ΜΑΡΞ ΚΑΙ ΒΕΜΠΕΡ ΚΑΙ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ ΕΚΤΟΣ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΜΑΡΞ ΚΑΙ ΒΕΜΠΕΡ ΚΑΙ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ ΕΚΤΟΣ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ"

Transcript

1 ΜΑΡΞ ΚΑΙ ΒΕΜΠΕΡ ΚΑΙ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ ΕΚΤΟΣ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ΛΕΞΕΙΣ

2 Εκφώνηση εργασίας: Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μαρξ για τον καπιταλισμό και στη συνέχεια να διατυπώσετε την άποψή σας αν είναι δυνατή η καπιταλιστική ανάπτυξη έξω από το Δυτικό κόσμο. 2/13

3 Περιεχόμενα Εισαγωγή Ιδεολογική διαμάχη Συγκλίσεις και αποκλίσεις Ηθικό πλαίσιο Η περίπτωση της ανατολικής Ασίας....8 Συμπεράσματα...10 Βιβλιογραφία /13

4 Εισαγωγή. Στην εργασία αυτή θα εξετάσουμε τις αποκλίσεις και τις συγκλίσεις μεταξύ των απόψεων του Μαρξ και του Βέμπερ για τον καπιταλισμό και κατά πόσο το δοκίμιο του Βέμπερ «Η προτεσταντική ηθική και το πνεύμα του καπιταλισμού» αποτελεί «απάντηση» στον ιστορικό υλισμό ή μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά με αυτόν. Στη συνέχεια θα εξετάσουμε τη δυνατότητα καπιταλιστικής ανάπτυξης σε χώρες εκτός του Δυτικού Κόσμου, κατά πόσο είναι εφικτή και με ποιες προϋποθέσεις, υπό το πρίσμα της βεμπεριανής άποψης περί μοναδικότητας του δυτικού καπιταλισμού και της άρρηκτης σχέσης του με την προτεσταντική ηθική. 1. Ιδεολογική διαμάχη. Οι απόψεις του Βέμπερ για τον καπιταλισμό αντιμετωπίστηκαν εξ' αρχής από εχθρούς και φίλους ως η αστική απάντηση στον Μαρξ και τον μαρξισμό. Η υποτιμητική στάση του Βέμπερ προς τους μαρξιστές της εποχής του (για παράδειγμα η αναφορά του σε έναν «αφελή ιστορικό υλισμό» (Βέμπερ, 2006:48)) και ο εκ μέρους του μονόπλευρος τονισμός των ιδεατών παραγόντων ήταν η αιτία για να δημιουργηθεί η αντίληψη ότι ο Βέμπερ προσπαθεί να ανατρέψει το γενικό μαρξικό σχήμα για την προτεραιότητα των υλικών παραγόντων και τη μαρξιστική εξήγηση για την εμφάνιση του καπιταλισμού. Αυτή η πολεμική έθεσε αρχικά τις δύο θεωρίες ως απόλυτα αντίθετες θέσεις, όπλα σε μια ιδεολογική διαμάχη η οποία ακύρωσε οποιαδήποτε ουσιαστική συζήτηση (Κονιόρδος, 2002:87-88). Μεταγενέστεροι και πιο ψύχραιμοι όμως μελετητές εντοπίζουν συγκλίσεις μεταξύ των δύο θεωριών καθώς και το γεγονός ότι το μεταγενέστερο έργο του Βέμπερ δεν αξιολογήθηκε από τους επικριτές του, οι οποίοι συνέχισαν να αναφέρονται ακόμα και μετά το θάνατό του μόνο στην «Προτεσταντική Ηθική» (Fischoff, 2008:46). Από την άλλη πλευρά, ο Βέμπερ αγνοούσε μεταγενέστερα έργα του Μαρξ, όπως τα Grundrisse, που αντικατοπτρίζουν μια πιο ώριμη μαρξική αντίληψη, λιγότερο δογματική, που αποδέχεται σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό την επενέργεια των ιδεών στις υλικές-παραγωγικές συνθήκες (Κονιόρδος, 2002:96-97). Έτσι ο Collins αναφέρεται σε έναν αρκετά μεγάλο βαθμό σύγκλισης και συμπληρωματικότητας μεταξύ της τελευταίας θεωρίας του 4/13

5 Βέμπερ για την προέλευση του καπιταλισμού και της ώριμης μαρξικής θεωρίας (Collins, 2006:66). Ο Giddens παρομοιάζει την κριτική του Βέμπερ στον μαρξισμό με μια λεπτομερή επαναδιατύπωση ορισμένων στοιχείων της αρχικής μαρξικής θεωρητικής σύλληψης (Giddens, 2002:137) και αναφέρεται σε μια γενική θεωρητική συνάφεια των απόψεων του Μαρξ και του Βέμπερ (Giddens, 2002:134). Ο Κονιόρδος αναφέρεται επίσης σε αυτές τις συγκλίσεις, τονίζοντας ότι σύγκλιση δε σημαίνει και άρση των διαφορών, οι οποίες εξακολουθούν να υφίστανται (Κονιόρδος, 2002:97). Αυτές τις διαφορές και τις συγκλίσεις θα εξετάσουμε παρακάτω. 2. Συγκλίσεις και αποκλίσεις. Η βασική διαφορά των θέσεων του Μαρξ και του Βέμπερ, η οποία έγινε, τόσο για μαρξιστές όσο και για μη μαρξιστές σχολιαστές του Βέμπερ, η αφορμή για την ιδεολογική διαμάχη που αναφέραμε παραπάνω, αφορά την προτεραιότητα που δίνει ο Μαρξ στην οικονομική δομή της κοινωνίας, την υλική της βάση, ως παράγοντα μετασχηματισμού της κοινωνίας (Κονιόρδος, 2002:89), σε αντίθεση με την προτεραιότητα που δίνει ο Βέμπερ στην επίδραση των ιδεών και συγκεκριμένα των θρησκευτικών ιδεών, όπως αυτή η επίδραση περιγράφεται στην «Προτεσταντική Ηθική». Αυτή η διαφορά όμως, μέσα από την ψυχραιμότερη ματιά των μεταγενέστερων μελετητών, δεν είναι τόσο προφανής και απόλυτη. Ο Löwy εξετάζει συγκεκριμένα χωρία της «Προτεσταντικής Ηθικής» στα οποία ο Βέμπερ φαίνεται να αναγνωρίζει την πρωταρχικότητα των οικονομικών μεταβολών και άλλα τα οποία αμφισβητούν ξεκάθαρα τον ιστορικό υλισμό. Επισημαίνει την προσοχή που επιδεικνύει ο Βέμπερ ώστε να μην παρουσιάσει το έργο του ως μια «πνευματοκρατική» θεωρία και κυρίως το γεγονός ότι, χρησιμοποιώντας το μεθοδολογικό εργαλείο της εκλεκτικής συγγένειας, ο Βέμπερ αποφεύγει να αποφανθεί για την αιτιακή σχέση προτεσταντικής ηθικής και καπιταλισμού (Löwy, 2002: ). Από την πλευρά του Μαρξ, ο Κονιόρδος επισημαίνει την αποδοχή από τον Μαρξ της επενέργειας των ιδεών και των διαφόρων ιδεολογιών στις υλικές-παραγωγικές συνθήκες στα μεταγενέστερα (και άγνωστα στον Βέμπερ) έργα του. Μια σύγκλιση η οποία δεν αίρει μεν τις διαφορές, όμως δείχνει ότι καμιά από τις δύο θέσεις δεν είναι τόσο απόλυτη όσο υπονοείται από την αντιμετώπιση του έργου του Βέμπερ ως απάντηση στον ιστορικό υλισμό (Κονιόρδος, 2002:97). 5/13

