Φορητή εικόνα της Σταυρώσεως στη μονή Μεγίστης Λαύρας Αγίου Όρους

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Φορητή εικόνα της Σταυρώσεως στη μονή Μεγίστης Λαύρας Αγίου Όρους"

Transcript

1 Φορητή εικόνα της Σταυρώσεως στη μονή Μεγίστης Λαύρας Αγίου Όρους Ευθύμιος ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Περίοδος Δ', Τόμος ΚΘ' (2008) Σελ ΑΘΗΝΑ 2008

2 Ε. Ν. Τσιγαρίδας ΦΟΡΗΤΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΣΤΑΥΡΩΣΕΩΣ ΣΤΗ ΜΟΝΗ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΑΑΥΡΑΣ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ ÏTL εικόνα της Σταυρώσεως στη μονή Μεγίστης Λαύρας (1,24x94 εκ.) (Εικ. 1) αποτελεί τη δευτερεύουσα όψη αμφίγραπτης εικόνας με θέμα στην κύρια όψη την Παναγία Οδηγήτρια που περιβάλλεται με τα εικονίδια των δώδεκα αποστόλων σε προτομή 1. Δυστυχώς, η Παναγία Οδηγήτρια με τους αποστόλους στη κύρια όψη έχει επιζωγραφιστεί σε νεώτερα χρόνια και γι' αυτό τον λόγο δεν θα την παρουσιάσουμε. Ωστόσο, οφείλουμε να σημειώσουμε ότι η εικόνα ανήκει στον γνωστό τύπο των αμφίγραπτων εικόνων λιτανείας με την Παναγία βρεφοκρατούσα στην κύρια όψη και τη Σταύρωση στη δευτερεύουσα. Στις εικόνες αυτές, οι οποίες παράλληλα μπορεί να ήταν και δεσποτικές, αποτυπώνεται το θεμελιώδες δόγμα της ενανθρωπήσεως του Λόγου του θεού και της λυτρώσεως διά του σταυρικού θανάτου 2. Το θέμα της Σταυρώσεως, που εξελίσσεται μπροστά στα τείχη της Ιερουσαλήμ, περιορίζεται στα τρία κύρια πρόσωπα του θέματος, τον Χριστό, την Παναγία και τον Ιωάννη. Ο Χριστός εικονίζεται εσταυρωμένος επάνω στον σταυρό που είναι πακτωμένος στον βράχο του Γολγοθά, έχοντας ελαφρά καμπυλωμένο το κορμί του. Το σώμα του, που είναι κοντόχοντρο και παρουσιάζει ελαφρά διόγκωση στην κοιλιακή χώρα, φέρει γαλαζοπράσινο περίζωμα. Αριστερά του σταυρού η Παναγία, περίλυπη, είναι τυλιγμένη στο καστανό μαφόριό της, την άκρη του οποίου κρατάει με τα δάχτυλα του αριστερού χεριού, που μόλις διακρίνεται, ενώ το αριστερό το εκτείνει σε χειρονομία λόγου. Δεξιά του σταυρού ο Ιωάννης εικονίζεται με το σώμα σε χαλαρή στάση, έχοντας ανασηκωμένο το δεξί του χέρι προς το πηγούνι, ενώ το αριστερό είναι τυλιγμένο στο ύψος της μέσης με το μελιτζανί ιμάτιο, που αφήνει ακάλυπτη μόνο την παλάμη. Φοράει γαλάζιο χιτώνα, όπως και η Παναγία. Τον θρήνο της Παναγίας και του Ιωάννη συμπληρώνουν δύο άγγελοι που πετούν, με έκφραση βαθύτατης οδύνης, προς τον σταυρό (Εικ. 5 και 6). Οι άγγελοι, που εικονίζονται επάνω από την οριζόντια κεραία του σταυρού, αποδίδονται με τη μονοχρωμία του κυανού. Στο βάθος της εικόνας υψώνεται το τείχος της Ιερουσαλήμ που αποδίδεται σε χρώμα λαχανί και φθάνει σε ύψος τους ώμους της Παναγίας και του Ιωάννη. Φέρει δύο ψηλές επάλξεις, ενώ η επιφάνεια του διαιρείται καθ' ύψος σε τρία άνισα τμήματα με οριζόντιες ταινίες, εκ των οποίων η μεσαία διακοσμείται με αστραγάλους. Επάνω στην οριζόντια κεραία του σταυρού είναι γραμμένες οι ακόλουθες επιγραφές: Ο BfAJCMEYC THCAQ- EHC ΚΑΙ I(HCOY)C X(PICTO)C, ενώ στο χρυσό βάθος, επάνω από τα κεφάλια της Παναγίας και του Ιωάννη, αναγράφεται αντίστοιχα: Μ(ΗΤΗ)Ρ Θ(ΕΟ)Υ και Ο Α- r(ioc) IQ(ANNHC) Ο ΘΕΟΛΟΓΟΟ. Η κατάσταση διατηρήσεως της εικόνας είναι αρκετά καλή, παρά τις κατά τόπους απολεπίσεις της ζωγραφικής επιφάνειας. Φαίνεται, ωστόσο, ότι η εικόνα έχει αποκοπεί στις πλάγιες πλευρές, καθώς δεν σώζονται, όπως στις οριζόντιες, η κόκκινη γραπτή ταινία που τις περιέβαλλε. Διακρίνεται επίσης στο μέσον της κάτω πλευράς η εγκοπή πακτώσεως του κονταριού για τη λιτάνευση Αναφορά στην εικόνα βλ. Ε. Ν. Tsigaridas, «L'art au Mont Athos à Bild, ΜΒΜ 2, Μόναχο 1965,197 l'époque byzantine à la lumière de nouvelles trouvailles. Le rôle de Constantinople et de Thessalonique»,v40ft>vixa Σύμμεικτα 10 (2007), 57, Sorrow in Byzantium», DOP ( ), 5 κ.ε. Π. Λ. Βοκοτό- κ.ε. Η. Belting, «An Image and its Function in the Liturgy: The Man of εικ. 31. πουλος, «Δύο παλαιολόγειες εικόνες στά Ιεροσόλυμα»,ΔΧΑΕ Κ' 2 D. Pallas, Die Passion und Bestattung Christi in Byzanze. Der Ritus - das (1998), 303 κ.ε. 151

3 Ε. Ν. ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Εικ. 1. Μονή Μεγίστης Λαύρας. Η Σταύρωση αμφίγραπτης εικόνας (γ τέταρτο 14ον αι.). 152

4 ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΣΤΑΥΡΩΣΕΩΣ ΣΤΗ ΜΟΝΗ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΛΑΥΡΑΣ της εικόνας. Κατά τη συντήρηση από τον ζωγράφο συντηρητή Φώ*η Ζαχαρίου η αμφιπρόσωπη εικόνα έχασε τον αρχικό λειτουργικό της χαρακτήρα, καθώς οι δύο όψεις της αποχωρίστηκαν. Από εικονογραφική άποψη η εικόνα της Σταυρώσεως της μονής Μεγίστης Λαύρας ακολουθεί ένα λιτό εικονογραφικό σχήμα που περιορίζεται μόνο στα κύρια πρόσωπα της παραστάσεως 3. Ο τύπος αυτός της Σταυρώσεως απαντάται ήδη από τη μεσοβυζαντινή περίοδο στη μνημειακή ζωγραφική 4, σε φορητές εικόνες 5 και σε εικονογραφημένα χειρόγραφα 6. Το εικονογραφικό αυτό σχήμα, με επιμέρους διαφοροποιήσεις από εικόνα σε εικόνα στις χειρονομίες των εικονιζόμενων και λιγότερο στις στάσεις, γνωρίζει ιδιαίτερη διάδοση την περίοδο των Παλαιολόγων και απαντάται στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας που βρίσκεται στην Πινακοθήκη της Αχρίδας (γ τέταρτο 13ου αι.) 7, στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας με τον Χριστό Ψυχοσώστη στην κύρια όψη, επίσης στην Πινακοθήκη της Αχρίδας (αρχές 14ου αι.) 8, στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στο Διδυμότειχο (δεύτερη δεκαετία 14ου αι.) 9, στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στο Οικουμενικό Πατριαρχείο (β' μισό 14ου αι.) 10, στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στην Πινακοθήκη της κρύπτης του ναού του Αγίου Αλεξάνδρου Nevski στη Σόφια, που προέρχεται από τη Μεσημβρία (γύρω στο 1369) 11, στη Σταύρωση του Μουσείου της Βάρνας (β' μισό 14ου αι.) 12, στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στον ναό της Παναγίας Εικ. 2. Ο Χριστός. Λεπτομέρεια της εικόνας της Στανρώσεως. 3 Ο Βοκοτόπουλος διατυπώνει την άποψη ότι η απεικόνιση των τριών κυρίων προσώπων στη Σταύρωση παρατηρείται στις αμφιπρόσωπες εικόνες, βλ. Βοκοτόπουλος, ό.π., Βλ. τη Σταύρωση στον Όσιο Λουκά Φωκίδος και στη μονή Δαφνιού, Ν. Χατζηδάκη, Ελληνική τέχνη. Βυζαντινά -ψηφιδωτά, Αθήνα 1994, εικ. 62, Βλ. εικόνα στη μονή Σινά (γύρω στο 1100), The Glory of Byzantium. Art and Culture of the Middle Byzantine Era, A.D , κατάλογος εκθέσεως, Νέα Υόρκη 1997, αριθ. 245, και εικόνα στη Γεωργία (11ος-12ος αι.), Τ. Α. Sakvaralitze, G. V. Alibegasvili, Gruzinskie cekannie i zivopisnije ikoni, Tbilisi 1980, εικ Βλ. μικρογραφία με τη Σταύρωση στον κώδικα της μονής Βατοπαιδίου αριθ. 762 (τέως 610), G. Millet, Récherches sur l'iconographie de l'évangile auxxive, XVe etxvie siècles, Παρίσι 1916,405, εικ H εικόνα, διαστ. 94x64 εκ., προέρχεται από τον ναό της Παναγίας Περιβλέπτου στην Αχρίδα, βλ. V. Djuric, Icônes de Yougoslavie, Βελιγράδι 1961, 4, πίν. IV-VI. Κ. Balabanov, Ikonite vo Makedonija, Σκόπια 1995, 37. Π. Λ. Βοκοτόπουλος, Ελληνική τέχνη. Βυζαντινές εικόνες, Αθήνα 1995, εικ. 68. Μ. Georgievski, Icon Gallery - Ohrid, Αχρίδα 1999,34-35, εικ Djuric, ό.π., αριθ. 15, πίν. XXII, XXIII. Balabanov, ό.π., 85. Georgievski, ό.π., εικ Η εικόνα, διαστ. 104x80 εκ., με την Παναγία Οδηγήτρια στην κύρια όψη βρίσκεται στον ναό του Σωτήρος Χριστού στο κάστρο του Διδυμοτείχου, βλ. Ε. Παπαθεοφάνους-Τσουρή, «Παλαιολόγεια αμφιπρόσωπη εικόνα από το Διδυμότειχο», ΑΔ 56 (2001), Μελέτες, , εικ Για τη Σταύρωση βλ. εικ Βλ. Byzantium. Faith and Power ( ), κατάλογος έκθεσης, Νέα Υόρκη 2004, , εικ Η εικόνα, διαστ. 124x92 εκ., προέρχεται από τον ναό του Αγίου Γεωργίου Μεσημβρίας στη Βουλγαρία, ο οποίος δεν σώζεται σήμερα. Για την εικόνα βλ. G. Gerov, «Une icone inconnue de l'époque des Paléologues avec la représentation de la Crucifixion», Μίλτος Γαρίόης ( ). Αφιέρωμα, Ιωάννινα 2003, εικ Ο ίδιος, «Edna neizvestna ikona s izobrazenie na Razpiatieto ot epohata na paleolozite» (Eine Unbekannte Ikone mit der Kreuzigungszene aus der Paläologenzeit), Problemi na izkustvoto 1 (2004), Η εικόνα, διαστ. 63x80 εκ., προέρχεται από τον ναό του χωριού Banja της Μεσημβρίας, βλ. Α. Trifonova, «Παλαιολόγεια εικόνα της Σταυρώσεως στο Μουσείο της Βάρνας στη Βουλγαρία», 27ο Συμπόσιο ΧΑΕ, Αθήνα 2007, 111. Η ίδια, «Paleologova ikona s Razpjatie Hristovo ot Regionalnija Istoriceski Muzej-Varna», International Scientific Conference "100 Years from the Birth of Professor I. Dujcev", Varna (υπό δημοσίευση). 153

