Εισαγωγή Το ενεργειακό πρόβληµα και οι πιθανές λύσεις του Εικόνα 1

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Εισαγωγή Το ενεργειακό πρόβληµα και οι πιθανές λύσεις του Εικόνα 1"

Transcript

1 Εισαγωγή Το ενεργειακό πρόβληµα και οι πιθανές λύσεις του Η ύπαρξη των ενεργειακών πόρων στην επικράτεια κάθε χώρας αυξάνει την οικονοµική και τη στρατηγική της ισχύ σε σχέση µε τις υπόλοιπες ενώ αντίθετα η έλλειψη τους προκαλεί µόνο προβλήµατα, φτώχεια και δυσφορία. εν είναι επίσης τυχαίο το γεγονός πως όλοι οι πόλεµοι, οι εµφύλιες διαµάχες, καθώς και κάθε άλλης µορφής ένοπλη δράση επικεντρώνεται στις περιοχές που διαθέτουν ενεργειακά αποθέµατα τα οποία δεν είναι άλλα από τα ορυκτά καύσιµα. Συνυπολογίζοντας στα παραπάνω το γεγονός πως οι ενεργειακές απαιτήσεις του σύγχρονου κόσµου, αυξάνονται µε αλµατώδεις ρυθµούς της τάξης του 80% ανά δεκαετία, µπορούµε να αντιληφθούµε πως η ενέργεια παίζει σηµαντικότατο ρόλο στις σύγχρονες κοινωνίες. Χιλιάδες ερευνητές ανά την υφήλιο αναζητούν τη µέθοδο, µε τη βοήθεια της οποίας θα καταφέρουν να χρησιµοποιήσουν µια νέα µορφή ενέργειας ή να αυξήσουν το βαθµό απόδοσης των υπαρχουσών µηχανών. Όσο όµως και να αυξηθεί ο βαθµός απόδοσης των µηχανών που χρησιµοποιούν µη ανανεώσιµες πηγές ενέργειας πάντα θα µειώνεται το διαθέσιµο ενεργειακό απόθεµα. Εικόνα 1 1

2 Εικόνα 2 Εικόνα 3 Στο σηµείο αυτό όµως θεωρείται σκόπιµη η σύντοµη αναφορά στα ενεργειακά αποθέµατα σε συµβατικά καύσιµα. Με τον όρο συµβατικά καύσιµα ή µη ανανεώσιµες πηγές ενέργειας εννοούνται όλες οι µορφές των γαιανθράκων (ανθρακίτης, λιγνίτης, τύρφη κ.λ.π), το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο καθώς και τα διάφορα σχάσιµα υλικά. Τα συµβατικά καύσιµα λέγονται και µη ανανεώσιµα γιατί η χρονική περίοδος επαναδηµιουργίας τους υπερβαίνει το ένα εκατοµµύριο έτη, ενώ απαιτούνται ειδικές συνθήκες πίεσης και θερµοκρασίας για τη δηµιουργία τους. Τα ορυκτά καύσιµα δηλαδή αποτελούν την ενεργειακή κληρονοµιά του πλανήτη και όχι µια ανεξάντλητη πηγή ενέργειας. υστυχώς, µε τους σηµερινούς ρυθµούς εκµετάλλευσης των καυσίµων αυτών, σύντοµα τα ορυκτά καύσιµα θα αποτελούν παρελθόν. Παρατηρώντας για παράδειγµα την κατανάλωση του πετρελαίου από το 1880, η αύξηση στην κατανάλωση του εν λόγο προϊόντος συνεχής, µε ρυθµό 2

3 αύξησης τη κατανάλωσης της τάξης του 2,1% την περίοδο , 2,5% για την περίοδο και 4% για την περίοδο [1]. Επιπλέον τα αποθέµατα ορυκτών καυσίµων δεν είναι διασκορπισµένα σε ολόκληρο τον πλανήτη, αλλά εντοπίζονται σε ορισµένες περιοχές του, µε αποτέλεσµα την δηµιουργία έντονων πολιτικο-οικονοµικών αντιπαραθέσεων µεταξύ των διαφόρων κρατών. Σύµφωνα επίσης µε τα επίσηµα στοιχεία του Ο.Π.Ε.Κ (Οργανισµός Πετρέλαιο-Εξαγωγικών Κρατών), τα κυριότερα βεβαιωµένα αποθέµατα ενέργειας βρίσκονται στις χώρες της Μέσης Ανατολής, ενώ οι χώρες του Ο.Π.Ε.Κ ελέγχουν το 70% του διακινούµενου πετρελαίου. Επίσης σύµφωνα µε απόλυτα επιβεβαιωµένα στοιχεία, ο όγκος των εξακριβωµένων αποθεµάτων πετρελαίου περιορίζεται σε τόνους ισοδύναµου πετρελαίου [Σηµ.1] (Τ.Ι.Π) ενώ τα αποθέµατα φυσικού αερίου είναι µόλις Τ.Ι.Π. Έτσι λοιπόν µε δεδοµένη τη συνεχή αύξηση των ενεργειακών απαιτήσεων της ανθρωπότητας υπολογίζεται ότι τα αποθέµατα πετρελαίου και φυσικού αερίου επαρκούν για µόλις χρόνια [1]. Παράλληλα τα βεβαιωµένα αποθέµατα άνθρακα εκτιµώνται σε τόνους και εάν ληφθεί υπ όψη οτι το ενεργειακό ισόποσο ενός τόνου άνθρακα είναι ίσο µε το 70% ενός τόνου πετρελαίου τότε έχουµε περίπου Τ.Ι.Π. Τα αποθέµατα άνθρακα εντοπίζονται σε δυο κυρίως περιοχές, τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης καθώς και στην επικράτεια της Κίνας. Στις περιοχές αυτές συγκεντρώνεται συνολικά το 88% των παγκόσµιων αποθεµάτων. Τα αποθέµατα άνθρακα επεκτείνουν τη διάρκεια ζωής των αποθεµάτων των ορυκτών καύσιµων στα χρόνια, ωστόσο το νούµερο αυτό είναι σε µεγάλο βαθµό παραπλανητικό. Οι σύγχρονες µηχανές δεν καίνε στερεά καύσιµα λόγω του πολύ χαµηλού βαθµού απόδοσης των και της πολύ ρυπογόνας λειτουργίας των µηχανών στερεών καυσίµων. Εποµένως τα αποθέµατα του άνθρακα θα χρησιµοποιηθούν κυρίως για τη δηµιουργία συνθετικής βενζίνης και όχι για την απ ευθείας καύση τους σε κινητήρες στερεών καυσίµων. Η διαδικασία όµως της παραγωγής βενζίνης είναι και αυτή ενεργοβόρα µειώνοντας τελικά το χρόνο ζωής των αποθεµάτων άνθρακα στα 100 περίπου χρόνια. 3

4 Εικόνα 4 Τέλος, η πυρηνική ενέργεια σήµερα παράγεται κατά κύριο λόγο από τη σχάση ουρανίου 235 (U 235), ενώ η σύντηξη υδρογόνου δεν έχει αποδειχθεί µέχρι σήµερα εµπορικά εκµεταλλεύσιµη. Οι διαθέσιµοι πυρηνικοί αντιδραστήρες χωρίζονται σε κοινούς πυρηνικούς αντιδραστήρες που λειτουργούν µε εµπλουτισµένο ουράνιο και σε αντιδραστήρες ταχέων νετρονίων ή αναπαραγωγικούς οι οποίοι λειτουργούν µε ουράνιο 238, πλουτώνιο 239 και θόριο 232. Τα βεβαιωµένα αποθέµατα ουρανίου 235 υπολογίζονται περίπου σε τόνους, ενώ µε οικονοµικά αποδεκτές υψηλότερες τιµές κόστους παραγωγής του ουρανίου µπορούν να προσεγγίσουν τα τόνους [1]. Τα αποθέµατα αυτά επαρκούν για χρόνια και για πολλούς αποτελούν µια συµφέρουσα µεσοπρόθεσµη λύση στο πρόβληµα. Ωστόσο η πυρηνική ενέργεια µάλλον δηµιουργεί περισσότερο προβλήµατα από όσα λύνει, αφού πάντα υπάρχει ο κίνδυνος κάποιου τραγικού ατυχήµατος σε κάποιο πυρηνικό αντιδραστήρα, µε φοβερές συνέπειες για εκατοµµύρια ανθρώπους. Επιπλέον τα κατάλοιπα της πυρηνικής σχάσης είναι ιδιαίτερα τοξικά και πολύ ραδιενεργά. Οι µηχανισµοί δε της διαχείρισης των αποβλήτων αυτών είναι ακόµα σε πρωτόγονο στάδιο και δεν εξασφαλίζουν της ασφαλή αποθήκευση ή διαχείριση τους. Συνοψίζοντας, µπορούµε να πούµε πως η εύρεση βιώσιµων τεχνολογιών παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιµες µορφές ενέργειας 4

5 θεωρείται επιβεβληµένη τόσο για την κάλυψη των ενεργειακών αναγκών των επερχόµενων γενεών όσο και για την αποκατάσταση της πολιτικο-οικονοµικής ισορροπίας µε τις πετρελαιοπαραγωγές περιοχές. Η αγορά της ενέργειας στην Ελλάδα Η ενεργειακή εικόνα της Ελλάδας είναι σε γενικές γραµµές αντίστοιχη µε των άλλων ευρωπαϊκών χωρών, που δεν διαθέτουν δική τους παραγωγή πετρελαίου ή φυσικού αερίου. Τα επιβεβαιωµένα κοιτάσµατα λιγνίτη υπάρχουν κυρίως στη Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη και υπολογίζονται σε 5-6 δισεκατοµµύρια τόνους ενώ το µικρό πετρελαϊκό κοίτασµα του Πρίνου στην Θάσο καλύπτει µόνο ένα µικρό ποσοστό των ενεργειακών αναγκών της χώρας [1]. Πιο συγκεκριµένα, τα βεβαιωµένα αποθέµατα λιγνίτη δεν είναι στο σύνολο τους τεχνικοοικονοµικά εκµεταλλεύσιµα και τα υπαίθρια πλήρως εκµεταλλεύσιµα αποθέµατα εκτιµώνται σε 3.3 δισεκατοµµύρια τόνους όπου µε τη βελτίωση της τεχνολογίας εξόρυξης και επεξεργασίας µπορούν να φτάσουν στους 4.5 δις. τόνους [1]. Αντίστοιχα το µεγαλύτερο µέρος των κοιτασµάτων αργού πετρελαίου στον Πρίνο, καθώς και το ανάλογο κοίτασµα φυσικού αερίου θεωρείται ότι έχει αντληθεί ενώ τα υπολείµµατα του κοιτάσµατος µε δυσκολία επαρκούν έως τα µέσα της επόµενης δεκαετίας. Τέλος τα επαρκώς επιβεβαιωµένα αποθέµατα ουρανίου, που έχουν εντοπιστεί στο Παρανέστι της ράµας ανέρχονται σε 400 τόνους, ενώ συγκεντρώσεις ουρανίου έχουν εντοπιστεί σε λιγνίτες, ανθρακοµιγείς αργίλους και φωσφορικά κοιτάσµατα. Τα αποθέµατα αυτής της κατηγορίας σήµερα δεν θεωρούνται οικονοµικά εκµεταλλεύσιµα είναι όµως δυνατόν να καταστούν στο µέλλον. Εύκολα λοιπόν συµπεραίνουµε ότι η Ελλάδα δεν είναι ιδιαίτερα ευνοηµένη σε αποθέµατα ορυκτών καυσίµων. 5

