβειας. Το κεφαλαίο Ι µε τις συνδεδεµένες σύνθετες µορφές φάνηκε να είναι µάλλον προβληµατικό, γιατί το κεφαλαίο λατινικό Ι (U+0049) το οποίο συνήθως αναγνωρίζεται λάθος, είναι πολύ πιθανό να εµφανίζεται σε µια σχετική αποµόνωση ειδικότερα ως µέρος των λατινικών αριθµών. Άλλα ελληνικά γράµµατα που έχουν σύνθετες τέτοιες µορφές, όπως το Ε µε τόνο (U=0388) το Η µε τόνο (U+0389) και τα λατινικά και τα κυριλλικά γράµµατα µε τα οποία γίνονται λάθη, έχουν την τάση να εµφανίζονται µέσα σε πλήρες λέξεις, έτσι ώστε η επαλήθευση σε σχέση µε τα λεξικά του λογισµικού του OCR να τείνει να ξεκαθαρίσει πολλά από αυτά τα λάθη. Παρόλα αυτά το πρόβληµα δεν έχει περιοριστεί στην αναγνώριση των ελληνικών σύνθετων χαρακτήρων, εφόσον σύνθετοι χαρακτήρες υπάρχουν επίσης σε πολλές παραλλαγές της λατινικής γραφής που χρησιµοποιείται, όπως στα γαλλικά, στα τσέχικα, στα πολωνικά και σε πολλές άλλες Αυξάνοντας την συνολική ακρίβεια µέσω του περιορισµού του αριθµού των γλωσσών που αναγνωρίζονται. Στη συγκεκριµένη περίπτωση του Letopis, όπου το κύριο σώµα του κειµένου είναι τα κυριλλικά, οι πιθανές προσεγγίσεις του προβλήµατος των οµοίων χαρακτήρων που εξετάστηκαν ήταν: - Να αχρηστευθεί τελείως η αναγνώριση της ελληνικής γλώσσας, και µετά να διορθωθεί το κείµενο, όπου τα ελληνικά φαίνονται κατά την διάρκεια της χειροκίνητης διαδικασίας αναγνώρισης χαρακτήρων. - Να αχρηστευθεί τόσο η αναγνώριση της λατινικής όσο και της ελληνικής γλώσσας και να γίνει η διόρθωση και στις δυο µε το χέρι. - Να επιτραπεί η πλήρη αναγνώριση και των τριών γραφών και να γίνει η διόρθωση όλων των λαθών που απορρέουν, κατά την διάρκεια της χειροκίνητης διαδικασίας ανάγνωσης των χαρακτήρων. ιαπιστώθηκε σε σχέση µε το πρόγραµµα Letopis ότι, οι εµφανίσεις σύγχρονων ελληνικών γραµµάτων στο κείµενο ήταν πολύ λιγότερες από τον αριθµό των λανθασµένων ελληνικών χαρακτήρων που το λογισµικό OCR είχε εξαγάγει στο κείµενο. Έτσι βρέθηκε ότι στη συγκεκριµένη περίπτωση θα µπορούσε να αυξηθεί η συνολική ακρίβεια των ανεπεξέργαστων εξαγόµενων κειµένων του OCR µε την ολοκληρωτική αχρήστευση της αναγνώρισης των ελληνικών. Προς την κατεύθυνση 12

13 αυτή, το πρόγραµµα Letopis ήταν τυχερό, γιατί η σχετική παρουσία της ελληνικής γραφής ήταν τόσο χαµηλή ώστε να είναι στην πράξη εφικτό να αχρηστευτεί η αναγνώριση της ελληνικής γραφής, και να προστεθούν οι τυχαίοι ελληνικοί χαρακτήρες µέσα στο κείµενο µε το χέρι. Επίσης βρέθηκε ότι ο αριθµός των σύνθετων λατινικών χαρακτήρων που αναγνωρίστηκαν ως λανθασµένοι, ξεπερνούσε πολύ τον αριθµό των εµφανιζόµενων ως τέτοιων χαρακτήρων, και έτσι αποφασίστηκε να περιοριστεί η αναγνώριση των λατινικών χαρακτήρων µόνο στο βασικό σύνολο χωρίς σύνθετους χαρακτήρες, και όπως στην περίπτωση των ελληνικών χαρακτήρων, να προστεθούν µερικοί σύνθετοι λατινικοί χαρακτήρες πάνω στο κείµενο, κατά τη χειροκίνητη διαδικασία ανάγνωσης. Εάν το κείµενο αποτελείτο από ένα περισσότερο ισορροπηµένο µείγµα γραφών, αυτό δεν θα ήταν µια αποδεκτή λύση. Το Letopis ήταν κατά κάποιο τρόπο τυχερό από το γεγονός ότι, δυνητικά το σύνολο του κυριλλικού κειµένου ήταν σε ρωσική γλώσσα, και έτσι υπήρχε η δυνατότητα να σχηµατοποιηθεί το λογισµικό OCR έτσι ώστε να αναγνωρίζει µόνο τους κυριλλικούς χαρακτήρες που χρησιµοποιούνται στη ρωσική γλώσσα. Αυτό είχε το πλεονέκτηµα να αποκλειστούν ακόµα µερικοί χαρακτήρες που είχαν χαρακτήρες ισοδύναµους µε τους λατινικούς χαρακτήρες, όπως είναι το J (U+0408) και το S (U+0405) που χρησιµοποιούνται στο σέρβικο υποσύνολο του κυριλλικού. Συµπέρασµα Για άλλα δυνητικά προγράµµατα ψηφιοποίησης µε σύνολα χαρακτήρων σε πολλές γραφές, θα είναι σηµαντικό κατά το στάδιο του σχεδιασµού, να αξιολογηθεί ο αριθµός των γραφών που είναι αναγκαίο να συµπεριληφθούν στο στάδιο OCR του προγράµµατος. Όσο λιγότερες είναι οι γραφές που πρέπει να αναγνωριστούν, τόσο µικρότερος είναι ο αριθµός των δυνητικά οµοίων ή ισοδύναµων χαρακτήρων που το λογισµικό OCR µπορεί να αναγνωρίσει λάθος. Από την εφαρµογή προέκυψε ότι, η παρουσία µέσα στο Letopis γραφών πέραν των ρώσικων υποσύνολων του κυριλλικού αλφάβητου, και η απορρέουσα µείωση της ακρίβειας µέσα στο OCR, έχει τριπλασιάσει την ποσότητα του χρόνου που απαιτείται για την διαδικασία ανάγνωσης των εξερχόµενων κειµένων του OCR, σε σχέση µε την ανάγνωση κειµένων καθαρά σε ρώσικη γλώσσα. Καθώς τα προγράµµατα ψηφιακών βιβλιοθηκών υπερβαίνουν τα έγγραφα µε κείµενα µόνο σε µια ή δυο γλώσσες, το Unicode έχει πιθανότητα να χρησιµοποιηθεί πιο συχνά για την κωδικοποίηση τέτοιων πολύγλωσσων ηλεκτρονικών εγγράφων. Βραχυπρόθεσµα, η υιοθέτηση του Unicode προτύπου, θα µπορούσε να συνεχίσει να βελτιώνετε µέσα σε εκδότες απλών κειµένων, σε XML εκδότες και XML µηχανές αναγνώρισης. Ως αποτέλεσµα, η επιλογή πακέτων λογισµικού προς χρήση µε κείµενα Unicode, θα απαιτήσει λιγότερο εντατικό πειραµατισµό. Παρόλα αυτά, το πρόβληµα ισοδύναµων χαρακτήρων εντός των γραφών, φαίνεται να παρουσιάζει ιδιαίτερα προβλήµατα για την τρέχουσα γενεά λογισµικών OCR, τα οποία προβλήµατα, δεν είναι τόσο φανερά όταν χρησιµοποιούνται περιστασιακές κωδικοποιήσεις των 8 bit, και κατά αυτό τον τρόπο περισσότερο αυστηρά περιορισµένα σύνολο χαρακτήρων. Έτσι η χρήση του Unicode στην κατάσταση την οποία είναι πιο ενδεδειγµένη (κείµενα πολλαπλών γραφών), είναι επίσης η περίπτωση όπου το Unicode µπορεί να οδηγήσει σε δυνητικά προβλήµατα για τη διαχείριση της ακρίβειας του OCR. Αυτή η δυνατότητα υποκατάστασης χαρακτήρων µεταξύ όµοιων σχηµατοποιηµένων χαρακτήρων από διαφορετικές γραφές µπορεί να έχει δυνητικά σοβαρές επιπτώσεις για την ακρίβεια του OCR. Οι δυνητικές ανακρίβειες στα παράγωγα κείµενα, µπορούν να οδηγήσουν σε µείωση της ακρίβειας και της πληρότητας στο σύνολο των αποτελεσµάτων, που προκύπτουν από τις µηχανές αναζήτησης. Η χρήση του Unicode για κάποιους πληροφοριακούς πόρους, είναι αναγκαία για ορισµένους τύπους πολύγλωσσων εγγράφων. Παρόλα 13