5 Ε. Ν. ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Θεοσκέπαστης στο κάστρο της Νάξου των Κυκλάδων (14ος -15ος αι.) 13 κ.α. 14. Από εικονογραφική άποψη οι μορφές του Χριστού, της Παναγίας και του Ιωάννη ακολουθούν καθιερωμένους τύπους στη ζωγραφική των Παλαιολόγων. Ειδικότερα, ο τύπος του σώματος του Χριστού, με την ελαφρά καμπύλη σε σχήμα αντίστροφου S και τον ελαφρό τυμπανισμό της κοιλιακής χώρας απαντάται σε εικόνες της Σταυρώσεως του δεύτερου μισού του Μου αιώνα, όπως στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στη μονή Χιλανδαρίου (έβδομη δεκαετία Μου αι.) 15, στη Σταύρωση του Μουσείου της Βάρνας (τέλη Μου αι.) 16. Ο εικονογραφικός τύπος της Παναγίας που ατενίζει με περίλυπο βλέμμα τον θεατή, εκτείνει το δεξί χέρι σε χειρονομία συνομιλίας, ενώ με το αριστερό, από το οποίο μόλις διακρίνονται τα δάχτυλα, κρατάει την άκρη του μαφορίου, είναι γνωστός ήδη σε έργα της μεσοβυζαντινής περιόδου 17. Την περίοδο των Παλαιολόγων ο εικονογραφικός αυτός τύπος της Παναγίας απαντάται με ιδιαίτερη συχνότητα όχι μόνο σε έργα της μνημειακής ζωγραφικής 18, αλλά και σε φορητές εικόνες, από τις οποίες αναφέρω τις ακόλουθες: Την εικόνα της Σταυρώσεως στην Πινακοθήκη της Αχρίδας (γ' τέταρτο 13ου αι.) 19, τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στο ναό του Διδυμότειχου (β' δεκαετία Μου αι.) 20, τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στην κρύπτη του Αγίου Αλεξάνδρου Nevski στη Σόφια (γύρω στο 1369) 21, την εικόνα της Σταυρώσεως στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Μεσημβρίας (β' μισό Μου αι.) 22 κ.α. Εικ. 3. Η Παναγία. Λεπτομέρεια της εικόνας της Σταυρώσεως. 13 Γ. Μαστρόπουλος, Νάξος. Το άλλο κάλλος. Περιηγήσεις σε βυζαντινά μνημεία, χ.τ. 2007,82, εικ Τα παραδείγματα των εικόνων με το λιτό εικονογραφικό σχήμα της Σταυρώσεως στη μονή Μεγίστης Λαύρας είναι πολύ περισσότερα. Περιοριζόμαστε να αναφέρουμε : Ι.Τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στην Αρχαιολογική Συλλογή της Ρόδου (μέσα Μου αι.), βλ. Βυζαντινή και μεταβυζαντινή τέχνη, κατάλογος εκθέσεως, Αθήνα 1986, εικ. 81β (Μ. Αχειμάστου-Ποταμιάνου).2.Τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας με ευαγγελικές σκηνές (β' μισό 14ου αι.), βλ. Βοκοτόπουλος, Βυζαντινές εικόνες (υποσημ. 7), εικ Τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στη μονή Χιλανδαρίου (έβδομη δεκαετία 14ου αι.), βλ. Σ. Πέτκοβιτς, Εικόνες Ιεράς Μονής Χιλανόαρίου, Άγιον Όρος 1997, Την εικόνα της Σταυρώσεως στο Μουσείο Αρχιεπισκόπου Μακαρίου στη Λευκωσία (τέλη 14ου αι.), βλ. Α. Παπαγεωργίου, Εικόνες της Ασπρου, Λευκωσία 1991,75, εικ. 51β. 5. Τη Σταύρωση αμφυιρόσωπης εικόνας στη μονή Φιλόθεου Αγίου Όρους (μέσα 14ου αι.), βλ. Ιερά Μονή Φιλόθεου, Άγιον Όρος 2002,66. Για τη χρονολόγηση στα μέσα του 14ου αιώνα βλ. Ε. Ν. Τσιγαρίδας, «Η χρονολόγηση των τοιχογραφιών του ναού του Αγίου Αλυπίου Καστοριάς», Ευφρό- συνον. Αφιέρωμα στον Μανόλη Χατζηδάκη, τ. 2, Αθήνα 1992,654, πίν Πέτκοβιτς, ό.π., Trifonova, «Παλαιολογεία εικόνα», ό.π. (υποσημ. 12). 17 Βλ. τη Σταύρωση στη Νέα Μονή Χίου (1055/56), τα ψηφιδωτά και εικόνα με Σταύρωση στη μονή Σινά, Ντ. Μουρίκη, Εικόνες της Νέας Μονής Χίου, Αθήνα 1985, τ. 2, εικ. 32,34,36. Βοκοτόπουλος, Βυζαντινές εικόνες (υποσημ. 7), εικ. 29. The Glory of Byzantium (υποσημ. 5), εικ. 245 (Α. Weil Car). 18 Βλ. τοιχογραφία της Σταυρώσεως στη μονή Zica και στον ναό του Κράλη στη Studenica της μεσαιωνικής Σερβίας (1315), G. Millet - Α. Frolow, La peinture du Moyen Âge en Yougoslavie, Παρίσι , τ. Ι, πίν G. Millet - A. Frolow, La peinture du Moyen Âge en Yougoslavie, Παρίσι 1962, τ. Ill, πίν Βλ. υποσημ Παπαθεοφάνους-Τσουρή, ό.π. (υποσημ. 9), εικ Gerov, «Une icone inconnue», ό.π. (υποσημ. 11), εικ Ο ίδιος, «Edna neizvestna ikona», ό.π. (υποσημ. 11), Ζ. Cimbuleva, V. Gjuzelev, Icons from Nessebar, Σόφια 2003, εικ

6 ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΣΤΑΥΡΩΣΕΩΣ ΣΤΗ ΜΟΝΗ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΛΑΥΡΑΣ Εικ. 4. Ο Ιωάννης. Λεπτομέρεια της εικόνας τηςσταυρώσεως. Ο εικονογραφικός τύπος του Ιωάννη με τη χαλαρή λόγω οδύνης στάση του σώματος, που ανακαλεί στη μνήμη μορφές από επιτύμβιες στήλες της κλασικής αρχαιότητας, απαντάται με ιδιαίτερη συχνότητα σε εικόνες της περιόδου των Παλαιολόγων. Ειδικότερα, η στάση και η χειρονομία του Ιωάννη με την κίνηση του δεξιού χεριού προς το πηγούνι, το οποίο αγγίζει με τον αντίχειρα (Εικ. 4), ενώ εκτείνει το αριστερό σε χειρονομία συνομιλίας, έχει την καταγωγή του σε εικόνες των αρχών του 14ου αιώνα, όπως είναι η Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στην Πινακοθήκη της Αχρίδας 23 και η Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στο Διδυμότειχο 24. Ωστόσο, η ίδια στάση και χειρονομία παρατηρείται με ιδιαίτερη συχνότητα σε φορητές εικόνες Σταυρώσεως του δεύτερου μισού του 14ου αιώνα, όπως στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στο Οικουμενικό Πατριαρχείο 25, στη Σταύρωση του Μουσείου της Βάρνας 26, στη Σταύρωση του ναού της Παναγίας θεοσκέπαστης στη Νάξο 27, σε εικόνα Σταυρώσεως στην Κόρφη της Κύπρου (τέλη Μου αι.) 28 κ.α. Το τείχος της Ιερουσαλήμ, που κυριαρχεί στην παράσταση (Εικ. 1), είναι ιδιαίτερο ψηλό, καθώς φθάνει στο ύψος του λαιμού της Παναγίας και του Ιωάννη, ενώ δεσπόζουν οι δύο υπερμεγέθεις επάλξεις. Η τάση αυτή της απεικόνισης ψηλού τείχους σε φορητές εικόνες της Σταυρώσεως παρατηρείται από τις αρχές του 14ου αιώνα, αλλά γνωρίζει ιδιαίτερη διάδοση σε εικόνες του δεύτερου μισού του 14ου και του 15ου αιώνα. Αναφέρουμε ενδεικτικά τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας της Αχρίδας (αρχές 14ου αι.) 29, τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στο Οικουμενικό Πατριαρχείο (β' μισό 14ου αι.), τη Σταύρωση στο Βυζαντινό Μουσείο Αθηνών από τον ναό του Ελκομένου στη Μονεμβασία (γ τέταρτο 14ου αι.) 30, τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στη μονή Φιλόθεου Αγίου Όρους (μέσα 14ου αι.) 31, τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στην κρύπτη του ναού του Αγίου Αλεξάνδρου Nevski στη Σόφια (γύρω στο 1369) 32, τη Σταύρωση στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Μεσημβρίας (β' μισό 14ου αι.) 33, τη Σταύρωση στο Εκκλησιαστικό Μουσείο της Σόφιας (14ος-15ος αι.) 34, 23 Η εικόνα, διαστ. 94,5x70,5 εκ., προέρχεται από τον ναό της Παναγίας Περιβλέπτου, βλ. Djuric, Icônes (υποσημ. 7), 14,18, πίν. VII. Balabanov,Ikonite (υποσημ. 7), εικ. 19. Georgievski,Icon Gallery (υποσημ. 7), 56-57, εικ Παπαθεοφάνους-Τσουρή, ό.π. (υποσημ. 9), εικ. 8, Byzantium (υποσημ. 10), , εικ Trifonova, «Παλαιολόγεια εικόνα», ό.π. (υποσημ. 12), 111. Η ίδια, «Paleologova ikona», ό.π. 27 Μαστρόπουλος, Νάξος (υποσημ. 13), 82, εικ S. Sophocleous, Icônes de Chypre. Diocese de Limassol, Λευκωσία 2006, εικ Βλ. υποσημ Βλ. υποσημ. 25. Για την εικόνα του Βυζαντινού Μουσείου βλ. Βοκοτόπουλος, Βυζαντινές εικόνες (υποσημ. 14), εικ Μνστήριον Μέγα και Παράδοξον, κατάλογος εκθέσεως, Αθήνα 2002, εικ. 115, όπου και η προηγούμενη βιβλιογραφία. 31 Μονή Φιλόθεου (υποσημ. 14), Gerov, «Une icone inconnue» (υποσημ. 11), εικ ίδιος, «Edna neizvestna ikona», ό.π. (υποσημ. 11), Cimbuleva - Gjuzelev, Icons from Nessebar (υποσημ. 22), εικ Κ. Weitzmann, Μ. Chatzidakis, Κ. Mijatev, Sv. Radojcic, Frühe Ikonen. Sinai, Griechenland, Bulgarien, Jugoslawien, Βιέννη-Βελιγράδι 1966, , όπου χρονολογείται λανθασμένα στον 16ο αιώνα. E. Bakalova, «Sur la peinture bulgare de la seconde moitié du XlVe siècle ( )», Moravska skola i njeno doba, Βελιγράδι 1972, 72, εικ. 20. H Bakalova χρονολογεί την εικόνα στο δεύτερο μισό του 15ου αιώνα. 155