6 Εικόνα 5 Ωστόσο λόγω της γεωµορφολογίας της καθώς και της γεωγραφικής της θέσης είναι ιδιαίτερα ευνοηµένη σε ότι αφορά την εκµετάλλευση των διαφόρων ανανεώσιµων πηγών ενέργειας. Παρουσιάζει λοιπόν ιδιαίτερα αυξηµένο ηλιακό δυναµικό, αφού λόγω της γεωγραφική της θέση έχει µεγάλα διαστήµατα ηλιοφάνειας σχεδόν ολόκληρο το χρόνο. Επίσης το αιολικό δυναµικό της χώρας είναι ιδιαίτερα αξιόλογο αφού η ύπαρξη ορεινών όγκων σε παραθαλάσσιες περιοχές δηµιουργεί έντονα ρεύµατα αέρα. Επιπλέον οι ορεινή διαµόρφωση της ηπειρωτικής χώρας δηµιουργεί προϋποθέσεις για την εκµετάλλευση του υδάτινου δυναµικού µε τη δηµιουργία υδροηλεκτρικών σταθµών µεγάλης ή µικρής κλίµακας. Το περιβαλλοντικό πρόβληµα Τα τελευταία χρόνια ακούγεται συνεχώς στα ΜΜΕ καθώς και από τους ερευνητικούς φορείς το φαινόµενο του θερµοκηπίου και οι αρνητικές επιπτώσεις του φαινοµένου αυτού στη κλιµατολογική σταθερότητα του πλανήτη. Αξίζει να σταθούµε λίγο στον όρο φαινόµενο του θερµοκηπίου και να τον αναλύσουµε εν συντοµία. Το φαινόµενο του θερµοκηπίου προϋπήρχε του ανθρώπου και στη φυσιολογική του µορφή προέρχεται από διάφορα αέρια τα οποία σχηµατίζουν ένα παχύ στρώµα στα ανώτερα στρώµατα της ατµόσφαιρας. Τα αέρια αυτά είναι το διοξείδιο του άνθρακα (CO 2 ), οι υδρατµοί (H 2 O), το µονοξείδιο του αζώτου (Ν 2 Ο), το µεθάνιο (CH 4 ) και το όζον (Ο 3 ). Το στρώµα αυτό των παραπάνω αερίων είναι απολύτως απαραίτητο για τη διατήρηση της ζωής στον πλανήτη αφού επιτρέπει τη διατήρηση της θερµοκρασίας του πλανήτη 6

7 σε λογικά και σταθερά επίπεδα. Η λειτουργία του έχει ως εξής: Θεωρώντας δεδοµένο πως ο ήλιος εκπέµπει ορατές και µη ακτινοβολίες, ένας τεράστιος όγκος αυτών των ακτινοβολιών πλησιάζει στην Γη. Τα διάφορα στρώµατα αερίων που υπάρχουν στην ατµόσφαιρα, φιλτράρουν τις ακτινοβολίες αυτές προστατεύοντας την επιφάνεια του πλανήτη από τον κύριο όγκο των βλαβερών ακτινοβολιών. Έτσι π.χ. το όζον απορροφά µεγάλο µέρος από την επικίνδυνη υπεριώδη ακτινοβολία προστατεύοντας την πανίδα του πλανήτη. Τελικά λοιπόν ένα ορισµένο εύρος ακτινοβολιών διαπερνά αυτά τα αέρια στρώµατα και προσκρούει στην επιφάνεια της γης όπου και απορροφάται κατά ένα ορισµένο ποσοστό από αυτή, ανάλογα µε το υλικό στο οποίο προσκρούει. Μέσα στο εύρος αυτό των ακτινοβολιών περιλαµβάνονται και οι υπέρυθρες ακτινοβολίες. Το τµήµα εκείνο του φάσµατος δηλαδή που βρίσκεται εκτός του ορατού και εντοπίζεται µετά το ερυθρό χρώµα. Η ακτινοβολία αυτού του τύπου χαρακτηρίζει την εκποµπή θερµότητας από τα διάφορα σώµατα. Η υπέρυθρη ακτινοβολία συµβάλει σε µεγάλο βαθµό στη διατήρηση της θερµοκρασίας του πλανήτη σε ανεκτά όρια. Ωστόσο η θέρµανση του πλανήτη µας από την εισερχόµενη υπέρυθρη ακτινοβολία επιτυγχάνεται κατά κύριο λόγο µε τη βοήθεια του στρώµατος αερίων που αναφέραµε στην αρχή. 7

8 Εικόνα 6: Το φαινόµενο του θερµοκηπίου Καθώς λοιπόν εισέρχεται η υπέρυθρη ακτινοβολία στη γήινη ατµόσφαιρα, επιτυγχάνεται µια µικρή θέρµανση της επιφάνειας του πλανήτη ανάλογη µε το ποσοστό απορρόφησης της ακτινοβολίας από το έδαφος. Το µεγάλο µέρος όµως και της υπέρυθρης ακτινοβολίας ανακλάται ξανά προς το διάστηµα (ορισµένα υλικά όπως το νερό αλλά και ο πάγος αντανακλούν σχεδόν όλη την ακτινοβολία). Ωστόσο προτού εξέλθει από την ατµόσφαιρα προσπίπτει στο στρώµα των αερίων του θερµοκηπίου όπου αντανακλάται πάλι και κατευθύνεται ξανά προς τη γη. Με τον τρόπο αυτό διατηρείται ο πλανήτης σε µια θερµοκρασία ικανή να διατηρήσει τη ζωή. Από την αρχή της βιοµηχανικής επανάστασης το 1765, η καύση ορυκτών καυσίµων σε συνδυασµό µε τις συνεχώς αυξανόµενες ενεργειακές απαιτήσεις δηµιούργησαν µεγάλους όγκους αερίων του θερµοκηπίου τα οποία άρχισαν να προστίθενται στα υπάρχοντα στρώµατα. Αξίζει δε να σηµειωθεί πως όλες οι µηχανές που πραγµατοποιούν καύση ορυκτών καυσίµων, παράγουν τεράστιους όγκους αέριων και στερεών ρύπων, οι βασικότεροι των οποίων είναι το διοξείδιο του άνθρακα και το µονοξείδιο του 8

9 αζώτου. Έτσι λοιπόν η περιεκτικότητα της ατµόσφαιρας σε διοξείδιο του άνθρακα και µονοξείδιο του αζώτου έχουν αυξηθεί κατά 80% και 15% αντίστοιχα τα τελευταία 100 χρόνια. Το αποτέλεσµα αυτής της θεαµατικής αύξησης των ρύπων είναι η αύξηση του πάχους του στρώµατος των αερίων του θερµοκηπίου, µε αποτέλεσµα τον εγκλωβισµό τεραστίων ποσοτήτων ακτινοβολίας στα χαµηλά στρώµατα της ατµόσφαιρας κοντά στην επιφάνεια της γης (τροπόσφαιρα). Οι µετρήσεις των ερευνητών παρουσιάζουν µια αύξηση της µέσης θερµοκρασίας του πλανήτη κατά 1 βαθµό Κελσίου από τα µέσα του 19 ου αιώνα οπότε άρχισαν οι µετρήσεις. Για να γίνει αντιληπτό το µέγεθος της θερµοκρασιακής µεταβολής, αξίζει να σηµειωθεί πως η θερµοκρασία της γης είχε παραµείνει σταθερή για περίπου χρόνια!! Εικόνα 7 Σύµφωνα µε τις πιο αισιόδοξες προβλέψεις, οι οποίες εκφράζονται από τον Οργανισµό Ηνωµένων Εθνών η περιεκτικότητα της ατµόσφαιρας σε διοξείδιο του άνθρακα θα διπλασιαστεί (σε σχέση µε τη σηµερινή της τιµή) στα επόµενα χρόνια, ξεπερνώντας κατά δυο φορές το όριο που είχε διατηρηθεί σταθερό για περισσότερα από χρόνια, δηλαδή µετά το τέλος της εποχής των παγετώνων. Επιπλέον, η θερµοκρασία της γης θα αυξηθεί κατά 2 περίπου βαθµούς κατά τη διάρκεια του 21 ου αιώνα. 9

10 Οι µετρήσεις των διαφόρων εργαστηρίων κλιµατολογικών και ατµοσφαιρικών ερευνών ανά τον κόσµο, δείχνουν ότι το 1997 οι παγκόσµιες εκποµπές διοξειδίου του άνθρακα ανήλθαν σε περισσότερους από 6 δισεκατοµµύρια τόνους, περισσότερο δηλαδή από 1 τόνο διοξειδίου για κάθε ανθρώπινο ων του πλανήτη. Επίσης το 1998 καταγράφηκε ως η θερµότερη χρονιά στα χρονικά, επιβεβαιώνοντας τις µελέτες των ειδικών, ότι πραγµατικά ζεσταίνουµε συνεχώς τον πλανήτη. Τα αποτελέσµατα αυτής της µεταβολής είναι σε µεγάλο βαθµό απρόβλεπτα, το σίγουρο όµως είναι ότι θα γίνουν πολύ επικίνδυνα για την ανθρωπότητα. Ήδη το λιώσιµο των πάγων στους πόλους είναι µετρήσιµο και αναµένεται η σταδιακή ανύψωση της στάθµης των θαλασσών, ενώ και τα διάφορα καιρικά φαινόµενα είναι πολύ πιο ισχυρά και απρόβλεπτα απ ότι στο παρελθόν. Η µοναδική εφικτή λύση στο τεράστιο αυτό περιβαλλοντικό πρόβληµα είναι η µείωση των εκποµπών διοξειδίου του άνθρακα, µονοξειδίου του αζώτου καθώς και των υπόλοιπων βλαβερών ρύπων και ο µοναδικός τρόπος για να επιτευχθεί κάτι τέτοιο είναι η παραγωγή ενέργειας χωρίς καύση ορυκτών καυσίµων. Η ιστορία του υδρογόνου ως καύσιµο Το υδρογόνο είναι το πιο διαδεδοµένο στοιχείο σε όλο το σύµπαν. Ωστόσο λόγω της αέριας φύσης του και της µεγάλης πτητικότητάς του είναι αδύνατον να βρεθεί στη φύση σε καθαρή µορφή. Γενικά εµφανίζεται ως βασικό συστατικό χιλιάδων οργανικών ενώσεων, συµπεριλαµβανοµένων και όλων των υδρογονανθράκων (όλα τα είδη καυσίµων) ενώ αποτελεί και ένα εκ των 2 βασικών συστατικών του νερού. Παρά λοιπόν το γεγονός πως το υδρογόνο υπάρχει παντού, απαιτούνται ορισµένες χηµικές ή ηλεκτροχηµικές διεργασίες για την αποµόνωση του σε καθαρή µορφή. Σε ότι αφορά την παραγωγή υδρογόνου από τους υδρογονάνθρακες αυτή είναι δυνατή µε τη µέθοδο της καταλυτικής µετατροπής των ατµών των υδρογονανθράκων και ιδιαίτερα του φυσικού αερίου. Το κύριο προϊόν της µετατροπής είναι το υδρογόνο, ωστόσο δευτερεύον προϊόν δυστυχώς αποτελεί και το διοξείδιο του άνθρακα όπως χαρακτηριστικά φαίνεται και στην χηµική αντίδραση που ακολουθεί. 10

