Απαντήσεις σε μακροχρόνια ερωτήματα;

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Απαντήσεις σε μακροχρόνια ερωτήματα;"

Transcript

1 48 SABCS 2010: Απαντήσεις σε μακροχρόνια ερωτήματα; Το μεγαλύτερο ετήσιο συνέδριο για τον καρκίνο του μαστού πραγματοποιήθηκε και φέτος στο Σαν Αντόνιο του Τέξας από τις 8 έως τις 12 Δεκεμβρίου, με τη συμμετοχή συνέδρων από 94 χώρες και την παρουσίαση περίπου ανακοινώσεων. ΤΗΣ ΓΕΩΡΓIΑΣ ΛΑΜΠΡΟΔHΜΟΥ Νέες προοπτικές Αναζητώντας συνεχώς καινοτόμες και καλύτερες θεραπείες, παρουσιάστηκαν προκαταρτκτικές τυχαιοποιημένες μελέτες που προσεγγίζουν μερικές πολλά υποσχόμενες προοπτικές. Για παράδειγμα, όταν το trastuzumab συνδυάζεται με το pertuzumab, σε ασθενείς με HER-2 θετικό καρκίνο του μαστού (NEOSPERE Trial), πριν από το χειρουργείο προκαλεί πλήρη συρρίκνωση του όγκου σε μία στις πέντε γυναίκες. Επιπλέον, όταν προστεθεί στη θεραπεία και το docetaxel, παθολογοανατομική πλήρης ύφεση παρατηρείται στις μισές ασθενείς. Σε άλλες δύο μελέτες εισαγωγικής χημειοθεραπείας όμως, την GeparQuinto και την NeoALTTO, το trastuzumab έδωσε καλύτερα αποτελέσματα από το lapatinib, όταν χορηγήθηκαν προεγχειρητικά. Μία δεύτερη μικρή μελέτη (TAMRAD trial), που αφορούσε σε γυναίκες με ορμονοευαίσθητη μεταστατική νόσο οι οποίες εμφάνισαν επιδείνωση υπό θεραπεία με αναστολέα αρωματάσης, έδειξε ότι ο συνδυασμός ταμοξιφένης και του αναστολέα του mtor everolimus, αντιστρέφει την αντίσταση στην ενδοκρινική θεραπεία και βελτιώνει σημαντικά τις ανταποκρίσεις και το διάστημα ως την πρόοδο της νόσου, προσφέροντας, ίσως μία νέα πολλά υποσχόμενη προσέγγιση για τις ασθενείς που ανταποκρίνονται αρχικά στους αναστολείς αρωματάσης και στη συνέχεια εμφανίζουν ανθεκτικότητα. Η επόμενη μικρή επίσης μελέτη, για τον μεταστατικό καρκίνο μαστού με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς, έδειξε ότι οι ασθενείς που έλαβαν υψηλή δόση fulvestrant (500 mg) ως πρώτης γραμμής ορμονοθεραπεία ανταποκρίθηκαν χωρίς πρόοδο νόσου για χρονικό διάστημα περίπου δύο ετών, ενώ το αντίστοιχο διάστημα για τις ασθενείς που έλαβαν anastrozole ήταν μόνο 13 μήνες. Βέβαια, αυτά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα πρέπει να επιβεβαιωθούν με μεγαλύτερες φάσης ΙΙΙ μελέτες. Είναι ήδη γνωστό ότι η εντόπιση των μεταστατικών εστιών διαφέρει ανάλογα με τον υπότυπο και το ότι οι οστικές μεταστάσεις είναι συχνότερες σε ασθενείς με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς, ενώ οι σπλαγχνικές μεταστάσεις είναι συχνότερες σε ασθενείς με αρνητικούς ορμονικούς υποδοχείς. Επιπλέον, οι οστικές μεταστάσεις είναι οι συχνότερες και στην παρούσα φάση υπάρχουν αρκετοί παράγοντες για τη θεραπεία τους. Τα διφωσφονικά έχουν πολλαπλές δράσεις: αποτρέπουν την αποδόμηση των οστών αναστέλλοντας τη δράση των οστεοκλαστών και ταυτόχρονα φαίνεται να έχουν δράση anti-vegf και να προκαλούν αναστολή του κυτταρικού πολλαπλασιασμού. Το denosumab είναι ένα νέο RANKL αντίσωμα το οποίο δρα επίσης αναστέλλοντας τους οστεοκλάστες και μπορεί να σχετίζεται και με αναστολή της μετανάστευσης των κυττάρων. Σε μία απευθείας σύγκριση ανάμεσα στο denosumab και στο ζολενδρονικό οξύ σε ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο του μαστού με οστική νόσο, που δεν είχαν λάβει προηγούμενη θεραπεία με διφωσφονικά, το denosumab έδειξε σημαντική αύξηση του διαστήματος ως τον χρόνο εμφάνισης του πρώτου σκελετικού συμβάματος, ενώ δεν

2 ΤΑ ΝΕΑ ΤΗΣ ΕΟΠΕ #12 * ΜΑΡ υπήρξε σημαντική διαφορά στην επιβίωση (OS) και στο διάστημα ως την επιδείνωση (PFS). Επίσης, είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον το γεγονός ότι οι ανεπιθύμητες ενέργειες στο σκέλος του denosumab ήταν σημαντικά λιγότερες. Η eribulin είναι ένας νεότερος αντιμιτωτικός παράγοντας που έχει δοκιμαστεί στον καρκίνο του μαστού. Από άποψη δομής η eribulin είναι μία πλήρως συνθετική μακροκυκλική κετόνη ανάλογη της αλιχονδρίνης Β, παραγώγου του φυσικού θαλασσίου σπόγγου, με ανασταλτική δράση επί της δυναμικής των μικροσωληναρίων, η οποία οδηγεί σε παρατεταμένο μη αναστρέψιμο μιτωτικό αποκλεισμό. Σε μία κλινική δοκιμή που περιελάμβανε βαριά προθεραπευμένους ασθενείς με τοπική ή συστημική νόσο, η eribulin συγκρίθηκε με οποιαδήποτε άλλη θεραπεία επέλεγε ο θεράπων ιατρός (δηλαδή οποιαδήποτε εγκεκριμένη μονοθεραπεία ή υποστηρικτική αγωγή). Παρατηρήθηκε σημαντικό όφελος στην επιβίωση στο σκέλος της eribulin (3,7 μήνες έναντι 10,7 μηνών), αλλά θα πρέπει να υπογραμμιστεί ο ιδιαίτερα ασυνήθης τρόπος σχεδιασμού της μελέτης που δεν μας επιτρέπει να υποστηρίξουμε ότι η eribulin θα είχε τα ίδια καλά αποτελέσματα σε μία κλινική δοκιμή με συγκεκριμένο πρωτόκολλο χημειοθεραπευτικού σχήματος. Οι αναστολείς του PARP ως μονοθεραπεία έχουν αποτελεσματικότητα στους όγκους που σχετίζονται με μεταλλάξεις των BRCA1 και 2. Μία μελέτη φάσης ΙΙ με έναν PARP αναστολέα το iniparib, σε συνδυασμό με χημειοθεραπεία σε ασθενείς με τριπλά αρνητικούς όγκους έδειξε βελτίωση, τόσο του PFS, όσο και της επιβίωσης (OS) με εντυπωσιακά χαμηλά ποσοστά τοξικότητας. Τα αποτελέσματα της μελέτης φάσης 3 αναμένονται στις αρχές του Ορμονοθεραπεία Η πρώτη ημέρα του συνεδρίου ήταν επικεντρωμένη στην ορμονοθεραπεία του καρκίνου του μαστού. Αρχικά, παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα της NCIC CTG MA.27 που έδειξαν ότι η εξεμεστάνη και η αναστροζόλη ως επικουρική θεραπεία έχουν συγκρίσιμα αποτελέσματα στις μετεμμηνοπαυσιακές ασθενείς με ορμονοεξαρτώμενο καρκίνο του μαστού. Ο σκοπός της μελέτης ήταν να συγκριθεί η αποτελεσματικότητα ενός μη στεροειδούς και ενός στεροειδούς αναστολέα αρωματάσης, το προφίλ τοξικότητας των δύο φαρμάκων, καθώς και να γίνει σύγκριση της δραστικότητας ανάμεσά τους. Έτσι, από τον Μάιο του 2003 έως τον Ιούλιο του 2008 εντάχθηκαν συνολικά ασθενείς, στο σκέλος της αναστροζόλης και στο σκέλος της εξεμεστάνης. Μετά διάμεση παρακολούθηση 4 ετών δεν υπήρχε σημαντική διαφορά στην αποτελεσματικότητα, ενώ όσον αφορά στην τοξικότητα, η εξεμεστάνη σχετίσθηκε με σημαντικά υψηλότερη συχνότητα ανδρογενών παρενεργειών και κολπικής μαρμαρυγής, ενώ η αναστροζόλη σχετίσθηκε με μεγαλύτερη συχνότητα κολπικής αιμορραγίας, οστεοπόρωσης και δυσλιπιδαιμίας. Η ορμονοθεραπεία στις προεμμηνοπαυσιακές ασθενείς, καθώς και το όφελος από τη χορήγηση γκοσερελίνης μόνο ή ταμοξιφένης μόνο, καθώς και από τον συνδυασμό τους αποτελούσε το θέμα της δεύτερης μελέτης. Τόσο η γκορεσελίνη, όσο και η ταμοξιφένη, όταν χορηγούνται για 2 χρόνια έχουν την ίδια αποτελεσματικότητα, ενώ δεν φάνηκε επιπλέον όφελος από τον συνδυασμό των δύο φαρμάκων. Επίσης, το όφελος από τη χορήγηση της γκορεσελίνης, αλλά όχι από τη χορήγηση ταμοξιφένης, ήταν μεγαλύτερο στις ασθενείς με έντονα θετικούς οιστρογονικούς υποδοχείς. Η επόμενη ανακοίνωση αφορούσε τη συνολική ανασκόπηση των αποτελεσμάτων δύο μεγάλων κλινικών δοκιμών σε σχέση με τους πολυμορφισμούς του CYP2D6 και την αποτελεσματικότητα της θεραπείας με ταμοξιφένη. Αυτό που είναι γνωστό για το κυττόχρωμα CYP2D6 είναι το ότι συνδέεται άμεσα με τη μετατροπή της ταμοξιφένης σε ενδοξιφένη, η οποία στη συνέχεια καταβολίζεται από το ένζυμο UGT2B7, το οποίο είναι επίσης σημαντικό στον μεταβολισμό της. Γνωρίζοντας ότι το 10% περίπου των γυναικών καυκάσιας φυλής φέρουν γενετικούς πολυμορφισμούς του ενζύμου, με αποτέλεσμα χαμηλά επίπεδα ενδοξιφένης, προκύπτει το εύλογο ερώτημα αν οι ασθενείς με χαμηλή δραστικότητα του CYP2D6 δεν ανταποκρίνονται στη χορήγηση ταμοξιφένης. Έως σήμερα, υπήρχαν 14 μελέτες που έδειχναν συσχέτιση της δραστικότητας του ενζύμου με το όφελος από τη χορήγηση της ταμοξιφένης, ενώ άλλες 15 δεν έδειξαν κάποια σχέση. Με σκοπό να διερευνηθεί περαιτέρω το σημαντικό αυτό ερώτημα έγινε μία νέα ανάλυση δεδομένων από 2 μεγάλες μελέτες, την ATAC και την BIG1-98. Και οι δύο αναλύσεις είναι αναδρομικές και χρησιμοποιούν τις ασθενείς που έλαβαν μέρος σε αυτές τις μεγάλες μελέτες με σκοπό να τις ελέγξουν για τον γονότυπο του ενζύμου, συσχετίζοντας ταυτόχρονα τα αποτελέσματα με την κλινική έκβαση. Αναλυτικότερα, ελέγχθηκαν συνολικά 588 γυναίκες από τις (18%) που είχαν λάβει μέρος στην ATAC και κατετάγησαν σε τρεις κατηγορίες: χαμηλού, ενδιάμεσου ή υψηλού τύπου μεταβολισμού Από άποψη δομής η eribulin είναι μία πλήρως συνθετική μακροκυκλική κετόνη ανάλογη της αλιχονδρίνης Β, παραγώγου του φυσικού θαλασσίου σπόγγου, με ανασταλτική δράση επί της δυναμικής των μικροσωληναρίων, η οποία οδηγεί σε παρατεταμένο μη αναστρέψιμο μιτωτικό αποκλεισμό