6 Μαρξ και Βέμπερ διαφέρουν επίσης στην αντιμετώπιση του ανορθολογισμού στον καπιταλισμό. Αν και οι δύο συμφωνούν ότι ο ανορθολογισμός αποτελεί εγγενές στοιχείο του καπιταλισμού, ο Μαρξ τον θεωρεί έμφυτο και ουσιαστικό γνώρισμα του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής, αντίθετα με τον Βέμπερ ο οποίος τον αποδίδει στην επίδραση εξωτερικών, μη οικονομικών αλλά θρησκευτικών παραγόντων (Löwy, 2002:155). Μια διαφορά που μπορεί να αναχθεί στη διαφορετική αντιμετώπιση της επίδρασης των ιδεών μεταξύ Μαρξ και Βέμπερ. Ο Κονιόρδος αναφέρει δύο γενικότερα θέματα στα οποία Μαρξ και Βέμπερ είναι ευρύτερα αποδεκτό ότι αποκλίνουν. Η συστημική μαρξική αντίληψη για τον καπιταλισμό αντιπαρατίθεται στη βασισμένη στην εμπειρική πραγματικότητα βεμπεριανή αντίληψη. Η μαρξική ολιστική προσέγγιση, η οποία θεωρεί ότι η ιστορία πρέπει να κατανοηθεί ως ολότητα, έρχεται σε αντίθεση με την έμφαση που δίνει ο Βέμπερ στη μοναδικότητα της δυτικής εξέλιξης του καπιταλισμού (Κονιόρδος, 2002:93). Διαφορές εντοπίζονται και σε επιμέρους ζητήματα, όπως ο ορισμός του καπιταλισμού από τον Μαρξ ως η γενίκευση της εμπορευματικής οικονομίας σε αντίθεση με την αναφορά του Βέμπερ σε πολλά είδη καπιταλισμού, ένα από τα οποία είναι και ο δυτικός καπιταλισμός (Κονιόρδος, 2002:95). Ο Collins αναφέρεται στην έννοια της ταξικής πάλης, που υπάρχει και στον Βέμπερ, όχι όμως ως μέσο ανατροπής του καπιταλισμού, αλλά ως μέσο διατήρησης της ισορροπίας μεταξύ των ταξικών δυνάμεων (Collins, 2006:58-59). Επισημαίνει επίσης τη σημασία που δίνει ο Μαρξ στην πρωταρχική συσσώρευση την οποία αγνοεί ο Βέμπερ (Collins, 2006:62). Ο Giddens επισημαίνει ότι ο Βέμπερ πίστευε, σε αντίθεση με τον Μαρξ, ότι η ιστορία δεν είναι ορθολογική. Χαρακτηρίζει ακόμα διαφορά κεφαλαιώδους σημασίας την τάση του Μαρξ να εξομοιώνει την οικονομική και πολιτική εξουσία πολύ περισσότερο από του Βέμπερ, τονίζοντας τη σημασία της τάξης και άρα των οικονομικών συμφερόντων (Giddens, 2002: ). Σε πολλά επιμέρους θέματα βρίσκουμε σημεία σύγκλισης στις δύο θεωρίες: Μαρξ και Βέμπερ συμφωνούν στην αναγκαιότητα του καπιταλισμού κατά τη μετάβαση σε μια βιομηχανική κοινωνία (Collins, 2006:45) συμφωνούν επίσης εν μέρει στις προϋποθέσεις του καπιταλισμού (Collins, 2006:61). Οι διαφορές φαίνεται να προκύπτουν καθώς ο Βέμπερ και Μαρξ εργάζονται σε διαφορετικά επίπεδα ανάλυσης και επιχειρούν 6/13

7 να δώσουν απαντήσεις σε διαφορετικά ερωτήματα, χρησιμοποιώντας διαφορετική μεθοδολογία (Κονιόρδος, 2002:98). Ενώ ο Μαρξ ενδιαφερόταν να καταδείξει κυρίως τη δυναμική του καπιταλισμού, ο Βέμπερ ενδιαφερόταν για τις προϋποθέσεις της εμφάνισής του. Ο Μαρξ έγραψε σε μια εποχή όπου η ιστορική επιστημοσύνη δεν είχε ακόμα ωριμάσει (Collins, 2006:61). Ο Βέμπερ είχε στη διάθεσή του μια πολιτική ιστορία μεγαλύτερης πληρότητας και ακρίβειας, αλλά, όπως τονίζει ο Löwy, εργάστηκε σε ένα συγκεκριμένο ιστορικό πλαίσιο, αυτό της Γερμανίας του δεύτερου μισού του 19ου αιώνα, έξω από το οποίο η εργασία του Βέμπερ δεν μπορεί να κατανοηθεί και να αναλυθεί επαρκώς (Löwy, 2006:121). 3. Ηθικό πλαίσιο. Ο καπιταλισμός, είτε με το μαρξικό νόημα της γενίκευσης της εμπορευματικής οικονομίας (Κονιόρδος, 2002:95), είτε με το βεμπεριανό νόημα της ορθολογικής οργάνωσης της εργασίας (Βέμπερ, 2006:18), έχει, όπως δείχνει χωρίς αμφιβολία η σημερινή πραγματικότητα, εξαπλωθεί σε πολύ μεγαλύτερο μέρος του πλανήτη από αυτό που ονομάζουμε «Δυτικό Κόσμο» (Κονιόρδος, 2002:102). Συνεπώς, η απάντηση 1 στο ερώτημα αν είναι σήμερα δυνατή η καπιταλιστική ανάπτυξη έξω από τον Δυτικό Κόσμο δεν έχει τόσο ενδιαφέρον, όσο η απάντηση στο ερώτημα τι απέτρεψε την εμφάνιση του καπιταλισμού αλλού και τι άλλαξε ώστε να οδηγηθούμε στη σημερινή παγκόσμια καπιταλιστική ανάπτυξη. Ο Μαρξ επισημαίνει το γεγονός ότι κάποιοι από τους παράγοντες που έπαιξαν ουσιαστικό ρόλο στην ανάπτυξη του δυτικού καπιταλισμού υπήρχαν και στην αρχαία Ρώμη. Συνυπήρχαν όμως με παράγοντες που έπαιξαν αποτρεπτικό ρόλο, όπως η ισχυρή ιδεολογική πίεση ενάντια στην ιδέα του πλούτου ως αυτοσκοπού και η περιφρονητική αντιμετώπιση της εργασίας ως ανάξια ελεύθερων ανδρών (Giddens, 2002:132). Η αντιμετώπιση αυτή της εργασίας αποτελούσε ένα ηθικό πλαίσιο («ηθική της εργασίας» όπως ονομάστηκε από τον Βέμπερ και μετά (Κονιόρδος, 2002:103)) που στην περίπτωση της Ρώμης λειτούργησε αποτρεπτικά για την εμφάνιση του καπιταλισμού. Η αντιμετώπιση της εργασίας στον δυτικό καπιταλισμό ήταν ακριβώς αντίθετη, καθώς η ηθική δικαιολόγηση της εγκόσμιας επαγγελματικής ζωής από την Μεταρρύθμιση διαμόρφωσε μια ηθική της εργασίας η οποία αποτέλεσε βασικό στοιχείο στην εμφάνιση 1 «Ναι.» 7/13