14 αυτά η πρόσθετη πολυπλοκότητα του χρησιµοποιούµενου Unicode, που συνοδεύεται από τους διάφορους τύπους παγίδων που σκιαγραφήθηκαν σε αυτό το κείµενο, πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά το σχεδιασµό των σταδίων κάθε προγράµµατος, που µπορεί δυνητικά να χρησιµοποιήσει το σύνολο χαρακτήρων του Unicode. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Μερικά παραδείγµατα παρόµοιων χαρακτήρων µε κεφαλαία γράµµατα στο Ελληνικό, Λατινικό, και Ρωσικό Κυριλλικό αλφάβητο, και η τιµή τους σε Unicode. Greek script Latin script Cyrillic script Α U+0391 A U+0041 A U+0410 Β U+0392 B U+0042 Β U+0412 Γ U+0393 Γ U+0413 Ε U+0395 E U+0045 Ε U+0415 Ζ U+0396 Z U+005A Η U+0397 H U+0048 Η U+041D Θ U+0398 Θ* U+0472 Ι U+0399 I U+0049 Ι* U+0406 Κ U+039A K U+004B Κ U+041A Μ U+039C M U+004D Μ U+041C Ν U+039D N U+004E Ο U+039F O U+004F Ο U+041E Π U+03A0 Π U+041F Ρ U+03A1 P U+0050 Ρ U+0420 Τ U+03A4 T U+0054 Τ U+0422 Υ U+03A5 Y U+0059 y U+0423 Φ U+03A6 Φ U+0424 Χ U+03A7 X U+0058 Χ U+0425 C U+0043 C U

15 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ [1] Andrew Spencer, George: Digitization, Coded Character Sets, and Optical Character Recognition for Multi-script Information Resources: The Case of the Letopis 'Zhurnal 'nykh Statei, LNCS, 2163, [2] Arms W.: Digital Libraries, Cambridge Massachusetts, The MIT Press, [3] Drenth Pieter: Preservation and access: two sides of the same coin, LNCS, 1513, 1998, pp [4] Hazen Dan, Horrell Jeffrey, Merrill-Oldham Jan: Selecting Research Collections for Digitization, Council on Library and Information Resources, [5] Haigh Susan: Optical Character Recognition (OCR) as a Digitization Technology, Network Notes, 37, [6] Kuny Terry: An Introduction to Digitization Technologies and Issues, Network Notes, N.14, [7] McKay Sally: Digitization in an Archival Environment, Electronic Journal of Academic and Special Librarianship, [8] Muhleberger Gunter and Stehno Birgit: The Meta Project Automated Digitization of books and Journals, ECDL 2002, LNCS 2458, pp.660, [9] Needleman Mark: the Unicode Standard, Serials Review, Vol.26, No 2, August 2000, pp [10] [11] Sitts Maxine: Handbook for digital projects: A management tool for preservation and access, Massachusetts, Northeast Document Conservation Center, [12] Vogt O Connor Diana: Digitization and Archival Information [13] Weber Hartmut: Digitization as a Means of Preservation? European Commission on Preservation and Access, Amsterdam, October

16 16

Πολυμέσα. Ιστορική Αναδρομή Υπερκείμενο

Πολυμέσα. Ιστορική Αναδρομή Υπερκείμενο Πολυμέσα Πολυμέσα είναι κλάδος της πληροφορικής ο οποίος ασχολείται με το συνδυασμό ψηφιακών δεδομένων πολλαπλών μορφών. Τα δομικά στοιχεία των πολυμέσων είναι τα εξής : Κείμενο Εικόνα Ήχος Κινούμενη εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό

Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό Ενότητα 3 η : Κωδικοποίηση & Παράσταση Δεδομένων Ι. Ψαρομήλιγκος Χ. Κυτάγιας Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΣΤΟ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΣΤΟ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΣΤΟ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ιόνιο Πανεπιστήµιο Τµήµα Αρχειονοµίας-Βιβλιοθηκονοµίας Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών2007-2008 ιδάσκουσα: Κατερίνα Τοράκη (Οι διαλέξεις περιλαµβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Τα µπιτ και η σηµασία τους. Σχήµα bit. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Αποθήκευση εδοµένων (1/2) 1.7 Αποθήκευση κλασµάτων 1.8 Συµπίεση δεδοµένων 1.9 Σφάλµατα επικοινωνίας

Τα µπιτ και η σηµασία τους. Σχήµα bit. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Αποθήκευση εδοµένων (1/2) 1.7 Αποθήκευση κλασµάτων 1.8 Συµπίεση δεδοµένων 1.9 Σφάλµατα επικοινωνίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Αποθήκευση εδοµένων (1/2) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Αποθήκευση εδοµένων (2/2) 1.1 Τα bits και ο τρόπος που αποθηκεύονται 1.2 Κύρια µνήµη 1.3 Αποθηκευτικά µέσα 1.4 Αναπαράσταση πληροφοριών ως σχηµάτων bits

Διαβάστε περισσότερα

Γ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ

Γ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ Γ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ» 2000-2006 ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ: 1 - ΠΑΙ ΕΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΜΕΤΡΟ: 1.3 ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ, ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑ ΕΙΞΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Αναφορά εργασιών για το τρίµηνο Μάρτιος - Μάϊος 2013

Αναφορά εργασιών για το τρίµηνο Μάρτιος - Μάϊος 2013 Στο πλαίσιο της πράξης «Αναβάθµιση και Εµπλουτισµός των Ψηφιακών Υπηρεσιών της Βιβλιοθήκης του Παντείου Πανεπιστηµίου». Η Πράξη συγχρηµατοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταµείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ).