3 50 Κατά κάποιον τρόπο το φετινό συνέδριο του Σαν Αντόνιο θα μπορούσε να βαφτιστεί «αρνητικό» συνέδριο. Το σημαντικό όμως είναι ότι ενώ συνήθως, τα αρνητικά αποτελέσματα δεν ανακοινώνονται, σε αυτό το συνέδριο αφιερώθηκε πολύς χρόνος στο να παρουσιαστούν «αποτυχημένες» στρατηγικές που εφαρμόστηκαν και ελέχθηκαν σε τυχαιοποιημένες μελέτες της ταμοξιφένης. Παρόλο που θεωρητικά, οι ασθενείς με χαμηλό μεταβολισμό της ταμοξιφένης έπρεπε να έχουν και χειρότερη έκβαση, δεν υπήρχε διαφορά στις υποτροπές ούτε στο σκέλος της ταμοξιφένης αλλά ούτε στο σκέλος της αναστροζόλης. Επίσης, βρέθηκε ότι δεν υπήρχε αλληλεπίδραση με τη σύγχρονη χορήγηση φαρμάκων που αναστέλλουν το CYP2D6 όπως π.χ. οι εκλεκτικοί αναστολείς της σεροτονίνης (SSRI). Αλλά και στην ανάλυση της BIG 1-98 δεν βρέθηκε καμία διαφορά ανάμεσα στους τρεις τύπους μεταβολισμού της ταμοξιφένης και στο ελεύθερο νόσου διάστημα, τόσο στις ασθενείς που λάμβαναν ταμοξιφένη, όσο και στις ασθενείς που λάμβαναν λετροζόλη. Συμπληρωματικά, δεν βρέθηκε καμία συσχέτιση ανάμεσα στη βαρύτητα των συμπτωμάτων των εξάψεων και τον γονότυπο του μεταβολισμού, καταρρίπτοντας έτσι και τη θεωρία ότι οι γυναίκες που ανήκουν στον υψηλό τύπο μεταβολισμού της ταμοξιφένης -άρα έχουν και υψηλά επίπεδα ενδοξιφένης και καλύτερη κλινική έκβαση- έχουν και περισσότερες παρενέργειες από το φάρμακο, όπως εξάψεις. Το γεγονός ότι και οι δύο μελέτες ήταν αρνητικές, προτρέπει τους ειδικούς να μην προτείνουν ως ρουτίνα τον έλεγχο του CYP2D6 με σκοπό τη λήψη θεραπευτικής απόφασης για τη χορήγηση ή μη ταμοξιφένης. Στη συζήτηση που ακολούθησε, επισημάνθηκε ότι και οι δύο αναλύσεις είναι αναδρομικές και επιπλέον, η ανάλυση για τις εξάψεις δεν αναφέρει το ποσοστό της ταυτόχρονης χρήσης φαρμάκων που χρησιμοποιούνται για τη βελτίωση αυτών των συμπτωμάτων. Σημαντικό είναι όμως, το γεγονός ότι η αντιπαράθεση που συνοδεύει αυτό το θέμα δεν μπορεί να επιλυθεί με αναδρομικές αναλύσεις, δεδομένου ότι το ένζυμο CYP2D6 εξηγεί μόνο έως ένα σημείο το εύρος της αποτελεσματικότητας της ενδοξιφένης, του ενεργού μεταβολίτη της ταμοξιφένης. Αντιθέτως, χρειάζονται προοπτικές μελέτες που θα διερευνήσουν τον ρόλο της ταμοξιφένης και των μεταβολιτών της και θα απαντήσουν σε καίρια ερωτήματα, τόσο για τα ιδανικά θεραπευτικά επίπεδα της ενδοξιφένης, όσο και για τις πιθανές διαφορές στη δραστικότητα της ταμοξιφένης, ανάλογα με τους επιμέρους υποτύπους του καρκίνου του μαστού, καθώς και για τη φαρμακοκινητική της. Χρήσιμες αποτυχίες Κατά κάποιον τρόπο το φετινό συνέδριο του Σαν Αντόνιο θα μπορούσε να βαφτιστεί «αρνητικό» συνέδριο. Το σημαντικό όμως είναι ότι ενώ συνήθως, τα αρνητικά αποτελέσματα δεν ανακοινώνονται, χάνοντας έτσι την ευκαιρία να αδράξουμε καίρια συμπεράσματα, σε αυτό το συνέδριο αφιερώθηκε πολύς χρόνος στο να παρουσιαστούν «αποτυχημένες» στρατηγικές που εφαρμόστηκαν και ελέχθηκαν σε τυχαιοποιημένες μελέτες. Για παράδειγμα, δύο μελέτες παρουσιάστηκαν στο φετινό SABCS εξετάζουν το όφελος από την προσθήκη καπεσιταβίνης στα κλασικά σχήματα χημειοθεραπείας. Καμία όμως από αυτές δεν αποδεικνύει το όφελος από την προσθήκη της καπεσιταβίνης, ενώ και στις δύο παρατηρήθηκε μεγαλύτερο όφελος στις υποομάδες των ασθενών υψηλού κινδύνου, όπως για παράδειγμα στις ασθενείς με πάνω από 4 διηθημένους λεμφαδένες, με υψηλό Ki 67, ή όπως στην (FinXX) σε τριπλά αρνητικούς όγκους. Το sunitinib είναι ένα μικρό μόριο αναστολέας της τυροσινικής κινάσης που στοχεύει τους VEGFRs, PDGFRs, c-kit, RET και Flt 3, με δράση στο νεφροκυτταρικό καρκίνωμα, στους στρωματικούς όγκους του ΓΕΣ, και σε μελέτες φάσης ΙΙ και στον καρκίνο του μαστού. Αρκετές μελέτες φάσης ΙΙΙ ανακοινώθηκαν το 2010, στις οποίες μελετήθηκε η αποτελεσματικότητα του sunitinib σε συνδυασμό με την καπεσιταβίνη (SUN 1099) και τη δοσιταξέλη (SUN 1064). Σε καμία δεν παρατηρήθηκε σημαντική διαφορά στο διάστημα ως την επιδείνωση της νόσου (PFS). Αντιθέτως, τα συνολικά αποτελέσματα τριών μελετών που περιλαμβάνουν το bevacizumab έδειξαν σημαντική βελτίωση του PFS, χωρίς όμως διαφορά στην επιβίωση (OS). Το AMG 479, είναι ένα πλήρως εξανθρωπισμένο μονοκλωνικό αντίσωμα έναντι του insulin-like growth factor receptor (IGF1R) που φαίνεται να συμμετέχει στην ενεργοποίηση σημαντικών οδών μεταγωγής του σήματος που σχετίζονται με τον κυτταρικό πολλαπλασιασμό, τη διαφοροποίηση και την απόπτωση. Τα αποτελέσματα προκλινικών μελετών, υπέθεταν ότι η αντίσταση στην ορμονοθεραπεία πιθανώς οφείλεται και σε ενεργοποίηση του μονοπατιού του IGF1R, άρα η αναστολή αυτού του μονοπατιού θα μπορούσε να ενισχύσει τη δράση της δεύτερης γραμμής ορμονοθεραπείας. Τα αποτελέσματα του συνδυασμού του, σε μία μελέτη φάσης ΙΙ, είτε με exemestane είτε με fulvestrant σε μετεμμηνοπαυσιακές ασθενείς με μεταστατικό ή τοπικά προχωρημένο καρκίνο του μαστού που εμφάνισαν πρόοδο νόσου στην πρώτης γραμμής ορμονοθεραπεία, δεν έδειξαν διαφορά στο διάστημα ως την επιδείνωση αλλά ούτε και στις ανταποκρίσεις, ενώ παρατηρήθηκε αυξημένη τοξικότητα στο σκέλος του AMG 479. Ακόμα πιο ηχηρή ήταν η αποτυχία της μελέτης AZURE, που εξέτασε τον ρόλο της επι-