11 CH 4 + 2H 2O 4H 2 + CO 2 Όπως είναι γνωστό, το διοξείδιο του άνθρακα αποτελεί τη βασική αιτία του φαινοµένου του θερµοκηπίου το οποίο είναι ιδιαίτερα βλαβερό για την ισορροπία του παγκόσµιου κλίµατος. Παρ όλα αυτά, σήµερα το 95% του παραγόµενου υδρογόνου αποτελεί προϊόν την µεθόδου της καταλυτικής µετατροπής των ατµών του φυσικού αερίου (steam reforming). Ωστόσο το υδρογόνο µπορεί να παραχθεί και ηλεκτροχηµικά µε τη µέθοδο της ηλεκτρόλυσης του νερού, µε προϊόντα καθαρό αέριο υδρογόνο και οξυγόνο όπως φαίνεται και στην σχετική αντίδραση: 1 HO 2 H2 + O2 2 Εκ πρώτης όψεως η παραπάνω διεργασία είναι ιδανική για την παραγωγή υδρογόνου χωρίς περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Ωστόσο η ηλεκτρική ενέργεια που απαιτείται για την ηλεκτρόλυση του νερού, κάθε άλλο παρά αµελητέα µπορεί να χαρακτηριστεί. Στην περίπτωση λοιπόν της παραγωγής της ενέργειας για την ηλεκτρόλυση µέσω της καύσης υδρογονανθράκων, και λαµβάνοντας υπ όψη τους διάφορους επιµέρους βαθµούς απόδοσης που παρεµβάλλονται στη διαδικασία, διαπιστώνουµε πως κάθε άλλο παρά φιλική προς το περιβάλλον είναι η ηλεκτρολυτική διαδικασία. Εάν όµως η απαιτούµενη για την ηλεκτρόλυση ηλεκτρική ενέργεια παραχθεί από ανανεώσιµες πηγές ενέργειας όπως είναι οι υδατοπτώσεις, η ηλιακή ενέργεια, η αιολική ενέργεια κ.λ.π, τότε επιτυγχάνεται η παραγωγή του πλέον καθαρού καυσίµου µε τον πλέον καθαρό τρόπο. Πάνω σε αυτή τη βάση στηρίζεται ολόκληρη η αναπτυσσόµενη και πολλά υποσχόµενη οικονοµία του υδρογόνου. Βέβαια από τη φάση της ανάπτυξης της τεχνογνωσίας έως την ένταξη της νέας τεχνολογίας στην κοινωνία, παρεµβάλλονται πολλά δυσεπίλυτα προβλήµατα. Έτσι λοιπόν, ενώ υπάρχει η τεχνολογία και οι υποδοµές για µονάδες ηλεκτρόλυσης νερού µε τη βοήθεια ανανεώσιµων πηγών ενέργειας, δεν υπάρχουν υποδοµές για την ασφαλή αποθήκευση αλλά και διανοµή του παραγόµενου υδρογόνου. Οι υποδοµές αυτές θεωρούνται απαραίτητες και η κατασκευή τους θα πρέπει να θεωρηθεί δεδοµένη, διαφορετικά είναι αδύνατη η εξάπλωση της νέας πολλά υποσχόµενης τεχνολογίας. 11

12 Εξετάζοντας λοιπόν τα βοηθητικά υποσυστήµατα αποθήκευσης και διανοµής του υδρογόνου, διαπιστώνουµε πως υπάρχει επίσης η απαιτούµενη τεχνογνωσία η οποία όµως έχει σχετικά αυξηµένο κόστος λόγω της µικρής έως τώρα ζήτησης. Συνεπώς πρέπει να αναζητηθούν παραγωγικές διαδικασίες που θα συντελέσουν στη µείωση του κόστους παραγωγής του κάθε υποσυστήµατος έτσι ώστε να επιτευχθεί η τελική µείωση του κόστους του προϊόντος που θα καταστήσει το υδρογόνο ανταγωνιστικό. Όλα τα παραπάνω ζητήµατα αλλά και ότι άλλο έχει σχέση µε την τεχνικο-οικονοµική υπόσταση της τεχνολογίας του υδρογόνου είναι προϊόν µελέτης του κλάδου της Οικονοµίας του Υδρογόνου. Με τον όρο αυτό, τον οποίο πρωτοεισήγαγε το 70 η General Motors κατά τη διάρκεια της πετρελαϊκής κρίσης, περιγράφονται όλοι οι φορείς που παρεµβάλλονται τόσο στις τοποθεσίες παραγωγής του υδρογόνου όσο και στις περιοχές αποθήκευσης καθώς και στα µελλοντικά δίκτυα διανοµής του καυσίµου. Παρά λοιπόν το γεγονός πως η πετρελαϊκή κρίση τερµατίστηκε, και η τιµή των ορυκτών καυσίµων έπεσε πάλι σε σχετικά χαµηλά επίπεδα, η Οικονοµία του Υδρογόνου συνεχίζει να υπάρχει προσβλέποντας είτε σε µια ήπια αλλαγή της τεχνολογίας λόγω της αυξανόµενης περιβαλλοντικής ευαισθησίας είτε σε βίαιη αλλαγή λόγο µιας ενδεχόµενης νέας πετρελαϊκής κρίσης. Η υδρογονοφοβία Οι εταιρείες που εµπλέκονται στην Οικονοµία του Υδρογόνου προσπαθώντας να ανιχνεύσουν τη διάθεση της κοινωνίας στη νέα, πολλά υποσχόµενη τεχνολογία, πραγµατοποίησαν διάφορες ανεξάρτητες έρευνες αγοράς. Τα αποτελέσµατα των ερευνών αυτών ήταν εξαιρετικά ενδιαφέροντα. Έτσι λοιπόν όπως φαίνεται, οι νέοι θεωρούν πως το Υδρογόνο είναι η σανίδα σωτηρίας της ανθρωπότητας απέναντι στη µόλυνση του περιβάλλοντος και τη λύση του ενεργειακού προβλήµατος αλλά χρειάζεται µεγάλη προσοχή στη διαχείριση του εύφλεκτου και ιδιαίτερα εκρηκτικού καυσίµου. Αντίθετα οι γηραιότεροι, κυρίως οι ηλικιωµένοι διατηρούν µια πολύ επιφυλακτική στάση απέναντι στην τεχνολογία του υδρογόνου παρουσιάζοντας ορισµένα δείγµατα φοβίας και στο άκουσµα ακόµα στης λέξης Υδρογόνο. Το φαινόµενο αυτό είναι απόλυτα κατανοητό από τους ειδικούς και οι ρίζες του µπορούν να ανακαλυφθούν εξετάζοντας την πρόσφατη ιστορία. 12

13 Στις 6 Μαΐου του 1937 και στις 7:30 το απόγευµα περίπου, το αερόπλοιο άκαµπτου σκελετού Hindenburg κατέφθασε στο σηµείο προγραµµατισµένης προσγείωσης στο Lakehurst του New Jersey των Η.Π.Α. Επρόκειτο για ένα γιγάντιο αερόπλοιο το οποίο ήταν γεµάτο µε χιλιάδες κυβικά µέτρα υδρογόνου το οποίο του επέτρεπε να πραγµατοποιεί πτήσεις. Ήταν κατασκευασµένο από την ξακουστή γερµανική εταιρεία Zeppelin και µετέφερε περίπου 100 προνοµιούχους επιβάτες σε µια αεροπορική κρουαζιέρα. Την εποχή εκείνη οι πτήσεις κάθε άλλο παρά ρουτίνα αποτελούσαν για τους απλούς πολίτες, έτσι λοιπόν ένα αρκετά µεγάλο πλήθος βρισκόταν κοντά στην περιοχή προσγείωσης θαυµάζοντας το εντυπωσιακό κατασκεύασµα. Ωστόσο ο καιρός στην περιοχή δεν ήταν ιδιαίτερα καλός. Κατά τη διάρκεια της προσέγγισης του αερόπλοιου η ατµόσφαιρα ήταν ιδιαίτερα φορτισµένη, και πολλοί κεραυνοί έπλητταν τη γύρω περιοχή. Σύµφωνα µε αυτόπτες µάρτυρες, το Hindenburg πλησίασε αργά προς τη σηµείο προσγείωσης όπου και άρχισε να απελευθερώνει υδρογόνο για να απολέσει ύψος και να προσγειωθεί. Ξαφνικά χτυπήθηκε από κάποιο κεραυνό και έχασε την ισορροπία του ενώ εκδηλώθηκε πυρκαγιά στο πίσω µέρος του σκάφους. Καθώς το πλήρωµα προσπαθούσε να το επαναφέρει στη σωστή πορεία και να το προσγειώσει, η ουρά του αερόπλοιου ακούµπησε στο έδαφος προκαλώντας νέα πυρκαγιά. ηµιουργήθηκε λοιπόν πανικός και πολλοί επιβάτες άρχισαν να πηδούν στο κενό από αρκετά µεγάλο ύψος βρίσκοντας τραγικό θάνατο. Τελικά το Hindenburg προσγειώθηκε και οι ψυχραιµότεροι επιβάτες βγήκαν σώοι από το φλεγόµενο σκάφος. Το τραγικό νέο διαδόθηκε αστραπιαία τόσο από το παρευρισκόµενο πλήθος όσο και από τα µέσα ενηµέρωσης που κάλυπταν το γεγονός. Επίσης το γεγονός προκάλεσε τον τρόµο στη διεθνή κοινή γνώµη και λόγω της ύπαρξης φωτογραφιών της καταστροφής (ίσως η πρώτη φορά που αιχµαλωτίζεται ένα µεγάλο ατύχηµα από το φακό της φωτογραφικής µηχανής). 13

14 Εικόνα 8: Το εξώφυλλο της εφηµερίδας New York Times την εποµένη του ατυχήµατος Για πάρα πολλά χρόνια όλοι θεωρούσαν πως οι πυρκαγιές στο Hindenburg είχαν προκληθεί από το εύφλεκτο υδρογόνο, δηµιουργώντας έτσι ένα κλίµα φοβίας απέναντι στο υδρογόνο. Ωστόσο στα τέλη του 90 ένας ερευνητής της NASA και πρώην διευθυντής του Προγράµµατος Υδρογόνου 14