8 του δυτικού καπιταλισμού. Αυτό ακριβώς το βασικό συστατικό του καπιταλισμού έλαβε ποικίλες μορφές κατά την πορεία προς τον καπιταλισμό χωρών εκτός του Δυτικού Κόσμου. Πορεία που, όπως αναφέρει ο F. W. Taylor δεν ήταν κοινή για τις νεοεισερχόμενες χώρες (Κονιόρδος, 2002:103). Ο Kim Kyong-Dong εξετάζει τη σχέση καπιταλιστικής ανάπτυξης και κομφουκιανισμού στην ανατολική Ασία. Όπως αναφέρει, μελετητές πριν από αυτόν εντόπισαν συμπεριφορές και στάσεις κομφουκιανιστικών καταβολών τις οποίες συνέδεσαν με την καπιταλιστική ανάπτυξη ως λειτουργικά ισοδύναμες της προτεσταντικής εργασιακής ηθικής (Kim, 2002:160). Ο Κονιόρδος δέχεται την ύπαρξη δύο βασικών θεωριών για την επιτυχία του καπιταλισμού στην ανατολική Ασία: η μια θεωρεί απαραίτητη τη διαμόρφωση του κατάλληλου πολιτισμικού περιβάλλοντος (η πολιτισμική ερμηνεία) η δεύτερη τονίζει τη σημασία διαμόρφωσης των κατάλληλων θεσμών (Κονιόρδος, 2002:104). Σίγουρα, λαμβάνοντας υπόψη μας και τη θέση του Βέμπερ, δεν μπορούμε να δεχτούμε ή να απορρίψουμε καμιά από τις δύο απόψεις. Ο Βέμπερ, προσπαθώντας να εξηγήσει τη μοναδικότητα του δυτικού καπιταλισμού, θεώρησε απαραίτητο στοιχείο το θεσμικό υπόβαθρο (νομικό σύστημα, γραφειοκρατία, διοίκηση) (Βέμπερ, 2006:22), αλλά και μια ιδιόρρυθμη ηθική, ένα ήθος που εξωτερικεύεται (Βέμπερ, 2006:45). Ο Kim Kyong-Dong, εξετάζοντας τη σχέση καπιταλισμού και κομφουκιανισμού και προσπαθώντας να διευκρινίσει επακριβώς, ως τρίτη μεθοδολογική προσέγγιση, τα σημεία επαφής ανάμεσα στο κομφουκιανό (αλλά όχι μόνο) ηθικό πλαίσιο που επικρατεί στην ανατολική Ασία και στην καπιταλιστική ανάπτυξη (Κονιόρδος 2002:104), μας δίνει μια ιστορική εικόνα των διαφορετικών τρόπων με τους οποίους αναπτύχθηκε ο καπιταλισμός σε αυτήν την περιοχή. Μέσα σε αυτήν την εικόνα μπορούμε να διακρίνουμε αναλογίες, υποκαταστάσεις αλλά και διαφορές με την εικόνα που έχουμε για την ανάπτυξη του δυτικού καπιταλισμού από τον Βέμπερ. 4. Η περίπτωση της ανατολικής Ασίας. Ο Kim εξετάζει στο δοκίμιό του την πορεία προς τον καπιταλισμό πέντε χωρών της ανατολικής Ασίας: Ιαπωνία, Νότια Κορέα, Σιγκαπούρη, Ταϊβάν και Χογκ Κογκ, οι πολιτισμοί των οποίων στηρίζονται στην κομφουκιανή κληρονομιά. Όχι μόνο σε αυτήν όμως και αυτό είναι ένα σημείο που δεν μας επιτρέπει να αποδώσουμε την εργασιακή ηθική των χωρών αυτών αποκλειστικά στον κομφουκιανισμό (Kim, 2002:160). 8/13

9 Ιστορικά ο Kim αναφέρεται σε δύο περιόδους: την περίοδο μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και την περίοδο του πρώιμου εκσυγχρονισμού όπως την ονομάζει, πριν τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Κατά την πρώιμη αυτή περίοδο, η μόνη χώρα από τις πέντε που προέκυψε ως νέο καπιταλιστικό βιομηχανικό κράτος ήταν η Ιαπωνία (Kim, 2002:165). Σε αυτά τα πρώτα στάδια, ο κομφουκιανισμός δεν αποτέλεσε πνευματική ή ιδεολογική πηγή έμπνευσης ή ώθησης προς τον καπιταλισμό (Kim, 2002:171). Ανάλογα και στα έργα του καλβινισμού και άλλων πουριτανικών αιρέσεων, ο Βέμπερ δεν εντοπίζει το ξύπνημα αυτού που ονομάζει «το πνεύμα του καπιταλισμού» (Βέμπερ, 2006:78). Όμως εδώ υπάρχει και ένας σημαντικός παράγοντας που διαφοροποιεί τις συνθήκες ανάπτυξης του καπιταλισμού στη Δύση και στην ανατολική Ασία: εάν στη Δύση ο καπιταλισμός αποτελεί εν μέρει απρόβλεπτη και αθέλητη συνέπεια της Μεταρρύθμισης (Βέμπερ, 2006:79), στην Ασία η άρχουσα τάξη επέλεξε συνειδητά να κινηθεί προς την καπιταλιστική οικονομία, υπό την επιρροή όχι του κομφουκιανισμού αλλά ενός ισχυρού εθνικισμού (Kim, 2002: 171). Κάτι που μας φέρνει σε ένα άλλο χαρακτηριστικό που διαφοροποιεί τον ασιατικό από τον δυτικό καπιταλισμό: η κυβερνητική παρέμβαση, ο ρόλος του κράτους στην πορεία προς τον καπιταλισμό, ήταν πολύ μεγαλύτερος από ό,τι θα περίμενε κανείς με βάση τα πρότυπα του δυτικού καπιταλισμού, τόσο στην Ιαπωνία (Kim, 2002:167), στη Ταϊβάν και τη Νότια Κορέα (Kim, 2002:168), αλλά και στο Χογκ Κογκ και τη Σιγκαπούρη (Kim, 2002:169). Οι πέντε αυτές χώρες είχαν και άλλα κοινά χαρακτηριστικά: αντιμετώπιζαν εξωτερικές απειλές που υποκίνησαν ισχυρή εθνικιστική αντίδραση υπήρχε το ψυχολογικό κίνητρο του αισθήματος ανασφάλειας και της ανάγκης επιβίωσης το κράτος παρείχε τη σταθερότητα, τις διοικητικές δομές και τη γραφειοκρατία που είναι απαραίτητα στοιχεία για την ανάπτυξη του καπιταλισμού (Kim, 2002:169). Ο κομφουκιανισμός δεν επηρέασε ενεργητικά την ανάπτυξη του καπιταλισμού, αλλά παθητικά, λειτουργώντας όπως λέει ο Kim ως ένα είδος πολιτισμικής δεξαμενής (Kim, 2002:177). Αρετές που θεωρούνται συστατικά στοιχεία του καπιταλιστικού πνεύματος, όπως η λιτότητα, η σκληρή εργασία, η πειθαρχία, τονίζονται στην ηθική διδασκαλία του κομφουκιανισμού (Kim, 2002:171). Ο κομφουκιανισμός, όπως και άλλες ασιατικές θρησκείες, δίνει έμφαση στα επίγεια, ένα πολιτισμικό ισοδύναμο της προτεσταντικής ηθικής (Kim, 2002:173). 9/13

