Η σημαντική ενίσχυση του μεριδίου της βιομηχανικής παραγωγής στο ΑΕΠ της Ευρώπης έχει αναδειχθεί σε στρατηγικό άξονα πολιτικής.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η σημαντική ενίσχυση του μεριδίου της βιομηχανικής παραγωγής στο ΑΕΠ της Ευρώπης έχει αναδειχθεί σε στρατηγικό άξονα πολιτικής."

Transcript

1

2

3 Η σημαντική ενίσχυση του μεριδίου της βιομηχανικής παραγωγής στο ΑΕΠ της Ευρώπης έχει αναδειχθεί σε στρατηγικό άξονα πολιτικής. Στη χώρα μας η ανάγκη αυτή είναι πολλαπλά μεγαλύτερη. Για να επιτευχθεί αυτό, ο ΣΕΒ πρότεινε την υιοθέτηση κυβερνητικού οργάνου που θα προωθήσει μια νέα και αποτελεσματική βιομηχανική πολιτική με έμφαση στην ενθάρρυνση της καινοτομίας στο σύνολο των επιχειρήσεων και της οικονομίας και με μοχλό τη συνεργασία επιχειρήσεων μεταξύ τους και με τα σημεία παραγωγής γνώσης. Ο ΣΕΒ έχει συγκροτήσει μηχανισμό αποτύπωσης των τεχνολογικών προτεραιοτήτων της χώρας με τρόπο πρακτικό που συμβάλλει στον εντοπισμό εστιών παραγωγής καινοτομίας από ελληνικές επιχειρήσεις και ερευνητές (Δίκτυο Επιχειρηματικής και Τεχνολογικής Πληροφόρησης). Το Δίκτυο, το οποίο αποτελούν έγκυροι εμπειρογνώμονες από την επιχειρηματική και ερευνητική κοινότητα έχει εντοπίσει βασικές τεχνολογίες αιχμής για την ελληνική οικονομία. Το Δίκτυο προχώρησε περαιτέρω στη διατύπωση των μεταξύ τους σχέσεων και της αναγκαίας συνέργειας που θα απαντήσει σε ανάγκες συγκεκριμένων νέων δυναμικών αγορών. Σύνοψη των σχετικών ευρημάτων του Δικτύου που αφορούν την περιοχή της νανοτεχνολογίας παρουσιάζεται στην ενημερωτική έκθεση που ακολουθεί. Ο ΣΕΒ εκτιμά ότι κρίσιμο σημείο για το σχηματισμό βιομηχανικού ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος είναι η ανίχνευση των δυνατοτήτων συνεργειών μεταξύ έρευνας και βιομηχανίας στην Ελλάδα. Με βάση αυτήν την προσέγγιση είναι δυνατόν να εντοπισθούν οι ομάδες τεχνολογιών που συνιστούν κρίσιμες επενδυτικές προτεραιότητες. Η στήριξη πρωτοβουλιών με τις παραπάνω ομάδες τεχνολογιών αιχμής, μπορεί να αποτελέσει βάση για τη χάραξη προτεραιοτήτων βιομηχανικής πολιτικής της χώρας και εργαλείο για την εκπόνηση ουσιαστικών προτάσεων έξυπνης εξειδίκευσης. O ΣΕΒ εκπροσωπώντας τις σύγχρονες οργανωμένες επιχειρήσεις, εισάγει εμφατικά την τεχνολογία και καινοτομία στον δημόσιο διάλογο, και θέτει αυτό το υλικό καθώς και τον μηχανισμό παραγωγής του στη διάθεση τόσο της πολιτείας όσο και της επιχειρηματικής κοινότητας, επιθυμώντας να συμβάλει στην οριοθέτηση των τεχνολογικών προτεραιοτήτων της ελληνικής οικονομίας. Χάρης Κυριαζής Εκτελεστικός Αντιπρόεδρος ΣΕΒ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

4 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Μία ιστορική ομιλία του Richard Feynman Μία περισσότερο τεχνική προσέγγιση Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ Ο ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΠΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Η νανοτεχνολογία και οι κοινωνικές προκλήσεις Προκλήσεις και Διλήμματα H ΑΓΟΡΑ ΤΗΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΑ ΚΛΕΙΔΙΑ ΤΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΝΑΝΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΝΑΝΟΦΩΤΟΝΙΚΗ ΝΑΝΟ-ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΝΑΝΟΔΟΜΕΣ ΝΑΝΟΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΜΕΡΟΣ Β: ΑΓΟΡΕΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ Η ΑΓΟΡΆ ΤΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΏΝ ΣΥΣΤΗΜΆΤΩΝ ΜΕΓΆΛΟΥ ΒΑΘΜΟΎ ΟΛΟΚΛΉΡΩΣΗΣ Η ΑΓΟΡΆ ΤΩΝ ΑΥΤΌΝΟΜΩΝ ΡΟΜΠΟΤΙΚΏΝ ΣΥΣΤΗΜΆΤΩΝ ΓΙΑ ΚΡΊΣΙΜΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΈΣ Η ΑΓΟΡΆ ΤΩΝ ΝΈΩΝ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΏΝ ΣΥΣΤΗΜΆΤΩΝ Η ΑΓΟΡΆ ΤΩΝ ΝΑΝΟΕΝΙΣΧΥΜΈΝΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΏΝ ΥΛΙΚΏΝ ΚΑΘΑΡΌ ΝΕΡΌ Η ΑΓΟΡΆ ΤΩΝ ΒΙΟ-ΑΙΣΘΗΤΉΡΩΝ 2 ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 2013

5 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Μία ιστορική ομιλία του Richard Feynman Η πρώτη αναφορά σε ιδέες που σχετίζονται με αυτό που σήμερα ορίζουμε ως νανοτεχνολογία έγινε στην ομιλία του φυσικού Richard Feynman με τίτλο «Plenty of Room at the Bottom», την οποία έδωσε στο συνέδριο της Αμερικάνικης Ένωσης Φυσικής στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Καλιφόρνιας στις Σε αυτήν αναρωτήθηκε γιατί δεν θα μπορούσαμε άραγε να γράψουμε όλη την εγκυκλοπαίδεια Μπριτάνικα πάνω στο κεφάλι μιας καρφίτσας. Μιλώντας για τα προβλήματα του χειρισμού και ελέγχου της ύλης σε πολύ μικρή κλίμακα ανέπτυξε το συλλογισμό του για το πόσο μακριά μπορεί να φτάσει η σμίκρυνση των πραγμάτων. Υπάρχει πράγματι περισσότερος χώρος εκεί κάτω. Μπορούμε πράγματι να σχεδιάσουμε και να κατασκευάσουμε συσκευές σε επίπεδο ατομικών διαστάσεων; Η νανοτεχνολογία επιτρέπει τη δημιουργία υλικών και συσκευών σε κλίμακα φορές μικρότερη από μια ανθρώπινη τρίχα. Προχωρά δε πολύ πιο πέρα από την επιδίωξη σμίκρυνσης των συσκευών, επιδιώκοντας την μελέτη και κατανόηση της συμπεριφοράς της ύλης στις ελάχιστες διαστάσεις της. Ένας ακριβής ορισμός της έχει ασυνήθιστη δυσκολία. Συνηθέστερα περιγράφεται ως «η μελέτη για τον χειρισμό της ύλης στην νανοκλίμακα. Γενικά, η νανοτεχνολογία έχει να κάνει με δομές μεγέθους μεταξύ 1 και 100 νανομέτρων στη μία τους τουλάχιστον διάσταση, και με την ανάπτυξη υλικών, δομών ή συσκευών αυτών των διαστάσεων» Μία περισσότερο τεχνική προσέγγιση Αυτό που καθιστά τη νανοτεχνολογία σημαντική είναι ότι η ύλη σε αυτήν την κλίμακα παρουσιάζει διαφορετική συμπεριφορά με την ενεργοποίηση διαφορετικών ιδιοτήτων από ότι στη μακροκλίμακα. Καθίσταται επομένως δυνατή η παραγωγή νέων, νανοβασισμένων, υλικών με δομική και λειτουργική υπεροχή (αντοχή στη μηχανική καταπόνηση, ιδιαίτερες φυσικοχημικές, ηλεκτρομαγνητικές και οπτικές ιδιότητες). Πέρα από τις γνωστές εφαρμογές της νανοτεχνολογίας που αφορούν ένα μεγάλο εύρος βιομηχανικών εφαρμογών, είναι σημαντικό να υπογραμμιστεί ότι το πραγματικά ρηξικέλευθο δυναμικό της έγκειται στη σύγκλιση πολλών επιστημονικών περιοχών χημεία, φυσική, βιολογία, μηχανική. Κατ αυτήν την έννοια η νανοτεχνολογία αποτελεί μία κρίσιμη οριζόντια τεχνολογία που συγκεντρώνει τα νανο-υλικά, τις νανοδομές, τις διεργασίες παραγωγής τους, διαμόρφωσης ή χαρακτηρισμού τους, και τα εργαλεία που μπορούν να λειτουργούν στην νανοκλίμακα. Η Νανοτεχνολογία επιτρέπει την δημιουργία εξωτικών μέχρι σήμερα υλικών όπως εύκαμπτα ηλεκτρονικά και υπερυδροφοβικά υφάσματα. ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

