Κυριακάτικα Πρωινά και όχι μόνο

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Κυριακάτικα Πρωινά και όχι μόνο"

Transcript

1 ΔηΦεΝΕΤ Πρόγρακκα Μορθωηηθώλ Εθδειώζεωλ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Δ ΚΥΚΛΟΣ ΟΜΙΛΙΩΝ Φεκεία - ε δωή κας, ηο κέιιολ κας Έλα αθηέρωκα ζηο δηεζλές έηος Φεκείας 01 Φεβροσαρίοσ 31 Μαρηίοσ 2011 Κυριακάτικα Πρωινά και όχι μόνο Ανακαλύπηονηας ηον θασμαζηό κόζμο ηης Χημείας μέζα από Θεαηρικά, Διαδραζηικά Δρώμενα και Πειράμαηα Το Εζληθό Ίδρσκα Ερεσλώλ ζε ζςνεπγαζία με ηο British Council και ηο Γιαπανεπιζηημιακό Γιαημημαηικό Πρόγραμμα Μεηαπηστιακών Σποσδών ΔιΧηΝΕΤ (Διδακηική ηηρ Χημείαρ και Νέερ Εκπαιδεςηικέρ Τεσνολογίερ) και με ηην ςποζηήπιξη ηες Έλωζες Ειιήλωλ Φεκηθώλ διοπγάνυζε ζηο πλαίζιο ηος Γιεθνούς Έηοσς Χημείας ηα Κσριακάηικα Πρωινά, μια ζειπά από διαδπαζηικά, θεαηπικά δπώμενα και πειπάμαηα πος ζκοπό είσαν να μεηαθέποςν ζηοςρ νέοςρ και ηο εςπύηεπο κοινό ηην ομοπθιά και θανηαζία ηηρ επιζηημονικήρ ζκέτηρ και να αποκαλύτοςν ηη μεγάλη πποζθοπά ηηρ Χημείαρ ζηην καθημεπινή μαρ ζυή. Κσρηαθή 27 Φεβροσαρίοσ 2011 Γεύζεις, αρώμαηα και τρώμαηα Χημείας Πειράμαηα τημείας από ερεσνηηές και μεηαπηστιακούς θοιηηηές ηοσ ΔΙΔ, ηο Τμήμα Τετνολογίας Τροθίμων ΤΔΙ Αθήνας, ηην εηαιρεία Anachem Diagnostics καθώς και από καθηγηηές και μαθηηές Β βάθμιας εκπαίδεσζης Ta πειράμαηα απεσθύνονηαν ζε μαθηηές Γσμναζίοσ Ο εικαστικός σχεδιασμός των αφισών πραγματοποιήθηκε από τον γραφίστα Μάριο Ιωαννίδη, αφιλοκερδώς

2 Περιγραφή πειραμάτων No 1 Ηλεκτροχημεία, Φημεία και ηλεκτρισμός Γιώργος Βογιατζής Τποψήφιος Διδάκτωρ χολή Φημικών Μηχανικών, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο τον πάγκο της ηλεκτροχημείας, είχαμε τη χαρά να εξερευνήσουμε τη σχέση του ηλεκτρισμού με τη χημεία. Από τη μία, είδαμε, πως εκμεταλλευόμενοι τις χημικές αντιδράσεις μπορούμε να παράγουμε ηλεκτρικό ρεύμα. Φρησιμοποιώντας πέντε λεμόνια τα οποία κόψαμε στη μέση, 10 χάλκινα νομίσματα (των 5 λεπτών του Ευρώ), 10 κομματάκια αλουμινόχαρτο και τα αντίστοιχα καλώδια, κατασκευάσαμε μία μικρή μπαταρία. Η μπαταρία μπορεί να μας δώσει διαφορά τάσης ανάμεσα στους ελεύθερους ακροδέκτες γύρω στα 3V, τάση η οποία είναι ικανή να τροφοδοτήσει μία δίοδο εκπομπής φωτός (LED) (ή ακόμα πιο εύκολα ένα ψηφιακό ρολόϊ). Η μπαταρία μας δουλεύει! τον αντίποδα, προσπαθούμε να εκμεταλλευτούμε το ηλεκτρικό ρεύμα για να πραγματοποιήσουμε χημικές αντιδράσεις. Η χαρακτηριστικότερη χημική αντίδραση, η οποία συμβαίνει με προσφορά ηλεκτρικής ενέργειας, είναι η ηλεκτρόλυση του νερού. Κατά την ηλεκτρόλυση, ένα μόριο νερού διασπάται στα στοιχεία από τα οποία αποτελείται, δηλαδή, ένα άτομο οξυγόνου και δύο άτομα υδρογόνου. Για να επιτύχουμε ηλεκτρόλυση, σε ένα ποτήρι ζέσεως που περιέχει ένα διάλυμα ηλεκτρολύτη όπως Na2CO3 ή ΝaHCO3 (σόδα που χρησιμοποιούμε στην κουζίνα μας) σε απιοντισμένο νερό, τροφοδοτούμε συνεχές ρεύμα (το οποίο π.χ. προέρχεται από δύο μπαταρίες 4,5 V σε σειρά) μέσω δύο ηλεκτροδίων γραφίτη (τα οποία μπορούν να είναι μύτες γραφίτη για μηχανικό μολύβι 5 χιλιοστών). Παρατηρούμε ότι και στα δύο ηλεκτρόδια, μετά την πάροδο κάποιου μικρού χρονικού διαστήματος σχηματίζονται φυσαλίδες (στο ένα ηλεκτρόδιο φυσαλίδες οξυγόνου και στο άλλο φυσαλίδες υδρογόνου). Η μικρή μας ηλεκτρολυτική συσκευή δουλεύει, εκπληρώνοντας πλήρως το σκοπό για τον οποίο την κατασκευάσαμε. υνοψίζοντας, η αμφίδρομη σχέση χημείας και ηλεκτρισμού ήταν το αντικείμενο των δύο παραπάνω πειραμάτων, τα οποία γίνονται με ακίνδυνα καθημερινά υλικά!

3 No 2 Kρυστάλλινα Λουλούδια Άννα Μαλταμπέ, Ιωάννα Μαρούση και Μίνα Μαρούση Anachme Diagnostics Όλα τα φυτά χρειάζονται νερό για να επιβιώσουν. Για τον λόγο αυτό, περιέχουν μεγάλη συγκέντρωση νερού. Όταν το λουλούδι έρθει σε επαφή με το υγρό άζωτο (-196 ο C) το νερό που έχει μέσα του παγώνει απότομα με αποτέλεσμα το φυτό να χάνει την ελαστικότητά του και να κομματιάζεται σαν να ήταν γυάλινο.

4 No 3 Μπαλόνια με ανθρακικό Μαρία Κεραμιώτη Mεταπτυχιακή φοιτήτρια Βιοχημείας Ινστιτούτο Οργανικής & Υαρμακευτικής Φημείας, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Σμήμα Φημείας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Για την πραγματοποίηση του συγκεκριμένου πειράματος χρειαζόμαστε: Α) Ένα μικρό μπουκάλι Β) 1/2 ποτηράκι του κρασιού ξύδι (CH3COOH) Γ) 2 κουταλιές της σούπας σόδα (NaHCO3) Δ) 1 μπαλόνι σόδα + μπαλόνι CO 2 + ξύδι Αρχικά ρίχνουμε το ξύδι στο μπουκαλάκι. τη συνέχεια βάζουμε τη σόδα μέσα στο μπαλόνι και το προσαρμόζουμε στο στόμιο του μπουκαλιού. Σέλος γυρίζουμε το μπαλόνι με τη σόδα στο μπουκάλι με το ξύδι οπότε πραγματοποιείται μια αντίδραση οξέος με βάση στην οποία παράγονται αλάτι, νερό και διοξείδιο του άνθρακα : CH3COOH + NaHCO3 CH3COONa + H2O + CO2 Οι φυσαλίδες που παράγονται μετά την ανάμιξη της σόδας με το ξύδι είναι διοξείδιο του άνθρακα (CO2). Δηλαδή το μπαλόνι φουσκώνει εξαιτίας του αερίου CO2 που εκλύεται κατά την αντίδραση.

5 Νο 4 Φημεία Ντέντεκτιβ Γιώργος Μούσδης Ερευνητής Ινστιτούτο Θεωρητικής Υυσικής και Φημείας, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Ερρίκος Γιακουμάκης & Ανδρέας Δαζέας Εργαστηριακά Κέντρα Υυσικών Ερευνών Αλίμου Διαθέτουμε 4 υδατικά διαλύματα: Hcl, Nacl, HNO3, KI και καθαρό νερό. Σα 4 υδατικά διαλύματα και το H2O είναι τοποθετημένα σε 5 δοχεία με τις ετικέτες Α, Β, Γ, Δ, Ε χωρίς να γνωρίζουμε το περιεχόμενό τους. Με τη βοήθεια των αντιδραστηρίων: α. Μάρμαρο β. Μαγειρική σόδα γ. Δείκτης μπλε της βρομοθυμόλης δ. Διάλυμα AgN ταυτοποιούμε το περιεχόμενο του κάθε δοχείου. ΒΑΙΚΕ ΓΝΩΕΙ Α. Για το δείκτη μπλε της βρομοθυμόλης ε ph<6 αποκτά χρώμα κίτρινο ε 6<pH<7.6 αποκτά χρώμα ανοικτό πράσινο ε ph>7.6 αποκτά χρώμα μπλε Β. Για το δείκτη της φαινολοφθαλεΐνης ε ph<8 είναι άχρωμη ε 8<pH<10 αποκτά χρώμα ρόδινο ε ph>10 αποκτά χρώμα φούξια Γ. Για τα ανθρακικά άλατα: Μαγειρική όδα (NaHCO3) & Μάρμαρο (CaCO3) Σα διαλύματα του HCl και του HNO3 αντιδρούν με τα ανθρακικά άλατα και παράγεται αέριο ( CO2. Oξύ + ανθρακικό αλάτι <<.+ CO2. π.χ HCl+NaHCO3 NaCl+CO2 +H2O 2HNO3+CaCO3 Ca(NO3)2+CO2 +H2O Δ. Σα ιόντα Ag + αντιδρούν με τα ιόντα Cl - και Ι - και δίνουν ιζήματα (. Ag + +Cl - AgCl (λευκό ίζημα). Ag + +I - AgI (κίτρινο ίζημα). τα δοχεία Α, Β, Γ, Δ και Ε υπάρχουν τα υδατικά διαλύματα: NaCl, KI, HNO3, HCl & Η2Ο

6 Να βρείτε το περιεχόμενο του κάθε δοχείο ΠΙΝΑΚΑ Α ΔΟΦΕΙΑ Α Β Γ Δ Ε ΠΑΡΑΣΗΡΗΕΙ Δείκτης μπλε της Διάλυμα βρομοθυμόλης AgNO3 ΤΜΠΕΡΑΜΑΣΑ ΠΙΝΑΚΑ Β ΔΟΦΕΙΑ Α Β Γ Δ Ε ΠΑΡΑΣΗΡΗΕΙ Μαγειρική σόδα Διάλυμα ή Μάρμαρο AgNO3 ΤΜΠΕΡΑΜΑΣΑ

7 No 5 Σο αυγό που αδυνατίζει Αικατερίνη Φατζησταματίου Μεταπτυχιακή φοιτήτρια Βιοχημείας Ινστιτούτο Οργανικής & Υαρμακευτικής Φημείας, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Σμήμα Φημείας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Τλικά: Ένα (1) καλοβρασμένο καθαρισμένο αυγό. Μία (1) ευρύλαιμη υάλινη (κωνική) φιάλη. Ένας (1) αναπτήρας ή σπίρτα. Ένα (1) κομμάτι χαρτί. Εκτέλεση: Σοποθετούμε ένα καλά βρασμένο, καθαρισμένο, αυγό στο στόμιο μίας υάλινης (κωνικής) φιάλης και παρατηρούμε ότι δε χωρά να περάσει μέσα στη φιάλη. τη συνέχεια ελευθερώνουμε το στόμιο της φιάλης και βάζουμε φωτιά με τη βοήθεια ενός αναπτήρα σε ένα κομμάτι χαρτιού το οποίο τοποθετούμε καιόμενο μέσα στη φιάλη. Αμέσως ξαναβάζουμε το αυγό στο στόμιο της φιάλης και αυτό εισάγεται στην κωνική αφού την αφήσουμε να κρυώσει ή την ψύξουμε. Για να πετύχει το πείραμα, καλό είναι να αλείψουμε το αυγό με λίγο λάδι. Εξήγηση: Αρχικά η πηγή θερμότητας που υπάρχει στη φιάλη, ζεσταίνει τον αέρα μέσα σε αυτή με αποτέλεσμα τα μόριά του να απομακρύνονται μεταξύ τους και να έχουν την τάση να εξέλθουν της φιάλης. Ενώ αρχικά λοιπόν η πίεση εντός της φιάλης αυξάνεται, μετά τη διαφυγή μορίων αέρα από αυτή, η εσωτερική πίεση μειώνεται όταν κρυώσει, με αποτέλεσμα η εξωτερική πίεση η οποία είναι μεγαλύτερη να ωθήσει το αυγό μέσα στη φιάλη.