7 Ε. Ν. ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Εικ. 5 και 6. Άγγελοι. Λεπτομέρειες της εικόνας τ\ τη Σταύρωση της μονής Βλατάοων στη Θεσσαλονίκη (αρχές 15ου αι.) 35 κ.ά. Στην απόδοση του τείχους η εικόνα της Λαύρας διαφοροποιείται από τις εικόνες που προαναφέραμε, καθώς στέφεται με δύο υπερμέγεθες επάλξεις, οι οποίες ή απουσιάζουν στις παραπάνω εικόνες ή αποδίδονται υποτυπώδεις 36. Ανάλογη απόδοση των επάλξεων με αυτή της εικόνας της Λαύρας παρατηρείται μόνο στην εικόνα Σταυρώσεως στον ναό της Θεοσκέπαστης στη Νάξο (β' μισό Μου αι.) 37. Από συνθετική άποψη η σκηνή (Εικ. 1), με κεντρικό άξονα τον εσταυρωμένο Χριστό, είναι λιτή και σύμμετρη, μέσα στην οποία οι κλειστές μορφές της Παναγίας και του Ιωάννη με τα σκυμμένα κεφάλια, την αρμονία των ανταποδοτικών στάσεων και κινήσεων εντάσσονται σε ένα αυστηρό και ισόρροπο συνθετικό σχήμα. Το σχήμα αυτό, καθιερωμένο στις βασικές του αρχές από τη μεσοβυζαντινή περίοδο 38, αποβαίνει κλασικό ως συνθετικό σχήμα της Σταυρώσεως, το οποίο θα γνωρίσει ιδιαίτερη διάδο- ση την περίοδο των Παλαιολόγων. Ανάμεσα στα πολλά παραδείγματα αναφέρουμε ως αντιπροσωπευτικά τις δύο εικόνες της Σταυρώσεως στην Πινακοθήκη της Αχρίδας (γ τέταρτο 13ου και αρχές 14ου αι. αντίστοιχα), τη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στο Διδυμότειχο (β' δεκαετία 14ου αι.), την εικόνα στην κρύπτη του ναού του Αγίου Αλεξάνδρου Nevski στη Σόφια (γύρω στο 1369) 39, την εικόνα της Σταυρώσεως στο Βυζαντινό Μουσείο Αθηνών (μέσα 14ου αι.) κ.ά. 40. Από προσωπογραφική άποψη ο ανώνυμος καλλιτέχνης στον φυσιογνωμικό τύπο της Παναγίας (Εικ. 3), με το μακρόστενο, ωοειδές πρόσωπο, που είναι συνοφρυωμένο, με τα σχιστά μάτια, τη γαμψή μύτη και το λεπτό στόμα, έχει υπόψει του φυσιογνωμικούς τύπους οικείους στη ζωγραφική του τέλους του 13ου αιώνα, όπως είναι η περίπτωση της Παναγίας στη Σταύρωση της αμφιπρόσωπης εικόνας του γ' τετάρτου του 13ου αιώνα στην Αχρίδα και η Παναγία με τις γυναίκες που τη συνοδεύουν στη Σταύρωση του Πρωτάτου 41.Το φαι- Βυζαντινή και μεταβυζαντινή τέχνη (υποσημ. 14), 82-83, εικ. 83β (Α. Τούρτα). Byzantium (υποσημ. 10), , εικ. 82 (Α. Tourta), όπου χρονολογεί την εικόνα στο τέλος του 15ου αιώνα. 36 Βλ. υποτυπώδη απόδοση των επάλξεων στη Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στη μονή Φιλόθεου Αγίου Όρους, στη Σταύρωση της Μεσημβρίας, στη Σταύρωση του Εκκλησιαστικού Μουσείου της Σόφιας, στη Σταύρωση της μονή Βλατάδων κ.ά. 37 Μαστορόπουλος, Νάξος (υποσημ. 13), 82, εικ Βλ. τη Σταύρωση στη μονή Δαφνιού και εικόνα Σταυρώσεως στη μονή Σινά (γύρω στο 1100), Χατζηδάκη, Βυζαντινά ψηφιδωτά (υποσημ. 4), εικ Byzantium (υποσημ. 10), εικ Βλ. υποσημ. 7,23,9,11 αντίστοιχα. 40 Βοκοτόπουλος, Βυζαντινές εικόνες (υποσημ. 7), εικ. 82. Μ. Αχειμάστου-Ποταμιάνου, Εικόνες του Βυζαντινού Μουσείου Αθηνών, Αθήνα 1998,44-49, αριθ. 10. Η Αχειμάστου-Ποταμιάνου χρονολογεί την εικόνα στο πρώτο μισό του 14ου αιώνα. S. Radojcic, Icônes de Serbie et de Macédoine, Βελιγράδι χ.χρ., εικ. 15. Balabanov, Ikonite (υποσημ. 7), 38. Ε. Ν. Τσιγαρίδας, «Μανουήλ Πανσέληνος ό κορυφαίος ζωγράφος της εποχής των Παλαιολόγων», Μανουήλ Πανσέληνος εκ τοϋ Ίεροϋ Ναοϋ τοϋ Πρωτάτου, Θεσσαλονίκη 2003, εικ

8 ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΣΤΑΥΡΩΣΕΩΣ ΣΤΗ ΜΟΝΗ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΛΑΥΡΑΣ νόμενο αυτό, της επιστροφής σε φυσιογνωμικούς τύπους του τέλους του 13ου αιώνα, παρατηρείται στη ζωγραφική του δεύτερου μισού του Μου αιώνα, όπως είναι οι τοιχογραφίες στο καθολικό της μονής Παντοκράτορος Αγίου Όρους 42. Παρόμοιο φυσιογνωμικό τύπο με αυτόν της Παναγίας από τη Σταύρωση της Λαύρας, παρατηρείται στο δεύτερο μισό του 14ου αιώνα στην Παναγία της Σταυρώσεως στο Μουσείο της Βάρνας και στην Παναγία της Σταυρώσεως αμφιπρόσωπης εικόνας στην κρύπτη του ναού του Αγίου Αλεξάνδρου Nevski στη Σόφια (γύρω στο 1369) 43. Ο τύπος του Ιωάννη (Εικ. 4) με το συνοφρυωμένο πρόσωπο και τα φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά αναγνωρίζεται σε έργα του τρίτου τετάρτου του 14ου αιώνα, όπως είναι ο προφήτης Αβακούμ από την αμφιπρόσωπη εικόνα του Poganovo στην κρύπτη του Αγίου Αλεξάνδρου Nevski στη Σόφια 44, ο άγιος Νέστωρ στις τοιχογραφίες του παρεκκλησίου των Αγίων Αναργύρων στη μονή Βατοπαιδίου κ.ά. 45. Από τεχνική άποψη τα πρόσωπα του Χριστού, της Παναγίας και του Ιωάννη (Εικ. 2-4) είναι χυμώδη και αποδίδονται με τρόπο ζωγραφικό. Στο φωτεινό πρόσωπο κυριαρχεί η πλατιά επιφάνεια της θερμής ώχρας, που ροδίζει τοπικά στις παρειές, με πράσινες σκιές και λευκά, παχύρρευστα φώτα. Η τεχνική αυτή στην απόδοση του προσώπου, γνωστή από τη ζωγραφική του τέλους του 13ου και των αρχών του 14ου αιώνα, αναβιώνει από τα μέσα του 14ου αιώνα σε τοιχογραφίες και σε φορητές εικόνες, έργα εργαστηρίων της Κωνσταντινουπόλεως ή της Θεσσαλονίκης, όπως στις τοιχογραφίες του καθολικού της μονής Παντοκράτορος στο Άγιον Όρος ( ) 46, στις τοιχογραφίες της Παλαιάς Μητροπόλεως Εδέσσης ( ή 1389) 47, στις τοιχογραφίες του παρεκκλησίου των Αγίων Αναργύρων στη μονή Βατοπαιδίου (γύρω στο 1371) 48, στις τοιχογραφίες της Kalendzidza της Γεωργίας (τέλος 14ου αι.) 49 κ.ά. Σε φορητές εικόνες η τεχνική αυτή αναγνωρίζεται στην εικόνα της Παναγίας Καταφυγής από το Poganovo στην κρύπτη του ναού του Αγίου Αλεξάνδρου Nevski στη Σόφια (1371) 50, στην εικόνα της Σταυρώσεως από τη Μονεμβασία στο Βυζαντινό Μουσείο Αθηνών (γ τέταρτο Μου αι.) 51, στην εικόνα της Σταυρώσεως του Μουσείου της Βάρνας (β' μισό 14ου αι.) 52 κ.ά. Σε εκφραστικό επίπεδο, στα πρόσωπα της Παναγίας και κυρίως του Ιωάννη είναι έκδηλη η έκφραση οδύνης, που κορυφώνεται στον αριστερό άγγελο, καθώς καλύπτει το πρόσωπο του με το ιμάτιο, αδυνατώντας να αντικρίσει τον Χριστό εσταυρωμένο (Εικ. 5 και 6). Όσον αφορά στην απόδοση της πτυχολογίας, αυτή, με βάση το ένδυμα του Ιωάννη (Εικ. 1), είναι σφιχτή και χυτή στο σώμα, και αναπτύσσεται με επίπεδα, ευθύγραμμα, άλλοτε γωνιώδη, σχήματα. Η μορφή αυτή της πτυχολογίας έχει την καταγωγή της σε έργα του πρώτου μισού του 14ου αιώνα, όπως είναι η Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στην Αχρίδα και η Σταύρωση αμφιπρόσωπης εικόνας στο Διδυμότειχο 53. Στο δεύτερο μισό του 14ου αιώνα ανάλογης αντιλήψεως πτυχολογία με αυτή του Ιωάννη της Σταυρώσεως της μονής Μεγίστης Λαύρας θα συναντήσουμε στον Ιωάννη από τη Σταύρωση της αμφιπρόσωπης εικόνας στο Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως 54. Με βάσει τα παραπάνω και την υψηλή ποιότητα της ζωγραφικής, η εικόνα της Σταυρώσεως στη μονή Μεγίστης Λαύρας έχουμε την άποψη ότι χρονολογείται στο τρίτο τέταρτο του Μου αιώνα και αποτελεί έργο εξαιρετικής εκφραστικής ποιότητας ενός εργαστηρίου της Θεσσαλονίκης ή της Κωνσταντινουπόλεως που ακμάζει την περίοδο αυτή. 42 Ε. Ν. Τσιγαρίδας, Τοιχογραφίες της περιόδου των Παλαιολόγων σε ναούς της Μακεδονίας, Θεσσαλονίκη 1999,60, Trifonova, «Παλαιολόγεια εικόνα», ό.π. (υποσημ. 12), 111. Η ίδια, «Paleologova ikona», ό.π. (υποσημ. 12). Gerov, «Une icone inconnue», ό.π. (υποσημ. 11), εικ Weitzmann, Chatzidakis, Mijatev, Radojcic, Frühe Ikonen (υποσημ. 34), εικ Για τη χρονολόγηση της εικόνας γύρω στο 1371 και την προέλευση της από εργαστήριο της Θεσσαλονίκης βλ. G. Babic, «Sur l'icone de Poganovo et la vasilissa Hélène», L'art de Thessalonique et de pays balkaniques et les courans spirìtueles au XVe siècle, Βελιγράδι 1987, G. Subotic, «Ikona vasilisse Jelene i ocinvanje manastira Poganovo», Saopstenija XXV (1993), Ε. Ν. Τσιγαρίδας, «H μνημειακή ζωγραφική», Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου. Παράδοση, ιστορία, τέχνη, Άγιον Ορος 1996, 280, εικ Τσιγαρίδας, ό.π. (υποσημ. 42), 62-63, εικ. 26, Ό.π., εικ. 63,67,68, Τσιγαρίδας, «Η μνημειακή ζωγραφική», ό.π., εικ Ν. Lordkipanidze, Rospis ν Calendziha, Tbilisi 1992, εικ. 16,18, Weitzmann, Chatzidakis, Mijatev, Radojcic, Frühe Ikonen (υποσημ. 34), εικ Κ. Paskaleva, Icons from Bulgaria, Σόφια 1989, Μήτηρ Θεού. Απεικονίσεις της Παναγίας στη βυζαντινή τέχνη, κατάλογος εκθέσεως, Αθήνα 2000, αριθ Βοκοτόπουλος, Βυζαντινές εικόνες (υποσημ. 7), εικ Μυστήριον Μέγα και Παράδοξον (υποσημ. 30), αριθ Trifonova, «Παλαιολόγεια εικόνα», ό.π. (υποσημ. 12), 111. Η ίδια, «Paleologova ikona», ό.π. (υποσημ. 12). 53 Βλ. υποσημ. 7. Παπαθεοφάνους-Τσουρή, «Παλαιολόγεια εικόνα», ό.π. (υποσημ. 9), εικ. 8 και Byzantium (υποσημ. 10), , εικ