6 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ Ο ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ Με τα ισχύοντα δεδομένα δεν είναι σαφή τα όρια ή ο ενιαίος χαρακτήρας μίας βιομηχανίας της νανοτεχνολογίας. Αυτή μπορεί να οριστεί ως το σύνολο των δραστηριοτήτων που εστιάζουν στη μεταφορά των διαδικασιών, των εργαλείων, των υλικών, των διατάξεων και των συστημάτων που σχετίζονται με τη νανοτεχνολογία, στην αγορά. Η επιχειρηματικότητα στην νανοτεχνολογία ξεκινά στο εργαστήριο με τη σχεδίαση ιδανικών δομών στους υπολογιστές (υπολογιστική μηχανική), προσομοίωση των ιδιοτήτων τους με τη βοήθεια αριθμητικής ανάλυσης και ισχυρών υπολογιστικών συστημάτων, παραγωγή πρωτοτύπων, επικύρωση των διεργασιών σε βιομηχανικής κλίμακας πρότυπα, πιστοποίηση ιδιοτήτων, και συνεχίζεται στην παραγωγή της πρώτης ύλης σε βιομηχανική πλέον κλίμακα. Η οικονομία των νανοτεχνολογιών διακρίνει τέσσερις κατηγορίες δραστηριότητας σχετιζόμενων με τη νανοτεχνολογία: επιχειρήσεις που αναπτύσσουν επιστημονικό εξοπλισμό- εργαλεία, επιχειρήσεις που παράγουν νανοϋλικά τα οποία μπορούν να αξιοποιηθούν περαιτέρω, επιχειρήσεις που δημιουργούν νανοπροϊόντα και επιχειρήσεις που παράγουν ολοκληρωμένα προϊόντα με ενσωμάτωση προϊόντων νανοτεχνολογίας με ειδικές ιδιότητες. Η νανοτεχνολογία είναι μία ποικιλόμορφη, πολυθεματική και οριζόντια κατηγορία που καλύπτει μία ευρεία περιοχή εφαρμογών. Αφενός αντικαθιστά άλλες τεχνολογίες, π.χ. στο πεδίο των υλικών ή της μικροηλεκτρονικής. Αφετέρου, η νανοτεχνολογία διαθέτει το δυναμικό να ανοίξει νέες ανεξερεύνητες αγορές μέσω καινοτόμων προϊόντων. Η νανοτεχνολογία επηρεάζει άμεσα και έμμεσα, με τη δυνατότητα εφαρμογής καινοτομιών, σχεδόν όλους τους κλάδους της βιομηχανικής δραστηριότητας: τρόφιμα, κλωστοϋφαντουργία, χημικά, φαρμακευτικά και βιοτεχνολογικά, ελαστικά/πλαστικά, υλικά όπως ξύλο-χαρτί, γυαλί-κεραμικά-τσιμέντο και μέταλλα, μηχανολογικό εξοπλισμό, ηλεκτρονικά, αναλυτικές συσκευές, αυτοκινητοβιομηχανία, κ.ά. Επίκαιρες εφαρμογές συγκεντρώνονται στην περιοχή της νανοηλεκτρονικής (π.χ. πιεζοηλεκτρικά, τεχνολογίες χημικής/φυσικής εναπόθεσης ατμών, αποτυπωτές λιθογραφίας). Άλλες εφαρμογές αποτελούν τα νανοϋμένια στις οθόνες υπολογιστών, δενδρομερή σε φαρμακευτικά προϊόντα, επιστρώματα ανθεκτικά σε χάραξη, συστήματα διύλισης νερού βασισμένα σε νανομεμβράνες, κρυσταλλοτρίοδοι (τρανζίστορ) νανοκλίμακος, νανοσωλήνες άνθρακα για την παραγωγή ελαφρότερων και σκληρότερων υλικών. Πολλές, δε, άλλες εφαρμογές θεωρείται πως βρίσκονται στο στάδιο των πρωτοτύπων ή ένα βήμα πριν την έξοδο στην αγορά. Αποτελεί de facto μία τεχνολογική περιοχή-κλειδί, που επηρεάζει οριζόντια το σύνολο της βιομηχανικής δραστηριότητας. 4 ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 2013

7 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΠΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Η νανοτεχνολογία και οι κοινωνικές προκλήσεις Ένα ευρύ φάσμα κοινωνικών προκλήσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο εκτιμάται ότι θα απαιτήσουν βιώσιμες λύσεις μέσα στην επόμενη δεκαετία: η κλιματική αλλαγή, η διασφάλιση της ενεργειακής καθώς και της διατροφικής επάρκειας, τα αποθέματα νερού, η γήρανση του πληθυσμού, η απασχόληση, η ασφάλεια Βιώσιμη παροχή ενέργειας Οι σημερινές ανανεώσιμες πηγές ενέργειας όπως η υδροηλεκτρική, αιολική, ηλιακή, γεωθερμική μπορεί να μην είναι σε θέση να καλύψουν τις μελλοντικές ανάγκες σε ενέργεια. Ωστόσο, η νανοτεχνολογία θα μπορούσε να συμβάλλει καθοριστικά στην επίλυση σημαντικών προβλημάτων διαχείρισης συμβατικών και ανανεώσιμών πηγών ενέργειας. Νέες τεχνολογικές περιοχές στην παραγωγή ενέργειας συνδέονται άμεσα με την έρευνα και τις εξελίξεις στη νανοτεχνολογία : Παραγωγή θερμοηλεκτρικής ή ενέργειας από απόβλητα. Κατασκευή ηλιακών κελιών με χρήση διαφανών και ελαστικών νανο-δομημένων αγώγιμων επιφανειών. Αποτελεσματικότερη αποθήκευση ενέργειας με χρήση νέων νανοδομημένων υλικών μπαταριών. Ανάπτυξη αποδοτικών κελίων καυσίμου για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας μέσω ελεγχόμενων ηλεκτροχημικών διεργασιών. Παραγωγή υδρογόνου με φωτόλυση για χρήση του σε κελιά καυσίμου. Βελτίωση της αποδοτικότητας των αιολικών γεννητριών με χρήση νανο-υλικών και νέου σχεδιασμού. Η νανοτεχνολογία, ως κρίσιμη οριζόντια τεχνολογία, αποτελεί κλειδί για τις τεχνολογικές απαντήσεις στα μεγάλα Ευρωπαϊκά κοινωνικά θέματα. Μπορεί να παράσχει λύσεις σε προβλήματα σχετικά με την ποιότητα ζωής, την προστασία του περιβάλλοντος, την κοινωνία της πληροφορίας, την υγεία και την φαρμακευτική ανακάλυψη. Νανοτεχνολογία και Περιβάλλον Στον τομέα του περιβάλλοντος παρατηρείται ευρεία εφαρμογή μεθόδων και πρακτικών που βασίζονται στην νανοτεχνολογία όπως: Κατεργασία νερού μέσω νανο-φίλτρανσης, νανοαπορροφητικών υλικών ή νανοκαταλυτών. Χρήση φωτοκαταλυτικών νανο-υλικών ως μέσα καθαρισμού του αέρα. Ανάπτυξη καινοτόμων, οικονομικών και ευαίσθητων βιοαισθητήρων για την παρακολούθηση πληθώρας περιβαλλοντικών παραμέτρων καθώς και της μόλυνσης του περιβάλλοντος. Η υποκατάσταση παραδοσιακών υλικών με νέα γενιάς υλικά όπως ελαφρύτερα δομικά υλικά, νανοβασισμένα μονωτικά υλικά, ελαφρότερα υλικά οχημάτων, επιτρέπει την οικονομικότερη χρήση ενέργειας και φυσικών πόρων. Υγεία και Φαρμακευτική ανακάλυψη Νέες κλινικές διαγνωστικές και θεραπευτικές μέθοδοι, καθώς και νέες προσεγγίσεις στην φαρμακευτική ανακάλυψη βασίζονται στις εξελίξεις της νανοτεχνολογίας. Επιτρέπει την σύνθεση καινοτόμων φαρμάκων και την ανάπτυξη νέων τεχνικών και συστημάτων χορήγησης φαρμάκων. Ανοίγει νέους δρόμους στην in-vivo απεικόνιση, στην διάγνωση, με χρήση νέων βιοαισθητήρων και βιοαντιδραστηρίων καθώς και στην μη επεμβατική χειρουργική. Η αναγεννητική ιατρική χρησιμοποιεί νανο-υλικά στην σύνθεση βιαποικοδομήσιμων πλεγμάτων για την ανάπτυξη βιολογικών ιστών. ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

8 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Προκλήσεις και Διλήμματα Η κύρια πρόκληση για τη νανοτεχνολογία έγκειται ακριβώς στο ότι είναι μία οριζόντια τεχνολογική περιοχή. Επίσης είναι μία νέα περιοχή. Η μετάφραση των αποτελεσμάτων της έρευνας σε προϊόντα πρέπει όχι μόνο να καλύψει την απόσταση μεταξύ έρευνας-παραγωγής αλλά και να κινητοποιήσει δυναμικά παίκτες από διαφορετικές αλυσίδες αξίας και βιομηχανικούς τομείς. Η νανοτεχνολογία είναι εξ ορισμού ένα τεχνολογικό πεδίο που απαιτεί ολοκληρωμένες προσεγγίσεις από μία πληθώρα επιστημονικών, και τεχνικών τομέων. Λόγω της ιδιαίτερης φύσης της, βρίσκεται μπροστά σε σημαντικές προκλήσεις: Αναγκαιότητα συντονισμού και συνέργειας πολλών δημόσιων οργανισμών και φορέων. Αναγκαιότητα ύπαρξης στρατηγικής για την διοχέτευση πόρων και επενδυτικών κεφαλαίων. Το ρυθμιστικό περιβάλλον βρίσκεται μπροστά στην ανάγκη να προσαρμοστεί σε νέες κατηγορίες υλικών. Σημαντικά ζητήματα ασφάλειας, ορισμών, προτυποποίησης εγείρονται σχετικά με τα νανουλικά. Η μη ολοκλήρωση του ρυθμιστικού πλαισίου έχει επιπτώσεις στο επενδυτικό τοπίο. Σημαντικό βήμα στη συζήτηση σχετικά με την ασφάλεια αποτελεί η υιοθέτηση από την ΕΕ ενός πλαισίου για στοχευμένη έρευνα στο πεδίο αυτό. 6 ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 2013

9 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ H ΑΓΟΡΑ ΤΗΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Πρόσφατες εκτιμήσεις για την αγορά προϊόντων νανοτεχνολογίας προβλέπουν ταχεία αύξηση των εργασιών την επόμενη δεκαετία. Σε παγκόσμιο επίπεδο, η αγορά νανοτεχνολογίας είναι ήδη πολύ μεγάλη: Σύμφωνα με την έρευνα Nanotechnology: A Realistic Market Assessment, BCC Research, Σεπτέμβριος 2012, η αγορά νανοτεχνολογίας που αφορά νανοεργαλεία, νανοϋλικά και νανοπροϊόντα (οι τρεις πρώτοι κρίκοι της οικονομίας της νανοτεχνολογίας) αναμενόταν να φτάσει τα 20,7 δισ. δολάρια το 2012, ενώ η αγορά των ολοκληρωμένων προϊόντων που ενσωματώνουν νανοτεχνολογία αναμένεται να φτάσει τα 3,3 τρισ. δολάρια μέχρι το 2018, καλύπτοντας ένα μεγάλο εύρος βιομηχανικών κλάδων (χημικά, φαρμακευτικά, ηλεκτρονικά, αεροδιάστημα, άμυνα, υλικά κλπ.). Αν και έως τώρα οι προβλέψεις έχουν αποδειχθεί υπεραισιόδοξες και ποικίλουν σημαντικά, αντικατοπτρίζοντας διαφορετικούς ορισμούς της αγοράς νανοτεχνολογίας, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ζήτηση για προϊόντα νανοτεχνολογίας θα αυξηθεί κατά τα προσεχή χρόνια με ρυθμούς ταχύτερους από τη συνολική μεγέθυνση της αγοράς. Στην Ελλάδα, παρ όλο που δεν εντοπίζεται αμιγώς νανοτεχνολογική παραγωγή ολοκληρωμένων προϊόντων, επιχειρήσεις από πιο «παραδοσιακούς» κλάδους συνάπτουν συνεργασίες με ερευνητικές ομάδες για την ανάπτυξη νέων προϊόντων με ενσωμάτωση νανοτεχνολογικών λύσεων π.χ. ορυκτά S&B (www. sandb.gr) Βιομηχανικά Ορυκτά, χημικά Λουφάκης Χημικά (www.loufakis.gr), πλαστικά ΙΝΤΕΡΠΛΑΣΤ (www.interplast.gr), σύνθετα υλικά INASCO (www.inasco.com), δομικά υλικά - Nanophos (www. nanophos.com/gr). Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγνώρισε από το 2004 ότι οι νανοεπιστήμες και οι νανοτεχνολογίες συνιστούν νέες προσεγγίσεις στην έρευνα και την ανάπτυξη που αποτελούν το θεμέλιο πολλών πρακτικών εφαρμογών και διαθέτουν το δυναμικό για περαιτέρω βελτίωση της ποιότητας της ζωής, την προστασία του περιβάλλοντος και την τόνωση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση ανακοίνωσε στο τέλος του 2012 τη χρηματοδότηση της έρευνας του γραφενίου με 1δισ. Ευρώ για την επόμενη δεκαετία, επιδιώκοντας την αξιοποίησή του σε ένα μεγάλο εύρος εφαρμογών, από τον τομέα της ενέργειας και των μεταφορών μέχρι τις κατασκευές και την υγεία. Το «ΓΡΑΦΕΝΙΟ» προσδιορίστηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως ένα μελλοντικό και ανερχόμενο τεχνολογικό ορόσημο (Future and Emerging Technologies Flagship). Με την αναγγελία αυτή η Ευρώπη προωθεί ένα νέο τύπο συνεργατικής και συντονισμένης ερευνητικής πρωτοβουλίας πρωτοφανούς έκτασης. Από την αρχή του 2013, το «ΓΡΑΦΕΝΙΟ» συντονίζει τις προσπάθειες 74 ακαδημαϊκών και βιομηχανικών φορέων και συνολικά 126 ερευνητικών ομάδων σε 17 Ευρωπαϊκές χώρες συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας. Από ελληνικής πλευράς, συμμετέχουν: το Κέντρο Γραφενίου του ΙΤΕ-Ινστιτούτο Επιστημών Χημικής Μηχανικής (www.graphene.forth.gr), το οποίο ερευνά τις ιδιότητες συνθέτων υλικών με γραφένιο για εφαρμογές υψηλής απόδοσης, το Εργαστήριο Υπολογιστικής Επιστήμης Υλικών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων (www.uoi.gr), το οποίο ερευνά τις οπτικοηλεκτρονικές εφαρμογές του γραφενίου και το Κέντρο Φωτονικής και Τεχνολογίας των Υλικών του ΤΕΙ Κρήτης (www.teicrete.gr), το οποίο εστιάζει στις ενεργειακές εφαρμογές του γραφενίου. ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