15 της NASA, κατάφερε να ανακαλύψει τις πραγµατικές αιτίες αυτής της τραγωδίας. Οι πρώτες αµφιβολίες που είχε οφείλονταν στην παρατήρηση των φωτογραφιών της καταστροφής οι οποίες έδειχναν τεράστιες πορτοκαλί φλόγες στο πίσω µέρος του σκάφους. Ωστόσο ο υδρογόνο όταν καίγεται δεν παράγει ορατές φλόγες. Επίσης κανείς δεν ανέφερε την οσµή σκόρδου που προστίθετο στο υδρογόνο για την εύκολη ανίχνευση διαρροών συνεπώς δεν εµφανίστηκαν σηµαντικές διαρροές αερίου. Τέλος πραγµατοποιώντας φασµατογραφικές αναλύσεις στα συντρίµµια του σκάφους που είχαν συλλεχθεί και αποθηκευθεί, ο ερευνητής της NASA έβγαλε ορισµένα πολύ εντυπωσιακά πορίσµατα. Αρχικά οι τεράστιες φλόγες προκλήθηκαν από την ανάφλεξη του πετρελαίου των κινητήρων προώθησης του σκάφους και σε αυτές οφείλονται οι διάφορες καταστροφές και τραυµατισµοί. Ωστόσο η έναρξη της πυρκαγιάς µετά την ηλεκτρική εκκένωση που προκάλεσε ο κεραυνός οφείλεται στην επικάλυψη του υφασµάτινου περιβλήµατος του αερόπλοιου. Το αερόπλοιο λοιπόν ήταν καλυµµένο µε βαµβακερό ύφασµα το οποίο ήταν εµποτισµένο µε ένα υλικό που το καθιστούσε ισχυρό και αδιάβροχο. Το υλικό αυτό ήταν ένα µίγµα νιτρικής σελουλόζης (είδος συνθετικής πυρίτιδας) και σκόνης αλουµινίου (συστατικό των προωθητικών των πυραύλων). Όπως είναι προφανές, η βαµβακερή επικάλυψη του Hindenburg εκτός από αδιάβροχη ήταν και εξαιρετικά εκρηκτική!! Η ατµοσφαιρική µόλυνση των οχηµάτων και η πορεία προς την υδρογονοκίνηση Τα αυτοκίνητα και τα λοιπά τροχοφόρα εµφανίστηκαν στους δρόµους των πόλεων εδώ και περίπου 150 χρόνια. Ωστόσο η εξέλιξη τους ήταν πραγµατικά αλµατώδης, έτσι ώστε στις µέρες µας να κυκλοφορούν εκατοντάδες εκατοµµύρια οχήµατα, τα περισσότερα από τα οποία συνωστίζονται στους δρόµους των πόλεων. Το τεράστιο αυτό πλήθος των αυτοκινήτων παράγει ασύλληπτες ποσότητες αέριων ρύπων οι οποίοι δηµιουργούν τεράστια περιβαλλοντικά προβλήµατα στις αστικές περιοχές αλλά και σηµαντικά προβλήµατα υγείας στους κατοίκους των πόλεων. Η κατάσταση άρχισε να γίνεται πραγµατικά αφόρητη κατά τη δεκαετία του 80 όπου τα αποτελέσµατα της ατµοσφαιρικής µόλυνσης των πόλεων 15

16 ήταν πλέον ιδιαίτερα εµφανή. Έτσι λοιπόν από το 1990 πάρθηκαν διάφορες αποφάσεις από τους αρµόδιους κρατικούς φορείς αλλά και από ανεξάρτητους οργανισµούς, µε σκοπό τη µείωση της µόλυνσης των πόλεων, ιδιαίτερα αυτής που προκαλείται από τα οχήµατα. Ανάµεσα στα διάφορα µέτρα που λήφθηκαν είναι η υιοθέτηση της αµόλυβδης βενζίνης σε συνδυασµό µε τους καταλυτικούς µετατροπείς στις εξατµίσεις των αυτοκινήτων, ο αυστηρός έλεγχος της καύσης στους κινητήρες και οι τακτικοί έλεγχοι των εκπεµπόµενων καυσαερίων καθώς και η σταδιακή µείωση των ανώτατων εκπεµπόµενων ρύπων από τους κινητήρες µε το πέρασµα των χρόνων. Έτσι λοιπόν πρέπει στα µέσα της πρώτης δεκαετίας του 2000, η πλειονότητα των παραγόµενων αυτοκινήτων να καλύπτει και τις πιο αυστηρές προδιαγραφές εκπεµπόµενων ρύπων για να αποκτήσει τον απαραίτητο χαρακτηρισµό Όχηµα Μηδενικών (ή σχεδόν µηδενικών) Ρύπων. Οι παραπάνω κινήσεις ευνόησαν της εξέλιξη των συµβατικών κινητήρων οι οποίοι πλέον είναι πολύ λιγότερο ρυπογόνοι από τους παλαιότερους. Επιπλέον δόθηκε το ουσιαστικό έναυσµα για τη µελέτη και παραγωγή οχηµάτων µε εναλλακτικούς κινητήρες όπως είναι για παράδειγµα οι κυψέλες καυσίµων. Οι πλέον πρόσφατες έρευνες δείχνουν πως έχει επιτευχθεί µια µείωση κατά 70% των εκποµπών µονοξειδίου του αζώτου και 90% διοξειδίου του άνθρακα σε όλους τους σύγχρονους κινητήρες, η οποία αν µη τι άλλο είναι εντυπωσιακή. Ωστόσο οι ίδιες έρευνες αναφέρουν πως η ρύπανση που προέρχεται από το οχήµατα είναι υπεύθυνη για το 78% του συνόλου των εκποµπών διοξειδίου του άνθρακα, το 45% του συνόλου των εκποµπών µονοξειδίου του αζώτου και του 37% των διαφόρων άλλων βλαβερών ουσιών. Ακόµα η ρύπανση από τους κινητήρες των οχηµάτων φαίνεται να έχει προκαλέσει και περισσότερους από θανάτους παγκοσµίως, λόγω αναπνευστικών προβληµάτων καθώς και λόγω πρόκλησης διαφόρων µορφών καρκίνου. Τα παραπάνω καθιστούν σαφές ότι είναι επιτακτική η άµεση αλλαγή τεχνολογίας στα συγκροτήµατα ισχύος των οχηµάτων µε απώτερο σκοπό την ελαχιστοποίηση η καλύτερα την εξάλειψη των εκπεµπόµενων ρύπων. Μέχρι σήµερα η καλύτερη και πιο συµφέρουσα λύση στο πρόβληµα των ρύπων των αυτοκινήτων είναι η τεχνολογία των κυψελών καυσίµου. 16

17 Ειδικότερα δε οι κυψέλες καυσίµου που κάνουν χρήση υδρογόνου ως καύσιµο είναι ιδανικές αφού αποτελούν τον απολύτως καθαρό τρόπο παραγωγής ενέργειας. Εικόνα 9: Λεωφορεία µηδενικής εκποµπής ρύπων, κινούµενα µε κυψέλες καυσίµων Εικόνα 10: Επιβατικό αυτοκίνητο Honda κινούµενο µε κυψέλες καυσίµων 17

18 Σύγκριση της λειτουργίας των κυψελών καυσίµου µε τις συµβατικές θερµικές µηχανές Στις επόµενες παραγράφους θα επιχειρηθεί µια σύγκριση των θερµικών µηχανών εσωτερικής καύσης µε τις κυψέλες καυσίµων προκειµένου να εντοπιστούν οι διαφορές αλλά και οµοιότητες που παρουσιάζουν τόσο στη φιλοσοφία τους όσο και στο σχεδιασµό και τη λειτουργία τους. Η βασική οµοιότητα που παρουσιάζουν τα παραπάνω συστήµατα είναι µόνο ο σκοπός για τον οποίο κατασκευάστηκαν. Πρόκειται δηλαδή για συσκευές που ως σκοπό τους έχουν τη µετατροπή της χηµικής ενέργειας των καυσίµων σε µια άλλη µορφή ενέργειας, περισσότερο χρήσιµη για τον άνθρωπο. Εξετάζοντας αρχικά τις συµβατικές µηχανές εσωτερικής καύσης, παρατηρούµε ότι πρόκειται για διατάξεις που λειτουργούν µε βάση τους θερµοδυναµικούς νόµους και φυσικά υπόκεινται στους σχετικούς περιορισµούς. Ο σκοπός αυτών των µηχανών είναι η µετατροπή της χηµικής ενέργειας των καυσίµων σε θερµική ενέργεια η οποία στη συνέχεια µε κατάλληλες µηχανικές διατάξεις µετατρέπεται σε κινητική ενέργεια ή σε ορισµένες περιπτώσεις και σε ηλεκτρική. Το πρώτο βασικό µειονέκτηµα των µηχανών αυτών το οποίο προκύπτει εύκολα από τη θεωρητική και µόνο προσέγγιση της λειτουργίας τους είναι η διαδικασία της µετατροπής της θερµικής ενέργειας σε κινητική η οποία υπόκεινται στους νόµους και τους περιορισµούς της θερµοδυναµικής. Ο µέγιστος λοιπόν θεωρητικός βαθµός απόδοσης (θερµοδυναµικά) είναι ο βαθµός απόδοσης του κύκλου Carnot. Επιπλέον οι ατέλειες στη διαδικασία της καύσης, οι τριβές των βασικών κινούµενων µηχανικών µερών, οι παρασιτικές τριβές των κινούµενων µηχανικών υποσυστηµάτων καθώς και οι τεράστιες θερµικές απώλειες ρίχνουν τον τελικό βαθµό απόδοσης των µηχανών εσωτερικής καύσης στο %. Αντίθετα στις κυψέλες καυσίµων δεν εµφανίζεται πουθενά το φαινόµενο της καύσης. Για την ακρίβεια υπάρχει απ ευθείας µετατροπή της χηµικής ενέργειας του καυσίµου σε ηλεκτρική ενέργεια. Ενώ λοιπόν οι αντιδράσεις που συµβαίνουν είναι αντιδράσεις καύσης (οξείδωσης), στην περίπτωση των κυψελών καυσίµου οι αντιδράσεις πραγµατοποιούνται πολύ πιο ήπια παράγοντας λιγότερη χαµένη θερµότητα και µετατρέποντας πολύ µεγαλύτερο ποσοστό χηµικής ενέργειας σε ηλεκτρική. Επιπλέον οι κυψέλες 18

19 καυσίµου δεν διαθέτουν καθόλου κινούµενα µέρη, συνεπώς δεν παρουσιάζουν τριβές. Το αποτέλεσµα των παραπάνω είναι η λειτουργία των κυψελών καυσίµου µε έναν βαθµό απόδοσης της τάξης του 70 85%. ευτερογενές αποτέλεσµα των παραπάνω είναι η αθόρυβη και αξιόπιστη λειτουργία χωρίς απαιτήσεις συντήρησης. Μια βασική όµως οµοιότητα των κυψελών καυσίµου µε τους θερµικούς κινητήρες (και η βασική διαφορά των κυψελών καυσίµου µε τις µπαταρίες) είναι η ανάγκη αποθήκευσης και κατανάλωσης κάποιου καυσίµου. Έτσι λοιπόν υπάρχουν διάφορα είδη κυψελών καυσίµου τα οποία έχουν τη δυνατότητα να λειτουργούν µε διάφορα είδη καυσίµου, κυρίως αέριους υδρογονάνθρακες και υδρογόνο. 19

20 Ενεργειακές Κυψέλες Υδρογόνου Ιστορική Αναδροµή Η εκµετάλλευση του υδρογόνου για την παρασκευή ηλεκτρικής ενέργειας χωρίς καύση δεν είναι καθόλου νέα ιδέα. Για την ακρίβεια η ιστορία µας ταξιδεύει πίσω στην Αγγλία του Ο Γουίλιαµ Γκρουβ (William Grove), φαρµακοποιός και ερασιτέχνης φυσικός πειραµατιζόταν µε το ενδιαφέρον φαινόµενο της ηλεκτρόλυσης του νερού σε οξυγόνο και υδρογόνο. Μετά το πέρας ενός πειράµατος ηλεκτρόλυσης παρατήρησε την εµφάνιση ηλεκτρικού ρεύµατος στο κύκλωµα της ηλεκτρολυτικής διάταξης. Εκµεταλλευόµενος αυτό το εντυπωσιακό φαινόµενο, ο Grove κατασκεύασε τέσσερις µεγάλες κυψέλες που περιείχαν οξυγόνο και υδρογόνο για την παραγωγή ηλεκτρικού ρεύµατος. Το ηλεκτρικό ρεύµα στη συνέχεια διοχετευόταν σε µια ηλεκτρολυτική διάταξη για το διαχωρισµό του νερού σε υδρογόνο και οξυγόνο. Η παραπάνω εφαρµογή µπορεί να θεωρηθεί ως η πρώτη διάταξη παραγωγής ηλεκτρικού ρεύµατος µε τη βοήθεια ενεργειακών κυψελών υδρογόνου. Τόσο η θεωρητική βάση, όσο και η πειραµατική επαλήθευση του φαινοµένου ήταν τόσο εντυπωσιακές που ο εφευρέτης έστειλε επιστολή στον πατέρα του ηλεκτρισµού Michael Faraday σηµειώνοντας πως αναµφίβολα το περιγραφόµενο πείραµα ήταν ιδιαίτερα σηµαντικό για την πορεία του ηλεκτρισµού. Ωστόσο, παρά το γεγονός της εµφάνισης των κυψελών υδρογόνου στα µέσα του 1800, χρειάστηκε να περάσουν άλλα 120 χρόνια µέχρι να αρχίσει η χρήση των πρώτων κυψελών σε ένα µικρό αριθµό εφαρµογών. Πιο συγκεκριµένα το 1960 η NASA ερεύνησε πολλές από τις δυνατότητες χρήσης των κυψελών υδρογόνου, τοποθετώντας συστοιχίες κυψελών στα διαστηµόπλοια Gemini τα οποία εκτόξευε την περίοδο εκείνη στο διάστηµα. Για τη δηµιουργία ωστόσο αξιόπιστων και παραγωγικών κυψελών, απορροφήθηκαν από τον προϋπολογισµό της NASA περίπου 1.1 εκατοµ. δολάρια. Συνεπώς η τεχνολογία των κυψελών υδρογόνου υπήρχε, ήταν παραγωγική αλλά και απίστευτα ακριβή. Το σύνολο του ερευνητικού, τεχνολογικού και βιοµηχανικού κόσµου αναγνώρισε τα πλεονεκτήµατα της τεχνολογίας των κυψελών καυσίµων ωστόσο η υπάρχουσα προσφερόµενη 20

Πανεπιστήμιο Πατρών Πολυτεχνική σχολή Τμήμα Χημικών Μηχανικών Ακαδημαϊκό Έτος 2007-20082008 Μάθημα: Οικονομία Περιβάλλοντος για Οικονομολόγους Διδάσκων:Σκούρας Δημήτριος ΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πηγές Ενέργειας για τον 21ο αιώνα

Πηγές Ενέργειας για τον 21ο αιώνα Πηγές Ενέργειας για τον 21ο αιώνα Πετρέλαιο Κάρβουνο ΑΠΕ Εξοικονόμηση Φυσικό Αέριο Υδρογόνο Πυρηνική Σύντηξη (?) Γ. Μπεργελές Καθηγητής Ε.Μ.Π www.aerolab.ntua.gr e mail: bergeles@fluid.mech.ntua.gr Ενέργεια-Περιβάλλον-Αειφορία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ

ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο είναι δύο μίγματα υδρογονανθράκων που χρησιμοποιούνται σε διάφορους τομείς από τους ανθρώπους σε όλο τον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2)

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2) ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2) ΒΑΣΙΚΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ Στο πλαίσιο της µελέτης WETO-H2 εκπονήθηκε σενάριο προβλέψεων και προβολών αναφοράς για το παγκόσµιο σύστηµα ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ. Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα.

ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ. Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα. ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Το φυσικό αέριο είναι: Το φυσικό αέριο είναι ένα φυσικό προϊόν που βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου»

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Επιβλέπουσα καθηγήτρια: κ.τρισεύγενη Γιαννακοπούλου Ονοματεπώνυμο: Πάσχος Απόστολος Α.Μ.: 7515 Εξάμηνο: 1 ο Το φαινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΠΟΛΥΔΙΑΣΤΑΤΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΨΕΛΩΝ ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ

ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΠΟΛΥΔΙΑΣΤΑΤΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΨΕΛΩΝ ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΠΟΛΥΔΙΑΣΤΑΤΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΨΕΛΩΝ ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Κ.Π. Χατζηαντωνίου-Μαρούλη, Ι. Μπρίζας Εργ. Οργανικής Χημείας και ΔιΧηΝΕΤ, Τμήμα Χημείας, Σχολή Θετικών

Διαβάστε περισσότερα

Καύση υλικών Ηλιακή ενέργεια Πυρηνική ενέργεια Από τον πυρήνα της γης Ηλεκτρισμό

Καύση υλικών Ηλιακή ενέργεια Πυρηνική ενέργεια Από τον πυρήνα της γης Ηλεκτρισμό Ενεργειακή Μορφή Θερμότητα Φως Ηλεκτρισμός Ραδιοκύματα Μηχανική Ήχος Τι είναι; Ενέργεια κινούμενων σωματιδίων (άτομα, μόρια) υγρής, αέριας ή στερεάς ύλης Ακτινοβολούμενη ενέργεια με μορφή φωτονίων Ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

Το παρόν αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης εργασίας, η οποία εξελίσσεται σε έξι μέρη που δημοσιεύονται σε αντίστοιχα τεύχη. Τεύχος 1, 2013.

Το παρόν αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης εργασίας, η οποία εξελίσσεται σε έξι μέρη που δημοσιεύονται σε αντίστοιχα τεύχη. Τεύχος 1, 2013. Είναι Πράγματι οι Γερμανοί Φτωχότεροι από τους Έλληνες, in DEEP ANALYSIS Ενέργεια Παγκόσμιες Ενεργειακές Ανάγκες της Περιόδου 2010-2040 του Ιωάννη Γατσίδα και της Θεοδώρας Νικολετοπούλου in DEEP ANALYSIS

Διαβάστε περισσότερα

(Σανταµούρης Μ., 2006).

(Σανταµούρης Μ., 2006). Β. ΠΗΓΕΣ ΙΟΞΕΙ ΙΟΥ ΤΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑ (CO 2 ) Οι πιο σηµαντικές πηγές διοξειδίου προέρχονται από την καύση ορυκτών καυσίµων και την δαπάνη ενέργειας γενικότερα. Οι δύο προεκτάσεις της ανθρώπινης ζωής που είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες µορφές ενέργειας

Ήπιες µορφές ενέργειας ΕΒ ΟΜΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ήπιες µορφές ενέργειας Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Επιλέξετε τη σωστή από τις παρακάτω προτάσεις, θέτοντάς την σε κύκλο. 1. ΥΣΑΡΕΣΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΟΡΥΚΤΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΑΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Μορφές Ενέργειας

ΕΝΑΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Μορφές Ενέργειας ΕΝΤΟ ΚΕΦΛΙΟ Μορφές Ενέργειας ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής σωστό-λάθος Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λάθος καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις περιβάλλοντας µε ένα κύκλο το αντίστοιχο γράµµα.

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Α.1 Το φαινόµενο του θερµοκηπίου. του (Agriculture and climate, Eurostat).

Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Α.1 Το φαινόµενο του θερµοκηπίου. του (Agriculture and climate, Eurostat). Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Α.1 Το φαινόµενο του θερµοκηπίου Ένα από τα µεγαλύτερα περιβαλλοντικά προβλήµατα που αντιµετωπίζει η ανθρωπότητα και για το οποίο γίνεται προσπάθεια επίλυσης είναι το φαινόµενο του θερµοκηπίου.

Διαβάστε περισσότερα

1 http://didefth.gr/mathimata

1 http://didefth.gr/mathimata Πυρηνική Ενέργεια Οι ακτινοβολίες που προέρχονται από τα ραδιενεργά στοιχεία, όπως είναι το ουράνιο, έχουν µεγάλο ενεργειακό περιεχόµενο, µ' άλλα λόγια είναι ακτινοβολίες υψηλής ενέργειας. Για παράδειγµα,

Διαβάστε περισσότερα

Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας. Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος

Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας. Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος Ιούνιος 2014 Αρχή της οικολογίας ως σκέψη Πρώτος οικολόγος Αριστοτέλης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 18 Φεβρουαρίου 2013 Εισήγηση του Περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου Γιάννη ΜΑΧΑΙΡΙ Η Θέμα: Ενεργειακή Πολιτική Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Η ενέργεια μοχλός Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική μηχανική

Περιβαλλοντική μηχανική Περιβαλλοντική μηχανική 2 Εισαγωγή στην Περιβαλλοντική μηχανική Enve-Lab Enve-Lab, 2015 1 Environmental Μεγάλης κλίμακας περιβαλλοντικά προβλήματα Παγκόσμια κλιματική αλλαγή Όξινη βροχή Μείωση στρατοσφαιρικού

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΚΚΙΝΟΥΛΗ ΝΙΚΟΛΕΤΑ, Χηµικός Μηχανικός, MSc

ΚΟΚΚΙΝΟΥΛΗ ΝΙΚΟΛΕΤΑ, Χηµικός Μηχανικός, MSc ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ : «ΚΕΛΙΑ ΚΑΥΣΙΜΟΥ ΜΕ ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ ΤΡΟΦΟ ΟΣΙΑ ΒΙΟΑΙΘΑΝΟΛΗΣ» ΚΟΚΚΙΝΟΥΛΗ ΝΙΚΟΛΕΤΑ, Χηµικός Μηχανικός, MSc ΟΜΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΥΨΕΛΙ ΕΣ ΚΑΥΣΙΜΟΥ ΘΕΡΜΟ ΥΝΑΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Συντακτική Οµάδα: έσποινα Παναγιωτίδου

Συντακτική Οµάδα: έσποινα Παναγιωτίδου ιαθεµατική Εργασία µε Θέµα: Οι Φυσικές Επιστήµες στην Καθηµερινή µας Ζωή Η Ηλιακή Ενέργεια Τµήµα: β2 Γυµνασίου Υπεύθυνος Καθηγητής: Παζούλης Παναγιώτης Συντακτική Οµάδα: έσποινα Παναγιωτίδου ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόβλεψηγια 70-80% ωςτο 2030!