9 Ε. Ν. Tsigaridas A PORTABLE ICON OF THE CRUCIFIXION IN THE GREAT LAVRA MONASTERY ON MOUNT ATHOS A he icon of the Crucifixion (124x94 cm.) in the Great Lavra on Mount Athos (Figs 1-6) published here is the second side of a bilateral icon with a depiction of the Panayia Hodegetria on the front. The main side of the icon, with the Panayia Hodegetria surrounded by small icons of the twelve apostles in bust, was overpainted in early modern times, and will therefore not be presented here. The subject of the Crucifixion in the Lavra icon (Fig. 1) unfolds before the walls of Jerusalem, and is confined to the main figures, of Christ, the Virgin and John. From an iconographie point of view, the icon of the Crucifixion in the Great Lavra Monastery follows an austere iconographie schema with the main figures of the representation. This iconographie type of the Crucifixion occurs as early as the Middle Byzantine period in monumental painting, portable icons and illuminated manuscripts. This iconographie schema, with individual variations from icon to icon in the gestures of the people depicted and to a lesser extent in their stances, was very widespread at the time of the Palaiologoi. From an iconographie and typological point of view, the figures of Christ (Fig. 2), the Virgin (Fig. 3) and John (Fig. 4) follow established types found in Palaiologan monumental painting, and also in the art of portable icons, examples being the Crucifixion on a bilateral icon in the Art Gallery of Ohrid (early 14th c), the Crucifixion on a bilateral icon in Didymoteicho (second decade of the 14th c), the Crucifixion in the Ecumenical Patriarchate (second half of the 14th a), the Crucifixion on a bilateral icon in the Art Gallery of the Crypt of St Alexander Nevski in Sofia (about 1369), the Crucifixion in the Museum of Varna (second half of the 14th c), and others. From an artistic point of view, the closed figures of the Virgin and John, with their bowed heads and the harmony of their reciprocal stances and gestures, are set in an austere, complex schema in which Christ forms the central axis (Fig. 1). From a technical point of view, the faces of Christ (Fig. 2), the Virgin (Fig. 3) and John (Fig. 4) are full of life and are treated in a painterly fashion. This technique in the treatment of the face, known from painting of the late thirteenth and early fourteenth century, is revived from the middle of the fourteenth century in wall-paintings and portable icons from workshops in Constantinople and Thessaloniki, such as the wall-paintings of the Katholikon of the Pantokrator Monastery on Mount Athos, the wall-paintings of the Old Metropolis of Edessa ( or 1389), the wall-paintings of the chapel of the Ayioi Anargyroi in the Vatopedi Monastery (about 1371), the wall-paintings of Kalendzidra in Georgia (late 14th c.) by the Constantinopolitan painter Markos Evgenikos, and others. It is my opinion, therefore, that the icon of the Crucifixion is a work of excellent artistic quality produced in a workshop in Thessaloniki or Constantinople in the third quarter of the fourteenth century. 158

Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας

Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας Τομ. 47, 2008 Φορητή εικόνα της Σταυρώσεως στη μονή Μεγίστης Λαύρας Αγίου Όρους ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Ευθύμιος 10.12681/dchae.616 Copyright 2008 To cite this article:

Διαβάστε περισσότερα

Φορητή εικόνα του Χριστού Παντοκράτορος στο Βυζαντινό Μουσείο Καστοριάς

Φορητή εικόνα του Χριστού Παντοκράτορος στο Βυζαντινό Μουσείο Καστοριάς Φορητή εικόνα του Χριστού Παντοκράτορος στο Βυζαντινό Μουσείο Καστοριάς Ευθύμιος ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Τόμος ΚΣΤ' (2005) Σελ. 111-116 ΑΘΗΝΑ 2005 Ε.Ν. Τσιγαρίδας ΦΟΡΗΤΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΟΣ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΗΣ ΕΔΕΣΣΑΣ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΗΣ ΕΔΕΣΣΑΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΗΣ ΕΔΕΣΣΑΣ Στην πόλη της Έδεσσας, δίπλα στο μητροπολιτικό μέγαρο, σώζεται, με πολλές μεταγενέστερες επεμβάσεις, που αλλοίωσαν την αρχική του μορφή, ο παλιός

Διαβάστε περισσότερα

Άγνωστες εικόνες και τοιχογραφίες του Θεοφάνη του Κρητός στη Μονή Παντοκράτορος και στη Μονή Γρηγορίου στο Άγιον Όρος

Άγνωστες εικόνες και τοιχογραφίες του Θεοφάνη του Κρητός στη Μονή Παντοκράτορος και στη Μονή Γρηγορίου στο Άγιον Όρος Άγνωστες εικόνες και τοιχογραφίες του Θεοφάνη του Κρητός στη Μονή Παντοκράτορος και στη Μονή Γρηγορίου στο Άγιον Όρος Ευθύμιος ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Δελτίον XAE 19 (1996-1997), Περίοδος Δ' Σελ. 97-116 ΑΘΗΝΑ 1997

Διαβάστε περισσότερα

Άγνωστο έργο του Θεοφάνη του Κρητός στα Μετέωρα

Άγνωστο έργο του Θεοφάνη του Κρητός στα Μετέωρα Άγνωστο έργο του Θεοφάνη του Κρητός στα Μετέωρα Ευθύμιος ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Τόμος ΚΒ' (2001) Σελ. 357-364 ΑΘΗΝΑ 2001 Ε.Ν. Τσιγαρίδας ΑΓΝΩΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΘΕΟΦΑΝΗ ΤΟΥ ΚΡΗΤΟΣ ΣΤΑ ΜΕΤΕΩΡΑ ο σκευοφυλάκειο της μονής Βαρλαάμ

Διαβάστε περισσότερα

Δύο εικόνες της πρώιμης κρητικής σχολής στην μονή Βατοπαιδίου

Δύο εικόνες της πρώιμης κρητικής σχολής στην μονή Βατοπαιδίου Δύο εικόνες της πρώιμης κρητικής σχολής στην μονή Βατοπαιδίου Ευθύμιος ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Τόμος ΚΖ (2006) Σελ. 297-304 ΑΘΗΝΑ 2006 Ε. Ν. Τσιγαρίδας ΔΥΟ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΗΣ ΠΡΩΙΜΗΣ ΚΡΗΤΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΣΤΗΝ ΜΟΝΗ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Επιμέλεια έκθεσης Αγαθονίκη Τσιλιπάκου, Νίκος Μπονόβας Mε την περιοδική έκθεση «Η τιμή του αγίου Μάμαντος στη Μεσόγειο: Ένας ακρίτας

Διαβάστε περισσότερα

Δύο αμφιπρόσωπες εικόνες του Χριστού και της Παναγίας στη Ρόδο

Δύο αμφιπρόσωπες εικόνες του Χριστού και της Παναγίας στη Ρόδο Δύο αμφιπρόσωπες εικόνες του Χριστού και της Παναγίας στη Ρόδο Μυρτάλη ΑΧΕΙΜΑΣΤΟΥ-ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΥ Περίοδος Δ', Τόμος Λ' (2009) Σελ. 199-214 ΑΘΗΝΑ 2009 Μυρτάλη Αχειμάστου-Ποταμιάνου ΔΥΟ ΑΜΦΙΠΡΟΣΩΠΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΕΣ ΣΤΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΤΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ

ΕΡΕΥΝΕΣ ΣΤΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΤΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ E. N. Τσιγαρίδας, 'Ερευνες στους ναούς της Καστοριάς 379 ΕΡΕΥΝΕΣ ΣΤΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΤΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ Στη διάρκεια των υπηρεσιακών μεταβάσεών μου στην Καστοριά, την περίοδο κυρίως 1970-1975 και συμπληρωματικά την

Διαβάστε περισσότερα

Παρατηρήσεις σε δύο αμφιπρόσωπες εικόνες της μονής Παντοκράτορος στο Άγιον Όρος

Παρατηρήσεις σε δύο αμφιπρόσωπες εικόνες της μονής Παντοκράτορος στο Άγιον Όρος Παρατηρήσεις σε δύο αμφιπρόσωπες εικόνες της μονής Παντοκράτορος στο Άγιον Όρος Μυρτάλη ΑΧΕΙΜΑΣΤΟΥ-ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΥ Δελτίον XAE 20 (1998), Περίοδος Δ'. Στη μνήμη του Δημητρίου Ι. Πάλλα (1907-1995) Σελ. 309-316

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι. Ελληνικά

Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι. Ελληνικά 1 Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι Ελληνικά 2 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΣΤΟ ΠΕΛΕΝΤΡΙ Η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι φαίνεται να χτίστηκε λίγο μετά τα μέσα του 12 ου αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

Δύο μαρμάρινες διακοσμητικές πλάκες στον Μυστρά

Δύο μαρμάρινες διακοσμητικές πλάκες στον Μυστρά Δύο μαρμάρινες διακοσμητικές πλάκες στον Μυστρά Αγγελική ΜΕΞΙΑ Τόμος ΚΖ (2006) Σελ. 115-124 ΑΘΗΝΑ 2006 Αγγελική Μέξια ΔΥΟ ΜΑΡΜΆΡΙΝΕΣ ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΈΣ ΠΑΑΚΕΣ ΣΤΟΝ ΜΥΣΤΡΑ* ^τη συλλογή γλυπτών του Μουσείου Μυστρά

Διαβάστε περισσότερα

Πρώιμη κρητική εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην μονή Ιβήρων

Πρώιμη κρητική εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην μονή Ιβήρων Πρώιμη κρητική εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην μονή Ιβήρων Ευθύμιος ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Περίοδος Δ', Τόμος ΚΗ' (2007) Σελ. 193-202 ΑΘΗΝΑ 2007 Ε. Ν. Τσιγαρίδας ΠΡΩΙΜΗ ΚΡΗΤΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΚΟΙΜΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ευγενία Δρακοπούλου. Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών

Ευγενία Δρακοπούλου. Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Ευγενία Δρακοπούλου Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Τηλ. +302107273570 Fax: +302107246212 E-mail: egidrak@eie.gr Website: http://eie.academia.edu/eugeniadrakopoulou http://www.eie.gr/nhrf/institutes/inr/cvs/cv-drakopoulou-gr.html

Διαβάστε περισσότερα

Αφορμή για τη συγγραφή αυτού του άρθρου υπήρξε η ανακρίβεια

Αφορμή για τη συγγραφή αυτού του άρθρου υπήρξε η ανακρίβεια Ηγούμενος Χρυσορρογατίσσης Διονύσιος Ο ΣΤΑΥΡΟΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΗΜΑΤΟΥ Διόρθωση ανακρίβειας που προήλθε από παρεξήγηση Αφορμή για τη συγγραφή αυτού του άρθρου υπήρξε η ανακρίβεια που αναφέρεται στο βιβλίο της Μαρίνας

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνα Παναγίας Γλυκοφιλούσας του 18ου αιώνα στη Βέροια. Μετάπλαση του θέματος μιας βυζαντινής εικόνας του 14ου αιώνα

Εικόνα Παναγίας Γλυκοφιλούσας του 18ου αιώνα στη Βέροια. Μετάπλαση του θέματος μιας βυζαντινής εικόνας του 14ου αιώνα Εικόνα Παναγίας Γλυκοφιλούσας του 18ου αιώνα στη Βέροια. Μετάπλαση του θέματος μιας βυζαντινής εικόνας του 14ου αιώνα Χρυσάνθη ΜΑΥΡΟΠΟΥΛΟΥ-ΤΣΙΟΥΜΗ Τόμος ΚΣΤ' (2005) Σελ. 381-388 ΑΘΗΝΑ 2005 Χρυσάνθη Μαυροπούλου-Τσιούμη

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση καθαρισμού της αμφιπρόσωπης εικόνας του Βυζαντινού Μουσείου

Έκθεση καθαρισμού της αμφιπρόσωπης εικόνας του Βυζαντινού Μουσείου Έκθεση καθαρισμού της αμφιπρόσωπης εικόνας του Βυζαντινού Μουσείου Τάσος ΜΑΡΓΑΡΙΤΩΦ Δελτίον XAE 1 (1959), Περίοδος Δ'. Στη μνήμη του Νίκου Βέη (1883-1958) Σελ. 144-148 ΑΘΗΝΑ 1960 ΕΚΘΕΣΗ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνα Παναγίας Ελεούσας από την Καστοριά (πίν. 75-76)

Εικόνα Παναγίας Ελεούσας από την Καστοριά (πίν. 75-76) Εικόνα Παναγίας Ελεούσας από την Καστοριά (πίν. 75-76) Ευθύμιος ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Δελτίον XAE 10 (1980-1981), Περίοδος Δ'. Στη μνήμη του Ανδρέα Γρηγ. Ξυγγόπουλου (1891-1979) Σελ. 273-288 ΑΘΗΝΑ 1981 ΕΙΚΟΝΑ ΠΑΝΑΠΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνα της Παναγίας «Ελεούσας» στη βυζαντινή και μεταβυζαντινή συλλογή Χανίων

Εικόνα της Παναγίας «Ελεούσας» στη βυζαντινή και μεταβυζαντινή συλλογή Χανίων Εικόνα της Παναγίας «Ελεούσας» στη βυζαντινή και μεταβυζαντινή συλλογή Χανίων Τζένη ΑΛΜΠΑΝΗ Τόμος ΚΖ (2006) Σελ. 271-282 ΑΘΗΝΑ 2006 Τζένη Αλμπάνη ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΠΑΝΑΠΑΣ «ΕΛΕΟΥΣΑΣ» ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας

Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας Τομ. 42, 2003 ΑΓΝΩΣΤΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΘΕΟΔΟΧΟΥ ΣΤΗ ΣΙΦΝΟ ΧΑΤΖΗΔΑΚΗ Νανώ 10.12681/dchae.384 Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Copyright 2003 To cite this article:

Διαβάστε περισσότερα

Βυζαντινή εικόνα της Παναγίας δεομένης στην Καταπολιανή Πάρου

Βυζαντινή εικόνα της Παναγίας δεομένης στην Καταπολιανή Πάρου Βυζαντινή εικόνα της Παναγίας δεομένης στην Καταπολιανή Πάρου Αγγελική ΜΗΤΣΑΝΗ Τόμος ΚΓ' (2002) Σελ. 177-198 ΑΘΗΝΑ 2002 Αγγελική Μητσάνη ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΔΕΟΜΕΝΗΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΙΑΝΗ ΠΑΡΟΥ* ο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Αγίου Νικολάου της Στέγης. Ελληνικά

Κείμενο Αγίου Νικολάου της Στέγης. Ελληνικά 1 Κείμενο Αγίου Νικολάου της Στέγης Ελληνικά 2 Ο Άγιος Νικόλαος της Στέγης Πήρε το όνομα του μετά την προσθήκη της δεύτερης Στέγης του ναού τον 13ον αιώνα, για την προστασία του από τα χιόνα και τη βροχή.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Μελέτη των υλικών των προετοιμασιών σε υφασμάτινο υπόστρωμα, φορητών έργων τέχνης (17ος-20ος αιώνας). Διερεύνηση της χρήσης της τεχνικής της Ηλεκτρονικής Μικροσκοπίας

Διαβάστε περισσότερα

Αργυρές επενδύσεις εικόνων από τη Θεσσαλονίκη του 14ου αιώνα

Αργυρές επενδύσεις εικόνων από τη Θεσσαλονίκη του 14ου αιώνα Αργυρές επενδύσεις εικόνων από τη Θεσσαλονίκη του 14ου αιώνα Κάτια ΛΟΒΕΡΔΟΥ-ΤΣΙΓΑΡΙΔΑ Τόμος ΚΣΤ' (2005) Σελ. 263-272 ΑΘΗΝΑ 2005 Κ. Λοβέρδου-Τσιγαρίδα ΑΡΓΥΡΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΤΟΥ 14ου

Διαβάστε περισσότερα

Ορόλος του φυσικού φωτός στη βυζαντινή εκκλησιαστική αρχιτεκτονική

Ορόλος του φυσικού φωτός στη βυζαντινή εκκλησιαστική αρχιτεκτονική Ιωάννης Ηλιάδης ΕΙΚΟΝΕΣ ΦΩΤΟΣ ΣΤΟ ΝΑΟ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ* Ορόλος του φυσικού φωτός στη βυζαντινή εκκλησιαστική αρχιτεκτονική είναι ιδιαίτερα εμφανής στο καθολικό της Μονής Παναγίας Κοσμοσώτειρας

Διαβάστε περισσότερα

από το 1985. Φορβίων, από προέρχεται Η εκκλησία αποτελεί το αιώνα

από το 1985. Φορβίων, από προέρχεται Η εκκλησία αποτελεί το αιώνα Η εκκλησία της Παναγίας της Φορβιώτισσας, περισσότερο γνωστή ως η Παναγία της Ασίνου, βρίσκεται στις βόρειες υπώρειες της οροσειράς ο του Τροόδους. Είναι κτισμένη στην ανατολική όχθη ενός μικρού χείμαρρου,

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες από το αρχικό τέμπλο του ναού της Υπαπαντής στη Θεσσαλονίκη. Ανασύνθεση ενός συνόλου του 16ου αιώνα

Εικόνες από το αρχικό τέμπλο του ναού της Υπαπαντής στη Θεσσαλονίκη. Ανασύνθεση ενός συνόλου του 16ου αιώνα Εικόνες από το αρχικό τέμπλο του ναού της Υπαπαντής στη Θεσσαλονίκη. Ανασύνθεση ενός συνόλου του 16ου αιώνα Νικόλαος ΣΙΩΜΚΟΣ Τόμος ΚΖ (2006) Σελ. 321-334 ΑΘΗΝΑ 2006 Νικόλαος Δ. Σιώμκος ΕΙΚΟΝΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΑΡΧΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ Ι ΤΩΝ ΥΠΟ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΕΙΔΩΝ. 1. Αστέρες Ανώτερου Ταξιάρχη Τάγματος Φοίνικα τεμάχια 6. 2. Μετάλλια Στρατιωτικής Αξίας τεμάχια 160

ΠΙΝΑΚΑΣ Ι ΤΩΝ ΥΠΟ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΕΙΔΩΝ. 1. Αστέρες Ανώτερου Ταξιάρχη Τάγματος Φοίνικα τεμάχια 6. 2. Μετάλλια Στρατιωτικής Αξίας τεμάχια 160 ΠΙΝΑΚΑΣ Ι ΤΩΝ ΥΠΟ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΕΙΔΩΝ 1. Αστέρες Ανώτερου Ταξιάρχη Τάγματος Φοίνικα τεμάχια 6 2. Μετάλλια Στρατιωτικής Αξίας τεμάχια 160 3. Μετάλλια Ευδοκίμου Υπηρεσίας τεμάχια 160 4. Μετάλλια Αξίας και Τιμής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΤΕΜΠΛΟΥ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΑΘΗΝΩΝ «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ»

ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΤΕΜΠΛΟΥ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΑΘΗΝΩΝ «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ» ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΤΕΜΠΛΟΥ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΑΘΗΝΩΝ «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ» ΑΘΗΝΑ 2012 ΕΡΓΟ: ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΕΙΚΟΝΩΝ ΤΕΜΠΛΟΥ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΑΘΗΝΩΝ «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ» ΕΚΠΟΝΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αρσανάδες, Πύργοι, Κιόσκια, Καμπάνες, Σήμαντρα, Φιάλες, Κρήνες

Αρσανάδες, Πύργοι, Κιόσκια, Καμπάνες, Σήμαντρα, Φιάλες, Κρήνες Αρσανάδες, Πύργοι, Κιόσκια, Καμπάνες, Σήμαντρα, Φιάλες, Κρήνες Αρσανάς Ζωγράφου Πύργος Χελανδαρίου Πύργος Καρακάλλου Πύργος Σταυρονικήτα Ιερά Μονή Βατοπαιδίου, Κιόσκι Κιόσκι Αγίου Παύλου Ι.Μ. Διονυσίου,

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Εκκλησίας Μεταμόρφωσης του Σωτήρος Παλαιχώρι. Ελληνικά

Κείμενο Εκκλησίας Μεταμόρφωσης του Σωτήρος Παλαιχώρι. Ελληνικά 1 Κείμενο Εκκλησίας Μεταμόρφωσης του Σωτήρος Παλαιχώρι Ελληνικά 2 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ- ΠΑΛΑΙΧΩΡΙ Η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος είναι ένα μικρό παρεκκλήσι που χτίστηκε στις αρχές

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις σε μια εικόνα Βρεφοκρατούσας της Μονής Βατοπεδίου (πίν. 82-83)

Σημειώσεις σε μια εικόνα Βρεφοκρατούσας της Μονής Βατοπεδίου (πίν. 82-83) Σημειώσεις σε μια εικόνα Βρεφοκρατούσας της Μονής Βατοπεδίου (πίν. 82-83) Αγάπη ΒΑΣΙΛΑΚΗ-ΚΑΡΑΚΑΤΣΑΝΗ Δελτίον XAE 5 (1969), Περίοδος Δ'. Στη μνήμη του Δημητρίου Ευαγγελίδη (1888-1959) Σελ. 200-206 ΑΘΗΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Επίκουρος Καθηγήτρια Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και. Η παράσταση της Σταύρωσης στη Μονή Αγίου Νικολάου Μετσόβου