8 No 6 Ο Φαμαιλέων της Φημείας Γιάννης Κώστας Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτο Οργανικής & Υαρμακευτικής Φημείας Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Τδατικό διάλυμα υπερμαγγανικού καλίου σκούρου ιώδους χρώματος στο οποίο το μέταλλο βρίσκεται με αριθμό οξείδωσης +7 ανάγεται από υδατικό διάλυμα ζάχαρης παρουσία βάσης υδροξειδίου του νατρίου προς μαγγανικό ιόν (αρ. οξείδωσης +6) χρώματος πράσινου και ακολούθως σε οξείδιο του μαγγανίου χρώματος κίτρινου. Έτσι κατά την ανάμειξη των δύο διαλυμάτων παρατηρούμε μια γρήγορη αλλαγή του χρώματος από ιώδες σε πράσινο και κατόπιν σε κίτρινο.

9 Νο 7 Γλυκιά χρωματογραφία Αικατερίνη Κουκουλίτσα Μεταδιδακτορική συνεργάτης Σμήμα Φημείας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Η χρωματογραφία στο χαρτί είναι ένας τρόπος για να ξεχωρίσει κανείς τα διαφορετικά συστατικά ή ουσίες από τα οποία αποτελείται ένα μίγμα, για παράδειγμα μελανιού διαφορετικών χρωμάτων. Τλικά: Διηθητικό χαρτί Οινόπνευμα Μαρκαδόροι διαφόρων χρωμάτων 1 γυάλινο ποτήρι 1 μολύβι Μανταλάκι Χαλίδι Eκτέλεση: Kόβουμε ένα ορθογώνιο κομμάτι διηθητικό χαρτί ώστε να χωράει μέσα σε ποτήρι. Κοντά στην κάτω πλευρά του χαρτιού (περίπου 1,5 cm από την άκρη), ζωγραφίζουμε με ένα μαρκαδόρο μαύρο μια ευθεία γραμμή (παράλληλη με τη κάτω πλευρά). Επαναλαμβάνουμε καλύπτοντας την ίδια γραμμή που ζωγραφίσαμε με διαφορετικά χρώματα όπως καφέ, πράσινο, κόκκινο. το ποτήρι ρίχνουμε μια μικρή ποσότητα οινοπνεύματος (τόσο ώστε το κάτω μέρος του χαρτιού να είναι βυθισμένο σε αυτό κατά περίπου 1cm). Συλίγουμε λίγο το πάνω μέρος του χαρτιού κατά πλάτος- σε ένα μολύβι που είναι μεγαλύτερο από το στόμιο του ποτηριού και πιάνουμε με ένα μανταλάκι το χαρτί με το μολύβι. Σοποθετούμε όρθιο το χαρτί μέσα στο ποτήρι ώστε το μολύβι να ακουμπά κάθετα στο στόμιο του ποτηριού και έχουμε προνοήσει έτσι ώστε η γραμμή του μαρκαδόρου στο χαρτί να είναι πιο πάνω από την επιφάνεια του οινοπνεύματος. Σο οινόπνευμα αρχίζει να ανεβαίνει στο χαρτί και αναλύει το μελάνι στα συστατικά του. Ερμηνεία: Σο κάθε χρώμα (χημική ουσία) έχει διαφορετική διαλυτότητα στο οινόπνευμα και ταυτόχρονα έχει διαφορετική προσρόφηση στο χαρτί. Έτσι όταν το οινόπνευμα αρχίζει να ανεβαίνει πάνω στο χαρτί, λόγω της τριχοειδούς δράσης, παρασύρει με διαφορετική ταχύτητα το κάθε χρώμα (χημική ουσία). Αντίστοιχο φαινόμενο παρατηρούμε στα φυτά όπου το

10 νερό ανεβαίνει από τις ρίζες προς τα πάνω από τα τριχοειδή του βλαστού και αυτά έδωσαν το όνομά τους στην τριχοειδή δράση. Σο ίδιο λοιπόν ισχύει και για τα συστατικά των διαφορετικών χρωμάτων μελανιού των μαρκαδόρων. Σο κάθε ένα χρώμα, που συνήθως είναι μίγμα περισσοτέρων απλών χρωμάτων, αναλύεται διαφορετικά λόγω των διαφορετικών συστατικών από τα οποία αποτελείται, που το κάθε ένα ανέρχεται με διαφορετική ταχύτητα. ημείωση: Καλύτερα είναι να δοκιμάσουμε ένα ένα το κάθε χρώμα μόνο του, δηλαδή μία γραμμή από έναν μαρκαδόρο και όχι όλους τους μαρκαδόρους μαζί. Έτσι κι αλλιώς, το χρώματα: μαύρο, καφέ, μπλε σκούρο κ.α. είναι ήδη μίγματα χρωμάτων.

11 No 8 Οδοντόκρεμα του Ελέφαντα Γιώργος ωτηρούδης Επιστημονικός υνεργάτης Ινστιτούτο Βιολογικών Ερευνών & Βιοτεχνολογίας, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Για το πείραμα χρειαζόμαστε ογκομετρικό κύλινδρο (100 ml) πυκνό διάλυμα υπεροξειδίου του υδρογόνου (30% Η2Ο2 σε νερό perhydrol), υγρό σαπούνι ιωδιούχο κάλιο (ΚΙ) Ρίχνουμε στον κύλινδρο μικρή ποσότητα perhydrol (περίπου 20 ml), προσθέτουμε λίγο υγρό σαπούνι και στη συνέχεια με προσοχή προσθέτουμε μισό κουταλάκι ιωδιούχο κάλιο. χεδόν αμέσως θα ανέβει αφρός ο οποίος θα βγει από τον κύλινδρο και θα τυλίγεται γύρω του. Η βασική ιδέα του πειράματος είναι η εξής: Σο υπεροξείδιο του υδρογόνου διασπάται από μόνο του αργά σε νερό και οξυγόνο. Σο ιωδιούχο κάλιο που προσθέτουμε δρα σαν καταλύτης της αντίδρασης και αυτή πραγματοποιείται αμέσως. Σο οξυγόνο που απελευθερώνεται σχηματίζει μαζί με το σαπούνι αφρό, ο οποίος γρήγορα ανεβαίνει και βγαίνει από τον κύλινδρο. Παρατηρούμε ότι ο σωλήνας ζεσταίνεται γιατί η αντίδραση είναι εξώθερμη. ΠΡΟΟΦΗ: Υοράμε γάντια και προστατευτικά γυαλιά για να μην έρθουμε σε επαφή με το perhydrol και απομακρυνόμαστε όταν προσθέτουμε το ιωδιούχο κάλιο γιατί μπορεί να πεταχτεί αφρός. Ο αφρός περιέχει ιώδιο που προκύπτει από την αντίδραση και μπορεί να λεκιάσει, οπότε είναι καλό ο χώρος γύρω από τον κύλινδρο να έχει καλυφθεί με χαρτί.

12 No 9 Έκρηξη ηφαιστείου. Γένεση σπηλαίων Νίκος ταύρου Γεωλόγος, MSc, Εργαστήριο Ηλεκτρονικής Μικροσκοπίας Σμήμα Φημικών και Υυσικών Εξετάσεων, Διεύθυνση Εγκληματολογικών Ερευνών ΕΛ. Α. 1. Έκρηξη ηφαιστείου. Πραγματοποιήθηκε προσομοίωση του φαινομένου της έκρηξης ενός ηφαιστείου με τη χρήση ενός μοντέλου ηφαιστείου και τη διεξαγωγή της αντίδρασης μεταξύ υδατικού διαλύματος οξικού οξέος (ξύδι+νερό) και στερεού διττανθρακικού νατρίου (μαγειρική σόδα), παράγοντας οξικό νάτριο, αέριο διοξείδιο του άνθρακα και νερό. CH3COOH (aq) + NaHCO3 (s) CH3COONa (aq) + CO2 (g) + H2O (l) 2. Γένεση σπηλαίων. Πραγματοποιήθηκε προσομοίωση του φαινομένου της δημιουργίας ενός σπηλαίου με τη χρήση ενός μοντέλου σπηλαίου και τη διεξαγωγή της αντίδρασης μεταξύ αραιού υδατικού διαλύματος υδροχλωρικού οξέος και στερεού ανθρακικού ασβεστίου (ασβεστόλιθος), παράγοντας χλωριούχο ασβέστιο, αέριο διοξείδιο του άνθρακα και νερό. CaCO3 (s) + 2 HCl (aq) CaCl2 (aq) + CO2 (g) + H2O (l)

13 No 10 Σο Θαυματουργό μικρόβιο Γιώργος κρέτας Ερευνητής Ινστιτούτο Βιολογικών Ερευνών & Βιοτεχνολογίας, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών το πείραμα «Σο θαυματουργό μικρόβιο» συζητήσαμε και παρουσιάσαμε ένα σύντομο βίντεο (http://www.youtube.com/watch?v=rglw- TbMz_Y&feature=player_embedded) που περιγράφει τις ιδιαίτερα ελπιδοφόρες προοπτικές που έχει η χρήση το μικροφύκους Spirulina για την ανάπτυξη προϊόντων και διεργασιών ζωτικής σημασίας για το παρόν και το μέλλον της ανθρωπότητας: (1) την επίλυση του προβλήματος του υποσιτισμού στις χώρες του τρίτου κόσμου, καθώς η Spirulina αποτελεί την πιο πλήρη τροφή για τον άνθρωπο, (2) την παραγωγή «πράσινης» ενέργειας (3) τη δημιουργία ενός αυτόνομου συστήματος για την επιβίωση του ανθρώπου στο διάστημα, το οποίο θα μπορεί να παράγει οξυγόνο, ενέργεια, και τροφή, ενώ παράλληλα θα είναι σε θέση να ανακυκλώνει τα παραπροϊόντα του ανθρωπίνου μεταβολισμού. τη συνέχεια, και με τη βοήθεια του ακροατηρίου, παρατηρήσαμε τη μορφή των αποικιών σπειροειδούς μορφής που σχηματίζει η Spirulina με τη βοήθεια οπτικού μικροσκοπίου.

14 Νο 11 Μαστορέματα χημείας στον υπολογιστή Θανάσης Σάρτας Μεταδιδακτορικός συνεργάτης Ινστιτούτο Οργανικής & Υαρμακευτικής Φημείας, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών & Φριστόφορος Ζαρκάδας, Ευδοξία Μαστρολέων Μεταπτυχιακοί φοιτητές του προγράμματος «Σεχνολογίες Πληροφορικής στην Ιατρική και τη Βιολογία», ΕΚΠΑ Περίληψη Για τη μελέτη των μορίων και ιδίως για να έχουν μία αίσθηση τής μορφής τους, οι επιστήμονες έφτιαχναν από παλιά, μοντέλα μορίων από απλά υλικά: χαρτόνι, ξύλο, μέταλλο γυαλί και αργότερα από πλαστικό. Αυτά τα μοντέλα παρουσίαζαν το πρόβλημα ότι δεν μπορούσαν να αναπαραστήσουν τις λεπτές διαφορές μεταξύ των δεσμών και των γωνιών των διαφόρων ατόμων. Επίσης είναι πολύ δύσκολο να κατασκευαστούν όταν τα μόρια αποτελούνται από εκατοντάδες ή και χιλιάδες άτομα. Έτσι, όταν αναπτύχθηκαν οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές, οι προγραμματιστές έφτιαξαν προγράμματα που επιτρέπουν στους χημικούς να απεικονίζουν μόρια στον υπολογιστή και να τα μελετούν εκεί. Σα προγράμματα αυτά έχουν υψηλή απόδοση απεικόνισης και επιτρέπουν γρήγορα και εύκολα την αναπαράσταση των μορίων και των τμημάτων τους με πολλούς διαφορετικού τρόπους. ε αυτή την παρουσίαση δείχνουμε δύο προγράμματα απεικόνισης (ή αλλιώς «οπτικοποίησης») μορίων. Α. Σο πρόγραμμα 3DMolSym γράφτηκε από ομάδα καθηγητών και προγραμματιστών στο Αριστοτέλειο πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Σο πρόγραμμα εκτελείται διαδικτυακά. Περιέχει κατάλογο μορίων, και δίνει την δυνατότητα στο χρήστη να δει και να περιστρέψει τα μόρια καθώς και να μελετήσει τις συμμετρίες μέσα σε αυτά. Για να εκτελεστεί, απαιτείται πρώτα η εγκατάσταση τού Shockwave (πρόγραμμα για διαδραστικά πολυμέσα), η οποία προτίνεται αυτόματα στον χρήστη.