10 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΤΑ ΚΛΕΙΔΙΑ ΤΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΝΑΝΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ Οι ψηφιακές τεχνολογίες άλλαξαν τελείως τον τρόπο εργασίας και ζωής τα τελευταία χρόνια. Η εντεινόμενη ανάγκη για ακόμα μικρότερα, φθηνότερα και λιγότερο ενεργοβόρα ηλεκτρονικά οδηγεί σε διατάξεις ημιαγωγών σε νανοκλίμακα. Ο όρος νανοηλεκτρονική είναι μάλλον μία ευρεία έννοια, που σημαίνει ότι μπορεί να εφαρμοστεί σε όλους τους τομείς των ηλεκτρονικών, όπου χρησιμοποιούνται δομές στο επίπεδο των νανομέτρων. Η νανοηλεκτρονική διερευνά μεθόδους ώθησης της υπάρχουσας τεχνολογίας των ημιαγωγών (CMOS) στα απώτατα όρια σμίκρυνσης, καθώς όμως θα υπάρξει φυσικό όριο πέραν του οποίου δεν θα είναι πλέον δυνατή η περαιτέρω σμίκρυνση των διαστάσεων των ημιαγωγικών διατάξεων (λόγω, π.χ. κβαντικών φαινομένων) αναπτύσσονται δύο τάσεις τεχνολογικής εξέλιξης: More Moore - αποβλέπει στην εξάντληση των ορίων της τεχνολογίας CMOS και βασίζεται κυρίως στη γεωμετρική κλιμάκωση οριζοντίων και κάθετων φυσικών μεγεθών για τη βελτίωση της πυκνότητας ολοκλήρωσης. More than Moore - αναφέρεται σε σύνολο τεχνολογιών που επιτρέπουν μη ψηφιακές μικρο/νανοηλεκτρονικές λειτουργίες, με χρήση νέων αρχιτεκτονικών δομών. Η νανοηλεκτρονική στρέφεται εντατικά στις τεχνολογίες ετερογενούς ολοκλήρωσης ώστε να οικοδομεί ετερογενή στοιχεία μνήμες, ψηφιακά κυκλώματα, αναλογικά κυκλώματα, κυκλώματα ισχύος, αισθητήρες, διόδους, συστήματα RF, κ.λπ. - σε μορφή εγκιβωτισμένου συστήματος (system in package-sip ή system on chip-soc). Η τεχνολογία Tri-Gate της Intel στα 22nm που επιτρέπει τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας από τους επεξεργαστές της. Προϊόντα νανοηλεκτρονικής είναι ήδη διαθέσιμα από πολλές εταιρείες με ποικίλες εφαρμογές. Η ΙΒΜ και η Intel ήδη έχουν ενσωματώσει τεχνολογία 22nm CMOS στα προϊόντα τους, ενώ ακόμα πιο προηγμένες εφαρμογές χρησιμοποιούνται σε σταθμούς βάσης κινητής τηλεφωνίας και ραντάρ. Η επίτευξη παραγωγής βήματος 22nm ανάμεσα σε δύο επαναλαμβανόμενα στοιχεία μίας διάταξης ημιαγωγών ήρθε να ξεπεράσει την τεχνολογία των 32nm CMOS που είχαν εφαρμόσει η Intel και η AMD στα προϊόντα τους από το ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 2013

11 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ Στην Ελλάδα δραστηριοποιείται σημαντικός αριθμός εταιρειών μικροηλεκτρονικής με αξιόλογη εμπειρία και δραστηριότητες είτε σε σχεδίαση μικροηλεκτρονικών συστημάτων είτε σε σχεδίαση και παραγωγή για εξειδικευμένες εφαρμογές. Οι περισσότερες από τις εταιρείες αυτές οδηγούνται σταδιακά σε χρήση και ενσωμάτωση νανοηλεκτρονικής. Τα σύγχρονα συστήματα τηλεπικοινωνιών και τηλεπαρακολούθησης (ραντάρ/ραδιομετρική) απαιτούν αυξανόμενη πολυπλοκότητα (αριθμός ζωνών συχνοτήτων, αυξημένο εύρος ζώνης και υψηλότερες συχνότητες) για καλύτερη απόδοση και μεταφορά δεδομένων, με ταυτόχρονη απαίτηση για μικρότερη κατανάλωση ενέργειας, σμίκρυνση συστημάτων και χαμηλότερο συνολικό κόστος. Ιδιαίτερα ελκυστικοί για μικροκυματικές εφαρμογές, λόγω της ικανότητάς τους να διαχειρίζονται πολύ μεγάλη ηλεκτρική ισχύ σε υψηλότατες συχνότητες, είναι οι ημιαγωγοί ευρέος φάσματος από ΙΙΙ-νιτρίδια (όπως GaN, AlGaN και AlN). Κρίσιμο παράγοντα αποτελεί το υπόστρωμα πάνω στο οποίο έχουν αναπτυχθεί. Το ιδανικότερο υπόστρωμα είναι ο αδάμαντας, ο οποίος όμως παρουσιάζει σοβαρές δυσκολίες στην ανάπτυξη αξιοποιήσιμου ημιαγωγικού υλικού. Το Ινστιτούτο Ηλεκτρονικής Δομής & Λέιζερ (ΙΗΔΛ) του Ιδρύματος Τεχνολογίας & Έρευνας (ΙΤΕ) (www.iesl.forth.gr) έχει αναπτύξει μια μέθοδο που καθιστά δυνατή την επιτυχή ανάπτυξη διατάξεων ΙΙΙ-Νιτριδίων πάνω σε υποστρώματα μονοκρυσταλλικού ή πολυκρυσταλλικού αδάμαντα. Η χρήση πολυκρυσταλλικού αδάμαντα έχει ως αποτέλεσμα τη δραστική μείωση του κόστους της τελικής διάταξης και επιτρέπει τη δημιουργία φτηνότερων και πιο αξιόπιστων ηλεκτρονικών με πολύ υψηλή ισχύ λειτουργίας. ΝΑΝΟΦΩΤΟΝΙΚΗ Το φως είναι το εργαλείο του μέλλοντος. Η φωτονική (ή οπτοηλεκτρονική) μπορεί να περιγραφεί ως η συνάντηση τριών επιστημονικών πεδίων: της οπτικής, της πληροφορικής και της ηλεκτρονικής. Τα οπτοηλεκτρονικά συστήματα είναι διατάξεις που επιτρέπουν την παραγωγή, διαχείριση, επεξεργασία και ανίχνευση του φωτός. Η φύση, η κλίμακα και τα μήκη κύματος των εν λόγω διατάξεων ποικίλουν πάρα πολύ, φτάνοντας τα terahertz ή τις ακτίνες Χ ή Γάμα. Η Νανοφωτονική αποτελεί επιμέρους κλάδο της Φωτονικής, όπου τα φυσικά φαινόμενα και οι μηχανισμοί αλληλεπίδρασης και διάδοσης των φωτονίων μέσα στην ύλη καθορίζονται από τις διαστάσεις και τις φυσικές, χημικές και δομικές ιδιότητες του υλικού σε νανοσκοπικό επίπεδο, και ερευνούνται σε μήκη κύματος επίσης σε νανοσκοπικό επίπεδο. Οι εξελίξεις στη Νανοφωτονική αναμένεται να οδηγήσουν σε πραγματικά ταχύτατους ηλεκτρονικούς υπολογιστές ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