Διαβάστε περισσότερα

Επιµέλεια Θοδωρής Πιερράτος

Επιµέλεια Θοδωρής Πιερράτος Εισαγωγή στον προγραµµατισµό Η έννοια του προγράµµατος Ο προγραµµατισµός ασχολείται µε τη δηµιουργία του προγράµµατος, δηλαδή του συνόλου εντολών που πρέπει να δοθούν στον υπολογιστή ώστε να υλοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07 Τμήμα θεωρίας: Α.Μ. 8, 9 Κάθε Πέμπτη, 11πμ-2μμ, ΑΜΦ23. Διδάσκων: Ντίνος Φερεντίνος Γραφείο 118 email: kpf3@cornell.edu Μάθημα: Θεωρία + προαιρετικό

Διαβάστε περισσότερα

Αναπαράσταση Μη Αριθμητικών Δεδομένων

Αναπαράσταση Μη Αριθμητικών Δεδομένων Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Αναπαράσταση Μη Αριθμητικών Δεδομένων (κείμενο, ήχος και εικόνα στον υπολογιστή) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/

Διαβάστε περισσότερα

! Δεδομένα: ανεξάρτητα από τύπο και προέλευση, στον υπολογιστή υπάρχουν σε μία μορφή: 0 και 1

! Δεδομένα: ανεξάρτητα από τύπο και προέλευση, στον υπολογιστή υπάρχουν σε μία μορφή: 0 και 1 Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 5-6 Αναπαράσταση Μη Αριθμητικών Δεδομένων (κείμενο, ήχος και εικόνα στον υπολογιστή) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 6 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ 6.1 Τι ονοµάζουµε πρόγραµµα υπολογιστή; Ένα πρόγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση

Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση Τµήµα Αρχειονοµίας Βιβλιοθηκονοµίας Ιόνιο Πανεπιστήµιο Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση Σαράντος Καπιδάκης Επικοινωνία Σαράντος Καπιδάκης Εργαστήριο Ψηφιακών Βιβλιοθηκών και Ηλεκτρονικής ηµοσίευσης sarantos@ionio.gr

Διαβάστε περισσότερα

5.1 Θεωρητική εισαγωγή

5.1 Θεωρητική εισαγωγή ΨΗΦΙΑΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ - ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 5 ΚΩ ΙΚΟΠΟΙΗΣΗ BCD Σκοπός: Η κατανόηση της µετατροπής ενός τύπου δυαδικής πληροφορίας σε άλλον (κωδικοποίηση/αποκωδικοποίηση) µε τη µελέτη της κωδικοποίησης BCD

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική. Ενότητα 4 η : Κωδικοποίηση & Παράσταση Δεδομένων. Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Πληροφορική. Ενότητα 4 η : Κωδικοποίηση & Παράσταση Δεδομένων. Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Πληροφορική Ενότητα 4 η : Κωδικοποίηση & Παράσταση Δεδομένων Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

[2] Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα. Τύποι δεδομένων. Μπιτ. επικοινωνία εφαρμογές λειτουργικό σύστημα προγράμματα υλικό

[2] Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα. Τύποι δεδομένων. Μπιτ. επικοινωνία εφαρμογές λειτουργικό σύστημα προγράμματα υλικό Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα 1 ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ επικοινωνία εφαρμογές λειτουργικό σύστημα προγράμματα υλικό δεδομένα Αναπαράσταση δεδομένων 2 Τύποι δεδομένων Τα δεδομένα

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Αναπαράσταση δεδοµένων. Αναπαράσταση πληροφορίας. υαδικοί αριθµοί. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Αναπαράσταση δεδοµένων. Αναπαράσταση πληροφορίας. υαδικοί αριθµοί. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 Ενότητα 4 Εισαγωγή στην Πληροφορική Κεφάλαιο 4Α: Αναπαράσταση πληροφορίας Κεφάλαιο 4Β: Επεξεργαστές που χρησιµοποιούνται σε PCs Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. Αναπαράσταση δεδομένων

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. Αναπαράσταση δεδομένων ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Αναπαράσταση δεδομένων Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα 1 επικοινωνία εφαρμογές λειτουργικό σύστημα προγράμματα υλικό δεδομένα Τύποι δεδομένων 2 Τα δεδομένα

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Απαιτήσεων Απαιτήσεις Λογισµικού

Ανάλυση Απαιτήσεων Απαιτήσεις Λογισµικού ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΜΑΤΙΚΗΣ Ανάλυση Απαιτήσεων Απαιτήσεις Λογισµικού Μάρα Νικολαϊδου Δραστηριότητες Διαδικασιών Παραγωγής Λογισµικού Καθορισµός απαιτήσεων και εξαγωγή προδιαγραφών

Διαβάστε περισσότερα

7.5 Πρωτόκολλο IP. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ

7.5 Πρωτόκολλο IP. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ 7.5 Πρωτόκολλο IP 38. Τι είναι το πρωτόκολλο ιαδικτύου (Internet Protocol, IP); Είναι το βασικό πρωτόκολλο του επιπέδου δικτύου της τεχνολογίας TCP/IP. Βασίζεται στα αυτοδύναµα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤOΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤOΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤOΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ Στόχοι του μαθήματος Μετά το τέλος του μαθήματος οι μαθητές πρέπει να είναι σε θέση: Να περιγράφουν τι είναι πρόγραμμα Να εξηγούν την αναγκαιότητα για τη δημιουργία γλωσσών

Διαβάστε περισσότερα

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ 5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ 5.1 Εισαγωγή στους αλγορίθμους 5.1.1 Εισαγωγή και ορισμοί Αλγόριθμος (algorithm) είναι ένα πεπερασμένο σύνολο εντολών οι οποίες εκτελούν κάποιο ιδιαίτερο έργο. Κάθε αλγόριθμος

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηµα 3. Τµήµα Αρχειονοµίας - Βιβλιοθηκονοµίας

Μάθηµα 3. Τµήµα Αρχειονοµίας - Βιβλιοθηκονοµίας Μάθηµα 3 45 Ολοκληρωµένα Συστήµατα Βιβλιοθηκών Η έννοια του «Ολοκληρωµένου» Συστατικά (modules)( Καταλογογράφηση Προσκτήσεις ανεισµός ιαχείριση Περιοδικών ηµόσιος Κατάλογος (OPAC( OPAC-On-line Public Access

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα για την προσβασιμότητα των τυφλών και των ατόμων με περιορισμένη όραση στους Δικτυακούς Τόπους των Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών

Έρευνα για την προσβασιμότητα των τυφλών και των ατόμων με περιορισμένη όραση στους Δικτυακούς Τόπους των Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών Έρευνα για την προσβασιμότητα των τυφλών και των ατόμων με περιορισμένη όραση στους Δικτυακούς Τόπους των Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών Γαρουφάλλου Εμμανουήλ Κολοβού Ευαγγελία Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας

Διαβάστε περισσότερα

Διευκρινίσεις επί της διακήρυξης Διαγωνισμού για το Έργο «ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΔΙ.ΠΑ.