4 ΤΑ ΝΕΑ ΤΗΣ ΕΟΠΕ #12 * ΜΑΡ κουρικής χορήγησης του ενδοφλέβιου διφωσφονικού zolendronic acid, στην πρόληψη ή την καθυστέρηση εμφάνισης υποτροπής της νόσου. Οι ελπίδες ήταν μεγάλες για θετικό αποτέλεσμα, αφού είχε προηγηθεί μία άλλη μελέτη σε προεμμηνοπαυσιακές γυναίκες με ταυτόχρονη ωοθηκική καταστολή, ωθώντας πολλούς ογκολόγους να χορηγούν ήδη στις ασθενείς τους το zolendronic acid ως επικουρική θεραπεία. Παρόλα αυτά, σε αυτή τη μεγαλύτερη μελέτη, που συμπεριέλαβε ασθενείς, η χορήγηση του Zometa δεν έδειξε κανένα όφελος στην πρόληψη της υποτροπής. Στην ανάλυση των υποομάδων προεμμηνοπαυσιακών και μετεμμηνοπαυσιακών ασθενών βρέθηκε όφελος μόνο για τις γυναίκες που ήταν μετεμμηνοπαυσιακές για περισσότερο από 5 χρόνια ή για τις γυναίκες άνω των 60 ετών, υποθέτοντας ότι η δραστικότητα των διφωσφονικών πιθανώς να επηρεάζεται από τη χαμηλή συγκέντρωση οιστρογόνων στο μικροπεριβάλλον των οστών. Αλλάζει λοιπόν, ο καρκίνος με την πάροδο του χρόνου; Αυτή η ερώτηση έχει μεγάλη σημασία για τη θεραπεία του καρκίνου του μαστού και αρκετοί νέοι δρόμοι φαίνεται να ανοίγονται σε αυτή την κατεύθυνση. Συγκρίνοντας τα χαρακτηριστικά του όγκου στην πρωτοπαθή εστία και τα χαρακτηριστικά του όγκου στη μετάσταση φαίνεται ότι υπάρχει αρκετή ετερογένεια σε σχέση με την πρωτοπαθή εστία και επιπλέον νέες μεταλλάξεις εμφανίζονται στις μεταστατικές εστίες. Σε 4 σημαντικές μελέτες που παρουσιάστηκαν φέτος και που διερευνούν τις αλλαγές στους ER υποδοχείς και στον HER-2, βρέθηκε μία μικρή αλλά σημαντική διαφορά σε αυτούς τους δείκτες. Άρα η επανάληψη της βιοψίας κατά την υποτροπή είναι σημαντική, τόσο για την επιβεβαίωση της μεταστατικής νόσου, όσο και για τον επαναπροσδιορισμό αυτών των δεικτών που προσφέρουν πολύτιμες πληροφορίες για τη λήψη θεραπευτικής απόφασης. Ο προσδέτης RANK (RANKL) συγκέντρωσε αυξημένο ενδιαφέρον σχετικά με τον ρόλο του στην καρκινογένεση του καρκίνου του μαστού. Αρκετές δημοσιεύσεις επικεντρώνουν στη δράση του στον κυτταρικό πολλαπλασιασμό και στην καρκινογένεση. Η κλινική σημασία αυτού του γεγονότος είναι το ότι η αναστολείς του μονοπατιού του RANK μπορεί να αναστέλλουν την ανάπτυξη των καρκινικών κυττάρων. Η πρωτεΐνη Akt αποτελεί ένα σημαντικό ένζυμο για αρκετές οδούς μεταγωγής σήματος που εμπλέκονται στον κυτταρικό πολλαπλασιασμό, στην απόπτωση και στην αγγειογένεση. Οι πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι οι αναστολείς της Αkt μπορούν να ευαισθητοποιήσουν τα κύτταρα στη δράση της ακτινοβολίας και με αυτό τον τρόπο να αυξήσουν την αποτελεσματικότητα αυτής. Στις μελέτες που αφορούν τη γενωμική, νέα γονίδια προσδιορίζονται συνεχώς, αλλά δυστυχώς βρισκόμαστε ακόμη στην αρχή της κατανόησης της δράσης τους και της κλινικής σημασίας τους. Για παράδειγμα, πρόσφατα ανακαλύφθηκε ότι η έκφραση τριών γονιδίων πηγάζει άμεσα από το ESR1 στο χρωμόσωμα 6 και σχετίζεται στενά με την έκφραση του ESR1. Στην παρούσα φάση, η ένταξη τέτοιων γονιδίων στα ήδη υπάρχοντα μοντέλα, που προσδιορίζουν τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού έχει μέτρια αποτελέσματα στη βελτίωση της προβλεπτικής τους ικανότητας. Η αρχική μοριακή ταξινόμηση που παρουσιάστηκε το 2000 και που διαχωρίζει τον καρκίνο του μαστού σε υποτύπους χρησιμοποιώντας τις μικροσυστοιχίες DNA, περιλαμ- Στοχεύοντας τον HER 2: τι υπάρχει μετά το trastuzumab; Το trastuzumab-dm1 είναι ένα μόριο «Δούρειος Ίππος» που σχεδιάσθηκε για να μεταφέρει έναν τοξικό παράγοντα των μικροσωληναρίων απευθείας μέσα στα HER-2 θετικά καρκινικά κύτταρα. Το ερώτημα αν αυτή η στοχευμένη κυτταροτοξική θεραπεία θα μπορούσε να έχει λιγότερες συστηματικές παρενέργειες, αλλά και να είναι το ίδιο αποτελεσματική όσο και η κλασική συστηματική θεραπεία, σχεδιάσθηκε να απαντήσει μία κλινική δοκιμή που συνέκρινε το trastuzumab-dm1 με το trastuzumab-docetaxel σε ασθενείς με HER-2 θετική νόσο, με υποτροπή είτε τοπική είτε συστημική. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι δεν υπήρχε διαφορά ανάμεσα στα δύο σκέλη της μελέτης, όσον αφορά στις ανταποκρίσεις ή στο κλινικό όφελος, αλλά υπήρξαν περισσότερες ανεπιθύμητες ενέργειες βαθμού 3 και 4 στο σκέλος του trastuzumab-docetaxel (75% έναντι 37,3%) κυρίως αλωπεκία, λευκοπενία και διάρροια. Βασική και μεταφραστική έρευνα στον καρκίνο του μαστού Τα τελευταία χρόνια, παρατηρείται μία στροφή στη μεταφραστική έρευνα κάνοντας το συγκεκριμένο συνέδριο να αλλάξει δραματικά. Το 60% περίπου των ανακοινώσεων που παρουσιάστηκαν το 2010, αφορούσαν στη βασική έρευνα. Και ενώ οι περισσότερες γνώσεις σε αυτόν τον τομέα είναι πολύπλοκες και δυσνόητες, η επανάληψή τους από συνέδριο σε συνέδριο μάς βοηθά να προσδιορίζουμε τις πιο υποσχόμενες ανακαλύψεις και να παρακολουθούμε την εξέλιξή τους.

