ΤΟ ΓΥΜΝΟ ΣΤΑ ΘΕΑΤΡΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΟ ΓΥΜΝΟ ΣΤΑ ΘΕΑΤΡΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ"

Transcript

1 Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Καλών Τεχνών Τμήμα Θεάτρου ΤΟ ΓΥΜΝΟ ΣΤΑ ΘΕΑΤΡΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΟΝ 21 Ο ΑΙΩΝΑ ( ) Διπλωματική Μεταπτυχιακή Εργασία Μαρίνα Γκούμλα Θεσσαλονίκη, Φεβρουάριος 2009 Επόπτης Καθηγητής Ανδρέας Δημητριάδης

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το σώμα. Ένα πλαίσιο με απροσδιόριστα όρια Το σώμα από τον 20 ο αιώνα στη νέα πραγματικότητα του 21 ου ΟΙ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΓΥΜΝΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ ΣΤΙΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ Ερωτισμός ή συμβολισμός Γυμνό ή ξεντυμένο σώμα Ο ΗΘΟΠΟΙΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΓΥΜΝΟ ΤΟΥ ΣΩΜΑ Γυμνός στη σκηνή Γυμνό ως επιλογή του ηθοποιού ή προϋπόθεση επαγγελματισμού Ο ΣΚΗΝΟΘΕΤΗΣ, ΤΟ ΓΥΜΝΟ ΚΑΙ Ο ΗΘΟΠΟΙΟΣ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΚΑΙ ΤO ΓΥΜΝΟ Μέσα από τα μάτια του καλλιτέχνη Γυμνό και εισπρακτική επιτυχία Η θέση της κριτικής ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...56 ΕΠΙΛΟΓΟΣ...59 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...60 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙA

3 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η ερευνητική μελέτη που ακολουθεί είχε ως αφετηρία της την ανάγκη για κατάδυση στην παραστασιακή ζωή της Θεσσαλονίκης. Η πορεία αναζήτησης του ιδανικού αντικειμένου μελέτης, που να συνδυάζει την πρωτοτυπία, το προσωπικό μου ενδιαφέρον και τη διπλή φύση της δουλειάς μου (ως ηθοποιός και σκηνογράφος), δεν ήταν εύκολη. Ωστόσο, η διαδικασία αυτή με οδήγησε γρήγορα στο γενικό πλαίσιο που θα την ενέτασσα και που ήταν αυτό της παραστασιολογίας, ως κάτι πιο οικείο και συνεπώς ευκολότερο στο χειρισμό του. Οι σκέψεις εξ αρχής επικεντρώνονταν στη σχέση του ηθοποιού με το σκηνικό χώρο, ή της ερμηνείας με το θεατρικό κοστούμι. Και κάπου εκεί, μετά από πολλές αποτυχημένες προσπάθειες, γεννήθηκε η ιδέα της μελέτης του γυμνού στη θεατρική σκηνή με τη βοήθεια ενός ερωτηματολόγιου και προσωπικής συνέντευξης, από τους ηθοποιούς και τους σκηνοθέτες της πόλης που καταπιάστηκαν με το θέμα. 1 Η βιβλιογραφία για το θέμα αυτό παρέμενε από ελλιπής, έως ανύπαρκτη. Η ιδέα της συγκέντρωσης, όμως, καταγραφής και μελέτης ενός πρωτογενούς υλικού που αφορά την ντόπια θεατρική παραγωγή και δίνει το στίγμα της πόλης, με βοήθησε να μην εγκαταλείψω αυτό το γοητευτικό θέμα και να πείσω την ακαδημαϊκή επιτροπή (η οποία αρχικά φάνηκε διστακτική) να μου επιτρέψει το εγχείρημα. Ακόμα πιο ενδιαφέρουσα έκανε τη διαδικασία η κοινωνιολογική πλευρά του θέματος, την οποία δεν είχα προβλέψει και προσπάθησα να καλύψω. Το πλέον σημαντικό κομμάτι, όμως, της έρευνας (που με ενθουσίασε) ήταν αυτό της προσωπικής επαφής με ένα μεγάλο αριθμό αξιόλογων καλλιτεχνών της πόλης, που με δέχτηκαν στους θεατρικούς τους χώρους και μου κατέθεσαν πολύ προσωπικές τους εμπειρίες, χωρίς τις οποίες δε θα ολοκληρωνόταν αυτή η μελέτη. 1 Στην έρευνα συμμετείχαν είκοσι έξι (26) καλλιτέχνες: Αρετή Αγγέλου (ηθοποιός), Ελεονόρα Αϊβαζίδου (ηθοποιός), Θεανώ Αμοιρίδου (ηθοποιός), Βίκτωρ Αρδίττης (σκηνοθέτης), Θωμάς Βελισσάρης (ηθοποιός σκηνοθέτης), Απόστολος Βέττας (σκηνογράφος ενδυματολόγος), Άννα Γιαγκόζη (ηθοποιός), Παύλος Δανελάτος (ηθοποιός σκηνοθέτης), Εύη Δημητροπούλου (σκηνοθέτης), Γιάννης Καραμφίλης (ηθοποιός), Ιωάννα Κατσαρού (ηθοποιός), Γιώργος Κολοβός (ηθοποιός), Μόνα Κιτσοπούλου (σκηνοθέτης), Δαμιανός Κωνσταντινίδης (σκηνοθέτης), Πάολα Μυλωνά (ηθοποιός), Νίκος Ορτετζάτος (ηθοποιός), Γρηγόρης Παπαδόπουλος (ηθοποιός), Γιάννης Παρασκευόπουλος (ηθοποιός σκηνοθέτης), Ερατώ Πίσση (ηθοποιός), Γιάννης Ρήγας (σκηνοθέτης ηθοποιός), Έλσα Σαββίδου (ηθοποιός), Νίκος Σακαλίδης (σκηνοθέτης), Έφη Σταμούλη (ηθοποιός), Ευανθία Σωφρονίδου (ηθοποιός), Στράτος Τζώρτζογλου (ηθοποιός), Μάρα Τσικάρα (ηθοποιός). 3

4 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1. Το σώμα. Ένα πλαίσιο με απροσδιόριστα όρια. «Σώμα γυμνό και ντυμένο, επιθυμητό, απαγορευμένο, αποσιωπημένο, ακρωτηριασμένο. Γυμνά φωτογραφημένα γυναικεία κορμιά που ταπετσάρουν στην καμπίνα μιας νταλίκας, κορμιά γυμνιστών που ντύνονται μια καπαρντίνα για να κάνουν τα ψώνια τους το βράδυ σε ειδικά καταστήματα του Λονδίνου. Γυμνά κορμιά σε πρόστυχες περιπτύξεις στην Ινδία, χώρα όπου ο άντρας μπορεί να σπιτώσει μια σύζυγο και τρεις ερωμένες, αλλά δεν πρέπει να κρατάει το χέρι της γυναίκας του δημόσια. Κορμιά γυναικών με μαντήλα και ποδήρες φόρεμα στην Αίγυπτο, κορμιά που φοράνε μπούργκα στο Αφγανιστάν, αλλά μπορούν να κυκλοφορούν γυμνά σ ένα χαρέμι στην ίδια χώρα. Κορμιά ντυμένα και γυμνά στο Πρόγευμα στη Χλόη του Μανέ Κορμιά πειθαναγκασμένα στα ψυχιατρεία και τις φυλακές, κορμιά κλεφτών που χάνουν το χέρι τους σύμφωνα με το μουσουλμανικό νόμο της σαρίας Θέμα πολιτισμού, συνόρων, πλαισίων, θέμα ρητορικής, ειλικρίνειας, υποκρισίας, βίας». 2 Η Ρηγοπούλου, ιστορικός τέχνης, στην εισαγωγή του βιβλίου της, Το Σώμα. Ικεσία και απειλή, παραθέτει τον παραπάνω κατάλογο και αναρωτιέται αν θα μπορούσε και πώς, να κατατάξει το υλικό αυτό. Μετά από εξακόσιες περίπου σελίδες έρευνας που βασίζεται στη φιλοσοφία, σε θεωρίες πολιτισμού, σε φεμινιστικές θεωρίες, στην ιστορία της τέχνης, στη θεατρολογία και την ψυχανάλυση, δεν καταλήγει σε παγιωμένα συμπεράσματα αλλά σε νέα ερωτήματα, «γιατί το σώμα κάνει πολιτισμούς να επικοινωνούν ή αντίθετα, τους χωρίζει βίαια, κλονίζει αξίες και συμπεριφορές, σφραγίζει τη ζωή και σφραγίζεται από το θάνατο;» 3 Και εκεί είναι που ξεκινάει μια αέναη συνδιάλεξη επιστημόνων, φιλοσόφων, κοινωνιολόγων, ανθρωπολόγων, καλλιτεχνών για την άπιαστη, μάλλον, χαρτογράφηση του σώματος, «το πρώτο και το πιο φυσικό αντικείμενο και συνάμα τεχνικό μέσο του ανθρώπου» 4 σύμφωνα με τον ορισμό του Marcel Mauss, μέσα σε ιστορικά, κοινωνικά, πολιτικά, πολιτιστικά πλαίσια. Σύμφωνα με τον φιλόσοφο Μισέλ Φουκώ, το σώμα υπάγεται άμεσα σε ένα πολιτικό πεδίο, «Οι συσχετισμοί εξουσίας ασκούν πάνω του άμεσο έλεγχο το επενδύουν, το σημαδεύουν, το δαμάζουν, το βασανίζουν, το υποβάλλουν σε εργασία, το υποχρεώνουν σε συμμετοχή σε τελετουργίες, απαιτούν από αυτό σήματα. Η πολιτική αυτή επένδυση του σώματος συνδέεται με την οικονομική του εκμετάλλευση». 5 Και η Susan Bordo προσθέτει: «μέσα από την οργάνωση και τη ρύθμιση του χώρου, του χρόνου και των κινήσεων της καθημερινής ζωής τα 2 Πέπη Ρηγοπούλου, Το σώμα. Ικεσία και απειλή, Πλέθρον, Αθήνα 2003, σελ Ρηγοπούλου, Το σώμα. Ικεσία και απειλή ό.π. (σημ. 1), σελ Marcel Mauss, «Τεχνικές του σώματος», στο Συλλογικό, Τα όρια του σώματος Διεπιστημονικές προσεγγίσεις, Νήσος, Αθήνα 2003, σελ Michel Foucault, «Πολιτική οικονομία του σώματος», στο Συλλογικό, Τα όρια του σώματος., ό.π. (σημ. 3), σελ

5 σώματα μας εκπαιδεύονται, διαμορφώνονται και σφραγίζονται με τη βούλα των κυρίαρχων ιστορικά μορφών αίσθησης του εαυτού». 6 Η Ρηγοπούλου κάνοντας πιο συγκεκριμένη τη χρονική και χωρική συνθήκη περιγράφει: «Στη Δύση, χώρο της ελευθερίας, το σώμα εκλαμβάνεται ως πολιτισμένο και ελεύθερο. Δε θορυβεί, δεν ενοχλεί, τουλάχιστον όσο τηρεί τους κανόνες, μεταξύ συναινούντων ενηλίκων, το γυμνό, οι προγαμιαίες σχέσεις κτλ είναι επιτρεπτά, φτάνει να σέβονται τα πλαίσια: Πλαίσια θεωρητικά, που είναι καρπός πνευματικών διεργασιών αιώνων, πλαίσια αισθητικά, που εκφράζουν μια ακόμα πιο μακρά καλλιτεχνική πορεία, πλαίσια νομικά, πλαίσια χωρικά επίσης, όπως είναι μια πλαζ ή μια πόλη γυμνιστών, μια αίθουσα στριπτήζ, ή προβολής ταινιών πορνό, ή ένας χώρος όπου εκδίδονται οι επαγγελματίες του σεξ». 7 Και οι παραπάνω διαχωρισμοί οδηγούν σε νέα ζητήματα διάκρισης των ατόμων, με βάση το ντυμένο και το γυμνό, την επιτήρηση και την τιμωρία, την επίδειξη ή την απαγόρευση επίδειξης του σώματος και γενικότερα την ένταξη ή την αποβολή. Από την άλλη διαφαίνεται καθαρά ότι, οι θρησκείες, αλλά και οι ιδεολογίες και οι κουλτούρες, χρησιμοποιούν το σώμα για να δηλώσουν τη δική τους ταυτότητα πάνω σ αυτό. Σφραγίζουν το σώμα με τα δικά τους διακριτικά. Γεγονός που μπορούμε να παρακολουθήσουμε ακολουθώντας τη μακραίωνη και πολυδιάστατη πορεία του, μέσα από την ενδεικτική ιστορική αναδρομή (φυσικά ελλειπτική αλλά χρήσιμη) που επιχειρεί ο Βέλτσος στην μελέτη του για το σώμα, στο βιβλίο του Αντικείμενα: «το πρωτόγονο σώμα με τις χαρακιές, τις βαφές και τις ηθελημένες ουλές του, το σώμα του ιερωμένου και του δεσπότη, με τα σύμβολα της εξουσίας, εξαρτήματα κατά κάποιον τρόπο του ίδιου του σώματος. Το αρχαίο ελληνικό, απελευθερωμένο και ηδονικό σώμα, γυμνό στις παλαίστρες και την αγορά. Το μόνιμα φυγόδικο, ταπεινωμένο και ντυμένο χριστιανικό σώμα. Το θωρακισμένο μεσαιωνικό σώμα. Το αναγεννησιακό φανταχτερό σώμα. Το σεμνότυφο βικτωριανό και προτεσταντικό σώμα. Το σώμα του αιώνα μας, ομοιόμορφο ή πολλαπλό, το φετιχοποιημένο σώμα των γαλλικών οίκων μόδας, της κινέζικης κουμουνιστικής μονοτονίας, της αμερικάνικης αφέλειας το σώμα το κατευθυνόμενο μέχρι το τελευταίο του κύτταρο από τα συστήματα, το σώμα του ανώνυμου πολίτη των δυτικών βιομηχανικών κρατών αλλά και το σώμα του εξεγερμένου, του νέου, του σκεπτόμενου, του αμφισβητία και, γιατί όχι, του νικηφόρου νευρωτικού που κάνει το έργο της τέχνης, όπως θα έλεγε ο Φρόιντ, με το σώμα του πιο πολύ παρά με το εννοιολογημένο μυαλό του». 8 Ο σύγχρονος δυτικός πολιτισμός φαίνεται να διώκει το σώμα, ακόμα και τώρα που υποτίθεται πως το απελευθερώνει. Τώρα που υποτίθεται πως έχει διακόψει με το θεολογικό 6 Susan Bordo, Unbearable Weight Feminism, Western Culture and the Body, στο Συλλογικό, Τα όρια του σώματος, ό.π. (σημ. 2), σελ Ρηγοπούλου, Το σώμα. Ικεσία και απειλή ό.π. (σημ. 1), σελ Βέλτσος Γιώργος, Αντικείμενα, Γνώση, Αθήνα 1982, σελ

6 του παρελθόν. 9 Δε θα ήταν ριψοκίνδυνο να συμφωνήσουμε με τη θέση ότι ο πολιτισμός μας δεν είναι «σωματοκεντρικός» αλλά αντίθετα «λογοκεντρικός» και «εννοιοκεντρικός». Παρόλα αυτά, ντυμένο ή γυμνό, το σώμα είναι παρόν σε κάθε πράξη επικοινωνίας, αποκαλύπτοντας τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά ενός πολιτισμού ή μιας ομάδας. Και ταυτόχρονα, «βρίσκεται στο επίκεντρο ποικίλων διαφορετικών και αντιφατικών μεταξύ τους σκέψεων και θεωρήσεων: είναι γνώριμο αλλά ταυτόχρονα ξένο, είναι φυσικά δοσμένο και ταυτόχρονα προσλαμβάνεται μόνο σε συνάρτηση με πολιτισμικά και κοινωνικά δεδομένα, νομίζουμε ότι μας ανήκει, αλλά ξέρουμε ότι ελέγχεται και ρυθμίζεται από πληθώρα επιστημονικών λόγων, ειδικοτήτων, πρακτικών και τεχνολογικών εφαρμογών. Το νιώθουμε ως ολότητα, αλλά βλέπουμε την ολότητα του να θρυμματίζεται σε διακριτά μέρη και μεμονωμένες λειτουργίες» Το σώμα από τον 20 ο αιώνα στη νέα πραγματικότητα του 21 ου Κάνοντας ένα γρήγορο απολογισμό της τέχνης του περασμένου αιώνα μπορεί κανείς να παρατηρήσει ένα συνεχές ζητούμενο για ενσάρκωση της ιδέας, το να αποκτήσει, δηλαδή, η ιδέα υλική μορφή. Το ζητούμενο δεν είναι η εξήγηση, η παρουσίαση και κατανόηση της ιδέας αλλά η οπτικοποίησή της με βασικό στόχο την πρόκληση. Το «ατελές» ανθρώπινο σώμα της τέχνης των προηγούμενων αιώνων δίνει τη θέση του σε πολλαπλές εικόνες, από τις οποίες απουσιάζει η εξιδανίκευση. Ο καλλιτέχνης ενσαρκώνει την ιδέα, της δανείζει τη δική του σάρκα. Το σοκ του έργου έχει άμεση σχέση με το θεατή όπως έχει και με τον ίδιο τον καλλιτέχνη. 11 Προχωρώντας πιο βαθιά και στοχεύοντας στο αντικείμενο μελέτης μας, διακρίνουμε πως δείγματα σωματικής τέχνης (performance, δράσεις, physical theatre) εμφανίζονται από τις αρχές του 20 ου αιώνα, με αποκορύφωμα τους «Βιεννέζους αξιονιστές» και το «Living 9 Άποψη αρκετά αμφισβητούμενη, τόσο από τις προσωπικές καταθέσεις των καλλιτεχνών της παρούσας έρευνας, όσο και από τις πολύ συγκεκριμένες και πρόσφατες (6/7/2008) διακηρύξεις του Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης, για την ανάγκη κάλυψης του γυναικείου σώματος τους θερινούς μήνες, ως πηγή πρόκλησης για τους άντρες, «που αφήνουν τα μάτια τους να παρασύρονται από τις αφορμές των πειρασμών που υπάρχουν σε κάθε βήμα μας, ιδιαίτερα τους τρεις μήνες του καλοκαιριού». Ο Μητροπολίτης πρότεινε εναλλακτικά στους άνδρες να βλέπουν τη θάλασσα, τον ανοιχτό ορίζοντα, τα δέντρα, τα λουλούδια και την ομορφιά της φύσης. Το γυναικείο κορμί δηλαδή, και ειδικά το γυμνό γυναικείο κορμί αποτελεί για την επίσημη εκκλησία κάτι αφύσικο! «Ο Άνθιμος για τους πειρασμούς», Ελεύθερος Τύπος, Μακρυνιώτη Δήμητρα, Τα όρια του σώματος., ό.π. (σημ. 3), σελ Το παραπάνω αποτελεί απόσταγμα από τα υλικό μελέτης της Ρηγοπούλου αναφορικά με τη θέση και τη χρήση του σώματος από την πλευρά των κυριότερων καλλιτεχνών εικαστικών, κινηματογραφιστών, και performers του 20 ου αιώνα. Το σώμα. Ικεσία και απειλή, ό.π. (σημ. 1), σελ

7 Theatre» στη δεκαετία του 60. Η σωματική τέχνη μοιάζει να εγγράφεται στο κυρίαρχο αίτημα της τέχνης του 20 ου αιώνα, που επιδίωκε με κάθε τίμημα να γίνει πιο «ζωντανή», να μην περιγράφει τη ζωή, να είναι η ίδια ζωή. «Δια του σώματος που είναι αντικείμενο και υποκείμενο μαζί, οι καλλιτέχνες προσπαθούν να χαρτογραφήσουν το χώρο στην κοινωνική του δυναμική, αλλά και να εκτινάξουν τα όρια τους, που είναι όρια σωματικά στην ακραία τους εκδοχή» 12. Στην ίδια βάση τοποθετείται και αμερικάνα ανθρωπολόγος η Douglas: «Το σώμα νοείται ως πολιτισμικό κείμενο, απεικονίζει με συγκεκριμένους τρόπους έναν ορισμένο πολιτισμό και καταλήγει να θεωρείται τόπος όπου σημασιοδοτούνται οι πρακτικές μιας κοινωνίας. Το σώμα προσδίδει υλική υπόσταση στις αξίες, προδιαθέσεις και αγωνίες ενός πολιτισμού». 13 Ο Μπεκ, ιδρυτής του Living Theatre διαμέσου της πρακτικής της δουλειάς του, αναφέρει ότι: «μεγαλύτερης σημασίας είναι η σωματική, παρά η διανοητική εμπειρία των θεατών» και στη χαρακτηριστική σκηνή της «Τελετής της παγκόσμιας συνουσίας» (σκηνή από την παράσταση Paradise Now), ηθοποιοί και θεατές ξαπλώνουν στο πάτωμα και αγκαλιάζονται μεταξύ τους, σχηματίζοντας ένα κουβάρι από σώματα. 14 Ενώ ακόμα πιο ακραία σωματικά όρια εμφανίζονταν να ξεπερνούν οι Βιεννέζοι αξιονιστές, «οι οποίοι μέσω του σώματος τους που το εκθέτουν σα σκουπίδι, απαντούν στο σώμα πρότυπο των ναζιστικών δράσεων και στη θέση του Χίτλερ για την τέχνη». 15 Όταν τα σώματα έχουν γίνει σαπούνια στα στρατόπεδα συγκέντρωσης του Χίτλερ, όταν λιώνουν, εξαερώνονται, παραμορφώνονται από τις ατομικές βόμβες, όταν τεράστιοι πληθυσμοί ανθρώπων σε τριτοκοσμικές χώρες γίνονται πειραματόζωα για τις μεγάλες φαρμακοβιομηχανίες, εν αγνοία τους, «το σώμα του καλλιτέχνη λειτουργεί ως ισοζύγιο χρεώσεων και πιστώσεων, προτείνεται ως μέτρο για την αρρώστια, τον πόνο, την ηδονή». 16 «Οι εκάστοτε κοινωνικές περιστάσεις επιβάλλονται στο σώμα και το ωθούν να ενεργήσει με συγκεκριμένο τρόπο. Στην ουσία το σώμα μετατρέπεται σε ένα σύμβολο της περίστασης», 17 υποστηρίζει η κοινωνιολόγος Entwistle, υπογραμμίζοντας τα παραπάνω. Τι συμβαίνει, όμως, στο τέλος του προηγούμενου αιώνα και υπάρχει αυτή η γενικευμένη ανάγκη έκθεσης του πάσχοντος σώματος και σε πιο βαθμό το σώμα κουράζεται και εγκαταλείπει τους δρόμους; Το σώμα βρίσκεται σε ένα καλλιτεχνικό επίκεντρο στη δεκαετία του 90, αλλά πλέον ως «μετα σώμα». Δεν διαθέτει την ανατρεπτική δύναμη της δεκαετίας 12 Ρηγοπούλου, Το σώμα. Ικεσία και απειλή, ό.π. (σημ. 1), σελ M. Douglas, Purity and danger. An analysis of pollution and taboo, στο Συλλογικό, Τα όρια του σώματος., ό.π. (σημ. 3), σελ Ξένια Αηδονοπούλου, Το Living Theatre (πορεία, στόχοι, κατακτήσεις), Διπλωματική Εργασία, Τμήμα Θεάτρου, Σχολή Καλών Τεχνών, Α.Π.Θ., Θεσσαλονίκη 2000, σελ Ρηγοπούλου, Το σώμα. Ικεσία και απειλή, ό.π. (σημ. 1), σελ Ρηγοπούλου, Το σώμα. Ικεσία και απειλή, ό.π. (σημ. 1), σελ J. Entwistle, The fashioned body, στο Συλλογικό, Τα όρια του σώματος., ό.π. (σημ. 3), σελ

8 του αλλά είναι πιο καθησυχαστικό, μια και είναι πανταχού παρόν, από τα ακαδημαϊκά αμφιθέατρα μέχρι το διαδίκτυο. Ταυτόχρονα, μπορεί να χαρακτηριστεί απείρως πιο απειλητικό, αφού η παγκοσμιοποίηση του υπόσχεται μεν μια άνευ χορικών ορίων επικοινωνία, αλλά με τους δικούς της αυστηρούς, «μετα ανθρώπινους» όρους. Και εδώ πολύ εύστοχα, η Ρηγοπούλου 18 θέτει το ερώτημα: «μπορούμε να μιλάμε για ένα τέλος της τέχνης που να συνδέεται με ένα τέλος του σώματος;». Αυτό που διακρίνεται, όλο και πιο καθαρά τα τελευταία χρόνια, είναι μια προβληματική παρουσία και απουσία του σώματος, μέσα στον κόσμο της ψηφιακής εικόνας και της εικονικής πραγματικότητας. Με το πέρασμα στον 21 ο αιώνα, το σώμα βρίσκεται στο έλεος της τηλεόρασης, της φωτογραφίας, του βίντεο και του υπολογιστή, τα οποία επαναλαμβάνουν και πολλαπλασιάζουν, αλλά παράλληλα ακυρώνουν την προγενέστερη κεντρική θέση που κατείχε μέχρι πρόσφατα. Ένα καινούργιο στοιχείο της σύγχρονης πραγματικότητας είναι οι πρακτικές τροποποίησης και μετασχηματισμού του σώματος, που έχουν κατακλύσει την ελεύθερη αγορά, παίρνουν τη μορφή αγαθών προς κατανάλωση και μετατρέπουν τις επιθυμίες και τις ανάγκες του σώματος σε εμπόρευμα. Η ανθρωπολόγος Nancy Scheper Hughes υποστηρίζει σχετικά: «Το πρόβλημα είναι ότι οι αγορές εκ φύσεως δεν κάνουν διακρίσεις και έχουν την τάση να αναγάγουν τα πάντα συμπεριλαμβανομένωντων ανθρώπινων όντων, της εργασίας τους και της αναπαραγωγικής τους ικανότητας σε εμπόρευμα, και παραθέτει την σημείωση του ινδού κοινωνιολόγου Arjun Appadurai: δεν υπάρχει τίποτα αμετάβλητο, σταθερό ή ιερό και απαραβίαστο όσον αφορά την υποψηφιότητα για εμπόρευμα των πραγμάτων». 19 Και κυρίως, «το σώμα συνιστά, περισσότερο από κάθε άλλη φορά, τόπο πολιτικής διαμάχης και αντικείμενο πολιτικής διεκδίκησης. Τα σώματα εμπλέκονται σε άνισες σχέσεις εξουσίας, προκαλούν την υποψία, τον έλεγχο, την επιθυμία, είναι κοινωνικά οριοθετημένα και αξιολογούνται ως φυσιολογικά ή παρεκκλίνοντα, περιθωριοποιούνται ή ακόμα και εξοντώνονται σύμφωνα με τα κοινωνικά κριτήρια της τάξης, της φυλής, του φύλου, της εθνότητας. Ο έλεγχος του σώματος των μεμονωμένων πολιτών αλλά και του πληθυσμού αναδεικνύεται πρωταρχικό μέλημα των νεωτερικών κοινωνιών. Δεν είναι, επομένως, τυχαίο ότι ένα μεγάλο μέρος της τεχνολογικής εξέλιξης στοχεύει στην καταγραφή και τη συγκέντρωση προσωπικών πληροφοριών για το υποκείμενο, στον έλεγχο, στη ρύθμιση και την επιτήρηση του ανθρώπινου σώματος, αλλά και στη διάγνωση τυχόν παρέκκλισης, σύμφωνα με τις πολιτικές και πολιτιστικές συνθήκες» Ρηγοπούλου, Το σώμα. Ικεσία και απειλή, ό.π. (σημ. 1), σελ Nancy Scheper Hughes, Το παγκόσμιο εμπόριο ανθρωπίνων οργάνων, στο: Συλλογικό, Τα όρια του σώματος, ό.π. (σημ. 3), σελ Μακρυνιώτη Δήμητρα, «Το σώμα στην ύστερη νεωτερικότητα», στο: Συλλογικό, Τα όρια του σώματος, ό.π. (σημ. 3), σελ

9 Και ενώ η τέχνη επιχειρεί όλο και περισσότερο να «πλησιάσει» τη ζωή, η ζωή διαρκώς «ξεφεύγει». Οι καταστροφές που ονειρεύεται η τέχνη για να καταγγείλει τις πραγματικές καταστροφές ή για να παίξει το παιχνίδι της καταστροφής χωρίς θύματα, φαίνεται, ιδιαίτερα σήμερα, να μη σημαίνουν τίποτα, μπροστά στις πραγματικές. Και ενώ η τέχνη ανταγωνίζεται τη ζωή, γιατί ίσως, θέλει να είναι πιο άμεση και δραστική, η ζωή είναι διαρκώς αλλού. Από τα μέσα ακόμα του 18 ου αιώνα ο Shaftesbury διαπιστώνει ότι η κυριάρχηση της σκέψης από τον καρτεσιανισμό έχει προκαλέσει τη ρήξη της με το σώμα, αλλά και με την ηδονή και το συναίσθημα, οδηγώντας σε μια κατάσταση επικίνδυνης ακυβερνησίας τόσο το υποκείμενο όσο και το πολιτικό και κοινωνικό σώμα». 21 Φτάνοντας στο πέρασμα του νέου αιώνα πλέον, «ο εαυτός βιώνεται σαν να είναι αποχωρισμένος από το σώμα και το σώμα βιώνεται περισσότερο σαν αντικείμενο μεταξύ των άλλων αντικειμένων του κόσμου, παρά σαν πυρήνας του «είναι του». Και τότε, ο αποχωρισμός του εαυτού από το σώμα στερεί στον ασώματο εαυτό κάθε άμεση συμμετοχή σ όλες εκείνες τις πλευρές της ζωής, όπου μεσολαβούν αποκλειστικά οι αισθήσεις, τα συναισθήματα και οι κινήσεις του σώματος», αναφέρει ο αντιψυχίατρος R. Laing. 22 Φανταστείτε αυτό το σύνολο σωμάτων, στην πλευρά των θεατών, απέναντι σε ένα γυμνό κορμί που προσπαθεί να μεταδώσει νοήματα και ιδέες, μέσα από αισθήσεις. 21 Terry Eangleton, The ideology of Aesthetic, Το σώμα. Ικεσία και απειλή, ό.π. (σημ. 1), σελ Βέλτσος, Αντικείμενα, ό.π. (σημ. 7), σελ

10 1. OI ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (ΠΟΥ ΠΕΡΙΕΛΑΜΒΑΝΑΝ ΓΥΜΝΟ Ή ΗΜΙΓΥΜΝΟ) Μετά από έρευνα στο αρχειακό υλικό των θεάτρων της Θεσσαλονίκης συγκεντρώθηκαν οι παρακάτω είκοσι τρεις (23) παραστάσεις που περιελάμβαναν το στοιχείο του γυμνού από το 1997 έως το Ως «γυμνό» εκλαμβάνεται το ολόσωμο γυναικείο και ανδρικό γυμνό σώμα. Και ως «ημίγυμνο» εκλαμβάνεται το γυναικείο γυμνόστηθο σώμα. Οι περιγραφές των σκηνών του γυμνού βασίζονται είτε στην προσωπική παρακολούθηση της παράστασης από την ερευνήτρια, είτε σε βιντεοσκοπημένο υλικό των παραστάσεων, είτε, όταν δεν υπήρχε βίντεο της παράστασης, στη μαρτυρία του σκηνοθέτη ή του ηθοποιού που εκτέλεσε το γυμνό ΚΡΑΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΒΑΚΧΕΣ του ΕΥΡΥΠΙΔΗ 23 Το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, με έδρα τη Θεσσαλονίκη, ιδρύθηκε στις 13 Ιανουαρίου 1961 και εγκαινίασε τη δραστηριότητά του το καλοκαίρι της ίδιας χρονιάς με παραστάσεις της τραγωδίας του Σοφοκλή Οιδίπους Τύραννος, στο αρχαίο θέατρο των Φιλίππων. Πρώτος πρόεδρός του υπήρξε ο συγγραφέας Γιώργος Θεοτοκάς και πρώτος διευθυντής του ο σκηνοθέτης Σωκράτης Καραντινός. Από το Δεκέμβριο του 1961 το Κ.Θ.Β.Ε. άρχισε να δίνει παραστάσεις στη Θεσσαλονίκη, στο Βασιλικό Θέατρο, ενώ το φθινόπωρο του 1962 εγκαταστάθηκε, στο νεόκτιστο τότε, κτίριο της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών. Την περίοδο που ερευνάται, καλλιτεχνικοί διευθυντές του θεάτρου διετέλεσαν ο Β. Παπαβασιλείου ( ), ο Κ. Τσιάνος (5/2 13/7 του 1998), ο Δ. Χρονόπουλος ( ), ο Β. Αρδίττης ( ) και ο Ν. Τσακίρογλου (2004 σήμερα, 2008). 10

11 Μετάφραση ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ Σκηνοθεσία ΜΑΤΙΑΣ ΛΑΝΓΚΧΟΦ Σκηνικά Κοστούμια ΚΑΤΡΙΝ ΡΑΝΚΛ Μουσική ΜΟΥΣΤΑΦΑ ΣΙΣΕ, ΠΑΣΚΑΛΠΑΡΑΝ Χορογραφία ΙΡΕΝ ΤΑΣΕΜΠΕΝΤΟ Φωτισμοί ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΑΡΚΑΣΗΣ Δραματολογική Συνεργασία ΣΩΤΗΡΗΣ ΧΑΒΙΑΡΑΣ, ΛΙΑ ΒΟΥΤΣΟΠΟΥΛΟΥ Βοηθός σκηνοθέτη ΣΟΦΙΑ ΚΑΡΑΚΑΝΤΖΑ Βοηθός Σκηνογράφου ΛΟΥΙ ΓΕΡΛΙ Στην εναρκτήρια σκηνή του έργου, ο Διόνυσος κάνει την είσοδό του ολόγυμνος και στα τέσσερα, φορώντας μόνο μια πρωτόγονη μάσκα ταύρου στο κεφάλι και μουγκρίζοντας. Είναι η στιγμή του έργου που ο Θεός παίρνει την ανθρώπινη μορφή. Όταν ολοκληρώνεται η μεταμόρφωση, ο Διόνυσος ανακαλύπτει τη γύμνια του ανθρώπινου σώματος και τρέχει να πάρει ρούχα από ένα γειτονικό σκοινί μπουγάδας για να καλυφθεί. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΜΗΝΑΣ ΧΑΤΖΗΣΑΒΒΑΣ στο ρόλο του Διόνυσου. Η πρεμιέρα του έργου έγινε τον Αύγουστο του 1997, στο Θέατρο Δάσους ΤΟ ΚΑΤΕΡΙΝΑΚΙ ΑΠΟ ΤΟ ΧΑΪΛΜΠΡΟΝ του ΧΑΪΝΡΙΧ ΦΟΝ ΚΛΑΪΣΤ Μετάφραση ΠΕΤΡΟΣ ΜΑΡΚΑΡΗΣ Σκηνοθεσία ΑΤΤΙΛΑ ΡΕΤΛΥ Σκηνικά ΜΑΡΤΟΝ ΑΓΚ Κοστούμια ΓΙΟΥΝΤΙΤ ΧΟΡΒΑΤ Μουσική ΛΑΖΛΟ ΜΕΛΙΣ Φωτισμοί ΓΙΩΡΓΟΣ ΓΙΑΝΝΕΛΗΣ Μουσική Διδασκαλία ΝΙΚΟΣ ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ Δραματουργική Συνεργασία ΖΟΦΙΑ ΡΟΥΤΚΑΪ 11

12 Χορογραφία ΠΕΤΡΑ ΚΑΝΤΑΛΑ Βοηθός Σκηνογράφος ΓΙΟΖΕΦ ΖΑΛΑΪ Βοηθός Σκηνοθέτη ΣΙΜΟΣ ΚΑΚΚΑΛΑΣ Οργάνωση Παραγωγής ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΖΑΧΑΡΟΠΟΛΟΥ Η Κουνιγούνδη Φον Τούρνεκ, την οποία υποδύεται άντρας ηθοποιός, βγαίνει από το λουτρό της τρέχοντας ολόγυμνη, φοβούμενη ότι την έχουν δει σε ερωτικές περιπτύξεις με τη Ροζαλία (φίλη της). Χωρίς να ντυθεί, καταστρώνει με τη Ροζαλία τα σχέδιά της και στη συνέχεια φεύγει από τη σκηνή. Ενώ η Ροζαλία, υπό την επιβολή της Κουνιγούνδη, σε προηγούμενη σκηνή, βγαίνει γυμνόστηθη και επιδίδεται σε ερωτικές περιπτύξεις με τον Φρειδερίκο Βέτερ, αντικαθιστώντας την ίδια την Κουνιγούνδη. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: ΓΙΑΝΝΗΣ ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ στο ρόλο της Κουνιγούνδη και η ΝΑΤΑΣΑ ΜΑΡΜΑΤΑΚΗ στο ρόλο της Ροζαλία. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Δεκέμβριο του 2003, στη Μονή Λαζαριστών, Σκηνή Σωκράτης Καραντινός Ο ΚΛΟΟΥΝ της ΜΑΡΙΑΣ ΛΑΪΝΑ Χορογραφία ΣΕΣΙΛ ΜΙΚΡΟΥΤΣΙΚΟΥ Φωτισμοί ΓΙΩΡΓΟΣ ΖΙΓΚΑΣ Μουσική «RADIOHEAD» Στην τελευταία σκηνή της παράστασης, ο κλόουν, τον οποίο υποδύεται γυναίκα ηθοποιός, βγάζει τα ρούχα του, κάνει μερικά βήματα, ξαπλώνεται στο μαρμάρινο πάτωμα του φουαγιέ και παραμένει ακίνητος σαν μια εικόνα «tableaux vivant», ένα στιγμιότυπο. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΜΑΡΙΑ ΚΑΤΣΑΝΔΡΗ στο ρόλο του κλόουν. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Φεβρουάριο του 2004, στο πλατύσκαλο του φουαγιέ του Βασιλικού Θεάτρου. 12

13 Η ΟΠΕΡΕΤΑ του ΒΙΤΟΛΝΤ ΓΚΟΜΠΡΟΒΙΤΣ Μετάφραση ΚΩΣΤΗΣ ΣΚΑΛΙΟΡΑΣ Σκηνοθεσία ΒΑΣΙΛΗΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ Σκηνικά Κοστούμια ΑΓΝΗ ΝΤΟΥΤΣΗ Μουσική ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΥΡΟΥΠΟΣ Χορογραφία ΑΜΑΛΙΑ ΜΠΕΝΕΤ Φωτισμοί ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΑΡΚΑΣΗΣ Μουσική Διδασκαλία ΝΙΚΟΣ ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ Βοηθός Σκηνοθέτη ΘΩΜΑΣ ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ Βοηθός Σκηνογράφου ΚΟΛΑΛΑΣ Οργάνωση Παραγωγής ΗΛΙΑΣ ΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ Η Αλμπερτίνα, μια νεαρή κοπέλα, στο κλείσιμο του έργου, ξεπροβάλλει ολόγυμνη μέσα από ένα φέρετρο, όπου υποτίθεται ότι βρίσκεται νεκρή. Στη συνέχεια χορεύει ολόγυμνη έναν τελετουργικό χορό γονιμότητας, ενώ ροδοπέταλα πέφτουν από ψηλά. Το γυμνό δηλώνεται στο θεατρικό κείμενο. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΕΡΑΤΩ ΠΙΣΣΗ, στο ρόλο της Αλμπερτίνα. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Δεκέμβριο του 2005, στο Θέατρο της Εταιρίας Μακεδονικών Σπουδών ΚΑΙΝΟΥΡΓΟΙ ΦΙΛΟΙ της ΕΛΕΝΑΣ ΠΕΓΚΑ Σκηνοθεσία ΑΛΕΞΑΝΤΑΡ ΠΟΠΟΒΣΚΙ Σκηνικά ΒΑΛΕΝΤΙΝΟ ΜΑΡΕΓΚΟ Κοστούμια ΓΙΕΛΕΝΑ ΠΡΟΚΟΒΙΚ Μουσική ΚΙΡΙΛ ΤΖΑΤΖΚΟΒΣΚΙ Φωτισμοί ΣΤΡΑΤΟΣ ΚΟΥΤΡΑΚΗΣ Βίντεο ΑΝΤΑ ΛΙΑΚΟΥ Βοηθός Σκηνοθέτη ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΧΑΤΖΗΒΑΣΙΛΕΙΟΥ Βοηθός Ενδυματολόγου ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΛΑΜΠΡΙΑΝΙΔΗΣ Οργάνωση Παραγωγής ΡΟΔΗ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΑΘΗΝΑ ΣΑΜΑΡΤΖΙΔΟΥ Η Μπίκι, το κορίτσι του Όγκι, του πρωταγωνιστή (ένα αγόρι από τα Σκόπια), σε μια ημιφωτισμένη σκηνή, όπου στέκονται ο ένας απέναντι στον άλλο και ανταλλάσσουν τρυφερές κουβέντες (ενώ ακούγονται βομβαρδισμοί), βγάζει την μπλούζα της και μένει γυμνόστηθη, φωτιζόμενη μόνο από πίσω, στην πλάτη. Επίσης, στην τελευταία σκηνή του έργου, ο Όγκι ολόγυμνος (κρατάει μόνο ένα κομμάτι ύφασμα στα γεννητικά του όργανα), φωτισμένος από ένα έντονο κόκκινο, στέκεται όρθιος μέσα σε μια λεκάνη με νερό, σε στάση προσευχής προς τον ουρανό. Στη συνέχεια, γονατίζει και δίνει, με μια κανάτα, νερό σε όλα τα πρόσωπα της παράστασης που περνούν από μπροστά του. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. 13

14 Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: ΛΑΕΡΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ στο ρόλο του αγοριού (Όγκι) και η ΚΛΕΛΙΑ ΡΕΝΕΣΗ στο ρόλο της Μπίκι. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Νοέμβριο του 2006, στο Μικρό Θέατρο της Μόνης Λαζαριστών ΒΑΚΧΕΣ του ΕΥΡΥΠΙΔΗ Μετάφραση ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΕΙΜΩΝΑΣ Σκηνοθεσία ΤΑΣΟΣ ΡΑΤΖΟΣ Σκηνοθετική Επιμέλεια ΝΙΚΗΤΑΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ Σκηνικά Κοστούμια ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΚΙΡΚΙΝΕ Μουσική ΚΩΣΤΑΣ ΒΟΜΒΟΛΟΣ Χορογραφία ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΡΑΡΔΟΣ Φωτισμοί ΓΙΑΝΝΗΣ ΤΟΥΜΠΑΣ Βοηθός Σκηνοθέτη ΚΟΡΙΝΑ ΧΑΡΙΤΟΥ Βοηθός Σκηνογράφου ΕΥΗ ΚΑΜΠΟΥΡΑΚΗ Βοηθός Χορογράφου ΕΛΕΝΗ ΓΚΙΟΥΡΑ Σύμβουλος Δραματουργίας ΔΗΜΗΤΡΑ ΜΗΤΤΑ Οργάνωση Παραγωγής ΗΛΙΑΣ ΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ 14

15 Οι γυναίκες του χορού, σε κατάσταση έκστασης, χορεύουν και τραγουδούν βακχευμένες και ξεγυμνώνουν τα στήθη τους για να λατρέψουν το Διόνυσο, το νέο Θεό. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: Ως θίασος Θρακιωτών ΑΡΕΤΗ ΑΓΓΕΛΟΥ, ΑΝΝΑ ΓΙΑΓΚΙΟΖΗ, ΠΑΟΛΑ ΜΥΛΩΝΑ, ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΓΙΑΤΑΚΗ, ΦΑΝΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΙΔΟΥ, ΕΡΑΤΩ ΠΙΣΣΗ, ΕΥΑ ΣΩΦΡΟΝΙΔΟΥ, ΑΝΝΥ ΤΣΟΛΑΚΙΔΟΥ, ΜΑΡΙΝΑ ΧΑΤΖΗΙΩΑΝΝΟΥ. Η πρεμιέρα της παράστασης έγινε τον Αύγουστο του 2007, στο Θέατρο Δάσους ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΣΚΗΝΗ ΤΗΣ «ΤΕΧΝΗΣ» Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΤΟΥ ΚΑΝΔΑΥΛΗ της ΜΑΡΓΑΡΙΤΑΣ ΛΥΜΠΕΡΑΚΗ Σκηνοθεσία ΝΙΚΟΣ ΧΑΤΖΗΠΑΠΠΑΣ Σκηνικά Κοστούμια ΝΤΟΡΑ ΛΕΛΟΥΔΑ Μουσική ΚΩΣΤΑΣ ΒΟΜΒΟΛΟΣ 24 H Πειραματική Σκηνή της «Τέχνης» ιδρύθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1979, στο πλαίσιο της Μακεδονικής Καλλιτεχνικής Εταιρείας «Τέχνη», με πρωτοβουλία του θεατρολόγου Νικηφόρου Παπανδρέου, Καλλιτεχνικό Διευθυντή του θεάτρου. Ανέβασε από τότε ενενήντα έργα, κλασικά και σύγχρονα, ελληνικά και ξένα, γνωστά και άγνωστα. Περιόδευσε σε όλη την Ελλάδα και εμφανίστηκε σε πολλά φεστιβάλ του εξωτερικού. Εκδίδει το περιοδικό Θεατρικά Τετράδια, του οποίου έχουν κυκλοφορήσει ως τώρα 49 τεύχη. Από το σύνολο των παραστάσεων του, τέσσερις περιελάμβαναν γυμνό (Η γυναίκα του Κανδαύλη, Μετά την πρόβα, Ο λευκός γάμος, Ο μύθος των Ατρειδών, εκ των οποίων οι δυο τελευταίες τοποθετούνται παλιότερα από την περίοδο που μελετάμε εδώ). 15

16 Η γυναίκα του Κανδαύλη, σε πρόκληση του συζύγου της να χορέψει (ο ίδιος έχει κρύψει τον φίλο του Γύγη για να τον κάνει μάρτυρα, αυτού του χορού που αποκαλύπτει το κάλλος της γυναίκας του), εμφανίζεται γυμνή μέσα σε πέπλα να χορεύει έναν ερωτικό χορό (με αναφορές στο χορό της Σαλώμης). Το γυμνό δηλώνεται στο θεατρικό κείμενο. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΛΥΔΙΑ ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΥ στο ρόλο της γυναίκας του Κανδαύλη. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το 1998, στο Θέατρο Αμαλία ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΡΟΒΑ του ΙΝΓΚΜΑΡ ΜΠΕΡΓΚΜΑΝ Μετάφραση ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ Σκηνοθεσία ΠΕΤΡΟΣ ΖΗΒΑΝΟΣ Σκηνικά Κοστούμια ΛΙΛΑ ΚΑΡΑΚΩΣΤΑ Η Ράκελ είναι μια παλιά πρωταγωνίστρια, αλκοολική και παραμερισμένη από τη θεατρική σκηνή. Εμφανίζεται σαν φάντασμα, σαν φαντασίωση, μπροστά στον Βόγκλερ, σκηνοθέτη και πρώην εραστή της, και καυγαδίζει μαζί του επειδή ο τελευταίος της έδωσε μόνο τρεις ατάκες σε επικείμενη παράσταση. Στη διάρκεια του καβγά, βρεγμένη από τη βροχή και μεθυσμένη, ξεγυμνώνει το στήθος της μπροστά στον Βόγκλερ για να τον προκαλέσει. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΕΦΗ ΣΤΑΜΟΥΛΗ στο ρόλο της Ράκελ. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το 2000, στο Θέατρο Αμαλία ΣΤΟΥΝΤΙΟ ΠΑΡΑΘΛΑΣΗ ΚΑΛΙΓΟΥΛΑΣ του ΑΛΜΠΕΡ ΚΑΜΥ Σκηνοθεσία ΜΟΝΑ ΚΙΤΣΟΠΟΥΛΟΥ Σκηνικά Κοστούμια ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΠΡΟΥΦΑΣ Φωτισμοί ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΣΙΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ 25 Το Στούντιο Παράθλαση ιδρύθηκε στη Θεσσαλονίκη το Νοέμβριο του 1986 με καλλιτεχνική διευθύντρια τη σκηνοθέτη Μ. Κιτσοπούλου και λειτουργεί σε δικό του χώρο στην οδό Κασσάνδρου 132. Στο ιστορικό του έχει σαράντα περίπου παραστάσεις, εκ των οποίων οι τρεις περιελάμβαναν γυμνό (Καλιγούλας, Ο Μαίτρ και η Μαργαρίτα και οι Καλόγριες. Η τελευταία τοποθετείται παλιότερα από την περίοδο που μελετάμε εδώ). 16

17 Υπάρχουν δυο σκηνές γυμνού σε αυτή την παράσταση. Στην πρώτη σκηνή ο Καλιγούλας, όταν μετά το θάνατο της αδερφής του επιστρέφει στη Ρώμη, εμφανίζεται δημόσια ολόγυμνος. Στην τελευταία επίσης σκηνή, όταν έρχονται οι επαναστάτες να τον σκοτώσουν, σκίζει τον χιτώνα που φοράει, παίρνει τη στάση της σταύρωσης και «παραδίδεται» στο θάνατο ολόγυμνος, φωτισμένος από μπροστά με έναν λευκό προβολέα. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΓΙΩΡΓΟΣ ΓΚΑΣΝΑΚΗΣ στο ρόλο του Καλιγούλα. Η πρεμιέρα του έργου έγινε στις 1997, στο Στούντιο Παράθλαση Ο ΜΑΙΤΡ ΚΑΙ Η ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ του ΜΙΧΑΗΛ ΜΠΟΥΛΓΚΑΚΟΦ Απόδοση Διασκευή ΜΟΝΑ ΚΙΤΣΟΠΟΥΛΟΥ, ΓΙΩΡΓΟΣ ΓΚΑΣΝΑΚΗΣ Σκηνοθεσία ΜΟΝΑ ΚΙΤΣΟΠΟΥΛΟΥ Μουσικά ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΡΑΪΔΗΣ Στίχοι τραγουδιών ΓΙΩΡΓΟΣ ΓΚΑΣΝΑΚΗΣ Χορογραφία ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΡΓΑΡΩΝΗΣ Σκηνικά Κοστούμια ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΛΑΪΤΖΙΔΗΣ Φωτισμοί ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΣΙΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ Βοηθός Χορογράφου ΜΙΚΑ ΣΤΕΦΑΝΑΚΗ Όταν η Μαργαρίτα (χαρακτήρας εμπνευσμένος από τον Φάουστ του Γκαίτε) γίνεται μάγισσα, εμφανίζεται ολόγυμνη πάνω σε μια κούνια. Το γυμνό υπήρχε ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΓΙΟΥΛΗ ΑΘΟΥΣΑΚΗ Η πρεμιέρα της παράστασης έγινε το Νοέμβριο του 2007 στο Στούντιο Παράθλαση. 17

18 2.4. ΣΤΟΥΝΤΙΟ ΝΕΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΤΑ ΧΑΡΤΙΝΑ ΛΟΥΛΟΥΔΙΑ του ΕΓΚΟΝ ΒΟΛΦ Μετάφραση ΣΤΕΛΛΑ ΚΡΑΝΑΗ Σκηνοθεσία ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΣ Σκηνικά Κοστούμια ΣΟΦΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ Επιμέλεια κίνησης ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΡΑΡΔΟΣ Μουσική Επιμέλεια ΚΟΣΜΑΣ ΕΥΦΡΑΙΜΙΔΗΣ Μια αστή κυρία παίρνει στο σπίτι της ένα νεαρό, τον οποίο αρχίζει να εξουσιάζει. Κατά τη διάρκεια του έργου οι ρόλοι αντιστρέφονται. Στην τελευταία σκηνή ο νεαρός μένει γυμνός, ξεγυμνώνει το στήθος της κυρίας και την ντύνει με ένα χάρτινο νυφικό. Η σκηνή γίνεται κάτω από έναν έντονο μπλε φωτισμό. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΣΙΜΟΣ ΚΑΚΚΑΛΑΣ στο ρόλο του νέου και ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ ΜΠΕΚΡΗ στο ρόλο της κυρίας. Η πρεμιέρα του έργου έγινε τον Ιανουάριο του 1998, στο Στούντιο Νέες Μορφές ΑΜΛΕΤ Εκδοχή Ι του ΟΥΪΛΙΑΜ ΣΑΙΞΠΗΡ Σκηνοθεσία ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΣ Σκηνικά Κοστούμια ΣΟΦΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ Μουσική Επιμέλεια ΚΟΣΜΑΣ ΕΥΦΡΑΙΜΙΔΗΣ Ο Άμλετ γδύνεται μπροστά στη Γερτρούδη, τη μητέρα του, και κρύβει τα γεννητικά του όργανα ανάμεσα από τα πόδια του, δηλώνοντας έτσι ένα γυναικείο σώμα για να την προκαλέσει. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΣΣΑΛΗΣ στο ρόλο του Άμλετ. Η πρεμιέρα του έργου έγινε τον Απρίλιο του 2001, στο Στούντιο Νέες Μορφές. 26 Ο Θεατρικός Οργανισμός Νέες Μορφές ήταν μια αστική εταιρία μη κερδοσκοπική. Ιδρύθηκε τον Αύγουστο του Έδρα του Θεατρικού Οργανισμού Νέες Μορφές ήταν η Θεσσαλονίκη και o μόνιμος χώρος παραστάσεων από το 1997 ήταν το Στούντιο Νέες Μορφές, Αγνώστου Στρατιώτη 20. Ανέβασε παραστάσεις έργων Ελληνικού και ξένου δραματολογίου. Το Μάιο του 2004 ανέστειλε τη λειτουργία του. Βασικά στελέχη της εταιρίας ήταν ο Γιάννης Παρασκευόπουλος, σκηνοθέτης ηθοποιός, η Μαγδαληνή Μπεκρή σκηνοθέτης ηθοποιός και η Σοφία Παπαδοπούλου, σκηνογράφος. Από τις είκοσι τρείς παραστάσεις που έχει το θέατρο στο ιστορικό του, οι τέσσερις περιελάμβαναν γυμνό. 18

19 ΑΜΛΕΤ Εκδοχή ΙΙ του ΟΥΪΛΙΑΜ ΣΑΙΞΠΗΡ Σκηνοθεσία ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΣ Σκηνικά Κοστούμια ΣΟΦΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ Μουσική Επιμέλεια ΚΟΣΜΑΣ ΕΥΦΡΑΙΜΙΔΗΣ Όταν πια ο Άμλετ είναι τρελός, βρίσκεται ξαπλωμένος ολόγυμνος πάνω σε ένα κλινικό κρεβάτι, όπου όλα τα πρόσωπα της παράστασης μαζί τον καλύπτουν με μια λευκή πετσέτα. Όταν ξυπνάει ακολουθούν «οι σκηνές της τρέλας», όπου αντιμετωπίζει την Οφηλία, τον Πολώνιο, τον Ρόζενκραντς και τον Γκίλντενστερν. Σε όλες αυτές τις σκηνές ο Άμλετ είναι γυμνός. Ο Πολώνιος, που τον υποδύεται γυναίκα, βγάζει το σακάκι του μένοντας ημίγυμνος και προσπαθεί να ξυπνήσει τον Άμλετ, τσιμπώντας τον με ένα αιχμηρό αντικείμενο. Στη συνέχεια, ο Άμλετ επαναλαμβάνει την μνήμη από αυτά τα τσιμπήματα, μπροστά στους υποτιθέμενους, Ρόζενγκρατς και Γκίλντερστεν, οι οποίοι δεν υπάρχουν ως ρόλοι αλλά αντιπροσωπεύονται από το κοινό. Τέλος, η Οφηλία βρίσκεται ημίγυμνη μαζί του, σε μια σκηνή (μάλλον) βιασμού. «Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή και είναι εμπνευσμένο από το ακραίο και άγριο στοιχείο των έργων της Σάρα Κέην», αναφέρει ο Παρασκευόπουλος. Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΣΣΑΛΗΣ στο ρόλο του Άμλετ, ΒΑΣΙΑ ΜΠΑΚΑΚΟΥ στο ρόλο του Πολώνιου, ΕΥΑ ΚΟΤΣΑΚΕΧΑΓΙΑ και ΕΛΕΝΑ ΤΟΠΑΛΙΔΟΥ στο ρόλο της Οφηλίας. Η πρεμιέρα του έργου έγινε τον Οκτώβριο του 2001, στο Στούντιο Νέες Μορφές. 19

20 ΜΟΥ ΘΥΜΙΖΕΙΣ ΦΙΛΙΑ του ΑΚΗ ΔΗΜΟΥ Σκηνοθεσία ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ ΜΠΕΚΡΗ Σκηνικά Κοστούμια ΣΟΦΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ Μουσική Επιμέλεια ΚΟΣΜΑΣ ΕΥΦΡΑΙΜΙΔΗΣ Μια φωτογράφος ζητάει από ένα «go go boy» να το φωτογραφήσει. Τη στιγμή της φωτογράφισης ο ηθοποιός είναι ολόγυμνος. Επίσης, στο τέλος του έργου σε μια σκηνή ονείρου και οι δυο ηθοποιοί εμφανίζονται γυμνοί και η φωτογράφος περιγράφει το σώμα της μπροστά σε έναν καθρέφτη. Το γυμνό δηλώνεται στο θεατρικό κείμενο. Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: ΜΑΡΙΑ ΚΟΣΚΙΝΑ στο ρόλο της φωτογράφου και ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΟΝΤΟΣ στο ρόλο του «go go boy». Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Νοέμβριο του 2002, στο Στούντιο Νέες Μορφές ΘΕΑΤΡΟ ΤΕΧΝΗΣ «ΑΚΤΙΣ ΑΕΛΙΟΥ» ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ του ΚΑΦΚΑ Μετάφραση διασκευή Π. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΥ Β. ΔΕΜΟΥ Σκηνοθεσία δραματολογική επεξεργασία: ΝΙΚΟΣ ΣΑΚΑΛΙΔΗΣ Σκηνικό κοστούμια: ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΚΙΡΚΙΝΕ Μουσική: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ Φωτισμοί: ΜΑΚΗΣ ΜΑΡΙΑΔΗΣ Πρόκειται για ένα στιγμιότυπο στο τέλος του έργου, όπου η Γκρέτε, κόρη της οικογένειας Σάμσα, εμφανίζεται ημίγυμνη φορώντας μόνο ένα παντελόνι με τιράντες και ένα καπέλο. Σκηνή εμπνευσμένη από την ταινία «Ο θυρωρός της νύχτας» όπου η πρωταγωνίστρια, ως αιχμάλωτη σε στρατόπεδο συγκέντρωσης Ναζί, εκτίθεται με ανάλογη αμφίεση μπροστά στους αξιωματικούς, ως ερωτικό αντικείμενο διασκέδασης, στα πλαίσια ενός σόου καμπαρέ. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΤΣΑΡΟΥ στο ρόλο της Γκρέτε. 27 Το Θέατρο Τέχνης «Ακτίς Αελίου» είναι μία αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία. Καλλιτεχνικός διευθυντής και μέλος του θεάτρου, είναι ο σκηνοθέτης Νίκος Σακαλίδης. H εταιρία ιδρύθηκε τον Οκτώβριο του 2000 από τέσσερις απόφοιτους της Ανώτερης Σχολής Δραματικής Τέχνης του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος, τους: Θεανώ Αμοιρίδου, Θωμά Βελισσάρη, Ιωάννα Κατσαρού και Νίκο Ορτετζάτο. Το θέατρο διαθέτει δική του θεατρική στέγη στην οδό Χριστοπούλου 12. Από τις δεκαπέντε παραστάσεις που έχει στο ιστορικό του το θέατρο, οι πέντε περιελάμβαναν γυμνό (Μεταμόρφωση, Διαδικασίες διακανονισμού διαφορών, Ιππόλυτος Καλυπτόμενος, Έλεος και Η Τριλογία της Μήδειας). 20

21 Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Μάρτιο του 2002, στο Θέατρο Ακτίς Αελίου ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΔΙΑΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΔΙΑΦΟΡΩΝ του ΔΗΜΗΤΡΗ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗ Σκηνοθεσία ΝΙΚΟΣ ΣΑΚΑΛΙΔΗΣ Σκηνικά Κοστούμια ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΚΙΡΚΙΝΕ Επιμέλεια Κίνησης ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΘΕΟΦΑΝΙΔΟΥ Μουσική Επιμέλεια ΘΩΜΑΣ ΒΕΛΙΣΣΑΡΗΣ Φωτισμοί ΚΩΣΤΑΣ ΣΙΔΗΡΟΠΟΥΛΟΣ Οι τρεις χαρακτήρες του έργου (ένας άντρας, η ερωμένη του και μια φίλη της), μετά από συνεχείς λεκτικές διαμάχες και ερωτικές διεκδικήσεις, βρίσκονται ολόγυμνοι επί σκηνής και 21

22 επιδίδονται σε ακραίες ερωτικές δράσεις, με χορογραφημένες κινήσεις. Όλη η σκηνή διαδραματίζεται κάτω από ένα έντονο κόκκινο φωτισμό. Το γυμνό δηλώνεται στο θεατρικό κείμενο. Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: ΘΕΑΝΩ ΑΜΟΙΡΙΔΟΥ στο ρόλο της Μόνα, ΕΛΕΩΝΟΡΑ ΑΪΒΑΖΙΔΟΥ στο ρόλο της Λίνα, ΝΙΚΟΣ ΟΡΤΕΤΖΤΟΣ στο ρόλο του Τόνυ. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Νοεμβρίου του 2004, στο Θέατρο Ακτίς Αελίου ΙΠΠΟΛΥΤΟΣ ΚΑΛΥΠΤΟΜΕΝΟΣ του ΒΑΣΙΛΗ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ Σκηνοθεσία ΝΙΚΟΣ ΣΑΚΑΛΙΔΗΣ Σκηνικά Κοστούμια ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΚΙΡΚΙΝΕ Μουσική ΚΑΣΠΑΡ ΚΟΥΝΙΓΚ Κινησιολογική επιμέλεια ΣΟΦΙΑ ΜΑΥΡΑΓΑΝΗ Φωτισμοί ΚΩΣΤΑΣ ΣΙΔΗΡΟΠΟΥΛΟΣ Βοηθός σκηνοθέτη ΜΑΡΑ ΤΣΙΚΑΡΑ Η Φαίδρα, αμέσως μετά την ερωτική συνεύρεση της με τον Ιππόλυτο, εμφανίζεται στη σκηνή γυμνόστηθη μέσα σε ένα ολόφωτο υπόλευκο σκηνικό, φορώντας μόνο ένα κιλοτάκι (παραμένει έτσι στο μεγαλύτερο μέρος της παράστασης). Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΤΣΑΡΟΥ στο ρόλο της Φαίδρας. Η πρεμιέρα της παράστασης έγινε τον Ιανουαρίου του 2006, στο Θέατρο Ακτίς Αελίου ΕΛΕΟΣ της ΣΑΡΑ ΚΕΗΝ Μετάφραση ΑΘΗΝΑ ΠΑΡΑΠΟΝΙΑΡΗ Σκηνοθεσία ΘΩΜΑΣ ΒΕΛΙΣΣΑΡΗΣ Σκηνικά ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΞΟΝΟΓΛΟΥ Μουσική ΓΑΒΡΙΛΗΣ ΧΡΥΣΙΚΟΠΟΥΛΟΣ Φωτισμοί ΓΙΩΤΗΣ ΒΡΑΝΤΖΑΣ Βοηθός Σκηνοθέτη ΘΕΑΝΩ ΑΜΟΙΡΙΔΟΥ 22

23 Βοηθός Σκηνογράφου ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑ ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΥ Δραματολογική Συνεργασία ΜΕΛΙΝΑ ΓΑΡΜΠΗ Ο Ίαν, ένας μεσήλικας δημοσιογράφος, περιφέρεται ολόγυμνος μέσα σε έναν πολύ στενό σκηνικό χώρο (δωμάτιο ξενοδοχείου), ασκώντας ερωτική και ψυχολογική βία στην Κέιτ, μια νεαρή κοπέλα και πρώην ερωμένη του. Στην τρίτη σκηνή του έργου εισβάλλει και ανατρέπει τα δεδομένα ένας στρατιώτης, ο οποίος, λίγο πριν φάει τα μάτια του Ίαν, κατεβάζει το παντελόνι του και τον βιάζει (η σκηνή του βιασμού είναι ημιορατή εφόσον συμβαίνει πίσω από ένα αναποδογυρισμένο κρεβάτι). Στις τελευταίες σκηνές του έργου, οι οποίες διαδραματίζονται μέσα σε ένα σκοτεινό και κατεστραμμένο από τον πόλεμο τοπίο, ο Ίαν, ολόγυμνος με ένα καθετήρα στα ματωμένα του μάτια, προσπαθεί να δώσει τέλος στη ζωή του. Το γυμνό δηλώνεται στο θεατρικό κείμενο. Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, στο ρόλο του Ίαν και ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΛΟΒΟΣ στο ρόλο του στρατιώτη. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Δεκέμβριο του 2007, στο Θέατρο Ακτίς Αελίου Η ΤΡΙΓΟΓΙΑ ΤΗΣ ΜΗΔΕΙΑΣ Εκδοχή Ι του ΧΑΪΝΕΡ ΜΙΛΛΕΡ Σκηνοθεσία ΝΙΚΟΣ ΣΑΚΑΛΙΔΗΣ Σκηνικά Κοστούμια ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΚΟΥΤΣΟΥΔΑΚΗ Μουσική ΠΑΡΙΣ ΠΑΡΑΣΧΟΠΟΥΛΟΣ Κινησιολογία ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΘΕΟΦΑΝΙΔΟΥ Φωτισμοί ΠΟΛΥΒΙΟΣ Βοηθός σκηνοθέτη ΜΑΡΑ ΤΣΙΚΑΡΑ Βοηθός σκηνογράφου ΓΚΟΥΜΛΑ ΜΑΡΙΝΑ Βοηθός μουσικού ΕΛΕΩΝΟΡΑ ΑΪΒΑΖΙΔΟΥ 23

24 Στο κομμάτι «Μήδειας υλικό», όταν οι Μήδειες (τρεις στον αριθμό για την συγκεκριμένη παράσταση) περιγράφουν την σκηνή του θανάτου της Γλαύκης, ο θεατής βλέπει επί σκηνής το ξεγύμνωμα (κυριολεκτικά) της Γλαύκης από τις Μήδειες. Στο «Τοπίο με Αργοναύτες», ο ένας Ιάσονας, υπήρχαν δυο, είναι σε όλη τη διάρκεια του κομματιού ολόγυμνος, «ενδεδυμένος» μόνο με μερικές λευκές ταινίες που ακολουθούν κάποιους άξονες του σώματός του. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή και πρόταση των ηθοποιών. Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, ΜΑΡΑ ΤΣΙΚΑΡΑ, στους ρόλους του Ιάσονα και της Γλαύκης, αντίστοιχα. Η πρεμιέρα της παράστασης έγινε τον Ιούνιο του 2008, στο Θέατρο Ακτίς Αελίου ΜΙΚΡΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΟ ΚΟΡΜΙ του ΛΟΥΪ ΑΛΦΑΡΟ Μετάφραση ΑΘΗΝΑ ΠΑΡΑΠΟΝΙΑΡΗ Σκηνοθεσία ΕΥΗ ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ Σκηνικά ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΧΑΡΜΟΥΣΗ Κοστούμια ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΝΑΓΙΑΡΗΣ 28 Το Μικρό θέατρο είναι μία αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία που ιδρύθηκε το 2003 από τους: Αλέξανδρο Τσακίρη, Κατερίνα Σαγιά, Μαρία Μωραϊτοπούλου και Εύη Δημητροπούλου, η οποία έχει και την καλλιτεχνική διεύθυνση του θεάτρου. Το θέατρο διαθέτει δική του θεατρική στέγη στην Αντωνίου Καμάρα 3. Έχει πέντε παραστάσεις στο ιστορικό του, εκ των οποίων μία περιελάμβανε γυμνό. 24

25 Μουσική επιμέλεια ΚΟΣΜΑΣ ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ Φωτισμοί ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΑΡΑΠΙΝΤΣΙΟΣ Πρόκειται για την τελευταία σκηνή του έργου, όπου μια μάνα αποχαιρετά το γιό της στο θάνατο. Αυτές τις τελευταίες μέρες συμβίωσής τους, καταφέρνουν να επικοινωνήσουν και να αποδεχτούν ο ένας τον άλλον. Η μητέρα, λοιπόν, αποχαιρετά τον γιό της, δείχνοντάς του ένα τραύμα στη σπονδυλική της στήλη, για το οποίο είναι περήφανη, αφού μπόρεσε να το θεραπεύσει και να σταθεί ξανά «όρθια». Εκείνη τη στιγμή, που έχει γυρισμένη την πλάτη της, ο Πώλυ, ο γιος της, αφήνει την τελευταία του πνοή και εκείνη περιφέρεται με το στήθος της γυμνό, συνεχίζοντας να του μιλάει. Στο τέλος της σκηνής και της παράστασης, κινείται ανάμεσα στους θεατές και απευθύνεται σ αυτούς ενώ παράλληλα ντύνεται. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΕΛΣΑ ΣΑΒΒΙΔΟΥ στο ρόλο της μητέρας πόρνης. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το 2005, στο Μικρό Θέατρο ΠΑΝΔΑΙΜΟΝΙΟ Ο ΑΡΝΤΕΝ ΑΠΟ ΤΟ ΦΕΒΕΡΣΑΜ ανώνυμου Μετάφραση ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ Σκηνοθεσία ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΗΓΑΣ Κοστούμια ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΠΡΟΥΦΑΣ Επιμέλεια σκηνικού χώρου ΚΕΝΥ ΜΑΚΛΕΛΑΝ Μουσική ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΑΚΗΣ Χορογραφίες ΑΜΑΛΙΑ ΜΠΕΝΕΤ Φωτισμοί ΑΡΓΥΡΗΣ ΜΑΡΙΝΟΠΟΥΛΟΣ Στα πλαίσια μιας ερωτικής σκηνής, η ηθοποιός κάθεται σε μια καρέκλα και ο παρτενέρ της της σκίζει τα ρούχα και φαίνεται από κάτω το γυμνό κορμί της. Η σκηνή φωτίζεται μόνο από κεριά και καταλήγει σε ερωτική επαφή του ζευγαριού. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. 29 Το Πανδαιμόνιο 7 είναι μια αστική, μη κερδοσκοπική εταιρία. Ιδρύθηκε το Μάρτιο του 2005 και έχει φιλοξενηθεί στο Θέατρο Μίνως Βολανάκης του Μύλου έως το Καλλιτεχνικός διευθυντής της ομάδας είναι ο σκηνοθέτης και ηθοποιός Γιάννης Ρήγας (αναπληρωτής διευθυντής του Κ.Θ.Β.Ε ), πλαισιωμένος από νέους καλλιτέχνες. Η ομάδα έχει στο ιστορικό της τέσσερις παραστάσεις, εκ των οποίων οι δυο περιελάμβαναν γυμνό (Ο Άρντεν από το Φεβερσαμ και Μαζί με τα άπλυτα). 25

26 Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΕΥΗ ΜΕΡΜΗΓΚΑ. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το 2005, στο Θέατρο Μίνως Βολανάκης, στο Μύλο ΜΑΖΙ ΜΕ Τ ΑΠΛΥΤΑ του ΚΡΙΣΤΟΦΕΡ ΝΤΟΥΡΑΝΓΚ Σκηνοθεσία ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΗΓΑΣ Σκηνικά ΠΕΝΗ ΝΤΑΝΗ Κοστούμια ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΠΡΟΥΦΑΣ Μουσική ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΑΚΗΣ Χορογραφία ΝΙΚΟΛΕΤΑ ΞΕΝΑΡΙΟΥ Φωτισμοί ΑΡΓΥΡΗΣ ΜΑΡΙΝΟΠΟΥΛΟΣ Ένα αγόρι μεγαλώνει ως κορίτσι, υπό την «καθοδήγηση» των γονιών του. Στο πέρασμα από το ένα επίπεδο της ζωής του στο άλλο, με ενδιάμεσο χρόνο ενός εξαμήνου, «ο Νταίζη» αλλάζει τα ρούχα του (με πλάτη στο κοινό), με εντελώς θηλυκό τρόπο, μένοντας στο μεσοδιάστημα γυμνός. Αποκαλύπτει με αυτόν τον τρόπο το ανδρικό του κορμί, μέσα στην λανθασμένη γυναικεία του φύση. Η σκηνή συντελείται σε ημίφως. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιός που εκτέλεσε το γυμνό: ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΛΟΒΟΣ, στο ρόλο της Νταίζη. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Φεβρουάριο του 2006, στο Θέατρο Μίνως Βολανάκης, στο Μύλο ΘΕΑΤΡΟ ΛΥΚΗ ΒΥΘΟΥ ΝΕΚΡΟΔΕΙΠΝΟΣ Η ΑΛΛΗ ΝΕΚΥΙΑ, συρραφή κειμένων από ποίηση Τ. Σινόπουλου, ραψωδίες λ και ω της Οδύσσειας, Κίχλη του Γ. Σεφέρη και Έρημη Χώρα του Τ. Σ. Έλιοτ. Συρραφή Σκηνοθεσία ΔΑΜΙΑΝΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ To Θέατρο Λύκη Βυθού είναι μια αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία που ιδρύθηκε την άνοιξη του 1993, από τον Παύλο Δανελάτο ηθοποιό και σκηνοθέτη του θεάτρου. Βασικό μέλος σήμερα αποτελεί και η Καλλιόπη Στυλιανή Εξάρχου (Δραματολόγος). Μέχρι σήμερα έχει ανεβάσει εικοσιτέσσερις παραστάσεις, εκ των οποίων η μια περιελάμβανε γυμνό. 31 Αν και η παράσταση Νεκρόδειπνος περιλαμβάνεται στο ιστορικό του Θεάτρου Λύκη Βυθού, ο Δ. Κωνσταντινίδης είναι σήμερα ο καλλιτεχνικός διευθυντής της θεατρικής ομάδα Angelus Novus. Η ομάδα λειτουργεί υπό την μορφή αστικής μη κερδοσκοπικής εταιρείας και έχει την έδρα της στην Θεσσαλονίκη. Ιδρύθηκε τον Οκτώβριο του 2003 από τους: Δαμιανό Κωνσταντινίδη, σκηνοθέτη και θεατρολόγο, Έφη Δρόσου, ηθοποιό και κινησιολόγο, Γιώργο Βασικαρίδη, μουσικό. Μέχρι το 2007 παρουσιάζει την δουλειά της στο Στούντιο Κοιτώνες, μία αίθουσα των κοιτώνων του πρώην 26

27 Σκηνικά Κοστούμια ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ Μουσική Ηχητικά Εφέ ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΑΣΙΚΑΡΙΔΗΣ Κινησιολογία ΕΦΗ ΔΡΟΣΟΥ Φωτισμοί ΣΤΡΑΤΟΣ ΚΟΥΤΡΑΚΗΣ Βοηθός Σκηνοθέτη ΑΝΤΩΝΙΑ ΓΕΩΡΓΙΑΔΟΥ Τέσσερις ηθοποιοί βρίσκονται μπροστά από τις στρατιωτικές τους ντουλάπες, ως «νεκροί» στρατιώτες. Στη συνέχεια, κάνουν μερικά βήματα προς το κοινό και, σε πολύ μικρή απόσταση από αυτό, αρχίζουν να βγάζουν τα ρούχα τους, σχεδόν χορογραφημένα, έως ότου μείνουν εντελώς γυμνοί μέσα σε χαμηλό φωτισμό. Το γυμνό υπάρχει ως σκηνοθετική επιλογή. Ηθοποιοί που εκτέλεσαν το γυμνό: ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΡΑΜΦΙΛΗΣ, ΜΑΡΙΟΣ ΜΕΒΟΥΛΙΩΤΗΣ, ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΜΠΑΧΑΡΙΔΗΣ, ΣΩΤΗΡΗΣ ΤΑΧΤΣΟΓΛΟΥ, στους ρόλους των στρατιωτών. Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Δεκέμβριο του 2004, στο Στούντιο Κοιτώνες, στο πρώην στρατόπεδο Κόδρα. Στρατοπέδου Κόδρα, που της είχε παραχωρήσει ο Πολιτιστικός Οργανισμός του Δήμου Καλαμαριάς και που η ίδια διαμόρφωσε σε θέατρο και ανέδειξε σε χώρο αξιόλογων καλλιτεχνικών αναζητήσεων. 27

28 3. Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΓΥΜΝΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ ΣΤΙΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ 3.1.Ερωτισμός ή συμβολισμός Μέσα από τη μελέτη των παραστάσεων που περιλαμβάνονται στην έρευνα, προέκυψαν δυο διαφορετικές λειτουργίες του γυμνού στη σκηνή. Η πρωταρχική και αυτονόητη σχετίζεται με την ανάδειξη της σεξουαλικότητας, του ερωτισμού, και με την αισθησιακή ατμόσφαιρα που προκαλείται από την εικόνα του γυμνού σώματος. Στη δεύτερη λειτουργία του το γυμνό αντιμετωπίζεται ως φορέας ιδεών και επομένως ως σύμβολο. Αυτή η χρήση εμφανίζεται πιο πλούσια σε επιλογές και ερμηνείες, όπως θα αποδειχτεί στη συνέχεια. Οι συμμετέχοντες στην έρευνα καλλιτέχνες διατυπώνουν στην πλειοψηφία τους την άποψη ότι το γυμνό δεν συνδέεται απαραίτητα με το ερωτικό, και ότι ένα κορμί μερικώς ενδεδυμένο μπορεί να είναι άκρως ερωτικό. «Η εικασία του ολόγυμνου χωρίς αυτό να δείχνεται, είναι τρομακτική. Το γυμνό που δηλώνεται, αλλά δεν το βλέπεις ολόκληρο, λειτουργεί απίστευτα διεγερτικά, ακόμα και με τη μορφή της απέχθειας», υποστηρίζει ο Ρήγας και μαζί του συμφωνεί απόλυτα ο Αρδίττης, που θεωρεί ότι και η κίνηση μόνο του γυμνώματος, έχει πολλές φορές μεγαλύτερη επίδραση, έστω και αν περιλαμβάνει την αφαίρεση ενός ρούχου μόνο, χωρίς να γυμνώνει το σώμα. Επίσης, στο σύνολο τους οι καλλιτέχνες, αν και θεωρούν συχνότερη τη χρήση του γυμνού με στόχο τον ερωτισμό, είναι σύμφωνοι στο ότι ένα γυμνό σώμα σύμβολο αποτελεί πιο ισχυρή εικόνα στη θεατρική σκηνή. Τη δυναμική αυτή λειτουργία του γυμνού κορμιού ως σύμβολο επισημαίνει η Σαββίδου: «Το γυμνό που στοχεύει στην αποτύπωση ιδεών όπως απελευθέρωση, αγνότητα, μητρότητα, πολιτική αντίδραση κ.ά., έχει σίγουρα άλλη δυναμική, κινεί στο θεατή άλλες διαδικασίες συγκίνησης και σκέψης, πάνω σε ιδέες και αξίες». Στο ίδιο πλαίσιο κινείται και ο Παπαδόπουλος, ο οποίος δίνει τη δική του εξήγηση: «Το συμβολικό γυμνό είναι πιο ισχυρό, διότι για να το πλησιάσουμε πρέπει να μετακινηθούμε από εκεί που έχουμε συνηθίσει να βρισκόμαστε. Δηλαδή από το σεξουαλικό γυμνό, από το οποίο βομβαρδιζόμαστε καθημερινά». Και ενώ στο σύνολο τους οι καλλιτέχνες συμφωνούν με τα παραπάνω, μια μειοψηφία δύο μόνο συμμετεχόντων στην έρευνα, διατυπώνουν μια αμφιβολία, όσον αναφορά τη δυνατότητα του γυμνού κορμιού να υπάρξει στη σκηνή εντελώς απαλλαγμένο από την ερωτική του φύση. «Αν και η πρόθεση μπορεί να είναι το σώμα σύμβολο, δεν μπορεί και να μην είναι ερωτικό. Νομίζω ότι είναι μοιραίο, ότι είναι θέμα φύσης» επισημαίνει ο Παρασκευόπουλος και η Τσικάρα συμφωνεί: «Άθελα του το γυμνό σώμα βγάζει ερωτισμό. Υπάρχει πάντα μια ερωτική χροιά». Η μελέτη των παραστάσεων αποδεικνύει ότι στην πλειοψηφία τους μεταχειρίζονται το γυμνό κυρίως με τη συμβολική του δυναμική. Από τις είκοσι τρεις (23) παραστάσεις, τέσσερις (4) 28

29 μόνον παρουσιάζουν το γυμνό αποκλειστικά με την ερωτική του διάσταση 32 και τέσσερις (4) εμπεριέχουν ταυτόχρονα και συμβολικές παραπομπές. Σε όλες τις υπόλοιπες παραστάσεις το γυμνό λειτουργεί ως σύμβολο. Οι αριθμοί αυτοί επιβεβαιώνουν τη θέση της πλειοψηφίας των καλλιτεχνών για την μεγαλύτερη δυναμική που εκπέμπει ένα γυμνό ως σύμβολο, αλλά από την άλλη, αποδεικνύει ότι στα θέατρα της Θεσσαλονίκης τουλάχιστον, η ερωτική χρήση του γυμνού είναι περιορισμένη. Συγκεκριμένα, οι τέσσερις που παρουσιάζουν εξολοκλήρου, την ερωτική διάσταση του γυμνού είναι οι: Διαδικασίες Διακανονισμού Διαφορών και Ο Άρντεν από το Φέβερσαμ, στις οποίες το γυμνό συμπεριλαμβάνεται στα πλαίσια μιας ερωτικής σκηνής, Η γυναίκα του Κανδαύλη και Η Μεταμόρφωση, όπου το γυμνό γυναικείο κορμί υπάρχει ως ερωτικό αντικείμενο. Οι περιπτώσεις όπου το συμβολικό και το ερωτικό στοιχείο συνυπάρχουν είναι: η γυμνόστηθη Φαίδρα, η οποία, ως σύμβολο του ήλιου, εκπέμπει τόσο φως και θερμότητα που αδυνατεί να καλυφθεί από ρούχα (Ιππόλυτος Καλυπτόμενος) και το γυμνό «go go boy» που έχει και τη θέση ενός εικαστικού γυμνού (Μου θυμίζεις φιλιά). Επίσης, πρέπει να σημειωθεί ότι στις παραστάσεις Το Κατερινάκι και οι Καινούργιοι φίλοι, οι ημίγυμνες παρουσίες της Ροζαλίας και της Μπίκι έχουν ξεκάθαρη ερωτική λειτουργία, και στις δυο περιπτώσεις όμως, το ερωτικό γυναικείο ημίγυμνο «επισκιάζεται» από το ανδρικό ολόσωμο γυμνό με συμβολικές προεκτάσεις, όπως θα αναφερθεί στη συνέχεια. Η πλειοψηφία, επομένως, των παραστάσεων έχει ως πρόθεση να παρουσιάσει ένα γυμνό πολυσήμαντο και κατά κύριο λόγο συμβολικό, ξεπερνώντας κατά πολύ την ερωτική του φύση. Στις Βάκχες του Λάνγκχοφ το γυμνό σώμα του Χατζησάββα, ο οποίος φοράει μόνο μια πρωτόγονη μάσκα ζώου, αποτυπώνει την ντροπή που προκαλεί η φυσική γύμνια μέσα στα κοινωνικά πλαίσια, τη στιγμή της μεταμόρφωσης του από ζωόμορφο θεό (Διόνυσο) σε άνθρωπο. Στο Κατερινάκι, «στο ρόλο της σκοτεινής και ραδιούργας δεσποσύνης Κουνιγούνδη (Ηλιόπουλος), το γκροτέσκο ταυτίστηκε επιδεικτικά με το ανδρόγυνό του χαρακτήρα. Ο γυναικείος αυτός ρόλος επιλέχθηκε να ερμηνευτεί από άνδρα, με στόχο να τονιστεί το δυσαρμονικό, το πλαστό και το γκροτέσκο της φιγούρας, καθώς και το λανθάνον φύλο της. Ακόμα πιο έντονα αποτυπωμένα, καταστάθηκαν τα παραπάνω χαρακτηριστικά του ρόλου, πάνω στο ολόγυμνο κορμί του ηθοποιού» Η γυναίκα του Κανδαύλη, Μου θυμίζεις φιλιά, Μεταμόρφωση, Διαδικασίες διακανονισμού διαφορών, Ο Άρντεν από το Φέβερσαμ, Ιππόλυτος Καλυπτόμενος. 33 Ζωή Βερβεροπούλου, «Μυστικά και θαύματα», Θεσσαλονίκη,

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας «Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και δημιουργικές δραστηριότητες Συμπεριλαμβάνεται CD με φωτογραφικό υλικό Το πορτοκάλι με την περόνη: υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και

Διαβάστε περισσότερα

C A P T I V A E Ρ Ω Ά Δ Ε Σ

C A P T I V A E Ρ Ω Ά Δ Ε Σ C A P T I V A E Ρ Ω Ά Δ Ε Σ Οι και παρουσιάζουν: CAPTIVAE ΤΡΩΑΔΕΣ Οι Τρωάδες του Ευριπίδη, τραγωδία παρουσιασμένη για πρώτη φορά το 415 π.χ., έργο πολύπλευρο και βαθειά αντιπολεμικό είναι και σήμερα (όπως

Διαβάστε περισσότερα

''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που''

''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που'' ''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που'' ''Ο άνθρωπος δεν αρκείται πια στις μέχρι τώρα θεωρήσεις φιλοσοφικές και μη και νιώθει την ανάγκη δημιουργίας μιας δικής του

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικά προγράμματα και δράσεις της ΕΛΣ. Αλέξανδρος Ευκλείδης Σκηνοθέτης Δρ. Θεατρολογίας 11/05/2014

Εκπαιδευτικά προγράμματα και δράσεις της ΕΛΣ. Αλέξανδρος Ευκλείδης Σκηνοθέτης Δρ. Θεατρολογίας 11/05/2014 Εκπαιδευτικά προγράμματα και δράσεις της ΕΛΣ Αλέξανδρος Ευκλείδης Σκηνοθέτης Δρ. Θεατρολογίας 11/05/2014 Η Εθνική Λυρική Σκηνή επενδύει στην εκπαίδευση για τη δημιουργία αφενός μιας νέας γενιάς Ελλήνων

Διαβάστε περισσότερα

www.alambra.org.cy ΧΟΡΗΓΟΣ: ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΠΙΣΤΩΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΥΜΠΙΩΝ - ΑΛΑΜΠΡΑΣ

www.alambra.org.cy ΧΟΡΗΓΟΣ: ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΠΙΣΤΩΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΥΜΠΙΩΝ - ΑΛΑΜΠΡΑΣ www.alambra.org.cy Ειρήνης 4, 2563 Αλάμπρα, Λευκωσία, Τηλ: 22522457, Φαξ: 22526402 E-mail: koin.symalambras@cytanet.com.cy, Αρχαιολογικός Οικισμός Αλάμπρας Αιωνόβιο δέντρο, Φραγκοελιά Ειρήνης 4, 2563 Αλάμπρα,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΟΥ, ΑΠΘ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-15. 2ο εξάμηνο

ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΟΥ, ΑΠΘ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-15. 2ο εξάμηνο ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΟΥ, ΑΠΘ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-15 2ο εξάμηνο ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΙΙ (ΣΤ0102) ΑΝΝΑ ΣΤΑΥΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ 2 5 Εξαδακτύλου Β1 ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑΣ Ι (ΡΧ0101) ΕΛΕΝΗ ΠΑΠΑΖΟΓΛΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήρι θεάτρου Πόρτα Ξένια Καλογεροπούλου Διεύθυνση : Πέγκυ Στεφανίδου -Τσιτσιρίκου

Εργαστήρι θεάτρου Πόρτα Ξένια Καλογεροπούλου Διεύθυνση : Πέγκυ Στεφανίδου -Τσιτσιρίκου Εργαστήρι θεάτρου Πόρτα Ξένια Καλογεροπούλου Διεύθυνση : Πέγκυ Στεφανίδου -Τσιτσιρίκου Διαμορφωμένο από τον σκηνογράφο αρχιτέκτονα Αντώνη Δαγκλίδη και απέναντι από το πράσινο του Λυκαβηττού, φωτεινός και

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ. Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! Γιορτές της φύσης. & των ανθρώπων!

OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ. Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! Γιορτές της φύσης. & των ανθρώπων! OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! & των ανθρώπων! συνδιοργάνωση Kαλοκαίρι 2012 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΕΡΓΕΡΗΣ Και να αδερφέ μου που

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΚΕΤΙΔΕΣ» ΤΟΥ ΑΙΣΧΥΛΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΤΟΥ 1ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΆΡΓΟΥΣ

«ΙΚΕΤΙΔΕΣ» ΤΟΥ ΑΙΣΧΥΛΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΤΟΥ 1ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΆΡΓΟΥΣ «ΙΚΕΤΙΔΕΣ» ΤΟΥ ΑΙΣΧΥΛΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΤΟΥ 1ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΆΡΓΟΥΣ Ο μύθος των Δαναΐδων, ο γενέθλιος μύθος του Άργους, αναβίωσε στο αρχαίο θέατρο της πόλης, από τη Θεατρική Ομάδα του 1ου Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας. Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση

Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας. Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση Υπεύθυνος Καθηγητής: Σ. Γυφτόπουλος Σπουδάστριες: Χ. Τζοβλά, Χ. Χαρατσάρη Το θέατρο αποτελεί μια επικοινωνιακή

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

16 Νοεμβρίου 2014-26 Απριλίου 2015. Θέατρο - Έφηβοι στη Στέγη. Γεωργία Μαυραγάνη & Ομάδα Happy End. Συγγρού Ι07. sgt.gr

16 Νοεμβρίου 2014-26 Απριλίου 2015. Θέατρο - Έφηβοι στη Στέγη. Γεωργία Μαυραγάνη & Ομάδα Happy End. Συγγρού Ι07. sgt.gr Θέατρο - Έφηβοι στη Στέγη 16 Νοεμβρίου 2014-26 Απριλίου 2015 Γεωργία Μαυραγάνη & Ομάδα Happy End Συγγρού Ι07 sgt.gr Θέατρο - Έφηβοι στη Στέγη Γεωργία Μαυραγάνη & Ομάδα Happy End Όχι αθώος πια 16 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

Τέχνης. την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα

Τέχνης. την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Η δραστηριότητα του Α2 στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Οι μαθητές του Α2 του Μουσικού Σχολείου Θεσσαλονίκης με την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

ΦΕΣΤΙΒΑΛΦΙΛΙΠΠΩΝΘΑΣΟΥ2011 ΦΕΣΤΙΒΑΛΦΙΛΙΠΠΩΝΘΑΣΟΥ2011 ΦΕΣΤΙΒΑΛΦΙΛΙΠΠΩΝΘΑΣΟΥ2011 ΦΕΣΤΙΒΑΛΦΙΛΙΠΠΩΝΘ

ΦΕΣΤΙΒΑΛΦΙΛΙΠΠΩΝΘΑΣΟΥ2011 ΦΕΣΤΙΒΑΛΦΙΛΙΠΠΩΝΘΑΣΟΥ2011 ΦΕΣΤΙΒΑΛΦΙΛΙΠΠΩΝΘΑΣΟΥ2011 ΦΕΣΤΙΒΑΛΦΙΛΙΠΠΩΝΘ Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης / 1851-1911 2 «ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ» Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης 1851-1911 Το Φεστιβάλ, είναι αφιερωμένο εφέτος στη μουσική του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη. Στα τραγούδια του θεού, στα

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΟΥ, ΑΠΘ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-16

ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΟΥ, ΑΠΘ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-16 ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΟΥ, ΑΠΘ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-16 1ο εξάμηνο ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ Ι (ΣΤ0101) ΙΟΥΛΙΑ ΠΙΠΙΝΙΑ 10 1 Εξαδακτύλου Β1 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΥΠΟΚΡΙΤΙΚΗΣ (ΥΣ0101) Διδακτική Ομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή, 30 Αυγούστου, ώρα 20:00

Παρασκευή, 30 Αυγούστου, ώρα 20:00 Ξάνθη: 23/8/2013 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Και φέτος το Ίδρυµα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης συµµετέχει ενεργά στις Γιορτές Παλιάς Πόλης Ξάνθης, µε ποικίλες δράσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΟΥ ΜΑΡΙΑ. Διεύθυνση: Διον. Σολωμού 7, Σταυρούπολη Πόλη: Θεσσαλονίκη, 56430 Τηλέφωνο: 6936450437 E-mail: maria.and538@gmail.

ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΟΥ ΜΑΡΙΑ. Διεύθυνση: Διον. Σολωμού 7, Σταυρούπολη Πόλη: Θεσσαλονίκη, 56430 Τηλέφωνο: 6936450437 E-mail: maria.and538@gmail. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΟΥ ΜΑΡΙΑ Ημ. Γεν: 19/07/1986 Διεύθυνση: Διον. Σολωμού 7, Σταυρούπολη Πόλη: Θεσσαλονίκη, 56430 Τηλέφωνο: 6936450437 E-mail: maria.and538@gmail.com Γεννήθηκα και μεγάλωσα στη Θεσσαλονίκη. Από το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (5-9/10/2015) ΤΗΣ Β ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ»

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (5-9/10/2015) ΤΗΣ Β ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (5-9/10/2015) ΤΗΣ Β ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» Η πρώτη εβδομάδα του δεύτερου κύκλου της Εκπαίδευσης «ΜΑΖΙ & ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» πραγματοποιήθηκε από τις 5 έως

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΥΠΟΒΟΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΚΥΠΡΙΑΚΑ ΘΕΑΤΡΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΡΧΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΣ 2016»

ΟΡΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΥΠΟΒΟΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΚΥΠΡΙΑΚΑ ΘΕΑΤΡΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΡΧΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΣ 2016» ΟΡΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΥΠΟΒΟΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΚΥΠΡΙΑΚΑ ΘΕΑΤΡΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΡΧΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΣ 2016» Οι Πολιτιστικές Υπηρεσίες του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ»

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» 9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» Πολλές φορές ο μόνος τρόπος για να αφηγηθείς τη δική σου ιστορία είναι μέσα από τις ιστορίες των άλλων. Ίσως ο μόνος τρόπος για να μιλήσεις για το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ.

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 22-3-2011 ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 1. Εισαγωγή 2. Η Πρώτη Συνάντηση της Ομάδας Μαθητών. 3. Η Δεύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ιανουαριος 2015 Κωνσταντίνα Μοσχοτά Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ανεξάρτητη, µη κυβερνητική, µη κερδοσκοπική οργάνωση. Όραµά µας η καταπολέµηση κάθε µορφής κακοποίησης εις βάρος των γυναικών. Λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

2013-2014. Παρουσίαση ομάδων «Εξειδικευμένου Κέντρου Ημέρας Κέντρο Κοινωνικού Διαλόγου» της Π.Ε.Ψ.Α.Ε.Ε.

2013-2014. Παρουσίαση ομάδων «Εξειδικευμένου Κέντρου Ημέρας Κέντρο Κοινωνικού Διαλόγου» της Π.Ε.Ψ.Α.Ε.Ε. 2013-2014 Παρουσίαση ομάδων «Εξειδικευμένου Κέντρου Ημέρας Κέντρο Κοινωνικού Διαλόγου» της Π.Ε.Ψ.Α.Ε.Ε. Βαδίζοντας μαζί για δημιουργία και επικοινωνία Γραφείο Εναλλακτικών Δράσεων Επανένταξης Νέος χώρος

Διαβάστε περισσότερα

19/01 4/02 ( 2 η παράταση) ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ: Ξένος στην πόλη. Αόρατη Όλγα του Γιάννη Τσίρου

19/01 4/02 ( 2 η παράταση) ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ: Ξένος στην πόλη. Αόρατη Όλγα του Γιάννη Τσίρου 19/01 4/02 ( 2 η παράταση) ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ: Ξένος στην πόλη Αόρατη Όλγα του Γιάννη Τσίρου Μια νεαρή μετανάστρια πέφτει θύμα του τράφικινγκ και αποτελεί αντικείμενο σκληρής συναλλαγής. Οι σκοτεινές διαδρομές

Διαβάστε περισσότερα

Ιανουάριος. Κτήριο του Κοινοτικού Συμβουλίου. 1 Βασίλης 6 Θεοφάνης, Φώτης 7 Ιωάννης, Πρόδρομος 11 Θεοδόσης 17 Αντώνης

Ιανουάριος. Κτήριο του Κοινοτικού Συμβουλίου. 1 Βασίλης 6 Θεοφάνης, Φώτης 7 Ιωάννης, Πρόδρομος 11 Θεοδόσης 17 Αντώνης Τερσεφάνου 2014 ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΕΡΣΕΦΑΝΟΥ, Ιανουάριος Κτήριο του Κοινοτικού Συμβουλίου 1 Βασίλης 6 Θεοφάνης, Φώτης 7 Ιωάννης, Πρόδρομος 11 Θεοδόσης 17 Αντώνης 18 Θανάσης, Κύριλλος 19 Μακάριος 20 Ευθύμιος

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μίνως Βολανάκης και η αρχαία ελληνική τραγωδία:

Ο Μίνως Βολανάκης και η αρχαία ελληνική τραγωδία: Πανεπιστήμιο Πατρών Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Θεατρικών Σπουδών Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών στο «Αρχαίο Ελληνικό Θέατρο» Ο Μίνως Βολανάκης και η αρχαία ελληνική τραγωδία: το

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε Ενότητα: Χαιρετισμοί, συστάσεις, γνωριμία (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΗΛΩΣΗ Σεµινάριο Χορού. Οργάνωση Artius Dance Theatre, υπό την

ΕΚ ΗΛΩΣΗ Σεµινάριο Χορού. Οργάνωση Artius Dance Theatre, υπό την ΗΜ/ΝΙΑ ΩΡΑ ΤΟΠΟΣ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ 5-7/7 Κλειστό Γήπεδο Μπάσκετ ιαγόρα «Τέντα» ΕΚ ΗΛΩΣΗ Σεµινάριο Χορού. Οργάνωση Artius Dance Theatre, υπό την αιγίδα του 5/7 21: 00 Θέατρο Μεσαιωνικής Τάφρου «ΜΕΛΙΝΑ ΜΕΡΚΟΥΡΗ»

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

Για παιδιά 5-8 ετών. Με προεγγραφή. Στη Βιβλιοθήκη.

Για παιδιά 5-8 ετών. Με προεγγραφή. Στη Βιβλιοθήκη. Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Τρίπολης Δολιανών 1,Τ.Κ. 22100 2710-224238 Δευτέρα - Παρασκευή 7:00-15:00 28 εκδηλώσεις 16 Ιουνίου, 6:00-8:00, το απόγευμα Η μέρα της γνώσης και όχι της αμάθειας. Το κουτί των

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή

ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή 1. ΤΠΕ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟ ΧΑΣΜΑ (DIGITAL DIVIDE) Η ψηφιακή τεχνολογία πάνω στην οποία στηρίζονται οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2010

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2010 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2010 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ IΙ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: ΔΑΚΤΥΛΟΓΡΑΦΙΑ ΜΕ ΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Ξάνθη: 1/2/2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Το Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης συμμετέχει και φέτος στις Θρακικές Λαογραφικές Εορτές Ξανθιώτικο Καρναβάλι με σειρά

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Clements & Sarama, 2009; Sarama & Clements, 2009 Χωρική αντίληψη και σκέψη Προσανατολισμός στο χώρο Οπτικοποίηση (visualization) Νοερή εικονική αναπαράσταση Νοερή

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Ωρολόγιο Πρόγραμμα των μαθημάτων των Α, Β και Γ τάξεων Καλλιτεχνικού Γυμνασίου και των Α, Β και Γ τάξεων Γενικού Καλλιτεχνικού Λυκείου»

ΘΕΜΑ: «Ωρολόγιο Πρόγραμμα των μαθημάτων των Α, Β και Γ τάξεων Καλλιτεχνικού Γυμνασίου και των Α, Β και Γ τάξεων Γενικού Καλλιτεχνικού Λυκείου» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

DESIGNED BY NETINFO PLC

DESIGNED BY NETINFO PLC DESIGNED BY NETINFO PLC Τηλ: 22652090 Φαξ: 22652690 Ο πρόεδρος, τα μέλη και το προσωπικό του Κοινοτικού Συμβουλίου Πλατανιστάσας, σας εύχονται Ευτυχισμένο το Νέο Έτος 2011 Κοπή της βασιλόπιτας από τον

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία

Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία Της Χρυσής Τσιώτα Θα ξεκινήσω κάνοντας μια προσπάθεια να απαντήσω σε μερικά από τα ερωτήματα που θέτει η Συραγώ Τσιάρα στο κείμενό - αφορμή

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2012 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 ΔΕΥ ΤΡΙ ΤΕΤ ΠΕΜ ΠΑΡ ΣΑΒ ΚΥΡ ΔΕΥ ΤΡΙ ΤΕΤ ΠΕΜ ΠΑΡ ΣΑΒ ΚΥΡ. Δημοτικό Σχολείο Παλαιοχωρίου δεκαετία 1940

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2012 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 ΔΕΥ ΤΡΙ ΤΕΤ ΠΕΜ ΠΑΡ ΣΑΒ ΚΥΡ ΔΕΥ ΤΡΙ ΤΕΤ ΠΕΜ ΠΑΡ ΣΑΒ ΚΥΡ. Δημοτικό Σχολείο Παλαιοχωρίου δεκαετία 1940 Η Μ Ε Ρ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 2 150 χρόνια Δημοτικά Σχολεία Παλαιοχωρίου α ο & Καψοράχης ΑΔΕΛΦΟΤΗΤΑ Τ Α ΚΑΨΟΡΑΧΙΤΩΝ Α - ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙΤΩΝ Α Ι Ω ΜΑΚΡΥΝΕΙΑΣ Α Ο ΑΓΙΟΣ NΙΚΟΛΑΟΣ Ι Κ Ο Λ Α Ο Σ 13 14 15 16 28 29 30

Διαβάστε περισσότερα

Καλοκαίρι για παιδιά-εφήβους και ενήλικες στο ΙΜΚ

Καλοκαίρι για παιδιά-εφήβους και ενήλικες στο ΙΜΚ Δελτίο Τύπου 26/5/15 Καλοκαίρι για παιδιά-εφήβους και ενήλικες στο ΙΜΚ Τέσσερεις κύκλοι εργαστηρίων-σεμιναρίων για όλες τις ηλικίες Το Τμήμα Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων του Ιστορικού Μουσείου Κρήτης, με

Διαβάστε περισσότερα

Ριγκολιός, το Ταξίδι μιας Ρίγας

Ριγκολιός, το Ταξίδι μιας Ρίγας Ριγκολιός, το Ταξίδι μιας Ρίγας Ένα χιουμοριστικό ταξίδι ενηλικίωσης γιατί μοιάζουν τα δελφίνια με τσιχλόφουσκες; γιατί ο Ζαν Πωλ Σαρτρ θα το ενέκρινε; γιατί η Ρωρώ η ροδαλή τρώει ρόδι και τυρί; γιατί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2009 ΔΕ ΤΡ ΤΕ ΠΕ ΠΑ ΣΑ ΚΥ

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2009 ΔΕ ΤΡ ΤΕ ΠΕ ΠΑ ΣΑ ΚΥ 2009 ΛΕΥΚΩΣΙΑ. Νέος χρόνος με διασκέδαση! Μήνας με τα κρύα του ο πρώτος, το ξενοδοχείο «Χίλτον» προσφέρει ζεστασιά και μουσική. Μπάντα εποχής διανθίζει τη βραδιά του 1970, με τον Γιώργο Κοτσώνη στο πιάνο,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ Μιχαέλα Δριμάκη Θάνος Λύκος Χρυσάνθη Μαντζιαβά Αναστάσης Τατάκης ΙΣΤΟΡΙΚΉ ΑΝΑΔΡΟΜΉ Το 1906 Η ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου αρχίζει με την κινηματογράφηση μιας μικρού μήκους

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Β1 1 Επίπεδο Β1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 40 λεπτά Ερώτημα 1 (6 μονάδες) Διαβάζετε σ ένα περιοδικό οδηγίες για να μάθουν σωστά τα παιδιά σας σκι. Το περιοδικό όμως είναι παλιό κι έτσι βλέπετε καθαρά μόνο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13. Εισαγωγή... 17

ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13. Εισαγωγή... 17 ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ Πρόλογος.............................................. 13 Εισαγωγή.............................................. 17 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Η οδύσσεια της σεξουαλικής εξάρτησης: Διαπροσωπικές απόψεις....................

Διαβάστε περισσότερα

Μαθαίνοντας μέσα από τη Συλλογική Μνήμη της Πόλης της Κέρκυρας, το σύστημα CLIO

Μαθαίνοντας μέσα από τη Συλλογική Μνήμη της Πόλης της Κέρκυρας, το σύστημα CLIO Μαθαίνοντας μέσα από τη Συλλογική Μνήμη της Πόλης της Κέρκυρας, το σύστημα CLIO Ελένη Χριστοπούλου Δημήτριος Ρίγγας Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Τμήμα Πληροφορικής Συλλογικές Μνήμες μιας Πόλης στο Χώρο και στο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 Ο β κύκλος του διήμερου καλλιτεχνικού, βιωματικού σεμιναρίου «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» πραγματοποιήθηκε στις 28 και 29

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γυναίκες καλλιτέχνες και δημόσιος χώρος στη σύγχρονη Ελλάδα: όροι και όρια μιας σχέσης Διάχυτη είναι στις μέρες μας η αντίληψη ότι πλέον οι αντιξοότητες, θεσμικές

Διαβάστε περισσότερα

Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας. είμαστε όμως ίσοι. και άξιοι να μας σέβονται. Στέφανος Τόκα Δ τάξη

Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας. είμαστε όμως ίσοι. και άξιοι να μας σέβονται. Στέφανος Τόκα Δ τάξη Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας είμαστε όμως ίσοι Στέφανος Τόκα Δ τάξη και άξιοι να μας σέβονται Ζήτημα: Διαφορετικότητα Μάθημα: Εικαστική Αγωγή Θεματικές Περιοχές: -Tαυτότητα -Πολιτισμός της Εικόνας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΣΤΟΑ είναι αστική μη κερδοσκοπική εταιρία με τους παρακάτω σκοπούς:

Η ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΣΤΟΑ είναι αστική μη κερδοσκοπική εταιρία με τους παρακάτω σκοπούς: Η ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΣΤΟΑ είναι αστική μη κερδοσκοπική εταιρία με τους παρακάτω σκοπούς: α. Προσφορά και προώθηση θεάτρου ποιότητας β. Παρουσίαση καινούριων ελλήνων θεατρικών συγγραφέων γ. Έρευνα πάνω στο

Διαβάστε περισσότερα

Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου. Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015. ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ.

Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου. Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015. ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ. Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015 ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Αγέλη Λυκοπούλων ΧΑΛΚΙΝΗ ΑΓΕΛΗ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ 103ov Σύστημα Ναυτοπροσκόπων Κισσόνεργας

Διαβάστε περισσότερα

II29 Θεωρία της Ιστορίας

II29 Θεωρία της Ιστορίας II29 Θεωρία της Ιστορίας Ενότητα 15: Αντώνης Λιάκος Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας - Αρχαιολογίας Τί κοινό έχουν; 2 Το παρόν στο παρελθόν 1 Raphael Samuel, Theatres of memory. Past and Present in contemporary

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Φαινόμενο στη Γεωργιανή Τέχνη

Ελληνικό Φαινόμενο στη Γεωργιανή Τέχνη Ελληνικό Φαινόμενο στη Γεωργιανή Τέχνη NINO BADASHVILI Φιλόλογος Γεωργία Με την ευκαιρία της Συνάντησης, θα ήθελα να επισημάνω κάποια ίσως άγνωστα στοιχεία που είναι ιστορικά ορόσημα στις ελληνογεωργιανές

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων. Απολογισμός Εκθέσεων και Δρώμενων 2011

Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων. Απολογισμός Εκθέσεων και Δρώμενων 2011 Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων Απολογισμός Εκθέσεων και Δρώμενων 2011 Η Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων Η Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων ξεκίνησε την λειτουργία της το 2003 και από την ίδρυση της μέχρι και σήμερα έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΑΘΗΝΑ ΤΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ ΧΩΡΟΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Το πολύτεχνο είναι ένα καλλιτεχνικό εργαστήριο που προσφέρει εκπαιδευτικά και καλλιτεχνικά προγράμματα σε μαθητές ηλικίας 2 έως 9 ετών τα οποία είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ - ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ. Η Ελένη, η Σοφία, η Βασιλική, η Ειρήνη, ο Κωνσταντίνος, ο Απόστολος και ο Αλέξανδρος χαιρετούν τους φίλους τους

ΚΕΙΜΕΝΑ - ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ. Η Ελένη, η Σοφία, η Βασιλική, η Ειρήνη, ο Κωνσταντίνος, ο Απόστολος και ο Αλέξανδρος χαιρετούν τους φίλους τους ΕΝΟΤΗΤΑ 1 Καλημέρα! A ΜΕΡΟΣ ΚΕΙΜΕΝΑ - ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ Α. ΔΙΑΛΟΓΟΣ Καλημέρα! Η Ελένη, η Σοφία, η Βασιλική, η Ειρήνη, ο Κωνσταντίνος, ο Απόστολος και ο Αλέξανδρος χαιρετούν τους φίλους τους Καλημέρα,

Διαβάστε περισσότερα

Θέατρο-Δημιουργία-Παιχνίδι-Συναίσθημα και Σώμα. Θέατρο και Δημιουργία στην υπηρεσία της πρόληψης, της θεραπείας και της εκπαίδευσης

Θέατρο-Δημιουργία-Παιχνίδι-Συναίσθημα και Σώμα. Θέατρο και Δημιουργία στην υπηρεσία της πρόληψης, της θεραπείας και της εκπαίδευσης Θέατρο-Δημιουργία-Παιχνίδι-Συναίσθημα και Σώμα Θέατρο και Δημιουργία στην υπηρεσία της πρόληψης, της θεραπείας και της εκπαίδευσης www.torapaizoume.gr Xαίρετε!! Είμαστε ένας νέος κοινωνικός συνεταιρισμός

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτιστικός Σύλλογος Σίφνου

Πολιτιστικός Σύλλογος Σίφνου Πολιτιστικός Σύλλογος Σίφνου Σάββατο 10 Ιουλίου έως Κυριακή 25 Ιουλίου Έκθεση αγιογραφίας από 25 Αγιογράφους - μέλη της Πανελλήνιας Εταιρίας Λόγου και Τέχνης (Π.Ε.Λ.Τ.) Στο Παλιό Σχολείο του Κάστρου Ώρες

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΧΟΡΟΘΕΑΤΡΟΥ

ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΧΟΡΟΘΕΑΤΡΟΥ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΧΟΡΟΘΕΑΤΡΟΥ ΔΗΠΕΘΕ ΚΕΡΚΥΡΑΣ ΔΗΜΗΤΡΗ ΜΠΑΣΛΑΜ Αφήγηση για 2 χορευτές Λίγα λόγια για το έργο Ο κύριος Χαρίτονος ήταν βαρύτονος, όχι μάγειρας, ράφτης, μπάτλερ, επιπλοποιός αλλά, ένας καλοστεκούμενος,

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση Αξιολόγησης για το Ξενώνα Νέων του Οργανισμού Νεολαίας Κύπρου Περίοδος Αξιολόγησης: Ιανουάριος 2012 Οκτώβριος 2013

Έκθεση Αξιολόγησης για το Ξενώνα Νέων του Οργανισμού Νεολαίας Κύπρου Περίοδος Αξιολόγησης: Ιανουάριος 2012 Οκτώβριος 2013 Έκθεση Αξιολόγησης για το Ξενώνα Νέων του Οργανισμού Νεολαίας Κύπρου Περίοδος Αξιολόγησης: Ιανουάριος 2012 Οκτώβριος 2013 ΒΚ/18.01.015 Α 5 Σελίδα 1 από 9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑ ΣΕΛΙΔΑ 1. Ενότητα 1 Κατανομή ενοίκων

Διαβάστε περισσότερα

Να έρθει στην επιφάνεια η πόλη που δε φαίνεται. Η πόλη που υπάρχει ζωντανή, μα

Να έρθει στην επιφάνεια η πόλη που δε φαίνεται. Η πόλη που υπάρχει ζωντανή, μα Στα πλαίσια του φεστιβάλ Αισχυλείων 2015, θα πραγματοποιηθούν παράλληλες δράσεις από τις 11 Ιουλίου 2015. Να έρθει στην επιφάνεια η πόλη που δε φαίνεται. Η πόλη που υπάρχει ζωντανή, μα κρυμμένη... Μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΗΛΥΚΟΤΗΤΑ ΑΝΔΡΟΠΡΕΠΕΙΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΑΥΤΟ-ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΑΥΤΟΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ/ΑΥΤΟΠΟΡΤΡΕΤΟ

ΘΗΛΥΚΟΤΗΤΑ ΑΝΔΡΟΠΡΕΠΕΙΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΑΥΤΟ-ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΑΥΤΟΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ/ΑΥΤΟΠΟΡΤΡΕΤΟ ΜΕΤΑΜΦΙΕΣΕΙΣ ΘΗΛΥΚΟΤΗΤΑ ΑΝΔΡΟΠΡΕΠΕΙΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΑΥΤΟ-ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΑΥΤΟΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ/ΑΥΤΟΠΟΡΤΡΕΤΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΑΛΛΟΥ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΗΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ Το φύλο δεν είναι ένα απλό γεγονός

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri Μιχάλης Μακρή EFIAP Copyright: 2013 Michalis Makri Copyright: 2013 Michalis Makri Less is more Less but better Copyright: 2013 Michalis Makri Ο μινιμαλισμός ορίζεται ως η εξάλειψη όλων των στοιχείων που

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης ΒΑΣΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ τέχνη επικοινωνία προσωπική ανάπτυξη κοινωνική συνοχή Ο πολιτισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ

ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Η διάρθρωση των µαθηµάτων της δ/νσης φωτογραφίας, αποτελείται από οκτώ θεµατικές ενότητες: οι δύο, αφορούν ζητήµατα της στατικής/καλλιτεχνικής-φωτογραφίας (still-photography)

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2013

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2013 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2013 ΔΗΜΟΣ ΒΟΡΕΙΑΣ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣ ΣΑΒΒΑΤΟ 6 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013, ώρα 20:30 «Ο Καραγκιόζης Πειρατής» ΑΠΟ ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΣΚΙΩΝ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 7 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013, ώρα 21:30 ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΝΗ ΣΥΝΑΥΛΙΑ με θέμα

Διαβάστε περισσότερα

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα»

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα» Ημερομηνία 8/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://artpress.sundaybloody.com/ Βασίλης Κάργας http://goo.gl/di6ugf Μαρίνα Γιώτη, συγγραφέαςεικονογράφος : «Τα παραμύθια είναι ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ»

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» Υπάρχουν άνθρωποι που διερωτώνται τι είναι η τέχνη για τον άνθρωπο, γιατί τραγουδάμε, γιατί

Διαβάστε περισσότερα

LAB2ART : Festivart 2014

LAB2ART : Festivart 2014 ΔΗΜΟΣ ΛΟΥΤΡΑΚΙΟΥ ΠΕΡΑΧΩΡΑΣ ΑΓΙΩΝ ΘΕΟΔΩΡΩΝ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ LAB2ART : Festivart 2014 To FestivArt είναι ένας ετήσιος θεσμός επικοινωνίας των τεχνών και της δημιουργικής έκφρασης που απευθύνεται σε όλες τις ηλικίες,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΙΣΤΟΡΙΑΣ. Στο πλαίσιο των εκδηλώσεων εορτασμού 50 χρόνων λειτουργίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΙΣΤΟΡΙΑΣ. Στο πλαίσιο των εκδηλώσεων εορτασμού 50 χρόνων λειτουργίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΝΕΩΤΕΡΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΛΑΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΒΕΝΕΤΙΑΣ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

1ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΙΛΚΙΣ 21ης Ιουνίου 2, Κιλκίς 61100 Κιλκίς Τηλέφωνο: 2341022338 Fax: 2341022338 email: mail@1gym-kilkis.kil.sch.gr

1ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΙΛΚΙΣ 21ης Ιουνίου 2, Κιλκίς 61100 Κιλκίς Τηλέφωνο: 2341022338 Fax: 2341022338 email: mail@1gym-kilkis.kil.sch.gr 1ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΙΛΚΙΣ 21ης Ιουνίου 2, Κιλκίς 61100 Κιλκίς Τηλέφωνο: 2341022338 Fax: 2341022338 email: mail@1gym-kilkis.kil.sch.gr Αριστεία Σχολικό Έτος2011-2012 Τάξη: Α - Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Όνομα α/α Επώνυμο Όνομα

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντοπούλου Χριστιάνα, 2009, Κοινωνιολογία της «Καθημερινότητας»: Εισαγωγή στην Κοινωνιολογία της Καθημερινής Ζωής, Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήσης.

Κωνσταντοπούλου Χριστιάνα, 2009, Κοινωνιολογία της «Καθημερινότητας»: Εισαγωγή στην Κοινωνιολογία της Καθημερινής Ζωής, Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήσης. Κωνσταντοπούλου Χριστιάνα, 2009, Κοινωνιολογία της «Καθημερινότητας»: Εισαγωγή στην Κοινωνιολογία της Καθημερινής Ζωής, Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήσης. Το βιβλίο της Καθηγήτριας Κοινωνιολογίας, Χριστιάνας Κωνσταντοπούλου,

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ 1 ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ/ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΠΕ 16.01 ΣΧ. ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΠΕ 16.01 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ

ΠΙΝΑΚΑΣ 1 ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ/ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΠΕ 16.01 ΣΧ. ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΠΕ 16.01 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΠΙΝΑΚΑΣ 1 ανά θεματικό πεδίο για τα Μουσικά Γυμνάσια ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΙΔΙΟΤΗΤΑ / ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΜΑΡΑΓΔΑ ΧΑΣΙΩΤΗΣ ΜΕΛΟΣ ΔΕΠ-ΑΕΙ ΜΕΛΟΣ ΔΕΠ ΑΕΙ ΜΠΑΤΑΡΓΙΑΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΣ ΤΣΙΓΚΟΥΛΗ ΑΝΝΑ ΖΑΧΑΡΙΑΔΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο Η ενδυμασία αποτελείται από κάθε τι με το οποίο ο άνθρωπος καλύπτει και στολίζει το σώμα του. Περιλαμβάνει δηλαδή τα ρούχα και

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ 2014-2015 Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ Η τουρκική εισβολή μέσα από φωτογραφίες Εργασίες από τα παιδιά του Γ 2 Το πρωί της 20 ης Ιουλίου 1974, οι Κύπριοι ξύπνησαν από τον ήχο των σειρήνων. Ο ουρανός ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΓΕΝΕΑΛΟΓΙΚΟ ΔΕΝΤΡΟ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΧΑΤΣΙΟΥΛΗ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΤΟ ΓΕΝΕΑΛΟΓΙΚΟ ΔΕΝΤΡΟ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΧΑΤΣΙΟΥΛΗ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΟ ΓΕΝΕΑΛΟΓΙΚΟ ΔΕΝΤΡΟ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΧΑΤΣΙΟΥΛΗ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΒΕΡΟΙΑ 2008 Φ2 Μιχαήλ Γεωργίου Χατσιούλης ( Α.2 ) Αικατερίνη Κωνσταντίνου Γιώβου ( Γ.2 ) Γεώργιος Μιχαήλ Χατσιούλης (Α.2.1)

Διαβάστε περισσότερα

Press Release June, 2013 1

Press Release June, 2013 1 1 Αυτό το καλοκαίρι, το νησί της Σάµου φιλοξενεί ένα σηµαντικό γεγονός του παγκόσµιου καλλιτεχνικού γίγνεσθαι. Από τις 20 Ιουλίου, η παραθαλάσσια κωµόπολη του Πυθαγορείου θα αποτελέσει το επίκεντρο της

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα πολιτιστικών εκδηλώσεων Ιούλιος - Αύγουστος 2013 Δήμου Ναυπακτίας

Πρόγραμμα πολιτιστικών εκδηλώσεων Ιούλιος - Αύγουστος 2013 Δήμου Ναυπακτίας Πρόγραμμα πολιτιστικών εκδηλώσεων Ιούλιος - Αύγουστος 2013 Δήμου Ναυπακτίας Δημοτικές Ενότητες: Είσοδος Ελεύθερη Ναυπάκτου, Αντιρρίου, Χάλκειας Αποδοτίας, Πλατάνου, Πυλήνης Ο Δήμος Ναυπακτίας διαθέτει

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

www.periexomena.gr Και για την νέα σαιζόν κατάφερε η Πανελλήνια

www.periexomena.gr Και για την νέα σαιζόν κατάφερε η Πανελλήνια Η Π.Ε.Λ.Τ. στον Π α ρ ν α σ σ ό Και για την νέα σαιζόν κατάφερε η Πανελλήνια Εταιρία Λόγου & Τέχνης (ΠΕΛΤ), να δείξει τον δυναµισµό της και την ζωντάνια της, µε µία Οµαδική έκθεση στην αίθουσα «Παρνασσός».

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΕΥΑ9-ΡΣ3 ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΝΑΡΤΗΤΕΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΦΕΚ 210/τ Β / 5-2-2013

ΑΔΑ: ΒΕΥΑ9-ΡΣ3 ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΝΑΡΤΗΤΕΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΦΕΚ 210/τ Β / 5-2-2013 ΑΝΑΡΤΗΤΕΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΟΥ, ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ. Θέματα: - Ερμηνεία και κατασκευή γραφικών παραστάσεων - Ερμηνεία πινάκων - Πιθανότητες

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ. Θέματα: - Ερμηνεία και κατασκευή γραφικών παραστάσεων - Ερμηνεία πινάκων - Πιθανότητες ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ Θέματα: - Ερμηνεία και κατασκευή γραφικών παραστάσεων - Ερμηνεία πινάκων - Πιθανότητες 1 Ερμηνεία και κατασκευή γραφικών παραστάσεων 1. Η αγαπημένη γεύση παγωτού των παιδιών Γεύση

Διαβάστε περισσότερα