12 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Η φωτονική παρεμβαίνει πλέον καθοριστικά σε μεγάλους τομείς της οικονομίας επηρεάζοντας ένα ευρύ σύνολο τεχνολογιών: Τηλεπικοινωνίες: οπτικές μεταδόσεις δεδομένων, οπτικές ίνες και συστήματα οπτικών ινών Τεχνολογίες υγείας: φωτονικά συστήματα ιατρικών αναλύσεων, συστήματα ιατρικής απεικόνισης, χρήση laser στην χειρουργική και τη διαγνωστική Η φωτονική είναι η μόνη τεχνολογία που επιτρέπει τη διάγνωση του απλού μορίου μέσα σε ένα κύτταρο. Η χρήση της επιτρέπει την ανάπτυξη απεικονιστικών τεχνικών και εργαλείων που επιτρέπουν τρισδιάστατη απεικόνιση, in vivo απεικόνιση και επέμβαση σε κυτταρικές δομές και μπορούν να ωθήσουν περαιτέρω την κατανόηση των κυτταρικών διεργασιών και την πιο έγκαιρη διάγνωση σοβαρών ασθενειών. Φωτισμός-Απεικόνιση: Μακροπρόθεσμα ο φωτισμός στερεάς κατάστασης (Solid State Lighting), δηλαδή ανόργανες και οργανικές φωτο-δίοδοι (LEDs και OLEDs) καθώς και lasers, θα αποτελέσει τη φωτεινή πηγή νέας γενιάς, ακόμη και υποκαθιστώντας πλήρως τους πιο σύγχρονους λαμπτήρες πυρακτώσεως ή αερίου. Η αντικατάσταση των οθονών καθοδικού σωλήνα από επίπεδες οθόνες είναι απλώς το πρώτο βήμα προς οθόνες πολύ πιο ελκυστικές. Οι μελλοντικές οθόνες καθώς και τα εύκαμπτα ηλεκτρονικά θα δημιουργούν ένα "έξυπνο περιβάλλον" που θα επιτρέπει την ευρεία, και περιβαλλοντικά φιλική χρήση της ηλεκτρονικής. Οι εύκαμπτες, μεγάλες αλλά χαμηλού κόστους οθόνες με ενσωματωμένα "έξυπνα" ηλεκτρονικά αποτελούν έναν οραματικό στόχο της βιομηχανίας ηλεκτρονικών που φαίνεται ότι βρίσκεται κοντά στην υλοποίησή του. Βιομηχανική παραγωγή και έλεγχος: Ένα άλμα έχει ήδη συμβεί με την εισαγωγή της φωτονικής στις διεργασίες παραγωγής τόσο σε μακρο-, όσο και σε μικρο-, και πλέον και σε νανο-επίπεδο. Οι παραγωγικές διεργασίες έχουν δραστικά μεταβληθεί όσον αφορά την ευελιξία, την ακρίβεια, ποιότητα, δομή κόστους και παραγωγικότητα. Εκτός από τις διεργασίες κοπής, διαμόρφωσης ή συγκόλλησης με χρήση laser, το πεδίο των μικρο-διεργασιών αναδύεται πλέον ως μελλοντικό πεδίο αιχμής, με τη χρήση lasers πολύ υψηλής λαμπρότητας. Η εκμετάλλευση των ιδιοτήτων του φωτονίου σε παραγωγικές διεργασίες κατασκευής ολοένα και μικροσκοπικότερων εξαρτημάτων και συσκευών αποκτά ιδιαίτερη αξία. Η μηχανική όραση αποκτά σημαίνοντα ρόλο στις σύγχρονες βιομηχανικές διεργασίες, επιτρέποντας τη διενέργεια λεπτών εργασιών με μεγάλη ταχύτητα και ακρίβεια, καθώς και τη μηχανική διάγνωση και προσαρμογή των μηχανικών συστημάτων. Εκτιμάται ότι μόνον ένα 20% των πιθανών εφαρμογών της έχουν διερευνηθεί ή υλοποιηθεί έως τώρα. Ενέργεια - Πράσινη φωτονική: Η τεχνολογία φωτοβολταϊκών κελιών αποτελεί από τις σημαντικότερες φωτονικές εφαρμογές. Μαζί με τον αποδοτικό φωτισμό στερεάς κατάστασης, νέες, ενεργειακά αποδοτικότερες τεχνολογίες επικοινωνιών, και καθαρότερη βιομηχανική παραγωγή με χρήση laser αποτελούν ένα ισχυρό εργαλείο στην προσπάθεια για εξοικονόμηση και για φιλική προς το περιβάλλον παραγωγή ενέργειας, για μείωση των αερίων του θερμοκηπίου, μείωση της ρύπανσης και επίτευξης βιώσιμης ανάπτυξης. Πρόκειται για την Πράσινη Φωτονική. Έλεγχος Ασφάλεια - Παρακολούθηση περιβαλλοντικών παραμέτρων Αεροναυτική - Μεταφορές: Αισθητήρες, οπτικοί αισθητήρες, φωτονικές διατάξεις μέτρησης αποκτούν κρίσιμο ρόλο στις εφαρμογές ασφαλείας, είτε πρόκειται για τη δημόσια ασφάλεια είτε για ασφάλεια στις μεταφορές. Επίσης στη μέτρηση της περιβαλλοντικής μόλυνσης αλλά και άλλων περιβαλλοντικών παραμέτρων, στην ανίχνευση νανοσωματιδίων και ρύπων. Νέα νανο-υλικά και νανο-ηλεκτρονική: Σε γενικές γραμμές, είναι βέβαιο ότι η επιδίωξη μεγαλύτερου βαθμού ολοκλήρωσης και υψηλότερης λειτουργικότητας θα ενταθεί ακόμη περισσότερο, στο πλαίσιο της αναζήτησης προστιθέμενης αξίας από την ευρωπαϊκή βιομηχανία. Επιπλέον, η πρόοδος στην κβαντική οπτική και τα νέα υλικά με την ευρεία έννοια θα οδηγήσει σε σημαντικές ανακαλύψεις, πιθανότατα σε απρόσμενες περιοχές. Η εξέλιξη των ηλεκτρονικών κάνει σημαντική την ανάπτυξη κυκλωμάτων με στοιχειώδεις διαστάσεις, πολύ μικρότερες από το μήκος κύματος του κενού. Αυτό είναι πράγματι και ο στόχος του ταχέως αναπτυσσόμενου κλάδου της νανοφωτονικής. Νέα νανο-υλικά και νανο-ηλεκτρονική: Η πρόοδος στην κβαντική οπτική και τα νέα υλικά με την ευρεία έννοια αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντικές ανακαλύψεις, πιθανότατα σε απρόσμενες περιοχές. Το μέλλον της φωτονικής είναι στενά συνδεδεμένο με την εξέλιξη των υλικών, όπως δείχνει η τεχνολογία 10 ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 2013

13 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ των οπτικών ινών και η πρόοδος σχετικά με τις ημιαγώγιμες ετεροδομές (Βραβείο Nobel Φυσικής 2000). Η εξέλιξη των ηλεκτρονικών κάνει σημαντική την ανάπτυξη κυκλωμάτων με στοιχειώδεις διαστάσεις, πολύ μικρότερες από το μήκος κύματος του κενού. Αυτό είναι πράγματι και ο στόχος του ταχέως αναπτυσσόμενου κλάδου της νανοφωτονικής. Σε γενικές γραμμές, είναι βέβαιο ότι η επιδίωξη μεγαλύτερου βαθμού ολοκλήρωσης και υψηλότερης λειτουργικότητας θα ενταθεί ακόμη περισσότερο, στο πλαίσιο της αναζήτησης προστιθέμενης αξίας από την ευρωπαϊκή βιομηχανία. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ Το Εργαστήριο Ηλεκτρονικής του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών του Πολυτεχνείου Κρήτης (www. electronics.tuc.gr) έχει αναπτύξει μια καινοτόμο μέθοδο για έγκαιρη και αναίμακτη διαγνωστική. Αφορά στην πρώτη διεθνώς τεχνολογία απεικόνισης κλάσεων εκατομμυρίων φασμάτων με μεγαλύτερη ταχύτητα από αυτήν του ματιού, το οποίο απλά απεικονίζει συνδυασμούς τριών χρωμάτων. Η συσκευή μπορεί να ανιχνεύει μικροδομικές και βιοχημικές αλλοιώσεις που συνοδεύουν την εξέλιξη της νόσου από την προκαρκινική στην καρκινική φάση, σε πρώιμο, θεραπεύσιμο στάδιο. Η ανίχνευση βασίζεται στην καταγραφή, ανάλυση και μοντελοποίηση της αλληλεπίδρασης φωτός συγκεκριμένων συχνοτήτων με τον ιστό, σε πολλά εκατομμύρια χωρικών σημείων. Η βιοφωτονική αυτή απεικόνιση έχει ήδη ενσωματωθεί στην ιατρική ενδοσκόπηση και μικροσκόπηση, η δε εξέταση είναι μη επεμβατική και απόλυτα αβλαβής. Το κόστος κτήσης και χρήσης της είναι χαμηλό και προβλέπεται να χρησιμοποιηθεί τόσο για τον προληπτικό έλεγχο του πληθυσμού όσο και για την έγκαιρη διάγνωση και καθοδήγηση της επιτόπιας θεραπείας. Η τεχνολογία είναι ανάμεσα στις 20 προκριθείσες υποψηφιότητες του 2ου διαγωνισμού εφαρμοσμένης έρευνας και καινοτομίας Η Ελλάδα Καινοτομεί!. ΝΑΝΟ-ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΝΑΝΟΔΟΜΕΣ Δύο κύριες κατηγορίες ξεχωρίζουν στην οικογένεια των νανοπροϊόντων: Τα νανο-υλικά: παρουσιάζουν ιδιαίτερες ιδιότητες που οφείλονται στη δομή τους στη νανοκλίμακα. Μπορεί να έχουν τη μορφή νανοσωματιδίων (νανοσωλήνων, νανοφίλς, νανοκρυστάλλων...) ή επιφανειακών λεπτών επιστρώσεων ή και διασπορών μέσα στον όγκο παραδοσιακών υλικών, οπότε μιλάμε για νανοσύνθετα υλικά. Έως τώρα οι νανοσωλήνες άνθρακα, που ανακαλύφθηκαν το 1991, αποτελούν το εμβληματικό νανο-υλικό. Η επιστημονική κοινότητα επικεντρώνεται σήμερα στο γραφένιο και τις ξεχωριστές του ιδιότητες αγωγιμότητας. Τα νανοσυστήματα: πρόκειται για λειτουργικές δομές στη νανοκλίμακα. Ο σχεδιασμός κι η οργάνωση λειτουργικών υλικών και διατάξεων, βασιζόμενων σε νανοδομικές μονάδες, αναγνωρίζεται ως φυσική και αναπόφευκτη εξέλιξη της τάσης στη βιομηχανία προϊόντων αιχμής για περαιτέρω σμίκρυνση των διαστάσεών (miniaturization) τους. Καινοφανή υλικά έχουν οργάνωση στο χώρο που ορίζεται στη νανοκλίμακα. Οι νόμοι της κβαντομηχανικής ρυθμίζουν τη λειτουργία αυτών των νανοδομών. Η εξέλιξη μεθόδων για ελεγχόμενη παραγωγή νανοϋλικών επιτρέπει την κατασκευή νέων νανοσυστημάτων υψηλού επιπέδου δομικής περιπλοκότητας, ακόμη και φουτουριστικών συστημάτων όπως τα νανο-ρομπότ. Ο τρόπος παραγωγής συνίσταται στη σύνθεση μορίων ή συστημάτων ξεκινώντας από το άτομο (bottomup), γεγονός που επιτρέπει την προβλεψιμότητα της λειτουργίας τους, με ισχυρό αντίκτυπο σε ποικίλες εφαρμογές της καθημερινότητας, από την πληροφορική και τις τηλεπικοινωνίες μέχρι την ιατρική. ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

14 ΤΟΜΕΑΣ ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Η εισαγωγή της νανοτεχνολογίας στο πεδίο των επικαλύψεων μεταμορφώνει την αντίληψη των κλασικών υλικών χρώσης ή επίστρωσης. Σήμερα είναι δυνατή η σχεδίαση νανοδομημένων επιχρισμάτων που με την βοήθεια του ηλιακού φωτός και οξυγόνου βοηθούν στον καθαρισμό και την απολύμανση χώρων. Οι εφαρμογές λειτουργικών νανοδομών αναμένεται ότι θα φέρουν επανάσταση στην καθημερινή ζωή, επηρεάζοντας την παραγωγή, την υγεία και την ποιότητα ζωής, την παραγωγή ενέργειας, το περιβάλλον και τη διαχείρισή του, τις μεταφορές, τις τηλεπικοινωνίες, τους υπολογιστές και την τεχνολογία της πληροφορίας, την εκπαίδευση, την έρευνα, καθώς και την τέχνη και την πολιτιστική παράδοση. Οι Λειτουργικές Νανοδομές καλύπτουν ένα μεγάλο εύρος τεχνολογιών με διαφορετικό επίπεδο τεχνολογικής ετοιμότητας. Υπάρχουν για παράδειγμα ήδη στο εμπόριο προϊόντα που περιέχουν νανοϋλικά με φωτοκαταλυτική δράση, ενώ πιο προχωρημένες τεχνολογίες βρίσκονται ακόμα στο στάδιο της πειραματικής ανάπτυξης. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ Η μαγνητική τομογραφία (MRI) βασισμένη σε σκιαγραφικά μέσα προάγει την αντίθεση μεταξύ μαλακών ιστών. Ερευνητική ομάδα από το Ινστιτούτο Ηλεκτρονικής Δομής και Laser στο Ι.Τ.Ε. (www.iesl.forth.gr) ανακάλυψε ότι η συγκροτημένη οργάνωση μικρών νανοσωματιδίων του οξειδίου του σιδήρου σε ελεγχόμενου μεγέθους νανοδομές, όταν λειτουργεί ως σκιαγραφικό βελτιώνει σημαντικά την αντίθεση. Σε σχέση με τα εμπορικά διαθέσιμα προϊόντα, η ομοιογένεια ως προς τη χημική σύσταση, αλλά και η ομοιομορφία ως προς το μέγεθος και το σχήμα, οδηγούν σε μια συστηματικά όμοια, αλλά και ισχυρή, μαγνητική απόκριση που με τη σειρά της επιτρέπει υψηλότερη ικανότητα απεικονιστικής αντίθεσης MRI. Ακόμη η χαμηλή τοξικότητα της νανοδομής, σε συνδυασμό με την λειτουργία της σε εφαρμογές μαγνητικής υπερθερμίας, της προσδίδουν πλεονεκτήματα όχι μόνο στην έγκαιρη διάγνωση αλλά και θεραπεία. Καρκινικοί όγκοι μπορούν να αντιμετωπιστούν σε πρώιμο στάδιο περιορίζοντας επίπονες χημικοθεραπευτικές οδούς. ΝΑΝΟΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Η Νανοβιοτεχνολογία είναι μία ραγδαία αναπτυσσόμενη περιοχή που αφορά στην εφαρμογή της νανοτεχνολογίας στην κατασκευή συστημάτων, συσκευών και διατάξεων για τη μελέτη βιολογικών συστημάτων. Tο πολύ μικρό μέγεθος τέτοιων συστημάτων, που είναι της ίδιας τάξης μεγέθους με αυτό των βασικών βιολογικών μονάδων (κύτταρο, DNA, πρωτεΐνη), εισάγει καινούργιους νόμους αλληλεπίδρασής τους με τις βιολογικές οντότητες. Το τελευταίο θέτει τη μοναδική δυνατότητα επέμβασης σε επίπεδο ενός μορίου ή κυττάρου (με μοναδικές δυνατότητες για στην ανάπτυξη στοχευμένης θεραπείας, διάγνωσης κ.λπ.), γεγονός που αναμένεται να αναμορφώσει ριζικά την εφαρμοσμένη βιολογία και την κλινική ιατρική. Συγχρόνως εισάγει κι ένα καινούργιο τομέα στις βιο-επιστήμες, σχετικά με την εφαρμογή κλασσικών νόμων φυσικής και μηχανικής σε επίπεδο μικρο/νανοκλίμακας. 12 ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 2013

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΛΥΣΙΔΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ, ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΛΥΣΙΔΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ, ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΛΥΣΙΔΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ, ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ Δίκτυο Επιχειρηματικής και Τεχνολογικής Πληροφόρησης του ΣΕΒ Ο ρόλος των συνεργατικών σχημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Τα τελευταία χρόνια τα οργανικά ηλεκτρονικά (ΟΗ) αποτελούν έναν από τους πιο ραγδαία αναπτυσσόμενους

ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Τα τελευταία χρόνια τα οργανικά ηλεκτρονικά (ΟΗ) αποτελούν έναν από τους πιο ραγδαία αναπτυσσόμενους ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΕΊΝΑΙ Η ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ Η ΝΑΝΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ Ως Νανοτεχνολογία ορίζεται η επιστήμη, η μηχανική και η τεχνολογία στην νανοκλίμακα, δηλαδή στην κλίμακα διαστάσεων από 1 έως 100nm. Με άλλα λόγια

Διαβάστε περισσότερα

Νανοτεχνολογία ΧΑΡΙΣ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ 2013 14

Νανοτεχνολογία ΧΑΡΙΣ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ 2013 14 Νανοτεχνολογία 1.Ορισμός της Νανοτεχνολογίας 2.Πότε έκανε την εμφάνιση της; 3.Τα επιτευγματά της 4.Σε τι ωφελει την ανθρωπότητα 5.Που τη συναντάμε στη φύση 6.Κριτικές 7.Τι περιμένουμε απο την εξέλιξη της

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Υλικών

Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Υλικών Πανεπιστήμιο Κρήτης Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Υλικών www.materials.uoc.gr Αντιμετωπίζοντας τις προκλήσεις του 21 ου αιώνα με προηγμένα υλικά Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Υλικών (TETY) Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

1. Προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας και τεχνολογίες παραγωγής με έμφαση σε παραδοσιακούς κλάδους - Αναλυτική περιγραφή των προτεραιοτήτων

1. Προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας και τεχνολογίες παραγωγής με έμφαση σε παραδοσιακούς κλάδους - Αναλυτική περιγραφή των προτεραιοτήτων 1. Προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας και τεχνολογίες παραγωγής με έμφαση σε παραδοσιακούς κλάδους - Αναλυτική περιγραφή των προτεραιοτήτων 1.1 Πολυλειτουργικά προϊόντα Ανάπτυξη προϊόντων που ενσωματώνουν

Διαβάστε περισσότερα

2) Μελέτη Φυσικών Διεργασιών Κατασκευής Νανοδιατάξεων σε Πυρίτιο και Γερμάνιο i) Φαινόμενα διάχυσης και ενεργοποίησης προσμίξεων εκτός

2) Μελέτη Φυσικών Διεργασιών Κατασκευής Νανοδιατάξεων σε Πυρίτιο και Γερμάνιο i) Φαινόμενα διάχυσης και ενεργοποίησης προσμίξεων εκτός ΝΑΝΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΣΤΟ Ε.Μ.Π. Δ, Τσαμάκης Πρόεδρος ΣΗΜΜΥ ΓΕΝΙΚΑ Τελευταία δεκαετία: : Τάση για επενδύσεις στην ΈΡΕΥΝΑ στους τομείς της Νανοτεχνολογίας με στόχο τη δημιουργία υποδομής νέας γνώσης στην περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι)

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι) Εισαγωγή Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κύπρου προσφέρει ολοκληρωμένα προπτυχιακά και μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών στους κλάδους του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού

Διαβάστε περισσότερα

Λαµπρότερα Lasers στην τεχνολογία του αύριο

Λαµπρότερα Lasers στην τεχνολογία του αύριο Λαµπρότερα Lasers στην τεχνολογία του αύριο Επιστήµονες και µηχανικοί από όλη την Ευρώπη έχουν ενώσει τις δυνάµεις τους σε µία µοναδική κοινή προσπάθεια µε στόχο την ανάπτυξη µιας νέας γενιάς lasers υψηλής

Διαβάστε περισσότερα

«ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΟΜΑΔΩΝ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ»

«ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΟΜΑΔΩΝ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ» «ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΟΜΑΔΩΝ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ» Α/Α ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 1 Στόχος προγράμματος 2 Δικαιούχοι προγράμματος Προϋποθέσεις 3 Υποστήριξη έργων

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πατρών Πολυτεχνική σχολή Τμήμα Χημικών Μηχανικών Ακαδημαϊκό Έτος 2007-20082008 Μάθημα: Οικονομία Περιβάλλοντος για Οικονομολόγους Διδάσκων:Σκούρας Δημήτριος ΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών

Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών ίδα, 7 Ιουνίο ου 2012 Ημερ ΣχολήΗλεκτρολόγων Μηχ. & Μηχ. Υπολογιστών Προπτυχιακά μαθήματα ανά θεματική περιοχή: Ενεργειακή Διαχείριση Περιβάλλον Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Διαμορφώνοντας τις προτεραιότητες του Τομέα «Περιβάλλον Βιώσιμη Ανάπτυξη» στη Νέα Προγραμματική Περίοδο

Διαμορφώνοντας τις προτεραιότητες του Τομέα «Περιβάλλον Βιώσιμη Ανάπτυξη» στη Νέα Προγραμματική Περίοδο Διαμορφώνοντας τις προτεραιότητες του Τομέα «Περιβάλλον Βιώσιμη Ανάπτυξη» στη Νέα Προγραμματική Περίοδο ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΓΓΕΤ 22 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2014 (Δρ. Α. ΓΥΠΑΚΗΣ, ΣΤΕΛΕΧΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3)

Η Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3) Η Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3) της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Κωστάρας Γεώργιος Μονάδα Α Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠ Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Email: gkostaras@mou.gr Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs «Στρατηγικές Ανάπτυξης Συνεργατικών Σχηματισμών στις Ελληνικές Περιφέρειες» Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης Οικονομολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΜΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ / ICT

ΤΟΜΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ / ICT ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ / ICT Η στροφή προς τις υψηλές τεχνολογίες, κυρίως στο πλαίσιο της Ψηφιακής Στρατηγικής (2006-2013) έχει οδηγήσει στην βελτίωση των περισσότερων δεικτών Τεχνολογίας Πληροφορικής και Επικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

ιδάσκων: Λευτέρης Λοιδωρίκης Π1 0-7146

ιδάσκων: Λευτέρης Λοιδωρίκης Π1 0-7146 Φωτονικά Υλικά ιδάσκων: Λευτέρης Λοιδωρίκης Π1 0-7146 Τεχνολογίες φωτός σήμερα Το φώς έχει εισχωρήσει προ πολλού στη ζωή μας Ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία Καλύπτει πολύ μεγάλο φάσμα Συστατικά τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ. Διατάξεις Ημιαγωγών. Ηλ. Αιθ. 013. Αριθμητικές Μέθοδοι Διαφορικών Εξισώσεων Ηλ. Αιθ. 013

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ. Διατάξεις Ημιαγωγών. Ηλ. Αιθ. 013. Αριθμητικές Μέθοδοι Διαφορικών Εξισώσεων Ηλ. Αιθ. 013 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Ακαδημαϊκό Έτος 2014-2015 Περίοδος Φεβρουαρίου 2015 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΩΡΑ 1ο-2ο ΕΞΑΜΗΝΟ 3ο-4ο ΕΞΑΜΗΝΟ 5ο-6ο

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδεση της Στρατηγικής Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3) με το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας 2014-2020

