Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ"

Transcript

1 Φυσικού Αερίου μ

2 Εισαγωγικά Στοιχεία Αναμόρφωσης Στόχος: αύξηση της περιεκτικότητας της νάφθας σε αρωματικά. Πρώτη ύλη για μονάδες παραγωγής αρωματικών υδρογονανθράκων (BTX). Βελτίωση του αριθμού οκτανίου για την παραγωγή βενζίνης. Αντιδράσεις αναμόρφωσης: Αφυδρογόνωση απομάκρυνση υδρογόνου από ναφθένια προς σχηματισμό αρωματικών. Τα αρωματικά έχουν υψηλό αριθμό οκτανίου και συμβάλλουν στην αύξηση αριθμού οκτανίου της βενζίνης. Ισομερισμός παραφινών προς ισοπαραφίνες. Υψηλότερος αριθμός οκτανίου. Περαιτέρω ισομερισμός προς ναφθένια και στη συνέχεια αφυδρογόνωση προς αρωματικά. Παραγωγή υδρογόνου (ως παραπροϊόν) που χρησιμοποιείται στις μονάδες υδρογονοκατεργασίας.

3 Εξέλιξη της Αναμόρφωσης Στη δεκαετία του 1930, η αύξηση του αριθμού οκτανίου της βενζίνης πραγματοποιείτο με χρήση θερμικής αναμόρφωσης. Ήπια θερμική πυρόλυση των παραφινών της νάφθας προς ολεφίνες. Στα τέλη της δεκαετίας του 1930 και στις αρχές της δεκαετίας του 1940, αναπτύχθηκε η αλκυλίωση των ολεφινών για την αύξηση του αριθμού οκτανίου των αεροπορικών βενζινών. Τη δεκαετία του 1950, οι υψηλής απόδοσης βενζινοκινητήρες απαίτησαν βενζίνη υψηλού αριθμού οκτανίου. Αύξηση της χρήσης μονάδων αλκυλίωσης, αναμόρφωσης και ισομερισμού. Μερικά μεγάλα διυλιστήρια είχαν δυνατότητα πραγματοποίησης καταλυτικής αναμόρφωσης με βάση την κυκλική διεργασία αναγέννησης καταλύτη που χρησιμοποιείτο κατά το Β Παγκόσμιο Πόλεμο με στόχο: Παραγωγή βενζολίου για στυρένιο. Παραγωγή τολουολίου για TNT. Παραγωγή αρωματικών για αεροπορική βενζίνη. Ο κύκλος λειτουργίας του καταλύτη πριν την αναγέννηση ήταν μικρός και απαιτούνταν εδικά συστήματα ελέγχου, απαγορευτικού κόστους για τα μικρά διυλιστήρια. Η διεργασία Platforming τέθηκε σε εμπορική εφαρμογή από τη UOP το Καταλύτης λευκόχρυσος. Μπορούσε να λειτουργήσει για ένα έτος χωρίς να απαιτηθεί αναγέννηση του καταλύτη. Η καταλυτική αναμόρφωση έγινε μια ευρέως αποδεκτή διεργασία που χρησιμοποιήθηκε άμεσα και από τα μικρά διυλιστήρια.

4 Συνοπτικά Στοιχεία Καταλυτικής Αναμόρφωσης Παράγει υδρογόνο σε μεγάλες ποσότητες που χρησιμοποιείται στις μονάδες υδρογονοκατεργασίας. Η καταλυτική αναμόρφωση είναι η δεύτερη σε σημαντικότητα μετά την καταλυτική πυρόλυση διεργασία παραγωγής βενζίνης. Σχεδόν όλα τα διυλιστήρια διαθέτουν μονάδα καταλυτικής αναμόρφωσης. Το προϊόν αναμόρφωσης είναι ένα από τα επιθυμητά συστατικά παραγωγής βενζίνης. Υψηλός αριθμός οκτανίου, χαμηλή τάση ατμών, μηδενικό θείο και ολεφίνες Υψηλή περιεκτικότητα σε αρωματικά και βενζόλιο (ανεπιθύμητα). Η καταλυτική αναμόρφωση αποτελεί τη δεύτερη κατά σειράν παραγόμενης ποσότητας διεργασία παραγωγής βενζίνης. Καταλυτική Πυρόλυση (F) Αναμόρφωση 35% κ.ό. 30% κ.ό. Αλκυλίωσηλί 20% κ.ό. Ισομερισμός 15% κ.ό.

5 Τροφοδοσία Καταλυτικής Αναμόρφωσης Ο καταλύτης (λευκόχρυσος) είναι ευγενές μέταλλο και πολύ ευαίσθητος στην υποβάθμιση λόγω παρουσίας θείου και αζώτου. Η τροφοδοσία υφίσταται υδρογονοκατεργασία για την απομάκρυνση του θείου. Σημαντικός είναι επίσης ο έλεγχος των χλωριόντων και του νερού. Η διεργασία εφαρμόζεται καλύτερα σε νάφθες χωρίς θείο. Δεν εφαρμόζεται σε νάφθα καταλυτικής πυρόλυσης. Περιέχει ολεφίνες και αρωματικά συνήθως υφίσταται αλκυλίωση για αύξηση του αριθμού οκτανίου. Δεν εφαρμόζεται σε νάφθα θερμικής πυρόλυσης. Περιέχει σε υψηλές συγκεντρώσεις θείο, ολεφίνες και αρωματικά. Δεν είναι κατάλληλη για: Ελαφριά νάφθα ατμοσφαιρικής απόσταξης. Τάση πυρόλυσης προς βουτάνιο και ελαφρύτερους υδρογονάνθρακες. Μέσα κλάσματα. Τάση πυρόλυσης και απόθεσης κοκ στον καταλύτη

6 Προϊόντα Καταλυτικής Αναμόρφωσης Αναπτύχθηκε για την αύξηση του αριθμού οκτανίου της νάφθας με αύξηση της περιεκτικότητας σε αρωματικά. Αφυδρογόνωση ναφθενίων προς αρωματικά. Ισομερισμός παραφινών προς ισοπαραφίνες. Μερικές από τις ισοπαραφίνες ισομερίζονται περαιτέρω προς ναφθένια και στη συνέχεια αφυδρογονώνονται προς αρωματικά. Η αναμόρφωση αυξάνει την περιεκτικότητα της βενζίνης σε αρωματικά. Οι αρωματικοί υδρογονάνθρακες έχουν σημαντική διαφορά τιμών μεταξύ RON και MON μη επιθυμητό. Λόγω τοξικότητας (ιδίως του βενζολίου) η περιεκτικότητα των βενζινών σε αρωματικά μειώνεται. Ένταση (Severity) διεργασίας. Χαμηλή ένταση για παραγωγή βενζίνης. Υψηλή ένταση για μεγιστοποίηση παραγωγής αρωματικών (διαλύτες, πετροχημικά). Η αναμόρφωση παραμένει και σήμερα μια διεργασία υψηλής σημαντικότητας. Το υδρογόνο που παράγεται αποτελεί μια από τις βασικές πηγές υδρογόνου των διυλιστηρίων για υδρογονοκατεργασία.

7 Χημεία Αντιδράσεις Καταλυτικής Αναμόρφωσης Χρησιμοποιείται στερεός καταλύτης για τη μετατροπή των ναφθενίων στα αντίστοιχα αρωματικά και τον ισομερισμό των παραφινών σε ισοπαραφίνες. Και οι δύο αντιδράσεις οδηγούν σε σημαντική αύξηση του αριθμού οκτανίου. Και οι δύο αντιδράσεις προκαλούν μείωση του όγκου των προϊόντων. Υπάρχουν συσχετίσεις που επιτρέπουν τη χρήση της ανάλυσης δομής (παραφίνες, ολεφίνες, ναφθένια, αρωματικά PONA) της τροφοδοσίας για την εκτίμηση της απόδοσης και της ποιότητας των προϊόντων. Αρχικά, για την εκτίμηση της ποιότητας της τροφοδοσίας χρησιμοποιείτο ο συντελεστής χαρακτηρισμού Watson K W. Οι αρωματικοί υδρογονάνθρακες γενικά δεν επηρεάζονται από τις αντιδράσεις αναμόρφωσης. Αφυδρογόνωση αλκυλοεξανίων σε αρωματικά:

8 Χημεία Αντιδράσεις Καταλυτικής Αναμόρφωσης Αφυδρογονοϊσομερισμός αλκυλοπεντανίων σε αρωματικά 3 Αφυδρογονολυκλίωση λί παραφινών σε αρωματικά Ισομερισμός κανονικών παραφινών σε ισοπαραφίνες 3 2 Πυρόλυση παραφινών

9 Μεταβλητές Λειτουργίας Καταλυτικής Αναμόρφωσης Η κύρια παράμετρος λειτουργίας για την αλλαγή συνθηκών και ποιότητας προϊόντων είναι η θερμοκρασία του αντιδραστήρα. Συνήθως είναι περίπου 510 (950 F) στην είσοδο του αντιδραστήρα. Μπορεί να αυξηθεί για μείωση της ενεργότητας του καταλύτη ή να αντισταθμίσει τροφοδοσία χαμηλότερης ποιότητας. Υψηλότερη θερμοκρασία αντιδραστήρα αυξάνει τον αριθμό οκτανίου αλλά μειώνει την απόδοση και τη διάρκεια του κύκλου λειτουργίας. Οι μεταβλητές σχεδιασμού για τη βελτίωση της ποιότητας περιλαμβάνουν την πίεση, το ρυθμό ανακυκλοφορίας, το χρόνο παραμονής στον αντιδραστήρα και την ενεργότητα του καταλύτη. Χαμηλή πίεση αντιδραστήρα αυξάνει την απόδοση και τον αριθμό οκτανίου, αλλά αυξάνει το σχηματισμό κοκ. Αυξημένη μερική πίεση υδρογόνου λόγω ανακυκλοφορίας υδρογόνου (αναλογία υδρογόνου/υδρογονανθράκων) μειώνει το σχηματισμό κοκ, αυξάνει την απόδοση υδρογόνου και τον αριθμό οκτανίου, αλλά προωθεί τις αντιδράσεις υδρογονοπυρόλυσης. Χαμηλή ταχύτητα χώρου αντιδραστήρα ευνοεί το σχηματισμό αρωματικών, αλλά ευνοεί επίσης τις αντιδράσεις πυρόλυσης, λειτουργώντας κοντά στις συνθήκες ισορροπίας. Καταλύτες υψηλότερης ενεργότητας είναι πιο ακριβοί, αλλά αυξάνουν τη διάρκεια του κύκλου λειτουργίας και τις αποδόσεις.