15 Ιστοσελίδα: Β. Σο πρόγραμμα RasMol είναι ένα κλασσικό, «ελαφρύ» για τον υπολογιστή και πολύ αποτελεσματικό πρόγραμμα αναπαράστασης μορίων. Προσφέρεται ως ελέυθερο λογισμικό για PCs και Macs από πολλές ιστοσελίδες. Π.χ.: Προγράμματα όπως το RasMol φτιάχθηκαν για την οπτικοποίηση και μελέτη των μεγάλων βιομορίων (τα μόρια των ζωντανών οργανισμών) και ιδιαίτερα των πρωτεϊνών, οι οποίες έχουν εξαιρετικά περίπλοκα σχήματα. Με το Rasmol, ο χρήστης μπορεί να μεγεθύνει, περιστρέψει και μετακινήσει πολλά μόρια ταυτόχρονα. Επίσης μπορεί να απεικονίσει τμήματα των μορίων με πολλούς διαφορετικούς τρόπους (χωροπληρωτικά, σαν σύρμα, σαν σφαίρες και ράβδους κ.λπ.). Μπορεί επίσης να χρωματίσει με διαφορετικά χρώματα ομάδες των ατόμων. Για να απεικονίσει ο χρήστης ένα μόριο, πρέπει να διαθέτει ένα αρχείο που να έχει καταγραμμένες τις συντεταγμένες των ατόμων τού μορίου στο χώρο (σε ένα νοητό ορθοκανονικό σύστημα αξόνων). Σέτοια αρχεία ονομάζονται «PDB». Αρχεία PDB μπορεί να βρει κάποιος στην διεύθυνση: Μπορεί ακόμα να φτιάξει δικά του αρχεία PDB, δίνοντας τον συντακτικό τύπο τού μορίου που θέλει, σε ειδικά προγράμματα ή sites. Π.χ.:

16 No 12 Υρουτοχημεία του DNA Φρύσα Κονταρέλη, Λέανδρος κλαβιάδης, Κώστας Ποταμίτης Σμήμα Σεχνολογίας Σροφίμων του ΣΕΙ Αθήνας & Παναγιώτης Ζουμπουλάκης, Ερευνητής ΙΟΥΦ/ΕΙΕ+ ΣΕΙ Τλικά 1 σακουλάκι που σφραγίζει 3-4 φράουλες 2 κουταλάκια είτε σαμπουάν είτε απορρυπαντικό είτε σαπούνι χεριών 1 κουταλάκι αλάτι 1 γάζα κομμένη σε τετράγωνα 1 κούπα νερό Ένα ποτήρι Οινόπνευμα άσπρο καθαρό (παγωμένο) Ένα αναδευτήρα (ραβδάκι) Εκτέλεση 1. Οι φράουλες πλένονται και απομακρύνονται τα πράσινα φύλλα 2. Σοποθετούμε τις φράουλες στο σακουλάκι και τις λιώνουμε με το χέρι μας (σε σχήμα γροθιάς) 3. Προσθέτουμε 2 κουταλάκια σαπούνι κ.λπ. 1 κουταλάκι αλάτι 4. Προσθέτουμε 1 κούπα νερό 5. Κλείνουμε καλά το σακουλάκι και πιέζουμε το μίγμα στο χέρι μας μέχρι να ομογενοποιηθεί 6. Βάζουμε μια γάζα πάνω από ένα ποτήρι 7. Ρίχνουμε το μίγμα με τη φράουλα στη γάζα. Υιλτράρουμε το μίγμα και προσέχουμε να πέσει στο ποτήρι μόνο το υγρό μέρος του μείγματος μας. 8. Προσεκτικά προσθέτουμε το παγωμένο οινόπνευμα στο ποτήρι σε ίση περίπου ποσότητα με το μίγμα μας. 9. Σο παγωμένο οινόπνευμα θα σχηματίσει ένα στρώμα από πάνω από το φιλτραρισμένο υγρό 10. Κρατάμε το ποτήρι ακίνητο στο ύψος των ματιών μας, χωρίς να τον μετακινούμε. Παρατηρούμε τι συμβαίνει. 11. Μαζεύουμε το DNA που σχηματίζεται με το ραβδάκι 12. Απλώνουμε το DNA πάνω σε ένα σκούρο χαρτόνι και το αφήνουμε να στεγνώσει και να σχηματίσει ένα αποτύπωμα DNA.

17 Σι συμβαίνει στο πείραμά μας; Λιώνοντας τις φράουλες καταστρέφουμε τα κύτταρα τους και ελευθερώνεται το DNA που περιέχεται σε αυτά. Σο απορρυπαντικό ή το σαμπουάν που χρησιμοποιούμε για το διάλυμα εκχύλισης DNA σπάει τις μεμβράνες των κυττάρων και βοηθά την απελευθέρωση του DNA. Σο αλάτι κάνει τα μόρια του DNA να κολλούν μεταξύ τους και έτσι ξεχωρίζουν από τις πρωτεΐνες που επίσης ελευθερώνονται όταν καταστρέφονται τα κύτταρα. Η γάζα συγκρατεί τα υπόλοιπα κομματάκια του κυττάρου και τα κομματάκια φρούτου που δεν έλιωσαν. Σο DNA περνά μέσα από τη γάζα στο σωληνάκι Σο DNA δεν διαλύεται στο οινόπνευμα και έτσι κατακρημνίζεται (πέφτει στο κάτω μέρος του σωλήνα) σχηματίζοντας ίζημα. Αυτό που βλέπουμε είναι σαν μικρά σχοινάκια από μόρια DNA μέσα στο οινόπνευμα. Όταν το DNA στεγνώσει τότε φαίνεται καθαρά η ινώδης (σαν κορδόνι) δομή του που μοιάζει με τον ιστό της αράχνης. Τλικά Για μία μικρή ποσότητα: 3γραμμάρια οξικό νάτριο 2 ml νερό ΖΕΣΟ ΠΑΓΟ Εναλλακτικά μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τριυδρικό οξικό νάτριο το οποίο όταν το θερμάνουμε λιώνει χωρίς προσθήκη νερού και ενδεχομένως να έχουμε καλύτερα αποτελέσματα αφού δεν θα χρειαστεί να πειραματιστούμε με τις αναλογίες. Εκτέλεση Ζυγίζουμε την ποσότητα οξικού νατρίου και το ρίχνουμε σε ένα ποτήρι ζέσεως Μετράμε την ποσότητα του νερού και την προσθέτουμε και αυτή στη συνέχεια στο ποτήρι ζέσεως. Έπειτα θερμαίνουμε το μείγμα μας πάνω σε μια θερμαντική πλάκα και με την βοήθεια μιας μικρής σπάτουλας ανακατεύουμε το μείγμα μας μέχρι να γίνει τελείως διαφανές και διαλυθεί όλη η ουσία Σο κατεβάζουμε από τη θερμαντική πλάκα και το αφήνουμε να κρυώσει για 5.

18 τη συνέχεια ρίχνουμε την ουσία σε ένα γυάλινο τρυβλίο και το παρατηρούμε να κρυσταλλώνει καθώς και όταν το ακουμπάμε νιώθουμε τη ζέστη που εκλύεται λόγω της εξώθερμης αντίδρασης που λαμβάνει μέρος. Σι συμβαίνει στο πείραμά μας; Πρώτα απ' όλα, ο ζεστός πάγος δεν είναι πάγος από το νερό όπως τον ξέρετε. Ο καυτός πάγος είναι απλώς ένα δημοφιλές όνομα για μια ουσία αποκαλούμενη οξικό νάτριο. Αυτή η ουσία είναι άσπρη στερεά σε θερμοκρασία δωματίου και λειώνει στους 58 > βαθμούς Κελσίου. Γιατί λοιπόν συμβαίνει το φαινόμενο του ζεστού πάγου; Γνωρίζουμε ότι σχεδόν όλες οι καθαρές ουσίες (όχι τα μίγματα ουσιών), έχουν ένα σημείο τήξης, δηλαδή αν ρίξουμε τη θερμοκρασία αρκετά χαμηλά αυτά αρχίζουν να στερεοποιούνται σε μια χαρακτηριστική θερμοκρασία. ε αυτή τη θερμοκρασία η στερεοποίηση του υλικού, οφείλεται στο ότι τα μόρια του, πρέπει από την υγρή κατάσταση στην οποία δεν έχουν συγκεκριμένες θέσεις, να «τακτοποιηθούν» σε συγκεκριμένες θέσεις που έχουν στη στερεή ή κρυσταλλική κατάσταση. Αυτό είναι το «πάγωμα». Σο ενδιαφέρον είναι ότι είναι δυνατό να παγώσουμε ένα υγρό ή ένα αέριο κάτω από το σημείο τήξης του και εάν τα μόρια του δεν αναδιοργανωθούν εκ νέου παραμένει υγρό παρότι είναι κάτω από το σημείο τήξης του. Αυτό το φαινόμενο καλείται υπέρψυξη. Σο καταπληκτικό είναι ότι ένα υπερψυγμένο υγρό θα αρχίσει γρήγορα να παγώνει εάν του προκαλέσουμε διαταραχή, όπως να το αγγίξουμε ή καλύτερα ακόμα, εάν τοποθετήσουμε ένα ήδη στερεό κομμάτι της ουσίας. Σο φαινόμενο της υπερψύξης με οξικό νάτριο είναι μια μη τοξική και ασφαλής διαδικασία και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο έχει επιλέγει για αυτή την επίδειξη. Οπότε ο καυτός πάγος είναι απλά οξικό νάτριο που θερμαίνεται επάνω από το σημείο τήξης του (τους 58 Κελσίου) και έτσι αυτό με την προσθήκη νερού υγροποιείται και έπειτα προσεκτικά ψύχεται κάτω από το σημείο τήξης δηλαδή υπερψύχεται.

19 Νο 13 Οξύ + Βάση Αλάτι + Νερό Μαρία Παπακωνσταντίνου Φημικός άντυ Δόση Μικροβιολόγος Ινστιτούτο Οργανικής & Υαρμακευτικής Φημείας, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Σο πείραμα αποτελούσε παρουσίαση,μέσω μοντέλων, μίας αντίδρασης εξουδετέρωσης. υγκεκριμένα παρουσιάστηκε η αντίδραση : HCl + NaCl > NaCl + H2O Μετά την επίδειξη του πειράματος, κάθε παιδί παρέλαβε ένα φακελάκι με μοντέλα και μία κάρτα που περιέγραφε την αντίδραση την οποία παρακολούθησε, έτσι ώστε να επαναλάβει την εικονική αντίδραση εξουδετέρωσης μόνο του. Σα περισσότερα παιδιά πραγματοποίησαν την εικονική αντίδραση την ίδια στιγμή με την βοήθειά μας.

20 No 14 Φορεύοντας με τον Αϊνστάιν Μάγδα Φεγκάζι, Μεταπτυχιακή φοιτήτρια Βιοχημείας Ινστιτούτο Οργανικής & Υαρμακευτικής Φημείας, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Σμήμα Φημείας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Κατερίνα Φεγκάζι Μηχανολόγος-Μηχανικός Μάριος Ιωαννίδης Γραφίστας ε ένα μπωλ, ρίχνουμε ένα ποτήρι νερό και προσθέτουμε corn flour, ανακατεύοντας συνεχώς με ένα κουτάλι. Ρίχνουμε τόση ποσότητα corn flour, μέχρι να συναντήσουμε αντίσταση καθώς ανακατεύουμε. Είμαστε έτοιμοι! Αρχικά, βλέπουμε ότι έχουμε φτιάξει ένα υλικό που συμπεριφέρεται σαν υγρό, αλλά όσο περισσότερη δύναμη εφαρμόζουμε, τόσο στερεοποιείται το μίγμα. Δοκιμάστε δηλ, να βυθίσετε αργά το χέρι σας μέσα και μετά δοκιμάστε το ίδιο με μεγάλη δύναμη. Δε θα βυθιστεί! Διότι, δε συμπεριφέρεται σα νευτώνειο υγρό, αλλά ακολουθεί το Νόμο του Αϊνστάιν για τα ρευστά όπου το ιξώδες του εξαρτάται από τη συγκέντρωση των σωματιδίων του υλικού. (π.χ. κινούμενη άμμος) Αν είστε μία φορά ενθουσιασμένοι με αυτό, θα ενθουσιαστείτε αν δοκιμάσετε το πείραμα που κάναμε στο Ίδρυμα Ερευνών. Εναλλακτικά, αντί να εφαρμόσετε δύναμη με το χέρι, μπορείτε να κάνετε το ίδιο, εφαρμόζοντας συγκεκριμένη συχνότητα. Αναλυτικά: Παίρνετε ένα μεγάλο ηχείο και καλύπτετε με διάφανη μεμβράνη το μεγάφωνό του. Μέσα στο μεγάφωνο, ρίξτε το ρευστοποιημένο υλικό (χυλός), συνδέστε το ηχείο με έναν ενισχυτή και μετά με υπολογιστή, ή απ ευθείας στον υπολογιστή σας και βάλτε συχνότητα χαμηλή, γύρω στα 60 Hz, μέχρι να αρχίσει να συντονίζεται και να χορέψει το corn flour. Πρέπει να παραμείνετε σε χαμηλές συχνότητες για να καταφέρετε να χορέψετε τελικά με τον Αϊνστάιν. Προσοχή! Μετά το υλικό πετάξτε το στα σκουπίδια και όχι στο νεροχύτη, μη φωνάζουν και οι μαμάδες..!!