Πρόβλεψηγια 70-80% ωςτο 2030! ΕυρωπαϊκήΕνεργειακήΠολιτική Λ. Γούτα Χηµικός Μηχανικός ΣύµβουλοςΕνέργειας, Περιβάλλοντος &Ανάπτυξης Υποψήφια Βουλευτής Ν, Α Θεσ/νίκης, 2007 1 Ενέργεια και Περιβάλλον : υο προκλήσεις Οι αλλαγές των τελευταίων

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

Φαινόµενο του Θερµοκηπίου

Φαινόµενο του Θερµοκηπίου Φαινόµενο του Θερµοκηπίου Αλεξάνδρου Αλέξανδρος, Κυριάκου Λίντα, Παυλίδης Ονήσιλος, Χαραλάµπους Εύη, Χρίστου ρόσος Φαινόµενο του θερµοκηπίου Ανακαλύφθηκε το 1824 από τον Γάλλο µαθηµατικό Fourier J. (1768)

Διαβάστε περισσότερα

2. ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ Η

2. ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ Η 2. ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ Η παγκόσμια παραγωγή (= κατανάλωση + απώλειες) εκτιμάται σήμερα σε περίπου 10 Gtoe/a (10.000 Mtoe/a, 120.000.000 GWh/a ή 420 EJ/a), αν και οι εκτιμήσεις αποκλίνουν: 10.312

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΥΣΑΕΡΙΑ ΚΑΤΑΛΥΤΕΣ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ Ενεργειακό πρόβληµα Τεράστιες απαιτήσεις σε ενέργεια µε αµφίβολη µακροπρόθεσµη επάρκεια ενεργειακών πόρων Μικρή απόδοση των σηµερινών µέσων αξιοποίησης της ενέργειας (π.χ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ ΒΗΜΑ FORUM ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 2009 Αίθουσα ΙΙΙ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ ΒΗΜΑ FORUM ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 2009 Αίθουσα ΙΙΙ ΕΛΕΥΘΕΡΟ ΒΗΜΑ FORUM ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 2009 Αίθουσα ΙΙΙ «Μεταφορικά Μέσα: Ενεργειακές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις σε Παγκόσµιο, Ευρωπαϊκό και Εθνικό επίπεδο προοπτικές ανάπτυξης ηλεκτροκίνητων µέσων µεταφοράς»

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04)

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη (ΠΕ02) Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) Β T C E J O R P Υ Ν Η Μ Α Ρ Τ ΤΕ Α Ν Α Ν Ε Ω ΣΙ Μ ΕΣ Π Η ΓΕ Σ ΕΝ Ε Ρ ΓΕ Ι Α Σ. Δ Ι Ε Ξ Δ Σ Α Π ΤΗ Ν Κ Ρ Ι ΣΗ 2 Να

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΙ ΕΙΝΑΙ?

ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΙ ΕΙΝΑΙ? ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΙ ΕΙΝΑΙ? Η ηλιακή ενέργεια που προσπίπτει στην επιφάνεια της γης είναι ηλεκτροµαγνητική ακτινοβολία που παράγεται στον ήλιο. Φτάνει σχεδόν αµετάβλητη στο ανώτατο στρώµατηςατµόσφαιρας του

Διαβάστε περισσότερα

Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε.

Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε. Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε. Η ένταση της Θερμικής νησίδας στον κόσμο είναι πολύ υψηλή Ένταση της θερμικής νησίδας κυμαίνεται μεταξύ 1-10 o

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Project Τμήμα Α 3

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Project Τμήμα Α 3 Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας Project Τμήμα Α 3 Ενότητες εργασίας Η εργασία αναφέρετε στις ΑΠΕ και μη ανανεώσιμες πήγες ενέργειας. Στην 1ενότητα θα μιλήσουμε αναλυτικά τόσο για τις ΑΠΕ όσο και για τις μη

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικοί ρύποι H χλωρίδα της γης (µεγαλύτερη φυσική πηγή εκποµπής αερίων ρύπων ) Τα δέντρα και τα φυτά µέσω της φωτοσύνθεσης Ανθρώπινες ραστηριότητες

Φυσικοί ρύποι H χλωρίδα της γης (µεγαλύτερη φυσική πηγή εκποµπής αερίων ρύπων ) Τα δέντρα και τα φυτά µέσω της φωτοσύνθεσης Ανθρώπινες ραστηριότητες Ατµοσφαιρική ρύπανση Μαρή Νεαμονίτης Παλαιολόγου Παπαβασιλείου Ορισµός Ανεπιθύµητη αλλαγή στα φυσικά, χηµικά και βιολογικά χαρακτηριστικά του αέρα ζηµιογόνος για όλους τους οργανισµούς Πώς προκαλείται

Διαβάστε περισσότερα

Ραδιενέργεια Ένα τρομακτικό όπλο ή ένα μέσον για την έρευνα και για καλλίτερη ποιότητα ζωής; Για πόσο μεγάλες ενέργειες μιλάμε; Κ.-Α. Θ.

Ραδιενέργεια Ένα τρομακτικό όπλο ή ένα μέσον για την έρευνα και για καλλίτερη ποιότητα ζωής; Για πόσο μεγάλες ενέργειες μιλάμε; Κ.-Α. Θ. Ραδιενέργεια Ένα τρομακτικό όπλο ή ένα μέσον για την έρευνα και για καλλίτερη ποιότητα ζωής; Για πόσο μεγάλες ενέργειες μιλάμε; Ραδιενέργεια 1896: Ανακάλυψη από τον Henry Becquerel (βραβείο Nobel 1903)

Διαβάστε περισσότερα

3 ο κεφάλαιο. καύσιμα και καύση

3 ο κεφάλαιο. καύσιμα και καύση 3 ο κεφάλαιο καύσιμα και καύση 1. Τι ονομάζουμε καύσιμο ; 122 Είναι διάφοροι τύποι υδρογονανθράκων ΗC ( υγρών ή αέριων ) που χρησιμοποιούνται από τις ΜΕΚ για την παραγωγή έργου κίνησης. Το καλύτερο καύσιμο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Aτµόσφαιρα της Γης Ατµόσφαιρα είναι η αεριώδης µάζα η οποία περιβάλλει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Προβλήματα και προοπτικές Π. Μουρούζης Υπεύθυνος Ε.Κ.Φ.Ε. Κέρκυρας Ενέργεια: το κλειδί της ευημερίας αλλά και η αιτία των πολέμων 2/40 Πώς ένας άρχοντας απολάμβανε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΥΚΤΑ ΚAΥΣΙΜΑ

ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΥΚΤΑ ΚAΥΣΙΜΑ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΥΚΤΑ ΚAΥΣΙΜΑ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΥΚΤΑ ΚAΥΣΙΜΑ ΣΑΒΒΙΔΗΣ ΗΛΙΑΣ Αναπληρωτής καθηγητής ΑΠΘ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΥΚΤΑ ΚAΥΣΙΜΑ Σαββίδης Ηλίας ISBN: 978-960-9551-09-0 ΕΚΔΟΣΗ: Απαγορεύεται

Διαβάστε περισσότερα

Πηγές ενέργειας - Πηγές ζωής

Πηγές ενέργειας - Πηγές ζωής Πηγές ενέργειας - Πηγές ζωής Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Καστρίου 2014 Παράγει ενέργεια το σώμα μας; Πράγματι, το σώμα μας παράγει ενέργεια! Για να είμαστε πιο ακριβείς, παίρνουμε ενέργεια από τις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Τι είναι το φαινόµενο του θερµοκηπίου Φαινόµενο του θερµοκηπίου ονοµάζεται η φυσική διαδικασία κατά την οποία η ατµόσφαιρα ενός πλανήτη συµβάλει στην θέρµανσή του. Ανακαλύφθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Ατμοσφαιρική ρύπανση και κλιματική αλλαγή. Νικόλαος Σ. Μουσιόπουλος Πολυτεχνική Σχολή Α.Π.Θ.

Ατμοσφαιρική ρύπανση και κλιματική αλλαγή. Νικόλαος Σ. Μουσιόπουλος Πολυτεχνική Σχολή Α.Π.Θ. Ατμοσφαιρική ρύπανση και κλιματική αλλαγή Νικόλαος Σ. Μουσιόπουλος Πολυτεχνική Σχολή Α.Π.Θ. AUT/LHTEE Εισαγωγή (1/3) Για 1-2 αιώνες, δηλ. ένα ελάχιστο κλάσμα της παγκόσμιας ιστορίας, καίμε μέσα σε ένα

Διαβάστε περισσότερα

Ατμόσφαιρα. Αυτό τo αεριώδες περίβλημα, αποτέλεσε την πρώτη ατμόσφαιρα της γης.

Ατμόσφαιρα. Αυτό τo αεριώδες περίβλημα, αποτέλεσε την πρώτη ατμόσφαιρα της γης. Ατμόσφαιρα Η γη, όπως και ολόκληρο το ηλιακό μας σύστημα, αναπτύχθηκε μέσα από ένα τεράστιο σύννεφο σκόνης και αερίων, πριν από 4,8 δισεκατομμύρια χρόνια. Τότε η γη, περικλειόταν από ένα αεριώδες περίβλημα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9.1 Εισαγωγή Η βιώσιµη ανάπτυξη είναι µία πολυδιάστατη έννοια, η οποία αποτελεί µία εναλλακτική αντίληψη της ανάπτυξης, µε κύριο γνώµονα το καθαρότερο περιβάλλον και επιδρά στην

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011

Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011 Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011 1 Περιεχόµενα 1 Το πρόβληµα 2 Η αναγνώριση 3 4 Ο στόχος Η λύση 5 Η ασφάλιση 2 Το πρόβληµα Εκποµπές

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Καστρίου 2013 Ενέργεια & Περιβάλλον Το ενεργειακό πρόβλημα (Ι) Σε τι συνίσταται το ενεργειακό πρόβλημα; 1. Εξάντληση των συμβατικών ενεργειακών

Διαβάστε περισσότερα

10 o ΣΥΝΕ ΡΙΟΦΟΙΤΗΤΩΝ ΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΦΥΣΙΚΟΥΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ "ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΣΗΜΕΡΑ & ΑΥΡΙΟ" 27-28 ΜΑΡΤΙΟΥ 2009 ΑΠΕ :ΗΕλλάδακαιοιάλλοι... Στόχοι και εσµεύσεις / Προκλήσεις και Ευκαιρίες Λ. Γούτα Χηµικός Μηχανικός

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνοι έκρηξης. Ορισµοί

Κίνδυνοι έκρηξης. Ορισµοί Κίνδυνοι έκρηξης Ορισµοί «Καύση»: σύνολο φυσικών και χηµικών διεργασιών πουαλληλεπιδρούν. λ Η σηµαντικότερη από αυτές, η οποία και χαρακτηρίζει την καύση, είναι η ταχεία και αυτοσυντηρούµενη χηµική αντίδραση

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012 -1-

Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012 -1- ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα Πως οι μικρές εμπορικές επιχειρήσεις επηρεάζουν το περιβάλλον και πως μπορούν

Διαβάστε περισσότερα

Μήνυμα από τη Φουκουσίμα: Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας είναι το μέλλον!