10 Αλλά και σε σημεία όπου η ασιατική νοοτροπία αντιτίθεται σε χαρακτηριστικά στοιχεία του καπιταλισμού, μπορούμε να παρατηρήσουμε μια ενδιαφέρουσα λειτουργία «υποκατάστασης»: στην ασιατική νοοτροπία υπάρχει ένας ισχυρός προσανατολισμός προς την οικογένεια, τη συλλογικότητα, κάτι που αντιτίθεται στον ατομισμό του καπιταλισμού (Kim, 2002:175). Όμως αυτό ακριβώς το γνώρισμα, σε συνδυασμό με την κομφουκιανή πεποίθηση του σεβασμού προς την εξουσία (Kim, 2002:173), υποκαθιστά την απαραίτητη ψυχολογική ώθηση για σκληρή εργασία και λιτότητα που στην προτεσταντική ηθική της εργασίας εκφράζεται με τη μορφή του καθήκοντος προς το Θεό. Οι ασιάτες δεν πλουτίζουν για να σώσουν την ψυχή τους, πλουτίζουν για να σώσουν τη χώρα τους. Ή ακόμα, όπως στη Νότια Κορέα, πλουτίζουν για να κατακτήσουν μια υψηλότερη κοινωνική θέση (Kim, 2002:176). Σε κάθε περίπτωση, όπως το άτομο που γεννιέται μέσα σε μια καπιταλιστική οικονομία εξαναγκάζεται να ενταχθεί σε αυτήν για να επιβιώσει (Βέμπερ, 2006:48), έτσι και τα κράτη αυτά εντάχθηκαν βίαια, λόγω της ασύμμετρης αλληλεπίδρασης με τις δυτικές δυνάμεις, σε ένα καπιταλιστικό σύστημα (Kim, 2002:161), το καθένα ακολουθώντας διαφορετική στρατηγική, επιλέγοντας και προσαρμόζοντας πολιτικά και πολιτισμικά στοιχεία του καπιταλισμού στις επιμέρους πολιτισμικές ιδιαιτερότητές τους (Kim, 2002:162). Συμπεράσματα Οι απόψεις του Μαρξ και του Βέμπερ για τον καπιταλισμό διαφέρουν σημαντικά, όχι όμως τόσο απόλυτα όσο θα μπορούσε να συμπεράνει κάποιος από την πολεμική που ξέσπασε με βάση την αντιμετώπιση της εργασίας του Βέμπερ ως απάντηση στον ιστορικό υλισμό. Μεταγενέστερα έργα και των δύο δείχνουν ότι οι θέσεις τους δεν ήταν τόσο δογματικές, καθώς είναι προφανή σημαντικά στοιχεία σύγκλισης των θέσεών τους. Οι διαφορετικοί στόχοι των έργων τους, η δυναμική του καπιταλισμού στον Μαρξ και οι προϋποθέσεις εμφάνισης του καπιταλισμού στον Βέμπερ, τα λιγότερα ιστορικά εργαλεία του Μαρξ και το τεταμένο ιδεολογικά ιστορικό πλαίσιο μέσα στο οποίο εργάστηκε ο Βέμπερ, καθώς και οι παρανοήσεις κάποιων μελετητών τους, δημιουργούν την εντύπωση δύο τελείως αντίθετων απόψεων, ενώ ουσιαστικά πρόκειται για δύο επιστημονικές θεωρίες που θα μπορούσαν να λειτουργήσουν συμπληρωματικά. Η ανάπτυξη του καπιταλισμού σε χώρες εκτός του Δυτικού Κόσμου όπου πρωτοεμφανίστηκε είναι αναμφισβήτητο γεγονός, όμως παραμένει το ερώτημα πώς ένα οικο- 10/13

11 νομικό σύστημα, τόσο εξαρτημένο από τις πολιτισμικές συνθήκες, μπορεί να αναπτυχθεί και να λειτουργήσει σε διαφορετικά πολιτισμικά περιβάλλοντα. Η μελέτη αυτού του ερωτήματος μας οδηγεί σε καλύτερη κατανόηση της φύσης και της λειτουργίας του καπιταλισμού. Μια πρώτη απάντηση μπορεί να είναι η ποικιλία των τρόπων με τους οποίους ένα κράτος μπορεί να οδηγηθεί στην καπιταλιστική ανάπτυξη, καθώς και η ευελιξία τόσο του καπιταλισμού όσο και των πολιτισμών στην προσαρμογή σε νέα δεδομένα. Στην περίπτωση της ανατολικής Ασίας, η λειτουργική υποκατάσταση παραγόντων που έλειπαν από άλλους και οι πολιτισμικές αναλογίας σε επιμέρους θέματα επέτρεψαν την ανάπτυξη του καπιταλισμού με έναν διαφορετικό τρόπο, προσαρμοσμένο στις πολιτισμικές ιδιαιτερότητες της κάθε χώρας. 11/13

12 Βιβλιογραφία Κονιόρδος Σ., Ειδικά Θέματα του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, Τόμος Α, Η Θέση του Βέμπερ για την Προτεσταντική Ηθική της Εργασίας, ΕΑΠ, Πάτρα Collins, R., Η τελευταία Θεωρία του Βέμπερ για τον Καπιταλισμό. Μια Συστηματοποίηση στο Κονιόρδος Σ. (επιμ.), Κείμενα Οικονομικής Κοινωνιολογίας, Εκδόσεις Gutenberg, Αθήνα Fischoff E., Προτεσταντική Ηθική και το Πνεύμα του Καπιταλισμού: Το ιστορικό μιας διαμάχης στο Συμπληρωματικά κείμενα των Μ. Βέμπερ και Ε. Φίσοφ στην «Προτεσταντική Ηθική», ΕΑΠ, Πάτρα Giddens A., Ο Μαρξ, ο Βέμπερ και η εξέλιξη του καπιταλισμού στο Κονιόρδος Σ., Ειδικά Θέματα του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, Τόμος Α, Η Θέση του Βέμπερ για την Προτεσταντική Ηθική της Εργασίας, ΕΑΠ, Πάτρα Kim Kyong-Dong, Κομφουκιανισμός και καπιταλιστική ανάπτυξη στην ανατολική Ασία στο Κονιόρδος Σ., Ειδικά Θέματα του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, Τόμος Α, Η Θέση του Βέμπερ για την Προτεσταντική Ηθική της Εργασίας, ΕΑΠ, Πάτρα Löwy M., Βέμπερ εναντίον Μαρξ; Η πολεμική εναντίον του ιστορισμού υλισμού στην Προτεσταντική Ηθική στο Κονιόρδος Σ., Ειδικά Θέματα του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, Τόμος Α, Η Θέση του Βέμπερ για την Προτεσταντική Ηθική της Εργασίας, ΕΑΠ, Πάτρα Weber M., Η Προτεσταντική Ηθική και το Πνεύμα του Καπιταλισμού, μτφρ. Μ.Γ. Κυπραίου, Εκδόσεις Gutenberg, Αθήνα /13

13 You are free: to copy, distribute, display, and perform the work Under the following conditions: Attribution. You must give the original author credit. Noncommercial. You may not use this work for commercial purposes. No Derivative Works. You may not alter, transform, or build upon this work. For any reuse or distribution, you must make clear to others the license terms of this work. Any of these conditions can be waived if you get permission from the copyright holder. Your fair use and other rights are in no way affected by the above. 13/13

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ

ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΥΛΟ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 2100 ΛΕΞΕΙΣ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΥΛΟ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 2100 ΛΕΞΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΥΛΟ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 2100 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Απαντήστε στο εξής ερώτημα: «Ποια από τις δύο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΦΕΜΙΝΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ

ΑΝΤΙΦΕΜΙΝΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΑΝΤΙΦΕΜΙΝΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΕΠΟ43 ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΪΟΣ 2014 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2050 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Ποια πολιτική θεωρία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΕΠΟ43 ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΡΤΙΟΣ 2014 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2185 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Ποια είναι κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΤΕΣΙΑΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ

ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΤΕΣΙΑΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΤΕΣΙΑΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΕΠΟ22 ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΪΟΣ 2007 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...3 2. Από το νου

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Ενότητα 6: Η κουλτούρα στην κοινωνιολογική θεωρία Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ HOBBES ΚΑΙ RAWLS ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ

ΟΙ HOBBES ΚΑΙ RAWLS ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΟΙ HOBBES ΚΑΙ RAWLS ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΕΠΟ43 ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2013 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2200 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Το κοινωνικό συμβόλαιο αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΛ ΠΟΛΑΝΥΙ

Η ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΛ ΠΟΛΑΝΥΙ Η ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΛ ΠΟΛΑΝΥΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΠΟ41 ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΪΟΣ 2013 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2900 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΠΟ31 ΟΙ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2005 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...3 2. Το χρονικό και το θεσμικό πλαίσιο...3

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΪΟΣ 2012 2450 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Χρησιμοποιώντας ως

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ

ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ ΕΠΟ22 ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2006 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...3 2. Η ιδεατή πολιτεία του Πλάτωνα...3 3. Η τελεολογική

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Συγκρουσιακές Θεωρήσεις Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 5ο (σελ. 128 136) Οι θέσεις του Althusser Οι θέσεις του Gramsci 2 Karl Marx (1818-1883)

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΣΜΟΣ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΣΜΟΣ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΣΜΟΣ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΚΡΑΤΟΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΕΠΟ43 ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2014 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2140 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Τι αντιρρήσεις θα μπορούσαν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ: Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ FEYERABEND

ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ: Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ FEYERABEND ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ: Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ FEYERABEND ΕΠΟ31 ΟΙ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΪΟΣ 2006 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...3 2. Η επιστήμη

Διαβάστε περισσότερα

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής.

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Τρεις κατηγορίες κοινωνικών καταστάσεων είναι για τον Tajfel

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ β. φιλιας, μ. κουρουκλη γ. ρουσσης, κ. κασιματη λ. μουσουρου, α. παπαριζος ε. χατζηκωνσταντη μ. πετρονωτη, γ. βαρσος φ. τσαλικογλου-κωστοπουλου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΟΥ ΕΥΝΟΗΣΑΝ ΤΙΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ

ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΟΥ ΕΥΝΟΗΣΑΝ ΤΙΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΟΥ ΕΥΝΟΗΣΑΝ ΤΙΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΞΑΠΛΩΣΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΤΈΛΗ ΤΟΥ 15 ΟΥ ΑΙΩΝΑ ΕΩΣ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 18 ΟΥ ΑΙΩΝΑ. ΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΥΤΕΡΕΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΙΤΟΧΩΡΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΙΤΟΧΩΡΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΙΤΟΧΩΡΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΙΤΛΟΣ: «ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΤΗΤΑ ΗΘΙΚΩΝ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ» ΜΑΘΗΤΡΙΑ: ΣΚΡΕΚΑ ΝΑΤΑΛΙΑ, Β4 ΕΠΙΒΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΝΤΑΒΑΡΟΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2016 17 Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΙΜΗ ΚΑΙ ΥΣΤΕΡΗ ΝΕΩΤΕΡΙΚΟΤΗΤΑ: ΜΠΑΟΥΜΑΝ ΚΑΙ ΓΚΙΝΤΕΝΣ

ΠΡΩΙΜΗ ΚΑΙ ΥΣΤΕΡΗ ΝΕΩΤΕΡΙΚΟΤΗΤΑ: ΜΠΑΟΥΜΑΝ ΚΑΙ ΓΚΙΝΤΕΝΣ ΠΡΩΙΜΗ ΚΑΙ ΥΣΤΕΡΗ ΝΕΩΤΕΡΙΚΟΤΗΤΑ: ΜΠΑΟΥΜΑΝ ΚΑΙ ΓΚΙΝΤΕΝΣ ΕΠΟ41 ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2013 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2750 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Παρουσιάστε

Διαβάστε περισσότερα

Καρλ Πολάνυι. Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη

Καρλ Πολάνυι. Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη Καρλ Πολάνυι Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη Καρλ Πολάνυι (1886-1964) Καρλ Πολάνυι Ούγγρος διανοητής νομάδας εβραϊκής καταγωγής με έντονη πνευματική και πολιτική δράση, θεμελιωτής του κλάδου της

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη Το παρόν ηλεκτρονικό εγχειρίδιο έχει ως στόχο του να παρακολουθήσει τις πολύπλοκες σχέσεις που συνδέουν τον

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑς ΤΟΥς ΕΦΗΒΟΥΣ ΙΣΤΟΡΙΑ: ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ. Κουσερή Γεωργία

ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑς ΤΟΥς ΕΦΗΒΟΥΣ ΙΣΤΟΡΙΑ: ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ. Κουσερή Γεωργία ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑς ΤΟΥς ΕΦΗΒΟΥΣ ΙΣΤΟΡΙΑ: ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Κουσερή Γεωργία Φιλόλογος Δρ. Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ΚΕΡΚΥΡΑ ΜΑΙΟΣ 2017 Περιεχόμενα της παρουσίασης Το ιστορικό ερώτημα Το

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ (4 ΟΣ 11 ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ)

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ (4 ΟΣ 11 ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ) ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ (4 ΟΣ 11 ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ) ΕΠΟ30 ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2015 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2400 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Σχολεία και σχολές

Διαβάστε περισσότερα

Σύνθεση Ευρημάτων της Ανάλυσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων που ισχύουν στις χώρες των εταίρων

Σύνθεση Ευρημάτων της Ανάλυσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων που ισχύουν στις χώρες των εταίρων Perception, Attitude, Movement Identity Needs Action (PAM-INA) - 502077-LLP-1-2009-1-DE-COMENIUS-CMP WP3 Ανάλυση Σχολικών Προγραμμάτων Σύνθεση Ευρημάτων της Ανάλυσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων που ισχύουν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΦΡΟΫΝΤ

Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΦΡΟΫΝΤ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΦΡΟΫΝΤ ΕΠΟ41 ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΡΓΑΣΙΑ - ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 3000 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ 110398 2015-2016 ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΜΟΣΧΟΝΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ι. ΘΕΜΑΤΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ - ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία. Σωτήρης Χτούρης, Καθηγητής

Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία. Σωτήρης Χτούρης, Καθηγητής Σε τι αναφέρεται το μάθημα ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία Σωτήρης Χτούρης,

Διαβάστε περισσότερα

Περί της έννοιας της άρνησης στη διαλεκτική*

Περί της έννοιας της άρνησης στη διαλεκτική* 2 Περί της έννοιας της άρνησης στη διαλεκτική* Πιστεύω, σ αυτό είμαστε όλοι σύμφωνοι, ότι ο προσδιορισμός του περιεχομένου της παρούσης ιστορικής περιόδου και, ειδικά, η ανάπτυξη του ύστερου καπιταλισμού

Διαβάστε περισσότερα

GEORGE BERKELEY ( )

GEORGE BERKELEY ( ) 42 GEORGE BERKELEY (1685-1753) «Ο βασικός σκοπός του Berkeley δεν ήταν να αμφισβητήσει την ύπαρξη των εξωτερικών αντικειμένων, αλλά να υποστηρίξει την άποψη ότι τα πνεύματα ήταν τα μόνα ανεξάρτητα όντα,