21 Νο 15 Ποιος έκλεψε τα χρώματα Γεωργία Φουλιαρά Μεταπτυχιακή φοιτήτρια ΔιΦηΝΕΣ/ Πανεπιστήμιο Αθηνών τάδιο Ι. ένα μπουκάλι με νερό ρίχνουμε λίγες σταγόνες Betadine (περιέχει I2 ) και το διάλυμα αποκτά ελαφρώς καφέ χρώμα. το πώμα του μπουκαλιού έχουμε κρύψει ένα κομμάτι βιταμίνης C (ασκορβικό οξύ). Ανακινούμε το μπουκάλι και παρατηρούμε το διάλυμα να αποχρωματίζεται. Ο αποχρωματισμός του διαλύματος οφείλεται στην αναγωγή του I2 (καφέ χρώμα) σε I - (άχρωμο) από το ασκορβικό οξύ, το οποίο οξειδώνεται. τάδιο ΙΙ. Έχουμε 4 ποτήρια. τα ποτήρια 1 και 3 έχουμε ρίξει μερικές σταγόνες φαινολοφθαλεΐνης και στο ποτήρι 4 λίγες σταγόνες π. HCl. Έχουμε μία κανάτα με διάλυμα NaOH από την οποία προσθέτουμε διάλυμα NaOH (που είναι άχρωμο) στα ποτήρια 1, 2, 3 και παρατηρούμε ότι στα ποτήρια 1 και 3 το διάλυμα αποκτά ροζ χρώμα (η φαινολοφθαλεΐνη σε ph <8.2 είναι άχρωμη, ενώ σε ph > 8.2 είναι ροζ) ενώ στο ποτήρι 2 το διάλυμα παραμένει άχρωμο. Επιστρέφουμε το περιεχόμενο των τριών ποτηριών στο αρχικό διάλυμα NaOH (δηλαδή στην κανάτα), το οποίο χρωματίζεται ροζ. τη συνέχεια ξαναβάζουμε στα ποτήρια διάλυμα NaOH και παρατηρούμε ότι στα ποτήρια 1-3 το διάλυμα παραμένει ως έχει (ροζ), ενώ στο ποτήρι 4 (περιέχει π. HCl), το διάλυμα αποχρωματίζεται. τη συνέχεια επιστρέφουμε το περιεχόμενο των ποτηριών 1-3 στο αρχικό διάλυμα (το οποίο παραμένει ροζ). Σέλος ρίχνουμε και το περιεχόμενο του ποτηριού 4 και παρατηρούμε ότι το αρχικό διάλυμα αποχρωματίζεται. Σο τελικό διάλυμα είναι άχρωμο διότι έχει γίνει εξουδετέρωση του ΝαΟΗ. (δεν γνωρίζουμε ποσότητες, αυτό που είναι σίγουρο είναι ότι η βάση εξουδετερώθηκε) NaOH (aq) + HCl (aq) ---- NaCl (aq) + H2O (aq)

22 No 16 Μυρωδιές και αρώματα κανέλας Α ΣΟΙΣΕΙΟ-ΑΡΑΚΕΙΟ ΓΤΜΝΑΙΟ ΕΚΑΛΗ ΣΟΙΦΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΨΝ ΠΟΤ ΤΛΟΠΟΙΟΤΝ ΣΟ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: Μαριάνθη-Ελισάβετ ΜΑΣΟΡΑ Δρ., Γαλλικών, Τπεύθυνη του Προγράμματος Κυριακή ΠΡΕΒΕΝΙΟΤ, Καλλιτεχνικών ΤΠΕΤΘΤΝΗ ΠΕΙΡΑΜΑΣΟ: Μαρία ΥΙΛΙΠΠΑΚΟΤ, Φημικός Μ.Sc. (περίληψη) Απομόνωση αιθέριου ελαίου (κινναμωμικής αλδεΰδης) από κανέλα ε σφαιρική φιάλη των 250mL προστίθενται 20g κανέλας σε μορφή σκόνης και προστίθεται τόσο νερό, ώστε να διαβραχεί όλη η ποσότητα της κανέλας και να καλυφθεί πλήρως (περίπου 130mL). H σφαιρική φιάλη προσαρμόζεται κατάλληλα, ώστε το περιεχόμενό της να υποστεί απόσταξη με υδρατμούς. Σο απόσταγμα -συλλέγονται περίπου 100mL- μεταφέρεται σε διαχωριστική χοάνη και εκχυλίζεται με διχλωρομεθάνιο (2Φ15mL). H στιβάδα του διχλωρο-μεθανίου ξηραίνεται με άνυδρο θειϊκό νάτριο (περίπου 1g) και ακολούθως, διηθείται από πτυχωτό ηθμό σε προζυγισμένη κωνική φιάλη των 100mL. To μίγμα αφήνεται μέχρι να εξατμιστεί ο διαλύτης. Σο υποκίτρινο ελαιώδες υπόλειμμα έχει την χαρακτηριστική οσμή της κανέλας και αποτελείται κατά το μεγαλύτερο μέρος από κινναμωμική αλδεΰδη. Αφού υπολογισθεί το βάρος του, παραλαμβάνεται από τη φιάλη με αιθανόλη (περίπου 5mL). Α ΑΡΑΚΕΙΟ ΕΚΑΛΗ ΣΟΙΣΕΙΟ- ΓΤΜΝΑΙΟ ΦΟΛΙΚΟ ΕΣΟ:

23 ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΔΙΑΠΟΛΙΣΙΣΙΚΟ ΔΙΕΠΙΣΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΓΑΛΛΙΚΑ ΘΕΜΑ: LA FRANCE, C EST QUOI? À LA RENCONTRE D UN PAYS À MILLE FACETTES ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΓΑΛΛΙΑ; Α ΓΝΩΡΙΟΤΜΕ ΣΗ ΦΩΡΑ ΜΕ ΣΑ ΦΙΛΙΑ ΠΡΟΩΠΑ ΕΝΟΣΗΣΑ: Le parfum et la parfumerie française Σο άρωμα και η γαλλική αρωματοποιία ΣΙΣΛΟ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΔΡΑΣΗΡΙΟΣΗΣΑ: ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΡΩΜΑΣΟ ΑΠΟ ΥΤΣΙΚΕ ΠΡΩΣΕ ΤΛΕ ΣΟ ΦΗΜΕΙΟ ΣΟΤ ΦΟΛΕΙΟΤ ΣΑΞΗ: Γ ΑΡΙΘΜΟ ΜΑΘΗΣΨΝ: 18 (Επίπεδο: Μεσαίο) ΣΟΙΦΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΨΝ ΠΟΤ ΤΛΟΠΟΙΟΤΝ ΣΟ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: Μαριάνθη-Ελισάβετ ΜΑΣΟΡΑ Δρ., Γαλλικών, Τπεύθυνη του Προγράμματος Κυριακή ΠΡΕΒΕΝΙΟΤ, Καλλιτεχνικών ΤΠΕΤΘΤΝΗ ΠΕΙΡΑΜΑΣΟ: Μαρία ΥΙΛΙΠΠΑΚΟΤ, Φημικός Μ.Sc. ΜΕΡΟ ΠΡΩΣΟ ύντομη εισαγωγή στην ιστορία του αρώματος Η τέχνη της δημιουργίας αρωμάτων ξεκίνησε από τη Μεσοποταμία και την Αρχαία Αίγυπτο. την αρχαία Ελλάδα, το άρωμα συνδέθηκε με τη θρησκεία. την Οδύσσεια, ο Όμηρος αναφέρει την πρακτική της επάλειψης των νεκρών με αιθέρια έλαια. την αρχαία Ρώμη, μυρωδιές αναδίδονταν από κάθε ναό και σπίτι. το Βυζάντιο χρησιμοποιούσαν αρώματα από αποστάγματα συνήθως κρίνου, μυρτιάς και τριανταφυλλιάς, ενώ γινόταν εισαγωγή αρωμάτων Ρωμαϊκό βάζξ αοώμαςξπ, 3 ξπ αιώμαπ π.χ.

24 από την Περσία, την Αραβία και την Αίγυπτο. Σην εποχή του Μεσαίωνα, οι ταυροφόροι έφεραν από τις μακρινές Ινδίες και την Κίνα μυρωδάτα μπαχαρικά και διέδωσαν τις τεχνικές της απόσταξης. Σο άρωμα θριάμβευσε κατά την εποχή της Αναγέννησης. Οι μεγάλοι εξερευνητές έφεραν νέες πρώτες ύλες από την Αμερική και την Ινδία. τα τέλη του 19 ου αιώνα έκαναν την εμφάνισή τους τα πρώτα συνθετικά Herbert Draper, Pot Pourri προϊόντα. Η εξέλιξη των τεχνικών έφερε μια πραγματικά «οσφρητική επανάσταση». Σο άρωμα έγινε προϊόν πολυτελείας, απέκτησε διάφορα ονόματα και μπουκάλια. τις αρχές του 20 ού αιώνα, η αρωματοποιία συνδέθηκε με τη μόδα. Γαλλία: κυρίαρχος της σύγχρονης βιομηχανίας αρωμάτων Η Γαλλία είναι η χώρα που αξιοποίησε τον πλούτο και τη γνώση των αρωμάτων και αποτέλεσε τη βάση της ανάπτυξης της σύγχρονης βιομηχανίας αρωμάτων. Σα πιο πολύτιμα ιαματικά βότανα και αρώματα της εποχής εντοπίζονται στο γαλλικό Νότο: στο Montpellier και Η πόλη Grasse στην Grasse της Προβηγκίας. Σα γαλλικά αρώματα αντιπροσωπεύουν μεγάλο μέρος των παγκόσμιων εξαγωγών, αφού τέσσερεις από τις οκτώ μεγαλύτερες εταιρείες στον κόσμο είναι γαλλικές. Η βιομηχανία αυτή είναι η πεμπτουσία της πολυτέλειας, του αισθησιασμού και της φινέτσας. Για να έχουμε τη δυνατότητα να φοράμε καθημερινά το αγαπημένο μας άρωμα, δουλεύουν χιλιάδες άνθρωποι στον κόσμο: αυτοί που μαζεύουν τα λουλούδια, οι εφευρέτες νέων ευωδιών, χημικοί, οι δημιουργοί επαγγελματίες που συνθέτουν τα αρώματα και ονομάζονται «nez» («μύτες»), ειδικοί για το μάρκετινγκ και τη διαφήμιση και φυσικά, οι διανομείς. Επίσης, πολύ ενδιαφέρον αποτελούν οι εφευρέσεις στον τομέα της Υυσικής Ιατρικής -περιγράφουν την επίδραση των αρωμάτων στο σώμα μας- και του Μάρκετινγκ (αρωματο-μάρκετινγκ). ήμερα, η διαδικασία παραγωγής έχει εξελιχθεί κυρίως από τους ειδικούς, οι οποίοι έχουν πάντα ως σημεία αναφοράς τις πόλεις Grasse και Paris (Παρίσι). Εργάζονται, κάνοντας προσμίξεις αρωματικών ουσιών Orgue à parfum

25 και χρησιμοποιούν μια σειρά δοκιμαστικών σωλήνων, που είναι γεμάτοι με πολύτιμα υγρά και τοποθετημένοι σ' ένα ειδικό έπιπλο-εργαλείο, το οποίο ονομάζεται orgue à parfums. τοιχεία και χαρακτηριστικά του αρώματος Σα αρώματα κατατάσσονται σε 6 οικογένειες: Σα λουλουδάτα, η κατηγορία των oriental, η κατηγορία των εσπεριδοειδών, η κατηγορία «Chyprés» -όπως την ονόμασαν οι Γάλλοι-, η κατηγορία των «πράσινων αρωμάτων» και η «fougère», η πιο κοινή κατηγορία για τα ανδρικά αρώματα. Εκτός από τα πέταλα των λουλουδιών, για την παρασκευή αρωμάτων χρησιμοποιούνται κι άλλα φυτικά υλικά, επίσης, ζωϊκά λίπη και εκκρίσεις, όπως και συνθετικές πρώτες ύλες. Σρεις είναι οι γνωστότερες αρωματοποιίες (parfumeries) στον κόσμο: Η αρωματοποιία Galimard, που ιδρύθηκε το 1747 από τον Jean de Galimard Η αρωματοποιία Molinard, που πρώτη παρουσίασε τα αρώματά της σε μπουκάλια Baccarat και Lalique Η αρωματοποιία Fragonard, με εγκαταστάσεις στην Grasse από το ΜΕΡΟ ΔΕΤΣΕΡΟ Απομόνωση αιθέριου ελαίου (κινναμωμικής αλδεΰδης) από κανέλα ΤΛΙΚΑ ΠΕΙΡΑΜΑΣΟ Ξυλάκια κανέλας, Διχλωρομεθάνιο (CH2Cl2), Άνυδρο θειϊκό νάτριο (Na2SO4), Αιθανόλη 95%, φαιρική φιάλη 250 ml, Τδροβολείς, Πορσελάνινο γουδί, υσκευή απόσταξης με υδρατμούς, Χυκτήρας, Λάστιχα, Γυάλινες ράβδοι ανάδευσης, Κωνικές φιάλες 100mL και 250mL, Διαχωριστική χοάνη 250mL, Μεταλλικά στηρίγματα, Μεταλλικός τρίποδας, Λύχνος (Γκαζάκι), Πλέγμα θέρμανσης, Σσρκεσή απόρςανηπ Αναπτήρας, Ογκομετρικοί κύλινδροι 100mL, Μεταλλικές σπάτουλες, Mεταλλικές λαβίδες, Ηλεκτρονικός ζυγός, Ύαλος ωρολογίου, Διηθητικό χαρτί, Γυάλινα χωνιά, Πλαστικά χωνιά, Χαλίδι, Εργαστηριακές ποδιές, Πλαστικά γυαλιά εργαστηρίου, Πλαστικά γάντια, Μάσκες, Βαμβακερό πανί, Απορροφητική πετσέτα (WETTEX) ΠΕΙΡΑΜΑΣΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΙΑ Μέθοδος απομόνωσης: ε σφαιρική φιάλη των 250mL προστίθενται 20g κανέλας σε μορφή σκόνης Σσρκεσή απλήπ εκχύλιρηπ

ΓΕΛ ΠΑΡΑΒΟΛΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014

ΓΕΛ ΠΑΡΑΒΟΛΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΓΕΛ ΠΑΡΑΒΟΛΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 Ερευνητική εργασία: Β2 λυκείου ΘΕΜΑ: ''Η Χημεία είναι χρώματα, αρώματα και γεύσεις'' Ομάδα Δ: Μαριάμ Χριστογιάννη Μαρία Χριστοπούλου Χριστίνα Σταμάτη Βάσω Σιρμιντζέλη

Διαβάστε περισσότερα

1. Παρατήρηση βρασμού του νερού μέσω των αισθητήρων.

1. Παρατήρηση βρασμού του νερού μέσω των αισθητήρων. Εισηγητές, οι συνεργάτες του ΕΚΦΕ : Γαβρίλης Ηλίας, Χημικός Βράκα Ελένη, Φυσικός Α. ΠΕΙΡΑΜΑΤΑ ΕΠΙΔΕΙΞΗΣ 1. Παρατήρηση βρασμού του νερού μέσω των αισθητήρων. 2. Σύσταση του ατμοσφαιρικού αέρα Σκοπός Να

Διαβάστε περισσότερα

FeCl 3(aq) + 6NH 4 SCN (aq) (NH 4 ) 3 [Fe(SCN) 6 ] (aq) +3NH 4 Cl (aq) (1) ή FeCl 4

FeCl 3(aq) + 6NH 4 SCN (aq) (NH 4 ) 3 [Fe(SCN) 6 ] (aq) +3NH 4 Cl (aq) (1) ή FeCl 4 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΟΡΓΑΝΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΧΗΜΕΙΑ» για τους ΦΟΙΤΗΤΕΣ του ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Οι διδάσκοντες Αικατερίνη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΑΠΟΜΟΝΩΣΗ ΝΟΥΚΛΕΪΚΩΝ ΟΞΕΩΝ (DNA ΚΑΙ RNA AΠΟ ΦΥΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ) Μέσος χρόνος πειράματος: 45 λεπτά Α. ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

Α. Ίσως έχεις παρατηρήσει ότι το λεμόνι, το ξίδι, τα πορτοκάλια έχουν χαρακτηριστική γεύση. Ποια πιστεύεις ότι είναι αυτή;

Α. Ίσως έχεις παρατηρήσει ότι το λεμόνι, το ξίδι, τα πορτοκάλια έχουν χαρακτηριστική γεύση. Ποια πιστεύεις ότι είναι αυτή; ΟΞΕΑ ΒΑΣΕΙΣ ΚΑΙ PH ΣΤΟ ΕΙΚΟΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ «Ο ΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ» 1 Ο ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΟΞΙΝΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ- ΒΑΣΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ 1.1 ΣΤΟΧΟΙ 1. Να διαπιστώσουν οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ !Unexpected End of Formula l ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Παραδεισανός Αδάμ 1. Σκοπός του πειράµατος Η ανάπτυξη δεξιοτήτων στην εκτέλεση εργαστηριακών ασκήσεων χημείας

Διαβάστε περισσότερα

Μg + 2 HCL MgCl 2 +H 2

Μg + 2 HCL MgCl 2 +H 2 Εργαστηριακή άσκηση 3: Επεξήγηση πειραμάτων: αντίδραση/παρατήρηση: Μέταλλο + νερό Υδροξείδιο του μετάλλου + υδρογόνο Νa + H 2 0 NaOH + ½ H 2 To Na (Νάτριο) είναι αργυρόχρωμο μέταλλο, μαλακό, κόβεται με

Διαβάστε περισσότερα

Συνήθως ο διαλύτης βρίσκεται στη μεγαλύτερη αναλογία στο διάλυμα.

Συνήθως ο διαλύτης βρίσκεται στη μεγαλύτερη αναλογία στο διάλυμα. Οξέα Διάλυμα ονομάζεται κάθε ομογενές μείγμα. Το διάλυμα έχει την ίδια σύσταση και τις ίδιες ιδιότητες σε όλη του τη μάζα. Τα συστατικά του διαλύματος δεν μπορούν να διακριθούν ούτε με γυμνό μάτι, ούτε

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομη περιγραφή του πειράματος

Σύντομη περιγραφή του πειράματος Σύντομη περιγραφή του πειράματος Παρασκευή διαλυμάτων ορισμένης περιεκτικότητας και συγκέντρωσης, καθώς επίσης και παρασκευή διαλυμάτων συγκεκριμένης συγκέντρωσης από διαλύματα μεγαλύτερης συγκέντρωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΛΑΝΙΤΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ XHMEIAΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΤΜΗΜΑ:. ΑΡ:...

ΛΑΝΙΤΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ XHMEIAΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΤΜΗΜΑ:. ΑΡ:... ΛΑΝΙΤΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ XHMEIAΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 05 /06 /15 ΔΙΑΡΚΕΙΑ : Χημεία Βιολογία 2 ώρες ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΤΜΗΜΑ:. ΑΡ:...

Διαβάστε περισσότερα

Επιχάλκωση μεταλλικού αντικειμένου και συγκεκριμένα ενός μικρού ελάσματος αλουμινίου με τη μέθοδο της γαλβανοπλαστικής επιμετάλλωσης.

Επιχάλκωση μεταλλικού αντικειμένου και συγκεκριμένα ενός μικρού ελάσματος αλουμινίου με τη μέθοδο της γαλβανοπλαστικής επιμετάλλωσης. Σύντομη περιγραφή του πειράματος Επιχάλκωση μεταλλικού αντικειμένου και συγκεκριμένα ενός μικρού ελάσματος αλουμινίου με τη μέθοδο της γαλβανοπλαστικής επιμετάλλωσης. Διδακτικοί στόχοι του πειράματος Στο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΛΙΠΩΝ, ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ, ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΚΑΙ ΑΜΥΛΟΥ ΣΕ ΤΡΟΦΙΜΑ (άσκηση 10 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος πειράματος:

Διαβάστε περισσότερα

1. Ταυτοποίηση μιας άγνωστης χημικής ένωσης

1. Ταυτοποίηση μιας άγνωστης χημικής ένωσης Σκοπός 1. Ταυτοποίηση μιας άγνωστης χημικής ένωσης Σκοπός αυτής της εργαστηριακής άσκησης είναι να μάθετε να δίνετε έμφαση στη σημασία της παρατήρησης κατά την εκτέλεση ενός πειράματος. Παρατήρηση, γενικά,

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Κ.Φ.Ε ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ

Ε.Κ.Φ.Ε ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ 2015 2016 Ε.Κ.Φ.Ε ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Αρχή του Le Chatelier Όταν μεταβάλλουμε ένα από τους συντελεστές ισορροπίας (συγκέντρωση, πίεση, θερμοκρασία) η θέση της ισορροπίας μετατοπίζεται προς εκείνη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ: ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΣΑΠΟΥΝΙΟΥ. Η εργαστηριακή αυτή άσκηση πραγματοποιήθηκε στο ΕΚΦΕ Ιωαννίνων

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ: ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΣΑΠΟΥΝΙΟΥ. Η εργαστηριακή αυτή άσκηση πραγματοποιήθηκε στο ΕΚΦΕ Ιωαννίνων ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ: ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΣΑΠΟΥΝΙΟΥ Η εργαστηριακή αυτή άσκηση πραγματοποιήθηκε στο ΕΚΦΕ Ιωαννίνων 1/3/2013 και 6/3/2013 Μάντζιου Μαρία χημικός ΣΤΟΧΟΙ Στο τέλος του πειράματος αυτού θα πρέπει να μπορείς:

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία & Υλικά Διαλύματα Χρωστικές

Εργαλεία & Υλικά Διαλύματα Χρωστικές Ενότητα Ροή γενετικής πληροφορίας Φύλλο εργασίας 2 Απομόνωση νουκλεϊκών οξέων από φυτικά κύτταρα Βιολογία Γ Γυμνασίου Ονοματεπώνυμο Τμήμα Ημερομηνία. Τα νουκλεϊκά οξέα, όπως και οι πρωτεΐνες, είναι μακρομοριακές

Διαβάστε περισσότερα

Διάσπαση του ανθρακικού ασβεστίου με θέρμανση σε υψηλή θερμοκρασία προς οξείδιο του ασβεστίου και διοξείδιο του άνθρακα.

Διάσπαση του ανθρακικού ασβεστίου με θέρμανση σε υψηλή θερμοκρασία προς οξείδιο του ασβεστίου και διοξείδιο του άνθρακα. Σύντομη περιγραφή του πειράματος Διάσπαση του ανθρακικού ασβεστίου με θέρμανση σε υψηλή θερμοκρασία προς οξείδιο του ασβεστίου και διοξείδιο του άνθρακα. Διδακτικοί στόχοι του πειράματος Στο τέλος αυτού

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή σαπουνιού από ελαιόλαδο και υδροξείδιο του νατρίου.

Παρασκευή σαπουνιού από ελαιόλαδο και υδροξείδιο του νατρίου. Σύντομη περιγραφή του πειράματος Παρασκευή σαπουνιού από ελαιόλαδο και υδροξείδιο του νατρίου. Διδακτικοί στόχοι του πειράματος Στο τέλος αυτού του πειράματος θα πρέπει ο μαθητής: Να περιγράφει τον τρόπο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Εργαστηριακό Κέντρο Φυσικών Επιστηµών Aγίων Αναργύρων Υπεύθυνος Εργ. Κέντρου : Χαρακόπουλος Καλλίνικος Επιµέλεια Παρουσίαση : Καραγιάννης Πέτρος ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: ΧΗΜΕΙΑ. Εργαστηριακή άσκηση: Ο Ξ Ε Ι Δ Ω Σ Η Α Ι Θ Α Ν Ο Λ Η Σ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ ΤΑΞΗ B' ΛΥΚΕΙΟΥ. Ον/νυμο: Τμήμα: Ημ/νια:

Μάθημα: ΧΗΜΕΙΑ. Εργαστηριακή άσκηση: Ο Ξ Ε Ι Δ Ω Σ Η Α Ι Θ Α Ν Ο Λ Η Σ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ ΤΑΞΗ B' ΛΥΚΕΙΟΥ. Ον/νυμο: Τμήμα: Ημ/νια: ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Ον/νυμο: Τμήμα: Ημ/νια: ΤΑΞΗ B' ΛΥΚΕΙΟΥ Μάθημα: ΧΗΜΕΙΑ Εργαστηριακή άσκηση: Ο Ξ Ε Ι Δ Ω Σ Η Α Ι Θ Α Ν Ο Λ Η Σ Θωμάς Kρεμιώτης 1 από 6 ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ α/α ΟΡΓΑΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα

Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα Οξέα Είναι οι χημικές ενώσεις οι οποίες όταν διαλυθούν στο νερό, ελευθερώνουν κατιόντα υδρογόνου (Η + ) Ιδιότητες Οξέων 1. Έχουν όξινη γεύση. 2. Επιδρούν με τον ίδιο

Διαβάστε περισσότερα

Καθηγητής : ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΔΑΝΙΗΛ ΠΛΑΪΝΑΚΗΣ. Χημεία. Εργαστηριακή άσκηση ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΣ

Καθηγητής : ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΔΑΝΙΗΛ ΠΛΑΪΝΑΚΗΣ. Χημεία. Εργαστηριακή άσκηση ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΣ ΑΕΝ / ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΥ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Καθηγητής : ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΔΑΝΙΗΛ ΠΛΑΪΝΑΚΗΣ Χημεία Εργαστηριακή άσκηση ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΣ 2 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΟΥ 1 ΤΙΤΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗΣ Προσδιορισμός περιεκτικότητας άγνωστου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΛΥΣΗ ΑΜΥΛΟΥ ΑΠΟ ΒΑΚΤΗΡΙΑΚΗ ΑΜΥΛΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΡΟ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΟ

ΥΔΡΟΛΥΣΗ ΑΜΥΛΟΥ ΑΠΟ ΒΑΚΤΗΡΙΑΚΗ ΑΜΥΛΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΡΟ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΟ !Unexpected End of Formula l ΥΔΡΟΛΥΣΗ ΑΜΥΛΟΥ ΑΠΟ ΒΑΚΤΗΡΙΑΚΗ ΑΜΥΛΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΡΟ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Γκέκας Γιώργος Δημητριάδου Άννα Τζελέπη Λαμπρινή ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Πειράµατα Επιδείξεως Πείραμα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΣΤΕΡΕΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ

ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΣΤΕΡΕΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΣΤΕΡΕΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Σε αυτή την εργαστηριακή άσκηση θα ορίσουμε την ταχύτητα διάλυσης μιας στερεής ουσίας στο νερό και θα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΠΕ ΠΕΡΤΟΥΛΙΟΥ-ΤΡΙΚΚΑΙΩΝ

ΚΠΕ ΠΕΡΤΟΥΛΙΟΥ-ΤΡΙΚΚΑΙΩΝ ΚΠΕ ΠΕΡΤΟΥΛΙΟΥ-ΤΡΙΚΚΑΙΩΝ Σαπούνι Θεωρητικό μέρος Το σαπούνι είναι ένα ουδέτερο μίγμα (άλας) λιπαρών οξέων, κυρίως του παλμιτικού, του στεατικού και του ελαϊκού με νάτριο ή κάλιο (βάσεις). Το άλας αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΟΞΥΤΗΤΑΣ ΣΕ ΚΡΑΣΙ (ΛΕΥΚΟ)

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΟΞΥΤΗΤΑΣ ΣΕ ΚΡΑΣΙ (ΛΕΥΚΟ) ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - «ΠΑΝΕΚΦE» email:panekfe@yahoo.gr www.ekfe.gr ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑ ΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - EUSO 2010 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : Ερωτήσεις 1-6 Να απαντήσετε σε όλες τις ερωτήσεις 1-6. Κάθε ορθή απάντηση βαθμολογείται με πέντε (5) μονάδες.

ΜΕΡΟΣ Α : Ερωτήσεις 1-6 Να απαντήσετε σε όλες τις ερωτήσεις 1-6. Κάθε ορθή απάντηση βαθμολογείται με πέντε (5) μονάδες. ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2008-2009 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ: Β ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΧΡΟΝΟΣ: 2 ώρες και 30 λεπτά Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από

Διαβάστε περισσότερα

Απομόνωση DNA. από φυτικούς οργανισμούς! Επιμέλεια ppt: Γιούλα Πάλλα 1

Απομόνωση DNA. από φυτικούς οργανισμούς! Επιμέλεια ppt: Γιούλα Πάλλα 1 Απομόνωση DNA από φυτικούς οργανισμούς! Επιμέλεια ppt: Γιούλα Πάλλα 1 Υλικά: 1-2 φράουλες ή ένα ανάλογο κομμάτι από άλλο φυτικό οργανισμό. 2 κουταλάκια διάλυμα εκχύλισης DNA (Για την παρασκευή 500 ml διαλύματος

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρόλυση νερού ή ηλεκτρόλυση αραιού διαλύματος θειικού οξέος με ηλεκτρόδια λευκοχρύσου και με χρήση της συσκευής Hoffman.

Ηλεκτρόλυση νερού ή ηλεκτρόλυση αραιού διαλύματος θειικού οξέος με ηλεκτρόδια λευκοχρύσου και με χρήση της συσκευής Hoffman. Σύντομη περιγραφή του πειράματος Ηλεκτρόλυση νερού ή ηλεκτρόλυση αραιού διαλύματος θειικού οξέος με ηλεκτρόδια λευκοχρύσου και με χρήση της συσκευής Hoffman. Διδακτικοί στόχοι του πειράματος Στο τέλος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 2013 ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ. Στοιχεία Διαγωνιζόμενων

ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 2013 ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ. Στοιχεία Διαγωνιζόμενων ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 2013 ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ Αριθμός ομάδας: Ονόματα Διαγωνιζόμενων: Στοιχεία Διαγωνιζόμενων 1) 2) 3) Σχολείο: Όνομα Υπεύθυνου Καθηγητή: ΤΙΤΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16 ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 205-6 ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα πρέπει να είναι σε θέση: ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Διδ. περ. Σύνολο διδ.περ.. Η συμβολή της Χημείας στην εξέλιξη του πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΓΟΗΤΕΙΑΣ:

Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΓΟΗΤΕΙΑΣ: Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΓΟΗΤΕΙΑΣ: Τ Ο Α Ρ Ω Μ Α Ερευνητική Εργασία του Ε5 Τμήματος της Α Λυκείου του 3 ου ΓΕΛ Αλεξανδρούπολης Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗς ΓΟΗΤΕΙΑς: ΤΟ ΑΡΩΜΑ Παλιές και νέες μέθοδοι παρασκευής αρωμάτων Η επίδραση

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτικές Ασκήσεις

Επαναληπτικές Ασκήσεις Επαναληπτικές Ασκήσεις Ενότητα 1: Εισαγωγή στη Χημεία 1.1 Στον επόμενο πίνακα δίνονται τα σημεία τήξης και τα σημεία ζέσης διαφόρων υλικών. Υλικό Σημείο Tήξης ( ο C) Σημείο Zέσης ( ο C) Α 0 100 Β 62 760

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ Γ ΣΤΕΡΟΕΙΔΗ Γ Δ

ΕΝΟΤΗΤΑ Γ ΣΤΕΡΟΕΙΔΗ Γ Δ - 26 - ΕΝΟΤΗΤΑ Γ ΣΤΕΡΟΕΙΔΗ Τα στεροειδή είναι μια σημαντική κατηγορία φυσικών προϊόντων των οποίων οι δομές έχουν ως βάση το σκελετό του υδρογονωμένου τετρακυκλικού περυδροκυκλοπεντανοφαινανθρενίου. 2

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 2. ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ Α. Θεωρητικό μέρος 1. Χρήση των μεταβολών των φάσεων στην ανάλυση Η μελέτη της χημικής ανάλυσης αρχίζει με μια από τις

ΑΣΚΗΣΗ 2. ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ Α. Θεωρητικό μέρος 1. Χρήση των μεταβολών των φάσεων στην ανάλυση Η μελέτη της χημικής ανάλυσης αρχίζει με μια από τις ΑΣΚΗΣΗ 2. ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ Α. Θεωρητικό μέρος 1. Χρήση των μεταβολών των φάσεων στην ανάλυση Η μελέτη της χημικής ανάλυσης αρχίζει με μια από τις παλιότερες παρατηρήσεις : Οι ουσίες λειώνουν και βράζουν

Διαβάστε περισσότερα

Ερ. Γιακουμάκης, Γ. Καπελώνης, Μπ. Καρακώστας Χημικοί

Ερ. Γιακουμάκης, Γ. Καπελώνης, Μπ. Καρακώστας Χημικοί Ερ. Γιακουμάκης, Γ. Καπελώνης, Μπ. Καρακώστας Χημικοί ΕΚΦΕ Δ Δ/ΝΣΗΣ ΔΕΥΤ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΑΘΗΝΑΣ Αθήνα Ιανουάριος 2006 ΟΞΙΝΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΩΝ ΟΞΕΩΝ 1 Όξινος χαρακτήρας καρβοξυλικών οξέων ΣΚΟΠΟΣ: Να

Διαβάστε περισσότερα

Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων

Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων για κάθε μάθημα, τα οποία θα βασίζονται στο ίδιο Αναλυτικό Πρόγραμμα και θα παρουσιάζουν τα ίδια θέματα από μια άλλη ίσως σκοπιά.

Διαβάστε περισσότερα

Αρχή της μεθόδου: MAΘΗΜΑ 7 ο MEΘΟ ΟΙ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ ΕΚΧΥΛΙΣΗ

Αρχή της μεθόδου: MAΘΗΜΑ 7 ο MEΘΟ ΟΙ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ ΕΚΧΥΛΙΣΗ MAΘΗΜΑ 7 ο MEΘΟ ΟΙ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ ΕΚΧΥΛΙΣΗ Αρχή της μεθόδου: Η μέθοδος στηρίζεται στις διαφορετικές διαλυτότητες των ουσιών σε δύο μη μιγνυομένους διαλύτες Δρα. Κουκουλίτσα Αικατερίνη Χημικός

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος:

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: 1 1.2 Καταστάσεις των υλικών 1. Συμπληρώστε το παρακάτω σχεδιάγραμμα 2 2. Πώς ονομάζονται οι παρακάτω μετατροπές της φυσικής κατάστασης; 3 1.3

Διαβάστε περισσότερα

Κοινές ιδιότητες των υδατικών διαλυμάτων των οξέων. Μερικές χαρακτηριστικές περιπτώσεις που η όξινη (ξινή) γεύση των οξέων γίνεται αντιληπτή.

Κοινές ιδιότητες των υδατικών διαλυμάτων των οξέων. Μερικές χαρακτηριστικές περιπτώσεις που η όξινη (ξινή) γεύση των οξέων γίνεται αντιληπτή. 1.1 Ιδιότητες των οξέων Κοινές ιδιότητες των υδατικών διαλυμάτων των οξέων. 1. Τα διαλύματα των οξέων έχουν όξινη γεύση. Μερικές χαρακτηριστικές περιπτώσεις που η όξινη (ξινή) γεύση των οξέων γίνεται αντιληπτή.

Διαβάστε περισσότερα

1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να διαπιστώνουμε τον όξινο χαρακτήρα σε προϊόντα καθημερινής χρήσης Να ορίζουμε τα οξέα κατά τον Arrhenius

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοργανισμοί και συνθήκες αποστείρωσης

Μικροοργανισμοί και συνθήκες αποστείρωσης Εργαοιηριακήβ άσκηση Μικροοργανισμοί και συνθήκες αποστείρωσης Σιόχοί ίου πειράμαιοε Το πείραμα αυτό στοχεύει να σε φέρει σε επαφή με την εργαστηριακή μέθοδο μικροβιακών καλλιεργειών. Επίσης θα διαπιστώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Aγίου Αθανασίου Σχολική χρονιά: 2012-2013 Μάθημα: Χημεία Όνομα μαθητή/τριας: Ημερομηνία:

Γυμνάσιο Aγίου Αθανασίου Σχολική χρονιά: 2012-2013 Μάθημα: Χημεία Όνομα μαθητή/τριας: Ημερομηνία: Γυμνάσιο Aγίου Αθανασίου Σχολική χρονιά: 2012-2013 Μάθημα: Χημεία Τάξη Β Όνομα μαθητή/τριας: Ημερομηνία: 1) Να γράψετε τι ονομάζεται μείγμα; 2) Να γράψετε τι ονομάζεται ετερογενές μείγμα; 3) Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Στην περσινή χρονιά έμαθες ότι η Χημεία έχει τη δική της γλώσσα! Στη γλώσσα της Χημείας:

Στην περσινή χρονιά έμαθες ότι η Χημεία έχει τη δική της γλώσσα! Στη γλώσσα της Χημείας: 12 Κεφάλαιο 1ο 1.2 ΟΞΕΑ ΚΑΤΑ ARRHENIUS Που οφείλεται ο όξινος χαρακτήρας; Στην περσινή χρονιά έμαθες ότι η Χημεία έχει τη δική της γλώσσα! Στη γλώσσα της Χημείας: Τα γράμματα είναι τα σύμβολα των χημικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΗΡΙΑΚΟ ΟΔΗΓΟ ΑΝΑΛΤΗ ΣΡΟΥΙΜΩΝ

ΕΡΓΑΣΗΡΙΑΚΟ ΟΔΗΓΟ ΑΝΑΛΤΗ ΣΡΟΥΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΗΡΙΑΚΟ ΟΔΗΓΟ ΑΝΑΛΤΗ ΣΡΟΥΙΜΩΝ Ο εργαστηριακός οδηγός γράφτηκε στα πλαίσια του πιλοτικού προγράμματος Αγωγής Τγείας με θέμα: ΔΙΑΣΡΟΥΗ ΑΠΟ ΣΗΝ ΤΝΗΘΕΙΑ ΣΗ ΤΝΕΙΔΗΗ που αναπτύχθηκε το σχολικό έτος 1998-99

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΜΕΤΟΥΣΙΩΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ (άσκηση 7 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος πειράματος: 45 λεπτά Α. ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο

Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο Αναστασία Γκιγκούδη Η διδακτική αξία της εργαστηριακής άσκησης στα μαθήματα Φυσικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ

ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ ο αριθμός Avogadro, N A, L = 6,022 10 23 mol -1 η σταθερά Faraday, F = 96 487 C mol -1 σταθερά αερίων R = 8,314 510 (70) J K -1 mol -1 = 0,082 L atm mol -1 K -1 μοριακός

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΒΑΘΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ Αριθμητικά... ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/06/2015 ΒΑΘΜΟΣ:... Ολογράφως..... ΤΑΞΗ: Γ Υπ. Καθηγητή... ΧΡΟΝΟΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Η λέξη λικέρ, προέρχεται από την λατινική λέξη liquifacere που σημαίνει διαλύω. Στην αρχαιότητα, τα χρησιμοποιούσαν ως φαρμακευτικά και αντιμετώπιζαν

Η λέξη λικέρ, προέρχεται από την λατινική λέξη liquifacere που σημαίνει διαλύω. Στην αρχαιότητα, τα χρησιμοποιούσαν ως φαρμακευτικά και αντιμετώπιζαν Η λέξη λικέρ, προέρχεται από την λατινική λέξη liquifacere που σημαίνει διαλύω. Στην αρχαιότητα, τα χρησιμοποιούσαν ως φαρμακευτικά και αντιμετώπιζαν ασθένειες όπως η μαλάρια (ελονοσία), οι στομαχικές

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ

ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ Τάξη : Β Λυκείου Ηµεροµηνία : 8/06/2005 ιάρκεια : 2,5 ώρες Αριθµός σελίδων: 5 Χρήσιµα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Τ.Ε.Ε. Β ΤΑΞΗΣ 1 ου ΚΥΚΛΟΥ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Τ.Ε.Ε. Β ΤΑΞΗΣ 1 ου ΚΥΚΛΟΥ Εργαστηριακό Κέντρο Φυσικών Επιστηµών Aγίων Αναργύρων Υπεύθυνος Εργαστηρίου : Χαρακόπουλος Καλλίνικος Επιµέλεια Παρουσίαση : Καραγιάννης Πέτρος ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Τ.Ε.Ε. Β ΤΑΞΗΣ 1 ου ΚΥΚΛΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως κάποια από τα προϊόντα που αγοράζουμε είναι νοθευμένα;

Μήπως κάποια από τα προϊόντα που αγοράζουμε είναι νοθευμένα; Μήπως κάποια από τα προϊόντα που αγοράζουμε είναι νοθευμένα; Nα εργαστείτε ατομικά 1. Με ποια μέθοδο διαχωρισμού των μειγμάτων στα συστατικά τους μπορείτε να πάρετε: α) ένα ευδιάλυτο άλας από το διάλυμά

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 Μάθημα: Χημεία Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Πέμπτη, 28 Μαΐου, 2015 8:00 11:00

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ-ΙΟΥΝΙΟΥ 2015

ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ-ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΛΥΚΕΙΟ ΑΡΧ. ΜΑΚΑΡΙΟΥ Γ - ΔΑΣΟΥΠΟΛΗ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2014-2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ-ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 25/5/2015 ΒΑΘΜΟΣ:... ΤΑΞΗ: Β ΧΡΟΝΟΣ: 2.5 ώρες ΥΠ. ΚΑΘΗΓΗΤΗ:... ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:...

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:...

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ :...ΤΜΗΜΑ :...Αρ:... Βαθμολογία εξεταστικού δοκιμίου

Διαβάστε περισσότερα

Ομογενή μίγματα χημικών ουσιών τα οποία έχουν την ίδια χημική σύσταση και τις ίδιες ιδιότητες (χημικές και φυσικές) σε οποιοδήποτε σημείο τους.

Ομογενή μίγματα χημικών ουσιών τα οποία έχουν την ίδια χημική σύσταση και τις ίδιες ιδιότητες (χημικές και φυσικές) σε οποιοδήποτε σημείο τους. ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ Ομογενή μίγματα χημικών ουσιών τα οποία έχουν την ίδια χημική σύσταση και τις ίδιες ιδιότητες (χημικές και φυσικές) σε οποιοδήποτε σημείο τους. Διαλύτης: η ουσία που βρίσκεται σε μεγαλύτερη αναλογία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Υπεύθυνος Εργαστηρίου: Δρ. Πέτρος Α. Ταραντίλης, Λέκτορας Δρ. Χρήστος Παππάς, Λέκτορας (βάσει Ν. 407/80) Δρ. Σοφία Κουλοχέρη, Επιστημονικός συνεργάτης Δρ. Αναστασία Μίχου, Επιστημονικός συνεργάτης Βάση

Διαβάστε περισσότερα

5.1 ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΟΙΣΟΔΥΝΑΜΟΥ ΙΟΝΤΟΣ ΟΞΥΓΟΝΟΥ, ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΚΟΥ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΣΗ

5.1 ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΟΙΣΟΔΥΝΑΜΟΥ ΙΟΝΤΟΣ ΟΞΥΓΟΝΟΥ, ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΚΟΥ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΣΗ 5.1 ΑΣΚΗΣΗ 5 ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΟΙΣΟΔΥΝΑΜΟΥ ΙΟΝΤΟΣ ΟΞΥΓΟΝΟΥ, ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΚΟΥ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΣΗ Α' ΜΕΡΟΣ: Ηλεκτρόλυση του νερού. ΘΕΜΑ: Εύρεση της μάζας οξυγόνου και υδρογόνου που εκλύονται σε ηλεκτρολυτική

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΟΙΝΟΥ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης.

Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΟΙΝΟΥ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης. Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΟΙΝΟΥ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης Προσδιορισμοί Αλκοόλη Ολική οξύτητα Πτητική οξύτητα Ελεύθερος θειώδης ανυδρίτης

Διαβάστε περισσότερα

BONPET SYSTEMS PRODUCTS BONPET FIRE EXTINGUISHING AMPOULE

BONPET SYSTEMS PRODUCTS BONPET FIRE EXTINGUISHING AMPOULE BONPET SYSTEMS PRODUCTS BONPET FIRE EXTINGUISHING AMPOULE ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΥΤΟΜΑΤΗΣ & ΧΕΙΡΟΚΙΝΗΤΗΣ ΠΥΡΟΣΒΕΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ BONPET Το σύστημα αυτόματης πυρόσβεσης ΒΟΝΡΕΤ, είναι προϊόν υψηλής τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική εργασία Α2 ΓΕΛ Καλαμπακίου 2012-2013

Ερευνητική εργασία Α2 ΓΕΛ Καλαμπακίου 2012-2013 Ερευνητική εργασία Α2 ΓΕΛ Καλαμπακίου 2012-2013 Οι μαθητές χωρίζονται σε ομάδες από το πρώτο μάθημα και «αποκτούν» μέσα στο εργαστήριο τα δικά τους υλικά. Οργανώνεται ο χάρτης λειτουργίας με τις υποχρεώσεις

Διαβάστε περισσότερα

5012 Σύνθεση του ακετυλοσαλικυλικού οξέος (ασπιρίνης) από σαλικυλικό οξύ και οξικό ανυδρίτη

5012 Σύνθεση του ακετυλοσαλικυλικού οξέος (ασπιρίνης) από σαλικυλικό οξύ και οξικό ανυδρίτη NP 0 Σύνθεση του ακετυλοσαλικυλικού οξέος (ασπιρίνης) από σαλικυλικό οξύ και οξικό ανυδρίτη CH CH + H H S + CH CH C H 6 C 7 H 6 C 9 H 8 C H (0.) (8.) (98.) (80.) (60.) Ταξινόµηση Τύποι αντιδράσεων και

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / A ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16 / 02 / 2014

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / A ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16 / 02 / 2014 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / A ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16 / 02 / 2014 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α.1 έως Α.5 να γράψετε το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση δίπλα στον αριθμό της ερώτησης.

Διαβάστε περισσότερα

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική ΟΙΝΟΣ ΑΛΚΟΟΛΗ Με απόσταξη 200 ml οίνου συλλέγονται 133-150 ml αποστάγματος. Για την εξουδετέρωση της οξύτητας του οίνου, για να μη ληφθούν στο απόσταγμα πτητικά οξέα (οξικό, ανθρακικό και θειώδες), στα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ph ΔΙΑΛΥΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΔΕΙΚΤΩΝ Ή ΠΕΧΑΜΕΤΡΙΚΟΥ ΧΑΡΤΙΟΥ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ph ΔΙΑΛΥΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΔΕΙΚΤΩΝ Ή ΠΕΧΑΜΕΤΡΙΚΟΥ ΧΑΡΤΙΟΥ ΜΙΝΟΠΕΤΡΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΦΥΣΙΚΟΣ - Ρ/Η ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΣΕΦΕ 2 ου ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΑΜΑΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ph ΔΙΑΛΥΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα 2ο 2.1. Α) Β) α) 2.2. Α) Θέμα 4ο

Θέμα 2ο 2.1. Α) Β) α) 2.2. Α) Θέμα 4ο 2.1. Α) Το στοιχείο X έχει 17 ηλεκτρόνια. Αν στον πυρήνα του περιέχει 3 νετρόνια περισσότερα από τα πρωτόνια, να υπολογισθούν ο ατομικός και ο μαζικός αριθμός του στοιχείου Χ. (μονάδες 6) Β) α) Να γίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΑ ΚΑΙ ΒΑΣΕΙΣ ph. Δέκτης πρωτονίου ( ) + ( ) ( ) + ( ) HCl g H O l H O aq Cl aq

ΟΞΕΑ ΚΑΙ ΒΑΣΕΙΣ ph. Δέκτης πρωτονίου ( ) + ( ) ( ) + ( ) HCl g H O l H O aq Cl aq ΟΞΕΑ ΚΑΙ ΒΑΣΕΙΣ ph Σκοπός Εργαστηριακής Άσκησης Η παρατήρηση των φυσικών και χημικών ιδιοτήτων οξέων και βάσεων και η μελέτη και μέτρηση του ph διαλυμάτων οξέων, βάσεων και αλάτων. Θεωρητικό Μέρος Η πιο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΔΟΤΗΣΗ ΟΞΕΩΝ ΚΑΙ ΒΑΣΕΩΝ

ΤΙΤΛΟΔΟΤΗΣΗ ΟΞΕΩΝ ΚΑΙ ΒΑΣΕΩΝ ΤΙΤΛΟΔΟΤΗΣΗ ΟΞΕΩΝ ΚΑΙ ΒΑΣΕΩΝ Σκοπός Εργαστηριακής Άσκησης Η εξοικείωση με τις τεχνικές τιτλοδότησης και η κατανόηση των ογκομετρικών μεθόδων ανάλυσης. Θεωρητικό Μέρος Πάρα πολύ συχνά προκύπτει η ανάγκη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ - 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ - 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κυριακή, 16 Μαΐου 2010 Ώρα : 10:00-12:30 Προτεινόμενες λύσεις ΘΕΜΑ 1 0 (12 μονάδες) Για τη μέτρηση της πυκνότητας ομοιογενούς πέτρας (στερεού

Διαβάστε περισσότερα

Διαγώνισμα Χημείας Α Λυκείου Αριθμοί Οξείδωσης & Χημικές Αντιδράσεις 29/03/2015. Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 επιλέξτε τη σωστή απάντηση:

Διαγώνισμα Χημείας Α Λυκείου Αριθμοί Οξείδωσης & Χημικές Αντιδράσεις 29/03/2015. Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 επιλέξτε τη σωστή απάντηση: Διαγώνισμα Χημείας Α Λυκείου Αριθμοί Οξείδωσης & Χημικές Αντιδράσεις 29/03/2015 1 ο Θέμα. Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 επιλέξτε τη σωστή απάντηση: 1.1. Ο αριθμός οξείδωσης του μαγγανίου (Mn) στην ένωση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΟΞΕΩΝ - ΒΑΣΕΩΝ - ΑΛΑΤΩΝ

ΜΕΛΕΤΗ ΟΞΕΩΝ - ΒΑΣΕΩΝ - ΑΛΑΤΩΝ Πειραματικά όργανα μεταχειρίζομαι καθ εκάστην εις τας παραδόσεις μου Κ.Μ.Κούμας ΜΕΛΕΤΗ ΟΞΕΩΝ - ΒΑΣΕΩΝ - ΑΛΑΤΩΝ Πειράματα Α) Προσδιορισμός χαρακτήρα διαλυμάτων (όξινα-βασικά ουδέτερα). Όργανα- υλικά. Δείκτης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Εργαστηριακό Κέντρο Φυσικών Επιστηµών Aγίων Αναργύρων Υπεύθυνος Εργαστ. Κέντρου : Χαρακόπουλος Καλλίνικος Επιµέλεια Παρουσίαση : Καραγιάννης Πέτρος ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 1. ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΕ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ. Για τη Β ΛΥΚΕΙΟΥ. Περιεχόμενα ασκήσεων ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ στο συκώτι, στο γάλα κ.α τρόφιμα

ΕΚΦΕ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ. Για τη Β ΛΥΚΕΙΟΥ. Περιεχόμενα ασκήσεων ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ στο συκώτι, στο γάλα κ.α τρόφιμα ΕΚΦΕ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ Για τη Β ΛΥΚΕΙΟΥ Περιεχόμενα ασκήσεων ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ στο συκώτι, στο γάλα κα τρόφιμα ΜΕΤΟΥΣΙΩΣΗ της ΩΑΛΒΟΥΜΙΝΗΣ (πρωτεΐνης στο ασπράδι του αυγού) και της ΚΑΖΕΪΝΗΣ (πρωτεΐνης του γάλακτος)

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνος. καθηγητής: Κρεμιώτης Θωμάς, Φυσικός ΤΑΞΗ Β' ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗΣ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Υπεύθυνος. καθηγητής: Κρεμιώτης Θωμάς, Φυσικός ΤΑΞΗ Β' ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗΣ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 5ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΖΩΓΡΑΦΟΥ 2 ο Σχολικό Εργα στήριο Φυσικών Επιστημών Υπεύθυνος. καθηγητής: Κρεμιώτης Θωμάς, Φυσικός ΤΑΞΗ Β' ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗΣ ΦΥΛΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

- 87 - ΕΝΟΤΗΤΑ Θ ΣΥΝΘΕΣΗ ΕΣΤΕΡΩΝ

- 87 - ΕΝΟΤΗΤΑ Θ ΣΥΝΘΕΣΗ ΕΣΤΕΡΩΝ - 87 - ΕΝΟΤΗΤΑ Θ ΣΥΝΘΕΣΗ ΕΣΤΕΡΩΝ Οι εστέρες είναι μια κατηγορία οργανικών ενώσεων πολύ διαδεδομένη στη φύση, με γενικό τύπο: C R R' Πολλοί πτητικοί εστέρες έχουν έντονη, ευχάριστη οσμή και άρωμα φρούτων.

Διαβάστε περισσότερα

1.5 Ταξινόμηση της ύλης

1.5 Ταξινόμηση της ύλης 1.5 Ταξινόμηση της ύλης Θεωρία 5.1. Πως ταξινομείται η ύλη; Η ύλη ταξινομείται σε καθαρές ή καθορισμένες ουσίες και μίγματα. Τα μίγματα ταξινομούνται σε ομογενή και ετερογενή. Οι καθορισμένες ουσίες ταξινομούνται

Διαβάστε περισσότερα

MAΘΗΜΑ 7 ο MEΘΟ ΟΙ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ

MAΘΗΜΑ 7 ο MEΘΟ ΟΙ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ MAΘΗΜΑ 7 ο MEΘΟ ΟΙ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ ΜΕΘΟ ΟΙ Δρα. Κουκουλίτσα Αικατερίνη Χημικός Εργαστηριακός Συνεργάτης Τ.Ε.Ι Αθήνας ckoukoul@teiath.gr ΜΕΘΟ ΟΙ Ανάλογα με τη φυσική κατάσταση των 2 φάσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : Ερωτήσεις 1-6 Να απαντήσετε σε όλες τις ερωτήσεις 1-6. Κάθε ορθή απάντηση βαθμολογείται με 5 μονάδες.

ΜΕΡΟΣ Α : Ερωτήσεις 1-6 Να απαντήσετε σε όλες τις ερωτήσεις 1-6. Κάθε ορθή απάντηση βαθμολογείται με 5 μονάδες. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΧΗΜΕΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Παρασκευή, 27 Μαΐου, 2011 Ώρα εξέτασης:

Διαβάστε περισσότερα

XHMEIA. 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ. ΘΕΜΑ 1 ο. Να δώσετε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω περιπτώσεις.

XHMEIA. 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ. ΘΕΜΑ 1 ο. Να δώσετε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω περιπτώσεις. ΘΕΜΑ ο Α ΛΥΚΕΙΟΥ-ΧΗΜΕΙΑ ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Να δώσετε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω περιπτώσεις.. Η πυκνότητα ενός υλικού είναι 0 g / cm. Η πυκνότητά του σε g/ml είναι: a. 0,00 b., c. 0,0 d. 0,000. Ποιο από

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: Χημεία Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Παρασκευή, 24 Μαΐου, 2013 7:30 10:30

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα.

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα. 93 Ερωτήσεις θεωρίας με απαντήσεις 3.2 Οξυγόνο 2-1. Ποιο είναι το οξυγόνο και πόσο διαδεδομένο είναι στη φύση. Το οξυγόνο είναι αέριο στοιχείο με μοριακό τύπο Ο 2. Είναι το πλέον διαδεδομένο στοιχείο στη

Διαβάστε περισσότερα

1007 Σύνθεση της 2,4,6-τριβρωµοανιλίνης από το 4- βρωµοακετανιλίδιο

1007 Σύνθεση της 2,4,6-τριβρωµοανιλίνης από το 4- βρωµοακετανιλίδιο 1007 Σύνθεση της 2,4,6-τριβρωµοανιλίνης από το 4- βρωµοακετανιλίδιο O HN CH 3 NH 2 NH 2 KOH 2 C 8 H 8 NO C 6 H 6 N C 6 H 4 3 N (214.1) (56.1) (172.0) (159.8) (329.8) Ταξινόµηση Τύποι αντιδράσεων και τάξεις

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Εργαστήριο

Εισαγωγή στο Εργαστήριο Εισαγωγή στο Εργαστήριο ΒΑΣΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Οι κανόνες εργαστηριακής άσκησης αποβλέπουν στη σωστή λειτουργία του εργαστηρίου και κυρίως εξασφαλίζουν την ασφάλεια των εργαζομένων σε

Διαβάστε περισσότερα

Όξινη μορφή Ουδέτερη μορφή αλκαλική μορφή ή zwitterion

Όξινη μορφή Ουδέτερη μορφή αλκαλική μορφή ή zwitterion 11 Απομόνωση της καζεΐνης από το γάλα και ιδιότητές της Στόχος της άσκησης: Κατανόηση της χημικής σύστασης των πρωτεϊνών. Η εξοικείωση με τις ηλεκτρικές ιδιότητες των πρωτεϊνών και την επίδραση οξέων και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ τοπικού διαγωνισµού EUSO 2013 ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ τοπικού διαγωνισµού EUSO 2013 ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΚΦΕ ΒΟΙΩΤΙΑΣ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ τοπικού διαγωνισµού EUSO 2013 ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 2 3 Ονοµατεπώνυµο µαθητών Σχολείο ΟΡΓΑΝΑ Ένα τροφοδοτικό, δύο πολύµετρα, ένα κουτί αντιστάσεων, ένα λαµπάκι πυρακτώσεως, καλώδια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΛΙΠΩΝ & ΕΛΑΙΩΝ. Β/Ο: ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Β ΠΡΟΟΔΟΣ- 1.ΕΝΟΤΗΤΑ (p.34-44) Α) ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΥΓΡΑΣΙΑΣ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΛΙΠΩΝ & ΕΛΑΙΩΝ. Β/Ο: ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Β ΠΡΟΟΔΟΣ- 1.ΕΝΟΤΗΤΑ (p.34-44) Α) ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΥΓΡΑΣΙΑΣ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΛΙΠΩΝ & ΕΛΑΙΩΝ Β/Ο: ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Β ΠΡΟΟΔΟΣ- 1.ΕΝΟΤΗΤΑ (p.34-44) Α) ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΥΓΡΑΣΙΑΣ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ Oι Συνηθισμένες Μέθοδοι Προσδιορισμού Υγρασίας των Λ.Υ, Ταξινομούνται

Διαβάστε περισσότερα

4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να εντοπίζουμε τη θέση του άνθρακα στον περιοδικό πίνακα. Να ταξινομούμε τα διάφορα είδη άνθρακα σε φυσικούς

Διαβάστε περισσότερα

MAΘΗΜΑ 5 ο ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΣΤΕΡΟΠΟΙΗΣΗ

MAΘΗΜΑ 5 ο ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΣΤΕΡΟΠΟΙΗΣΗ MAΘΗΜΑ 5 ο ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΣΤΕΡΟΠΟΙΗΣΗ ξικός αιθυλεστέρας ή Οξικό αιθύλιο Δρα. Κουκουλίτσα Αικατερίνη Χημικός Εργαστηριακός Συνεργάτης Τ.Ε.Ι Αθήνας ckoukoul@teiath.gr ΠΑΡΑΓΩΓΑ ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

3033 Σύνθεση του ακετυλενοδικαρβοξυλικού οξέος από το µεσοδιβρωµοηλεκτρικό

3033 Σύνθεση του ακετυλενοδικαρβοξυλικού οξέος από το µεσοδιβρωµοηλεκτρικό 3033 Σύνθεση του ακετυλενοδικαρβοξυλικού οξέος από το µεσοδιβρωµοηλεκτρικό οξύ HOOC H Br Br H COOH KOH HOOC COOH C 4 H 4 Br 2 O 4 C 4 H 2 O 4 (275.9) (56.1) (114.1) Ταξινόµηση Τύποι αντιδράσεων και τάξεις

Διαβάστε περισσότερα

Θερμόχήμεία Κεφάλαιό 2 ό

Θερμόχήμεία Κεφάλαιό 2 ό Θερμόχήμεία Κεφάλαιό 2 ό Επιμέλεια: Χημικός Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Πατρών 11 12 Τι είναι η χημική ενέργεια των χημικών ουσιών; Που οφείλεται; Μπορεί να αποδοθεί στο περιβάλλον; Πότε μεταβάλλεται η χημική

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα

2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα 1 2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα 2.2-1. Τι ονομάζεται μείγμα; Μείγμα ονομάζεται κάθε σύστημα που προκύπτει από την ανάμειξη δύο ή περισσότερων ουσιών. Τα περισσότερα υλικά στη φύση είναι μίγματα. 2.2-2.

Διαβάστε περισσότερα

6 Τασιενεργά: σάπωνες και σαπωνοποίηση

6 Τασιενεργά: σάπωνες και σαπωνοποίηση 6 Τασιενεργά: σάπωνες και σαπωνοποίηση Διάρκεια: 2 ώρες Στόχος της άσκησης: Κατανόηση της σχέσης μεταξύ ελαιώδους υλικού και σάπωνα (σαπουνιού) Εξοικείωση με την πειραματική διαδικασία παρασκευής σαπουνιών

Διαβάστε περισσότερα

2. ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

2. ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 2. ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να διαπιστώνουμε το βασικό χαρακτήρα σε προϊόντα καθημερινής χρήσης Να ορίζουμε τις βάσεις κατά τον Arrhenius

Διαβάστε περισσότερα

Εύρεση ph διαλυμάτων με χρήση δεικτών, πεχαμετρικού χάρτου, πεχαμέτρου και αισθητήρα ph Multilog, (όπου υπάρχει)

Εύρεση ph διαλυμάτων με χρήση δεικτών, πεχαμετρικού χάρτου, πεχαμέτρου και αισθητήρα ph Multilog, (όπου υπάρχει) 1 Εργαστηριακή Διδασκαλία των Φυσικών εργασιών στα Γενικά Λύκεια Περίοδος 2006 2007 Χημεία Α Λυκείου Ενδεικτική προσέγγιση της εργαστηριακή δραστηριότητας : Εύρεση ph διαλυμάτων με χρήση δεικτών, πεχαμετρικού

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός για την επιλογή στη 10η Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Επιστημών - EUSO 2012 Σάββατο 21 Ιανουαρίου 2012 ΒΙΟΛΟΓΙΑ

Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός για την επιλογή στη 10η Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Επιστημών - EUSO 2012 Σάββατο 21 Ιανουαρίου 2012 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός για την επιλογή στη 10η Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Επιστημών - EUSO 2012 Σάββατο 21 Ιανουαρίου 2012 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Σχολείο: Ονοματεπώνυμα μαθητών: 1) 2). 3) 1 Προετοιμασία νωπού παρασκευάσματος

Διαβάστε περισσότερα

Στην συγκεκριμένη εργαστηριακή δραστηριότητα θα μετρήσουμε 4 παραμέτρους για την ποιότητα του νερού που προέρχεται από το δίκτυο του σχολείου μας,

Στην συγκεκριμένη εργαστηριακή δραστηριότητα θα μετρήσουμε 4 παραμέτρους για την ποιότητα του νερού που προέρχεται από το δίκτυο του σχολείου μας, Σχολείο: Ημερομηνία Δειγματοληψίας.. Φύλλο Εργασίας Έλεγχος της Ποιότητας του Πόσιμου Νερού του Σχολείου μας Γενικές πληροφορίες Τα φυσικά νερά περιέχουν διάφορες ουσίες οι οποίες είναι διαλυμένες και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ LE CHATELIER - ΔΙΑΛΥΤΟΤΗΤΑ

ΑΡΧΗ LE CHATELIER - ΔΙΑΛΥΤΟΤΗΤΑ ΑΡΧΗ LE CHATELIER - ΔΙΑΛΥΤΟΤΗΤΑ Σκοπός Εργαστηριακής Άσκησης Η παρατήρηση και η κατανόηση της Αρχής Le Chatelier και η μελέτη της διαλυτότητας των ιοντικών ενώσεων Θεωρητικό Μέρος Αρχή Le Chatelier Οι

Διαβάστε περισσότερα