Επίκουρος Καθηγήτρια Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και. Η παράσταση της Σταύρωσης στη Μονή Αγίου Νικολάου Μετσόβου Εύη Σαμπανίκου Επίκουρος Καθηγήτρια Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ Η παράσταση της Σταύρωσης στη Μονή Αγίου Νικολάου Μετσόβου Η καταγωγή και εξέλιξη του εικονογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΙΧΟΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΟΣ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ*

ΤΟΙΧΟΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΟΣ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ* ΤΟΙΧΟΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΟΣ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ* Ή Μονή Παντοκράτορος1, έβδομη στην ίεραρχική τάξη των Άγιορείτικων μονών, βρίσκεται στη ΒΑ πλευρά τής χερσονήσου τοϋ Άθω (πίν. 1 α). Κτισμένη

Διαβάστε περισσότερα

Βυζαντινά Σύμμεικτα. Τομ. 14, 2001

Βυζαντινά Σύμμεικτα. Τομ. 14, 2001 Βυζαντινά Σύμμεικτα Τομ. 14, 2001 Αναζητώντας την εικόνα του Ελκομένου της Μονεμβασίας. Το χαμένο παλλάδιο της πόλης και η επίδρασή του στα υστεροβυζαντινά μνημεία του νότιου ελλαδικού χώρου ΦΩΣΚΟΛΟΥ Βασιλική

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνα του Χριστού Παντοδύναμου στη μονή Κουτλουμουσίου και η τάση επιστροφής στα πρότυπα της ζωγραφικής του Πρωτάτου κατά τον 16ο αιώνα

Εικόνα του Χριστού Παντοδύναμου στη μονή Κουτλουμουσίου και η τάση επιστροφής στα πρότυπα της ζωγραφικής του Πρωτάτου κατά τον 16ο αιώνα Εικόνα του Χριστού Παντοδύναμου στη μονή Κουτλουμουσίου και η τάση επιστροφής στα πρότυπα της ζωγραφικής του Πρωτάτου κατά τον 16ο αιώνα Νικόλαος ΣΙΩΜΚΟΣ Περίοδος Δ', Τόμος ΚΘ' (2008) Σελ. 139-150 ΑΘΗΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΚΟΝΕΣ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. 1 Ψηφιδωτά τρούλου με νέες επεμβάσεις συντήρησης, 11 ος αιώνας, Νέα Μονή Χίου, Photo ΥΠ.ΠΟ.Α./ΤΑΠ, Εφορεία Αρχαιοτήτων Χίου

ΕΙΚΟΝΕΣ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. 1 Ψηφιδωτά τρούλου με νέες επεμβάσεις συντήρησης, 11 ος αιώνας, Νέα Μονή Χίου, Photo ΥΠ.ΠΟ.Α./ΤΑΠ, Εφορεία Αρχαιοτήτων Χίου ΕΙΚΟΝΕΣ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ 1 Ψηφιδωτά τρούλου με νέες επεμβάσεις συντήρησης, 11 ος αιώνας, Νέα Μονή Χίου, Photo ΥΠ.ΠΟ.Α./ΤΑΠ, Εφορεία Αρχαιοτήτων Χίου 2 Πανοραμική άποψη, 11 ος αιώνας, Νέα Μονή Χίου, Photo ΥΠ.ΠΟ.Α./ΤΑΠ,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Χριστός Παντοκράτωρ. Εικόνα κομνήνειας τέχνης στη μονή του Σινά

Ο Χριστός Παντοκράτωρ. Εικόνα κομνήνειας τέχνης στη μονή του Σινά Ο Χριστός Παντοκράτωρ. Εικόνα κομνήνειας τέχνης στη μονή του Σινά Μαίρη ΑΣΠΡΑ-ΒΑΡΔΑΒΑΚΗ Τόμος ΚΓ' (2002) Σελ. 31-40 ΑΘΗΝΑ 2002 Μαίρη Ασπρά-Βαρδαβάκη Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΩΡ. ΕΙΚΟΝΑ ΚΟΜΝΗΝΕΙΑΣ ΤΕΧΝΗΣ ΣΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ζωγραφικός διάκοσμος του Αγίου Αθανασίου Κουστοχωρίου Ημαθίας και η σχέση του με το καστοριανό εργαστήρι

Ο ζωγραφικός διάκοσμος του Αγίου Αθανασίου Κουστοχωρίου Ημαθίας και η σχέση του με το καστοριανό εργαστήρι Ο ζωγραφικός διάκοσμος του Αγίου Αθανασίου Κουστοχωρίου Ημαθίας και η σχέση του με το καστοριανό εργαστήρι Φλώρα ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ Τόμος ΚΔ' (2003) Σελ. 257-266 ΑΘΗΝΑ 2003 Φλώρα Καραγιάννη Ο ΖΩΓΡΑΦΙΚΟΣ ΔΙΑΚΟΣΜΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Δύο εικόνες του 18ου αιώνα στη συλλογή Αιανής Κοζάνης. Συμβολή στο έργο του ζωγράφου Πάνου ή Παναγιώτη «εξ Ιωαννίνων»

Δύο εικόνες του 18ου αιώνα στη συλλογή Αιανής Κοζάνης. Συμβολή στο έργο του ζωγράφου Πάνου ή Παναγιώτη «εξ Ιωαννίνων» Δύο εικόνες του 18ου αιώνα στη συλλογή Αιανής Κοζάνης. Συμβολή στο έργο του ζωγράφου Πάνου ή Παναγιώτη «εξ Ιωαννίνων» Αγαθονίκη ΤΣΙΛΙΠΑΚΟΥ Τόμος ΚΒ' (2001) Σελ. 365-384 ΑΘΗΝΑ 2001 Αγαθονίκη Δ. Τσιλιπάκου

Διαβάστε περισσότερα

Παρατηρήσεις σε σιναϊτικό υστεροκομνήνειο τετράπτυχο

Παρατηρήσεις σε σιναϊτικό υστεροκομνήνειο τετράπτυχο Παρατηρήσεις σε σιναϊτικό υστεροκομνήνειο τετράπτυχο Μαίρη ΑΣΠΡΑ-ΒΑΡΔΑΒΑΚΗ Τόμος ΚΔ' (2003) Σελ. 211-222 ΑΘΗΝΑ 2003 Μαίρη Ασπρά-Βαρδαβάκη ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΕ ΣΙΝΑΪΤΙΚΟ ΥΣΤΕΡΟΚΟΜΝΗΝΕΙΟ ΤΕΤΡΑΠΤΥΧΟ Χ α δίπτυχα,

Διαβάστε περισσότερα

Ακολούθησέ με... στην Καστροπολιτεία του Μυστρά

Ακολούθησέ με... στην Καστροπολιτεία του Μυστρά Ακολούθησέ με... στην Καστροπολιτεία του Μυστρά Ακολούθησέ με... στην Καστροπολιτεία του Μυστρά Μυστράς Η καστροπολιτεία απλώνεται στις πλαγιές του φυσικά οχυρού λόφου του βυζαντινού Μυζηθρά, που έδωσε

Διαβάστε περισσότερα

Μανόλης Χατζηδάκης, Έλληνες ζωγράφοι μετά την Άλωση (1450-1830), τ. 1, Αθήνα 1987.

Μανόλης Χατζηδάκης, Έλληνες ζωγράφοι μετά την Άλωση (1450-1830), τ. 1, Αθήνα 1987. Μανόλης Χατζηδάκης, Έλληνες ζωγράφοι μετά την Άλωση (14501830), τ. 1, Αθήνα 1987. Παναγιώτης Λ. Βοκοτόπουλος, Εικόνες της Κέρκυρας, Αθήνα 1990. Κερκυραίοι ζωγράφοι: 19ος20ος αι., επιμ. Αθ. Χρήστου, Κέρκυρα

Διαβάστε περισσότερα

Ακολούθησέ με... στην Καστροπολιτεία του Μυστρά

Ακολούθησέ με... στην Καστροπολιτεία του Μυστρά Ακολούθησέ με... στην Καστροπολιτεία του Μυστρά Ακολούθησέ με... στην Καστροπολιτεία του Μυστρά Μυστράς Η καστροπολιτεία απλώνεται στις πλαγιές του φυσικά οχυρού λόφου του βυζαντινού Μυζηθρά, που έδωσε

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ

Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ Νικόλας Χριστοδούλου Λευκωσία, 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΡΗΤΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΤΟΥ ΕΚ ΦΟΥΡΝΑ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΣΤΙΣ ΣΕΡΡΕΣ *

ΦΟΡΗΤΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΤΟΥ ΕΚ ΦΟΥΡΝΑ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΣΤΙΣ ΣΕΡΡΕΣ * ΕΥΘΥΜΙΟΣ Ν. ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ ΦΟΡΗΤΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΤΟΥ ΕΚ ΦΟΥΡΝΑ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΣΤΙΣ ΣΕΡΡΕΣ * Αντικείμενο της παρούσης μελέτης είναι μια σειρά δεκαέξι ανυπόγραφων φορητών εικόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΡΗΤΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΤΟΥ ΕΚ ΦΟΥΡΝΑ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΣΤΙΣ ΣΕΡΡΕΣ

ΦΟΡΗΤΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΤΟΥ ΕΚ ΦΟΥΡΝΑ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΣΤΙΣ ΣΕΡΡΕΣ ΦΡΗΤΕΣ ΕΙΚΝΕΣ ΤΥ ΔΙΝΥΣΙΥ ΤΥ ΕΚ ΦΥΡΝΑ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ ΚΑΙ ΤΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΥ ΤΥ ΣΤΙΣ ΣΕΡΡΕΣ Αντικείμενο της παρούσης μελέτης είναι μια σειρά δεκαέξι ανυπόγραφων φορητών εικόνων του Διονυσίου του εκ Φουρνά και του

Διαβάστε περισσότερα

Α. Πα π α γ ε ω ρ γ ι ου, Η μονή του Αγίου Ιωάννου του Λαμπαδιστού στον

Α. Πα π α γ ε ω ρ γ ι ου, Η μονή του Αγίου Ιωάννου του Λαμπαδιστού στον Α. Πα π α γ ε ω ρ γ ι ου, Η μονή του Αγίου Ιωάννου του Λαμπαδιστού στον Καλοπαναγιώτη [Οδηγοί Βυζαντινών Μνημείων της Κύπρου], Πολιτιστικό Ίδρυμα Τραπέζης Κύπρου Ιερά Μητρόπολις Μόρφου, Λευ κωσία 2007,

Διαβάστε περισσότερα

Άγνωστο επιστύλιο του Θεοφάνη του Κρητός στη μονή Ιβήρων στο Άγιον Όρος

Άγνωστο επιστύλιο του Θεοφάνη του Κρητός στη μονή Ιβήρων στο Άγιον Όρος Άγνωστο επιστύλιο του Θεοφάνη του Κρητός στη μονή Ιβήρων στο Άγιον Όρος Ευθύμιος ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ Δελτίον XAE 16 (1991-1992), Περίοδος Δ'. Στη μνήμη του André Grabar (1896-1990) Σελ. 185-208 ΑΘΗΝΑ 1992 Ε. Ν.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΑΚΑ. Στο πρώτο κεφάλαιο (Οι «φανερές» αρμοδιότητες του μυστικού την

ΒΥΖΑΝΤΙΑΚΑ. Στο πρώτο κεφάλαιο (Οι «φανερές» αρμοδιότητες του μυστικού την 396 Βιβλιοκρισίες μάλλον τον επικεφαλής ΕΛΛΗΝΙΚΗ μιας υπηρεσίας ΙΣΤΟΡΙΚΗ (σεκρέτου), ΕΤΑΙΡΕΙΑ στην οποία εργάζονταν «μυστικοί», οι υφιστάμενοι δηλαδή του μυστικού. Για τον μυστογράφο, στο τρίτο κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία

Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία Ενότητα Ε: Μεταβυζαντινή Τέχνη (1453 αρχές 19ου αι.) Αρχιτεκτονική - Ζωγραφική. Στουφή - Πουλημένου Ιωάννα Ἐθνικὸ καὶ Καποδιστριακὸ Πανεπιστήμιο Ἀθηνῶν Τμῆμα Θεολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΩΑΝΝΗΣ ΛΑΣΚΑΡΗΣ, ΠΗΓΩΝΙΤΗΣ Ή ΣΥΡΠΑΓΑΝΟΣ, Ο ΚΑΛΟΜΙΣΙΔΗΣ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΛΑΣΚΑΡΗΣ, ΠΗΓΩΝΙΤΗΣ Ή ΣΥΡΠΑΓΑΝΟΣ, Ο ΚΑΛΟΜΙΣΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΛΑΣΚΑΡΗΣ, ΠΗΓΩΝΙΤΗΣ Ή ΣΥΡΠΑΓΑΝΟΣ, Ο ΚΑΛΟΜΙΣΙΔΗΣ Ἀναπάντεχες λεπτομέρειες γιὰ τὸν βίο καὶ τὴν πολιτεία τοῦ Ἰωάννη Λάσκαρη μᾶς εἶναι γνωστὲς ἀπὸ μιὰ σειρὰ ἐγγράφων (ποὺ ἀνακάλυψε στὰ κρατικὰ ἀρχεῖα

Διαβάστε περισσότερα

ΖητΗματα υποδοχης και προσληψης του Franz Kafka στην ΕλλΑδα

ΖητΗματα υποδοχης και προσληψης του Franz Kafka στην ΕλλΑδα ΖητΗματα υποδοχης και προσληψης του Franz Kafka στην ΕλλΑδα Ζητήματα υποδοχής και πρόσληψης του Franz Kafka στην Ελλάδα Μιχ. Γ. Μπακογιάννης Aspects of Kafka s reception in Modern Greek Literature: The

Διαβάστε περισσότερα

Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ - ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ

Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ - ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΝΟΜΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ Διπλωματική εργασία στο μάθημα «ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ»

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΛ ΜΟΙΡΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. Το έργο και η εποχή του Θεοφάνη

ΓΕΛ ΜΟΙΡΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. Το έργο και η εποχή του Θεοφάνη ΓΕΛ ΜΟΙΡΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Το έργο και η εποχή του Θεοφάνη ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Γενικά για την Κρητική σχολή 3 Τεχνοτροπία 5 Εικόνες.9 Πηγές, συνεργασία, επικοινωνία 13 2 Γενικά για την Κρητική Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ναός της Παναγίας Ποδύθου στη Γαλάτα. Ελληνικά

Ο Ναός της Παναγίας Ποδύθου στη Γαλάτα. Ελληνικά 1 Ο Ναός της Παναγίας Ποδύθου στη Γαλάτα Ελληνικά 2 Ο Ναός της Παναγίας Ποδύθου στη Γαλάτα Ο Ναός της Παναγίας Ελεούσας Ποδύθου, ανήκει στη μεταβυζαντινή περίοδο και κτίστηκε στις αρχές του 16 ου αιώνα,

Διαβάστε περισσότερα

Αναζητώντας το Δέντρο της Ζωής σ ένα βυζαντινό μνημείο της Αθήνας

Αναζητώντας το Δέντρο της Ζωής σ ένα βυζαντινό μνημείο της Αθήνας ΥΠΟΥΡΓΕΊΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΎ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΎ ΓΕΝΙΚΉ ΔΙΕΎΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΉΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΉΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΆΣ ΔΙΕΎΘΥΝΣΗ ΜΟΥΣΕΊΩΝ/ΤΜΉΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΏΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΆΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΊΑΣ Αναζητώντας το Δέντρο της Ζωής σ ένα βυζαντινό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΦΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ

ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΦΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΦΩΤΗΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Η ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΑ Είναι η τέχνη της απεικόνισης ιερών προσώπων ή θρησκευτικών σκηνών Είναι η ζωγραφική παράσταση θρησκευτικών

Διαβάστε περισσότερα

- 1 - Ο Ναός του Τιμίου Σταυρού του Αγιασμάτι (Πλατανιστάσα) Ελληνικά

- 1 - Ο Ναός του Τιμίου Σταυρού του Αγιασμάτι (Πλατανιστάσα) Ελληνικά - 1 - Ο Ναός του Τιμίου Σταυρού του Αγιασμάτι (Πλατανιστάσα) Ελληνικά - 2 - Ο Ναός του Τιμίου Σταυρού του Αγιασμάτι (Πλατανιστάσα) Ο ναός κάποτε ήταν μέρος του μοναστηριού, αφιερωμένος στον Τίμιο Σταυρό,

Διαβάστε περισσότερα

Στρατή (1998). Εικόνες από το εκκλησιαστικό μουσείο των Σερρών: πρώτη παρουσίαση. Μακεδονικά, 31, 323-344.

Στρατή (1998). Εικόνες από το εκκλησιαστικό μουσείο των Σερρών: πρώτη παρουσίαση. Μακεδονικά, 31, 323-344. Μακεδονικά Τομ. 31, 1998 Εικόνες από το εκκλησιαστικό μουσείο των Σερρών: πρώτη παρουσίαση Στρατή Αγγελική 10.12681/makedonika.132 Copyright 1998 ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΑ To cite this article: Στρατή (1998). Εικόνες

Διαβάστε περισσότερα

Κρητικό τρίπτυχο με σκηνές Δωδεκαόρτου

Κρητικό τρίπτυχο με σκηνές Δωδεκαόρτου Κρητικό τρίπτυχο με σκηνές Δωδεκαόρτου Γιώργος ΚΑΚΑΒΑΣ Τόμος ΚΒ' (2001) Σελ. 153-166 ΑΘΗΝΑ 2001 Γιώργος Κακαβάς ΚΡΗΤΙΚΟ ΤΡΙΠΤΥΧΟ ΜΕ ΣΚΗΝΕΣ ΔΩΔΕΚΑΟΡΤΟΥ 2-ι ί ιδιωτική συλλογή της Αθήνας ανήκει ένα τρίπτυχο

Διαβάστε περισσότερα

Πρώιμη μεταβυζαντινή εικόνα του αγίου Γεωργίου δρακοντοκτόνου στη Θάσο

Πρώιμη μεταβυζαντινή εικόνα του αγίου Γεωργίου δρακοντοκτόνου στη Θάσο Πρώιμη μεταβυζαντινή εικόνα του αγίου Γεωργίου δρακοντοκτόνου στη Θάσο Σταυρούλα ΔΑΔΑKH Περίοδος Δ', Τόμος Λ' (2009) Σελ. 249-258 ΑΘΗΝΑ 2009 Σταυρούλα Δαδάκη ΠΡΩΙΜΗ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ.

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ. ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ. Η εκκλησιαστική παράδοση αναφέρει ότι η πρώτη εικόνα, με την έννοια της αναπαραστάσεως, έγινε από τον ίδιο τον Κύριο και μάλιστα αχειροποίητη. Η ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (μάθημα κατεύθυνσης) Τι είναι η δομή και η σύνθεση ενός εικαστικού έργου. Είναι η οργάνωση όλων των στοιχείων ενός έργου σε ένα ενιαίο σύνολο με στόχο να εκφράσουν κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά. Ελληνικά

Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά. Ελληνικά 1 Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά Ελληνικά 2 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΣΤΟΝ ΠΕΔΟΥΛΑ Η εκκλησία του Αρχαγγέλου Μιχαήλ που χτίστηκε πριν το 1474 είναι μονόκλιτη, ξυλόστεγη με νάρθηκα

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνα της Κοίμησης της Θεοτόκου των όψιμων παλαιολόγειων χρόνων στην Αστυπάλαια

Εικόνα της Κοίμησης της Θεοτόκου των όψιμων παλαιολόγειων χρόνων στην Αστυπάλαια Εικόνα της Κοίμησης της Θεοτόκου των όψιμων παλαιολόγειων χρόνων στην Αστυπάλαια Μαρία ΣΙΓΑΛΑ Τόμος ΚΖ (2006) Σελ. 259-270 ΑΘΗΝΑ 2006 Μαρία Ζ. Σιγάλα ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΚΟΙΜΗΣΗΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΤΩΝ ΟΨΙΜΩΝ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΕΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους

Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους Βογιατζόπουλος Σταμάτης Ιστορικό - Αρχαιολογικό Ιωαννίνων Ζ' Εξάμηνο Υπ.Καθ : Αν. Βλαχόπουλος, Μάθημα: Κρητομυκηναϊκή Θρησκεία Δεκέμβριος 2013 Εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

Ιερού Παλατίου Ιππόδρομο ανακτόρου των Βλαχερνών, του ανακτόρου του Μυρελαίου σειρά καταστημάτων της Μέσης

Ιερού Παλατίου Ιππόδρομο ανακτόρου των Βλαχερνών, του ανακτόρου του Μυρελαίου σειρά καταστημάτων της Μέσης BYZANTINH TEXNH:AΡXITEKTONIKH kαι ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ H Βυζαντινή αρχιτεκτονική και ως αναπόσπαστο τμήμα της η ζωγραφική: - Ψηφιδωτή και νωπογραφία- νοείται η τέχνη που γεννήθηκε και ήκμασε μεταξύ 4ου και 15ου αιώνα,

Διαβάστε περισσότερα

1.ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΑ. Μουσείο της Ακρόπολης

1.ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΑ. Μουσείο της Ακρόπολης ΠΡΟΤΥΠΟΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΙΩΝΙ ΕΙΟΥ ΙΩΝΙ ΕΙΟΥΣΧΟΛΗΣ ΟΜΙΛΟΣ: Πάµε Μουσείο ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: : 2013-14 14 ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Παραράς Ι. ΗΜΙΟΥΡΓΟΙ: Καπιζιώνη Σπυριδούλα Χατζηφούντα Μαριάννα Χιώτη

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΡΥΤΙΚΟ ΠΕΔΙΟ. Young 12.1-12.7 Ζήσος Κεφ.8

ΒΑΡΥΤΙΚΟ ΠΕΔΙΟ. Young 12.1-12.7 Ζήσος Κεφ.8 ΒΑΡΥΤΙΚΟ ΠΕΔΙΟ Young 1.1-1.7 Ζήσος Κεφ.8 ΒΑΡΥΤΙΚΟ ΠΕΔΙΟ ΠΕΔΙΟ ΕΝΤΑΣΗ ΠΕΔΙΟΥ ΔΥΝΑΜΗ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΠΩΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΝΟΝΤΑΙ ΟΙ ΣΧΕΣΕΙΣ ΟΤΑΝ ΕΧΟΥΜΕ ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΜΑΖΑΣ- ΓΗ ΚΙΝΗΣΗ ΔΟΡΥΦΟΡΩΝ ΚΙΝΗΣΗ ΠΛΑΝΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η εικόνα του Νικολάου Ρίτζου στο Σεράγεβο. Εικονογραφικές παρατηρήσεις

Η εικόνα του Νικολάου Ρίτζου στο Σεράγεβο. Εικονογραφικές παρατηρήσεις Η εικόνα του Νικολάου Ρίτζου στο Σεράγεβο. Εικονογραφικές παρατηρήσεις Παναγιώτης ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ Τόμος ΚΣΤ' (2005) Σελ. 207-226 ΑΘΗΝΑ 2005 Παναγιώτης Λ. Βοκοτόπουλος Η ΕΙΚΟΝΑ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΡΙΤΖΟΥ ΣΤΟ ΣΕΡΑΓΕΒΟ.

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Απόστολος Μαντάς. Θέση: Επίκουρος καθηγητής. Γνωστικό Αντικείμενο: Βυζαντινή Αρχαιολογία και Τέχνη.

Ονοματεπώνυμο: Απόστολος Μαντάς. Θέση: Επίκουρος καθηγητής. Γνωστικό Αντικείμενο: Βυζαντινή Αρχαιολογία και Τέχνη. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ονοματεπώνυμο: Απόστολος Μαντάς Πατρώνυμο: Γεώργιος Τόπος γέννησης: Αθήνα Θέση: Επίκουρος καθηγητής Γνωστικό Αντικείμενο: Βυζαντινή Αρχαιολογία και Τέχνη Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας

Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας Διεπιζηημονική Φρονηίδα Υγείας(2015) Τόμος 7,Τεύχος 1, 8-18 ISSN 1791-9649 Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας Κνξδώζε Α 1, Σαξίδε Μ 2, Σνπιηώηεο Κ 3 1 Ννζειεύηξηα ΤΔ, MSc, Γεληθό Ννζνθνκείν Κνξίλζνπ.

Διαβάστε περισσότερα

Ο θεομητορικός κύκλος στον ναό της Αγίας Ματρώνας στην Κίμωλο

Ο θεομητορικός κύκλος στον ναό της Αγίας Ματρώνας στην Κίμωλο Ο θεομητορικός κύκλος στον ναό της Αγίας Ματρώνας στην Κίμωλο Θέτις ΞΑΝΘΑΚΗ Περίοδος Δ', Τόμος ΚΘ' (2008) Σελ. 169-184 ΑΘΗΝΑ 2008 Θέτις Ξανθάκη Ο ΘΕΟΜΗΤΟΡΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΣΤΟΝ ΝΑΟ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΜΑΤΡΩΝΑΣ ΣΤΗΝ ΚΙΜΩΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Masaccio, ο πρόωρα χαμένος ιδρυτής της Αναγέννησης

Masaccio, ο πρόωρα χαμένος ιδρυτής της Αναγέννησης Masaccio, ο πρόωρα χαμένος ιδρυτής της Αναγέννησης Εικόνα 1: Η πληρωμή του φόρου, παρεκκλήσιο Brancacci, Φλωρεντία Εικόνα 2: Η εκδίωξη από τον παράδεισο, παρεκκλήσιο Brancacci. Πριν και μετά την αποκατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Παναγία της Ασίνου Ελληνικά

Παναγία της Ασίνου Ελληνικά Παναγία της Ασίνου Ελληνικά 1 ΝΑΟΣ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΑΣΙΝΟΥ Ή ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΦΟΡΒΙΩΤΙΣΣΑΣ Η καμαροσκέπαστη, με δεύτερη ξύλινη στέγη εκκλησία της Παναγίας της Ασίνου, που βρίσκεται κοντά στο χωριό Νικητάρι,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ναός της Παναγίας του Μουτουλλά Ελληνικά

Ο Ναός της Παναγίας του Μουτουλλά Ελληνικά 1 Ο Ναός της Παναγίας του Μουτουλλά Ελληνικά 2 Ο Ναός της Παναγίας του Μουτουλλά Σύμφωνα με επιγραφή του βόρειου τοίχου του ναού, ο ναός κτίστηκε το 1280 από τον Ιωάννη Μουτουλλά και τη σύζυγο του Ειρήνη.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΤΩΝ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΤΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΤΩΝ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΤΩΝ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ Από την εποχή του εσποτάτου της Ηπείρου στα Βυζαντινά χρόνια στο νησί των Ιωαννίνων δημιουργήθηκαν Μονές και Ησυχαστήρια, που με την πάροδο του χρόνου η φήμη, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση. Εικόνες Μηνά εκ Μυριανθούσης και χειρόγραφα από τον Πεδουλά. (15ος & 17ος αιώνας)

Έκθεση. Εικόνες Μηνά εκ Μυριανθούσης και χειρόγραφα από τον Πεδουλά. (15ος & 17ος αιώνας) Έκθεση Εικόνες Μηνά εκ Μυριανθούσης και χειρόγραφα από τον Πεδουλά (15ος & 17ος αιώνας) Συνδιοργανωτές: Πολιτιστικό Ίδρυμα Τραπέζης Κύπρου, Ιερά Μητρόπολις Μόρφου Συμμετέχοντες: Ελληνορθόδοξο Πατριαρχείο

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε γνήσιο αντίγραφο φέρει υπογραφή του συγγραφέα. / Each genuine copy is signed by the author.

Κάθε γνήσιο αντίγραφο φέρει υπογραφή του συγγραφέα. / Each genuine copy is signed by the author. Κάθε γνήσιο αντίγραφο φέρει υπογραφή του συγγραφέα. / Each genuine copy is signed by the author. 2012, Γεράσιμος Χρ. Σιάσος / Gerasimos Siasos, All rights reserved. Στοιχεία επικοινωνίας συγγραφέα / Author

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΑΚΟΣΤΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΣ Αθήνα, 14, 15 και 16 Μαΐου 2010 Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο

ΤΡΙΑΚΟΣΤΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΣ Αθήνα, 14, 15 και 16 Μαΐου 2010 Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο ΤΡΙΑΚΟΣΤΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΣ Αθήνα, 14, 15 και 16 Μαΐου 2010 Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο Παρασκευή, 14 Μαΐου 2010 Πρωινή Συνεδρίαση ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΣΤΕΡΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μια μεταβυζαντινή εικόνα με παράσταση του αγίου Δημητρίου στο Βυζαντινό Μουσείο

Μια μεταβυζαντινή εικόνα με παράσταση του αγίου Δημητρίου στο Βυζαντινό Μουσείο Μια μεταβυζαντινή εικόνα με παράσταση του αγίου Δημητρίου στο Βυζαντινό Μουσείο Μαίρη ΑΣΠΡΑ-ΒΑΡΔΑΒΑΚΗ Δελτίον XAE 13 (1985-1986), Περίοδος Δ'. Στη μνήμη του Μαρίνου Καλλιγά (1906-1985) Σελ. 113-124 ΑΘΗΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας

Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας Τομ. 47, 2008 Της Μελωδίας το αίνιγμα. Ο μελωδός και η πάρεδρός του στον κώδικα Parisinus graecus 139 (φ. 1β) ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ Ηλίας 10.12681/dchae.603 Copyright

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ. Έχοντας υπόψη:

ΑΠΟΦΑΣΗ. Έχοντας υπόψη: ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ EΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 5. 11. 2010 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΜΟΥΣΕΙΩΝ, ΕΚΘΕΣΕΩΝ & ΕΚΠ/ΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μακεδονικά. Τομ. 31, 1998

Μακεδονικά. Τομ. 31, 1998 Μακεδονικά Τομ. 31, 1998 Οι παλαιότερες φάσεις τοιχογράφησης της Παναγίας συνοικίας Μουζεβίκη στην Καστοριά και η εξέλιξη της τοπικής εικονογραφικής παράδοσης Παϊσίδου Μελίνα 11η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας

Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας Δελτίον Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας Τομ. 45, 2006 Η ΔΕΗΣΗ ΤΟΥ ΑΓΓΕΛΟΥ ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΥ, ΚΑΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΙΒΟΛΟΥ ΤΗΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 15Ο ΑΙΩΝΑ ΧΑΤΖΗΔΑΚΗ Νανώ 10.12681/dchae.489 Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΣΟΦΙΑ Socm09008@soc.aegean.gr

ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΣΟΦΙΑ Socm09008@soc.aegean.gr ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΧΗ» ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέμα: Διερεύνηση των απόψεων

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΕΙΑ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ*

Η ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΕΙΑ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ* Η ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΕΙΑ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ* Πριν από τη διαπραγμάτευση του θέματος αυτού θεωρούμε χρήσιμη την παράθεση, σε συντομία,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΩΝ

ΟΜΑΔΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΩΝ 9 ο ΜΑΘΗΜΑ ΟΜΑΔΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΩΝ Πότε κάνουμε ομαδοποίηση των παρατηρήσεων; Όταν το πλήθος των τιμών μιας μεταβλητής είναι αρκετά μεγάλο κάνουμε ομαδοποίηση των παρατηρήσεων. Αυτό συμβαίνει είτε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Πτυχιακή εργασία ΜΕΛΕΤΗ ΠΟΛΥΦΑΙΝΟΛΩΝ ΚΑΙ ΑΝΤΙΟΞΕΙΔΩΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΣΟΚΟΛΑΤΑΣ Αναστασία Σιάντωνα Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

Ειρήνη Λεοντακιανάκου

Ειρήνη Λεοντακιανάκου Ειρήνη Λεοντακιανάκου Λέκτορας στην Ιστορία της Τέχνης Τμήμα Μηχανικών Σχεδίασης Προϊόντων & Συστημάτων Πανεπιστήμιο Αιγαίου Κων/πόλεως 1, Ερμούπολη, Σύρος 84 100 Τηλ. +302281097126 ileon@aegean.gr ΣΠΟΥΔΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ - Γενική Εισαγωγή..2 - Iστορική αναδρομή....3-4 - Περιγραφή του χώρου.....5-8 - Επίλογος...9 - Βιβλιογραφία 10 1 Γενική Εισαγωγή Επίσκεψη στο Επαρχιακό Μουσείο Πάφου Το Επαρχιακό Μουσείο της

Διαβάστε περισσότερα

Ο Χριστός Ελκόμενος επί σταυρού. Εικονογραφία και τυπολογία της παράστασης στη βυζαντινή τέχνη (4ος αι. - 15ος αι.)

Ο Χριστός Ελκόμενος επί σταυρού. Εικονογραφία και τυπολογία της παράστασης στη βυζαντινή τέχνη (4ος αι. - 15ος αι.) Ο Χριστός Ελκόμενος επί σταυρού. Εικονογραφία και τυπολογία της παράστασης στη βυζαντινή τέχνη (4ος αι. - 15ος αι.) Ανδρομάχη ΚΑΤΣΕΛΑΚΗ Δελτίον XAE 19 (1996-1997), Περίοδος Δ' Σελ. 167-200 ΑΘΗΝΑ 1997 Ανδρομάχη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο Αγιογράφος Ραλλού Λιόλιου Κούση Βυζαντινές Εικόνες Οι βυζαντινές εικόνες είναι ιεροί πνευματικοί θησαυροί του Ανατολικού Ορθόδοξου Χριστιανισμού. Η βυζαντινή ζωγραφική είναι ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. Ένα μοναδικό ταξίδι, οδοιπορικό στην ιστορία του πολιτισμού και της εκπαίδευσης των Ελλήνων, σχεδίασε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΛΑΤΡΕΥΤΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΦΑΝΕΡΩΜΕΝΗΣ ΣΤΗ ΒΕΡΟΙΑ

Η ΛΑΤΡΕΥΤΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΦΑΝΕΡΩΜΕΝΗΣ ΣΤΗ ΒΕΡΟΙΑ Η ΛΑΤΡΕΥΤΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΦΑΝΕΡΩΜΕΝΗΣ ΣΤΗ ΒΕΡΟΙΑ Ή πρόσφατη δημοσίευση των τοιχογραφιών του «Χρίστου» τής Βέροιας άπό τον καθηγητή Στ. Πελεκανίδη1 άποτελεϊ μια άπό τις σημαντικότερες προσφορές γιά

Διαβάστε περισσότερα