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας Ηγεσία και Διοικηση Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας 1. Η έννοια της αποτελεσματικής ηγεσίας Είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε πως η έννοια της ηγεσίας δεν είναι ταυτόσημη με τις έννοιες της

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη και Διαχείριση του Αγροτικού Χώρου» Ενότητα 2: Αγροτική Κοινότητα και Αγροτικός Μετασχηματισμός (1/2) 2ΔΩ Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ 33Οι επιπτώσεις της Βιομηχανικής Επανάστασης 33Η ανάπτυξη της εκπαίδευσης 33Τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ιστορία της τέχνης 3 3 Η Ευρώπη και ο

Διαβάστε περισσότερα

ENA, Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών Ζαλοκώστα 8, 2ος όροφος T enainstitute.org

ENA, Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών Ζαλοκώστα 8, 2ος όροφος T enainstitute.org Ιδρυτική Διακήρυξη 1. 2. 3. Το Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών - ΕΝΑ ενεργοποιείται σε μια κρίσιμη για την Ελλάδα περίοδο. Σε μια περίοδο κατά την οποία οι κοινωνικοί και πολιτικοί θεσμοί λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης Δημήτρης Πλάντζος Αναπαράσταση του κλασικού: Το κλασικό παρελθόν δεν ανασκάπτεται ώστε να μελετηθεί ως αυτόνομη ιστορική οντότητα,

Διαβάστε περισσότερα

The Nottingham eprints service makes this work by researchers of the University of Nottingham available open access under the following conditions.

The Nottingham eprints service makes this work by researchers of the University of Nottingham available open access under the following conditions. Luevorasirikul, Kanokrat (2007) Body image and weight management: young people, internet advertisements and pharmacists. PhD thesis, University of Nottingham. Access from the University of Nottingham repository:

Διαβάστε περισσότερα

Αγροτική Κοινωνιολογία

Αγροτική Κοινωνιολογία ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Αγροτική Κοινωνιολογία Ενότητα 1 η : Εισαγωγή Μαρία Παρταλίδου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Κατάλογος διευκρινιστικού υλικού..................................... 18 Πρόλογος....................................................... 27 Ευχαριστίες......................................................

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Ενότητα 2: Κοινωνιολογία - πολιτισμός - κουλτούρα. Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150

Διαβάστε περισσότερα

Σκοποί της παιδαγωγικής διαδικασίας

Σκοποί της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί της παιδαγωγικής διαδικασίας Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Η παιδαγωγική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ.

ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. 2 ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ (Ι) ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ; Στο μάθημα «Κοινωνική Θεωρία της Γνώσης (I)» (όπως και στο (ΙΙ) που ακολουθεί) παρουσιάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Ενότητα 1: Παγκοσμιοποίηση και πολυπολιτισμικές κοινωνίες; Χρήστος Παρθένης Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας Παγκοσμιοποίηση και Πολυπολιτισμικές Κοινωνίες; 1.

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Βεμπεριανές απόψεις για την Εκπαίδευση Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 12ο (σελ. 274 282) 2 Max Weber (1864 1920) Βεμπεριανές απόψεις για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΙΣ ΧΑΜΕΝΕΣ ΜΑΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ!!

ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΙΣ ΧΑΜΕΝΕΣ ΜΑΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ!! ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΙΣ ΧΑΜΕΝΕΣ ΜΑΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ!! Μάτα Χαροκόπου Ανδρέας Καλλιβωκάς ΤΟ ΟΛΟΝ ΕΙΝΑΙ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΑΠΟ ΤΟ ΑΘΡΟΙΣΜΑ ΤΩΝ ΜΕΡΩΝ ΤΟΥ Οι συνεργασίες αποτελούν την πεμπτουσία της ανάπτυξης, του διαχρονικού

Διαβάστε περισσότερα

Διαφωτισμός και διαμόρφωση των πολιτικών ιδεολογιών στην Ελλάδα

Διαφωτισμός και διαμόρφωση των πολιτικών ιδεολογιών στην Ελλάδα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διαφωτισμός και διαμόρφωση των πολιτικών ιδεολογιών στην Ελλάδα Ενότητα 2: Παλαιό Καθεστώς και Διαφωτισμός Σπύρος Μαρκέτος Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Γεωργοοικονομικής & Κοινωνιολογικής Έρευνας

Μέθοδοι Γεωργοοικονομικής & Κοινωνιολογικής Έρευνας Μέθοδοι Γεωργοοικονομικής & Κοινωνιολογικής Έρευνας Ενότητα 3: Ζητήματα Μέτρησης στην Έρευνα (2/2) 2ΔΩ Διδάσκοντες: Χ. Κασίμης- Ελ. Νέλλας Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Μαθησιακοί στόχοι Η

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικά του πειράματος

Εναλλακτικά του πειράματος Θετική και δεοντολογική προσέγγιση Διάλεξη 2 Εργαλεία θετικής ανάλυσης Ή Γιατί είναι τόσο δύσκολο να πούμε τι συμβαίνει; Η θετική ανάλυση εξετάζει τι υπάρχει και ποιες οι συνέπειες μιας πολιτικής, χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων Κεφάλαιο 9 Έλεγχοι υποθέσεων 9.1 Εισαγωγή Όταν παίρνουμε ένα ή περισσότερα τυχαία δείγμα από κανονικούς πληθυσμούς έχουμε τη δυνατότητα να υπολογίζουμε στατιστικά, όπως μέσους όρους, δειγματικές διασπορές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπική Aνάπτυξη. Ενότητα 1: Ηγεσία και ενδυνάμωση. Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department

Προσωπική Aνάπτυξη. Ενότητα 1: Ηγεσία και ενδυνάμωση. Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department Προσωπική Aνάπτυξη Ενότητα 1: Ηγεσία και ενδυνάμωση Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department Σκοπός Θα εξετάσουμε θα βασικά στοιχεία της ηγεσίας μέσω ενδυνάμωσης και αποτελεσματικής

Διαβάστε περισσότερα

Ο σχεδιασμός για προστασία της «παλιάς πόλης» ως σχεδιασμός της «σημερινής πόλης»

Ο σχεδιασμός για προστασία της «παλιάς πόλης» ως σχεδιασμός της «σημερινής πόλης» ΒΑΣΙΛΗΣ ΓΚΑΝΙΑΤΣΑΣ' Ο σχεδιασμός για προστασία της «παλιάς πόλης» ως σχεδιασμός της «σημερινής πόλης» Α. ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΚΑΙ Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Το θέμα του συνεδρίου, Ήέες πόλεις πάνω σε παλιές", είναι θέμα με πολλές

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαία ελληνική τέχνη: τι είναι και σε τι χρησιμεύει;

Αρχαία ελληνική τέχνη: τι είναι και σε τι χρησιμεύει; ΕΘΝΙΚΟN ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟN ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟN ΑΘΗΝΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα: Ἱστορίης Ἐπίσκεψις Αρχαία ελληνική τέχνη: τι είναι και σε τι χρησιμεύει; Δημήτρης

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Ενότητα 8: Εισαγωγή στην Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Η εξάπλωση του σχολείου - Η γένεση του κοινωνικού ανθρώπου.