5 52 Πριν από μερικά χρόνια, η ανακοίνωση του αυξημένου κινδύνου ανάπτυξης καρκίνου του μαστού σε γυναίκες που λάμβαναν συνδυασμένη ορμονική υποκατάσταση προκάλεσε σοβαρή ανησυχία και μείωση της χρήσης της. Λίγο αργότερα, κάποιες άλλες ανακοινώσεις υποστήριξαν οι συγκεκριμένοι όγκοι ήταν λιγότερο επιθετικοί βάνει πάνω από γονίδια. Οι ερευνητές συνέχισαν να αναζητούν τρόπους να διαχωρίσουν περαιτέρω αυτούς τους υπότυπους σε κλινικά σημαντικές υποομάδες, που να βασίζονται σε μικρότερο αριθμό γονιδίων. Το PAM50 μπορεί να προσδιορίζει τους αρχικούς υποτύπους χρησιμοποιώντας μόνο 50 γονίδια και απέδειξε ότι παρέχει περισσότερες προγνωστικές πληροφορίες απ ό,τι τα κλινικοπαθολογικά δεδομένα. Μία άλλη μικροσυστοιχία βασισμένη σε 167 γονίδια σχετίζεται με τους οιστρογονικούς υποδοχείς και έδειξε ότι αποτελεί προβλεπτικό εργαλείο ευαισθησίας στη θεραπεία με ταμοξιφένη. Ο ρόλος των κυκλοφορούντων καρκινικών κυττάρων συνεχίζει να βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος εξαιτίας της δυνητικής σημασίας τους ως προγνωστικοί δείκτες, ως εργαλεία παρακολούθησης της ανταπόκρισης στη θεραπεία, αλλά και ως βιοδείκτες στους ασθενείς με μεταστατική νόσο. Επίσης, φάνηκε ότι ενδεχομένως θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν και για την πρόγνωση του πρώιμου καρκίνου του μαστού. Η σημασία του δείκτη μάζας σώματος (BMI) στον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του μαστού, στην πρόγνωση και στην αποτελεσματικότητα της θεραπείας, συνεχίζει να αποτελεί σημείο αντιπαράθεσης. Αρκετές μελέτες που παρουσιάστηκαν στο SABCS παρέχουν νέες πληροφορίες για αυτό το ζήτημα. Η πρώτη ομάδα των μελετών, περιελάμβανε γυναίκες με ER θετικούς και HER-2 θετικούς όγκους, καθώς και γυναίκες με τριπλά αρνητικούς όγκους. Αυτές οι μελέτες, απέδειξαν ότι υπάρχει σημαντικά υψηλότερος κίνδυνος θανάτου από καρκίνο του μαστού στις γυναίκες με ΒΜΙ άνω του 25 (υπέρβαρες) και θετικούς οιστρογονικούς υποδοχείς, ενώ στις προεμμηνοπαυσιακές ασθενείς υπήρχε 51% μεγαλύτερος κίνδυνος θανάτου σε όσες ήταν παχύσαρκες. Αυτός ο υψηλότερος κίνδυνος θανάτου δεν επιβεβαιώθηκε στις ασθενείς με ΒΜΙ άνω του 25 και HER-2 θετική νόσο ή τριπλά αρνητικούς όγκους. Τα τελευταία αποτελέσματα της NSABP B- 30 έδειξαν καλύτερα αποτελέσματα στο σκέλος της διαδοχικής χορήγησης της δοσιταξέλης έπειτα από δοξορουβικίνη και κυκλοφωσφαμίδη. Επιπρόσθετα, φαίνεται ότι η αμηνόρροια που σχετίζεται με τη χημειοθεραπεία σχετίζεται με καλύτερη επιβίωση, ασχέτως με τη θεραπεία ή την κατάσταση των ορμονικών υποδοχέων. Αυτή η ανακοίνωση προκάλεσε ιδιαίτερο ενδιαφέρον διότι αφορούσε τόσο ασθενείς με θετικούς υποδοχείς, όσο και ασθενείς με αρνητικούς ορμονικούς υποδοχείς. Πριν από μερικά χρόνια, η ανακοίνωση του αυξημένου κινδύνου ανάπτυξης καρκίνου του μαστού σε γυναίκες που λάμβαναν συνδυασμένη ορμονική υποκατάσταση προκάλεσε σοβαρή ανησυχία και μείωση της χρήσης της. Λίγο αργότερα, κάποιες άλλες ανακοινώσεις υποστήριξαν οι συγκεκριμένοι όγκοι ήταν λιγότερο επιθετικοί. Σε μία μελέτη κατά την οποία χορηγήθηκαν οιστρογόνα έπειτα από υστερεκτομή αναφέρεται ότι δεν παρατηρήθηκαν σημαντικές παρενέργειες και στην πραγματικότητα η επίπτωση του καρκίνου του μαστού ήταν αριθμητικά μειωμένη. Σχετικά με τη συνδυασμένη ορμονική υποκατάσταση όμως, τα νεώτερα δεδομένα αυξάνουν την ανησυχία, τόσο γιατί η επίπτωση του καρκίνου του μαστού είναι αυξημένη, όσο και γιατί η θνητότητα είναι σχεδόν διπλάσια. Η κριτική που δέχθηκε αυτή η ανακοίνωση είναι μεγάλη. Πρώτον, είναι σημαντικό να θυμηθούμε ότι σε αυτή τη μελέτη εντάχθηκαν γυναίκες που είχαν υποστεί υστερεκτομή, χωρίς να ξέρουμε ποιο είναι το ποσοστό των γυναικών που είχαν υποστεί και ωοθηκεκτομή. Αυτή η πληροφορία είναι πολύ σημαντική διότι η ωοθηκεκτομή μόνο, μειώνει τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του μαστού κατά 70%. Δεύτερον, γνωρίζουμε ότι οι παρενέργειες από τη χορήγηση οιστρογόνων, σε σχέση με τη συνδυασμένη θεραπεία, μάλλον χρειάζονται μεγαλύτερο χρονικό διάστημα για να εμφανιστούν και τρίτον, στην πληθυσμιακή ομάδα της συγκεκριμένης μελέτης δεν περιλαμβάνονταν γυναίκες με οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού ή ιστορικό προηγούμενης βιοψίας μαστού. Επίλογος Επιστρέφοντας, ένιωθα γεμάτη από τις πληροφορίες και γνώσεις που απέκτησα, αλλά ταυτόχρονα και λίγο μελαγχολική. Ασφαλώς και υπάρχει πρόοδος, σκεφτόμουν, και καταβάλλονται μεγάλες προσπάθειες στον τομέα της έρευνας, αλλά στο μυαλό μου κυριαρχούσε το αίσθημα του επείγοντος. Κατανοώ ότι μεγάλα βήματα δεν γίνονται καθημερινά και κανείς δεν μπορεί να προβλέψει το πότε θα γίνει το επόμενο μεγάλο βήμα στον καρκίνο του μαστού, αλλά μέχρι τότε για ένα πράγμα είμαι σίγουρη: δεν θα είναι αρκετά σύντομα. Και κυρίως δεν θα είναι αρκετά σύντομα για το μισό εκατομμύριο γυναίκες που θα πεθάνουν φέτος παγκοσμίως από καρκίνο του μαστού, πολλές από τις οποίες δεν θα έχουν καν τη δυνατότητα να γευτούν τους καρπούς της έρευνας, που τόσο όμορφα παρουσιάστηκαν φέτος, όπως άλλωστε και κάθε χρόνο, στο San Antonio Breast Cancer Symposium.

Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence

Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence Εντός των πρώτων 2 ετών μετά το χειρουργείο ο κίνδυνος υποτροπής είναι μεγαλύτερος. Μελέτη ABCSG 8: Σχεδιασμός 12% επί του συνόλου των ασθενών της μελέτης ABCSG

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη στήλης: Έλενα Λινάρδου 1, MD, PhD

Υπεύθυνη στήλης: Έλενα Λινάρδου 1, MD, PhD 256 βημα Kλινικησ Oγκολογιασ Τόμος 6, Τεύχος 4, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2007 ΒΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Υπεύθυνη στήλης: Έλενα Λινάρδου 1, MD, PhD Νέα μελών της ΕΟΠΕ ESMO Conference Lugano (ECLU) To καλοκαιρινό εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα

Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα ΙΙ Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος, της επισήμανσης και του φύλλου οδηγιών χρήσης που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Το πεδίο αλλάζει Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης παγκοσμίως Καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

Γονίδια. τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική" Από. Παρενέργειες. Φαρμακο γονιδιωματική / γενετική.

Γονίδια. τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική Από. Παρενέργειες. Φαρμακο γονιδιωματική / γενετική. Από τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική" Φυσιολογικά Ανθρώπινα Χαρακτηριστικά Ανταπόκριση στο Περιβάλλον Δέσποινα Σανούδου,, PhD FACMG Επίκουρη Καθηγήτρια Molecular Biology Biomedical

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις :

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Οι όρχεις αποτελούν κομμάτι του αναπαραγωγικού συστήματος (παραγωγή σπερματοζωάριων) του άνδρα αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ: ΕΝΑΣ ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ: ΕΝΑΣ ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ: ΕΝΑΣ ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΒΑΣΙΣΜΕΝΕΣ ΣΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΤΗΣ ESMO Αυτός ο οδηγός για ασθενείς προετοιμάστηκε από το Reliable Cancer

Διαβάστε περισσότερα

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Kλινικές Mελέτες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ 1Τι είναι οι κλινικές μελέτες είναι σημαντικές; > Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό σας για οποιαδήποτε και άλλη γιατί πληροφορία ή διευκρίνηση χρειάζεστε

Διαβάστε περισσότερα

Η εμπειρία σας... εξελίσσεται!

Η εμπειρία σας... εξελίσσεται! Η εμπειρία σας... εξελίσσεται! ARI/49// δεκαετίες δίνει νόημα στη λέξη ορμονοθεραπεία! ΕΤΗ Page Παράγοντες κινδύνου H ύπαρξη διηθημένων λεμφαδένων διπλασιάζει τον κίνδυνο πρώιμης υποτροπής Ετήσια υποτροπή

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση.

Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση. ΕΝΕΡΓΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ Ή ΑΜΕΣΗ ΘΕΡΑΠΕΊA; Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση. Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε το OncotypeDX.com.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ. Η κακοήθης νεοπλασία του νεφρού αποτελεί το 3 % των νεοπλασμάτων του ενήλικα. Ασυνήθης είναι η εμφάνιση του σε ηλικίες κάτω των

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ. Η κακοήθης νεοπλασία του νεφρού αποτελεί το 3 % των νεοπλασμάτων του ενήλικα. Ασυνήθης είναι η εμφάνιση του σε ηλικίες κάτω των ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ. Η κακοήθης νεοπλασία του νεφρού αποτελεί το 3 % των νεοπλασμάτων του ενήλικα. Ασυνήθης είναι η εμφάνιση του σε ηλικίες κάτω των 40 ετών και τυπικά εμφανίζεται στην πέμπτη και έκτη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ. Ελληνική Εταιρεία Ακτινοθεραπευτικής Oγκολογίας. σε συνεργασία με. Α Παθολογική Ογκολογική Κλινική Α.Ν.Θ.

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ. Ελληνική Εταιρεία Ακτινοθεραπευτικής Oγκολογίας. σε συνεργασία με. Α Παθολογική Ογκολογική Κλινική Α.Ν.Θ. 1 2 ΟΡΓΑΝΩΣΗ Ελληνική Εταιρεία Ακτινοθεραπευτικής Oγκολογίας σε συνεργασία με Α Παθολογική Ογκολογική Κλινική Α.Ν.Θ. «ΘΕΑΓΕΝΕΙΟ» Υπό την Αιγίδα του Ιατρικού Συλλόγου Τρικάλων ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Πρόεδρος:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι η οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι η συχνότερη πάθηση των οστών και χαρακτηρίζεται, πρώτον, από χαμηλή οστική μάζα ή, πιο απλά, από λιγότερη ποσότητα οστού και δεύτερον, από διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Τηλεφωνικό Κέντρο 210 69 66 000 Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Γενικά Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν τους στόχους της

Διαβάστε περισσότερα

14η Επιστηµονική Συνάντηση. Ρευµατολόγων Βορειοδυτικής Ελλάδας Μέτσοβο, 21 Ιανουαρίου 2012

14η Επιστηµονική Συνάντηση. Ρευµατολόγων Βορειοδυτικής Ελλάδας Μέτσοβο, 21 Ιανουαρίου 2012 Ο άξονας οστού-εντέρου-κνσ Ο ρόλος της σεροτονίνης 14η Επιστηµονική Συνάντηση Ρευµατολόγων Βορειοδυτικής Ελλάδας Μέτσοβο, 21 Ιανουαρίου 2012 αούσης ηµήτρης Λέκτορας Παθολογίας/Ρευµατολογίας Ιατρική Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

Προχωρημένος Καρκίνος του Μαστού

Προχωρημένος Καρκίνος του Μαστού Προχωρημένος Καρκίνος του Μαστού 2 Εισαγωγή Περιεχόμενα 3 Εισαγωγή Τα τελευταία 30 χρόνια έχουν διατεθεί σημαντικοί πόροι για την πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση και τη θεραπεία συγκεκριμένων τύπων καρκίνου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Ποιοί παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη ;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Ποιοί παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη ; ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Πρόκειται για το συχνότερο καρκίνο και τη δεύτερη αιτία θανάτου από καρκίνο στους άνδρες. Η συχνότητά του αυξάνει με την αύξηση της ηλικίας και το

Διαβάστε περισσότερα

Οι ασφαλισμένοι ΕΟΠΥΥ αποζημιώνονται, μόνο εφόσον έχει προηγηθεί η έγκριση του ελεγκτή ιατρού ΕΟΠΥΥ για την αποστολή του δείγματος στο εξωτερικό.

Οι ασφαλισμένοι ΕΟΠΥΥ αποζημιώνονται, μόνο εφόσον έχει προηγηθεί η έγκριση του ελεγκτή ιατρού ΕΟΠΥΥ για την αποστολή του δείγματος στο εξωτερικό. 2.α. ΟNCOTYPE Σε γυναίκες με καρκίνο του μαστού αρχικού σταδίου (με θετικούς ορμονοϋποδοχείς και αρνητικούς μασχαλιαίους λεμφαδένες) παρέχεται η τεχνική της αλυσιδωτής αντίδρασης της αντίστροφης μεταγραφάσης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Βασικές γνώσεις I SBN 960-372-069-0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΑΡΙΣ Α. ΚΟΣΜΙΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΚΙΡΗΣ Μ Ε Ρ Ο Σ Ι ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ Κεφάλαιο 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ... 3 Το καρκινικό κύτταρο... 3 Κυτταρικός

Διαβάστε περισσότερα

Ουρολογικός Καρκίνος

Ουρολογικός Καρκίνος 30 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ>ΔΙΕΘΝΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ Ουρολογικός Καρκίνος Επιλογές από το ECCO 14-ESMO 34 της Aλεξάνδρας Καραδήμου Καρκίνος της ουροδόχου κύστης Η μακρόχρονη έλλειψη σημαντικών μελετών στον καρκίνο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ : ποια και πότε ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΟΣ ΑΦΡΟΔΙΣΙΟΛΟΓΟΣ

ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ : ποια και πότε ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΟΣ ΑΦΡΟΔΙΣΙΟΛΟΓΟΣ ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ : ποια και πότε ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΟΣ ΑΦΡΟΔΙΣΙΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΣΩΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Αξιολόγηση κλινικής εικόνας ακμής(μορφή και βαρύτητα) Γνώση του σκευάσματος

Διαβάστε περισσότερα

Νεότερα δεδομένα του καρκίνου - Νέα φάρμακα

Νεότερα δεδομένα του καρκίνου - Νέα φάρμακα Νεότερα δεδομένα του καρκίνου - Νέα φάρμακα Δημοσθένης Σκάρλος Παθολόγος-ογκολόγος, αμ. Εηικ. Καθηγητής Παν/μίου Αθηνών, Διευθυντής β' ογκολογικής κλινικής Νοσοκομείου Ερρίκος Ντυνάν θεραπεία του καρκίνου

Διαβάστε περισσότερα

TI NEOTEΡΟ ΣΤΟΥΣ ΝΕΥΡΟΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΟΓΚΟΥΣ ΤΟ 2015. Ορισμοί-Κατάταξη-Ιστολογία. Δ Ροντογιάννη