10 Βέλτιστες Συνθήκες Λειτουργίας Καταλυτικής Αναμόρφωσης Αντίδραση Πίεση Θερμοκρασία Ισομερισμός Ναφθενίων Ενδιάμεση Ενδιάμεση Αφυδρογονοκυκλίωση Παραφινών σε Ναφθένια Αφυδρογονοκυκλίωση Ναφθενίων σε Αρωματικά Χαμηλή Πίεση Χαμηλή Πίεση Υψηλή Θερμοκρασία Υψηλή Θερμοκρασία Ισομερισμός μ Παραφινών σε Μικρή Επίδραση Μικρή Επίδραση Ισοπαραφίνες Υδρογονοπυρόλυση Υψηλή Πίεση Υψηλή Θερμοκρασία

11 Διεργασία ydroforming Παλιά, κυκλική διεργασία, που χρησιμοποιήθηκε από πολλές πετρελαϊκές εταιρίες για την παραγωγή τολουολίου για TNT κατά τη διάρκεια του Β Παγκοσμίου Πολέμου. Καταλυτική αναμόρφωση με χρήση καταλύτη οξείδιο του μολυβδενίου σε φορέα αλούμινα. Γρήγορη απόθεση κοκ στον καταλύτη που απαιτούσε κυκλική εναλλαγή των αντιδραστήρων για αναγέννηση η κάθε τέσσερις ώρες. Χρησιμοποιήθηκε μηχανισμός χρονισμού που χρησιμοποιούσε ειδικούς καταιονιστήρες για τη μεταγωγή από φάση αναμόρφωσης σε φάση αναγέννησης. Το σύστημα του αντιδραστήρα περιλάμβανε έναν επιπλέον αντιδραστήρα εναλλαγής ("swing" reactor). Διευκόλυνε την περιοδική θέση εκτός λειτουργίας και αναγέννηση του καταλύτη του αντιδραστήρα.

12 Διεργασία Plattforming Ημι αναγεννόμενη διεργασία χαμηλής περιεκτικότητας σε λευκόχρυσο απαιτούσε αναγέννηση μόνο μια φορά ανά έτος. Κατέστησε δυνατή την αναμόρφωση νάφθας σε όλα τα διυλιστήρια. Η αποθειωμένη νάφθα τροφοδοσίας θερμαίνεται σε φούρνο σε θερμοκρασία 480 (900 F) ή υψηλότερη. Τυπικά υπάρχουν τρεις αντιδραστήρες με αντίστοιχους φούρνους θέρμανσης. Η αφυδρογόνωση είναι έντονα ενδόθερμη. Μεγάλη μείωση θερμοκρασίας καθώς προχωρά η αντίδραση. Απαιτούνται πολλαπλοί αντιδραστήρες με ενδιάμεση θέρμανση. Στον πρώτο αντιδραστήρα γίνεται αφυδρογόνωση των ναφθενίων. Απαιτεί λιγότερο όγκο καταλύτη πριν χρειαστεί αναθέρμανση. Στον τελευταίο αντιδραστήρα γίνεται ισομερισμός των παραφινών. Απαιτεί μεγαλύτερο όγκο καταλύτη. Συχνά χρησιμοποιούνται δύο παράλληλοι αντιδραστήρες για να υπάρξει έως και διπλάσιος όγκος καταλύτη. Τυπική κατανομή καταλύτη στους αντιδραστήρες: 20%, 30%, 50% Το προϊόν του τελευταίου αντιδραστήρα ψύχεται και απομακρύνεται το υδρογόνο. Μέρος του υδρογόνου χρησιμοποιείται για την αποθείωση της νάφθας. Το υδρογόνο που περισσεύει χρησιμοποιείται στις υπόλοιπες μονάδες υδρογονοκατεργασίας ο του διυλιστηρίου. Η αναμορφωμένη νάφθα υφίσταται σταθεροποίηση. Τα ελαφρά κλάσματα οδηγούνται στη μονάδα διαχωρισμού ελαφρών κλασμάτων.

13 Διεργασία Plattforming Οι αντιδραστήρες αναμόρφωσης είναι σχεδιασμένοι για ταχύτητες χώρου αντιδραστήρα της τάξης του 2.2 για την υγρή φάση. Η διεργασία πραγματοποιείται βέβαια στη φάση των ατμών. Η ανακυκλοφορία υδρογόνου είναι της τάξης των Nm 3 /m 3 ( scf/bbl). Υψηλή μερική πίεση υδρογόνου παρεμποδίζει την αφυδρογόνωση των ναφθενίων, αλλά και το σχηματισμό κοκ. Γίνεται εξισορρόπηση τάσεων μεταξύ απόδοσης και διάρκειας κύκλου λειτουργίας. Οι αντιδράσεις αφυδρογόνωσης παράγουν περίπου 180 Nm 3 /m 3 (1000 scf/bbl) ή περισσότερο. Περίπου 36 Nm 3 /m 3 (200 scf/bbl) χρησιμοποιούνται για την αποθείωση ης τροφοδοσίας. Ο χρόνος ζωής του καταλύτη εξαρτάται από το σχηματισμό κοκ. Αναμένεται να είναι της τάξης του ενός έτους. Ο χρόνος ζωής του καταλύτη εκφράζεται σε όγκος κατεργαζόμενης τροφοδοσίας ανά kg καταλύτη. Είναι δυνατός χρόνος ζωής της τάξης των 35 m 3 /kg (100 bbl/lb) καταλύτη. Για 35 m 3 /kg (100 bbl/lb), 3200 m 3 /d (20000 bbl/d) η μονάδα πρέπει να διαθέτει περίπου kg (70000 lb) καταλύτη για ένα έτος λειτουργίας. Ο πραγματικός όγκος του καταλύτη εκφράζεται σε όρους απαιτήσεων ως προς την ταχύτητα χώρου αντιδραστήρα. Η ποσότητα του καταλύτη μετατρέπεται σε ημέρες λειτουργίας για να εκτιμηθεί η διάρκεια του κύκλου λειτουργίας.

14 Διεργασία Plattforming Η θερμοκρασία του αντιδραστήρα είναι η κύρια μεταβλητή λειτουργίας. Η πτώση της θερμοκρασίας μειώνεται με το χρόνο, ένδειξη μείωσης της μετατροπής και μείωσης της ενεργότητας του καταλύτη. Απαιτείται υψηλότερη θερμοκρασία εισόδου. Μείωση της ενεργότητας του καταλύτη λόγω της απόθεσης κοκ. Η μείωση είναι σταδιακή και μπορεί να προβλεφθεί το αναμενόμενο τέλος του κύκλου λειτουργίας. Είναι απαραίτητο να γίνεται έλεγχος της υγρασίας και των χλωριόντων. Απότομη πτώση της ενεργότητας του καταλύτη αποτελεί ένδειξη δηλητηρίασης. Η θερμοκρασία του αντιδραστήρα αποτελεί ένδειξη της έντασης της διεργασίας. Χαμηλότερη ένταση σημαίνει υψηλότερη απόδοση αλλά χαμηλότερης ποιότητας προϊόν. Η ποιότητα του προϊόντος εκφράζεται ως αριθμός οκτανίου RON. Ο καταλύτης απενεργοποιείται λόγω σχηματισμού κοκ και ύπαρξης ανεπιθύμητων συστατικών. Ο σχηματισμός κοκ περιορίζεται με υψηλή μερική πίεση υδρογόνου. Συνήθως γίνεται μία αναγέννηση ανά έτος, αλλά μπορεί και πιο σύντομα, ανάλογα με την ένταση της διεργασίας και τις συνθήκες λειτουργίας. Ο σχηματισμός κοκ μπορεί να αντισταθμιστεί μέχρι ένα σημείο αυξάνοντας για λίγο τη θερμοκρασία ρ του αντιδραστήρα. Η αναγέννηση είναι πολύπλοκη διαδικασία απαιτεί ειδικές εγκαταστάσεις και εξειδικευμένο προσωπικό. Πραγματοποιείται σε μη τακτά χρονικά διαστήματα. Είναι εύκολο να καταστραφεί φορτίο καταλύτη ιδιαίτερα υψηλού κόστους.

15 Ημιαναγεννόμενη Διεργασία UOP Η UOP κατασκεύασε κεντρική εγκατάσταση αναγέννησης καταλύτη στο Shreveport για όλους τους χρήστες της διεργασίας Platforming. Η υπηρεσία ήταν διαθέσιμη έναντι του αντίστοιχου αντιτίμου. Το προσωπικό της UOP εργαζόταν σε συνεργασία με το προσωπικό των διυλιστηρίων για: Αξιολόγηση απόδοσης. Επιλογή χρόνου τερματισμού. μ Βοήθεια κατά την εκφόρτωση και επαναφόρτωση του καταλύτη. Η διεργασία είναι ημιαναγεννόμενη αφού απαιτείται αναγέννηση σε ετήσια βάση. Η ημιαναγεννόμενη αναμόρφωση λειτουργεί σε υψηλότερες πιέσεις. Οι παλιότερες μονάδες σε 3100 kpa (450 psi). Τώρα οι πιέσεις είναι χαμηλότερες μέχρι τα 700 kpa (100 psi). Οι χαμηλές πιέσεις αυξάνουν την τάση εξανθράκωσης και απαιτούν συχνότερη αναγέννηση. Αυξημένος ρυθμός εναπόθεσης κοκ. Η επιτόπια αναγέννηση εξαπλώθηκε τη δεκαετία του Κράτηση της μονάδας, αναγέννηση καταλύτη με καύση του κοκ, αναγωγή του καταλύτη με υδρογόνο, ρύθμιση της περιεκτικότητας σε χλωρίδια. Δεν μπορούσε να υπάρξει πλήρης ανάκτηση η της ενεργότητας μετά από μερικές αναγεννήσεις έπρεπε να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα της αύξησης των κρυστάλλων λευκοχρύσου που οδηγούσε σε μόνιμη ελάττωση της δραστικότητας.