Θέμα: Η εξάπλωση του σχολείου - Η γένεση του κοινωνικού ανθρώπου. Θέμα: Η εξάπλωση του σχολείου - Η γένεση του κοινωνικού ανθρώπου. Επιβλέπων Καθηγητής: Ε. Μαυρικάκης Ομάδα Έ Χαριτάκη Χαρά Ξενάκη Μαρία Παπαδημητράκη Αρετή Πετράκη Κατερίνα Πιτσικάκη Σοφία Ο ρόλος και

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 2. Εργαλεία θετικής ανάλυσης Ή Γιατί είναι τόσο δύσκολο να πούμε τι συμβαίνει; Ράπανος-Καπλάνογλου 2016/7

Διάλεξη 2. Εργαλεία θετικής ανάλυσης Ή Γιατί είναι τόσο δύσκολο να πούμε τι συμβαίνει; Ράπανος-Καπλάνογλου 2016/7 Διάλεξη 2 Εργαλεία θετικής ανάλυσης Ή Γιατί είναι τόσο δύσκολο να πούμε τι συμβαίνει; 1 Ράπανος-Καπλάνογλου 2016/7 Θετική και δεοντολογική προσέγγιση Η θετική ανάλυση εξετάζει τι υπάρχει και ποιες οι συνέπειες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Μια σύνοψη του Βιβλίου (ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ): Η πλειοψηφία θεωρεί πως η Νόηση είναι μια διεργασία που συμβαίνει στον ανθρώπινο εγκέφαλο.

Διαβάστε περισσότερα

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Ενότητα 3: Η εθνολογική θεώρηση Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150 Παιδαγωγικό Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού: Θεωρητικό πλαίσιο για την κατανόηση των κοινών θεσμικών χαρακτηριστικών, αλλά και των θεσμικών

Διαβάστε περισσότερα

Το καλύτερο Χριστουγεννιάτικο δώρο

Το καλύτερο Χριστουγεννιάτικο δώρο Το καλύτερο Χριστουγεννιάτικο δώρο This ebook is distributed under Creative Common License 3.0 http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/ You are free to copy, distribute and transmit this work

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΥΡΓΟΣ. Εμμανουήλ Φαϊτός. Published by Emmanuel Phaetos at Smashwords. Copyright 2013 Emmanuel Phaetos. Smashwords Edition

Ο ΠΥΡΓΟΣ. Εμμανουήλ Φαϊτός. Published by Emmanuel Phaetos at Smashwords. Copyright 2013 Emmanuel Phaetos. Smashwords Edition Ο ΠΥΡΓΟΣ Εμμανουήλ Φαϊτός Published by Emmanuel Phaetos at Smashwords Copyright 2013 Emmanuel Phaetos Smashwords Edition Smashwords Edition, License Notes Thank you for downloading this free e-book. Although

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

ΑΛΛΑΓΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΑΛΛΑΓΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ Εισαγωγή στην Εκπαίδευση Βαγγέλης Δρόσος Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση Το κριτήριο του ενιαίου και της ολότητας «Μεταρρύθμιση του εκπαιδευτικού συστήματος δεν είναι η νομοθετική

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΕ ΘΕΣΕΙΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΕ ΘΕΣΕΙΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΕ ΘΕΣΕΙΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ: 1ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΩΡΑΙΟΚΑΣΤΡΟΥ ΤΑΞΗ: Β ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΑΘΗΤΩΝ: 23 ΑΓΟΡΙΑ: 13 ΚΟΡΙΤΣΙΑ: 10 ΕΚΠΟΝΗΣΗ: ΛΙΑΠΗ ΠΕΡΣΕΦΟΝΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Κωδικός μαθήματος: ΚΕΠ 302 Διδάσκων: Δημήτρης Θ. Ζάχος Πιστωτικές μονάδες: 10 Χρόνος και τόπος διεξαγωγής: Τετάρτη 6-9 αίθουσα 907 Εισαγωγικά Η επιτυχής συμμετοχή σ ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς

ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς International Conference Facilitating the Acquisition and Recognition of Key Competences ΑΡΧΙΚΗ ΙΔΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Προβληματισμός αναφορικά

Διαβάστε περισσότερα

Β.δ Επιλογή των κατάλληλων εμπειρικών ερευνητικών μεθόδων

Β.δ Επιλογή των κατάλληλων εμπειρικών ερευνητικών μεθόδων Β.δ Επιλογή των κατάλληλων εμπειρικών ερευνητικών μεθόδων Νίκος Ναγόπουλος Για τη διεξαγωγή της κοινωνικής έρευνας χρησιμοποιούνται ποσοτικές ή/και ποιοτικές μέθοδοι που έχουν τις δικές τους τεχνικές και

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ42 / Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ42 / Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ42 / Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο Σχολή ΣΑΚΕ Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών ΕΛΠΟΛ Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό Θεματική Ενότητα ΕΛΠ42

Διαβάστε περισσότερα

Η δυναμική της αλλαγής στους οργανισμούς

Η δυναμική της αλλαγής στους οργανισμούς Η δυναμική της αλλαγής στους οργανισμούς Χ. Πουλόπουλος, Ph.D Διευθυντής ΚΕΘΕΑ Διοίκηση και Κοινωνικός Σχεδιασμός στον Τομέα Αντιμετώπισης της Τοξικοεξάρτησης Προσωπική και Οργανωτική Αλλαγή στους Θεραπευτικούς

Διαβάστε περισσότερα

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 < > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Επαναλαμβάνουμε την έκπληξή μας για τα τεράστια συμπλέγματα γαλαξιών, τις πιο μακρινές

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Mea culpa (?) Γιώργος Η. Οικονομάκης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Mea culpa (?) Γιώργος Η. Οικονομάκης MEA CULPA (?) του Γιώργου Η. Οικονομάκη Κύριε Διευθυντή. Μέχρι τη στιγμή που γράφω το σημείωμα τούτο γνωρίζω ότι για μια, τουλάχιστο, διατύπωση - θέση του τελευταίου άρθρου μου στο περιοδικό έγινα αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα σώματος και ψυχής κατά τον Max Scheler

Ενότητα σώματος και ψυχής κατά τον Max Scheler Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών Τμήμα Φιλοσοφίας Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας Ακαδημαϊκό Έτος 2015-2016 Εαρινό Εξάμηνο Ενότητα σώματος και ψυχής κατά τον Max Scheler

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης

Διδακτική της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διδακτική της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Ενότητα 01: Προβληματική της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Πολυξένη Ράγκου Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΩ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΩΝ όπως Οι µορφές οργάνωσης της εργασίας Έννοιες των επαγγελµάτων Οι βιοµηχανικές ή εργασιακές σχέσεις Η εργασιακή διαδικα

ΜΕΣΩ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΩΝ όπως Οι µορφές οργάνωσης της εργασίας Έννοιες των επαγγελµάτων Οι βιοµηχανικές ή εργασιακές σχέσεις Η εργασιακή διαδικα Α. Η ΕΡΓΑΣΙΑ 1. Εννοιολογικές διευκρινήσεις «Το επάγγελµα εκφράζει µε απόλυτη κυριολεξία την τη θεµελιακή και υποχρεωτική κοινωνική σηµατοδότηση του ατόµου, την ταυτότητά του.» Από την εργασία στην απασχόληση

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική οικονοµία ως µια αποτυχία της καπιταλιστικής πατριαρχίας & η επιλογή της δυστοπίας

Η ελληνική οικονοµία ως µια αποτυχία της καπιταλιστικής πατριαρχίας & η επιλογή της δυστοπίας 3ο Συνέδριο Επιστηµονικής Εταιρείας Πολιτικής Οικονοµίας «Η Ελληνική οικονοµία &ι ι η πολιτική των Μνηµονίων: κατάσταση & προοπτικές» Πάτρα, 14-15 15 Ιανουαρίου 2014 Η ελληνική οικονοµία ως µια αποτυχία

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική Κοινωνιολογία

Οικονομική Κοινωνιολογία Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Οικονομικής Επιστήμης Εαρινό Εξάμηνο 2016-17 Οικονομική Κοινωνιολογία Διδάσκων: Δημήτρης Λάλλας Η θεωρία του Μαξ Βέμπερ για τον καπιταλισμό και το δυτικό πολιτισμό

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο της έννοιας «πολιτισμός» Γνωρίσματα Λειτουργικός ορισμός Πολιτισμικός σχετικισμός

Περιεχόμενο της έννοιας «πολιτισμός» Γνωρίσματα Λειτουργικός ορισμός Πολιτισμικός σχετικισμός Περιεχόμενο της έννοιας «πολιτισμός» Γνωρίσματα Λειτουργικός ορισμός Πολιτισμικός σχετικισμός Ορισμοί για τον πολιτισμό Περιγραφικοί. Έμφαση στην καθημερινή ζωή. Ιστορικοί. Έμφαση στην παράδοση. Γενετικοί.