TI NEOTEΡΟ ΣΤΟΥΣ ΝΕΥΡΟΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΟΓΚΟΥΣ ΤΟ 2015. Ορισμοί-Κατάταξη-Ιστολογία. Δ Ροντογιάννη TI NEOTEΡΟ ΣΤΟΥΣ ΝΕΥΡΟΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΟΓΚΟΥΣ ΤΟ 2015 Ορισμοί-Κατάταξη-Ιστολογία Δ Ροντογιάννη Νευροενδοκρινή νεοπλάσματα Ταξινόμηση Βιολογικοί δείκτες Μοριακή Παθολογία Νευροενδοκρινή νεοπλάσματα Ταξινόμηση

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση

Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση 1 Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση Τα θεραπευτικά σχήματα τα οποία περιγράφονται παρακάτω είναι βασισμένα σε κλινικές μελέτες Φάσης ΙΙΙ και στις εγκρίσεις θεραπειών από τους Οργανισμό Φαρμάκων

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΜΗ ΜΙΚΡΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΜΗ ΜΙΚΡΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΜΗ ΜΙΚΡΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Κασαράκης Δηµήτριος Επιµελητής Α Επιστηµονικά Υπεύθυνος του ογκολογικού τµήµατος Νοσοκοµείου Καβάλας Παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του

Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του 1 Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του μαστού. Ο καρκίνος του μαστού είναι με μεγάλη διαφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ. ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΣΤΙΚΟΥ ΠΟΝΟΥ ΜΠΟΝΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ Επιμελήτρια Β Ακτινοθεραπευτικού Τμήματος ΑΝΘ ΘΕΑΓΕΝΕΙΟΥ

ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ. ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΣΤΙΚΟΥ ΠΟΝΟΥ ΜΠΟΝΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ Επιμελήτρια Β Ακτινοθεραπευτικού Τμήματος ΑΝΘ ΘΕΑΓΕΝΕΙΟΥ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΣΤΙΚΟΥ ΠΟΝΟΥ ΜΠΟΝΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ Επιμελήτρια Β Ακτινοθεραπευτικού Τμήματος ΑΝΘ ΘΕΑΓΕΝΕΙΟΥ ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ ΠΟΝΟΥ Ο όρος πόνος προέρχεται από τη λατινική λέξη POENA που σημαίνει PUNISHMENT(τιμωρία)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΘΕΟΦΙΛΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΠΑΠΑΛΟΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΛΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙ ΗΣ ΜΑΡΙΑ ΑΓΓΕΛΑΚΗ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΒΛΑΧΟΣ ΑΓΑΘΟΚΛΕΙΑ ΜΗΤΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Vectibix. πανιτουμουμάμπη. Τι είναι το Vectibix; Σε ποιες περιπτώσεις χρησιμοποιείται το Vectibix; Περίληψη EPAR για το κοινό

Vectibix. πανιτουμουμάμπη. Τι είναι το Vectibix; Σε ποιες περιπτώσεις χρησιμοποιείται το Vectibix; Περίληψη EPAR για το κοινό EMA/170285/2015 EMEA/H/C/000741 Περίληψη EPAR για το κοινό πανιτουμουμάμπη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

«Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012»

«Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012» «Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 Ηλίας Ν. Μυγδάλης Συντονιστής Διευθυντής Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκοµείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα 9o Πανελλήνιο Συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Γνώσεις, στάσεις και ποιότητα ζωής σε ασθενείς με λέμφωμα Οι ασθενείς που πάσχουν από λέμφωμα στην Ελλάδα εμφανίζονται ελλιπώς ενημερωμένοι σχετικά με ζητήματα που αφορούν στην

Διαβάστε περισσότερα

Μυελοειδές καρκίνωµα θυρεοειδούς Φαρµακευτική αντιµετώπιση

Μυελοειδές καρκίνωµα θυρεοειδούς Φαρµακευτική αντιµετώπιση Μυελοειδές καρκίνωµα θυρεοειδούς Φαρµακευτική αντιµετώπιση 27η συνάντηση ΕΕΕ Βόλος 30/11/13 Δρ Καλλιόπη Παζαΐτου Παναγιώτου Ενδοκρινολόγος Συντονίστρια Διευθύντρια Τµήµα Ενδοκρινολογίας ΑΝΘ «Θεαγένειο»

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Παράρτημα 1 Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Η Επιτροπή Ορφανών Φαρμάκων (COMP), έχοντας εξετάσει την αίτηση, κατέληξε στα ακόλουθα: Σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού

Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Η ανίχνευση BRCA μετάλλαξης δεν αποτελεί διάγνωση νόσου αλλά γενετική πληροφορία και εκτίμηση κινδύνου Ενδείξεις

Διαβάστε περισσότερα

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Το άσθμα είναι ένα από τις πιο συχνές νόσους που περιπλέκει την εγκυμοσύνη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως περίπου 8-10% των εγκύων έχουν άσθμα και μπορεί να επηρεάσει την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ

ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Χρ.Τσοµπανίδου Παθολογοανατόµος Συντονίστρια Διευθύντρια Νοσοκοµείο Θεσ/νίκης «Άγιος Δηµήτριος» προέρχονται από το φυσιολογικό επιθήλιο µε την

Διαβάστε περισσότερα

2οForum. Επιστημονικό. στην ογκολογία. Από την έρευνα στην πράξη. 25-26 Απριλίου. St. George Lycabettus Boutique Hotel, Αθήνα. Θα δoθούν.

2οForum. Επιστημονικό. στην ογκολογία. Από την έρευνα στην πράξη. 25-26 Απριλίου. St. George Lycabettus Boutique Hotel, Αθήνα. Θα δoθούν. 2οForum Επιστημονικό Θα δoθούν μόρια συνεχιζόμενης εκπαίδευσης (C.M.E. Credits) Ά ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Τα νέα φάρμακα στην ογκολογία Από την έρευνα στην πράξη St. George Lycabettus Boutique Hotel, Αθήνα 25-26 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

Γρηγόριος Τιμόλογος M.Med.Sc. Γενικός Διευθυντής Κέντρο Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής ΚΑΡΥΟ

Γρηγόριος Τιμόλογος M.Med.Sc. Γενικός Διευθυντής Κέντρο Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής ΚΑΡΥΟ Γρηγόριος Τιμόλογος M.Med.Sc. Γενικός Διευθυντής Κέντρο Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής ΚΑΡΥΟ Φαρμακογενωμική Κλϊδοσ τησ γενετικόσ Προβλϋπει την ανταπόκριςη του αςθενό ςε φαρμακευτικϋσ αγωγϋσ μελετώντασ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ Ι. Μούντζιος 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Το κακόηθες μελάνωμα είναι ο τρίτος σε συχνότητα συμπαγής

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία δαπάνης Oncotype DX από ΕΟΠΥΥ

Διαδικασία δαπάνης Oncotype DX από ΕΟΠΥΥ Διαδικασία δαπάνης Oncotype DX από ΕΟΠΥΥ Ιατρικές ενδείξεις για κάλυψη 1. Σε ασθενείς ηλικίας έως και 65 ετών ( 65ετών) 2. Πρώιμο πλήρως εξαιρεθέν διηθητικό αδενοκαρκίνωμα του μαστού. 3. Χρονικό διάστημα

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας.

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος Η κλινική εικόνα της πάθησης περιλαμβάνει την παρουσια γενικων συμπτωματων

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Μέτρα σχέσης Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Στο τέλος...(learning outcomes) Να γνωρίζετε τα κυριότερα μέτρα σχέσης που χρησιμοποιούνται για μετρήσουμε μια συσχέτηση μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Καλωσόρισμα. Αγαπητοί φίλοι,

Καλωσόρισμα. Αγαπητοί φίλοι, Καλωσόρισμα Αγαπητοί φίλοι, για 5 η συνεχή χρονιά η Ογκολογική Μονάδα της Γ Παθολογικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και το Ογκολογικό Κέντρο Ιατροβιολογικής Εκπαίδευσης & Ερευνας

Διαβάστε περισσότερα

ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος. Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός»

ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος. Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός» ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός» ΓΕΝΗ HPV Α γένος: βλεννογόνοι αιτιολογική συσχέτιση µε καρκίνο τραχήλου µήτρας, πρωκτού, αιδοίου, πέους