16 Ημιαναγεννόμενη Διεργασία UOP Η επιτόπια αναγέννηση απαιτεί κράτηση της μονάδας. Χρήση αντιδραστήρα εναλλαγής ("swing" reactor) που μπορεί να τεθεί εκτός λειτουργίας για να αναγεννηθεί ο καταλύτης του. Απαιτούνται μερικές ημέρες από τη θέση του αντιδραστήρα εκτός λειτουργίας μέχρι να υπάρχει ξανά ένας έτοιμος προς χρήση αντιδραστήρας. Άλλα διυλιστήρια ανέπτυξαν δικές τους μεθόδους χρησιμοποιώντας πιο ενεργούς καταλύτες και χαμηλότερη πίεση. Απαιτούνταν πιο έντονες συνθήκες λειτουργίας και πιο συχνή αναγέννηση. Οι μικρότεροι κύκλοι λειτουργίας του καταλύτη οδήγησαν στην ανάπτυξη της κυκλικής αναγέννησης ανεξάρτητων αντιδραστήρων αντί για πλήρη κράτηση της λειτουργίας μιας μονάδας για αναγέννηση του καταλύτη σε όλους τους αντιδραστήρες.

17 Διεργασία UOP Συνεχούς Αναγέννησης Η απόκριση της UOP στην έρευνα για καταλύτες υψηλότερης ενεργότητας ήταν η χρήση διεργασίας κινητής κλίνης. Συνεχής αναγέννηση μέρους της κινητής κλίνης καταλύτη για απομάκρυνση κοκ και διατήρηση της ενεργότητας. Μείωση της πίεσης λειτουργίας στα 350 kpa (50 psi). Τρεις αντιδραστήρες τοποθετημένοι ο ένας πάνω στον άλλον και ο καταλύτης ρέει λόγω βαρύτητας από την κορυφή προς τον πυθμένα. Ο καταλύτης ρέει μέσω των ομόκεντρων δακτυλίων του πλέγματος στήριξης. Τα αντιδρώντα διέρχονται ακτινικά μέσω του καταλύτη προς τον εσωτερικό αυλό ροής και στη συνέχεια προς την επόμενη ε κλίνη. Ο τρόπος αναγέννησης δεν είναι ανακοινώσιμος. Πιθανώς χρησιμοποιεί αέρα ή οξυγόνο για την καύση του κοκ που ακολουθείται από αναγέννηση και οξείδωση.

18 Σύγχρονες Τάσεις για Καταλύτες Διεργασία Χαμηλότερες συγκεντρώσεις λευκοχρύσου. Συνεχίζεται η προσθήκη χλωριδίων για ισομερισμό και διάσπαση, αλλά πλέον μερικοί καταλύτες έχουν φορέα σίλικα αλούμινα. Διμεταλλικοί καταλύτες (hevron). Λευκόχρυσος και ρήνιο. Αφυδρογόνωση σε δύο ενεργά κέντρα. Η απομάκρυνση αρωματικών από τη βενζίνη αποτελεί μια από τις σημαντικότερες παραμέτρους για τα διυλιστήρια παγκοσμίως. Η νάφθα αποθειώνεται σε μονάδα υδρογονοκατεργασίας και στη συνέχεια διαχωρίζεται σε ελαφρύ και βαρύ κλάσμα (85, 180 F). Η ελαφριά νάφθα που περιέχει βενζόλιο και κυκλοεξάνιο αποστέλλεται σε μονάδα ισομερισμού. Η βαριά νάφθα αποστέλλεται στη μονάδα αναμόρφωσης. Αυτή η βαριά νάφθα δεν περιέχει βενζόλιο και κυκλοεξάνιο. Παράγεται τολουόλιο και ξυλόλια αλλά όχι βενζόλιο, λόγω της απομάκρυνσης του κυκλοεξανίου. Η απομάκρυνση του βενζολίου από τη βενζίνη είναι πολύ δύσκολη. Απαιτείται μεγαλύτερες μονάδας υδρογονοκατεργασίας και διαχωρισμού. Όλα τα διυλιστήρια πρέπει να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα της απομάκρυνσης του βενζολίου από τη βενζίνη. Υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις λόγω διαφορετικών μονάδων παραγωγής, διαφορετικών τροφοδοσιών και διαφορετικών προδιαγραφών ανά περιοχή.

19 Διάγραμμα Ροής Διεργασίας Plattforming

20 Διάγραμμα Ροής Ημιαναγεννόμενης Διεργασίας Αναμόρφωσης

21 Εισαγωγικά Στοιχεία Ανάπτυξη Ισομερισμού Στόχος: Βελτίωση του αριθμού οκτανίου της ελαφριάς νάφθας μετατρέποντας τις κ παραφίνες σε ισοπεραφίνες. Μετατροπή του κ βουτανίου σε ισοβουτάνιο (για αλκυλίωση). Σημαντική διεργασία για την αύξηση του αριθμού οκτανίου. Παράγεται προϊόν υψηλής τάσης ατμών (περίπου 115 kpa 17 psi) περιορίζεται η χρήση του στη βενζίνη. Στις δεκαετίες του 1920 και του 1930 υπήρχαν άλλες μέθοδοι για τη βελτίωση του αριθμού οκτανίου της βενζίνης. Προσθήκη τετρααιθυλιούχου μολύβδου. Θερμική αναμόρφωση νάφθας. Θερμικός πολυμερισμός ελαφρών ολεφινών σε εξένια, επτένια και οκτένια. Στις αρχές της δεκαετίας του 1940, η αλκυλίωση των ολεφινών αποτέλεσε μια πολύ σημαντική διεργασία. Ανάγκη για παραγωγή αεροπορικής βενζίνης υψηλού αριθμού οκτανίου κατά το Β Παγκόσμιο πόλεμο. Ο ισομερισμός του βουτανίου αναπτύχθηκε για την παρασκευή του απαραίτητου ισοβουτανίου. Καταλύτης: χλωριούχο αργίλιο (All 3 ). Πολλές από αυτές τις μονάδες διέκοψαν τη λειτουργία τους μετά το τέλος του πολέμου. Η ανάγκη για παραγωγή βενζίνης υψηλού αριθμού οκτανίου επανέφερε το ενδιαφέρον για τον ισομερισμό στα τέλη της δεκαετίας του Αναπτύχθηκαν νέοι καταλύτες με λευκόχρυσο.

22 Συνοπτικά Στοιχεία Ισομερισμού Διεργασία με μεγάλη απόδοση και μεγάλη εκλεκτικότητα προς ισομερή συστατικά υψηλού αριθμού οκτανίου. Ο ισομερισμός μ παρέχει μέση, αλλά σημαντική συμβολή στα συστατικά παραγωγής γής βενζίνης. Θετικά: Οι συνθήκες λειτουργίας της αναμόρφωσης δεν είναι κατάλληλες για τις παραφίνες της ελαφριάς νάφθας. Προϊόν με πρακτικά μηδενικά αρωματικά, βενζόλιο και ολεφίνες. Προϊόν πολύ χαμηλής περιεκτικότητας σε θείο. Αρνητικά: Προϊόν υψηλής τάσης ατμών. Μέτριος αριθμός οκτανίου: (R+M)/2 περίπου 85 Καταλυτική Πυρόλυση (F) Αναμόρφωση Αλκυλίωση 35% κ.ό. 30% κ.ό. 20% κ.ό. Ισομερισμός 15% κ.ό.

23 Βασικά Χαρακτηριστικά Ισομερισμού Διεργασία που πραγματοποιείται στην αέρια φάση και χρησιμοποιεί υδρογόνο για να ελαχιστοποιήσει την αφυδρογόνωση και το σχηματισμό κοκ. Καταλύτης: χλωριωμένη αλούμινα. Οργανικά χλωρίδια εναποτεθειμένα στα ενεργά κέντρα του μετάλλου με επεξεργασία σε υψηλή θερμοκρασία με συστατικά όπως ο τετραχλωράνθρακας. Τα χλωρίδια είναι ευαίσθητα στην ύπαρξη υγρασίας. Είναι απαραίτητη η ξήρανση της τροφοδοσίας και η προσθήκη φρέσκου (make up) υδρογόνου. Όξινοι ζεόλιθοι με ευγενή μέταλλα. Εναλλακτικοί καταλύτες. Δεν απαιτούν ενεργοποίηση με υδροχλώριο.

24 Τροφοδοσία Προϊόντα Ισομερισμού Τροφοδοσία: Ελαφριά νάφθα που περιέχει πεντάνια, εξάνια και μικρές ποσότητες επτανίων. Η τροφοδοσία υφίσταται συχνά αποβουτανίωση. Πρέπει αν απομακρυνθούν θείο και άζωτο, επειδή ο καταλύτης περιέχει "όξινα κέντρα" που του δίνουν την ενεργότητά του. Κατεργασία σε μονάδα Merox. Υδρογονοκατεργασία. Είναι συνήθης πλέον η πρακτική της αποθείωσης όλης της νάφθας (ελαφριά και βαριά) σαν ένα ρεύμα και ο διαχωρισμός κλασμάτωση γίνεται μετά. Προϊόντα: Μικρές ποσότητες ελαφρών αερίων λόγω υδρογονοπυρόλυσης. Παραφίνες που δεν αντέδρασαν. Ισοπαραφίνες και ναφθένια. Αυξημένη ένταση (severity) της διεργασίας αυξάνει τον αριθμό οκτανίου αλλά και τη μετατροπή σε ελαφρά αέρια. Οι αποδόσεις εξαρτώνται από τα χαρακτηριστικά της τροφοδοσίας και τον αριθμό οκτανίου του προϊόντος. Τροφοδοσία χαμηλής ποιότητας μπορεί να δώσει απόδοση σε υγρό προϊόν 85% ή λιγότερο. Τροφοδοσία καλής ποιότητας μπορεί να δώσει απόδοση σε υγρό προϊόν ως 97%.

25 Αντιδράσεις Ισομερισμού Σχηματισμός ενδιάμεσης ολεφίνης (αφυδρογόνωση) Σχηματισμός ιόντος καρβονίου (όξινη δράση καταλύτη) A A Αναδιάταξη μορίου 3 Σχηματισμός ολεφίνης A A - 3 3

26 Αντιδράσεις Ισομερισμού Υδρογόνωση ολεφίνης Ισομερισμός ολεφινών αλλαγή θέσης διπλού δεσμού Το βουτένιο 1 μπορεί να δώσει μίγμα cis και trans βουτενίου Ισομερισμός και διάνοιξη ναφθενίων προς ολεφίνες Κυκλοβουτάνιο προς βουτένιο 3 3 3

27 Παράμετροι Λειτουργίας Ισομερισμού Η θερμοκρασία είναι η κύρια παράμετρος λειτουργίας της διεργασίας. Σε υψηλότερη θερμοκρασία αυξάνει η ένταση της διεργασίας (συμπεριλαμβανομένης της υδρογονοπυρόλυσης). Άλλες παράμετροι λειτουργίας. Σε υψηλότερη πίεση αυξάνει η διάρκεια ζωής του καταλύτη αλλά ευνοούνται οι ανεπιθύμητες αντιδράσεις υδρογονοπυρόλυσης. Αυξημένη μερική πίεση υδρογόνου ευνοεί την υδρογονοπυρόλυση αλλά επιμηκύνει τη διάρκεια ζωής του καταλύτη. Η ταχύτητα χώρου αντιδραστήρα εξαρτάται από το κόστος επένδυσης, τη θερμοκρασία, τη διάρκεια ζωής του καταλύτη και τις αποδόσεις. Χαμηλή θερμοκρασία, μέτρια μερική πίεση υδρογόνου και χαμηλή ταχύτητα χώρου αντιδραστήρα ευνοούν μεγάλης διάρκειας κύκλους ζωής καταλύτη. αλύ Οι αποδόσεις του ισομερισμού εξαρτώνται από τις συνθήκες χημικής ισορροπίας. Απομάκρυνση των ισοπαραφινών από την τροφοδοσία πριν εισαχθεί στον αντιδραστήρα μπορεί να αυξήσει σημαντικά τον αριθμό οκτανίου του προϊόντας μεταθέτοντας προς τα δεξιά τις συνθήκες ισορροπίας. Ο ισομερισμός είναι λιγότερο έντονη διεργασία από την αναμόρφωση. Το φρέσκο υδρογόνο είναι της τάξης των 12.6 Nm 3 /m 3 (70 scf/bbl) και ο λόγος ανακυκλοφορίας υδρογόνου είναι 4 σε μοριακή βάση υδρογόνου προς τροφοδοσίας (1/3 1/2 του απαιτούμενου για την αναμόρφωση). Η πίεση είναι περίπου 2750 kpa (400 psi). Η θερμοκρασία είναι περίπου 200 (400 F). Σημαντικό μειονέκτημα είναι η υψηλή πτητικότητα του προϊόντος.

28 Ισομερισμός Απλής Διέλευσης Αρχική διεργασία ισομερισμού του πεντανίου. Η τροφοδοσία συνήθως υφίσταται αποβουτανίωση και υδρογονοκατεργασία για την απομάκρυνση θείου και αζώτου. Απαιτείται συνεχής απομάκρυνση (purge) υδρογόνου αφού πραγματοποιείται σε μικρό βαθμό πυρόλυση και υπάρχει απαίτηση κορεσμού των παραγόμενων ολεφινών. Η κατανάλωση υδρογόνου είναι ελάχιστη και χρησιμοποιείται για την ελαχιστοποίηση της απόθεσης κοκ. Ο ισομερισμός απλής διέλευσης ανεβάζει το RON από 70 σε 83. Βελτιώσεις της διεργασίας: συνδυασμός κλασμάτωσης και ισομερισμού. Απομάκρυνση του ισοπεντανίου από την τροφοδοσία αυξάνει το RON σε 84. Προσθήκη αποϊσοπεντανιωτή στην ανακυκλοφορία κ πεντανίου (Penex) αυξάνει το RON του προϊόντος σε 86. Διαχωρισμός με μοριακά κόσκινα (Molex) αυξάνει το RON του προϊόντος σε 89. Συνδυασμός Penex με Molex δίνει διεργασία που διεξάγεται πλήρως στην αέρια φάση δεν υπάρχει αναρροή, αλλά κυκλική διεργασία. Συνολική αναλυκλοφορία με αποϊσοεξανιωτή αυξάνει το RON του προϊόντος σε 89. Κατάλληλο για χρήση ως συστατικό ανάμιξης βενζίνης χωρίς ουσιαστικές απώλειες αριθμού οκτανίου.

29 Ισομερισμός Βουτανίου Μετατροπή του κ βουτανίου σε ισοβουτάνιο. Χρησιμοποιείται στην αλκυλίωση των ελαφρών ολεφινών της καταλυτικής πυρόλυσης F. Χρησιμοποιείται επίσης για την παραγωγή MTBE και ETBE. Η διεργασία είναι αντίστοιχη του ισομερισμού πεντανίων εξανίων (ελαφριά νάφθα). Η απόδοση είναι της τάξης του 95% με καθαρότητα προϊόντος πάνω από 96%.

30 Διάγραμμα Ροής Διεργασίας Ισομερισμού

Κεφάλαιο 12. Υδρογονοκατεργασία Αποσταγµάτων

Κεφάλαιο 12. Υδρογονοκατεργασία Αποσταγµάτων Κεφάλαιο 12 Υδρογονοκατεργασία Αποσταγµάτων 12.1 Εισαγωγή Μέχρι τη δεκαετία του '40 υπήρξαν λίγα κίνητρα για τη βιοµηχανία πετρελαίου για τη βελτίωση της ποιότητα των προϊόντων µε τη βοήθεια της υδρογονοκατεργασίας.

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Μάθημα 6 ο Καταλυτική Πυρόλυση Θερμική Πυρόλυση Ιξωδόλυση Εξανθράκωση Γλύκανση Παραγωγή Υδρογόνου Ανάμιξη Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Καταλυτική Πυρόλυση

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Υδρογονοκατεργασία ργ Υδρογονοπυρόλυση ρ Υδρογονοκατεργασία Υδρογονοκατεργασία (Hydrotreating) Απομάκρυνση ετεροατόμων και κορεσμός δεσμών άνθρακα άνθρακα. Απομάκρυνση αζώτου, οξυγόνου και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Συνοπτικά Στοιχεία Καταλυτικής Πυρόλυσης Αποτελεί τη βασική διεργασία μετατροπής στα περισσότερα σύγχρονα διυλιστήρια. Σχεδόν όλα τα διυλιστήρια που έχουν μονάδες μετατροπής έχουν μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Αργό Πετρέλαιο Χαρακτηριστικά Ιδιότητες. Τεχνολογία Πετρελαίου και. Εργαστήριο Τεχνολογίας Καυσίμων Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Αργό Πετρέλαιο Χαρακτηριστικά Ιδιότητες. Τεχνολογία Πετρελαίου και. Εργαστήριο Τεχνολογίας Καυσίμων Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Σύσταση Αργού Πετρελαίου Σύνθετο Μίγμα Υδρογονανθράκων Περιέχει αέρια διαλελυμένα στα υγρά συστατικά Υδρογονάνθρακες C 1 C 90+ Στοιχειακή Ανάλυση: Αρκετά Ομοιόμορφη Στοιχεία Περιεκτικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Αναγκαιότητα Διεργασιών Πυρόλυσης Η παραγωγή από την ατμοσφαιρική απόσταξη δεν επαρκεί για να καλύψει τη ζήτηση σε λευκά προϊόντα. Με την πάροδο του χρόνου οι διαθέσιμοι τύποι αργού πετρελαίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Στήλες Απόσταξης Πετρελαίου Ιστορικά, η παλιότερη διεργασία επεξεργασίας πετρελαίου Αποτελεί το πρώτο μόνο στάδιο της επεξεργασίας Σκοπός Ανάκτηση ελαφρών συστατικών Κλασμάτωση σε κλάσματα

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Μάθημα 4 ο Υδρογονοκατεργασία > Υδρογονοεπεξεργασία > Υδρογονοπυρόλυση Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Υδρογονοκατεργασία (Hydroprocessing) Υδρογονοκατεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 10. Καταλυτική Υδρογονοπυρόλυση

Κεφάλαιο 10. Καταλυτική Υδρογονοπυρόλυση Κεφάλαιο 10 Καταλυτική Υδρογονοπυρόλυση 10.1 Εισαγωγή Αν και η υδρογόνωση είναι µια από τις παλιότερες καταλυτικές διεργασίες της πετρελαϊκής βιοµηχανίας, µόνο τα τελευταία χρόνια η καταλυτική υδρογονοπυρόλυση

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Διυλιστηριακές Διεργασίες Παραγωγής Πετροχημικών

Βασικές Διυλιστηριακές Διεργασίες Παραγωγής Πετροχημικών Βασικές Διυλιστηριακές Διεργασίες Παραγωγής Πετροχημικών Σύγκριση Απλής με Κλασματική Απόσταξη Θερμόμετρο Κεφαλή Στήλης Ψυκτήρας Στήλη Αναρροής Κλασμάτωσης Λεπτομέρεια Πληρωτικού Υλικού Υγρό προς Απόσταξη

Διαβάστε περισσότερα

ΒΕΝΖΙΝΗ. 2. Ιδιότητες βενζίνης

ΒΕΝΖΙΝΗ. 2. Ιδιότητες βενζίνης ΒΕΝΖΙΝΗ 1. Σύσταση και Παραγωγή Οι βενζίνες είναι μίγματα υδρογονανθράκων με όρια απόσταξης στην περιοχή 30 C ως C. Σε ένα σύγχρονο διυλιστήριο οι βενζίνες παράγονται από ανάμιξη προϊόντων που προέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Μάθημα 3 ο Εισαγωγή στο διυλιστήριο Τύποι διεργασιών Απόσταξη (ατμοσφαιρική και υπό κενό) Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Διύλιση Το αργό πετρέλαιο δεν

Διαβάστε περισσότερα

3 ο κεφάλαιο. καύσιμα και καύση

3 ο κεφάλαιο. καύσιμα και καύση 3 ο κεφάλαιο καύσιμα και καύση 1. Τι ονομάζουμε καύσιμο ; 122 Είναι διάφοροι τύποι υδρογονανθράκων ΗC ( υγρών ή αέριων ) που χρησιμοποιούνται από τις ΜΕΚ για την παραγωγή έργου κίνησης. Το καλύτερο καύσιμο

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην αεριοποίηση βιομάζας

Εισαγωγή στην αεριοποίηση βιομάζας ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΗΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Κεντρικό: 6 ο χλμ. oδού Χαριλάου-Θέρμης Τ.Θ. 60361 570 01 Θέρμη, Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-498100 Fax: 2310-498180