Μήνυμα από τη Φουκουσίμα: Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας είναι το μέλλον! Μήνυμα από τη Φουκουσίμα: Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας είναι το μέλλον! Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας είναι μία βιώσιμη λύση για να αντικατασταθούν οι επικίνδυνοι και πανάκριβοι πυρηνικοί και ανθρακικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΕΚΡΗΞΕΙΣ

ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΕΚΡΗΞΕΙΣ ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: Βοηθός Φαρμακείου Ημ/νια: 28/1/2014 ΕΞΑΜΗΝΟ: Α Χειμερινό Εισηγητής : Εμμανουήλ Νικόλαος Μάθημα: Ασφάλεια και Υγιεινή Ενότητα: Κεφάλαιο 8, 9 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΕΚΡΗΞΕΙΣ Έκρηξη είναι η

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα : «Εφαρμογή πυρηνικής, θερμοηλεκτρικής και μαγνητικής ενέργειας στην αυτοκίνηση.» Ερευνητική Εργασία - Β Λυκείου

Θέμα : «Εφαρμογή πυρηνικής, θερμοηλεκτρικής και μαγνητικής ενέργειας στην αυτοκίνηση.» Ερευνητική Εργασία - Β Λυκείου Θέμα : «Εφαρμογή πυρηνικής, θερμοηλεκτρικής και μαγνητικής ενέργειας στην αυτοκίνηση.» Ερευνητική Εργασία - Β Λυκείου ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ κος. ΛΑΜΠΙΡΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ κος. ΜΑΥΡΟΕΙΔΗΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ Θερμοηλεκτρισμός

Διαβάστε περισσότερα

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%)

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Φυσικό αέριο Βιοαέριο Αλκάνια ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Χρησιµοποιείται ως: Καύσιµο Πρώτη ύλη στην πετροχηµική βιοµηχανία Πλεονεκτήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ

Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ Ομιλητές: Ι. Νικολετάτος Σ. Τεντζεράκης, Ε. Τζέν ΚΑΠΕ ΑΠΕ και Περιβάλλον Είναι κοινά αποδεκτό ότι οι ΑΠΕ προκαλούν συγκριτικά τη μικρότερη δυνατή περιβαλλοντική

Διαβάστε περισσότερα

Η Μόλυνση του Περιβάλλοντος

Η Μόλυνση του Περιβάλλοντος Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Μόλυνση του Περιβάλλοντος Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β1 pc25

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις.

Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις. Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις. Περίληψη Η επιβάρυνση του περιβάλλοντος που προκαλείται από την παροχή ηλεκτρικής ή θερµικής ενέργειας είναι ιδιαίτερα σηµαντική.

Διαβάστε περισσότερα

Honda earthdreams Κοιτάζοντας στο μέλλον, σκοπός μας είναι να γίνουμε η εταιρεία που το σύνολο της κοινωνίας θα θέλει να υπάρχουμε.

Honda earthdreams Κοιτάζοντας στο μέλλον, σκοπός μας είναι να γίνουμε η εταιρεία που το σύνολο της κοινωνίας θα θέλει να υπάρχουμε. Κοιτάζοντας στο μέλλον, σκοπός μας είναι να γίνουμε η εταιρεία που το σύνολο της κοινωνίας θα θέλει να υπάρχουμε. Soichiro Honda, 1956 ΥΒΡΙΔΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΠΟΛΥΤΕΛΕΙΑ ή ΑΝΑΓΚΗ Πωληθέντα Αυτοκίνητα ανά περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

9 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ

9 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ 9 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ Θέμα: «Άνθρωποι και μηχανές. Μόλυνση από τις μηχανές» Από την ομάδα NBA : Τσιάκαλος Tηλέμαχος Μπούζας Νίκος Λιαρομμάτης Nίκος Αλεξανδρόπουλος Αποστόλης ΕΠΙΒΛΕΠΟΝΤΕΣ: Αναστασόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας Οι Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις (GPP/ΠΔΣ) αποτελούν προαιρετικό μέσο. Το παρόν έγγραφο παρέχει τα κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ, τα οποία έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Επανάσταση 2010: με μια ματιά

Ενεργειακή Επανάσταση 2010: με μια ματιά Ενεργειακή Επανάσταση 2010: με μια ματιά Στοιχεία και αριθμοί Στην παρούσα 3 η έκδοση της Ενεργειακής Επανάστασης παρουσιάζεται ένα πιο φιλόδοξο και προοδευτικό σενάριο σε σχέση με τις προηγούμενες δύο

Διαβάστε περισσότερα

Τροπόσφαιρα. Στρατόσφαιρα

Τροπόσφαιρα. Στρατόσφαιρα ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Το διαφανές στρώµα αέρος που περιβάλλει τη Γη σαν µια τεράστια προστατευτική ασπίδα, δίχως την οποία η ζωή στον πλανήτη µας θα ήταν αδιανόητη, ονοµάζεται ατµόσφαιρα. Η ατµόσφαιρα λοιπόν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Ορισμός «Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) είναι οι μη ορυκτές ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, δηλαδή η αιολική, η ηλιακή και η γεωθερμική ενέργεια, η ενέργεια κυμάτων, η παλιρροϊκή ενέργεια, η υδραυλική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων έργα "εκ του µηδενός" σε ιστορικά πλαίσια

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων έργα εκ του µηδενός σε ιστορικά πλαίσια ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων έργα "εκ του µηδενός" σε ιστορικά πλαίσια 2 Ο ηλιακός θερµοσίφωνας αποτελεί ένα ενεργητικό ηλιακό σύστηµα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ !Unexpected End of Formula l ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Παραδεισανός Αδάμ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η εργασία αυτή εκπονήθηκε το ακαδημαϊκό έτος 2003 2004 στο μάθημα «Το πείραμα στη

Διαβάστε περισσότερα

Είναι μια καταγραφή/υπολογισμός των ποσοτήτων

Είναι μια καταγραφή/υπολογισμός των ποσοτήτων Απογραφές Εκπομπών: α) Γενικά, β) Ειδικά για τις ανάγκες απογραφής CO 2 σε αστική περιοχή Θεόδωρος Ζαχαριάδης Τμήμα Επιστήμης & Τεχνολογίας Περιβάλλοντος Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου τηλ. 25 002304,

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Τι ορίζουμε ως «βιομάζα» Ως βιομάζα ορίζεται η ύλη που έχει βιολογική (οργανική) προέλευση. Πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Ασκήσεις Ακ. Έτους 2014 15 (επιλύθηκαν συζητήθηκαν κατά τη διδασκαλία) Όπου χρειάζεται ο Αριθμός Avogadro λαμβάνεται 0.6023 1024

Ασκήσεις Ακ. Έτους 2014 15 (επιλύθηκαν συζητήθηκαν κατά τη διδασκαλία) Όπου χρειάζεται ο Αριθμός Avogadro λαμβάνεται 0.6023 1024 Ασκήσεις Ακ. Έτους 014 15 (επιλύθηκαν συζητήθηκαν κατά τη διδασκαλία) Όπου χρειάζεται ο Αριθμός Avoadro λαμβάνεται 0.603 10 4 και τα ατομικά βάρη θεωρείται ότι ταυτίζονται με τον μαζικό αριθμό σε 1. Το

Διαβάστε περισσότερα

«Περιβάλλον Ενεργειακή Επανάσταση-Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας». Σύνθημά μας: «Θέλουμε να ζήσουμε σε ένα ανθρώπινο πλανήτη!

«Περιβάλλον Ενεργειακή Επανάσταση-Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας». Σύνθημά μας: «Θέλουμε να ζήσουμε σε ένα ανθρώπινο πλανήτη! Η ιαδραστική Τηλεδιάσκεψη στην Υπηρεσία του Σύγχρονου Σχολείου Πρόγραµµα Οδυσσέας 1 ος Κύκλος 2009 «Περιβάλλον Ενεργειακή Επανάσταση-Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας». Σύνθημά μας: «Θέλουμε να ζήσουμε σε ένα

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας

Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας Ενότητα 1: Ενεργειακές Πηγές & Αποθέματα Σκόδρας Γεώργιος, Αν. Καθηγητής gskodras@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ ΗΕλληνικά Πετρέλαια Ανταποκρίνεται στον Στόχο της για Βιώσιµη Ανάπτυξη Αναβάθµιση των

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον

Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον Απαρχές Σύμπαντος Ύλη - Ενέργεια E = mc 2 Θεμελιώδεις καταστάσεις ύλης Στερεά Υγρή Αέριος Χημικές μορφές ύλης Χημικά στοιχεία Χημικές ενώσεις Χημικά στοιχεία 92 στη

Διαβάστε περισσότερα

Η θερμική υπέρυθρη εκπομπή της Γης

Η θερμική υπέρυθρη εκπομπή της Γης Η θερμική υπέρυθρη εκπομπή της Γης Δορυφορικές μετρήσεις στο IR. Θεωρητική θεώρηση της τηλεπισκόπισης της εκπομπήςτηςγήινηςακτινοβολίαςαπό δορυφορικές πλατφόρμες. Μοντέλα διάδοσης της υπέρυθρης ακτινοβολίας

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Για κάθε αέριο υπάρχουν μηχανισμοί παραγωγής και καταστροφής Ρυθμός μεταβολής ενός αερίου = ρυθμός παραγωγής ρυθμός καταστροφής Όταν: ρυθμός παραγωγής = ρυθμός καταστροφής

Διαβάστε περισσότερα

Η Γεωθερμία στην Ελλάδα

Η Γεωθερμία στην Ελλάδα ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Τ.Ε. Η Γεωθερμία στην Ελλάδα Ομάδα Παρουσίασης Επιβλέπουσα Θύμιος Δημήτρης κ. Ζουντουρίδου Εριέττα Κατινάς Νίκος Αθήνα 2014 Τι είναι η γεωθερμία; Η Γεωθερμική ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

Ν + O ΝO+N Μηχανισµός Zel'dovich Ν + O ΝO+O ΝO+H N + OH 4CO + 2ΗΟ + 4ΝΟ 5Ο 6ΗΟ + 4ΝΟ 4HCN + 7ΗΟ 4ΝΗ + CN + H O HCN + OH

Ν + O ΝO+N Μηχανισµός Zel'dovich Ν + O ΝO+O ΝO+H N + OH 4CO + 2ΗΟ + 4ΝΟ 5Ο 6ΗΟ + 4ΝΟ 4HCN + 7ΗΟ 4ΝΗ + CN + H O HCN + OH Τεχνολογίες ελέγχου των εκποµπών των Συµβατικών Ατµοηλεκτρικών Σταθµών (ΣΑΗΣ) µε καύσιµο άνθρακα ρ. Ανανίας Τοµπουλίδης Τµ. Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήµιο υτικής Μακεδονίας Εκποµπές NO Χ που παράγονται