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση των χαρακτηριστικών της

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια ATAC 10 χρόνια

Ασφάλεια ATAC 10 χρόνια Ασφάλεια 1 χρόνια Η Anastrozole είναι γενικά καλά ανεκτή μακροπρόθεσμα: Κίνδυνος καταγμάτων Καμία αύξηση καταγμάτων δεν παρατηρήθηκε με την ολοκλήρωση της ενεργού θεραπείας. Ασφάλεια Δεν διαπιστώθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Η καρδιακή ανεπάρκεια αποτελεί ένα σύνδροµο µε ζοφερή πρόγνωση :! ΝΥΗΑ Ι-ΙΙ: 2-5% θνητότητα ανά έτος! ΝΥΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μοριακή σταδιοποίηση: το παράδειγμα του καρκίνου του προστάτη

Μοριακή σταδιοποίηση: το παράδειγμα του καρκίνου του προστάτη Μοριακή σταδιοποίηση: το παράδειγμα του καρκίνου του προστάτη Μιχάλης Κουτσιλιέρης Αναπλ. Καθηγητής Πειραματικής Φυσιολογίας, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών έλω να ξεκινήσω την ομιλία μου ευχαριστώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΜΕΛΕΤΗ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ: ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: ΤΣΕΖΟΥ ΑΣΠΑΣΙΑ ΜΕΛΕΤΗ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Βασίλης, PhD Λάρισα, 2012 ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΑΣΤΟΥ Αποτελεί την πιο κοινή μορφή

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Εισαγωγή Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Βιοπληροψορική, συσιημική βιολογία και εξατομικευμένη θεραπεία

Βιοπληροψορική, συσιημική βιολογία και εξατομικευμένη θεραπεία Βιοπληροψορική, συσιημική βιολογία και εξατομικευμένη θεραπεία Φραγκίσκος Κολίσης Καθηγητής Βιοτεχνολογίας, Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ, Διευθυντής Ινστιτούτου Βιολογικών Ερευνών και Βιοτεχνολογίας, EIE

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Όπως συμβαίνει με κάθε ετησίως ανανεούμενο ασφαλιστήριο συμβόλαιο, έτσι και το ασφαλιστήριο υγείας είναι σχεδιασμένο

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση. 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA

Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση. 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA Αντώνης Ρόμπος Αναπληρωτής Καθηγητής Νευρολογίας Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη πολλαπλή

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Περιβάλλον και υγεία: Ορόλοςτηςβιολογικήςέρευνας στη διαμόρφωση πολιτικών προστασίας και πρόληψης

Περιβάλλον και υγεία: Ορόλοςτηςβιολογικήςέρευνας στη διαμόρφωση πολιτικών προστασίας και πρόληψης Περιβάλλον και υγεία: Ορόλοςτηςβιολογικήςέρευνας στη διαμόρφωση πολιτικών προστασίας και πρόληψης Σ. Κυρτόπουλος Ινστιτούτο Βιολογικών Ερευνών & Βιοτεχνολογίας Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Συμβολή περιβαλλοντικών

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου. Για περισσότερες πληροφορίες: www.boehringer-ingelheim.com

Δελτίο Τύπου. Για περισσότερες πληροφορίες: www.boehringer-ingelheim.com Η εμπαγλιφλοζίνη είναι το μόνο φάρμακο για το σακχαρώδη διαβήτη που έχει δείξει στατιστικά σημαντική μείωση τόσο του καρδιαγγειακού κινδύνου όσο και του καρδιαγγειακού θανάτου, σε μελέτη ειδικά σχεδιασμένη

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος Παράρτημα III Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος Σημείωση: Οι αλλαγές στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών Προϊόντος και του Φύλλου Οδηγιών Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ: ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ Αντωνίου Χαρά Διευθύντρια Β Χειρουργικής Κλινικής Γενικού Νοσοκομείου Χανίων ΣΕ ΤΙ ΘΑ ΑΝΑΦΕΡΘΟΥΜΕ??? Πόσο συχνός είναι ο καρκίνος του μαστού? Ποια αίτια τον προκαλούν?

Διαβάστε περισσότερα

NETS ΤΟΠΙΚΟ-ΠΕΡΙΟΧΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΟΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΟΣ ΒΙΟΚΛΙΝΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

NETS ΤΟΠΙΚΟ-ΠΕΡΙΟΧΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΟΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΟΣ ΒΙΟΚΛΙΝΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ NETS ΤΟΠΙΚΟ-ΠΕΡΙΟΧΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΟΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΟΣ ΒΙΟΚΛΙΝΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Επιθηλιακά νεοπλάσματα με επικρατούσα νευροενδοκρινική διαφοροποίηση Συχνότητα εμφάνισης NET 1,9-5,76/100,000/

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ. Δ. Κατσώχη

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ. Δ. Κατσώχη ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Πρόεδρος Χ. Καλόφωνος Αντιπρόεδροι Δ. Καρδαμάκης Δ. Κατσώχη Μέλη Α. Αντωνακοπούλου Α. Αρδαβάνης Α. Βήχα Ε. Γιαννοπούλου Δ. Δουγένης Μ. Καραμούζης Α. Κούτρας Θ. Μακατσώρης Ν. Μαλάμος

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος. Note: Σήμερα όμως πάνω από το 50% των διαφόρων καρκινικών τύπων είναι θεραπεύσιμοι

Καρκίνος. Note: Σήμερα όμως πάνω από το 50% των διαφόρων καρκινικών τύπων είναι θεραπεύσιμοι Ο πιο απλός ορισμός είναι ότι ο καρκίνος είναι μια ομάδα ασθενειών που χαρακτηρίζεται από ανεξέλεγκτη ανάπτυξη και διασπορά ανώμαλων κυττάρων. Αν η εξάπλωση δεν ελεγχθεί θα οδηγήσει στο θάνατο. Ποσοστό

Διαβάστε περισσότερα

Προληπτική Μαστογραφία Ανακαλύπτοντας το DCIS. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Ειδικός Χειρουργός Μαστού

Προληπτική Μαστογραφία Ανακαλύπτοντας το DCIS. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Ειδικός Χειρουργός Μαστού Προληπτική Μαστογραφία Ανακαλύπτοντας το DCIS Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Ειδικός Χειρουργός Μαστού Ductal Carcinoma in Situ Πορογενές καρκίνωμα in Situ In Situ = επί τόπου Τοπικό πορογενές καρκίνωμα; Ductal

Διαβάστε περισσότερα

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Κουτρούµπα Ι, Χαϊδόπουλος Δ, Θωµάκος Ν, Σωτηροπούλου Μ, Καθοπούλης Ν, Βλάχος

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος του μαστού: Νέες προσεγγίσεις

Καρκίνος του μαστού: Νέες προσεγγίσεις Καρκίνος του μαστού: Νέες προσεγγίσεις Μιχάλης Αλέξης Διευθυντής Ερευνών, Ινστιτούτο Βιολογικών Ερευνών και Βιοτεχνολογίας (ΙΒΕΒ), Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Θέλω να ευχαριστήσω και εγώ τον κ. Σέκερη για τα

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα

Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα II Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την ανάκληση ή την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας και λεπτομερής αιτιολόγηση των αποκλίσεων από τη σύσταση της PRAC 69 Επιστημονικά πορίσματα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΠΙΛΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟ ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO I) ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO II) ΑΝΑΠΛΑΣΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη (Treatment Planning): σύγκριση απεικόνισης μεταξύ Αξονικής και

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου

Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου ΜΟΝΑΔΑ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ, Α ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» Γ.Ν.Α. Δουλάμη Γεωργία, Θεοδώρου

Διαβάστε περισσότερα

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Εισαγωγή Η διάγνωση καρκίνου του μαστού αποτελεί ιδιαίτερα τραυματικό γεγονός 1,2 Στην τελευταία έκδοση του Diagnostic and Statistical

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία

Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία Σελίδα 1 από 5 Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία Γερμανός Ιερονυμάκης 1, Γιώργος Μίλεσης MSc 2 1 Τεχνολόγος ακτινολόγος, 2 Κλινικός Διαιτολόγος, MSc Εφαρμοσμένης Κλινικής Διατροφής Ένα από τα προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΑΠΟ ΤΟ FALK SYMPOSIUM 196 6 & 7 MARCH, 2015 FRANKFURT, GERMANY

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΑΠΟ ΤΟ FALK SYMPOSIUM 196 6 & 7 MARCH, 2015 FRANKFURT, GERMANY ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΑΠΟ ΤΟ FALK SYMPOSIUM 196 6 & 7 MARCH, 2015 FRANKFURT, GERMANY Βασικά σημεία ενδιαφέροντος στο τελευταίο Falk Symposium No196 στη Φρανκφούρτη της Γερμανίας αποτέλεσαν οι εξελίξεις στο πεδίο της

Διαβάστε περισσότερα

www.cirse.org Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

www.cirse.org Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική www.cirse.org Cardiovascular and Interventional Radiological Society of Europe Cardiovascular and Interventional

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού;

ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού; ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού; Anne-Marie Μητέρα Επιστήμονας Ιατρικής από την Ιρλανδία και ασθενής με καρκίνο μαστού που έκανε το Oncotype DX Ένας εκπαιδευτικός οδηγός που δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Αλλεργία και άσθμα; Αν πάσχετε από αυτές τις παθήσεις, θα υποφέρετε για όλη σας τη ζωή ; ΟΙ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΗΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΣ ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΛΕΝΕ ΟΧΙ. Η Ελληνική Εταιρεία Αλλεργιολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΙΣ Ε.Α.Ν Γ.Ν.Ν.Θ.Α «Η ΣΩΤΗΡΙΑ» ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΜΠΡΟΥΠΗ ΕΠΙΣΚΕΠΤΡΙΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΜΕΤΑΞΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ ΠΕ 12/2/2015 ΙΣΤΟΡΙΚΟ Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «Η ΣΩΤΗΡΙΑ»

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΩΟΘΗΚΩΝ. Θ. Πανοσκάλτσης MD, PhD, FRCOG, CCST (UK) Γυναικολόγος Ογκολόγος. Αρεταίειον Νοσοκομείο, Αθήνα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΩΟΘΗΚΩΝ. Θ. Πανοσκάλτσης MD, PhD, FRCOG, CCST (UK) Γυναικολόγος Ογκολόγος. Αρεταίειον Νοσοκομείο, Αθήνα ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΩΟΘΗΚΩΝ Θ. Πανοσκάλτσης MD, PhD, FRCOG, CCST (UK) Γυναικολόγος Ογκολόγος Λέκτορας, 2 η Πανεπιστημιακή Κλινική Μαιευτικής Γυναικολογίας Αρεταίειον Νοσοκομείο, Αθήνα ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο καρκίνος ωοθηκών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΛΑΡΥΓΓΑ

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΛΑΡΥΓΓΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΒΛΑΧΤΣΗΣ ΙΑΤΡΟΣ ΩΤΟΡΙΝΟΛΑΡΥΓΓΟΛΟΓΟΣ Ι ΑΚΤΟΡΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΛΑΡΥΓΓΑ ΟΓΚΟΓΕΝΕΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΜΟΡΙΑΚΟΙ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΟΙ ΕΙΚΤΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2006 3 Κωνσταντίνος

Διαβάστε περισσότερα

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes Αλληλεπιδράσεις φυτο-οιστρογόνων της διατροφής με γονίδια που εμπλέκονται στον μεταβολισμό των οστών Ρωξάνη Τέντα Roxane Tenta Assistant Prof. in Human Physiology Interactions between diet-derived phytoestrogens

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρηση της Ποιότητας Ζωής σε Κλινικές Μελέτες για ΚΙ: Ένα ακόμη κομμάτι του παζλ

Μέτρηση της Ποιότητας Ζωής σε Κλινικές Μελέτες για ΚΙ: Ένα ακόμη κομμάτι του παζλ Κλινικές Μελέτες Μέτρηση της Ποιότητας Ζωής σε Κλινικές Μελέτες για ΚΙ: Ένα ακόμη κομμάτι του παζλ Janice Abbott, PhD Καθηγήτρια Ψυχολογικής Υγείας Σχολή Επιστημών Υγείας University of Central Lancashire

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Από την καρδιοπνευμονική στην καρδιοεγκεφαλική αναζωογόνηση ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Μαρία Ι. Σεφέρου Ειδικευόμενη Καρδιολογίας Σισμανόγλειο Γ.Ν.Α. ΑΝΑΚΟΠΗ Ηλεκτρική Φάση Κυκλοφορική Φάση Μεταβολική Φάση ΕΛΛΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. 2,Β.Αναστασάκος2,

ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. 2,Β.Αναστασάκος2, ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. Κ. Παπαλλά 1, Δ. Μπισιρτζόγλου2, Αθ. Ζέτος 2,Β.Αναστασάκος2, 2Γ. Ιωαννίδου 1, 2Δ. Ξεσφύγγη 1, Μ.Πλόχωρου1,Μ.Καραβαλλάκης 1 Ι.Τσαλαφουτας 1 Γ. Πολίτης

Διαβάστε περισσότερα

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου.

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. HIV & Ca τραχήλου μήτρας Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ Πολλαπλοί παράγοντες μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της κακοήθειας σε ασθενείς με AIDS. Οι

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα. Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης του Prevora

Επιστημονικά πορίσματα. Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης του Prevora ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΓΝΩΜΗΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ, ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΤΗΚΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος, επισήμανση και φύλλο οδηγιών χρήσης

Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος, επισήμανση και φύλλο οδηγιών χρήσης 11 Παράρτημα III Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος, επισήμανση και φύλλο οδηγιών χρήσης Σημείωση: Η ΠΧΠ, επισήμανση και φύλλο οδηγιών χρήσης είναι η ισχύουσα έκδοση τη στιγμή της χορήγησης της

Διαβάστε περισσότερα

Προεκλαμψία. Έγκαιρη εκτίμηση κινδύνου στις 11 13+6 εβδομάδες

Προεκλαμψία. Έγκαιρη εκτίμηση κινδύνου στις 11 13+6 εβδομάδες Προεκλαμψία Έγκαιρη εκτίμηση κινδύνου στις 11 13+6 εβδομάδες Ο έλεγχος για προεκλαμψία μεταξύ των εβδομάδων 11 έως 13+6 μπορεί να εντοπίσει κυήσεις υψηλού κινδύνου, επιτρέποντας τη θεραπεία με α σπιρίνη

Διαβάστε περισσότερα

5 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΜΕΛΑΝΩΜΑΤΟΣ 12-15 Ιουνίου 2014, Ναύπλιο ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

5 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΜΕΛΑΝΩΜΑΤΟΣ 12-15 Ιουνίου 2014, Ναύπλιο ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 5 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΜΕΛΑΝΩΜΑΤΟΣ 12-15 Ιουνίου 2014, Ναύπλιο ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πέμπτη 12 Ιουνίου 2014 11.00-12.00 Προσέλευση Εγγραφές 12.00-13.30 Ελεύθερες Ανακοινώσεις Προεδρείο:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΜΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΑΝ Α Π Λ Η Ρ Ω Τ Ρ Ι Α Π Ρ Ο Ϊ Σ ΤΑΜ Ε Ν Η ΟΥ Ρ ΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ- Ο Γ ΚΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ Τ Μ Η Μ ΑΤΟ Σ ΑΝ Θ «Θ Ε ΑΓ Ε Ν Ε Ι Ο» ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Χριστίνα Δάλλα Λέκτορας Φαρμακολογίας Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών cdalla@med.uoa.gr www.med.uoa.gr/pharmacology Ισχύς (potency) ενός φαρμάκου (συνήθως εκφράζεται σε

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Μωυσίδης Κυριάκος Λέκτορας Ουρoλογίας Β ουρολογική κλινική του Α.Π.Θ. Διευθυντής Καθηγητής Ε. Ιωαννίδης Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Καρκίνος του προστάτη Yπάρχει κάποια

Διαβάστε περισσότερα

1 η Διεπιστημονική. προσέγγιση του καρκίνου του μαστού. Από τη θεωρία στην πράξη 12-13. Δεκεμβρίου 2014. Προκαταρκτικό πρόγραμμα

1 η Διεπιστημονική. προσέγγιση του καρκίνου του μαστού. Από τη θεωρία στην πράξη 12-13. Δεκεμβρίου 2014. Προκαταρκτικό πρόγραμμα Διοργάνωση: Υπό την αιγίδα: Β Ογκολογική Κλινική Metropolitan Hospital Γ Ογκολογική Κλινική Metropolitan Hospital Τμήμα Ακτινοθεραπευτικής Ογκολογίας Metropolitan Hospital Χειρουργική Κλινική Μαστού Metropolitan

Διαβάστε περισσότερα

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Επιστημονική Επιμέλεια: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αναπλ. Καθηγητής Χειρουργικής, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών για τον καρκίνο του μαστού Δεδομένα για τον καρκίνο του μαστού

Διαβάστε περισσότερα

«ΣΤΟΧΕΥΟΝΤΑΣ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΒΛΑΣΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ : ΝΕΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» ΣΑΝΤΑΡΜΑΚΗ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ Μεταπτυχιακή Φοιτήτρια

«ΣΤΟΧΕΥΟΝΤΑΣ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΒΛΑΣΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ : ΝΕΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» ΣΑΝΤΑΡΜΑΚΗ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ Μεταπτυχιακή Φοιτήτρια ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ιατµηµατικό Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών «Κλινική Φαρµακολογία και Θεραπευτική» «ΣΤΟΧΕΥΟΝΤΑΣ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΒΛΑΣΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ : ΝΕΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» ΣΑΝΤΑΡΜΑΚΗ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ

Διαβάστε περισσότερα