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπική Aνάπτυξη. Ενότητα 4: Συνεργασία. Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department

Προσωπική Aνάπτυξη. Ενότητα 4: Συνεργασία. Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department Προσωπική Aνάπτυξη Ενότητα 4: Συνεργασία Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department Σκοπός 1. Πώς να χτίσετε και να διατηρήσετε μια αποτελεσματική ομάδα Σε αυτό πρόγραμμα, εντός

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ;

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ; ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ; ΕΠΟ11 ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ - ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009 1495 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Πολλοί μελετητές αποφεύγουν

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 3ο (σελ. 67-79) 2 Talcott

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων Κεφάλαιο 9 Έλεγχοι υποθέσεων 9.1 Εισαγωγή Όταν παίρνουμε ένα ή περισσότερα τυχαία δείγμα από κανονικούς πληθυσμούς έχουμε τη δυνατότητα να υπολογίζουμε στατιστικά, όπως μέσους όρους, δειγματικές διασπορές

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική Κοινωνιολογία

Οικονομική Κοινωνιολογία Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Οικονομικής Επιστήμης Εαρινό Εξάμηνο 2016-17 Οικονομική Κοινωνιολογία Διδάσκων: Δημήτρης Λάλλας Μαρξική Οικονομική Κοινωνιολογία: Ο καπιταλισμός στη σκέψη του Καρλ

Διαβάστε περισσότερα

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο Μορφές Εκπόνησης Ερευνητικής Εργασίας Μαρία Κουτσούμπα Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι «η τηλεδιάσκεψη». Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε ερευνητικό ερώτημα που θέσαμε πριν από λίγο Κουτσούμπα/Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 2. Δομολειτουργισμός

Ενότητα 2. Δομολειτουργισμός Ενότητα 2 Λειτουργισμός και θεωρίες κοινωνικής σύγκρουσης Δομολειτουργισμός ΗΠΑ, δεκαετία του 50 και μετά Επιρροές: λειτουργισμός, και ιδίως το έργο του Durkheim, και οργανικισμός Μελέτη μακρο- επιπέδου

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 5: Ισχύς του δικαίου: πότε και πώς ισχύει ο νόμος

Ενότητα 5: Ισχύς του δικαίου: πότε και πώς ισχύει ο νόμος ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ Ενότητα 5: Ισχύς του δικαίου: πότε και πώς ισχύει ο νόμος Παρούσης Μιχαήλ Τμήμα Φιλοσοφίας 1 Σκοπός ενότητας 1. Από την έννοια του θεσμού στην έννοια του νόμου 2. Νομικός θετικισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σημειώσεις Μαθήματος Ανθρωπογεωγραφίας-Ανάλυση Περιφερειακού Χώρου Ηλίας Μπεριάτος ΒΟΛΟΣ 2000 «Ανάλυση του Περιφερειακού Χώρου»

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Ανθρωπίνων Πόρων σε Παγκόσμια Κλίμακα

Διαχείριση Ανθρωπίνων Πόρων σε Παγκόσμια Κλίμακα Διαχείριση Ανθρωπίνων Πόρων σε Παγκόσμια Κλίμακα Διεθνής Διοίκηση Ανθρωπίνων Πόρων (ΔΔΑΠ) Αλλαγές που επηρεάζουν την ΔΑΠ σε παγκόσμιο επίπεδο Ευρωπαϊκή Ένωση Βορειο Αμερικανική Συμφωνία Ελεύθερων Συναλλαγών

Διαβάστε περισσότερα

Αγροτική Κοινωνιολογία

Αγροτική Κοινωνιολογία Αγροτική Κοινωνιολογία Θεματική ενότητα 1: Θεωρητική συγκρότηση της Αγροτικής Κοινωνιολογίας 1/3 Όνομα καθηγητή: Χαράλαμπος Κασίμης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Εκπαιδευτικοί στόχοι Στόχος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 3 ΙΟΥΛΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) ΚΕΙΜΕΝΟ Η πρώτη λέξη του

Διαβάστε περισσότερα

II29 Θεωρία της Ιστορίας

II29 Θεωρία της Ιστορίας II29 Θεωρία της Ιστορίας Ενότητα 7- Πρόσθετο Υλικό: Πολυπλοκότητα Αντώνης Λιάκος Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας - Αρχαιολογίας Εισαγωγή 1 H γοητεία της δουλειάς του ιστορικού είναι ότι έχει να αντιμετωπίσει

Διαβάστε περισσότερα

στις οποίες διαμορφώθηκαν οι ιστορικοί και οι πολιτισμικοί όροι για τη δημοκρατική ισότητα: στη δυτική αντίληψη της ανθρώπινης οντότητας, το παιδί

στις οποίες διαμορφώθηκαν οι ιστορικοί και οι πολιτισμικοί όροι για τη δημοκρατική ισότητα: στη δυτική αντίληψη της ανθρώπινης οντότητας, το παιδί 160 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Τα δικαιώματα του παιδιού και οι συνέπειες της αναγνώρισής τους σε διεθνές επίπεδο αντιπροσωπεύουν μια τεράστια αλλαγή των αντιλήψεων και των νοοτροπιών για το παιδί, γεγονός που συνοδεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ 1ο ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Οργάνωση Εργασία - Τεχνολογία. Εισαγωγή του συγγραφέα... 21

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ 1ο ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Οργάνωση Εργασία - Τεχνολογία. Εισαγωγή του συγγραφέα... 21 Βιομηχανική Κοινωνιολογία και Βιομηχανικές Σχέσεις 9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ 1ο ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Οργάνωση Εργασία - Τεχνολογία Πρόλογος Καθηγητή Βασίλη Φίλια... 17 Εισαγωγή του συγγραφέα... 21 1. Η

Διαβάστε περισσότερα

2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ

2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ 2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ [94] ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΟΙ ΑΞΙΕΣ ΜΕΤΑΒΙΒΑΖΟΝΤΑΙ υλικές-οικονομικές πολιτικές πνευματικές ηθικές κοινωνικές αισθητικές θρησκευτικές ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΦΟΡΕΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ Οικογένεια

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία είναι η περίοδος της μετάβασης από την παιδική στην ώριμη ηλικία κι έχει για κέντρο της την ήβη.

Εφηβεία είναι η περίοδος της μετάβασης από την παιδική στην ώριμη ηλικία κι έχει για κέντρο της την ήβη. Ονοματεπώνυμο: Ημερομηνία: ΟΡΙΣΜΟΣ Έκφραση Έκθεση Α Λυκείου Θέμα: «Εφηβεία» Εφηβεία είναι η περίοδος της μετάβασης από την παιδική στην ώριμη ηλικία κι έχει για κέντρο της την ήβη. ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ

Διαβάστε περισσότερα