Σύνδεση της Στρατηγικής Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3) με το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας 2014-2020 INTERREG Greece Bulgaria «Smart Specialisation» Θεσσαλονίκη, 24/11/2014, ΚΕΔΕΑ-ΑΠΘ Σύνδεση της Στρατηγικής Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3) με το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας

Διαβάστε περισσότερα

Η Στρατηγική της Έξυπνης Εξειδίκευσης στην Περιφέρεια ΑΜΘ Β. ΠΙΤΣΙΝΙΓΚΟΣ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΕΥΔ ΕΠ ΠΑΜΘ ΞΑΝΘΗ 21.10.2015

Η Στρατηγική της Έξυπνης Εξειδίκευσης στην Περιφέρεια ΑΜΘ Β. ΠΙΤΣΙΝΙΓΚΟΣ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΕΥΔ ΕΠ ΠΑΜΘ ΞΑΝΘΗ 21.10.2015 Η Στρατηγική της Έξυπνης Εξειδίκευσης στην Περιφέρεια ΑΜΘ Β. ΠΙΤΣΙΝΙΓΚΟΣ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΕΥΔ ΕΠ ΠΑΜΘ ΞΑΝΘΗ 21.10.2015 Το όραμα της Περιφέρειας για την προγραμματική περίοδο 2014-2020 Η ανασυγκρότηση του παραγωγικού

Διαβάστε περισσότερα

Ημερομηνία Ώρα Αίθουσα Δράση Διάλεξη Τίτλος Διδάσκοντες

Ημερομηνία Ώρα Αίθουσα Δράση Διάλεξη Τίτλος Διδάσκοντες Ημερομηνία Ώρα Αίθουσα Δράση Διάλεξη Τίτλος Διδάσκοντες Διάρκεια σε ώρες Δευ 8 Ιουν 015 16:00-0:00 Ε10 1 1 Εισαγωγή στην Τεχνολογία των Υλικών Βελώνια Τρι 9 Ιουν 015 Εφαρμογές υπολογιστικών μεθόδων στην

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου. Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΗΜΜΥ)

Πανεπιστήμιο Κύπρου. Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΗΜΜΥ) Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΗΜΜΥ) 26/01/2014 Συνεισφορά του κλάδους ΗΜΜΥ Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών Ευρύ φάσμα γνώσεων και επιστημονικών

Διαβάστε περισσότερα

Χτίζοντας Το Μέλλον. Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη. Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

Χτίζοντας Το Μέλλον. Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη. Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Χτίζοντας Το Μέλλον Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας ΚΑΠΕ ΥΠΕΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Την αρωγή του κλάδου Τεχνολογιών

Την αρωγή του κλάδου Τεχνολογιών ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΛΟΝ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΤΕΧΟΝΟΛΟΓΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Προστασία του Περιβάλλοντος με τη χρήση Την αρωγή του κλάδου Τεχνολογιών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

Βιοϊατρική τεχνολογία

Βιοϊατρική τεχνολογία Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Βιοϊατρική τεχνολογία Ενότητα 1: Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr ΕΕΔΙΠ Μπέλλου Σοφία e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 23 04 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠΠΕΡΑΑ «Το

Διαβάστε περισσότερα

Νανοτεχνολογίες: Οφέλη και Κίνδυνοι για τις Ανεπτυγµένες και Αναπτυσσόµενες Χώρες 1 1 Ο Μεγάλος ιάλογος για τη Νανοτεχνολογία: Γίνεται µεγάλη συζήτηση για το πώς η Νανοτεχνολογία διαθέτει τεράστιο τεχνολογικόκαι

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων: Καθ. Αλέξανδρος Ρήγας Εξάμηνο: 9 ο

Διδάσκων: Καθ. Αλέξανδρος Ρήγας Εξάμηνο: 9 ο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών Τομέας Τηλεπικοινωνιών και Διαστημικής Εργαστήριο Ηλεκτρομαγνητικής Θεωρίας Διδάσκων: Καθ. Αλέξανδρος Ρήγας Εξάμηνο:

Διαβάστε περισσότερα

Λουκάς Βλάχος Καθηγητής αστροφυσικής. http://www.physics.auth.gr valhos@astro.auth.gr

Λουκάς Βλάχος Καθηγητής αστροφυσικής. http://www.physics.auth.gr valhos@astro.auth.gr Λουκάς Βλάχος Καθηγητής αστροφυσικής http://www.physics.auth.gr valhos@astro.auth.gr Εισαγωγή Δεξιότητες του σύγχρονου φυσικού Οι τομείς και οι κατευθύνσεις στο Τμήμα φυσικής Τα μεταπτυχιακά Γιατί να σπουδάσω

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Κοκκινοπλίτης

Κωνσταντίνος Κοκκινοπλίτης Κωνσταντίνος Κοκκινοπλίτης Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης για την Α.Μ.Θ. : καθορισμός προτεραιοτήτων και πιλοτικές προσκλήσεις χρηματοδότησης του Επιχειρησιακού Προγράμματος Α.Μ.Θ. 2014 2020 Καβάλα, 23

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη καινοτόμων συστημάτων αισθητήρων MEMS κατανεμημένης ευφυΐας

Ανάπτυξη καινοτόμων συστημάτων αισθητήρων MEMS κατανεμημένης ευφυΐας Ανάπτυξη καινοτόμων συστημάτων αισθητήρων MEMS κατανεμημένης ευφυΐας Δρ. Εμμ. Ζερβάκης Συντονιστής MEMSENSE Διευθυντής Τομέα Μικροηλεκτρονικής - ΘΕΩΝ Αισθητήρες MEMSENSE INSIDER ΜΕΓΑΡΟ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΑΘΗΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ: ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΧΗΜΙΚΟΥ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥ, ΣΠΟΥΔΕΣ, ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ, ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ. Θεσσαλονίκη, 2015. sep4u.gr

ΧΗΜΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ: ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΧΗΜΙΚΟΥ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥ, ΣΠΟΥΔΕΣ, ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ, ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ. Θεσσαλονίκη, 2015. sep4u.gr ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΧΗΜΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ: ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΧΗΜΙΚΟΥ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥ, ΣΠΟΥΔΕΣ, ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ, ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΤΜΗΜΑ Χ Η Μ Ι Κ Ω Ν ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Θεσσαλονίκη, 2015 Η συνεισφορά της Χημικής

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων 2η Ηµερίδα για την Ελληνική Πλατφόρµα για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων στο πλαίσιο των στόχων της Πλατφόρµας για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION)

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) Κοκκινοπλίτης Κωνσταντίνος Kokkinoplitis Konstantinos is Expert to DG Regio, European Commission in Innovation

Διαβάστε περισσότερα

Νανο-τεχνολογία. Νανο-Επιστήμη. Προσέγγιση από κάτω προς τα πάνω

Νανο-τεχνολογία. Νανο-Επιστήμη. Προσέγγιση από κάτω προς τα πάνω Νανο-τεχνολογία Ο σχεδιασμός, ο χαρακτηρισμός, η παραγωγή και η εφαρμογή των δομών, συσκευών και συστημάτων, ελέγχοντας τη μορφή και το μέγεθος σε κλίμακα νανόμετρου Νανο-Επιστήμη Η μελέτη των φαινομένων

Διαβάστε περισσότερα

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Έκθεση της ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ (Photovoltaic Technology Research Advisory Council, PV-TRAC). ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η

Διαβάστε περισσότερα

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO 19thRoundtable with the Government of Greece-The Economist Kυρίες και Κύριοι Πριν ξεκινήσω

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση για Καινοτομία και Επιχειρηματικότητα. SME Instrument: Εργαλείο χρηματοδότησης για μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Δρ.

Χρηματοδότηση για Καινοτομία και Επιχειρηματικότητα. SME Instrument: Εργαλείο χρηματοδότησης για μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Δρ. Χρηματοδότηση για Καινοτομία και Επιχειρηματικότητα SME Instrument: Εργαλείο χρηματοδότησης για μικρομεσαίες επιχειρήσεις Δρ. Γιώργος Τζαμτζής 11 Σεπτεμβρίου 2015 Το SME Instrument Τι είναι το SME Instrument

Διαβάστε περισσότερα

Το υποσύστηµα "αίσθησης" απαιτήσεις και επιδόσεις φυσικά µεγέθη γενική δοµή και συγκρότηση

Το υποσύστηµα αίσθησης απαιτήσεις και επιδόσεις φυσικά µεγέθη γενική δοµή και συγκρότηση Το υποσύστηµα "αίσθησης" απαιτήσεις και επιδόσεις φυσικά µεγέθη γενική δοµή και συγκρότηση Το υποσύστηµα "αίσθησης" είσοδοι της διάταξης αντίληψη του "περιβάλλοντος" τροφοδοσία του µε καθορίζει τις επιδόσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα, 03.04.2014

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα, 03.04.2014 ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Υγεία Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 1 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους και Εμπειρογνώμονες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 3-4 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 3-4 ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 3 ΗΜ/ΝΙΑ 1ο-2ο Φυσική Φυσικού

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόγραμμα που ταιριάζει στο δικό σας περιβάλλον ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟΥ REFLEXIS ERP: ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΥ ΣΑΣ ΛΥΝΕΙ ΤΑ ΧΕΡΙΑ

Το πρόγραμμα που ταιριάζει στο δικό σας περιβάλλον ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟΥ REFLEXIS ERP: ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΥ ΣΑΣ ΛΥΝΕΙ ΤΑ ΧΕΡΙΑ Το πρόγραμμα που ταιριάζει στο δικό σας περιβάλλον ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟΥ REFLEXIS ERP: ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΥ ΣΑΣ ΛΥΝΕΙ ΤΑ ΧΕΡΙΑ Περιεχόμενα Η εταιρεία Γενικά... 3 Η πορεία της εταιρείας... 4 Προϊόντα... 4 Υπηρεσίες...

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Σκληρός Δίσκος

Θέμα: Σκληρός Δίσκος Θέμα: Σκληρός Δίσκος Γενικά Ο σκληρός δίσκος είναι ένα μαγνητικό αποθηκευτικό μέσο - συσκευή που χρησιμοποιείται στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, στις ψηφιακές βιντεοκάμερες, στα φορητά MP3 players, στα

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργάτες μας είναι Γερμανικές Εταιρείες - Κατασκευαστές επαγγελματικού φωτισμού LED.

Συνεργάτες μας είναι Γερμανικές Εταιρείες - Κατασκευαστές επαγγελματικού φωτισμού LED. Συνεργάτες μας είναι Γερμανικές Εταιρείες - Κατασκευαστές επαγγελματικού φωτισμού LED. Τα προϊόντα που διαθέτουμε αναπτύσσονται σύμφωνα με τις ανάγκες των πελατών μας και βλέπουμε τους εαυτούς μας ως ηγέτες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2013 Π Ρ Ο Ο Ι Μ Ι Ο Η σημασία του ανθρώπινου

Διαβάστε περισσότερα

235 Χημικών Mηχανικών ΕΜΠ

235 Χημικών Mηχανικών ΕΜΠ 235 Χημικών Mηχανικών ΕΜΠ Επαγγελματικές Διέξοδοι Για την άσκηση του επαγγέλματος του Χημικού Μηχανικού είναι απαραίτητη άδεια που χορηγείται από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας κατόπιν εξετάσεων. Οι πτυχιούχοι

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμησης Ενέργειας

Εξοικονόμησης Ενέργειας Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας Πράσινη Επιχειρηματικότητα στον τομέα της Ενέργειας Γ. Βουγιουκλάκης Υπ. Τμήματος Ανάπτυξης Αγοράς ΚΑΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝ.

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις για το μάθημα ΙΑΤΡΙΚΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ Α. ΚΑΝΑΠΙΤΣΑΣ Ε. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ

Σημειώσεις για το μάθημα ΙΑΤΡΙΚΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ Α. ΚΑΝΑΠΙΤΣΑΣ Ε. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ Σημειώσεις για το μάθημα ΙΑΤΡΙΚΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ Α. ΚΑΝΑΠΙΤΣΑΣ Ε. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Ελπινίκη Παπαγεωργίου Σημειώσεις Παρουσίαση : Μελέτη της απαγωγής βιοϊατρικού σήματος, εφαρμογή σε θεραπευτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ

ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ Ι 2 Κατηγορίες Υλικών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΛΙΚΩΝ Παραδείγματα Το πεντάγωνο των υλικών Κατηγορίες υλικών 1 Ορυκτά Μέταλλα Φυσικές πηγές Υλικάπουβγαίνουναπότηγημεεξόρυξηήσκάψιμοή

Διαβάστε περισσότερα

Η Τεχνολογία στην Ιατρική

Η Τεχνολογία στην Ιατρική Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Τεχνολογία στην Ιατρική Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc27

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΣ Υλικά-Κατασκευές

ΤΟΣ Υλικά-Κατασκευές ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Υλικά-Κατασκευές Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους και Εμπειρογνώμονες

Διαβάστε περισσότερα

737 Τεχνολογίας Αεροσκαφών ΤΕΙ Χαλκίδας

737 Τεχνολογίας Αεροσκαφών ΤΕΙ Χαλκίδας 737 Τεχνολογίας Αεροσκαφών ΤΕΙ Χαλκίδας 1. Εισαγωγή Η ασφάλεια πτήσεων εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό από την επιμελημένη και σωστή συντήρηση των διαφόρων τύπων αεροσκαφών. Ο ρόλος λοιπόν των μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Ε Ξ Ε Τ Α Σ Ε Ω Ν. ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΥΣΗΣ & ΑΕΡΙΟΠΟΙΗΣΗΣ Κτ. Χ-Μ Αμφ. 1. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ & ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Κτ. Χ-Μ ΑΙΘ.

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Ε Ξ Ε Τ Α Σ Ε Ω Ν. ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΥΣΗΣ & ΑΕΡΙΟΠΟΙΗΣΗΣ Κτ. Χ-Μ Αμφ. 1. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ & ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Κτ. Χ-Μ ΑΙΘ. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ 1 ο & 2 Ο ΕΞΑΜΗΝΟ 3 ο & 4 Ο ΕΞΑΜΗΝΟ 5 ο & 6 Ο ΕΞΑΜΗΝΟ 7 ο & 8 Ο ΕΞΑΜΗΝΟ 9 ο ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΥΣΗΣ & ΑΕΡΙΟΠΟΙΗΣΗΣ Κτ. Χ-Μ Αμφ. 1 ΕΙΔΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΑΝΟΡΓΑΝΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Κτ. Χ.-Μ. Αιθ.

Διαβάστε περισσότερα

Φωτο-βολταϊκά Συστήματα & στις άλλες Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας για Ανάπτυξη του Επιχειρηματικού Πνεύματος

Φωτο-βολταϊκά Συστήματα & στις άλλες Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας για Ανάπτυξη του Επιχειρηματικού Πνεύματος Ιούλιος 1-10, 2013 Πάτρα, Ελλάδα Το Τ.Ε.Ι. Πάτρας με άλλα Πανεπιστημιακά Ιδρύματα και Κοινωνικούς Εταίρους Οργανώνει την Διεθνή Εβδομάδα Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας στις Α.Π.Ε. 10 Μέρες Εντατικής

Διαβάστε περισσότερα

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών [ 1 ] [ 1 ] Υδροηλεκτρικός Σταθμός Κρεμαστών - Ποταμός Αχελώος - Ταμιευτήρας >> H Περιβαλλοντική Στρατηγική της ΔΕΗ είναι ευθυγραμμισμένη με τους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα

Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα Νίκος Κομνηνός Ερευνητική Μονάδα URENIO, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκη Ημερίδα «Ο Ρόλος των Συνεργατικών

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Ανάπτυξης Βιομηχανικής Έρευνας και Τεχνολογίας (ΠΑΒΕΤ) 2013

Πρόγραμμα Ανάπτυξης Βιομηχανικής Έρευνας και Τεχνολογίας (ΠΑΒΕΤ) 2013 Πρόγραμμα Ανάπτυξης Βιομηχανικής Έρευνας και Τεχνολογίας (ΠΑΒΕΤ) 2013 Το πρόγραμμα αποτελεί σημαντική ευκαιρία επιχορήγησης (έως 75%) επιχειρήσεων ή συμπράξεων επιχειρήσεων για την ανάπτυξη της βιομηχανικής

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ. Μηχανική όραση Cognex... για μέγιστη αξιοπιστία στην παραγωγή. Τρόφιμα & Ποτά

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ. Μηχανική όραση Cognex... για μέγιστη αξιοπιστία στην παραγωγή. Τρόφιμα & Ποτά ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ Μηχανική όραση Cognex... για μέγιστη αξιοπιστία στην παραγωγή. Τρόφιμα & Ποτά Ένα ευρύ φάσμα λύσεων Οι αισθητήρες μηχανικής όρασης της Cognex παρέχουν στη βιομηχανία τροφίμων & ποτών

Διαβάστε περισσότερα

Καινοτομία Επιχειρηματικότητα Εξωστρέφεια

Καινοτομία Επιχειρηματικότητα Εξωστρέφεια Καινοτομία Επιχειρηματικότητα Εξωστρέφεια Φάση-2 Προγράμματος Ενίσχυσης Ελληνικών Τεχνολογικών Συνεργατικών Σχηματισμών στη Νάνο/Μικροηλεκτρονική και τα Ενσωματωμένα Συστήματα Στρατηγικοί στόχοι Γεφύρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 Οι νέοι κανόνες και η νομοθεσία που διέπουν τον επόμενο γύρο επένδυσης από την πολιτική συνοχής της ΕΕ για την περίοδο 2014-2020 υιοθετήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Oι πολυάριθμοι φορείς της κοινωνικής οικονομίας και επιχειρηματικότητας που συμμετείχαν και συνεργάστηκαν στο Φόρουμ Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας, 20-21 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Το Καφενείο της Επιστήμης (5 ος κύκλος) Ίδρυμα Ευγενίδου, Γαλλικό Ινστιτούτο, Βρετανικό Συμβούλιο

Το Καφενείο της Επιστήμης (5 ος κύκλος) Ίδρυμα Ευγενίδου, Γαλλικό Ινστιτούτο, Βρετανικό Συμβούλιο Το Καφενείο της Επιστήμης (5 ος κύκλος) «Η Φωτοχημεία στην υπηρεσία της προστασίας του περιβάλλοντος: Νέα Φωτοβολταϊκά Συστήματα με χρήση καινοτόμων νανο-υλικών» Οικονομόπουλος Σόλων Ινστιτούτο Θεωρητικής

Διαβάστε περισσότερα

Εξωστρέφεια & Επιχειρήσεις

Εξωστρέφεια & Επιχειρήσεις Εξωστρέφεια & Επιχειρήσεις ΕΠΑνΕΚ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα, Καινοτομία Το ΕΠΑνΕΚ καλύπτει γεωγραφικά το σύνολο της Χώρας με προϋπολογισμό 4,56 δις ευρώ δημόσιας δαπάνης,

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας 1. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 2012-13. Αριθμός σπουδαστών

Πίνακας 1. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 2012-13. Αριθμός σπουδαστών Πίνακας. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 0-3 ΤΜΗΜΑ: ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Α/Α Τίτλος θέματος Μέλος Ε.Π Σύντομη περιγραφή Διακόπτες δικτύων ισχύος 3 4 5 Μηχανικά χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 1 Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του αγροδιατροφικού τομέα

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανολόγος Μηχανικός στο Α.Π.Θ.

Μηχανολόγος Μηχανικός στο Α.Π.Θ. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Μηχανολόγος Μηχανικός στο Α.Π.Θ. Παναγιώτης Σεφερλής Αναπληρωτής Καθηγητής Έχεις το «μικρόβιο» του Μηχανικού; Dilbert 2 Επιστήμη του Μηχανολόγου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2014 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με σκοπό την επίτευξη των στρατηγικών

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015

Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015 Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015 Στάθης Ραγκούσης Διευθύνων Σύµβουλος Π.Ε.Τ.Α. Α.Ε. Ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΩΝ ΕΞΑΜΗΝΩΝ & ΕΠΙ ΠΤΥΧΙΩ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-15 (ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 1 )

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΩΝ ΕΞΑΜΗΝΩΝ & ΕΠΙ ΠΤΥΧΙΩ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-15 (ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 1 ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 19/6/2015 ΠΕΜΠΤΗ 18/6/2015 ΤΕΤΑΡΤΗ 17/6/2015 ΤΡΙΤΗ 16/6/2015 ΔΕΥΤΕΡΑ 15/6/2015 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΩΝ ΕΞΑΜΗΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 18 Φεβρουαρίου 2013 Εισήγηση του Περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου Γιάννη ΜΑΧΑΙΡΙ Η Θέμα: Ενεργειακή Πολιτική Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Η ενέργεια μοχλός Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Συμπεράσματα από την ανάλυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση

Συμπεράσματα από την ανάλυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση Ενεργειακή πολιτική για την Ελλάδα: σύγκλιση ή απόκλιση από την Ευρωπαϊκή προοπτική; Π. Κάπρου, Καθηγητή ΕΜΠ Εισαγωγή Πρόσφατα δημοσιεύτηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση Ενέργειας, η έκδοση

Διαβάστε περισσότερα

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation Παραδοτέο 2.1.2 ΣΥΝΟΨΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ: ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ Ε&Α, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, Αύγουστος 2010 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σύνθεση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) Επιστήμη Υλικών για Προηγμένες Τεχνολογίες

Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) Επιστήμη Υλικών για Προηγμένες Τεχνολογίες Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) Επιστήμη Υλικών για Προηγμένες Τεχνολογίες ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Το ΠΕΓΑ «Επιστήμη Υλικών για Προηγμένες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ, Ημερίδα 03/04/2014 1

ΕΠΑνΕΚ, Ημερίδα 03/04/2014 1 1 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΕ ΕΣΠΑ Κατάρτιση ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 / Οργανωτική δομή ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ Κοινωνικοί Εταίροι Εμπειρογνώμονες 2 Υφιστάμενη κατάσταση τομέα Η ΑΠΑ του κλάδου των δομικών υλικών ανήλθε

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ

ΦΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΦΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ Εξάμηνο Υ/Ε Ώρες Θεωρίας Ώρες Ασκήσης Διδακτικές μονάδες ECTS A Υ 3 1 4 6 Διδάσκουσα Ε. Καλδούδη, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Φυσικής Αντικειμενικοί στόχοι του μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

Επιμελητήριο Σερρών Πέμπτη 18.06.2015. Γιώργος Εμμανουηλίδης Τμήμα Μελετών και Έρευνας ΕΒΕΘ

Επιμελητήριο Σερρών Πέμπτη 18.06.2015. Γιώργος Εμμανουηλίδης Τμήμα Μελετών και Έρευνας ΕΒΕΘ Παρουσίαση της Δράσης Συμβουλευτικής υποστήριξης επιχειρήσεων του ΕΒΕΘ, έργο Smart Specialization, Πρόγραμμα «Ελλάδα - Βουλγαρία 2007-2013», στις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις της Περιφερειακής Ενότητας Σερρών

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. 1.1 Ο κόσμος των υλικών

Εισαγωγή. 1.1 Ο κόσμος των υλικών Εισαγωγή 1 1 Εισαγωγή Βατάλης Αργύρης 1.1 Ο κόσμος των υλικών Tα υλικά αποτελούν μέρος της βάσης όλων των τεχνολογικών εξελίξεων. Όλες οι ανθρώπινες δραστηριότητες και το επίπεδο ζωής επηρεάζονται σε μεγάλο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-15 (ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 2)

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-15 (ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 2) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 4/9/2015 ΠΕΜΠΤΗ 3/9/2015 ΤΕΤΑΡΤΗ 2/9/2015 ΤΡΙΤΗ 1/9/2015 ΔΕΥΤΕΡΑ 31/8/2015 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στο συνηµµένο Υπόµνηµα επισυνάπτουµε το σκεπτικό και τα βασικά θέµατα που επιθυµούµε να συζητήσουµε µαζί σας στο άµεσο µέλλον.

Στο συνηµµένο Υπόµνηµα επισυνάπτουµε το σκεπτικό και τα βασικά θέµατα που επιθυµούµε να συζητήσουµε µαζί σας στο άµεσο µέλλον. 25 Σεπτεµβρίου 2012 Α.Π. 02190 κ. Κωστή Χατζηδάκη Υπουργό Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας, Υποδοµών, Μεταφορών και ικτύων Νίκης 5-7 101 80 Αθήνα Θέµα: «Τα Logistics µοχλός ανάπτυξης της ελληνικής οικονοµίας»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. Στρατηγικός Στόχος του ΕΠΑνΕΚ:

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. Στρατηγικός Στόχος του ΕΠΑνΕΚ: ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 Στρατηγικός Στόχος του ΕΠΑνΕΚ: «η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της εξωστρέφειας των επιχειρήσεων, της μετάβασης στην ποιοτική επιχειρηματικότητα με αιχμή την καινοτομία και την

Διαβάστε περισσότερα

514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη)

514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη) 514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη) Το Τμήμα Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης του ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας συστάθηκε στα πλαίσια της Ενέργειας "Διεύρυνση της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης" του

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 2014-2015

ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 2014-2015 ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 2014-2015 Α/Α Μαθήματος 1η Θεματική Ενότητα: Χημεία Προηγμένων Υλικών και Κατάλυση, Τεχνολογικές Εφαρμογές (ΧΥΚ) Οργανωτής 1 ΧΥΚ1 Σύνθεση Προηγμένων και Νανοδομημένων

Διαβάστε περισσότερα

Το Διαδίκτυο των Αντικειμένων και η Δύναμη του Πλήθους (Internet of Things and Crowdsourcing)

Το Διαδίκτυο των Αντικειμένων και η Δύναμη του Πλήθους (Internet of Things and Crowdsourcing) Το Διαδίκτυο των Αντικειμένων και η Δύναμη του Πλήθους (Internet of Things and Crowdsourcing) Καθ. Σωτήρης Νικολετσέας 1,2 1 Τμήμα Μηχανικών Η/Υ και Πληροφορικής, Πανεπιστήμιο Πατρών 2 Ινστιτούτο Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση

Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση Θεώνη Καρλέση Φυσικός Περιβάλλοντος Ομάδα Μελετών Κτιριακού Παριβάλλοντος, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Βιοπληροψορική, συσιημική βιολογία και εξατομικευμένη θεραπεία

Βιοπληροψορική, συσιημική βιολογία και εξατομικευμένη θεραπεία Βιοπληροψορική, συσιημική βιολογία και εξατομικευμένη θεραπεία Φραγκίσκος Κολίσης Καθηγητής Βιοτεχνολογίας, Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ, Διευθυντής Ινστιτούτου Βιολογικών Ερευνών και Βιοτεχνολογίας, EIE

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Ως κλάδος τηλεπικοινωνιών ορίζεται η παραγωγή τηλεπικοινωνιακού υλικού και η χρήση των παραγόμενων τηλεπικοινωνιακών προϊόντων και

Διαβάστε περισσότερα

ECO Τεχνολογίες. με χρήση Καινοτόμων Φωτοκαταλυτικών Υλικών. ρ. Κυριακίδης Γεώργιος ρ. Μπίνας Βασίλειος

ECO Τεχνολογίες. με χρήση Καινοτόμων Φωτοκαταλυτικών Υλικών. ρ. Κυριακίδης Γεώργιος ρ. Μπίνας Βασίλειος ECO Τεχνολογίες με χρήση Καινοτόμων Φωτοκαταλυτικών Υλικών ρ. Κυριακίδης Γεώργιος ρ. Μπίνας Βασίλειος Ομάδα ιαφανών Αγώγιμων Υλικών (TCM), Ινστιτούτο Ηλεκτρονικής ομής και Λέιζερ IESL binasbill@iesl.forth.gr

Διαβάστε περισσότερα

Καύση υλικών Ηλιακή ενέργεια Πυρηνική ενέργεια Από τον πυρήνα της γης Ηλεκτρισμό

Καύση υλικών Ηλιακή ενέργεια Πυρηνική ενέργεια Από τον πυρήνα της γης Ηλεκτρισμό Ενεργειακή Μορφή Θερμότητα Φως Ηλεκτρισμός Ραδιοκύματα Μηχανική Ήχος Τι είναι; Ενέργεια κινούμενων σωματιδίων (άτομα, μόρια) υγρής, αέριας ή στερεάς ύλης Ακτινοβολούμενη ενέργεια με μορφή φωτονίων Ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

«Ελκυστική η Ελλάδα για ένα τεχνολογικό boom»

«Ελκυστική η Ελλάδα για ένα τεχνολογικό boom» «Ελκυστική η Ελλάδα για ένα τεχνολογικό boom» Συνέντευξη του Προέδρου ΕΙΕ Δρ. Βασίλη Γρηγορίου στην ελληνική έκδοση του περιοδικού Fortune (23.10.2014) http://www.fortunegreece.com/article/elkistiki-ellada-gia-ena-technologiko-boom/

Διαβάστε περισσότερα

- Άνθρωποι & Μηχανές -

- Άνθρωποι & Μηχανές - - Άνθρωποι & Μηχανές - Η Ρομποτική Στην Καθημερινή Ζωή Του Ανθρώπου Η Ρομποτική Στην Ιατρική Από Την Ομάδα Anonymous Μουλάς Φώτης Παναγιωτόπουλος Παναγιώτης Παπαγεωργίου Μεγακλής Ντζάνης Άγγελος Τα Ρομπότ

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ Εφαρμογή Συστημάτων Διαχείρισης Ποιότητας στις υπηρεσίες Υγείας: Προϋπόθεση για την ανάπτυξη και την βελτίωση των παρεχομένων υπηρεσιών. (ISO 9001 ISO 22000 ISO 14001 ISO 27001 ISO 50001 OHSAS 18001) Σχετικές

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας. Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας. Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Ταυτότητα της μελέτης Στοιχεία της μελέτης Γραφείο της McKinsey

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΝΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ. E-mail: gtsigaridas@teilam.gr

ΝΑΝΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ. E-mail: gtsigaridas@teilam.gr ΝΑΝΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΣΙΓΑΡΙΔΑΣ E-mail: gtsigaridas@teilam.gr ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΟΔΗΓΕΙ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ ΣΕ ΟΛΟΕΝΑ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΤΕΡΗ ΚΛΙΜΑΚΑ ΜΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΝΑ ΜΗΝ ΙΣΧΥΟΥΝ ΠΛΕΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΣ Α Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης & Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ

ΥΠΕΣ Α Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης & Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης& Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ Ο ΠΥΛΩΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ & ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΝΟΜΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ ΔΡΟΜΟΥ ΚΑΙ ΚΗΠΟΥ

ΑΥΤΟΝΟΜΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ ΔΡΟΜΟΥ ΚΑΙ ΚΗΠΟΥ ΑΥΤΟΝΟΜΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ ΔΡΟΜΟΥ ΚΑΙ ΚΗΠΟΥ Σε συνεργασία με την OLITER Η NanoDomi σας προσφέρει ολοκληρωμένη σειρά αυτόνομου φωτισμού για δρόμο ή κήπο. Ένα σύστημα ηλιακής ενέργειας για φωτισμό δεν είναι συνδεδεμένο

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα Δημόσιο Ι.Ε.Κ. Αιγάλεω. Ειδικότητες Ι.Ε.Κ. - Τεχνικός Αυτοματισμών & επαγγελματικά δικαιώματα»

Ημερίδα Δημόσιο Ι.Ε.Κ. Αιγάλεω. Ειδικότητες Ι.Ε.Κ. - Τεχνικός Αυτοματισμών & επαγγελματικά δικαιώματα» Ημερίδα Δημόσιο Ι.Ε.Κ. Αιγάλεω Ειδικότητες Ι.Ε.Κ. - Τεχνικός Αυτοματισμών & επαγγελματικά δικαιώματα» ΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Ηλεκτρολόγος Μηχανικός & Μηχανικός Η/Υ Ε.Μ.Π, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Τ.Ε, Msc

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ: Η επιστήμη της ζωής

ΒΙΟΛΟΓΙΑ: Η επιστήμη της ζωής Τμήμα Βιολογικών Επιστημών http://www.ucy.ac.cy/goto/biosci/el-gr/home.aspx ΒΙΟΛΟΓΙΑ: Η επιστήμη της ζωής Μελετά ό,τι έχει σχέση με τους ζωντανούς οργανισμούς στον πλανήτη μας, από το μικροσκοπικό επίπεδο

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Η Ευρωπαϊκή τυποποίηση θα αποτελέσει ουσιαστικό παράγοντα για την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης σε παγκόσμιο επίπεδο, την ανάπτυξη,

Διαβάστε περισσότερα

Υποδοχή Πρωτοετών, 1 / 11 / 2013

Υποδοχή Πρωτοετών, 1 / 11 / 2013 ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΛΙΚΩΝ (TETY) Υποδοχή Πρωτοετών, 1 / 11 / 2013 Παρουσίαση Τμήματος Παρουσίαση συμβουλευτικού κέντρου φοιτητών Παρουσίαση ΟΦΕΑΚ Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα (Γ.Κ) ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΥΛΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα