μετανάστριες καλές πρακτικές απασχόλησης ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "μετανάστριες καλές πρακτικές απασχόλησης ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ"

Transcript

1 ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ Ε Υ Ρ Ω Π Α Ϊ Κ Ο Y ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ P R O G R E S S (ΣΥΜΦΩΝΗΤΙΚΟ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗΣ VS/2009/0383) ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ καλές πρακτικές ε Π Ο Υ Ε Φ Α Ρ Μ Ο Ζ Ο Ν Τ Α Ι ΣΤΗΝ ΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΕ ΑΛΛΕΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΧΩΡΕΣ ΚΑΙ ΑΦΟΡΟΥΝ μετανάστριες απασχόλησης ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ Δήμητρα Κονδύλη Μαρία Θανοπούλου Αλίκη Μουρίκη Χαρά Στρατουδάκη Μαρία Τζωρτζοπούλου ΑΘΗΝΑ - ΜΑΪΟΣ 2010

2 «Εκπόνηση έρευνας για καλές πρακτικές που εφαρµόζονται στην Ελλάδα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες και αφορούν µετανάστριες στον τοµέα της απασχόλησης» στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Προγράµµατος PROGRESS (Συµφωνητικό Επιχορήγησης VS/2009/0383). Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης

3 Η έρευνα υλοποιήθηκε µεταξύ 30/3/ /5/2010 µε βάση σύµβαση που συνάφθηκε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Προγράµµατος PROGRESS (Συµφωνητικό Επιχορήγησης VS/2009/0383) µεταξύ του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικής Αλληλεγγύης και του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών (ΕΚΚΕ). Την ερευνητική οµάδα του ΕΚΚΕ αποτέλεσαν οι εξής: Δήµητρα Κονδύλη, επιστηµονική υπεύθυνη, κοινωνιολόγος, Ειδική Λειτουργική Επιστήµων Β, Ινστιτούτο Αστικής και Αγροτικής Κοινωνιολογίας (ΙΑΑΚ) Μαρία Θανοπούλου, µέλος, κοινωνιολόγος, Διευθύντρια Ερευνών, Ινστιτούτο Αστικής και Αγροτικής Κοινωνιολογίας (ΙΑΑΚ) Αλίκη Μουρίκη, µέλος, κοινωνιολόγος, Ειδική Λειτουργική Επιστήµων Α, Ινστιτούτο Κοινωνικής Πολιτικής (ΙΝΚΠΟ) Χαρά Στρατουδάκη, µέλος, κοινωνιολόγος, Ειδικός Επιστήµων, Ινστιτούτο Πολιτικής Κοινωνιολογίας, (Ι.ΠΟ.ΚΟΙ.ΝΩ) Μαρία Τζωρτζοπούλου, µέλος, πολιτικός επιστήµων-περιφερειολόγος, Ειδική Λειτουργική Επιστήµων Α, Ινστιτούτο Κοινωνικής Πολιτικής (ΙΝΚΠΟ) Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης

4 Ευχαριστίες Θα θέλαµε να ευχαριστήσουµε το ΕΚΚΑ και τα στελέχη του για την καλή συνεργασία που είχαµε καθ όλη τη διάρκεια διεξαγωγής της έρευνας. Ευχαριστούµε επίσης όλους τους φορείς και τους εκπροσώπους τους που µας βοήθησαν να συγκεντρώσουµε το υλικό µας, διευκολύνοντάς µας κατά τη συλλογή του δευτερογενούς υλικού και συµµετέχοντας στην έρευνα πεδίου. Χωρίς τη συµβολή τους η έρευνα αυτή δεν θα µπορούσε να πραγµατοποιηθεί. Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης

5 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1 1. Μετανάστευση και απασχόληση: η διάσταση του φύλου 1 2. Η έρευνα για το µεταναστευτικό φαινόµενο και την απασχόληση 4 των µεταναστριών στην Ελλάδα 3. Το υιοθετούµενο πλαίσιο διερεύνησης Η δοµή της µελέτης 15 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ: ΠΕΡΙ ΚΑΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ Διεθνείς ορισµοί και κριτήρια Ευρωπαϊκοί ορισµοί και κριτήρια Εθνικοί ορισµοί και κριτήρια Συµπερασµατικές παρατηρήσεις 28 2 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ: ΣΤΟΧΟΙ, ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Στόχοι της έρευνας Αντικείµενο της έρευνας Μέθοδος της έρευνας 33 3 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ: H ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ. ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ Πολιτικές Ε.Ε. και κοινοτικές πρωτοβουλίες που σχετίζονται µε την απασχόληση των µεταναστριών Καλές πρακτικές στον τοµέα της απασχόλησης των µεταναστριών Η γαλλική εµπειρία Η αυστριακή εµπειρία Η γερµανική εµπειρία Η βρετανική εµπειρία Η δανική εµπειρία Η βελγική εµπειρία Η ισπανική εµπειρία Η ιταλική εµπειρία Η πορτογαλική εµπειρία Η ολλανδική εµπειρία 69 Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης

6 3. Δραστηριότητες ευρωπαϊκών επιχειρήσεων που διαχειρίζονται τη διαφορετικότητα ως καλή πρακτική Η έννοια της διαχείρισης της διαφορετικότητας στις επιχειρήσεις Η βρετανική εµπειρία Η γερµανική εµπειρία Η ιρλανδική εµπειρία Η ισπανική εµπειρία Η βελγική εµπειρία Η ολλανδική εµπειρία Η σουηδική εµπειρία Συµπερασµατικές παρατηρήσεις 81 4 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ: H ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ. ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ Εθνικές πολιτικές που σχετίζονται µε την απασχόληση των µεταναστριών Προγράµµατα, δράσεις σχετικές µε την απασχόληση των µεταναστριών και φορείς χρηµατοδότησης Προγράµµατα και δράσεις Πρόγραµµα Equal Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «Απασχόληση & Επαγγελµατική Κατάρτιση Επιχειρησιακά Προγράµµατα Leonardo da Vinci 2.2. Φορείς χρηµατοδότησης Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταµείο Χρηµατοδοτικός Μηχανισµός Ευρωπαϊκού Οικονοµικού Χώρου Ευρωπαϊκό Ταµείο Ένταξης Υπηκόων Τρίτων Χωρών 3. Καλές πρακτικές που υλοποιούν ελληνικοί φορείς στον τοµέα της απασχόλησης των µεταναστριών Καλές πρακτικές που αφορούν στην παροχή συµβουλευτικών και υποστηρικτικών υπηρεσιών (ΣΥΥ) Καλές πρακτικές για την ένταξη των µεταναστών στην αγορά εργασίας Καλές πρακτικές ευαισθητοποίησης του κοινού και καταπολέµησης του Ρατσισµού και της Ξενοφοβίας Καλές πρακτικές πρόσβασης στην εργασία Η διαχείριση της πολυµορφίας/διαφορετικότητας (diversity management) στο χώρο εργασίας ως καλή πρακτική Καταγραφή δραστηριοτήτων επιχειρήσεων εταιρικής κοινωνικής ευθύνης Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης

7 ως καλής πρακτικής Η έννοια της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης (ΕΚΕ) Από τη διαχείριση της διαφορετικότητας στην Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη Επιχειρήσεις εταιρικής κοινωνικής ευθύνης που αντιλαµβάνονται τους µετανάστες ως µέρος της διαφορετικότητας Αποτελέσµατα ποιοτικής έρευνας Ποιοτική έρευνα σε φορείς που υλοποιούν προγράµµατα και δράσεις 148 σχετικά µε την απασχόληση των µεταναστριών 5.2. Ποιοτική έρευνα σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τοµέα της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης ως καλής πρακτικής Συµπερασµατικές παρατηρήσεις 161 5ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ: ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ. ΚΡΙΤΙΚΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΜΠΕΙΡΙΑΣ Κριτική αποτίµηση της ελληνικής εµπειρίας Εµπειρία από προγράµµατα καλών πρακτικών Εµπειρία από επιχειρήσεις εταιρικής κοινωνικής ευθύνης Σύγκριση της ελληνικής εµπειρίας µε την αντίστοιχη ευρωπαϊκή Συµπερασµατικές παρατηρήσεις ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ: ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΑΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Προϋποθέσεις µεταφοράς καλών πρακτικών στην Ελλάδα Εξέταση του πλαισίου «γένεσης» των καλών πρακτικών στην ευρωπαϊκή χώρα Εξέταση του πλαισίου εντός του οποίου θα µεταφερθούν οι καλές πρακτικές στην Ελλάδα Ανασταλτικοί παράγοντες για την επιτυχή µεταφορά καλών πρακτικών στην ελληνική πραγµατικότητα Κριτήρια επιλογής των καλών πρακτικών Ενδεικτικά παραδείγµατα καλών πρακτικών προς µεταφορά Συµπερασµατικές παρατηρήσεις 192 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 194 Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης

8 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ 202 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 207 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 220 Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης

9 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το φαινόµενο της µετανάστευσης είναι χαρακτηριστικό γνώρισµα της εξέλιξης των ανθρωπίνων κοινωνιών. Ακολουθεί το ρου της ανθρώπινης ιστορίας και παρουσιάζει κοινωνικές, οικονοµικές, πολιτισµικές και πολιτικές όψεις. Οι χώρες της Βόρειας Ευρώπης δέχθηκαν, µεταπολεµικά, µετανάστες, αρχικά, από τις χώρες της Νότιας Ευρώπης και, στη συνέχεια, από την Ασία και την Αφρική. Μάλιστα, από τη δεκαετία του 90, κυρίως, οι χώρες της Νότιας Ευρώπης-χώρες µέχρι τότε αποστολής µεταναστών- µετατράπηκαν σε χώρες υποδοχής µεταναστών. Το φαινόµενο εντάθηκε λόγω της παγκοσµιοποίησης η οποία συνέβαλε καθοριστικά στην αύξηση του µεταναστευτικού ρεύµατος όχι µόνο προς την Ευρώπη,1 αλλά και προς τις Ηνωµένες Πολιτείες της Αµερικής µε κύριο στόχο την αναζήτηση εργασίας. Από τα τέλη της δεκαετίας του 80 και ειδικότερα τη δεκαετία του 90 τα µεταναστευτικά ρεύµατα προς την Ευρώπη διαφοροποιήθηκαν σηµαντικά, µεταξύ άλλων, ως προς τις περιοχές προέλευσης- εφόσον στη διεθνή µετανάστευση έχουν εµπλακεί και νέες χώρες- και ως προς την κατά φύλο σύνθεση, στην οποία και θα επικεντρωθούµε λόγω του αντικειµένου της µελέτης. 1. Μετανάστευση και απασχόληση: η διάσταση του φύλου Η µετανάστευση γυναικών αυτή καθαυτή δεν αποτελεί νεωτερικό φαινόµενο. Το νέο στοιχείο που υπεισέρχεται τα τελευταία χρόνια, είναι η, σε µεγάλο βαθµό, αυτόνοµη µετανάστευση των γυναικών. Δηλαδή οι γυναίκες µεταναστεύουν µόνες προς τη χώρα υποδοχής, ως ενεργά οικονοµικά υποκείµενα ή και ως αρχηγοί νοικοκυριών. Αυτό έρχεται σε αντίθεση µε το παλαιότερο κυρίαρχο µοντέλο του άνδρα µετανάστη, αρχηγού της οικογένειας ο οποίος και εξασφάλιζε τα προς το ζην (breadwinner). Η ανεξάρτητη αυτή και σηµαντική παρουσία των γυναικών στη διεθνή µετανάστευση µε στόχο την αναζήτηση 1 Οι Ευρωπαϊκές χώρες ήσαν κατά παράδοση χώρες αποστολής µεταναστών. Αρχικά, από το 17 ο αι. µετανάστες από τη Δυτική και Βόρεια Ευρώπη και από τις αρχές του 20 ου αι. από την Ανατολική, Κεντρική και Νότια Ευρώπη µετακινούνται προς τις ΗΠΑ. Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 1

10 εργασίας µετατράπηκε έτσι σε κυρίαρχο συστατικό των µεταναστευτικών ρευµάτων. 2 Ταυτόχρονα, όλο και λιγότερες είναι οι γυναίκες που µεταναστεύουν ακολουθώντας τον µετανάστη σύζυγό τους. 3 Οι εξελίξεις αυτές αποτυπώνονται στη διεθνή βιβλιογραφία µε τον όρο «θηλυκοποίηση» 4 της οικονοµικής µετανάστευσης. Στη σύγχρονη µετανάστευση, σε αντίθεση µε τη µετανάστευση προς τις χώρες της Βόρειας Ευρώπης, κατά τη δεκαετία του 60 και 70, η πλειοψηφία των γυναικών, όπως και των ανδρών, δεν είχε, κατά την αρχή εµφάνισης του φαινοµένου, τη δυνατότητα οµαλής και νόµιµης εισόδου στην αγορά εργασίας της χώρας υποδοχής µε αποτέλεσµα να απασχολούνται κυρίως σε τοµείς όπου ανθεί η άτυπη οικονοµία. Δηλαδή να παρέχουν οικιακή εργασία και υπηρεσίες φροντίδας σε µέλη της οικογένειας ή να εργάζονται στον αγροτικό ή και στον τουριστικό τοµέα ή ακόµα στον τοµέα παροχής σεξουαλικών υπηρεσιών. Αντίστοιχα φαινόµενα παρατηρήθηκαν και στη χώρα µας όπου από τις αρχές της δεκαετίας του 90 υπήρξε µαζική εισροή αλλοδαπών µεταναστών. 5 Το κύριο ρεύµα µετανάστευσης προήλθε από την Αλβανία και τις λοιπές Βαλκανικές χώρες καθώς και τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, µε σηµαντικές διαφορές στην ποσοστιαία εκπροσώπηση ανά εθνικότητα. 6 Η σύνθεση των πρόσφατων αυτών µεταναστευτικών ρευµάτων διακρίνεται από έµφυλη διαφοροποίηση ανά χώρα προέλευσης. 7 Στο σύνολο των µεταναστών που δήλωσαν κατά την απογραφή του 2001 ότι έχουν έρθει στην Ελλάδα για εργασία οι γυναίκες αποτελούν το 41%. 8 Αξίζει να αναφερθεί ότι, στο σύνολο των µεταναστών που προέρχονται από κάποιες χώρες, σε αντίθεση µε το µεταναστευτικό πληθυσµό από κάποιες άλλες, το ποσοστό των γυναικών υπερτερεί αυτού των ανδρών, 9 όπως 2 Tastsoglou Ε., Maratou-Alipranti L., 2003, «Gender and international migration: conceptual, substantive and methodological issues», στο Tastsoglou Ε., Maratou-Alipranti L., (eds.) The Greek Review of Social Research, no 110, Ramirez C., Dominguez M.G. & Morais J.M., 2005, Crossing Borders: Remittances, Gender and Development, Santo Domingo: INSTRAW, text at: remmitances/ documents/crossing_borders.pdf [Accessed 5 March 2006]. 4 Castles S. & Miller M.J., 1998, The Age of Migration: International Population Movements in the Modern World, New York: The Guilford Press. 5 King R., Black R.,(eds), Southern Europe and the new immigration, Brighton, Sussex Academic Press, Καβουνίδη Τζ., 2000, Αλλοδαποί που υπέβαλαν Αίτηση για Κάρτα Προσωρινής Παραµονής: Υπηκοότητα, Φύλο και Χωροθέτησης, Β Έκδοση αναθεωρηµένη, Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας. 7 Bettion F., Simonazzi A., Villa P., Απογραφή πληθυσµού ΕΣΥΕ Τζωρτζοπούλου Μ., 2005, «Η µετανάστευση στην Ελλάδα: Τα βασικά χαρακτηριστικά του αλλοδαπού πληθυσµού» στο Ζιώµας Δ., κ.ά. (επιµ.), Κοινωνικό Πορτραίτο της Ελλάδας , Αθήνα, ΕΚΚΕ-ΙΝΠΟ, Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 2

11 στην περίπτωση των µεταναστών από τη Βουλγαρία, την Ουκρανία, τη Ρωσία, τη Γεωργία και τις Φιλιππίνες. Σύµφωνα µε τα επίσηµα στοιχεία οι µετανάστριες απασχολούνται κυρίως στον τοµέα της φροντίδας των ηλικιωµένων και των παιδιών, καθώς και σε µικρές επιχειρήσεις ως µισθωτές και ως συµβοηθούντα µέλη. 10 Πέρα από τις εθνοτικές διαφορές, το προφίλ αυτών των µεταναστριών παρουσιάζει αρκετές οµοιότητες, δηλαδή µεταναστεύουν µόνες, εργάζονται ως οικιακοί βοηθοί και σε πολλές περιπτώσεις δεν έχουν άδεια εργασίας, πράγµα το οποίο δηµιουργεί καθεστώς επισφάλειας 11 για τις ίδιες τις µετανάστριες και καθιστά δύσκολο τον ακριβή υπολογισµό τους. Συχνά απασχολούνται σε εργασίες που δεν συνδέονται µε τα εκπαιδευτικά ή επαγγελµατικά προσόντα τους 12 και είναι εγκλωβισµένες σε ιδιότυπες θέσεις εργασίας εντός των ιδιωτικών νοικοκυριών. Έτσι, οι µετανάστριες µετέχουν στην περιφερειακή αγορά εργασίας που απευθύνεται σχεδόν αποκλειστικά σε πολυεθνοτικό-πολυθρησκευτικό και πολυγλωσσικό γυναικείο εργατικό δυναµικό. Βεβαίως αυτή η ζήτηση αλλοδαπού γυναικείου εργατικού δυναµικού συναρτήθηκε µε τις βαθιές αλλαγές που έχουν συντελεσθεί στην ελληνική κοινωνία, όπως είναι η µαζική είσοδος των Ελληνίδων στην αγορά εργασίας, η δηµογραφική γήρανση, η συρρίκνωση της οικογένειας, η άνοδος του βιοτικού επιπέδου, η υποχώρηση του κράτους πρόνοιας. Οι αλλαγές αυτές δηµιούργησαν τις προϋποθέσεις για ζήτηση υπηρεσιών που καλύπτονται σχεδόν ολοκληρωτικά από το δυναµικό αυτό. 13 σ Ειδικότερα, ανά χώρα: Βουλγαρία: Α=39,2, Γ=60,8, Γεωργία: Α=39,6, Γ=60,4, Ουκρανία Α=21,2, Γ=78,8, σ Kambouri H, 2007, «Gender, migration and domestic work: space and time in the discourse of Albania domestic workers», στο Tastsoglou Ε., Maratou-Alipranti L., (eds.), The Greek Review of Social Research, τ. 110, σ.35-54, Sakellis I., Spyropoulou Ν., 2003, «Employing immigrant women from Albania and Ukraine in domestic services in Greece», στο Tastsoglou Ε., Maratou-Alipranti L. (eds.), ό.π. σ H πρόσφατη έρευνα του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ, 2009, Εργασιακές σχέσεις στον Κλάδο της Καθαριότητας, Αποτελέσµατα Εµπειρικής Έρευνας, παρουσιάζει εργαζόµενους/ες µε επισφαλές καθεστώς εργασίας, προβληµατικά εργασιακά δικαιώµατα και συχνά µη δηλωµένη απασχόληση. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι η έρευνα αφιερώθηκε στη συνδικαλίστρια µετανάστρια Κ. Κούνεβα και το σοβαρό τραυµατισµό της τα Χριστούγεννα 2008, που έκανε ευρέως γνωστές τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες εργασίας για τους συγκεκριµένους εργαζόµενους, η πλειονότητα των οποίων είναι µετανάστες και δη γυναίκες. αποθηκεύτηκε 20/01/ Μετανάστριες που απασχολούνταν στον τοµέα των υπηρεσιών µεταξύ , είχαν υψηλότερα προσόντα από τα απαιτούµενα στη θέση, ανεξαρτήτως επαγγέλµατος και τοµέα παραγωγής (Ψηµµένος Ι., 2006 στο Μπάγαβος Χ., Παπαδοπούλου Δ., (επ.). Ένταξη µεταναστών στην ελληνική κοινωνία, Αθήνα, Gutemberg. 13 Η µετανάστευση προς τον ευρωπαϊκό νότο (Ιταλία, Ισπανία και Πορτογαλία) γενικότερα παρουσιάζει συναφή κοινωνικά χαρακτηριστικά µε της Ελλάδας, επηρεάζεται δηλαδή από τις κοινωνικές αλλαγές που χαρακτηρίζουν τους πρόσφατους κοινωνικούς µετασχηµατισµούς στην Ελλάδα. Ως εκ τούτου, οι ερευνητές αναφέρονται σε µοντέλο µετανάστευσης του Ευρωπαϊκού Νότου (Kavounidis J., 2006, King R., 2000). Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 3

12 Βασική συνιστώσα στη διαδικασία ένταξης των µεταναστών αποτελεί η πρόσβαση στην αµειβόµενη απασχόληση η οποία και συναρτάται µε την ισότιµη συµµετοχή τους στην αγορά εργασίας. 14 Μεταξύ των µεταναστών οι κατηγορίες που αντιµετωπίζουν οξυµµένα προβλήµατα στην αγορά εργασίας είναι οι νεοαφιχθέντες µετανάστες και οι µετανάστριες. Ειδικότερα, οι µετανάστριες, όπως ήδη αναφέρθηκε, συχνά εργάζονται σε ένα καθεστώς επισφάλειας που οφείλεται στο γεγονός ότι στερούνται βασικών δικαιωµάτων στη χώρα υποδοχής, αλλά και στο ότι υφίστανται τις ανισότητες που επικρατούν στην αγορά εργασίας µε βάση το φύλο, όπως είναι οι χαµηλότερες αµοιβές, η δυσκολία εξεύρεσης και διατήρησης της απασχόλησης λόγω οικογενειακών υποχρεώσεων, η έλλειψη προνοιακών παροχών µητρότητας και φύλαξης των παιδιών τους. Μάλιστα, επειδή συνήθως εργάζονται στην άτυπη αγορά εργασίας, συχνά τελούν σε καθεστώς παρανοµίας πράγµα το οποίο συνεπάγεται την καταπάτηση βασικών εργασιακών δικαιωµάτων. 15 Επιπλέον τα προβλήµατα εξεύρεσης εργασίας επιτείνονται από το γεγονός ότι δεν γνωρίζουν επαρκώς την ελληνική γλώσσα. Συνήθως έχουν περιορισµένη πρόσβαση σε κέντρα εκµάθησης γλώσσας, λόγω περιορισµένων οικονοµικών δυνατοτήτων τους ή και λόγω περιορισµένου χρόνου έτσι ώστε η διαδικασία εκµάθησης να παραµένει, ως επί το πλείστον, προσωπική υπόθεση. 16 Όσα ήδη ενδεικτικά αναφέρθηκαν σκιαγραφούν εν µέρει τη δυσχέρεια ένταξης των µεταναστριών στις τρέχουσες πολιτικές, καθώς και τη δυσκολία σχεδιασµού των πολιτικών αυτών. 2. Η έρευνα για το µεταναστευτικό φαινόµενο και την απασχόληση των µεταναστριών στην Ελλάδα Πολλές έρευνες έχουν διεξαχθεί στην Ελλάδα για τη µελέτη του φαινοµένου της µαζικής εισροής αλλοδαπών στη χώρα. Τέτοιες έρευνες καταγράφονται ήδη από το 1990 και αυξάνονται σταδιακά από το 1993, χρηµατοδοτούνται δε κατά το µεγαλύτερο µέρος τους 14 Ζιώµας Δ., Χαµπίδης Κ., 2005, Πρακτικός Οδηγός. Πλαίσιο Σύστηµα Διαδικασιών για τη Διερεύνηση και Προσέγγιση της Τοπικής Ιδιαιτερότητας. Σε ζητήµατα Απασχόλησης Ειδικών Πληθυσµιακών Οµάδων, τόσο από την πλευρά της «προσφοράς», όσο και από την πλευρά της «ζήτησης». Ειδικότερα, ο αποκλεισµός από την αγορά εργασίας, µπορεί να είναι το αθροιστικό αποτέλεσµα µιας σειράς στερήσεων από τα παρεχόµενα στον µέσο πολίτη οικονοµικά, κοινωνικά, πολιτιστικά και λοιπά αγαθά, συµπεριλαµβανοµένων και των αγαθών υγείας. 15 Χριστόπουλος Δ., Παύλου Μ. (επιµ), 2004, Η Ελλάδα της Μετανάστευσης, κοινωνική συµµετοχή, δικαιώµατα και ιδιότητα του πολίτη, Σειρά µελετών ΚΕΜΟ, αρ.8, Αθήνα, ΚΡΙΤΙΚΗ. 16 Liapi M., Vouyioukas A., 2010, Policy gaps in integration and reskilling strategies of migrant women άρθρο στο περιοδικό Social Cohesion and Development, θέµα Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 4

13 από την Ε.Ε. Τα θέµατα στα οποία αναφέρονται σχετίζονται κυρίως µε την κοινωνική και οικονοµική ένταξη των µεταναστών, µε τη στάση των Ελλήνων προς τους µετανάστες και µε το ρόλο των Μέσων Μαζικής Ενηµέρωσης ως προς τη διαµόρφωση στάσεων και αντιλήψεων. 17 Ειδικότερα, κάποιες από τις έρευνες αυτές που επικεντρώνονται στην κοινωνική και οικονοµική ένταξη των µεταναστών συγκροτούν δείκτες κοινωνικής ένταξης (µε µεταβλητές τη θεσµική ένταξη, την ένταξη στην αγορά εργασίας, τη στέγαση, τις εκπαιδευτικές και γλωσσικές δεξιότητες, την υγεία και κοινωνική ασφάλιση, την κοινωνική και πολιτισµική ένταξη, τα δικαιώµατα του µετανάστη ως πολίτη, το σεβασµό στη πολυµορφία). 18 Κάποιες άλλες εξετάζουν την έννοια ένταξη/ενσωµάτωση (integration/inclusion) σε σχέση µε συγκεκριµένες εθνικότητες µεταναστών και µεταναστριών. 19 Υπάρχουν, επίσης, έρευνες που επικεντρώνονται στους παράγοντες ένταξης και ορίζουν ως τέτοιους τη θεσµική διαδικασία, το θεσµικό καθεστώς, την εκµάθηση της γλώσσας, τη συµµετοχή στην αγορά εργασίας και τη στέγαση. 20 Παράλληλα, αρχίζει να διερευνάται η µεταναστευτική πολιτική είτε µε συγκριτική οπτική µεταξύ των κρατών µελών, είτε από την πλευρά της πολιτικής σε συγκεκριµένους τοµείς (ανθρωπίνων δικαιωµάτων, αγοράς εργασίας, κ.ά) Η Στρατουδάκη Χ., 2009, στο Βαρουξή Χ., κ.ά. (επιµ.), Όψεις µετανάστευσης και µεταναστευτικής πολιτικής στην Ελλάδα σήµερα, Αθήνα, ΕΚΚΕ, στο κεφάλαιο «Η Εµπειρική Κοινωνική Έρευνα για τους µετανάστες την περίοδο », καταγράφει τις έρευνες που αφορούν τη µετανάστευση και τις κατηγοριοποιεί ανά θεµατολογικό άξονα και περίοδο. 18 Baldwin-Edwards Μ. κ.ά.., 2005, Στατιστικά Δεδοµένα για τους Μετανάστες στην Ελλάδα: Αναλυτική µελέτη για τα διαθέσιµα στοιχεία και προτάσεις για τη συµµόρφωση µε τα standards της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Μελέτη για λογαριασµό του Ι.Μ.Ε.Π.Ο., Μεσογειακό Παρατηρητήριο Μετανάστευσης, Ι.Α.Π.Α.Δ. Πάντειο Πανεπιστήµιο. 19 Κασιµάτη Κ. 1993, Πόντιοι μετανάστες από την πρώην Σοβιετική ΈΈνωση : κοινωνική και οικονομική τους ένταξη, Αθήνα, ΚΕΚΜΟΚΟΠ, Παύλου Μ., Χριστόπουλος Δ., (επιµ.), 2004, Η Ελλάδα της µετανάστευσης. Κοινωνική συµµετοχή, δικαιώµατα και ιδιότητα του πολίτη, Κέντρο Ερευνών Μειονοτικών Οµάδων, Κριτική Ψηµµένος Ι., 2006, «Η κοινωνική διάσταση της εργασίας των µεταναστριών κοινωνικών βοηθών: αιτίες ανάπτυξης και συνθήκες απασχόλησης», σ στο Μπάγκαβος Χρ. Και Δ. Παπαδοπούλου (επιµ.) Μετανάστευση και ένταξη των µεταναστών στην ελληνική κοινωνία, Αθήνα, Gutenberg. 20 Δηµουλάς Κ., Παπαδοπούλου Δ., 2004, Οι συγγραφείς εξετάζουν τους παράγοντες αυτούς σε σχέση µε την γενικότερη συµβίωση στην Ελλάδα όπως την ένωση όλης της οικογένειας, τις σχέσεις µε τις ελληνικές υπηρεσίες, την εκπαίδευση των παιδιών, τη συµµετοχή σε οργανώσεις και τις σχέσεις µε τον γηγενή πληθυσµό καθώς επίσης και την αποδοχή της ετερότητας. 21 Ενδεικτικά: Βαρουξή Χ., κ.ά. (επ.), 2009 Όψεις µετανάστευσης και µεταναστευτικής πολιτικής στην Ελλάδα σήµερα, Αθήνα, ΕΚΚΕ, οι πρόσφατες έρευνες του ΕΛΙΑΜΕΠ όπως αυτή στο πλαίσιο των προγραµµάτων: MIGSYS Μετανάστες, µεταναστευτικές πολιτικές και συστήµατα: Μια συγκριτική εθνογραφική έρευνα, ( ), και το ερευνητικό πρόγραµµα IDEA ( ), για τις µεταναστευτικές τάσεις και πολιτικές στη Νότια και Κεντρική-ανατολική Ευρώπη,. έργο Equal: Ενεργός Γήρανση και Ένταξη Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 5

14 Σηµαντική διάσταση της έρευνας για τη µετανάστευση έχει αρχίσει να αποτελεί τα τελευταία χρόνια και η διάσταση του φύλου. 22 Στις αρχές του 2000 οι περισσότερες έρευνες για τις µετανάστριες αναφέρονται στην πορνεία και το traffiking 23. Λίγο αργότερα, µετά το 2003, αρχίζουν να αυξάνονται οι έρευνες που αφορούν το θέµα του φύλου στην µεταναστευτική διαδικασία και δίνουν έµφαση στην οικιακή εργασία, τη σχέση µε το χώρο, τις πολιτικές για τις µετανάστριες κ.λπ. Πρόσφατη έρευνα του Κ.Ε.Θ.Ι (2007) 24 µε τίτλο «Η γυναικεία µετανάστευση στην Ελλάδα», που διεξήχθη σε πανελλαδικό επίπεδο και σε δείγµα 612 µεταναστριών, περιέλαβε στο αντικείµενο διερεύνησης και την απασχόληση των µεταναστριών και κατέληξε σε ενδιαφέροντα συµπεράσµατα. Μεταξύ αυτών µπορούν να αναφερθούν τα εξής: α) Οι µετανάστριες έχουν υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης εφόσον κατά το µεγαλύτερο ποσοστό τους είναι απόφοιτες Λυκείου και τριτοβάθµιας εκπαίδευσης (στο µεγαλύτερο ποσοστό δευτεροβάθµιας και τριτοβάθµιας). β) Έφτασαν στην Ελλάδα στη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας και σκοπεύουν να µείνουν στη χώρα µε εξαίρεση τις προερχόµενες από Φιλιππίνες και Πολωνία που σκοπεύουν να επιστρέψουν κάποια στιγµή στη χώρα τους. γ) Ένα σηµαντικό ποσοστό µεταναστριών ήρθαν µόνες ( θηλυκοποίηση της µετανάστευσης). δ) Κατά την άφιξή τους δέχθηκαν βοήθεια από «άτυπα κοινωνικά δίκτυα» συγγενικών προσώπων και οµοεθνών συνήθως, ενώ, σε λίγες περιπτώσεις αναφέρθηκε βοήθεια από Κοινωνικές Υπηρεσίες, όπως Δηµόσιες Υπηρεσίες, Μ.Κ.Ο, την Εκκλησία ή των Μεταναστών στην Αγορά Εργασίας στην Ελλάδα: Μία αξιολόγηση της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για την Απασχόληση, επιστηµονική υπεύθυνη Παπαδοπούλου Δ., κ.ά., 2007, τελικές και ενδιάµεσες εκθέσεις, στο Κατρούγκαλος Γ., κ.ά., 2004, Νοµικές, Θεσµικές και Διοικητικές Διαστάσεις του Καθεστώτος Εισόδου και Παραµονής των Μεταναστών στην Ελλάδα, Κέντρο Ευρωπαϊκού Συνταγµατικού Δικαίου, Ίδρυµα Τσάτσου, Λιανός Θ., Κανελλόπουλος Κ., 2004, Εκτίµηση για τον όγκο των παράνοµων µεταναστών που διαµένουν στην Ελλάδα, τελική έκθεση, Απρίλιος 2004, ανακτήθηκε 12/5/ Κασιµάτη Κ., (επ.) 2003, Πολιτικές ενσωµάτωσης και ένταξης, Αθήνα, Gutenberg, Μπάγκαβος Χ., Παπαδοπούλου Δ., 2003, Μεταναστευτικές τάσεις & Ευρωπαϊκή µεταναστευτική πολιτική, Μελέτες, ΙΝΕ-ΓΣΕΕ. 22 Καµπούρη Ε., 2007, Φύλο και µετανάστευση: η καθηµερινή ζωή των µεταναστριών από την Αλβανία και την Ουκρανία, τοµ ΙΙ, Αθήνα Gutenberg/ ΚΕΚΜΟΚΟΠ,, Κασιµάτη Κ., Μουσούρου Λ., 2007, Φύλο και µετανάστευση: θεωρητικές αναφορές και εµπειρική διερεύνηση, τοµ.ι, Αθήνα Gutenberg/ ΚΕΚΜΟΚΟΠ, Πετρονώτη Μ., Ζαρκιά Κ., 1998, Το πορτραίτο µιας διαπολιτισµικής σχέσης, Αθήνα, ΕΚΚΕ/UNESCO, Θανοπούλου Μ., 2007, Φύλο και µετανάστευση: Διαγενεακές σχέσεις και σχέσεις φύλου σε οικογένειες Αλβανών µεταναστών, ΙΙΙ, Αθήνα Gutenberg/ ΚΕΚΜΟΚΟΠ. 23 Βλ. Καµπούρη Ν., Λαφαζάνη Ο., Το σπίτι στη Βουλγαρία, η συλλογή µε παπούτσια στην Ελλάδα: Διαεθνικές διαδροµές, µετανάστευση και φύλο στο Βαϊου Ντ., Στρατηγάκη Μ. (επιµ), 2009, Το φύλο της µετανάστευσης, Αθήνα, Μεταίχµιο, σ Μαράτου-Αλιπράντη Λ., κ.ά, 2007, Η γυναικεία µετανάστευση στην Ελλάδα: τα ευρήµατα της πανελλήνιας έρευνας του Κ.Ε.Θ.Ι, Αθήνα, ΚΕΘΙ Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 6

15 Συλλόγους µεταναστών/-τριών. ε) Τα συνήθη προβλήµατα που αντιµετωπίζουν στην Ελλάδα, ανεξάρτητα από το χρόνο παραµονής τους, εστιάζονται σε δύο κατηγορίες: τα προβλήµατα γραφειοκρατίας, κυρίως όσον αφορά στην απόκτηση άδειας παραµονής και εργασίας, και εργασιακά προβλήµατα (δυσκολίες ως προς την εξεύρεση εργασίας, ιδίως νόµιµης, χαµηλές αποδοχές για τη ζωή στην Ελλάδα, πολλές ώρες εργασίας). στ) Ως προς την εκµάθηση της ελληνικής γλώσσας αυτή συντελείται είτε µέσω της εργασίας, είτε µε ατοµική προσπάθεια, ενώ οι οργανωµένες δοµές εκπαίδευσης της ελληνικής γλώσσας δεν αποτελούν συχνό τρόπο εκµάθησης. Οι γυναίκες, που επιθυµούν να µείνουν για πάντα στην Ελλάδα γνωρίζουν καλύτερα την ελληνική γλώσσα και επενδύουν στο ζήτηµα αυτό. ζ) Ως προς τις θέσεις που κατέχουν στην αγορά εργασίας τα ευρήµατα συµφωνούν µε τις Έρευνες του Εργατικού Δυναµικού της ΕΣΥΕ, δηλαδή ότι οι µετανάστριες απασχολούνται σε χαµηλά αµειβόµενες, ανειδίκευτες εργασίες, καλύπτοντας θέσεις που συνήθως οι Ελληνίδες απορρίπτουν. Η πλειοψηφία των µεταναστριών εργάζεται ως οικιακό βοηθητικό παραϊατρικό προσωπικό, απασχολείται στη φύλαξη παιδιών και ηλικιωµένων και αντικαθιστά την Ελληνίδα νοικοκυρά σε όλες τις οικιακές εργασίες. Επίσης, οι περισσότερες εργαζόµενες γυναίκες είναι ανασφάλιστες, έχουν χαµηλές αποδοχές αµείβονται χαµηλά, ενώ εργάζονται συχνά πέραν του κανονικού ωραρίου. η) Από το συσχετισµό εκπαίδευσης των µεταναστριών µε την απασχόληση προκύπτει, επίσης, ότι ένα µικρό, αλλά εξαιρετικά ενδιαφέρον ποσοστό (6,2% των µεταναστριών µε σπουδές πέραν των 13 χρόνων) θα ενδιαφερόταν να δηµιουργήσει επιχείρηση στην Ελλάδα ή στη χώρα προέλευσης. θ) Το υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης που παρουσιάζουν οι µετανάστριες δεν αποτελεί παράγοντα που επιδρά στην εργασιακή κατάστασή τους, καθώς οι περισσότερες ασκούν επαγγέλµατα που λίγη ή ελάχιστη σχέση έχουν µε τις δεξιότητές τους. Διακρατική έρευνα στην οποία συµµετείχε και η Ελλάδα µέσω του Κέντρου Γυναικείων Μελετών (ΔΙΟΤΙΜΑ) 25 µε τίτλο Integration of female Immigrants in Labour Market and Society; Policy Assessment and Policy Recommendations FeMiPol είχε ως αντικείµενο την επίδραση των δηµόσιων πολιτικών και ιδιαίτερα της µεταναστευτικής 25 Integration of female Immigrants in Labour Market and Society;Policy Assessment and Policy Recommendations FeMiPol, χρηµατοδοτούµενη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή µε συντονιστή το Institute of Social Research J.W. Goethe university Frankfurt am Main και 7 εταίρους από ευρωπαϊκές χώρες βλ. Μ. Λιάπη, Στρατηγικές ένταξης των µεταναστριών: Περιορισµοί επιλογές και προοπτικές στο Βαίου Ν., Στρατηγάκη Μ.,(επιµ.), (2009), Το φύλο της µετανάστευσης, Αθήνα, Μεταίχµιο, σ Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 7

16 πολιτικής στη θέση των µεταναστριών. Μέσα από βιογραφική προσέγγιση αναδεικνύεται το µεταναστευτικό σχέδιό τους που αντικατοπτρίζει τις προθέσεις της µετανάστευσης εντοπίστηκαν στρατηγικές που αναπτύσσουν για τη βελτίωση των όρων ζωής στη µετανάστευση. Μεταξύ των ευρηµάτων της έρευνας µπορούν να αναφερθούν τα εξής: α) Φάνηκε ότι οι εµπειρίες και διαδικασίες αποκλεισµού και ένταξης µεταναστριών που απασχολούνται στην οικιακή εργασία συνυπάρχουν και δεν είναι αλληλοαποκλειόµενες. β) Σε πολλές περιπτώσεις οι µετανάστριες είναι αρχηγοί οικογενειών είτε γιατί στηρίζουν οικονοµικά τα παιδιά τους που κατοικούν στη χώρα προέλευσης, είτε γιατί τα µεγαλώνουν στην Ελλάδα. γ) Εργάζονται πολλές ώρες και δεν διαθέτουν τον επιθυµητό χρόνο για τη δική τους οικογένεια στην περίπτωση που τα παιδιά τους είναι στην Ελλάδα. Επίσης τέσσερις πρόσφατες έρευνες του ΚΕΚΜΟΚΟΠ (2007) για το φύλο και τη µετανάστευση που συµπεριελήφθησαν στο ερευνητικό πρόγραµµα ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ ανέδειξαν άλλες όψεις της απασχόλησης των µεταναστριών στην Ελλάδα. Στο πλαίσιο της πρώτης έρευνας που είχε ως τίτλο «Σχέσεις φύλου στην καθηµερινή ζωή» 26 εξετάστηκαν οι σχέσεις µεταναστριών από Αλβανία και Ουκρανία µε τις εργοδότριες, όπως τις προσλαµβάνουν τόσο οι εργοδότριες, όσο και οι µετανάστριες. Αναλυτικότερα διερευνήθηκαν ζητήµατα όπως η πρόσληψη των µεταναστριών, ο καταµερισµός εργασίας, οι αµοιβές, ο χρόνος και ο χώρος εργασίας, οι κοινωνικές σχέσεις µε τις µετανάστριες και κατέληξαν σε ενδιαφέροντα ευρήµατα. Μεταξύ αυτών µπορούν να αναφερθούν τα εξής: α) Οι εργοδότριες θεωρούν ότι οι µετανάστριες οικιακές βοηθοί που απασχολούν έχουν ως θετικά στοιχεία την ταχύτητα στην εργασία και την εντιµότητα. Θεωρούν όµως ότι είναι καταπιεσµένες από τις κοινωνίες προέλευσής τους οι Αλβανίδες σε µεγαλύτερο βαθµό από τις Ουκρανές. Οι τελευταίες περιγράφονται ως γυναίκες ανώτερης µόρφωσης και κουλτούρας που έχουν αναγκασθεί να κάνουν εργασίες κατώτερου επιπέδου. β) Ως προς τον καταµερισµό εργασίας οι εργοδότριες δεν εµπλέκουν τις µετανάστριες σε δύο τοµείς: τα ψώνια και το µαγείρεµα. Το µαγείρεµα ως πολιτιστική πρακτική που η εργοδότρια προσφέρει στη βοηθό ως ανταµοιβή και ως πολιτιστικό δώρο ενώ τα ψώνια αντιπροσωπεύουν τις καταναλωτικές συνήθειες και πρακτικές τις οποίες αγνοούν οι µετανάστριες, κατά την άποψη πάντα των εργοδοτριών. γ) 26 Εκτενής περίληψη από την Έκθεση (Πακέτο Νο3): Καµπούρη Ε., «Σχέσεις Φύλου στην Καθηµερινή Ζωή», Αθήνα, στο Κασιµάτη Κ., Μουσούρου Λ., 2007, Φύλο και µετανάστευση: θεωρητικές αναφορές και εµπειρική διερεύνηση, τοµ.ι, Αθήνα Gutenberg/ ΚΕΚΜΟΚΟΠ Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 8

17 Ως προς την αµοιβή η στάση των εργοδοτριών ήταν αρκετά αόριστη, προκύπτει όµως ότι η συντριπτική πλειοψηφία είναι αδήλωτες, τους καταβάλλεται συνήθως δώρο Πάσχα και Χριστουγέννων και επικρατεί αοριστία και από τις δύο πλευρές για τη διάρκεια της συνεργασίας. δ) Οι κοινωνικές σχέσεις ορίζονται από απόσταση και όρια, όµως χωρίς εντάσεις και διαφωνίες. Όσο πιο αποµακρυσµένοι από τον τόπο κατοικίας της εργοδότριας είναι οι τόποι διαµονής µεταναστών τόσο λιγότερο ρατσίστριες δηλώνουν οι εργοδότριές τους. ε) Στις διηγήσεις των µεταναστριών η απόφαση για τη µετανάστευση παρουσιάζεται ως αποκλειστικά προσωπική πρωτοβουλία. Ενώ στις Αλβανίδες η µετανάστευση συνδέεται µε περισσότερη προσωπική ελευθερία από αυτή που βίωναν στη χώρα τους, στις Ουκρανές, παρατηρείται αποδυνάµωση των οικογενειακών δεσµών που άφησαν στη χώρα τους. στ) Όταν οι µετανάστριες απασχολούνται στον τοµέα της φροντίδας µελών οικογένειας και παιδιών τα όρια µεταξύ των εργασιακών και των προσωπικών σχέσεων είναι δυσδιάκριτα. ζ) Οι µετανάστριες αναλαµβάνουν µόνες την υποχρέωση της ασφάλισής τους χωρίς να µπορούν πάντοτε να ανταπεξέλθουν στο σχετικό κόστος και το ίδιο συµβαίνει και µε τη διαδικασία νοµιµοποίησής τους. η) Ο χώρος και ο χρόνος εργασίας καταλαµβάνουν το µεγαλύτερο κοµµάτι της καθηµερινότητάς τους και όσες εξ αυτών έχουν και άλλη εργασία αισθάνονται µεγαλύτερη ικανοποίηση και κοινωνική κατάκτηση. θ) Ένας παράγοντας «κοινωνικής ενσωµάτωσης και κοινωνικής συναναστροφής φαίνεται ότι είναι για τις Αλβανίδες η µύηση και βάφτιση στην ορθόδοξη πίστη που αποτελεί και µέσο κοινωνικής συναναστροφής µε τους Έλληνες. ι) Η θέση των Αλβανίδων που κινούνται διαρκώς ανάµεσα στη χώρα καταγωγής και χώρα υποδοχής όπου συχνά οι σχέσεις µεταξύ των δύο φύλων διαφέρουν και δέχονται πιέσεις και επιρροές και από τις δύο τις καθιστά ευάλωτες, ελισσόµενες ανάµεσα σε δύο τόπους κουλτούρες και µηνύµατα. Μια δεύτερη έρευνα του προγράµµατος «ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ» µε τίτλο «Απασχόληση και φύλο» 27 είχε ως στόχο την ανάδειξη των συνθηκών απασχόλησης των µεταναστριών σε οικιακού τύπου εργασίες και τη συσχέτισή τους µε το προφίλ των µεταναστριών προκειµένου να µελετηθεί η ένταξή τους στην ελληνική κοινωνία. Για το σκοπό αυτό υιοθετήθηκαν δύο προσεγγίσεις, µια ποσοτική σε δείγµα 190 µεταναστριών και µια ποιοτική 27 Εκτενής περίληψη από την Εκθεση ( ΠακέτοΝο 4) Ι. Σακέλλη (υπεύθυνου οµάδας), «Η απασχόληση µεταναστριών από την Αλβανία και Ουκρανία σε οικιακού τύπου εργασίες», Αθήνα 2006, αδηµοσίευτο στο Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 9

18 σε 20 µετανάστριες και 10 εργοδότριες. Ενδιαφέροντα ευρήµατα της ποσοτικής προσέγγισης ήταν, µεταξύ άλλων, τα εξής: α) Υπάρχουν διαφοροποιήσεις µεταξύ των δύο εθνικοτήτων που διερευνήθηκαν, Ουκρανών και Αλβανίδων, ως προς την ηλικία. Οι Ουκρανές είναι κατά µια δεκαετία µεγαλύτερες των Αλβανίδων και έρχονται µόνες σε αντίθεση µε την οικογενειακή µετανάστευση των Αλβανίδων. β) Το εκπαιδευτικό τους επίπεδο είναι σχετικά υψηλό µε υψηλότερο το επίπεδο των Ουκρανών. γ) Αντιµετωπίζουν θετικά την απασχόληση τους αλλά δεν κρίνουν επαρκείς τις αµοιβές τους. Οι Ουκρανές απασχολούνται κυρίως στη φροντίδα ατόµων ως εσωτερικοί οικιακοί βοηθοί ενώ οι Αλβανίδες ως οικιακοί βοηθοίκαθαρίστριες. δ) Η εργασία τους δεν καλύπτεται ασφαλιστικά από τους εργοδότες αν και σε ένα ποσοστό οι εσωτερικά εργαζόµενες καλύπτονται ασφαλιστικά από τους εργοδότες τους. ε) Είναι δύσκολο να εκτιµηθεί το ύψος των αµοιβών λόγω των ωρών εργασίας, της ύπαρξης ή απουσίας ασφαλιστικής κάλυψης κ.ά. και εργάζονται στην πλειοψηφία τους σε ιδιωτικά νοικοκυριά. στ) Το φύλο του εργοδότη δεν φαίνεται δεν επηρεάζει τη σχέση τους, αντίθετα οι άνδρες εργοδότες θεωρούνται ποιο καλόβολα αφεντικά από τις γυναίκες. ζ) Οι προερχόµενες από την Αλβανία φαίνονται ποιο ευχαριστηµένες από την απασχόλησή τους στην Ελλάδα σε σχέση µε τη χώρα τους, ενώ για τις Ουκρανές συµβαίνει το αντίθετο. η) Συγκριτικά µε τον πρώτο χρόνο παραµονής τους στην Ελλάδα, θεωρούν ότι οι συνθήκες απασχόλησης είναι καλύτερες διότι γνωρίζουν τη γλώσσα, έχουν καλύτερους εργασιακούς όρους και έχουν συνηθίσει το περιβάλλον. Δεν διαβλέπουν όµως προοπτικές αλλαγής απασχόλησης λόγω της έλλειψης υποστηρικτικών δικτύων. θ) Τα κυριότερα προβλήµατα που αντιµετωπίζουν γενικά οι µετανάστριες εντοπίζονται στη δυσκολία επικοινωνίας λόγω της ατελούς γνώσης της ελληνικής γλώσσας, στην οικονοµική εκµετάλλευση και την µη ασφαλιστική κάλυψη, στις βαριές εργασίες που κάνουν και σε ένα µικρό ποσοστό στην κακή συµπεριφορά των εργοδοτών. ι) Ως προς τους οικογενειακούς ρόλους συχνά επωµίζονται το βάρος της διαβίωσης ολόκληρης της οικογένειας, χωρίς, αντίστοιχα να αλλάζει (για τις Αλβανίδες τουλάχιστον) η θέση τους, εντός του νοικοκυριού και η πρόσληψη που έχουν ως προς το ρόλο τους. κ) Στην ένταξή τους στην ελληνική κοινωνία επιδρούν θετικά εκτός από την απασχόληση η νοµιµότητα παραµονής στη χώρα, οι κοινωνικές συναναστροφές µε συγγενείς και οµοεθνείς, ενώ γνωρίζουν ελάχιστα τη δράση των µεταναστευτικών συλλόγων και αποτιµούν θετικά την ποιότητα ζωής στην Ελλάδα, τρόπο διαβίωσης, οικονοµική Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 10

19 ανάπτυξη συγκριτικά µε τη χώρα καταγωγής. Στην ποιοτική προσέγγιση επιχειρήθηκε η εις βάθος διερεύνηση ερωτηµάτων της ποσοτικής έρευνας. Μια τρίτη έρευνα του προγράµµατος «ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ» είχε ως τίτλο «Φορείς παροχής υπηρεσιών: εκπαίδευση, κοινωνική ασφάλιση, υγεία-πρόσβαση των µεταναστριών από Αλβανία και Ουκρανία» 28 και, µεταξύ άλλων, ως στόχο τη διερεύνηση των κοινωνικών διαδικασιών (δηλαδή οικονοµικών, εργασιακών και άλλων κοινωνικών συνθηκών) που καθορίζουν ή διαµορφώνουν τη σχέση των µεταναστριών οικιακών βοηθών µε την πρόσβαση και χρήση κοινωνικών αγαθών και υπηρεσιών. Μερικά από τα ευρήµατα της έρευνας αυτής ήταν τα εξής: α) Η προνοιακή περιθωριοποίηση των µεταναστριών ξεκινά από τις χώρες προέλευσης µε την αποσταθεροποίηση οικογενειακών δεσµών και απασχόλησης και συνεχίζεται στην Ελλάδα µε την είσοδό τους στην άτυπη εργασία µέσω της διασύνδεσή τους µε τα γραφεία διακίνησης εργατριών και την εσωτερική οικιακή εργασία. β) Διαµορφώνεται µια κουλτούρα ευέλικτης απασχόλησης που εξαρτάται από τις καλές σχέσεις µε τους εργοδότες και εντείνει την αναζήτηση εναλλακτικών µορφών κοινωνικής προστασίας. γ) Η υγεία συνδέεται µε την εξεύρεση εργασίας και ταυτόχρονα η εσωτερική οικιακή εργασία συντελεί στην παραµέληση των ζητηµάτων υγείας των µεταναστριών, αλλά και της πρόσβασής τους στις µονάδες υγείας. δ) Οι λόγοι δυσκολίας που επικαλούνται ως προς την πρόσβαση συνίστανται στην ελλιπή ενηµέρωση για ζητήµατα υγείας και των δικαιωµάτων για χρήση των υπηρεσιών υγείας, την αδυναµία εξυπηρέτησης λόγω του ωραρίου τους ως εργαζοµένων και κυρίως την έλλειψη ασφαλιστικής κάλυψης. Μια τέταρτη έρευνα του προγράµµατος «ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ» είχε ως τίτλο «Διαγενεακές σχέσεις και σχέσεις φύλου» 29 και διεξήχθη σε οικογένειες Αλβανών µεταναστών. Στην έρευνα αυτή οι διαγενεακές σχέσεις και οι σχέσεις φύλου εξετάσθηκαν σε συνάρτηση και µε την απασχόληση των γυναικών µελών του κάθε νοικοκυριού. Μεταξύ 28 α) Ψηµµένος Ι., Σκαµνάκης Χ., 2008, Οικιακή Εργασία των Μεταναστριών και Κοινωνική Προστασία. Η περίπτωση των Γυναικών από την Αλβανία και την Ουκρανία, Παπαζήσης, β) Εκτενής περίληψη από την έκθεση αποτελεσµάτων του πακέτου V Ψηµµένου Ι., Σκαµνάκη Χ., «Φορείς παροχής υπηρεσιών: Εκπαίδευση, Κοινωνική Ασφάλιση, Υγεία, Πρόσβαση των µεταναστριών από Αλβανία και Ουκρανία». Εξειδικευµένη επιτόπια έρευνα «ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ» στο Κασιµάτη Κ., Μουσούρου Λ., 2007, Φύλο και µετανάστευση: θεωρητικές αναφορές και εµπειρική διερεύνηση, τοµ.ι, Αθήνα Gutenberg/ ΚΕΚΜΟΚΟΠ 29 Θανοπούλου Μ., 2007, Φύλο και µετανάστευση: Διαγενεακές σχέσεις και σχέσεις φύλου σε οικογένειες Αλβανών µεταναστών, ΙΙΙ, Αθήνα Gutenberg/ ΚΕΚΜΟΚΟΠ. Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 11

20 άλλων από την έρευνα προέκυψε ότι η ελληνική αγορά εργασίας και οι όροι απασχόλησης ξένου εργατικού δυναµικού κατά φύλο και ηλικία αντανακλώνται και στην οργάνωση της καθηµερινής ζωής των νοικοκυριών. Έτσι, η γενιά ηλικίας 40 ετών και άνω αναγκάζεται στην Ελλάδα να αλλάξει τους παραδοσιακούς της ρόλους στο σπίτι, όταν η αγορά εργασίας δεν επιτρέπει στα φύλα να τις διατηρήσουν. Επίσης η γενιά των παιδιών τους κινείται στην Ελλάδα µεταξύ του παραδοσιακού προτύπου και του σύγχρονου ανάλογα µε το επίπεδο εκπαίδευσής της, αλλά και τις αντικειµενικές συνθήκες που προσδιορίζονται από τους όρους απασχόλησης στην αγορά εργασίας και τις σχέσεις συγκατοίκησης µε την προηγούµενη γενιά, τη γενιά των γονέων. 3. Το υιοθετούµενο πλαίσιο διερεύνησης Αν και η µεταναστευτική πολιτική έχει αρχίσει να αποτελεί αντικείµενο διερεύνησης, όπως ήδη αναφέρθηκε, εντούτοις, µέχρι στιγµής, δεν φαίνεται να έχουν απασχολήσει την υπάρχουσα έρευνα η εφαρµογή των πολιτικών για τη µετανάστευση και η αξιολόγηση των σχετικών προγραµµάτων υπό το πρίσµα των καλών πρακτικών και σε συνάρτηση µε το φύλο, ούτε καν σε περιορισµένη κλίµακα, όπως έχει γίνει σε άλλες περιπτώσεις (π.χ. στην περίπτωση της απασχόλησης των γυναικών γενικά). 30 Έτσι, η εκπόνηση έρευνας για καλές πρακτικές που εφαρµόζονται στην Ελλάδα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες και αφορούν µετανάστριες στον τοµέα της απασχόλησης αποτελεί ένα εγχείρηµα πρωτότυπο για πολλούς λόγους. Καταρχήν επιχειρεί να καταγράψει τη σχετική εµπειρία άλλων ευρωπαϊκών χωρών και να εντοπίσει τη σχετική υπάρχουσα δραστηριότητα και εµπειρία στην Ελλάδα. Εποµένως, διαµορφώνει ένα πλαίσιο διερεύνησης των καλών πρακτικών στον τοµέα της απασχόλησης των µεταναστριών, το οποίο µπορεί να χρησιµεύσει και σε επόµενες έρευνες. Στη συνέχεια, µεταβαίνει σε ένα άλλο επίπεδο, αυτό της κριτικής και συγκριτικής αποτίµησης της προϋπάρχουσας εµπειρίας σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο, όπως αυτή καταγράφηκε στο πλαίσιο της έρευνας. Προσφέρει έτσι, νέο έδαφος για συζήτηση 30 Ενδεικτικά Βλ. µελέτες α) Εµπορικό & Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Πειραιά, 2007, Καλές Πρακτικές Ενίσχυσης της Γυναικείας Απασχόλησης & Επιχειρηµατικότητας Σχέδιο: Women in Business support growth and competitiveness, Programme Interreg III και Οµάδα Περιβάλλοντος ΙΑΑΚ/ΕΚΚΕ, πρόγραµµα Equal: Έργο Αειφόρος Απασχολησιµότητα Ενέργεια ΙΙΙ, 2010, Οδηγός Καλών Πρακτικών: Θεσµοθετηµένες Μορφές Ευέλικτης Εργασίας - Καλές Πρακτικές Πράσινης Δραστηριότητας Χρηµατοδοτικά Μέσα - Δια Βίου Μάθηση και Μηχανές Αναζήτησης. Έρευνα Καλών Πρακτικών για τις µετανάστριες στον Τοµέα της Απασχόλησης 12

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1 ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» για την «Ενίσχυση της Συμμετοχής των Γυναικών που ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες» στις Θέματα Συνάντησης Ολοκλήρωση προτάσεων για την

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Ημερίδα με θέμα «Η αγορά εργασίας σε κρίση». Συνεδρία: Οι συνέπειες της κρίσης σε διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΤΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥ Κ.Ε.Θ.Ι.

Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΤΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥ Κ.Ε.Θ.Ι. ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΤΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥ Κ.Ε.Θ.Ι. Επιστημονική Υπεύθυνη: Δρ. Λ. Μαράτου-Αλιπράντη, Διευθύντρια Ερευνών

Διαβάστε περισσότερα

Ναταλία Σπυροπούλου. Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τμήμα Κοινωνιολογίας, Υποψήφια Διδάκτωρ

Ναταλία Σπυροπούλου. Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τμήμα Κοινωνιολογίας, Υποψήφια Διδάκτωρ Ναταλία Σπυροπούλου Κοινωνιολόγος Ειδικός Λειτουργικός Επιστήμων Γ Βαθμίδας Επικοινωνία Γραφείο 5.5, τηλ. 210-7491714, e-mail: nspyropou@ekke.gr Σπουδές Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών,

Διαβάστε περισσότερα

Ναταλία Σπυροπούλου. Υποψήφια Διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τμήμα Κοινωνιολογίας.

Ναταλία Σπυροπούλου. Υποψήφια Διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τμήμα Κοινωνιολογίας. Ναταλία Σπυροπούλου Κοινωνιολόγος Ειδικός Λειτουργικός Επιστήμων Γ Βαθμίδας Επικοινωνία Γραφείο 5.5, τηλ. 210-7491714, e-mail nspyropou@ekke.gr Σπουδές Υποψήφια Διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών Δήμητρα Κονδύλη, ερευνήτρια ΕΚΚΕ Καλαμάτα 6/6/2010 Η Ευρωπαϊκή Εμπειρία στον τομέα ένταξης μεταναστών Το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο για τη μετανάστευση

Διαβάστε περισσότερα

Η γυναικεία μετανάστευση στην Ελλάδα. Σύγχρονες τάσεις και διαδικασίες εγκατάστασης

Η γυναικεία μετανάστευση στην Ελλάδα. Σύγχρονες τάσεις και διαδικασίες εγκατάστασης Η γυναικεια μεταναστευση στην ΕλλΑδα Η γυναικεία μετανάστευση στην Ελλάδα. Σύγχρονες τάσεις και διαδικασίες εγκατάστασης Λάουρα Αλιπράντη-Μαράτου Female migration in Greece. Recent developments and settlement

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση της ιαφορετικότητας και Ίσων Ευκαιριών στον Εργασιακό Χώρο

ιαχείριση της ιαφορετικότητας και Ίσων Ευκαιριών στον Εργασιακό Χώρο ιαχείριση της ιαφορετικότητας και Ίσων Ευκαιριών στον Εργασιακό Χώρο ΠρόκλησηγιατηνΑγοράΕργασίας Οικονοµική Ευκαιρία για τις Επιχειρήσεις Αθήνα, 16.12.2009 Ερευνητικό πρόγραµµα πουχρηµατοδοτήθηκε από την

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση αποτελεσμάτων της πανελλαδικής ποσοτικής έρευνας VPRC Φεβρουάριος 2007 13106 / Διάγραμμα 1 Γενικοί

Διαβάστε περισσότερα

Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ένας νέος θεσμός ένταξης των μεταναστών στις τοπικές κοινωνίες

Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ένας νέος θεσμός ένταξης των μεταναστών στις τοπικές κοινωνίες Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ένας νέος θεσμός ένταξης των μεταναστών στις τοπικές κοινωνίες Απόστολος Λιναρδής Ερευνητής Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών Πρόγραμμα: «Διαδράσεις Πολιτισμού» Προτεραιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

Φλώρινα, Δεκέμβριος 2012 Η εξωτερική μετανάστευση από και προς τη Δυτική Μακεδονία στην περίοδο 1990-2009 και οι επιπτώσεις στην αγορά εργασίας

Φλώρινα, Δεκέμβριος 2012 Η εξωτερική μετανάστευση από και προς τη Δυτική Μακεδονία στην περίοδο 1990-2009 και οι επιπτώσεις στην αγορά εργασίας Φλώρινα, Δεκέμβριος 2012 Η εξωτερική μετανάστευση από και προς τη Δυτική Μακεδονία στην περίοδο 1990-2009 και οι επιπτώσεις στην αγορά εργασίας Χρήστος Νίκας Εισαγωγή Η εισροή μεταναστών στην Ελλάδα και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012)

ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012) ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012) Εισαγωγή Ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 η Ελλάδα μετατράπηκε από χώρα

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο για τη λειτουργία των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ήμος: 1 / 16. 1.Ιδιότητα ερωτώµενου Δήµαρχος Πρόεδρος ΣΕΜ µέλος ΣΕΜ άλλο

Ερωτηματολόγιο για τη λειτουργία των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ήμος: 1 / 16. 1.Ιδιότητα ερωτώµενου Δήµαρχος Πρόεδρος ΣΕΜ µέλος ΣΕΜ άλλο 1 / 16 Ερωτηματολόγιο για τη λειτουργία των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ήμος: 1.Ιδιότητα ερωτώµενου Δήµαρχος Πρόεδρος ΣΕΜ µέλος ΣΕΜ άλλο 2.Συγκροτήθηκε στο Δήµο σας ΣΕΜ; ΝΑΙ ΟΧΙ (αν όχι συνεχίστε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΝΙΚΟΣ ΣΑΡΡΗΣ Ε.Κ.Κ.Ε.

ΤΑ ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΝΙΚΟΣ ΣΑΡΡΗΣ Ε.Κ.Κ.Ε. ΤΑ ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΟΙΝΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Συνθήκη Αμστερνταμ 1997 Τάμπερε 1999 Πρόγραμμα Χάγης 2004-2010 Συνθήκη Λισσαβώνας Χάρτης Θεμελιωδών

Διαβάστε περισσότερα

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Χριστίνα Παπασολομώντος Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Μέλος Ομάδας Συντονισμού για Ευρωπαϊκή Κοινωνική Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ»

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ» «H AΠΑΣΧΟΛΗΣΗ A ΩΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ» Ημερίδα του ΠΑΣΥΠΚΑ «Δράσεις ένταξης των κινητικά αναπήρων στην παραγωγική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ Leonardo da Vinci Leonardo Project: A EUROPEAN OBSERVATORY ON THE USE OF ICT-SUPPORTED LIFE LONG LEARNING BY SMES, MICRO-ENTERPRISES AND THE SELF-EMPLOYED IN RURAL AREAS ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΓΡΑΦΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

ΓΕΩΓΡΑΦΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Ηµερίδα «Σπουδές στη Γεωγραφία και Προοπτικές Σταδιοδροµίας», Τµήµα Γεωγραφίας, Πανεπιστηµίου Αιγαίου, Αθήνα, 24 Φεβρουαρίου 2006. ΓΕΩΓΡΑΦΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Παναγιώτης

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ»

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» Σίμος Δανιηλίδης Δήμαρχος Συκεών, Μέλος Δ.Σ. ΚΕΔΚΕ Με ιδιαίτερη χαρά συμμετέχω στη 4 η Γενική Συνέλευση αποδήμων Αιρετών της Αυτοδιοίκησης. Γνωρίζετε

Διαβάστε περισσότερα

Μισθολογικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών στην Ελλάδα Ανισότητες: από την καταγραφή στην ανατροπή

Μισθολογικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών στην Ελλάδα Ανισότητες: από την καταγραφή στην ανατροπή Μισθολογικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών στην Ελλάδα Ανισότητες: από την καταγραφή στην ανατροπή Η μελέτη της Ευαγγελίας Παπαπέτρου για την απασχόληση - ανεργία και τις μισθολογικές διαφορές ανδρών

Διαβάστε περισσότερα

Χαρά Στρατουδάκη. Κοινωνιολόγος Ειδικό Επιστηµονικό Προσωπικό του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών

Χαρά Στρατουδάκη. Κοινωνιολόγος Ειδικό Επιστηµονικό Προσωπικό του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών Χαρά Στρατουδάκη Κοινωνιολόγος Ειδικό Επιστηµονικό Προσωπικό του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών Επικοινωνία Γραφείο 6.6, τηλ. 210-7491.648, e-mail: hstrat@ekke.gr Σπουδές ιδακτορικό ίπλωµα, Πάντειο

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος µας. η ουσιαστική. ισότητα των φύλων ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ

Στόχος µας. η ουσιαστική. ισότητα των φύλων ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ Στόχος µας η ουσιαστική ισότητα των φύλων ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΙΣΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ 2010-2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου

Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου Κεφάλαιο 2 Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου Εισαγωγικές Παρατηρήσεις Προκειμένου να προσδιορίσουμε τον πληθυσμό, τον οποίο θα κάλυπτε η συγκεκριμένη έρευνα,

Διαβάστε περισσότερα

Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός.

Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός. Mονογραφίες υπό έκδοση 2007-10 1. Ευθυμίου, Η., Βιτσιλάκη, Χ. (2007). Φύλο και Νέες Τεχνολογίες: Εμπειρικές Προσεγγίσεις. Επιστημονική Σειρά Σπουδών Φύλου, Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ Σκοπός του σεμιναρίου που διεξήχθη στο κεντρικό κτίριο του Ε.Κ.Κ.Α., στις 8-9 Ιουλίου, ώρες 17:00-20:00, ήταν η πληροφόρηση

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για ένα τόσο εξαιρετικά σημαντικό θέμα που αγγίζει και αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Διακρατική ηµερίδα για την Κοινωνική Οικονοµία και Επιχειρηµατικότητα

Διακρατική ηµερίδα για την Κοινωνική Οικονοµία και Επιχειρηµατικότητα ΕΛΛΑΔΑ 14.05.2015 Διακρατική ηµερίδα για την Κοινωνική Οικονοµία και Επιχειρηµατικότητα Στον Πολυχώρο «ΙΑΝΟΣ» στην Αθήνα, πραγµατοποιήθηκε την Τετάρτη 29 Απριλίου διακρατική ηµερίδα, µε την συµµετοχή Γερµανών

Διαβάστε περισσότερα

Ισότητα Ισοµισθία στοχώροεργασίας. Μάρτιος 2010

Ισότητα Ισοµισθία στοχώροεργασίας. Μάρτιος 2010 Ισότητα Ισοµισθία στοχώροεργασίας Μάρτιος 2010 Περιεχόµενα Ταυτότητα έρευνας 4 Συµπεράσµατα 5 Συνοπτικά αποτελέσµατα Μέρος Α: Απόψεις εργαζοµένων 10 1. Γενικά χαρακτηριστικά εταιρείας 11 Προφίλ εργατικού

Διαβάστε περισσότερα

Ανα τυξιακή Σύµ ραξη «ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» "Ολοκληρωµένη Παρέµβαση για την Ισότιµη Συµµετοχή των Ατόµων µε Ανα ηρία στην Εργασία"

Ανα τυξιακή Σύµ ραξη «ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» Ολοκληρωµένη Παρέµβαση για την Ισότιµη Συµµετοχή των Ατόµων µε Ανα ηρία στην Εργασία Newsletter No. 3 Α ρίλιος 2007 Ανα τυξιακή Σύµ ραξη «ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» Έργο: "Ολοκληρωµένη Παρέµβαση για την Ισότιµη Συµµετοχή των Ατόµων µε Ανα ηρία στην Εργασία" Επιµέλεια: ΕΜΠΟΡΙΚΟ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ Η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Νέων είναι ένα στοιχείο της διαδικασίας του Διαρθρωμένου Διαλόγου που φέρνει σε επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

1. Το Υπογεγραμμένο Σύμφωνο Συνεργασίας του Δήμου με τη Γ.Γ.Δ.Β.Μ. για την Ίδρυση και Λειτουργία των Κ.Δ.Β.Μ.

1. Το Υπογεγραμμένο Σύμφωνο Συνεργασίας του Δήμου με τη Γ.Γ.Δ.Β.Μ. για την Ίδρυση και Λειτουργία των Κ.Δ.Β.Μ. Αθήνα, 10 Αυγούστου 2012 Αρ. Πρωτ.: 602/10/21977 Ανοιχτή Πρόσκληση προς τους Δήμους της Επικράτειας στο πλαίσιο των Πράξεων: «ΚΕΝΤΡΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΕΜΒΕΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΠΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 01: «ΜΈΣΟ-ΜΑΚΡΟΠΡΌΘΕΣΜΗ ΣΤΉΡΙΞΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΏΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΎ ΠΟΥ ΥΦΊΣΤΑΤΑΙ ΤΙΣ ΣΥΝΈΠΕΙΕΣ ΑΠΡΌΒΛΕΠΤΩΝ ΤΟΠΙΚΏΝ Ή ΤΟΜΕΑΚΏΝ ΚΡΊΣΕΩΝ ΠΟΥ ΣΥΝΔΈΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (πηγές) 1. ΕΛΣΤΑΤ : πληθυσμιακά μεγέθη και ηλικιακή δομή Απογραφές πληθυσμού 2001, 2011 (Σύνολο Χώρας, NUTS2-επίπεδο περιφέρειας)

Διαβάστε περισσότερα

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Ο εθελοντικός τομέας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνικής πολιτικής. Ιστορικά προηγείται του κράτους πρόνοιας, ενώ συνυπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2012-2013 Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση Μέρος Α : το ευρωπαϊκό & διεθνές πλαίσιο αναφοράς (2001-2012)

ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2012-2013 Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση Μέρος Α : το ευρωπαϊκό & διεθνές πλαίσιο αναφοράς (2001-2012) 1 ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2012-2013 Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση Μέρος Α : το ευρωπαϊκό & διεθνές πλαίσιο αναφοράς (2001-2012) Διεθνείς & εθνικές βάσεις δεδομένων: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ

Διαβάστε περισσότερα

Νέες μορφές απασχόλησης. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση

Νέες μορφές απασχόλησης. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Νέες μορφές απασχόλησης 1 Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Ποιες είναι οι νέες μορφές απασχόλησης; Σύμβαση ορισμένου χρόνου Μερική απασχόληση Προσωρινή απασχόληση Σύμβαση έργου Υπεργολαβία Εκ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΠΥΛΑΙΑΣ-ΧΟΡΤΙΑΤΗ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί το προτεινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

8. ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΟ 8.1 ΒΙΒΛΙΑ. 8.1.1. Μετά τη µονιµοποίηση στη βαθµίδα της επίκουρης καθηγήτριας

8. ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΟ 8.1 ΒΙΒΛΙΑ. 8.1.1. Μετά τη µονιµοποίηση στη βαθµίδα της επίκουρης καθηγήτριας 8. ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΟ 8.1 ΒΙΒΛΙΑ 8.1.1. Μετά τη µονιµοποίηση στη βαθµίδα της επίκουρης καθηγήτριας 2010 Φώκιαλη, Π., ιαστάσεις Κοινωνικο-Οικονοµικής Ανάπτυξης στην Εκπαίδευση. Θεωρητικές Αναζητήσεις, Αθήνα,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΤΟΜΕΑΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΤΟΜΕΑΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΤΟΜΕΑΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το όραμα και οι εταιρικές αξίες του Ομίλου ΓΙΟΥΛΑ προσδιορίζουν στον μέγιστο βαθμό τη

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Εργασιακά στοιχεία

4.2 Εργασιακά στοιχεία 4.2 Εργασιακά στοιχεία 26 Διάγραμμα 15: Σχέση με την Κυπριακή Πολιτεία 87% 13% n=1319 48% 5 89% 11% n=1038 n=1349. 19% 81% n=965 Significance at 0,05 for 1,3 and 4 (Chi square) Bάση: Όσες απάντησαν Σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ. Παρουσίαση του προβλήματος της λαθρομετανάστευσης στην Κύπρο:

Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ. Παρουσίαση του προβλήματος της λαθρομετανάστευσης στην Κύπρο: Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ Ο όρος μετανάστευση (migration), τόσο στις κοινωνικές επιστήμες όσο και στο Διεθνές Δίκαιο αναφέρεται στην, για διάφορους λόγους, γεωγραφική μετακίνηση ανθρώπων είτε μεμονωμένα είτε κατά

Διαβάστε περισσότερα

5η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΕΣ / ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΕΣ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ

5η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΕΣ / ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΕΣ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ 5η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΕΣ / ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΕΣ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΟΙΜΙΟ 5 η ΕΝΟΤΗΤΑ Στην 5η Ενότητα - ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΕΣ / ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΕΣ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ περιγράφουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Τμήμα: Βιολογίας 1 Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Κ Ε Κ Α Π Ε Λ Α.Ε. ΚΕΝΤΡΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΛΕΣΒΟΥ

Κ Ε Κ Α Π Ε Λ Α.Ε. ΚΕΝΤΡΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΛΕΣΒΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΙΑ TΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «Επιταγή εισόδου στην αγορά εργασίας για ανέργους νέους ηλικίας έως 29 ετών» VOUCHER 29 Το ΚΕΚ της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου με την επωνυμία ΚΕΚΑΠΕΛ Α.Ε (Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Ψυχολογία 1 Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

«Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία»

«Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία» «Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία» H έρευνα του Ο.Ο.Σ.Α. «PISA» (Programme for International Student Assesment, Πρόγραµµα ιεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών) αναζωπύρωσε τη συζήτηση για τα προγράµµατα

Διαβάστε περισσότερα

1. Γυναίκα & Απασχόληση

1. Γυναίκα & Απασχόληση 1. Γυναίκα & Απασχόληση Παρά τα βήματα προόδου τα οποία έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια, τόσο σε θεσμικό επίπεδο (νομοθετικό έργο), όσο και στην ανάπτυξη «ειδικευμένων πολιτικών και δράσεων» καταπολέμησης

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Στρατηγική για την κοινωνική ένταξη (ΠΕΣΚΕ) Μονάδα Α1 Προγραμματισμού & Αξιολόγησης Προγράμματος

Περιφερειακή Στρατηγική για την κοινωνική ένταξη (ΠΕΣΚΕ) Μονάδα Α1 Προγραμματισμού & Αξιολόγησης Προγράμματος Περιφερειακή Στρατηγική για την κοινωνική ένταξη (ΠΕΣΚΕ) Μονάδα Α1 Προγραμματισμού & Αξιολόγησης Προγράμματος Δημήτρης Κοντογιαννόπουλος τι είναι η ΠΕΣΚΕ; προώθηση κοινωνικής ένταξης καταπολέμηση της φτώχειας

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικό Κέντρο Ισότητας Φύλου Cyprus Gender Research Centre

Ερευνητικό Κέντρο Ισότητας Φύλου Cyprus Gender Research Centre Ερευνητικό Κέντρο Ισότητας Φύλου Cyprus Gender Research Centre 1 Ιουνίου 2010 Έρευνα: Μετανάστριες: Οι γνωστές άγνωστες της κυπριακής κοινωνίας Συνοπτικά Αποτελέσµατα Έρευνας 1. Ταυτότητα Έρευνας - Μέθοδος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ EΡΓΟ MMWD ΜΙΑ ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

ΤΟ EΡΓΟ MMWD ΜΙΑ ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΩΝΤΑΣ ΤΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ - MMWD Εργαλεία Πολιτικής για το στρατηγικό σχεδιασμό των περιφερειών και των πόλεων της Νοτιοανατολικής Ευρώπης ΤΟ EΡΓΟ MMWD ΜΙΑ ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Γεράσιμος

Διαβάστε περισσότερα

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη Τι συμβαίνει από εδώ και πέρα Το αμέσως επόμενο βήμα της έρευνας 50+ στην Ευρώπη είναι η προσθήκη, στην υπάρχουσα βάση δεδομένων, πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ ΤΟΜΕΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020 Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση Οι Άξονες Προτεραιότητας 6,7,8,και 9 περιλαµβάνουν τις παρεµβάσεις του τοµέα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ Ε.Ε. ERASMUS +: ΤΟΜΕΑΣ ΝΕΟΛΑΙΑ. Βασική Δράση 1: Μαθησιακή κινητικότητα των ατόμων Σχέδια κινητικότητας για νέους

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ Ε.Ε. ERASMUS +: ΤΟΜΕΑΣ ΝΕΟΛΑΙΑ. Βασική Δράση 1: Μαθησιακή κινητικότητα των ατόμων Σχέδια κινητικότητας για νέους ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ Ε.Ε. ERASMUS +: ΤΟΜΕΑΣ ΝΕΟΛΑΙΑ Βασική Δράση 1: Μαθησιακή κινητικότητα των ατόμων Σχέδια κινητικότητας για νέους -Ανταλλαγές νέων -Ευρωπαϊκή Εθελοντική Υπηρεσία -Κινητικότητα ατόμων που δουλεύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΔΗΜΩΝ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΔΗΜΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΔΗΜΩΝ ΦΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ Βίκυ Φλέγγα Οικονομολόγος, Μ sc περιφερειακή ανάπτυξη Στέλεχος διεύθυνσης οργάνωσης και πληροφορικής Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε. Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΣΕ 9 ΒΗΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τα Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ρόλος, αναγκαιότητα & σημασία λειτουργίας.παραδείγματα από την ευρωπαϊκή εμπειρία και την Ελλάδα