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Μάθημα 2 ο Αργό Πετρέλαιο Χαρακτηρισμός Ποιότητας Αργού Πετρελαίου Κριτήρια Επιλογής Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Χαρακτηριστικά Αργού Πετρελαίου Το

Διαβάστε περισσότερα

Σταθµοί ηλεκτροπαραγωγής συνδυασµένου κύκλου µε ενσωµατωµένη αεριοποίηση άνθρακα (IGCC) ρ. Αντώνιος Τουρλιδάκης Καθηγητής Τµ. Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήµιο υτικής Μακεδονίας 1 ιαδικασίες, σχήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανική και Ανάπτυξη Διεργασιών 7ο Εξάμηνο, Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΥΓΡΗ ΕΚΧΥΛΙΣΗ

Μηχανική και Ανάπτυξη Διεργασιών 7ο Εξάμηνο, Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΥΓΡΗ ΕΚΧΥΛΙΣΗ Μηχανική και Ανάπτυξη Διεργασιών 7ο Εξάμηνο, Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΥΓΡΗ ΕΚΧΥΛΙΣΗ Η υγρή εκχύλιση βρίσκει εφαρμογή όταν. Η σχετική πτητικότητα των συστατικών του αρχικού διαλύματος είναι κοντά στη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Στόχοι Απομάκρυνση Ανεπιθύμητων Συστατικών Νερό Βαρείς Υδρογονάνθρακες Υδρόθειο Διοξείδιο του Άνθρακα Στοιχειακό Θείο Άλλα Συστατικά Ανάκτηση Συστατικών με Οικονομική Αξία Ήλιο Υδρογονάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 16. Ανάµιξη Προϊόντων

Κεφάλαιο 16. Ανάµιξη Προϊόντων Κεφάλαιο 16 Ανάµιξη Προϊόντων 16.1 Εισαγωγή Η αυξηµένη λειτουργική ευελιξία και η κερδοφορία προκύπτουν όταν το διυλιστήριο παράγει βασικά ενδιάµεσα ρεύµατα που µπορούν να αναµιχθούν για να παράγουν ποικιλία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΓ/Μ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΟΡΟΣΗΜΟ. Τεύχος 2ο: Υδρογονάνθρακες Πετρέλαιο Προϊόντα από υδρογονάνθρακες Αιθανόλη - Ζυμώσεις

ΓΓ/Μ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΟΡΟΣΗΜΟ. Τεύχος 2ο: Υδρογονάνθρακες Πετρέλαιο Προϊόντα από υδρογονάνθρακες Αιθανόλη - Ζυμώσεις ΓΓ/Μ2 05-06 ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΟΡΟΣΗΜΟ Τεύχος 2ο: Υδρογονάνθρακες Πετρέλαιο Προϊόντα από υδρογονάνθρακες Αιθανόλη - Ζυμώσεις 140 ΧΗΜΕΙΑ: Υδρογονάνθρακες- Πετρέλαιο - Προιόντα από υδρογονάνθρακες - Αιθανόλη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΡΟΗΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ Ανάγκη

ΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΡΟΗΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ Ανάγκη ΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΡΟΗΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ Ανάγκη επικοινωνία πληροφορίας για μια διεργασία «Λεξιλόγιο» Σύμβολα Αλληλουχία - διασύνδεση συμβόλων Διαγράμματα ροής ΣΧΗΜΑΤΙΚΟ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΒΑΘΜΙΔΩΝ (Block

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Περιληπτική θεωρητική εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Περιληπτική θεωρητική εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Περιληπτική θεωρητική εισαγωγή α) Τεχνική zchralski Η πιο συχνά χρησιμοποιούμενη τεχνική ανάπτυξης μονοκρυστάλλων πυριτίου (i), αρίστης ποιότητας,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 14. Αλκυλίωση και Πολυµερισµός

Κεφάλαιο 14. Αλκυλίωση και Πολυµερισµός Κεφάλαιο 14 Αλκυλίωση και Πολυµερισµός 14.1 Εισαγωγή Η προσθήκη µιας αλκυλοµάδας σε οποιοδήποτε µόριο είναι µια αντίδραση αλκυλίωσης, αλλά στην ορολογία του διυλιστηρίου ο όρος αλκυλίωση χρησιµοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΟΥ 2 ΗΣ ΓΕΝΙΑΣ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΟΥ 2 ΗΣ ΓΕΝΙΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΟΥ 2 ΗΣ ΓΕΝΙΑΣ ΑΠΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΤΗΓΑΝΕΛΑΙΟ Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη ΕΚΕΤΑ Εθνικό Κέντρο Έρευνας & Τεχνολογικής Ανάπτυξης (ΕΚΕΤΑ) Ινστιτούτο Τεχνικής Χημικών Διεργασιών (ΙΤΧΗΔ) Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΕΤΡΕΛΑΙΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε (CONTINUOUS CATALYST REFORMATION UNIT)

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΕΤΡΕΛΑΙΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε (CONTINUOUS CATALYST REFORMATION UNIT) ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΕΤΡΕΛΑΙΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΤΙΖΕΛ ΑΠΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΙΚΑ ΕΛΑΙΑ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΤΙΖΕΛ ΑΠΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΙΚΑ ΕΛΑΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΤΙΖΕΛ ΑΠΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΙΚΑ ΕΛΑΙΑ ΑΝΔΡΕΑΣ ΒΟΝΟΡΤΑΣ ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΑΚΟΣ ΦΥΤΙΚΑ ΕΛΑΙΑ ΩΣ ΚΑΥΣΙΜΑ Φυτικά έλαια ή ζωικά λίπη ή παράγωγά τους Μετεστεροποίηση Υδρογονοαποξυγόνωση

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 8. Θερµικές ιεργασίες

Κεφάλαιο 8. Θερµικές ιεργασίες Κεφάλαιο 8 Θερµικές ιεργασίες 8.1 Εισαγωγή Τα βαριά συστατικά του αργού πετρελαίου (bottom of the barrel) αποτελούν ένα σηµαντικό πρόβληµα για τα περισσότερα διυλιστήρια επειδή είναι διαθέσιµα προς επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Μάθημα 7 ο Παραγωγή Βενζίνης Βενζινοκινητήρας Ιδιότητες Βενζίνης Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Ανάπτυξη Αγοράς Βενζίνης Ανακάλυψη αργού πετρελαίου (1859)

Διαβάστε περισσότερα

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Αποφλοίωση και καθαρισμός Πολλά φυτικά προϊόντα π.χ, μήλα, πατάτες χρειάζονται αποφλοίωση ή καθαρισμό μερικών τμημάτων τους πριν από την κατεργασία.

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία παραγωγής βιοντίζελ 2 ης γενιάς από τηγανέλαια

Τεχνολογία παραγωγής βιοντίζελ 2 ης γενιάς από τηγανέλαια Τεχνολογία παραγωγής βιοντίζελ 2 ης γενιάς από τηγανέλαια Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Χημικός Μηχανικός - Ερευνήτρια ΕΚΕΤΑ Εθνικό Κέντρο Έρευνας & Τεχνολογικής Ανάπτυξης (ΕΚΕΤΑ) Ινστιτούτο Τεχνικής Χημικών

Διαβάστε περισσότερα

H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να γνωρίζουμε τα κυριότερα συστατικά του πετρελαίου Να περιγράφουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η µελέτη αυτή είναι µέρος του έργου BIOFUELS-2G που χρηµατοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Πρόγραµµα LIFE+ (LIFE08 ENV/GR/000569)

Η µελέτη αυτή είναι µέρος του έργου BIOFUELS-2G που χρηµατοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Πρόγραµµα LIFE+ (LIFE08 ENV/GR/000569) Παραγωγή Βιοκαυσίµων µε Υδρογονοπεξεργασία Χρησιµοποιηµένων Τηγανελαίων ρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Χηµικός Μηχανικός Ερευνήτρια ΕΚΕΤΑ Εθνικό Κέντρο Έρευνας & Τεχνολογικής Ανάπτυξης (ΕΚΕΤΑ) Ινστιτούτο Τεχνικής

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών Μηχανικών

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών Μηχανικών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών Μηχανικών Τομέας IV: Τομέας Σύνθεσης και Ανάπτυξης Βιομηχανικών Διαδικασιών Τίτλος Διπλωματικής εργασίας: Επίδραση της Προσθήκης Βιο-Αιθανόλης και ETBE στις Ιδιότητες

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Μάθημα 8 ο Παραγωγή Ντίζελ Ντιζελοκινητήρας Ιδιότητες Ντίζελ Μαζούτ Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Ανάπτυξη Αγοράς Ντίζελ Ανακάλυψη αργού πετρελαίου (1859)

Διαβάστε περισσότερα

Είδος Συνθήκες Προϊόν υγρό/ Χρήση αέριο/ στερεό wt%

Είδος Συνθήκες Προϊόν υγρό/ Χρήση αέριο/ στερεό wt% ΠΥΡΟΛΥΣΗ ΒΙΟΜΑΖΑΣ Πυρόλυση Βιόµαζας Είναι η θερµική διάσπαση της κυτταρίνης (240 350 ο C), τηςηµι-κυτταρίνης (200 260 ο C) και τηςλιγνίνης (280 500 ο C) πουπεριέχονταιστη πρώτη ύλη σε ουδέτερο περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Χημικές Διεργασίες: Εισαγωγή

Χημικές Διεργασίες: Εισαγωγή : Εισαγωγή Ορολογία Μοναδιαίες Διεργασίες ( Unit Processes ) - Οξείδωση - Υδρογόνωση - Αφυδρογόνωση - Πυρόλυση - Ενυδάτωση κλπ Ορολογία Μοναδιαίες Διεργασίες ( Unit Processes ) - Οξείδωση - Υδρογόνωση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Κεφάλαιο Πρόλογος i Κατάλογος Σχημάτων και Εικόνων v Ενότητα 1: Εισαγωγή 1-1 1.1 Το μαθηματικό πρότυπο: ισοζύγια και άλλες σχέσεις. 1-1 1.2 Αριστοποίηση 1-2 1.3 Αλλαγή κλίμακας (scale

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΩΝ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΣΕ ΔΙΥΛΙΣΤΗΡΙΟ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΝΤΩΝΑΤΟΣ Γ.

ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΩΝ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΣΕ ΔΙΥΛΙΣΤΗΡΙΟ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΝΤΩΝΑΤΟΣ Γ. ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΡΥΚΤΩΝ ΠΟΡΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΩΝ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΣΕ ΔΙΥΛΙΣΤΗΡΙΟ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΚΕΥΩΝ ΘΕΡΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ. 1η ενότητα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΚΕΥΩΝ ΘΕΡΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ. 1η ενότητα 1η ενότητα 1. Εναλλάκτης σχεδιάζεται ώστε να θερμαίνει 2kg/s νερού από τους 20 στους 60 C. Το θερμό ρευστό είναι επίσης νερό με θερμοκρασία εισόδου 95 C. Οι συντελεστές συναγωγής στους αυλούς και το κέλυφος

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΟΝ ΚΛΑΔΟ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΔΙΥΛΙΣΗΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ

ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΟΝ ΚΛΑΔΟ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΔΙΥΛΙΣΗΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Το έργο συγχρηματοδοτείται από τον κρατικό προϋπολογισμό κατά 71,42% το οποίο αντιστοιχεί σε 75% από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΜΚ 251: ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ

ΜΜΚ 251: ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ ΜΜΚ 251: ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ Σύνολο Ασκήσεων 3 Ημερομηνία Παράδοσης - 26/03/2014 Στοιχειομετρία Υδρογονάνθρακες Βιομηχανία πετρελαίου Λύσεις [Σύνολο Μονάδων 25] [Μονάδες: 6] 1. Να ταιριάξετε

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών. Χημεία. Ενότητα 13: Χημική κινητική

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών. Χημεία. Ενότητα 13: Χημική κινητική Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Χημεία Ενότητα 13: Χημική κινητική Αν. Καθηγητής Γεώργιος Μαρνέλλος e-mail: gmarnellos@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Μικρές Μονάδες Αεριοποίησης σε Επίπεδο Παραγωγού και Κοινότητας

Μικρές Μονάδες Αεριοποίησης σε Επίπεδο Παραγωγού και Κοινότητας Μικρές Μονάδες Αεριοποίησης σε Επίπεδο Παραγωγού και Κοινότητας από το Σπύρο ΚΥΡΙΤΣΗ Προσκεκλημένο Ομιλητή Ημερίδα «Αεριοποίησης Βιομάζας για την Αποκεντρωμένη Συμπαραγωγή Θερμότητας και Ηλεκτρισμού» Αμύνταιο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ. Οι φυσικές καταστάσεις της ύλης είναι η στερεή, η υγρή και η αέρια.

ΦΥΣΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ. Οι φυσικές καταστάσεις της ύλης είναι η στερεή, η υγρή και η αέρια. ΦΥΣΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ Οι φυσικές καταστάσεις της ύλης είναι η στερεή, η υγρή και η αέρια. Οι μεταξύ τους μεταβολές εξαρτώνται από τη θερμοκρασία και την πίεση και είναι οι παρακάτω: ΣΗΜΕΙΟ ΤΗΞΗΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων

Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Τεχνολογίες Εκμετάλλευσης και Αξιοποίησης Υδρογονανθράκων Εργαστήριο 5 ο Αριθμός Οκτανίου (RON MON) Αέρια Χρωματογραφία (Άσκηση 18) Δρ. Στέλλα Μπεζεργιάννη Κτύπημα του Κινητήρα (Knock) Από το 1912 που

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΟΝ ΚΛΑΔΟ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΔΙΥΛΙΣΗΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ

ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΟΝ ΚΛΑΔΟ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΔΙΥΛΙΣΗΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Το έργο συγχρηματοδοτείται από τον κρατικό προϋπολογισμό κατά 71,42% το οποίο αντιστοιχεί σε 75% από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Κοιτάσματα Κάθε κοίτασμα φυσικού αερίου περιέχει και βαρύτερους υδρογονάνθρακες σε υγρή μορφή, οι οποίοι κατά την εξόρυξη ξη συλλέγονται για να αποτελέσουν τα λεγόμενα υγρά φυσικού αερίου

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6. Αργό Πετρέλαιο

Κεφάλαιο 6. Αργό Πετρέλαιο Κεφάλαιο 6 Αργό Πετρέλαιο 6.1 Ιστορικό Το ακατέργαστο ή αργό πετρέλαιο, και ένας περιορισµένος αριθµός προϊόντων πετρελαίου όπως η άσφαλτος, η πίσσα, και η νάφθα ήταν γνωστά και έχουν χρησιµοποιηθεί σποραδικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ ΗΕλληνικά Πετρέλαια Ανταποκρίνεται στον Στόχο της για Βιώσιµη Ανάπτυξη Αναβάθµιση των

Διαβάστε περισσότερα

Ε. Μαλαμίδου-Ξενικάκη

Ε. Μαλαμίδου-Ξενικάκη Ε. Μαλαμίδου-Ξενικάκη Θεσσαλονίκη 2015 ΑΛΚΥΝΙΑ: C ν H 2ν-2 Ο τριπλός δεσμός άνθρακα άνθρακα Τριπλός δεσμός αλκυνίου ΑΛΚΥΝΙΑ Μόρια πρότυπα για «μοριακούς διακόπτες» Μικροσκοπία σάρωσης σήραγγας (Scanning

Διαβάστε περισσότερα

Διαγώνισμα στο 4 ο κεφάλαιο

Διαγώνισμα στο 4 ο κεφάλαιο Διαγώνισμα στο 4 ο κεφάλαιο 1. Από ποια συστήματα ( εκτός από το σύστημα του καταλύτη ) χρησιμοποιούνται για τον έλεγχο της εκπομπής ρύπων από το αυτοκίνητο ; 137 2. Από ποια μέρη αποτελείται το σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6. Αργό Πετρέλαιο

Κεφάλαιο 6. Αργό Πετρέλαιο Κεφάλαιο 6 Αργό Πετρέλαιο 6.1 Ιστορικό Το ακατέργαστο ή αργό πετρέλαιο, και ένας περιορισµένος αριθµός προϊόντων πετρελαίου όπως η άσφαλτος, η πίσσα, και η νάφθα ήταν γνωστά και έχουν χρησιµοποιηθεί σποραδικά

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Αξιολόγησης Καταλυτών HDS ιυλιστηρίων

Τεχνολογίες Αξιολόγησης Καταλυτών HDS ιυλιστηρίων Τεχνολογίες Αξιολόγησης Καταλυτών HDS ιυλιστηρίων Στέλλα Μπεζεργιάννη, Στέλιος Βουσβουκής, και Ιάκωβος Βασάλος Εργαστήριο Περιβαλλοντικών Καυσίµων και Υδρογονανθράκων (www.lefh.cperi.certh.gr) Εθνικό Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 15: Βενζόλιο και αρωματικότητα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 15: Βενζόλιο και αρωματικότητα Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 15: Βενζόλιο και αρωματικότητα 1. Αρωματικές ενώσεις Αρωματικές ενώσεις: ενώσεις με ευχάριστη οσμή Αρωματικές ενώσεις αναφέρονται συνήθως στο βενζόλιο και σε ενώσεις με συγγενική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΨΕΛΕΣ ΚΑΥΣΙΜΟΥ ΚΑΚΑΡΟΥΝΤΑ ΑΡΓΥΡΩ Α.Μ. 277 ΜΗΤΣΑΚΗ ΤΑΤΙΑΝΑ Α.Μ. 309 ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΑΤΟΥ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ Α.Μ.322

ΚΥΨΕΛΕΣ ΚΑΥΣΙΜΟΥ ΚΑΚΑΡΟΥΝΤΑ ΑΡΓΥΡΩ Α.Μ. 277 ΜΗΤΣΑΚΗ ΤΑΤΙΑΝΑ Α.Μ. 309 ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΑΤΟΥ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ Α.Μ.322 ΚΥΨΕΛΕΣ ΚΑΥΣΙΜΟΥ ΚΑΚΑΡΟΥΝΤΑ ΑΡΓΥΡΩ Α.Μ. 277 ΜΗΤΣΑΚΗ ΤΑΤΙΑΝΑ Α.Μ. 309 ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΑΤΟΥ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ Α.Μ.322 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΚΥΨΕΛΕΣ ΚΑΥΣΙΜΟΥ Οι κυψέλες καυσίμου είναι συσκευές οι οποίες μέσω ηλεκτροχημικών αντιδράσεων

Διαβάστε περισσότερα

Προσάρτημα 1. Σημείο 28 Καρκινογόνες ουσίες: κατηγορία 1. Αριθμός ευρετηρίου. Τριοξείδιο του χρωμίου (VI) Ε

Προσάρτημα 1. Σημείο 28 Καρκινογόνες ουσίες: κατηγορία 1. Αριθμός ευρετηρίου. Τριοξείδιο του χρωμίου (VI) Ε L 396/452 EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 30.12.2006 Προσάρτημα 1 Σημείο 28 Καρκινογόνες ουσίες: κατηγορία 1 Ουσίες Αριθμός ευρετηρίου Αριθμός ΕΚ Αριθμός CAS Σημειώσεις Τριοξείδιο του χρωμίου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: Τεχνολογία Μετρήσεων ΙΙ

ΜΑΘΗΜΑ: Τεχνολογία Μετρήσεων ΙΙ ΜΑΘΗΜΑ: Τεχνολογία Μετρήσεων ΙΙ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: Αν. Καθ. Δρ Μαρία Α. Γούλα ΤΜΗΜΑ: Μηχανικών Περιβάλλοντος & Μηχανικών Αντιρρύπανσης 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:...

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ :...ΤΜΗΜΑ :...Αρ:... Βαθμολογία εξεταστικού δοκιμίου

Διαβάστε περισσότερα

Αυτόματη ρύθμιση αποστακτικών στηλών

Αυτόματη ρύθμιση αποστακτικών στηλών Αυτόματη ρύθμιση αποστακτικών στηλών Στόχοι-Αναγκαιότητα Παραγωγή προϊόντων επιθυμητών προδιαγραφών και ποσοτήτων Ασφάλεια εγκατάστασης (όρια πίεσης και θερμοκρασίας) Διατήρηση λειτουργικών συνθηκών (αποφυγή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΥΣΗΣ. Μέρος 1

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΥΣΗΣ. Μέρος 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VΙ [Άρθρα 2(1), 47(2), (3), (4), (5), (8), (9), (10), 48 (1), (2)(α), 49(3)(γ) και (4)(δ), 50(1)(δ), 51(2), 55(1), (2), 56, 57(1)(α), (2), (3) και 99(1), (2) και (3)] ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει παρουσιάζει ορισμένες ορισμένες ιδιαιτερότητες ιδιαιτερότητες σε

Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει παρουσιάζει ορισμένες ορισμένες ιδιαιτερότητες ιδιαιτερότητες σε Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει ορισμένες ιδιαιτερότητες σε σχέση με τη μη βιολογική που οφείλονται στη φύση των βιοκαταλυτών Οι ιδιαιτερότητες αυτές πρέπει να παίρνονται σοβαρά υπ όψη κατά το σχεδιασμό

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ Γ' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. + SO 4 Βάσεις είναι οι ενώσεις που όταν διαλύονται σε νερό δίνουν ανιόντα υδροξειδίου (ΟΗ - ). NaOH Na

ΧΗΜΕΙΑ Γ' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. + SO 4 Βάσεις είναι οι ενώσεις που όταν διαλύονται σε νερό δίνουν ανιόντα υδροξειδίου (ΟΗ - ). NaOH Na ΧΗΜΕΙΑ Γ' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΟΞΕΩΝ Αλλάζουν το χρώμα των δεικτών. Αντιδρούν με μέταλλα και παράγουν αέριο υδρογόνο (δες απλή αντικατάσταση) Αντιδρούν με ανθρακικά άλατα και παράγουν αέριο CO2. Έχουν όξινη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Περιεχόµενο & Χρησιµότητα. Στα πολλά ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ! Καλώς ήλθατε. της ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ! Έχετε κάποια ερώτηση?

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Περιεχόµενο & Χρησιµότητα. Στα πολλά ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ! Καλώς ήλθατε. της ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ! Έχετε κάποια ερώτηση? ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Περιεχόµενο & Χρησιµότητα Καλώς ήλθατε στο µάθηµα της ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ! Έχετε κάποια ερώτηση? ΝΑΙ..ΝΑΙ...ΝΑΙ.!! Σε τι διαφέρει από τα άλλα µαθήµατα της κατεύθυνσης??? Στα πολλά ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ!

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ 1. Από που προέρχονται τα αποθέµατα του πετρελαίου. Ποια ήταν τα βήµατα σχηµατισµού ; 2. Ποια είναι η θεωρητική µέγιστη απόδοση

Διαβάστε περισσότερα

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%)

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Φυσικό αέριο Βιοαέριο Αλκάνια ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Χρησιµοποιείται ως: Καύσιµο Πρώτη ύλη στην πετροχηµική βιοµηχανία Πλεονεκτήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυασµός Θερµοχηµικής και Βιοχηµικής

Συνδυασµός Θερµοχηµικής και Βιοχηµικής Εθνικό Κέντρο Έρευνας & Τεχνολογικής Ανάπτυξης Ινστιτούτο Τεχνολογίας & Εφαρµογών Στερεών Καυσίµων (ΕΚΕΤΑ / ΙΤΕΣΚ) Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Εργαστήριο Ατµοπαραγωγών & Θερµικών Εγκαταστάσεων (ΕΜΠ / ΕΑ&ΘΕ

Διαβάστε περισσότερα

2006 Αντίδραση της (R)-(-)καρβόνης µε βενζυλαµίνη παρουσία µοντµοριλλονίτη Κ-10 προς µια βάση Schiff

2006 Αντίδραση της (R)-(-)καρβόνης µε βενζυλαµίνη παρουσία µοντµοριλλονίτη Κ-10 προς µια βάση Schiff 26 Αντίδραση της (R)-(-)καρβόνης µε βενζυλαµίνη παρουσία µοντµοριλλονίτη Κ-1 προς µια βάση Schiff CH 3 O + CH 2 NH 2 Montmorillonit K-1 cyclohexane CH 3 NCH 2 Ph + H 2 O H 3 C CH 2 C 1 H 14 O (15.2) C

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ ΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ ΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ~ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ ΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ~ ΠΕΡΙΛΗΨΗ H παρούσα Διδακτορική Διατριβή περιλαμβάνει συστηματική μελέτη για την ανάπτυξη τριοδικού καταλυτικού μετατροπέα (TWC) που να επιδεικνύει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Πηγή: Mr.Matteo Villa HAR srl. Επιµέλεια: Κων/νος I. Νάκος SHIELCO Ltd Σελίδα 1/5 O οίκος HAR srl, Ιταλίας εξειδικεύεται στον σχεδιασµό

Διαβάστε περισσότερα

4. ΒΛΑΒΕΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΩΝ ΚΑΙ ΘΡΑΥΣΕΙΣ ΛΟΓΩ ΔΙΑΒΡΩΣΗΣ

4. ΒΛΑΒΕΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΩΝ ΚΑΙ ΘΡΑΥΣΕΙΣ ΛΟΓΩ ΔΙΑΒΡΩΣΗΣ 4. ΒΛΑΒΕΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΩΝ ΚΑΙ ΘΡΑΥΣΕΙΣ ΛΟΓΩ ΔΙΑΒΡΩΣΗΣ Ως διάβρωση ορίζεται η διεργασία που επισυμβαίνει στην επιφάνεια μεταλλικών κατασκευών και οδηγεί σε ποικίλου βαθµού καταστροφή τους. Όταν ένα μέταλλο έρθει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ 2015-2016 2 Ο ΕΞΑΜΗΝΟ Ε. ΠΑΥΛΑΤΟΥ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΜΠ ΜΟΝΑΔΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΟΜΕΝΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ 3 ΒΑΣΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΟΜΕΝΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ 4 ΠΑΡΑΓΟΜΕΝΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ 5 Επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Κεφάλαιο 04-04 σελ. 1 04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Εισαγωγή Γενικά, υπάρχουν πέντε διαφορετικές διεργασίες που μπορεί να χρησιμοποιήσει κανείς για να παραχθεί χρήσιμη ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

2.13 Πηγές των Αλκανίων και των Κυκλοαλκανίων

2.13 Πηγές των Αλκανίων και των Κυκλοαλκανίων 2.13 Πηγές των Αλκανίων και των Κυκλοαλκανίων Αργό πετρέλαιο Νάφθα Νάφθα (σζ (σζ 95-150 95-150 C) C) C 5 -C 12 Κηροζίνη Κηροζίνη (σζ (σζ σζ: σζ: :: 150-230 150-230 C) C) C 12 -C 15 Ελαφριά Ελαφριά βενζίνη

Διαβάστε περισσότερα

Βιοκαύσιμα υποκατάστατα του πετρελαίου Ντίζελ

Βιοκαύσιμα υποκατάστατα του πετρελαίου Ντίζελ Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ) Σχολή Χημικών Μηχανικών - Τομέας ΙΙ Μονάδα Μηχανικής Διεργασιών Υδρογονανθράκων και Βιοκαυσίμων Βιοκαύσιμα υποκατάστατα του πετρελαίου Ντίζελ Ν. Παπαγιαννάκος Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΥΡΕΣΗΣ ΤΩΝ ΡΥΘΜΩΝ ΤΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΩΝ

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΥΡΕΣΗΣ ΤΩΝ ΡΥΘΜΩΝ ΤΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΥΡΕΣΗΣ ΤΩΝ ΡΥΘΜΩΝ ΤΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΩΝ Οποιοδήποτε είδος αντιδραστήρα με γνωστό τρόπο ανάμειξης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη διερεύνηση της κινητικής καταλυτικών αντιδράσεων.

Διαβάστε περισσότερα

panagiotisathanasopoulos.gr

panagiotisathanasopoulos.gr Χημική Ισορροπία 61 Παναγιώτης Αθανασόπουλος Χημικός, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Πατρών Χημικός Διδάκτωρ Παν. Πατρών 62 Τι ονομάζεται κλειστό χημικό σύστημα; Παναγιώτης Αθανασόπουλος Κλειστό ονομάζεται το

Διαβάστε περισσότερα

Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα

Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα Μάθημα 6 6.1. SOS: Τι ονομάζεται διάλυμα, Διάλυμα είναι ένα ομογενές μίγμα δύο ή περισσοτέρων καθαρών ουσιών. Παράδειγμα: Ο ατμοσφαιρικός αέρας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΘΕΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΘΕΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Θέματα Πανελλ. Εξετάσεων Χημείας Προσανατολισμού Β Λυκείου 1 ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΘΕΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 1984 2004 (Περιέχει όσα από τα θέματα αναφέρονται στην ύλη της

Διαβάστε περισσότερα

Α-1 Το στοιχείο Χ διαθέτει ιόν με φορτίο -2 έχει 10 ηλεκτρόνια και 16 νετρόνια να βρεθεί ο ατομικός αριθμός και ο μαζικός αριθμός του στοιχείου Χ.

Α-1 Το στοιχείο Χ διαθέτει ιόν με φορτίο -2 έχει 10 ηλεκτρόνια και 16 νετρόνια να βρεθεί ο ατομικός αριθμός και ο μαζικός αριθμός του στοιχείου Χ. . Ατομικός Μαζικός αριθμός και υποατομικά σωματίδια Α-1 Το στοιχείο Χ διαθέτει ιόν με φορτίο -2 έχει 10 ηλεκτρόνια και 16 νετρόνια να βρεθεί ο ατομικός αριθμός και ο μαζικός αριθμός του στοιχείου Χ. Α-2

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Για κάθε αέριο υπάρχουν μηχανισμοί παραγωγής και καταστροφής Ρυθμός μεταβολής ενός αερίου = ρυθμός παραγωγής ρυθμός καταστροφής Όταν: ρυθμός παραγωγής = ρυθμός καταστροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÊÏÑÕÖÁÉÏ ÅÕÏÓÌÏÓ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÊÏÑÕÖÁÉÏ ÅÕÏÓÌÏÓ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Β ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 3 Απριλίου 014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό

Διαβάστε περισσότερα

Εντροπία Ελεύθερη Ενέργεια

Εντροπία Ελεύθερη Ενέργεια Μάθημα Εντροπία Ελεύθερη Ενέργεια Εξαγωγική Μεταλλουργία Καθ. Ι. Πασπαλιάρης Εργαστήριο Μεταλλουργίας ΕΜΠ Αυθόρμητες χημικές αντιδράσεις Ηαντίδρασηοξείδωσηςενόςμετάλλουμπορείναγραφτείστη γενική της μορφή

Διαβάστε περισσότερα

4. KAPB O Ξ ΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ

4. KAPB O Ξ ΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ > -Ί., ' 4. KAPB O Ξ ΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ ' V Iipl 87 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΩΡΑ: 19 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Καρβοξυλικά οξέα. 4. Ταξινόμηση των οξέων. 4.1 Κορεσμένα μονοκαρβοξυλικά οξέα - Αιθανικό οξύ. ΣΤΟΧΟΙ Στο τέλος αυτής της

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 12 Καταλυτική πυρόλυση βαρέων κλασμάτων πετρελαίου για την παραγωγή καυσίμων

Κεφάλαιο 12 Καταλυτική πυρόλυση βαρέων κλασμάτων πετρελαίου για την παραγωγή καυσίμων Κεφάλαιο 12 Καταλυτική πυρόλυση βαρέων κλασμάτων πετρελαίου για την παραγωγή καυσίμων 12.1 Γενικά για τα καύσιμα Από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 τα καύσιμα και γενικότερα τα ενεργειακά θέματα βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ

ΕΝΟΤΗΤΑ Παρασκευές Αλδεϋδών - Κετονών 17.9 ΕΝΟΤΗΤΑ 17.9 7.8 7.8 8.5 8.5 16.4 Μηχανισµός Ενυδάτωσης Αλκυνίων µε άλατα υδραργύρου ΕΝΟΤΗΤΑ 8.5 Υδροβορίωση τελικών Αλκυνίων και οξείδωση δίνει αλδεΰδες Παρασκευές Αλδεϋδών

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ. Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα.

ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ. Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα. ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Το φυσικό αέριο είναι: Το φυσικό αέριο είναι ένα φυσικό προϊόν που βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

2

2 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Η μικρότερη σταθερότητα της βινυλικής ρίζας (για παράδειγμα σε σχέση με τη μεθυλική) θα μπορούσε να εξηγηθεί στη βάση του πόσο ισχυρά έλκονται τα ηλεκτρόνια από το κάθε άτομο άνθρακα.

Διαβάστε περισσότερα

Πείραμα 2 Αν αντίθετα, στο δοχείο εισαχθούν 20 mol ΗΙ στους 440 ºC, τότε το ΗΙ διασπάται σύμφωνα με τη χημική εξίσωση: 2ΗΙ(g) H 2 (g) + I 2 (g)

Πείραμα 2 Αν αντίθετα, στο δοχείο εισαχθούν 20 mol ΗΙ στους 440 ºC, τότε το ΗΙ διασπάται σύμφωνα με τη χημική εξίσωση: 2ΗΙ(g) H 2 (g) + I 2 (g) Α. Θεωρητικό μέρος Άσκηση 5 η Μελέτη Χημικής Ισορροπίας Αρχή Le Chatelier Μονόδρομες αμφίδρομες αντιδράσεις Πολλές χημικές αντιδράσεις οδηγούνται, κάτω από κατάλληλες συνθήκες, σε κατάσταση ισορροπίας

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών Μηχανικών. Επίδραση της Προσθήκης Αιθανόλης και ΕΤΒΕ στις Ιδιότητες Κλασμάτων Βενζίνης

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών Μηχανικών. Επίδραση της Προσθήκης Αιθανόλης και ΕΤΒΕ στις Ιδιότητες Κλασμάτων Βενζίνης Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών Μηχανικών Τομέας ΙV Τομέας Σύνθεσης και Ανάπτυξης Βιομηχανικών Διαδικασιών Διπλωματική εργασία: Επίδραση της Προσθήκης Αιθανόλης και ΕΤΒΕ στις Ιδιότητες Κλασμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πατρών Πολυτεχνική σχολή Τμήμα Χημικών Μηχανικών Ακαδημαϊκό Έτος 2007-20082008 Μάθημα: Οικονομία Περιβάλλοντος για Οικονομολόγους Διδάσκων:Σκούρας Δημήτριος ΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα καυσίμου σελ.1

Παράρτημα καυσίμου σελ.1 Παράρτημα καυσίμου σελ.1 Περιγραφές της σύστασης καύσιμης βιομάζας Η βιομάζα που χρησιμοποιείται σε ενεργειακές εφαρμογές μπορεί να προέρχεται εν γένει από δέντρα ή θάμνους (ξυλώδης ή λιγνο-κυτταρινούχος

Διαβάστε περισσότερα

3.1. Δείκτες Kovats...85 3.2. Βιβλιογραφικές αναφορές για ανάλυση GC σε δείγματα βενζινών...91 3.3. Πειραματική διαδικασία...95 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: «Συζήτηση

3.1. Δείκτες Kovats...85 3.2. Βιβλιογραφικές αναφορές για ανάλυση GC σε δείγματα βενζινών...91 3.3. Πειραματική διαδικασία...95 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: «Συζήτηση Πρόλογος Η παρουσα εργασία έχει θέμα της τις σύγχρονές χημειομέτρικες μεθόδους ταυτοποίησης δειγμάτων βενζίνης. Στο πρώτο κεφάλαιο γίνεται μία αναφορά γενικά στα καυσιμα και ιδιαιτερα στο αργό πετρέλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Απρίλιος Λύση: Σύνοψη των δεδομένων: P = 6at, V = 0.6F, L = 0.4F, F = 1 kmol/s. Ζητούμενα: x Fi, x Li

Απρίλιος Λύση: Σύνοψη των δεδομένων: P = 6at, V = 0.6F, L = 0.4F, F = 1 kmol/s. Ζητούμενα: x Fi, x Li Φυσικές Διεργασίες Προβλήματα στην απόσταξη που λύθηκαν στην τάξη Πηγή: Δ. Μαρίνος-Κουρής, Ε. Παρλιάρου-Τσάμη, Ασκήσεις Φυσικών Διεργασιών, Παπασωτηρίου, Αθήνα 1994 Απρίλιος 2008 Πρόβλημα 1 Διαχωριστήρας

Διαβάστε περισσότερα

η βελτίωση της ποιότητας του αέρα στα κράτη µέλη της ΕΕ και, ως εκ τούτου, η ενεργός προστασία των πολιτών έναντι των κινδύνων για την υγεία που

η βελτίωση της ποιότητας του αέρα στα κράτη µέλη της ΕΕ και, ως εκ τούτου, η ενεργός προστασία των πολιτών έναντι των κινδύνων για την υγεία που Τεχνολογίες ελέγχου των εκποµπών των Συµβατικών Ατµοηλεκτρικών Σταθµών (ΣΑΗΣ) µε καύσιµο άνθρακα ρ. Αντώνιος Τουρλιδάκης Τµ. Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήµιο υτικής Μακεδονίας Τύποι εκποµπών που εκλύονται

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος:

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: 1 1.2 Καταστάσεις των υλικών 1. Συμπληρώστε το παρακάτω σχεδιάγραμμα 2 2. Πώς ονομάζονται οι παρακάτω μετατροπές της φυσικής κατάστασης; 3 1.3

Διαβάστε περισσότερα

Χημική Κινητική Γενικές Υποδείξεις 1. Τάξη Αντίδρασης 2. Ενέργεια Ενεργοποίησης

Χημική Κινητική Γενικές Υποδείξεις 1. Τάξη Αντίδρασης 2. Ενέργεια Ενεργοποίησης Χημική Κινητική Γενικές Υποδείξεις 1. Τάξη Αντίδρασης Γενικά, όταν έχουμε δεδομένα συγκέντρωσης-χρόνου και θέλουμε να βρούμε την τάξη μιας αντίδρασης, προσπαθούμε να προσαρμόσουμε τα δεδομένα σε εξισώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Λυμένες ασκήσεις. Αλκάνια

Λυμένες ασκήσεις. Αλκάνια Λυμένες ασκήσεις Αλκάνια 1. Αλκάνιο Α έχει σχετική μοριακή μάζα Μ = 58. α. Να βρεθεί ο μοριακός τύπος του αλκάνιου και τα συντακτικά ισομερή του. β. 5,8 g από το αλκάνιο Α καίγονται πλήρως με Ο 2. Να υπολογιστούν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΓΛΥΚΕΡΙΝΗΣ ΠΡΟΣ ΥΨΗΛΗΣ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΧΗΜΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ: ΥΔΡΟΓΟΝΟΛΥΣΗ ΠΡΟΣ 1,2-ΠΡΟΠΑΝΟΔΙΟΛΗ

ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΓΛΥΚΕΡΙΝΗΣ ΠΡΟΣ ΥΨΗΛΗΣ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΧΗΜΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ: ΥΔΡΟΓΟΝΟΛΥΣΗ ΠΡΟΣ 1,2-ΠΡΟΠΑΝΟΔΙΟΛΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΓΛΥΚΕΡΙΝΗΣ ΠΡΟΣ ΥΨΗΛΗΣ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΧΗΜΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ: ΥΔΡΟΓΟΝΟΛΥΣΗ ΠΡΟΣ 1,2-ΠΡΟΠΑΝΟΔΙΟΛΗ Ε.Σ. Βασιλειάδου, Α.Α. Λεμονίδου Τμήμα Χημικών Μηχανικών, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, 6 Θεσσαλονίκη

Διαβάστε περισσότερα

Περιβάλλον και Καθαρή Τεχνολογία

Περιβάλλον και Καθαρή Τεχνολογία Ενότητα 10 Περιβάλλον και Καθαρή Τεχνολογία 10.1 Εισαγωγή: απόβλητα και αρχές καθαρής τεχνολογίας. Το κύριο πρόβλημα αναφορικά με τη σχέση άμεσης παραγωγικής διαδικασίας-περιβάλλοντος είναι οι εκροές της

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ. Είδη ενέργειας ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ

ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ. Είδη ενέργειας ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ Όλες οι χημικές αντιδράσεις περιλαμβάνουν έκλυση ή απορρόφηση ενέργειας υπό μορφή θερμότητας. Η γνώση του ποσού θερμότητας που συνδέεται με μια χημική αντίδραση έχει και πρακτική και θεωρητική

Διαβάστε περισσότερα