Διαβάστε περισσότερα

Σταθµοί ηλεκτροπαραγωγής συνδυασµένου κύκλου µε ενσωµατωµένη αεριοποίηση άνθρακα (IGCC) ρ. Αντώνιος Τουρλιδάκης Καθηγητής Τµ. Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήµιο υτικής Μακεδονίας 1 ιαδικασίες, σχήµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ Την εργασία επιμελήθηκαν οι: Αναστασοπούλου Ευτυχία Ανδρεοπούλου Μαρία Αρβανίτη Αγγελίνα Ηρακλέους Κυριακή Καραβιώτη Θεοδώρα Καραβιώτης Στέλιος Σπυρόπουλος Παντελής Τσάτος Σπύρος

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας 4η Ενότητα: «Βιοκαύσιμα 2ης Γενιάς» Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Δ.Σ. Ελληνικής Εταιρείας Βιοµάζας ΕΛ.Ε.Α.ΒΙΟΜ ΒΙΟΜΑΖΑ Η αδικημένη μορφή ΑΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

Πράσινη θερµότητα Ένας µικρός πρακτικός οδηγός

Πράσινη θερµότητα Ένας µικρός πρακτικός οδηγός Πράσινη θερµότητα Ένας µικρός πρακτικός οδηγός Αν δεν πιστεύετε τις στατιστικές, κοιτάξτε το πορτοφόλι σας. Πάνω από τη µισή ενέργεια που χρειάζεται ένα σπίτι, καταναλώνεται για τις ανάγκες της θέρµανσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΤΙΤΛΟΣ «Δημόσια Αστικά Μέσα Μαζικής Μεταφοράς»

ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΤΙΤΛΟΣ «Δημόσια Αστικά Μέσα Μαζικής Μεταφοράς» ΤΕΙ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ : ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΥ ΘΗΒΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΤΙΤΛΟΣ Επίβλεψη : Καθηγήτρια Dr. Έλενα Καλλικαντζάρου Μελέτη - Ανάπτυξη: Καλογερίδου Χρυσούλα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ. Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ. Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο όρος βιομάζα μπορεί να δηλώσει : α) Τα υλικά ή τα υποπροϊόντα και κατάλοιπα της φυσικής, ζωικής δασικής και αλιευτικής παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος των ημοσίων Συγκοινωνιών στην αναβάθμιση του περιβάλλοντος στη Θεσσαλονίκη»

«Ο ρόλος των ημοσίων Συγκοινωνιών στην αναβάθμιση του περιβάλλοντος στη Θεσσαλονίκη» «Ο ρόλος των ημοσίων Συγκοινωνιών στην αναβάθμιση του περιβάλλοντος στη Θεσσαλονίκη» ρ. Παναγιώτης Παπαϊωάννου Εργαστήριο Συγκοινωνιακής Τεχνικής, Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

Τοπυρηνικόατύχηµατης Fukushima I. Καινουργιάκης Εµµανουήλ

Τοπυρηνικόατύχηµατης Fukushima I. Καινουργιάκης Εµµανουήλ Τοπυρηνικόατύχηµατης Fukushima I Καινουργιάκης Εµµανουήλ Μερικά στοιχεία για την Ιαπωνία Η Ιαπωνία διαθέτει 55 πυρηνικούς αντιδραστήρες. Από αυτούς παράγεται το 29% της ενέργειας που καταναλώνεται στην

Διαβάστε περισσότερα

Λύσεις Εξοικονόμησης Ενέργειας

Λύσεις Εξοικονόμησης Ενέργειας Λύσεις Εξοικονόμησης Ενέργειας Φωτοβολταϊκά Αστείρευτη ενέργεια από τον ήλιο! Η ηλιακή ενέργεια είναι μια αστείρευτη πηγή ενέργειας στη διάθεση μας.τα προηγούμενα χρόνια η τεχνολογία και το κόστος παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΦΩΤΟΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΥΣΑΕΡΙΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ

ΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΦΩΤΟΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΥΣΑΕΡΙΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ ΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΦΩΤΟΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΥΣΑΕΡΙΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ Ε. Πουλάκης, Α. Ζέρβα, Κ. Φιλιππόπουλος Σχολή Χημικών Μηχανικών, Ε.Μ.Π., Ηρώων Πολυτεχνείου 9, 157 80 Αθήνα ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η φωτοκαταλυτική επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΕΛΙΣΣΟΜΕΝΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ. ηµήτρης Μελάς Αριστοτέλειο Πανε ιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Φυσικής - Εργαστήριο Φυσικής της Ατµόσφαιρας

Η ΕΞΕΛΙΣΣΟΜΕΝΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ. ηµήτρης Μελάς Αριστοτέλειο Πανε ιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Φυσικής - Εργαστήριο Φυσικής της Ατµόσφαιρας Η ΕΞΕΛΙΣΣΟΜΕΝΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ηµήτρης Μελάς Αριστοτέλειο Πανε ιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Φυσικής - Εργαστήριο Φυσικής της Ατµόσφαιρας Το φαινόµενο του θερµοκηπίου είναι ένα φυσικό φαινόµενο µε ευεργετικά

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα.

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα. 93 Ερωτήσεις θεωρίας με απαντήσεις 3.2 Οξυγόνο 2-1. Ποιο είναι το οξυγόνο και πόσο διαδεδομένο είναι στη φύση. Το οξυγόνο είναι αέριο στοιχείο με μοριακό τύπο Ο 2. Είναι το πλέον διαδεδομένο στοιχείο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ Η χρήση του όζοντος για την κατεργασία νερού σε πύργους ψύξης αυξάνει σηµαντικά τα τελευταία χρόνια και αρκετές έρευνες και εφαρµογές που έχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ!

ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ! ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ! ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ: Η ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΑΞΙΑ ΠΟΥ ΜΟΙΡΑΖΕΤΑΙ - Μια εταιρία δεν μπορεί να θεωρείται «πράσινη» αν δεν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΣΗ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΣΗ Περίληψη Η κίνηση των οχηµάτων µε φυσικό αέριο εν συγκρίση µε τα συµβατικά καύσιµα συντελεί στη µείωση της ατµοσφαιρικής ρύπανσης στα αστικά κέντρα, µε λειτουργικά

Διαβάστε περισσότερα

2015 Η ενέργεια είναι δανεική απ τα παιδιά μας

2015 Η ενέργεια είναι δανεική απ τα παιδιά μας Εκπαιδευτικά θεματικά πακέτα (ΚΙΤ) για ευρωπαϊκά θέματα Τ4Ε 2015 Η ενέργεια είναι δανεική απ τα παιδιά μας Teachers4Europe Οδηγιεσ χρησησ Το αρχείο που χρησιμοποιείτε είναι μια διαδραστική ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΓΕΩΘΕΡΜΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΣΑΝΑΚΑΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΜΩΥΣΙΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΓΕΩΘΕΡΜΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΣΑΝΑΚΑΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΜΩΥΣΙΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΓΕΩΘΕΡΜΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΣΑΝΑΚΑΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΜΩΥΣΙΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΝΙΤΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Εισαγωγή Άνθρωπος και ενέργεια Σχεδόν ταυτόχρονα με την εμφάνιση του ανθρώπου στη γη,

Διαβάστε περισσότερα

Διαγώνισμα στο 4 ο κεφάλαιο

Διαγώνισμα στο 4 ο κεφάλαιο Διαγώνισμα στο 4 ο κεφάλαιο 1. Από ποια συστήματα ( εκτός από το σύστημα του καταλύτη ) χρησιμοποιούνται για τον έλεγχο της εκπομπής ρύπων από το αυτοκίνητο ; 137 2. Από ποια μέρη αποτελείται το σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανισµοί διάδοσης θερµότητας

Μηχανισµοί διάδοσης θερµότητας Μηχανισµοί διάδοσης θερµότητας αγωγή µεταφορά ύλης ακτινοβολία Μεταφορά θερµότητας µε µεταφορά ύλης (convection) Οδηγός δύναµη: µεταβολές στην πυκνότητα Τα αέρια και τα ρευστά διαστέλλονται όταν Τ Η πυκνότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου 1. ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Ατμόσφαιρα είναι το αεριώδες περίβλημα

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ι Δ Ι Ω Τ Ι Κ Ο Σ Τ Ο Μ Ε Α Σ Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών

Διαβάστε περισσότερα

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Έκθεση της ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ (Photovoltaic Technology Research Advisory Council, PV-TRAC). ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Με τον όρο Ηλιακή Ενέργεια χαρακτηρίζουμε το σύνολο των διαφόρων μορφών ενέργειας που προέρχονται από τον Ήλιο. Το φως και η θερμότητα που ακτινοβολούνται, απορροφούνται

Διαβάστε περισσότερα

«Βιοκαύσιμα και περιβάλλον σε όλο τον κύκλο ζωής»

«Βιοκαύσιμα και περιβάλλον σε όλο τον κύκλο ζωής» «Βιοκαύσιμα και περιβάλλον σε όλο τον κύκλο ζωής» Δρ Γιώργος Αγερίδης Μηχανολόγος Μηχανικός Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής του Ecocity Υπεύθυνος της Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών & Διαχείρισης του

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη νέας γενιάς σταθµών Ηλεκτροπαραγωγής

Ανάπτυξη νέας γενιάς σταθµών Ηλεκτροπαραγωγής ΗΜΟΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ Α.Ε. Ανάπτυξη νέας γενιάς σταθµών Ηλεκτροπαραγωγής υνατότητες προσαρµογής υφιστάµενων Μονάδων ΕΗ I. ΚΟΠΑΝΑΚΗΣ Α. ΚΑΣΤΑΝΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΥΝΑΜΙΚΟ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗ.

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Δ Η Μ Ο Σ Ι Ο Σ Τ Ο Μ Ε Α Σ Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Διαχείριση αστικών

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική κοινή γνώμη απέναντι στην πυρηνική ενέργεια. Πηγή: Οικολογικό Βαρόμετρο 2008-2009

Η ελληνική κοινή γνώμη απέναντι στην πυρηνική ενέργεια. Πηγή: Οικολογικό Βαρόμετρο 2008-2009 Η ελληνική κοινή γνώμη απέναντι στην πυρηνική ενέργεια Πηγή: Οικολογικό Βαρόμετρο 008-009 Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΗ ΓΝΩΜΗ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Ήδη από το 008, δηλαδή πολύ πριν το πυρηνικό ατύχημα στη

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ είναι οι παραγωγικές δυνάμεις ή το αποτέλεσμα των παραγωγικών δυνάμεων που υπάρχουν και δρουν στο φυσικό περιβάλλον και που για τον σημερινό άνθρωπο μπορούν,

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία

Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ - ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Εργαστηριακή Άσκηση: Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία Σκοπός της Εργαστηριακής Άσκησης: Να προσδιοριστεί ο τρόπος με τον οποίο μεταλλικά κουτιά με επιφάνειες διαφορετικού

Διαβάστε περισσότερα