Διευκρινίσεις επί της διακήρυξης Διαγωνισμού για το Έργο «ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΔΙ.ΠΑ. Διευκρινίσεις επί της διακήρυξης Διαγωνισμού για το Έργο «ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΔΙ.ΠΑ.Ε)» 14/11/2013 Απαντήσεις επί ερωτημάτων ενδιαφερομένων:

Διαβάστε περισσότερα

Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (Geographical Information Systems GIS)

Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (Geographical Information Systems GIS) Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (Geographical Information Systems GIS) ρ. ΧΑΛΚΙΑΣ ΧΡΙΣΤΟΣ xalkias@hua.gr Χ. Χαλκιάς - Εισαγωγή στα GIS 1 Ορισµοί ΓΠΣ Ένα γεωγραφικό πληροφοριακό σύστηµα Geographic Information

Διαβάστε περισσότερα

Σύστηµα Αρχείων και Καταλόγων

Σύστηµα Αρχείων και Καταλόγων ΕΠΛ 003 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Σύστηµα Αρχείων και Καταλόγων ιάλεξη 7 (Κεφάλαιο 11 του βιβλίου) Στόχοι Κεφαλαίου Περιγραφή της έννοιας του αρχείου, συστήµατος

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµογή: Σύστηµα ιαχείρισης ιαδικτυακού Περίπτερου / Ιστοσελίδας στον διαδικτυακό τόπο kalliergea.gr

Εφαρµογή: Σύστηµα ιαχείρισης ιαδικτυακού Περίπτερου / Ιστοσελίδας στον διαδικτυακό τόπο kalliergea.gr ..χτίζουµε την ιστοσελίδα σας στο Internet www.kalliergea.gr Λάουρα Π. Καζακράντε «Καλλιεργαία» Πληροφορική - Internet - ιαφήµιση - Μεταφράσεις Τηλ.: 211 0104925, 695 6118589 Email: info@kalliergea.gr

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Υπολογιστές και Δεδομένα Κεφάλαιο 3ο Αναπαράσταση Αριθμών www.di.uoa.gr/~organosi 1 Δεκαδικό και Δυαδικό Δεκαδικό σύστημα 2 3 Δεκαδικό και Δυαδικό Δυαδικό Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµογές Τεχνολογιών Γλωσσικής Επεξεργασίας στα Συστήµατα Αναζήτησης των Ελληνικών Ακαδηµαϊκών Βιβλιοθηκών

Εφαρµογές Τεχνολογιών Γλωσσικής Επεξεργασίας στα Συστήµατα Αναζήτησης των Ελληνικών Ακαδηµαϊκών Βιβλιοθηκών Εφαρµογές Τεχνολογιών Γλωσσικής Επεξεργασίας στα Συστήµατα Αναζήτησης των Ελληνικών Ακαδηµαϊκών Βιβλιοθηκών Άννα Μάστορα 1, Μανόλης Πεπονάκης 2, Σαράντος Καπιδάκης 1 1 Εργαστήριο Ψηφιακών Βιβλιοθηκών και

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή ψηφιοποίησης RollMan

Εφαρμογή ψηφιοποίησης RollMan Εφαρμογή ψηφιοποίησης RollMan Η εφαρμογή ψηφιοποίησης των ληξιαρχικών πράξεων RollMan (RollManager) δημιουργήθηκε από την εταιρία ειδικά για το σκοπό αυτό στο πλαίσιο της συνεργασίας με τους Δήμους. Από

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι τα Συστήµατα Γεωγραφικών Πληροφοριών. (Geographical Information Systems GIS)

Τι είναι τα Συστήµατα Γεωγραφικών Πληροφοριών. (Geographical Information Systems GIS) Τι είναι τα Συστήµατα Γεωγραφικών Πληροφοριών (Geographical Information Systems GIS) ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ, ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ ΧΑΛΚΙΑΣ ΧΡΙΣΤΟΣ Εισαγωγή στα GIS 1 Ορισµοί ΣΓΠ Ένα σύστηµα γεωγραφικών πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

«DARIAH-ΑΤΤΙΚΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2015

«DARIAH-ΑΤΤΙΚΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2015 ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΘΗΝΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΑΣ Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2015 Αξιότιμες

Διαβάστε περισσότερα

Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών

Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών Αποµακρυσµένηκλήση διαδικασιών Τοπική κλήση διαδικασιών Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών Μεταβίβαση παραµέτρων Πρωτόκολλα επικοινωνίας Αντιγραφή µηνυµάτων Προδιαγραφές διαδικασιών RPC στο σύστηµα DCE Κατανεµηµένα

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ

ΛΥΣΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ ΛΥΣΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ E-INVOICING 1 η Υπηρεσία Ηλεκτρονικής Τιμολόγησης στην Ελλάδα 1 η Ολοκληρωμένη εφαρμογή Ηλεκτρονικής Τιμολόγησης βασισμένη στην Ελληνική Νομοθεσία και το Φορολογικό Πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

Επεξεργασία Χαρτογραφικής Εικόνας

Επεξεργασία Χαρτογραφικής Εικόνας Επεξεργασία Χαρτογραφικής Εικόνας ιδάσκων: Αναγνωστόπουλος Χρήστος Αρχές συµπίεσης δεδοµένων Ήδη συµπίεσης Συµπίεση εικόνων Αλγόριθµος JPEG Γιατί χρειαζόµαστε συµπίεση; Τα σηµερινά αποθηκευτικά µέσα αδυνατούν

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΗΡΕΣΙΑ «TAXISNET» - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΗΛΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΜΗΜΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟ ΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΦΟΡΟΥ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα (ΙΙ) (διαχείριση αρχείων)

Λειτουργικά Συστήματα (ΙΙ) (διαχείριση αρχείων) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2015-16 Λειτουργικά Συστήματα (ΙΙ) (διαχείριση αρχείων) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Λειτουργικό Σύστημα:

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Λογιστικής. Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές. Μαθήματα 6 και 7 Αναπαράσταση της Πληροφορίας στον Υπολογιστή. 1 Στέργιος Παλαμάς

Τμήμα Λογιστικής. Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές. Μαθήματα 6 και 7 Αναπαράσταση της Πληροφορίας στον Υπολογιστή. 1 Στέργιος Παλαμάς ΤΕΙ Ηπείρου Παράρτημα Πρέβεζας Τμήμα Λογιστικής Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές Μαθήματα 6 και 7 Αναπαράσταση της Πληροφορίας στον Υπολογιστή 1 1. Αριθμοί: Το Δυαδικό Σύστημα Οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι διορθώσεων θεµατικών επικεφαλίδων Η περίπτωση της Βιβλιοθήκης του Ιονίου Πανεπιστηµίου Έλλη Άνθη-Καλοφωλιά Παράγοντες που επηρεάζουν την εφαρµογή Το µέγεθος του αρχείου καθιερωµένων εγγραφών και

Διαβάστε περισσότερα

α. 1024 Megabyte. β. 1024 Gigabyte. γ. 1048576 Gigabyte. δ. 1048576 byte.

α. 1024 Megabyte. β. 1024 Gigabyte. γ. 1048576 Gigabyte. δ. 1048576 byte. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΡΑΠΤΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΓΙΑ ΠΛΗΡΩΣΗ ΜΙΑΣ ΚΕΝΗΣ ΘΕΣΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟ ΑΓΛΑΝΤΖΙΑΣ Μάθηµα: ΕI ΙΚΟ (Η.Υ.)

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες και γραφικά. Τεχνολογία Πολυµέσων 05-1

Εικόνες και γραφικά. Τεχνολογία Πολυµέσων 05-1 Εικόνες και γραφικά Περιγραφή στατικών εικόνων Αναπαράσταση γραφικών Υλικό γραφικών Dithering και anti-aliasing Σύνθεση εικόνας Ανάλυση εικόνας Μετάδοση εικόνας Τεχνολογία Πολυµέσων 05-1 Περιγραφή στατικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ (Το έντυπο αποστέλλεται στην ΕΥ ΕΠ ΨΣ)

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ (Το έντυπο αποστέλλεται στην ΕΥ ΕΠ ΨΣ) ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ (Το έντυπο αποστέλλεται στην ΕΥ ΕΠ ΨΣ) Κωδ ΟΠΣ (MIS) 304213 Πράξη Υπηρεσίες Ψηφιακής Βιβλιοθήκης Ανοιχτής Πρόσβασης ιεθνούς Πανεπιστηµίου Ελλάδος ( Ι.ΠΑ.Ε.) Υποέργο ηµιουργία &

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Έννοιες Πληροφορικής

Βασικές Έννοιες Πληροφορικής Βασικές Έννοιες Πληροφορικής 1. Τι είναι ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής Ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής είναι οποιαδήποτε συσκευή μεγάλη ή μικρή που επεξεργάζεται δεδομένα και εκτελεί την εργασία του σύμφωνα με

Διαβάστε περισσότερα

SGA Διαχείριση Πρωτόκολλου

SGA Διαχείριση Πρωτόκολλου SGA Διαχείριση Πρωτόκολλου SGA Διαχείριση Πρωτόκολλου 1. SGA Διαχείριση Πρωτοκόλλου... 2 1.1. Καινοτομία του προσφερόμενου προϊόντος... 2 1.2. Γενικές αρχές του προσφερόμενου συστήματος... 2 1.3. Ευκολία

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Παρεχόμενων Υπηρεσιών Πληροφορικής της DBS AE

Παρουσίαση Παρεχόμενων Υπηρεσιών Πληροφορικής της DBS AE Παρουσίαση Παρεχόμενων Υπηρεσιών Πληροφορικής της DBS AE Βασικές Παρεχόμενες Υπηρεσίες Α. Διαδικασία Μετάπτωσης Δεδομένων Β. Μεθοδολογία Ψηφιοποίησης Εγγράφων Γ. Οργάνωση και Τεκμηρίωση Υλικού Δ. Διαχείριση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΑΠΟΔΟΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΒΑΣΗ ΙΑΤΕ ΑΠΘ. 5η ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΕΛΛΗΝΟΦΩΝΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΕΟΛΟΓΩΝ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΑΠΟΔΟΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΒΑΣΗ ΙΑΤΕ ΑΠΘ. 5η ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΕΛΛΗΝΟΦΩΝΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΕΟΛΟΓΩΝ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΑΠΟΔΟΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΒΑΣΗ ΙΑΤΕ 5η ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΕΛΛΗΝΟΦΩΝΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΕΟΛΟΓΩΝ Σπύρος Δόικας translatum@translatum.gr ΑΠΘ Τομέας Μετάφρασης του Τμήματος Γαλλικής Γλώσσας και

Διαβάστε περισσότερα

(econtent Localisation Resources for Translator Training) http://ecolore.leeds.ac.uk

(econtent Localisation Resources for Translator Training) http://ecolore.leeds.ac.uk (econtent Localisation Resources for Translator Training) http://ecolore.leeds.ac.uk Τοπική προσαρµογή ηλεκτρονικού περιεχοµένου Σήµερα, οι περισσότερες πληροφορίες είναι ψηφιακής φύσεως. Χαρακτηριστικό

Διαβάστε περισσότερα

J-GANNO. Σύντοµη αναφορά στους κύριους στόχους σχεδίασης και τα βασικά χαρακτηριστικά του πακέτου (προέκδοση 0.9Β, Φεβ.1998) Χάρης Γεωργίου

J-GANNO. Σύντοµη αναφορά στους κύριους στόχους σχεδίασης και τα βασικά χαρακτηριστικά του πακέτου (προέκδοση 0.9Β, Φεβ.1998) Χάρης Γεωργίου J-GANNO ΓΕΝΙΚΕΥΜΕΝΟ ΠΑΚΕΤΟ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΕΧΝΗΤΩΝ ΝΕΥΡΩΝΙΚΩΝ ΙΚΤΥΩΝ ΣΤΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ JAVA Σύντοµη αναφορά στους κύριους στόχους σχεδίασης και τα βασικά χαρακτηριστικά του πακέτου (προέκδοση 0.9Β,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στον Προγραμματισμό

Εισαγωγή στον Προγραμματισμό Εισαγωγή στον Προγραμματισμό Ενότητα 3 Λειτουργίες σε Bits, Αριθμητικά Συστήματα Χρήστος Γκουμόπουλος Πανεπιστήμιο Αιγαίου Τμήμα Μηχανικών Πληροφοριακών και Επικοινωνιακών Συστημάτων Φύση υπολογιστών Η

Διαβάστε περισσότερα

Balanced Scorecard ως σύστημα μέτρησης απόδοσης

Balanced Scorecard ως σύστημα μέτρησης απόδοσης Balanced Scorecard Η ΜΕΘΟΔΟΣ BALANCED SCORECARD Όπως είναι γνωστό οι εταιρείες αντιµετωπίζουν πολλά εµπόδια στην ανάπτυξη συστηµάτων µέτρησης επίδοσης τα οποία πραγµατικά µετρούν τα κατάλληλα µεγέθη. Αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτική Μεθοδολογία Ασκήσεων Κεφαλαίου 7. Ασκήσεις στο IP Fragmentation

Συνοπτική Μεθοδολογία Ασκήσεων Κεφαλαίου 7. Ασκήσεις στο IP Fragmentation Συνοπτική Μεθοδολογία Ασκήσεων Κεφαλαίου 7 Οι σημειώσεις που ακολουθούν περιγράφουν τις ασκήσεις που θα συναντήσετε στο κεφάλαιο 7. Η πιο συνηθισμένη και βασική άσκηση αναφέρεται στο IP Fragmentation,

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό βιβλίο, Βιβλιοθήκες και Εκπαίδευση Ανιχνεύοντας τα νέα δεδομένα

Ηλεκτρονικό βιβλίο, Βιβλιοθήκες και Εκπαίδευση Ανιχνεύοντας τα νέα δεδομένα Ηλεκτρονικό βιβλίο, Βιβλιοθήκες και Εκπαίδευση Ανιχνεύοντας τα νέα δεδομένα Γιώργος Γλωσσιώτης Βιβλιοθηκονόμος Πρόεδρος Ένωσης Ελλήνων Βιβλιοθηκονόμων & Επιστημόνων Πληροφόρησης Αφροδίτη Φράγκου MSc Βιβλιοθηκονόμος

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή 1. Ηλεκτρονικός Υπολογιστής Ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής είναι μια συσκευή, μεγάλη ή μικρή, που επεξεργάζεται δεδομένα και εκτελεί την εργασία του σύμφωνα με τα παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ. της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ. της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή...2 2. Αρχική σελίδα, Εισαγωγή & Περιβάλλον Συστήματος...3 2.1. Αρχική σελίδα εισαγωγής...3 2.2. Εισαγωγή στην Πλατφόρμα Τηλε-κατάρτισης...4

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-...

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-... ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΙΑΝΟΜΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-... ΕΡΓΟ: «Πιλοτικό Σύστηµα Τηλεµέτρησης και ιαχείρισης της Ζήτησης Παροχών Ηλεκτρικής Ενέργειας Οικιακών

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες Ηλεκτρονικής Υποβολής Προτάσεων

Οδηγίες Ηλεκτρονικής Υποβολής Προτάσεων ΥΠΟΥΡΓΕΊΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ /ΝΣΗ ΜΜΕ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» 2007 2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΝΕΩΝ» «ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πέργαµος: Το Σύστηµα Ψηφιακής Βιβλιοθήκης του Πανεπιστηµίου Αθηνών

Πέργαµος: Το Σύστηµα Ψηφιακής Βιβλιοθήκης του Πανεπιστηµίου Αθηνών Institutional Repositories, Θεσσαλονίκη 8-9 Μαΐου 2006 Πέργαµος: Το Σύστηµα Ψηφιακής Βιβλιοθήκης του Πανεπιστηµίου Αθηνών Γιώργος Πυρουνάκης (forky@libadm.uoa.gr) Υπολογιστικό Κέντρο Βιβλιοθηκών Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Οόρος TCP/IPχρησιµοποιείται ευρέως σήµερα για να περιγράψει ένα σύνολοαπό διαφορετικές έννοιες. Η περισσότερο διαδεδοµένηχρήση του όρου αναφέρεται σε ένα επικοινωνιακό πρωτόκολλογια τη µεταφορά δεδοµένων.

Διαβάστε περισσότερα

UTECO ABEE ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ & ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΟΣ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΣ

UTECO ABEE ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ & ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΟΣ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΣ IMAGO F3000 Συνοπτική περιγραφή Αυτοί οι ελεγκτές διαδικασίας χτίζονται σε ένα σχεδιασμό επεκτάσιμης μονάδας, και είναι κατάλληλοι για τον έλεγχο ρύθμιση λειτουργίας, ψησίματος, καπνίσματος και ελέγχου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΗΡΕΣΙΑ «TAXISNET» - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΜΗΜΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΦΟΡΟΥ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΟΥ

ΥΠΗΡΕΣΙΑ «TAXISNET» - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΜΗΜΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΦΟΡΟΥ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ «TAXISNET» - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΜΗΜΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΦΟΡΟΥ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM).

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM). Μνήμες Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα των ψηφιακών συστημάτων σε σχέση με τα αναλογικά, είναι η ευκολία αποθήκευσης μεγάλων ποσοτήτων πληροφοριών, είτε προσωρινά είτε μόνιμα Οι πληροφορίες αποθηκεύονται

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακή Κορνίζα Φωτογραφιών 8-ιντσών!

Ψηφιακή Κορνίζα Φωτογραφιών 8-ιντσών! Η Genius PF-801 είναι μία συσκευή υψηλής πυκνότητας 8 ιντσών που απεικονίζει τις πολύτιμες φωτογραφίες σας με τις ίδιες πλούσιες πραγματικές λεπτομέρειες και με τα ίδια φωτεινά χρώματα όπως οι εκτυπώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Cubitech Hellas Ακροπόλεως 24, Καλλιθέα, Αθήνα Τ.Κ. 176 75, Ελλάδα, Τηλ. 210 9580887-8 Φαξ.2109580885

Cubitech Hellas Ακροπόλεως 24, Καλλιθέα, Αθήνα Τ.Κ. 176 75, Ελλάδα, Τηλ. 210 9580887-8 Φαξ.2109580885 CubisLITE Client Οδηγίες Χρήσεως Cubitech Hellas Ακροπόλεως 24, Καλλιθέα, Αθήνα Τ.Κ. 176 75, Ελλάδα, Τηλ. 210 9580887-8 Φαξ.2109580885 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Γενικά 1. Τι είναι ο CubisLITE Server 2. Τι είναι ο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕ ΤΟ ΑΒΑΚΙΟ/E-SLATE

ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕ ΤΟ ΑΒΑΚΙΟ/E-SLATE Θέµα ιερεύνησης: Σχεδιασµός γραµµάτων Μπορώ να φτιάξω το δικό µου επεξεργαστή κειµένου; Στη διερεύνηση αυτή οι µαθητές καλούνται να κατασκευάσουν µια γραµµατοσειρά µε όλα τα κεφαλαία γράµµατα του ελληνικού

Διαβάστε περισσότερα

Η έννοια του Management: εµπεριέχει δύο βασικές λειτουργίες, την οργάνωση και τη διοίκηση, καθώς και µια βοηθητική, τον έλεγχο.

Η έννοια του Management: εµπεριέχει δύο βασικές λειτουργίες, την οργάνωση και τη διοίκηση, καθώς και µια βοηθητική, τον έλεγχο. Η έννοια του Management: εµπεριέχει δύο βασικές λειτουργίες, την οργάνωση και τη διοίκηση, καθώς και µια βοηθητική, τον έλεγχο. Η έννοια της οργάνωσης: ως ενέργεια: ρύθµιση των σχέσεων ανάµεσα στα µέλη

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εισαγωγή στην Πληροφορική Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή στην Πληροφορική 1 Γενικές πληροφορίες Εισαγωγή στην Πληροφορική ιδασκαλία: Παναγιώτης Χατζηδούκας Email:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Δρ. Κόννης Γιώργος Πανεπιστήμιο Κύπρου - Τμήμα Πληροφορικής Προγραμματισμός Στόχοι 1 Να περιγράψουμε τις έννοιες του Υπολογιστικού Προβλήματος και του Προγράμματος/Αλγορίθμου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΕΛΑΧΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΕΛΑΧΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΕΛΑΧΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ Ελαχιστοποίηση κόστους διατροφής Ηεπιχείρηση ζωοτροφών ΒΙΟΤΡΟΦΕΣ εξασφάλισε µια ειδική παραγγελίααπό έναν πελάτη της για την παρασκευή 1.000 κιλών ζωοτροφής, η οποία θα πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική υποστήριξη λογισμικού HP

Τεχνική υποστήριξη λογισμικού HP Τεχνική υποστήριξη λογισμικού HP Τεχνολογικές υπηρεσίες HP βάσει συμβολαίου Τεχνικά δεδομένα Η τεχνική υποστήριξη λογισμικού HP παρέχει ολοκληρωμένες υπηρεσίες απομακρυσμένης υποστήριξης για προϊόντα λογισμικού

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωµένες λύσεις ERP για κάθε επιχείρηση

Ολοκληρωµένες λύσεις ERP για κάθε επιχείρηση Ολοκληρωµένες λύσεις ERP για κάθε επιχείρηση Η εταιρία H Data Communication ΑΕ ιδρύθηκε το 1987 στην Αθήνα µε αντικείµενο την ανάπτυξη λογισµικού για επιχειρήσεις και την παροχή ολοκληρωµένων λύσεων πληροφορικής.

Διαβάστε περισσότερα

Συστήµατα Αριθµών, Πληροφορία, και Ψηφιακή Υπολογιστές

Συστήµατα Αριθµών, Πληροφορία, και Ψηφιακή Υπολογιστές ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Συστήµατα Αριθµών, Πληροφορία, και Ψηφιακή Υπολογιστές Σελίδες 3-21, 24-26 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Περιεχόµενα 1.1 ΨΗΦΙΑΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ 1.2 Αναπαράσταση Αριθµών 1.3 Αριθµητικές Λειτουργίες 1.4 εκαδικοί Κώδικες

Διαβάστε περισσότερα

6. Εισαγωγή στον προγραµµατισµό

6. Εισαγωγή στον προγραµµατισµό 6. Εισαγωγή στον προγραµµατισµό 6.1 Η έννοια του προγράµµατος. 6.2 Ιστορική αναδροµή. 6.2.1 Γλώσσες µηχανής. ΗΜ04-Θ1Α 1. Ένα πρόγραµµα σε γλώσσα µηχανής είναι µια ακολουθία δυαδικών ψηφίων. 5. Ένα πρόγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΓΣΠ

Εισαγωγή ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΓΣΠ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΓΣΠ Τα τελευταία 25 χρόνια, τα προβλήµατα που σχετίζονται µε την διαχείριση της Γεωγραφικής Πληροφορίας αντιµετωπίζονται σε παγκόσµιο αλλά και εθνικό επίπεδο µε την βοήθεια των Γεωγραφικών

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 4 ο. Ο Προσωπικός Υπολογιστής

Κεφάλαιο 4 ο. Ο Προσωπικός Υπολογιστής Κεφάλαιο 4 ο Ο Προσωπικός Υπολογιστής Μάθημα 4.3 Ο Επεξεργαστής - Εισαγωγή - Συχνότητα λειτουργίας - Εύρος διαδρόμου δεδομένων - Εύρος διαδρόμου διευθύνσεων - Εύρος καταχωρητών Όταν ολοκληρώσεις το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ

ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ Κεφάλαιο 1.3-1.4: Εισαγωγή Στον Προγραµµατισµό ( ιάλεξη 2) ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ Περιεχόµενα Εισαγωγικές Έννοιες - Ορισµοί Ο κύκλος ανάπτυξης προγράµµατος Παραδείγµατα Πότε χρησιµοποιούµε υπολογιστή?

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικός Κατάλογος της Βιβλιοθήκης (OPAC)

Ηλεκτρονικός Κατάλογος της Βιβλιοθήκης (OPAC) Ο ηλεκτρονικός κατάλογος (OPAC) είναι το online σύστημα αναζήτησης στο αυτοματοποιημένο σύστημα της Βιβλιοθήκης (GEAC-ADVANCE), για την τοπική συλλογή της. Το περιβάλλον αλληλεπίδρασης (interface) είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΑ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΑ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Οικονοµικό Πανεπιστήµιο Αθηνών Τµήµα ιοικητικής Επιστήµης & Τεχνολογίας ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΑ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Κεφάλαιο 5 Λογισµικό - Software Γιώργος Γιαγλής Το σηµερινό µάθηµα Λογισµικό (Software)

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ»

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» Νικόλαος Μπαλκίζας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του σχεδίου μαθήματος είναι να μάθουν όλοι οι μαθητές της τάξης τις έννοιες της ισοδυναμίας των κλασμάτων,

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΑΡΧΕΙΟΘΕΤΗΣΗΣ ARCHIVING@CONNECT ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΥΛΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ PAPERLESS@CONNECT CASE STUDY PHARMATHEN SA

ΛΥΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΑΡΧΕΙΟΘΕΤΗΣΗΣ ARCHIVING@CONNECT ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΥΛΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ PAPERLESS@CONNECT CASE STUDY PHARMATHEN SA ΛΥΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΑΡΧΕΙΟΘΕΤΗΣΗΣ ARCHIVING@CONNECT ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΥΛΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ PAPERLESS@CONNECT CASE STUDY PHARMATHEN SA ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ PHARMATHEN ΑΒΕΕ... 3 2. ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ Α. ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ «Η ΦΥΣΗ ΚΑΙ Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ»

ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ Α. ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ «Η ΦΥΣΗ ΚΑΙ Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ» ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ Α. ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ «Η ΦΥΣΗ ΚΑΙ Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ» - Κρυπτογραφία είναι - Κρυπτανάλυση είναι - Με τον όρο κλειδί. - Κρυπτολογία = Κρυπτογραφία + Κρυπτανάλυση - Οι επιστήµες αυτές είχαν

Διαβάστε περισσότερα

E-mail: mailto:michael_agathos@yahoo.gr

E-mail: mailto:michael_agathos@yahoo.gr ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ονοµατεπώνυµο: Αγάθος Μιχαήλ ιεύθυνση: Γιαννάδες Πόλη: Κέρκυρα Τηλέφωνο: 26610-51390, 699 222 3070 E-mail: mailto:michael_agathos@yahoo.gr Ηµεροµηνία γέννησης: 11/02/1979 Οικογενειακή

Διαβάστε περισσότερα

World Wide Web: Ο παγκόσµιος ιστός Πληροφοριών

World Wide Web: Ο παγκόσµιος ιστός Πληροφοριών Περιεχόµενα World Wide Web: Ο παγκόσµιος ιστός Πληροφοριών Εισαγωγή Ιστορική Αναδροµή Το ιαδίκτυο και το WWW Υπερκείµενο Εντοπισµός πληροφοριών στο WWW Search Engines Portals Unicode Java Plug-Ins 1 2

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση του RAW ORF. Κείμενο, παρουσίαση, έρευνα: Ιορδάνης Σταυρίδης DNG ARW X3F DCR NEF CRW RAW RAF CR2 SRF MRW

Χρήση του RAW ORF. Κείμενο, παρουσίαση, έρευνα: Ιορδάνης Σταυρίδης DNG ARW X3F DCR NEF CRW RAW RAF CR2 SRF MRW 8 Χρήση του RAW Κείμενο, παρουσίαση, έρευνα: Ιορδάνης Σταυρίδης DNG X3F ARW ORF DCR NEF CRW RAW RAF CR2 SRF MRW 9 Ένα ακατέργαστο αρχείο εικόνας RAW περιέχει ελάχιστα επεξεργασμένα στοιχεία από τον αισθητήρα

Διαβάστε περισσότερα

Συστηµατική παρακολούθηση και καταγραφή όλων των φάσεων παραγωγής σε πραγµατικό χρόνο Το Σύστηµα Ιχνηλασιµότητας ICHNOS της εταιρείας Data & Control Systems είναι ένα ολοκληρωµένο σύστηµα το οποίο καλύπτει

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγία INSPIRE, μεταδεδομένα και GIS

Οδηγία INSPIRE, μεταδεδομένα και GIS Οδηγία INSPIRE, μεταδεδομένα και GIS Σαραφίδης Δημήτριος Δρ. Αγρονόμος και Τοπογράφος Μηχανικός sarafid@topo.auth.gr WikiMapia.org Google Maps / Google Earth Bing Maps / Virtual Earth ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΕ openstreetma

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ

ΘΕΜΑ Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΘΕΜΑ Α ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Γ' ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 26 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακοί Υπολογιστές

Ψηφιακοί Υπολογιστές 1 η Θεµατική Ενότητα : υαδικά Συστήµατα Ψηφιακοί Υπολογιστές Παλαιότερα οι υπολογιστές χρησιµοποιούνταν για αριθµητικούς υπολογισµούς Ψηφίο (digit) Ψηφιακοί Υπολογιστές Σήµατα (signals) : διακριτά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Επικαιροποίησης Γνώσεων Αποφοίτων ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

Πρόγραμμα Επικαιροποίησης Γνώσεων Αποφοίτων ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Πρόγραμμα Επικαιροποίησης Γνώσεων Αποφοίτων ΕΝΟΤΗΤΑ Μ1 ΨΗΦΙΑΚΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ Εκπαιδευτής: Γ. Π. ΠΑΤΣΗΣ, Επικ. Καθηγητής, Τμήμα Ηλεκτρονικών Μηχανικών, ΤΕΙ Αθήνας ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ 1. Ποια είναι η βάση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Τεχνολογία Πολυµέσων 01-1

Εισαγωγή. Τεχνολογία Πολυµέσων 01-1 Εισαγωγή Τι είναι τα πολυµέσα Ποιοι εµπλέκονται στα πολυµέσα Χαρακτηριστικά των µέσων Απαιτήσεις πολυµέσων Ιδιότητες πολυµέσων Μετάδοση πολυµέσων οµή συστηµάτων πολυµέσων Τεχνολογία Πολυµέσων 01-1 Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

Σηµειώσεις εγκατάστασης του συστήµατος εκτύπωσης HP LaserJet σειράς P2015

Σηµειώσεις εγκατάστασης του συστήµατος εκτύπωσης HP LaserJet σειράς P2015 Σηµειώσεις εγκατάστασης του συστήµατος εκτύπωσης HP LaserJet σειράς P2015 Πνευµατικά δικαιώµατα και Άδεια χρήσης 2006 Copyright Hewlett-Packard Development Company, L.P. Απαγορεύεται η αναπαραγωγή, προσαρµογή

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΙΚΡΗ ΨΗΦΙΑΚΗ ΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΑΣ MP 2OO1SP

Η ΜΙΚΡΗ ΨΗΦΙΑΚΗ ΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΑΣ MP 2OO1SP Η ΜΙΚΡΗ ΨΗΦΙΑΚΗ ΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΑΣ MP 2OO1SP Το ΜΡ 2001SP αποτελεί ένα ψηφιακό φωτοαντιγραφικό υψηλής ταχύτητας και παραγωγικότητας, laser εκτυπωτής/σαρωτής και µε δυνατότητα επέκτασης σε Fax βαριάς

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνα. Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές Επικοινωνίες 05-1

Εικόνα. Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές Επικοινωνίες 05-1 Εικόνα Εισαγωγή Ψηφιακή αναπαράσταση Κωδικοποίηση των χρωμάτων Συσκευές εισόδου και εξόδου Βάθος χρώματος και ανάλυση Συμβολική αναπαράσταση Μετάδοση εικόνας Σύνθεση εικόνας Ανάλυση εικόνας Τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικός πολύγλωσσος θησαυρός : το μέλλον στην αυτοματοποιημένη ευρετηρίαση

Ηλεκτρονικός πολύγλωσσος θησαυρός : το μέλλον στην αυτοματοποιημένη ευρετηρίαση Ηλεκτρονικός πολύγλωσσος θησαυρός : το μέλλον στην αυτοματοποιημένη ευρετηρίαση Α. Βασιλείου Η διαδικασία καθώς και οι μέθοδοι βελτιστοποίησης των υπηρεσιών πληροφόρησης έχουν απασχολήσει επανειλημμένα

Διαβάστε περισσότερα

Case Study. Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής II

Case Study. Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής II Case Study Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής II ΕΡΕΥΝΑ Η έρευνα ικανοποίησης που πραγματοποιήθηκε αφορά µία εταιρεία πληροφορικής. Η έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Ενημέρωση λογισμικού οθόνης Generation 4 CommandCenter 2015-2 Οδηγίες λήψης & ενημέρωσης

Ενημέρωση λογισμικού οθόνης Generation 4 CommandCenter 2015-2 Οδηγίες λήψης & ενημέρωσης Ενημέρωση λογισμικού οθόνης Generation 4 CommandCenter 2015-2 Οδηγίες λήψης & ενημέρωσης Επισκόπηση Η διαδικασία εγκατάστασης της ενημέρωσης λογισμικού της οθόνης Generation 4 CommandCenter 2015-2, ή νεότερης

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Η/Υ. Βασικές Έννοιες Προγραμματισμού. Ιωάννης Λυχναρόπουλος Μαθηματικός, MSc, PhD

Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Η/Υ. Βασικές Έννοιες Προγραμματισμού. Ιωάννης Λυχναρόπουλος Μαθηματικός, MSc, PhD Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Η/Υ Βασικές Έννοιες Προγραμματισμού Ιωάννης Λυχναρόπουλος Μαθηματικός, MSc, PhD Αριθμητικά συστήματα Υπάρχουν 10 τύποι ανθρώπων: Αυτοί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΕΙ Η, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΕΙ Η, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΕΙ Η, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ 7.1. Ανάπτυξη Προγράµµατος Τι είναι το Πρόγραµµα; Το Πρόγραµµα: Είναι ένα σύνολο εντολών για την εκτέλεση ορισµένων λειτουργιών από τον υπολογιστή.

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση απασχόλησης στο έργο ''Πανδέκτης: Ψηφιακός θησαυρός πρωτογενών τεκµηρίων ελληνικής ιστορίας και πολιτισµού''

Πρόσκληση απασχόλησης στο έργο ''Πανδέκτης: Ψηφιακός θησαυρός πρωτογενών τεκµηρίων ελληνικής ιστορίας και πολιτισµού'' Πρόσκληση απασχόλησης στο έργο ''Πανδέκτης: Ψηφιακός θησαυρός πρωτογενών τεκµηρίων ελληνικής ιστορίας και πολιτισµού'' Οι παρακάτω προσκλήσεις εντάσσονται στο Έργο «ΠΑΝ ΕΚΤΗΣ Νο2- Ψηφιακός Θησαυρός Πρωτογενών

Διαβάστε περισσότερα