Τα Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ρόλος, αναγκαιότητα & σημασία λειτουργίας.παραδείγματα από την ευρωπαϊκή εμπειρία και την Ελλάδα Τα Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ρόλος, αναγκαιότητα & σημασία λειτουργίας.παραδείγματα από την ευρωπαϊκή εμπειρία και την Ελλάδα Ημερίδα, Ηράκλειο Κρήτης, 8/6/2011 Εισήγηση: Δήμητρα Κονδύλη, ερευνήτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΡΟΣ ΔΥΝΗΤΙΚΑ ΩΦΕΛΟΥΜΕΝΟΥΣ ΓΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ: «ΑΝΟΙΧΤΗ ΠΥΛΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ»

ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΡΟΣ ΔΥΝΗΤΙΚΑ ΩΦΕΛΟΥΜΕΝΟΥΣ ΓΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ: «ΑΝΟΙΧΤΗ ΠΥΛΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ» ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΡΟΣ ΔΥΝΗΤΙΚΑ ΩΦΕΛΟΥΜΕΝΟΥΣ ΓΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ: «ΑΝΟΙΧΤΗ ΠΥΛΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ» 1. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Η Αναπτυξιακή Σύμπραξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013»

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013» ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013» ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 1 «Μέσο-μακροπρόθεσμη στήριξη του ανθρώπινου δυναμικού που υφίσταται τις συνέπειες απρόβλεπτων τοπικών η

Διαβάστε περισσότερα

«4.1.1. Δημογραφικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά των αποφοίτων

«4.1.1. Δημογραφικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά των αποφοίτων Η ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΤΥΧΙΟΥΧΩΝ ΤΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (ΠΤΠΕ) ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ: Η φοιτήτρια Δάφνη Καλογεράκη εκπόνησε κατά το ακαδ. έτος 2010-2011 την πτυχιακή εργασία:

Διαβάστε περισσότερα

ΧΩΡΩΝ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΚΚΕ 09:30 10:00 10:00 10:30 10:30 12:00. της Μεσογείου. στις χώρες. Νίκος ΔΕΥΤΕΡΑ

ΧΩΡΩΝ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΚΚΕ 09:30 10:00 10:00 10:30 10:30 12:00. της Μεσογείου. στις χώρες. Νίκος ΔΕΥΤΕΡΑ Mediterranean Network for the Integration of Migrants ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΚΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΕΚΚΕ ΔΕΥΤΕΡΑ 23 ΙΟΥΝΙΟΥΥ ΤΡΙΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

«Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση»

«Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική

Διαβάστε περισσότερα

2 Η απασχόληση στο εμπόριο: Διάρθρωση και εξελίξεις

2 Η απασχόληση στο εμπόριο: Διάρθρωση και εξελίξεις 2 Η απασχόληση στο εμπόριο: Διάρθρωση και εξελίξεις 2.1. Εισαγωγικές παρατηρήσεις Στο Μέρος αυτό αποτυπώνονται οι εξελίξεις στη διάρθρωση και στα βασικά χαρακτηριστικά της απασχόλησης στο εμπόριο σε σχέση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ»

ΠΡΩΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» ΠΡΩΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» για την «Ενίσχυση της Συμμετοχής των Γυναικών που ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες» Θέματα Συνάντησης Σύντομη παρουσίαση των φορέων της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: «Αναβάθμιση των συστημάτων αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης και επαγγελματικής εκπαίδευσης και σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Tο ανθρώπινο στοιχείο είναι μοναδικής σημασίας

Διαβάστε περισσότερα

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1.0 Αριθµός µαθητών στα σχολεία Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης 2.0 Τριτοβάθµια Εκπαίδευση 83 Ισότητα

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΕΙΚΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΕΙΚΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ Τόµος ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΕΙΚΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΚ Πειραιά. Ιούνιος 2015

ΙΕΚ Πειραιά. Ιούνιος 2015 ΙΕΚ Πειραιά Ιούνιος 2015 ιάδοση Αποτελεσµάτων Ευρωπαϊκού Προγράµµατος Κινητικότητας Erasmus+ Τίτλος: Καινοτόµες Τεχνικές Μαγειρικής Μοριακή Γαστρονοµία Ροές: ΙΤΑΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑ ΙΣΠΑΝΙΑ Οµάδα Στόχος: 45 Καταρτιζόµενοι

Διαβάστε περισσότερα

Απογραφή Πληθυσμού-Κατοικιών 2011

Απογραφή Πληθυσμού-Κατοικιών 2011 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 5 Σεπτεμβρίου 2014 Απογραφή Πληθυσμού-Κατοικιών 2011 ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ Εσωτερική μετανάστευση Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της Απογραφής Πληθυσμού-Κατοικιών

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Ηλεκτρολόγοι Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών 1 2 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.: Νόρμα Βαβάτση - Χριστάκη,

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Στρατηγική

Περιφερειακή Στρατηγική ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Περιφερειακή Στρατηγική Κοινωνικής Ένταξης, Καταπολέμησης της Φτώχειας και κάθε Μορφής Διακρίσεων Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου ΙΟΥΛΙΟΣ 2015 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Επιστήμη Τμήμα ς 1 2 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.: Νόρμα Βαβάτση Χριστάκη, καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Ερευνητής:

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Παρουσίαση της Ενδιάμεσης Διαχειριστικής Αρχής στη Συνεδρίαση της ΠΕΔ Βορείου Αιγαίου, Μυτιλήνη, 27 Φεβρουαρίου 2014 Σκέλος Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Ισότητα των φύλων. http://www.esfhellas.gr/images/upcontent/documents/new/odefarm.zip

Ισότητα των φύλων. http://www.esfhellas.gr/images/upcontent/documents/new/odefarm.zip Ισότητα των φύλων Πηγή: http://www.esfhellas.gr/index.asp?node=111 ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ - ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΙΑ ΡΟΜΗ ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΟΙ ΕΘΝΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΟ Γ' ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή 06/03/2015 Αρ. Πρ.: 64

Παρασκευή 06/03/2015 Αρ. Πρ.: 64 Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος για σύναψη συμβάσεων μίσθωσης έργου ιδιωτικού δικαίου για την παροχή εκπαιδευτικού έργου στο πλαίσιο υλοποίησης της Πράξης «Τοπικές Συνεργατικές Δράσεις ενάντια στην Ανεργία

Διαβάστε περισσότερα

Η χώρα προέλευσης των μεταναστριών και η κοινωνική τους ένταξη στη Ελλάδα. The origin of the immigrant women and their integration in Greek society

Η χώρα προέλευσης των μεταναστριών και η κοινωνική τους ένταξη στη Ελλάδα. The origin of the immigrant women and their integration in Greek society Κοινωνική Συνοχή και Ανάπτυξη 2009 4 (1), 7-25 Social Cohesion and Development 2009 4 (1), 7-25 Άρθρα Articles Η χώρα προέλευσης των μεταναστριών και η κοινωνική τους ένταξη στη Ελλάδα Κούλα Κασιμάτη,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 2020 Γεν. Διευθυντής Αναπτυξιακού Κώστας Καλούδης Αναπτυξιακού

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργαζόμαστε για μια

Συνεργαζόμαστε για μια NEWSLETTER 2 ο Ειδικό Αφιέρωμα Συνεργαζόμαστε για μια ανοιχτή, πολυπολιτισμική κοινωνία ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ Με μεγάλη επιτυχία και ουσιαστικά αποτελέσματα ολοκληρώθηκε το Έργο 4.1.β/12: «Ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους;

Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους; Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους; Με το ν.3838/2010 εισήχθησαν στην ελληνική έννοµη τάξη ρυθµίσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ (Άνεργοι)

ΑΙΤΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ (Άνεργοι) ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΥΜΠΡΑΞΗ «ΤΟΠΣΑ ΚΕΡΚΥΡΑΣ» Ταχ. Διευθ.: Χίου & Σαντορίνης 4, 26334, Πάτρα Τηλ.: 2610.226652, Fax: 2610.226653, E-mail: practker@otenet.gr ΕΣΠΑ 2007 2013, Ε.Π. ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Δράση:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ

ΤΜΗΜΑ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΗΜΟΣ ΚΩ ΤΜΗΜΑ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Ζηπάρι Κως, Τ.Κ. 85300, Κως ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ: Κασσιώτη Διονυσία ΤΗΛΕΦΩΝΟ : 22423 60009 FAX : 2242 069111 E- mail d.kasioti@kos.gr ΔΕΛΤΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗ ΚΥΚΛΑ ΩΝ Επιτροπή των Περιφερειών ιάσκεψη µε θέµα Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΦΥΛΩΝ Β. Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΛΕΝΗ ΝΙΝΑ-ΠΑΖΑΡΖΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΦΥΛΩΝ Β. Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΛΕΝΗ ΝΙΝΑ-ΠΑΖΑΡΖΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΦΥΛΩΝ Β. Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΛΕΝΗ ΝΙΝΑ-ΠΑΖΑΡΖΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΑΘΗΝΑ 2004 1 2 Απασχόληση και ανεργία των γυναικών: το χάσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ: ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗ ΔΥΤΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ MONH.ΓΕΝΙΑ 100 ΆΝΕΡΓΟΙ ΑΡΧΗΓΟΊ ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΏΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΏΝ

ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ: ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗ ΔΥΤΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ MONH.ΓΕΝΙΑ 100 ΆΝΕΡΓΟΙ ΑΡΧΗΓΟΊ ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΏΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΏΝ ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ: ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗ ΔΥΤΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ MONH.ΓΕΝΙΑ 100 ΆΝΕΡΓΟΙ ΑΡΧΗΓΟΊ ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΏΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΏΝ ΕΝΗΜΈΡΩΣΗ - ΚΑΤΆΡΤΙΣΗ - ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΉ - ΔΙΚΤΎΩΣΗ ΕΝΤΑΞΗ ΑΝΈΡΓΩΝ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣ ΠΡΑΣΙΝΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΟΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

ΑΣ ΠΡΑΣΙΝΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΟΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΑΣ ΠΡΑΣΙΝΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΟΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΑΞΗΣ: «ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΜΙΚΡΟ-ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΜΕΣΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΠΡΑΣΙΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ» ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΔΡΑΣΗΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών Οικονομικά της Εκπαιδευσης Ακαδημαικό έτος 2013-2014 Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Εισαγωγικά Οικονομική επιστημη και εκπαίδευση Τα οικονομικά της εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση»

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» Η Αναπτυξιακή Σύμπραξη «Κοινωνική Σύμπραξη στο Ν. Κυκλάδων» σας καλωσορίζει στην Ημερίδα: «Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» 23 Οκτωβρίου 2015 Πνευματικό Κέντρο Ιερού Μητροπολιτικού Ναού Μεταμορφώσεως

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής από την Τοπική Αυτοδιοίκηση της Ιταλίας

Εφαρμογές Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής από την Τοπική Αυτοδιοίκηση της Ιταλίας Εφαρμογές Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής από την Τοπική Αυτοδιοίκηση της Ιταλίας ΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Κωνσταντίνος Αργυρός, Δημοτικός Σύμβουλος Rivalta Τορίνο, Ιταλία Ελευθέριος

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη και Διαχείριση του Αγροτικού Χώρου» Ενότητα 2: Αγροτική Κοινότητα και Αγροτικός Μετασχηματισμός (1/2) 2ΔΩ Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα