Εσπαζαν το κούρεμα μέσω Ελβετίας Με εξαγορές εικονικών εταιρειών και προχρονολογημένα τιμολόγια φυγάδευσαν δεκάδες εκατομμύρια ευρώ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Εσπαζαν το κούρεμα μέσω Ελβετίας Με εξαγορές εικονικών εταιρειών και προχρονολογημένα τιμολόγια φυγάδευσαν δεκάδες εκατομμύρια ευρώ"

Transcript

1 01- KATHI 4-5_KATHI NEW 02/05/14 23:56 Page 1 ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ, Κυριακή 4 Μαΐου 2014 Eτος 5 ο Aρ. φύλλου 290 Κυπριακή Πολιτική και Oικονομική Eφημερίδα 1,50 (Απλή έκδοση) 2,90 (Βασική) 3,90 (Ενισχυμένη) ΣHMEPA Εσπαζαν το κούρεμα μέσω Ελβετίας Με εξαγορές εικονικών εταιρειών και προχρονολογημένα τιμολόγια φυγάδευσαν δεκάδες εκατομμύρια ευρώ Μέσω Ελβετίας, όπου αγόραζαν εικονικές εταιρείες με εγγραφή σε «ειδικούς προορισμούς» όπως τον Παναμά ή τις Σεϋχέλλες, κατάφεραν ορισμένοι να παρακάμψουν εντελώς το κούρεμα και να γλιτώσουν τα λεφτά τους. Η «διαδικασία», στην οποία εμπλέκονται επιχειρηματίες αλλά και δικηγορικά γραφεία, αφορούσε σε χρήματα που ήταν εντός του συστήματος στις 15 Μαρτίου 2013, και θα κουρεύονταν μετά την απόφασης του Eurogroup. Ωστόσο, μέσα από συγκεκριμένη διαδικασία, η οποία τεκμηριώνεται με μαρτυρίες που κατέχει η «Κ», κατάφεραν ορισμένοι να αποσύρουν το 70% των ανασφάλιστων καταθέσεων τους, έχοντας φυσικά πληρώσει και τις σχετικές «προμήθειες» για τις σχετικές υπηρεσίες. Το όλο κόλπο άρχισε στα τέλη του Μάη πέρυσι και η τελευταία διακριβωμένη απόπειρα για έξοδο χρημάτων έγινε στις αρχές του Δεκέμβρη Πάντως, αρκετές συναλλαγές δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ, ολοκληρώθηκαν επιτυχώς. Οι αρχές ενημερώθηκαν για τα στοιχεία που κατέχει η «Κ», αλλά είχαν ήδη υπόψη τους τις σχετικές πληροφορίες και επιχειρούν να συλλέξουν ικανοποιητικό υλικό με το οποίο να φέρουν τους εμπλεκόμενους ενώπιον της δικαιοσύνης. Οικονομική, σελ. 4 Φόβοι ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία Ερευνα Εισαγγελίας για λίστες Γιωρκάτζη Ελέγχεται για την απόδοση των λιστών στη Βουλή ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΛΕΓΚΤΗΣ Πολιτικό χρήμα ρέει από «τρύπες» στη Νομοθεσία Κενά και ασάφειες στο νόμο επιτρέπουν στα κόμματα να δέχονται ανώνυμες εισφορές ενώ παντελώς εκτός ελέγχου βρίσκονται οι ανεξάρτητοι υποψήφιοι, δηλώνει στην «Κ» ο Γενικός Ελεγκτής κ. Οδυσσέας Μιχαηλίδης. Αναγνωρίζει ότι έγιναν βήματα προς την ορθή κατεύθυνση αλλά πρέπει να γίνουν και άλλα. Με αφορμή την υπόθεση Focus κάνει λόγο για υποκρισία και αίσθημα ατιμωρησίας, ενώ ψέγει την κουλτούρα της διαφθοράς. Σελ. 6 ΓΙΩΡΓΟΣ ΛΙΛΛΗΚΑΣ Δεν δέχομαι ότι «μαζί τα φάγαμε» Η ισοπέδωση και η γενίκευση ευνοεί τους ενόχους υποστηρίζει ο Γιώργος Λιλλήκας απορρίπτοντας την κατά Πάγκαλο δικαιολογία «μαζί τα φάγαμε». Ο Πρόεδρος της Συμμαχίας Πολιτών και υποψήφιος ευρωβουλευτής καταγγέλλει ότι η λύση που διαπραγματεύεται ο Πρόεδρος θα περιορίζει τα δικαιώματα της ιδιοκτησίας και της ελεύθερης εγκατάστασης. Σελ. 7 ΕΙΡΕΝΑ ΙΩΑΝ. ΑΔΑΜΙΔΟΥ Η νέα γενιά πληρώνει τα δικά μας λάθη H συγγραφέας Ειρένα Ιωαννίδου Αδαμίδου με αφορμή το νέο της βιβλίο «Με το άρωμα του Νείλου» μίλησε στην «Κ» για τη ζωή και το έργο, τους ανθρώπους που τη σημάδεψαν αλλά και τους νέους που σήμερα θέλουν να έχουν ελπίδα. Ζωή σελ. 1 Το πιο κρίσιμο δεκαήμερο από την έναρξη της κρίσης που δίχασε τη χώρα διανύει η Ουκρανία, μετά τη σφοδρή επίθεση του κυβερνητικού στρατού εναντίον του Σλαβιάνσκ, ενός εκ των κυριοτέρων οχυρών της ένοπλης, φιλορωσικής εξέγερσης. Κάθε εικοσιτετράωρο που περνάει είναι κρίσιμο, καθώς ενισχύονται οι φόβοι για το ενδεχόμενο ρωσικής εισβολής και μετωπικής ρήξης Ρωσίας - Δύσης. Σελ. 23 Boυτιά στο βυθό του Κυπριακού Σωσίβιο από Ο.Η.Ε. Στη δεύτερη και καθοριστική φάση εισέρχονται αυτή τη βδομάδα οι συνομιλητές στο Κυπριακό, με τα Η.Ε. να στέλνουν σήμα κινδύνου για την τύχη της προσπάθειας. Ο βοηθός γ.γ. του Ο.Η.Ε. Τζέφρι Φέλτμαν θα επιχειρήσει να φέρει πιο κοντά τις δύο πλευρές και να αποτρέψει δυσμενείς εξελίξεις. Μέχρι και τον Ιούλιο, τα Ηνωμένα Έθνη και οι εν δυνάμει μεσολαβητές θα εμπλουτίσουν τη διαδικασία με ιδέες και προτάσεις. Σελ. 12 HΠΑ μεταξύ Πεκίνου-Τόκιο «Επιχείρηση γοητείας» Λεπτές ισορροπίες τηρεί η Ουάσιγκτον στη διένεξη μεταξύ Πεκίνου και Τόκιο. Ο Αμερικανός Πρόεδρος δεσμεύτηκε να ολοκληρώσει τη μετατόπισή του στρατηγικού κέντρου βάρους των ΗΠΑ προς την κατεύθυνση της Ασίας. Το ταξίδι στην Ιαπωνία στιγματίστηκε από την αποτυχία ανακοίνωσης εμπορικής συμφωνίας, λόγω διαφωνιών. Σελ. 22 Φόρμουλα μείωσης ελληνικού χρέους Επιμήκυνση στα 50 έτη και μακροχρόνιο «κλείδωμα» χαμηλού επιτοκίου Κρας τεστ για την Ευρώπη Σε κρίσιμο τεστ για τις αντοχές της Ε.Ε. αναδεικνύονται οι ευρωεκλογές της 25ης Μαΐου, καθώς παρά την έξοδο από την κρίση του ευρώ, η Ένωση αντιμετωπίζει σοβαρές πολιτικές προκλήσεις, λόγω της ανόδου των ευρωσκεπτικιστών. Σελ. 20 Η επιμήκυνση των δανείων από την Ευρωζώνη στα 50 έτη και κυρίως το «κλείδωμα» του επιτοκίου τους σε χαμηλά επίπεδα για πολλά χρόνια είναι η φόρμουλα που προωθεί η Αθήνα για τη μείωση του χρέους. Ανάλογα με τα εναλλακτικά σενάρια, το όφελος για την Ελλάδα μπορεί να φτάσει ακόμη και τα 25 δισ. ευρώ. Αύριο, ο υπουργός Οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας, στο τελευταίο ίσως Eurogroup στο οποίο θα συμμετάσχει, εάν αναλάβει τη διοίκηση της Τράπεζας της Ελλάδος, θα ζητήσει επισήμως από τους ομολόγους του να εφαρμόσουν την απόφαση που είχαν λάβει τον Νοέμβριο του 2012 για περαιτέρω ελάφρυνση του χρέους. Σελ. 18 EPA ΑSSOCIATED PRESS Κόκκινα δάνεια και «κακή» Λαϊκή στην ατζέντα Ερχεται η Τρόικα Την προσεχή Τρίτη, 6 Μαΐου ξεκινά από την Τρόικα η τετάρτη αξιολόγηση του κυπριακού μνημονίου. Στην ατζέντα δεν υπάρχει κάποιο ευαίσθητο πολιτικό θέμα, αλλά υπάρχουν ανοιχτά θέματα στην πορεία των μεταρρυθμίσεων, όπως η τήρηση του χρονοδιαγράμματος των αποκρατικοποιήσεων, οι νομοθεσίες για τη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και η πορεία εκκαθάρισης της «κακής» Λαϊκής. Οικονομία. Σελ. 5 Η ενέργεια της διοικήτριας της Κεντρικής Χρυστάλλας Γιωρκάτζη να δώσει στην Επιτροπή Θεσμών τις τέσσερις λίστες σχετικά με πράξεις στις τράπεζες, θα αποτελέσει αντικείμενο έρευνας και γνωμάτευσης της Νομικής Υπηρεσίας. Ο Γενικός Εισαγγελέας ξεκαθαρίζει στην «Κ», ότι η δημοσιοποίηση ονομάτων και στοιχείων που αφορούν την έρευνα για την Oικονομία μπορεί να γίνει αφορμή να χαθούν σχετικές υποθέσεις στα δικαστήρια. Σελ. 4 Νέο μικρό κοίτασμα στο οικόπεδο 12 Λίγη ποσότητα αλλά προσθέτει στην «Αφροδίτη» Τις μισές ποσότητες από αυτές του Αφροδίτη υπολογίζεται ότι έχει νέο κοίτασμα εντός του οικοπέδου 12 για το οποίο η Noble έχει στοιχεία από τις έρευνες που διεξήγαγε. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ» το επόμενο διάστημα αναμένεται η δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων ενώ μέχρι το τέλος το 2014 θα πραγματοποιηθεί η ερευνητική γεώτρηση. Η ενεργειακή συνεργασία Κύπρου-Γερμανίας θα είναι στις επαφές του Προέδρου Αναστασιάδη με την Μέρκελ. Σελ. 5 ΚΥΡΙΟ ΑΡΘΡΟ Δέκα χρόνια στην Ε.Ε. H δέκατη επέτειος από την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκει τη χώρα μας σε ένα μεταβατικό στάδιο μετά το οικονομικό και κοινωνικό σοκ που υπέστη από τις δραστικές λύσεις που επέβαλαν εταίροι μας. Χωρίς να παραγνωρίζουμε τα δικά μας δημοσιονομικά λάθη δεκαετιών και τα εγκλήματα στον τραπεζικό τομέα, ουδείς μπορεί να αρνηθεί ότι η μικρής κλίμακας κυπριακή οικονομία χρησιμοποιήθηκε ως δοκιμαστικό μοντέλο, ιδιαίτερα στο θέμα της διάσωσης τραπεζών με ίδια μέσα, κάτι που κλόνισε το χρηματοπιστωτικό σύστημα της χώρας. Μαζί όμως κλόνισε και τις προσδοκίες του κυπριακού λαού, ο οποίος επένδυσε -ίσως και υπερβολικά- στην ευρωπαϊκή αλληλεγγύη, η οποία δοκιμάζεται αφόρητα. Το μέλλον της Κύπρου βρίσκεται στην Ευρώπη αλλά η δεκαετής εμπειρία θα πρέπει να μας διδάξει ότι εκτός από δικαιώματα η ιδιότητα του μέλους έχει και αυξημένες υποχρεώσεις. ΤΕΥΧΟΣ ΜΑΪΟΥ Σελ. 24 Κοτόπουλο πανέ στο φούρνο ΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΚΥΡΙΑΚΗ 11 ΜΑΪΟΥ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΣΕΝΑ ΣΟΥΜΑΧΕΡ Το πεπρωμένο των αθανάτων Η Πρωτομαγιά σηματοδότησε 20 χρόνια από το χαμό του θρυλικού Άιρτον Σένα και ενώ ο Μίκαελ Σουμάχερ χαροπαλεύει, ο Δ. Γιόκκας στρέφει πίσω το ρολόι. ΑΠΟΕΛ Οι μεγάλες χαμένες ευκαιρίες Τη στιγμή που ο στόχος είναι το πρώτο «back to back» πρωτάθλημα μετά από 65 χρόνια και το πρώτο νταμπλ μετά το 1996, ανατρέξαμε στο παρελθόν. ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΟ K SPORTS ΑΠΟΛΛΩΝΑΣ Τα συν και τα πλην του Χριστάκη Δύο σχολές σκέψης υπάρχουν σχετικά με το θέμα του προπονητή, όμως είναι η άποψη του προέδρου Νίκου Κίρζη που μετράει. ΑΕΛ Από τον Πενηντάεξ μέχρι σήμερα Η μοναδική φορά που η μια Λεμεσιανή ομάδα «έκοψε» τον τίτλο της άλλης ήταν τη σεζόν με θύμα τον Απόλλωνα και θύτη την ΑΕΛ.

2 02-KATHI NEW_Master_cy 02/05/14 20:37 Page 2 2 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΛΙΔΑ Κυριακή 4 Μαΐου 2014 ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ ΑΝΘΡΩΠΩΝ Γράφει ο ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Σοβαρευτείτε γιατί χανόμαστε Το δημόσιο αίτημα για την αποκάλυψη όλης της αλήθειας γύρω από το οικονομικό κραχ που καταπόντισε τη χώρα μας, είναι τόσο έντονο που έχει προκαλέσει πανικό στο πολιτικό εποικοδόμημα. Ο τρόμος για ενδεχόμενες νέες αποκαλύψεις και η μεγάλη αμηχανία σε κόμματα και κυβέρνηση όταν έρχονται αντιμέτωποι με τους πολίτες, οδηγεί σε κατά συρροή γκάφες αλλά και σε σοβαρά ολισθήματα με ανυπολόγιστες -αν και ορατές- συνέπειες. Περίπτωση γκάφας είναι η επίθεση του Προέδρου Αναστασιάδη κατά των ΜΜΕ την Τετάρτη και η προσπάθεια του να ανασκευάσει την Πέμπτη καλώντας μάλιστα όλους «να συνειδητοποιήσουμε ότι η δαιμονοποίηση της πολιτικής και των ΜΜΕ, θα ήταν καταστροφική για τη Δημοκρατία». Ευσεβάστως να υπομνήσω στον Πρόεδρο ότι σε μια χώρα που συνεπεία των πολιτικών της υπέστει πραξικόπημα, εισβολή, χρηματιστηριακό σκάνδαλο με πρωταγωνιστές κόμματα και πολιτικούς κι ένα κραχ όπως αυτό του Μαρτίου του 2013 κι όλοι έμειναν ατιμώρητοι, Δημοκρατία δεν υπάρχει. Ακριβώς για να μπορέσουμε να δημιουργήσουμε συνθήκες δημοκρατίας, θα πρέπει έστω και την υστάτη να καταφύγουμε στην απονομή δικαιοσύνης, τουλάχιστον για το έγκλημα που βιώνουμε τώρα. Η δικαιοσύνη όμως που μπορεί να αποδοθεί μόνο μέσω του δικαιικού συστήματος κινδυνεύει να ευνουχιστεί από πολιτικούς αυτοσχεδιασμούς που θα τινάξουν στον αέρα το έργο που ανέλαβε να φέρει εις πέρας η Νομική Υπηρεσία. Φυσικά αν γίνει κάτι τέτοιο ίσως βολέψει κι ανακουφίσει πολλούς, μεταξύ των οποίων και πολιτικοί Κι εξηγούμαι: 18 μήνες τώρα η Επιτροπή Θεσμών της Βουλής ανέλαβε να μελετήσει την κατάσταση που οδήγησε τη χώρα προ της χρεοκοπίας κι έφτασε σήμερα να έχει εκπονήσει μια έκθεση 600 σελίδων και να έχει στα χέρια της λίστες με πολλές χιλιάδες τραπεζικές πράξεις σε τέσσερεις περιόδους. Είναι ενδεικτικό ότι ο πρόεδρος της Επιτροπής Δημήτρης Συλλούρης τις προάλλες εξέφρασε την πεποίθηση ότι, «είναι δυνατόν πλέον με τη νέα Διοίκηση της Κεντρικής Τράπεζας να πάρουμε όλες τις πληροφορίες για όλες τις εκροές για τις κρίσιμες περιόδους. Γιατί όμως με τη Διοίκηση Πανίκου Δημητριάδη δεν μπορούσαν να πάρουν τις πληροφορίες που ζητούσαν; Απλώς διότι ο τέως Διοικητής άνευ δικαστικού διατάγματος, ορθώς, δεν μπορούσε να παραβιάσει το τραπεζικό απόρρητο και να δώσει πληροφορίες έστω και για μια πράξη. Αντίθετα η κ. Χρυστάλλα Γιωρκάτζη εφοδίασε ένα πολυμελές, αναρμόδιο και άνευ της κατάλληλης κατάρτισης Σώμα, με δεκάδες χιλιάδες απόρρητες πληροφορίες. Επειδή όμως στην Επιτροπή αντιλήφθηκαν ότι δεν μπορούσαν να επεξεργαστούν τα στοιχεία ζήτησαν από την Κεντρική να το πράξει ώστε περί τα τέλη Ιουνίου να ξανασυνέλθουνν ώστε να δημοσιοποιήσουν τις εκροές που σχετίζονται με πολιτικά εκτεθειμένα πρόσωπα. Η κ. Γιωρκάτζη δεν δικαιολογείται να αγνοεί προειδοποιήσεις του Γ. Εισαγγελέα ότι, από δημοσιοποίηση στοιχείων τυχόν να χαθούν υποθέσεις στο δικαστήριο, ούτε να λησμονεί τη δική της διακήρυξης μόλις διορίστηκε Διοικητής, ότι «πρώτιστος στρατηγικός στόχος είναι η εμπέδωση της εμπιστοσύνης στο τραπεζικό σύστημα». Ποιος ξένος να εμπιστευτεί την Κύπρο όταν ο κατ εξοχήν θεματοφύλακας του τραπεζικού απορρήτου με την μεγαλύτερη ευκολία βγάζει στο μεϊντάνι λίστες; Το κύριο που δεν αντιλήφθηκε η κ. Γιωρκάτζη, νομίζω, είναι ότι εκπροσωπεί έναν ευρωπαϊκό θεσμό Γι αυτό σοβαρευτείτε όλοι, κάντε τη δουλειά σας κι άστε κατά μέρος τις δημόσιες σχέσεις και τον λαϊκισμό. Βλάφτουν σοβαρά την οικονομία. Όση μας έμεινε. ΥΨΙΚΑΜΙΝΟΣ/ Γράφει ο ΜΙΧAΛΗΣ ΤΣΙΚΑΛAΣ Ζήσε τον μύθο σου στη Χρυστάλλα Με πιάνει μέσα μου και τα βάζω με τον αόρατο. Με το σύστημα που δεν το βλέπω αλλά που με κάνει ό, τι θέλει. Ή έτσι νομίζει. Πάω λοιπόν σαν τον βοσκό μέσα στο βουνό για βάλω σε τάξη τις σκέψεις μου που πετάνε από γεγονός σε γεγονός σαν αγριοκάτσικο. Κάτσε να κάτσω σε μια πέτρα. Μα ως μπήκα στη σπηλιά, να κι άλλες σκέψεις, πιο μεγάλες από εκείνες που έκανα εγώ. Και λέω: Θα αφήσω τις δικές μου τις απλές και θα καταπιαστώ με τις πιο μεγάλες, τις αποκαλυπτικές. Και να που, λίγο μετά, οι δικές μου σκέψεις δεν υπάρχουν και είμαι διπλά αφελής πλέον μα κι οι μεγαλύτερες που για εκείνες άφησα ό, τι δικό μου, με εγκαταλείπουν και αυτές και με κάνουν δυο φορές γελοίο. Μυθικό: ανάλογο της Ατλαντίδος και της Κεντρικής αντιστρόφως ανάλογο. Μάταια θέλησα να πουλήσω μούρη πως είμαι για τα μεγάλα, πως είμαι πάνω από το μικρά, τ ασήμαντα. Εγώ τουλάχιστον λέω ότι δεν είμαι. Δεν ανέλαβα μια θέση για να σας δείξω και καλά, ότι όλα τα ξέρω. Δεν βγήκα με τύμπανα και κρόταλα έξω από την Κεντρική για να φτάσω μέχρι τη βουλή και να σας πω: «Ορίστε, να τα ονόματα που ζητήσατε. Δώστε τα βορά στα ΜΜΕ, στον κόσμο, στους πάντες». Δεν έκανα ό, τι με τόση ξαστοχιά έκανε η Χρυστάλλα Γιωρκάτζη με τα ονόματα και τις λίστες. Δεν νομίζω να υπήρξε μεγαλύτερη αστοχία και συνάμα κοροϊδία από την παράσταση που στήθηκε γύρω από τις αποκαλύψεις των ονομάτων που έβγαλαν λεφτά από τις τράπεζες κατά την κλειστή περίοδο τον Μάρτιο του Καθίστε και εσείς σε μια πέτρα στην ίδια σπηλιά με εμένα και δείτε πως αφήσαμε τα μικρά αλλά και πως μας φύγανε και τα μεγάλα μέσα από τη σπηλιά της Επιτροπής Θεσμών που ονομάζεται και strong room. Εκεί, μέσα σε αυτό το δωμάτιο (όντως έτσι το ονομάζουν) στο υπόγειο της Βουλής, έχουν αποθηκευτεί όλα τα στοιχεία που έχει λάβει η Επιτροπή Θεσμών, πλην αυτών που κόμισε και η Χρυστάλλα. Από αυτά, ένας Θεός (ούτε καν ο Συλλούρης) ξέρει πόσα είναι αξιοποιήσιμα και για πόσα έχουν λάβει ενημέρωση τα μέλη της Επιτροπής. Ένα, δεύτερον: η κυρία νέα Διοικητής της Κεντρικής έκανε όντας πια Διοικητής Κεντρικής και όχι Γενική Ελέγκτρια, ό,τι δεν έκανε κανείς από τους προηγούμενους Διοικητές ποτέ, όχι στην Κύπρο αλλά στον κόσμο. «Έδωσε» κυριολεκτικά και μεταφορικά ονόματα και τραπεζικούς λογαριασμούς στην Επιτροπή Θεσμών καίγοντας τα ξερά μαζί με τα χλωρά. Ναι, μέσα στα ονόματα που κόμισε η κυρία Χρυστάλλα θα υπάρχουν και εκείνων που έβγαλαν λεφτά. Υπάρχουν όμως και τα ονόματα εταιρειών που έβγαλαν λεφτά χωρίς όμως ούτε η κυρία Χρυστάλλα ούτε κανείς άλλος να μας λέει αν οι πράξεις έγιναν νομότυπα ή όχι. Με άλλα λόγια, η κυρία Χρυστάλλα παρέδωσε σύσσωμο το τραπεζικό απόρρητο στα μάτια της Επιτροπής Θεσμών. Είτε φταίνε είτε δεν φταίνε, πρόσωπα και εταιρείες εκτίθενται δίχως να έχουν σχέση με εκείνους που πράγματι έβγαλαν λεφτά στο εξωτερικό. Ή μήπως μέσα στις περιβόητες λίστες λαμποκοπούν τα λαμόγια και δεν το ξέρουμε; Δεν ήθελε προεργασία ένα έργο όπως αυτό; Δεν ήθελαν σκέψη όλες οι μικρές λεπτομέρειες και ανάλογο χειρισμό; Δεν έπρεπε να είμαστε πιο προσεκτικοί ως λειτουργοί ώστε να μην πετάξουμε ακόμη ένα πυροτέχνημα, και εκεί που έχει απογειωθεί να καταφέρνουμε όπωςόπως να το προσγειώνουμε λαμβάνοντας απόφαση για μη δημοσιοποίηση ονομάτων και στη συνέχεια να το αφήνουμε να κάψει το φιτίλι μέχρι αρχές καλοκαιριού οπότε και θα δημοσιοποιήσουμε τα ονόματα που πρέπει; Είναι τόσο δύσκολο κυρία Χρυστάλλα να σκεφτείτε, σαν «μπούσουλας» πια εσείς των τραπεζών και όχι σαν Γενική Ελέγκτρια που έχει το άγχος της καλύτερης μαθήτριας, ότι μια εταιρεία που θα δει δημοσιοποιημένο το όνομα και τις κινήσεις των λογαριασμών της, θα φύγει την ίδια ώρα από την Κύπρο; Και δεν είναι μια, είναι χιλιάδες μέσα στις λίστες. Και θα το μάθουν και έξω από τη σπηλιά μας κι άλλες εταιρείες και δεν πρόκειται να κοντέψουν όταν ακούσουν ότι μας αρέσει να δίνουμε το τραπεζικό απόρρητο όταν παράλληλα, κυνηγάμε την επένδυση από εταιρείες με το δίκαννο. Παράλογο; Οι σκέψεις οι μικρές φύγανε, πήγαμε για τις μεγάλες αποκαλύψεις, μας παράτησαν κι αυτές. Κι άντε τώρα εσύ να κάτσεις πάνω στην πέτρα του Αισώπου και να σκεφτείς με όλα αυτά που συμβαίνουν γύρω σου, «ότι δεν ζεις τον μύθο σου» στην Κύπρο, ότι δεν ζεις τον μύθο σου -όχι στην Ελλάδα- αλλά στη Χρυστάλλα. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Με άριστα το 10 EΝΩΝΟΥΜΕ ΔΥΝAΜΕΙΣ / Γράφει Ο Ποιος έδιωξε τον Αβέρωφ από το Twitter; 1Στη Γενική Ελέγκτρια. Ουπς, συγγνώμη, κάποιος να της πει πως έγινε Διοικήτρια της Κεντρικής και πως εκ της θέσεως της είναι θεματοφύλακας του τραπεζικού απορρήτου. 2Στον Healthy. Βρε Βίκτωρα δεν είπαμε πως ο πρόεδρος δεν μιλά σε μικρόφωνα μετά τις 9 το βράδυ; Δεν σας άφησε manual ο Στυλιανίδης; 3Στο Healthy Προεδρικό. Πρόεδρε, μάζεψε λίγο την αυλή γιατί πάει να γίνει τσίρκο, ειδικά στα ταξίδια στο εξωτερικό. Μην αρχίσουμε να γράφουμε ποιος παίρνει μαζί του ποιον (και ποιαν) γιατί θα χρειαστούμε ένα Beautiful People για να χωρέσει το κουτσομπολιό. 4Στο ΑΚΕΛ. Κύριε Γ.Γ., νομίζω να οργανώσετε ένα κυνήγι θησαυρού μπας και βρεθούν τα λεφτά της FOCUS. Πρώτη στάση στις ψησταριές Αυτό το παιδί ή θα βγει ή θα πατώσει. και τις φρουταρίες της Μακεδονίτισσας. 5Στον POTUS. Οι Αμερικάνοι έχουν τον P(resident) O(f) T(he) U(nited) S(tates), έχουν την FLOTUS (First Lady Of The United States), έχουν και τον VPOTUS. Εμείς έχουμε τον FO- CUS: Τον Ζολώτα που δεν τον ξέρει κανείς. 6Στον Σταύρο. Αντιγράφω αυτούσιο απόσπασμα από το άρθρο του κύριου Καθηγητού υπό τον τίτλο «Πολιτικός αμοραλισμός ή πολιτική με αξίες;»: «Όσο για μένα, νιώθω υπεύθυνος διότι ο Πρόεδρος, τον οποίο ψήφισα, και το κόμμα στου οποίου το ευρωψηφοδέλτιο συμμετέχω, εμφανίζουν ελλείμματα αξιών.» Ωχ! 7Στο νοσοκομείο. Δεν πάμε μόνιμα τις φυλακές στα Λατσιά, αφού έτσι κι αλλιώς εκεί μετακομίζουν κατά το δοκούν, να μην ξεφτιλιζόμαστε κιόλας; ΑΡΧΕΙΟ 8Στον Ναύαρχο. Κάποτε η πραγματικότητα ξεπερνά και την πιο τρελή φαντασία. Εσείς που τον προτιμάτε τον Ομήρου, στη Βουλή ή στις «Πατάτες»; 9Στην Ευρώπη. Εξήντα ένας υποψήφιοι για έξι θέσεις στην Ευρωβουλή. Λένε πως είναι ρεκόρ, εγώ λέω πως είναι λίγοι, αν σκεφτείτε πως θα έχουν μισθό και έσοδα 20,000 τον μήνα! Από πού πάνε για τις Βρυξέλες; Στον Χρήστο. Ο μοναδικός που 10 ήταν «βολεμένος» και τρέχει τώρα στους καφενέδες και τα εθνικόφρονα σωματεία είναι ο Στυλιανίδης. Ο κύριος αντι-βόλεμα. Πρόεδρος Δ.Σ.: ΚΩΣΤΑΣ ΙΟΡΔΑΝΙΔΗΣ Διευθύνων Σύμβουλος: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΛΟΤΤΙΔΗΣ Διευθυντής: ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Αρχισυντάκτης: ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Υπεύθυνος Οικονομικού: ΜΙΧΑΛΗΣ ΠΕΡΣΙΑΝΗΣ Υπεύθυνος Καλλιτεχνικού: MIXAΛΗΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ Υπεύθυνος Ατελιέ: ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΔΑΜΙΑΝΟΥ Iδιοκτησία «Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΕΚΔΟΣΗ ΚΥΠΡΟΥ ΛΤΔ» Νίκου Κρανιδιώτη 7Ε, 3ος όροφος, 2411 Έγκωμη, Λευκωσία, Κύπρος Τηλ.: Fax: Σύνταξη Fax: Διαφημιστικό Τμήμα - Μικρές Αγγελίες ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, αναπαραγωγή, διασκευή ή απόδοση του περιεχομένου της εφημερίδας με οποιονδήποτε τρόπο, χωρίς προηγούμενη γραπτή άδεια του εκδότη. Eκδίδεται σε συνεργασία και μετά από άδεια της εταιρείας ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Α.Ε. Διευθυντής: ΑΛΕΞΗΣ ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ Διεύθυνση συντάξεως: ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ - ΚΩΣΤΗΣ ΦΑΦΟΥΤΗΣ - ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΝΤΕΛΑΣ

3 03-ADV PEIREOS_Master_cy 02/05/14 20:01 Page 1

4 04 - POLITIKI_Master_cy 02/05/14 19:57 Page 4 4 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 4 Μαΐου 2014 Σε τεντωμένο σχοινί η Διοικήτρια της ΚΤ Μελέτη και γνωμάτευση από τον Γενικό Εισαγγελέα του ενδεχομένου παραβίασης του νόμου περί τραπεζικού απορρήτου Του ΓΙΏΡΓΟΥ ΜΙΧΑΗΛΊΔΗ <<<<<<< Η ενέργεια της διοικήτριας της Κεντρικής Τράπεζας να δώσει στη Βουλή τις τέσσερις λίστες θα αποτελέσει αντικείμενο έρευνας και γνωμάτευσης της Νομικής Υπηρεσίας. Οι νομοθεσίες περί προστασίας, του τραπεζικού απορρήτου, των προσωπικών δεδομένων και των ανθρώπινων δικαιωμάτων θα τεθούν κάτω από το μικροσκόπιο μελέτης του Γενικού Εισαγγελέα Κώστα Κληρίδη, ο οποίος θα εξετάσει και θα γνωματεύσει κατά πόσον παραβιάστηκαν από την ενέργεια της διοικήτριας της Κεντρικής Τράπεζας Χρυστάλλας Γιωρκάτζη, να δώσει στην Επιτροπή Θεσμών της Βουλής τις λίστες με τις χιλιάδες τραπεζικές πράξεις σε τέσσερεις περιόδους. Αυτό προκύπτει από σχετικές δηλώσεις του Κώστα Κληρίδη στην «Κ». Σημειώνεται ότι υπάρχει μάλιστα και προηγούμενο, όταν η Κεντρική Τράπεζα επί θητείας Πανίκου Δημητριάδη είχε αρνηθεί με βάση το τραπεζικό απόρρητο, να παραδώσει στοιχεία στο Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων. Εξαιρετικής σημασίας πρέπει να θεωρείται και η προειδοποίηση Κληρίδη ότι υπάρχει σοβαρό ενδεχόμενο η γνωστοποίηση ή δημοσιοποίηση τέτοιων στοιχείων να γίνει αφορμή να χαθούν σχετικές υποθέσεις στα δικαστήρια. Η αστυνομία δεν γνωρίζει Οι περιβόητες λίστες με τα ονόματα φυσικών και νομικών προσώπων οι οποίες κατατέθηκαν στην Επιτροπή Θεσμών της Βουλής από τη διοικήτρια της Κεντρικής Τράπεζας Χρυστάλλα Γιωρκάτζη και αφορούν τις περιόδους -όπως τις απαρίθμησε ο πρόεδρος της Επιτροπής Θεσμών Δημήτρης Συλλούρης- από την έγκριση του 1,8 δισ. προς τη Λαϊκή Τράπεζα, την περίοδο γύρω από το κούρεμα των ελληνικών ομολόγων, την περίοδο από 1-15 Μαρτίου πριν το Eurogroup και την περίοδο από Μαρτίου κατά την κλειστή περίοδο, ουδέποτε μέχρι στιγμής απασχόλησαν τις ανακριτικές αρχές και ούτε τέθηκαν ενώπιον τους, όπως Ο Γενικός Εισαγγελέας ξεκαθαρίζει ότι η δημοσιοποίηση ονομάτων και στοιχείων που αφορούν την έρευνα για την οικονομία μπορεί να γίνει αφορμή να χαθούν σχετικές υποθέσεις στα δικαστήρια. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ είπε στην «Κ» ο Γενικός Εισαγγελέας. Ο Κώστας Κληρίδης ανέφερε ότι την ερχόμενη Πέμπτη 8 Μαΐου η Επιτροπή Θεσμών θα παραδώσει στη Νομική Υπηρεσία τόσο το πόρισμα της για την οικονομία όσο και οποιαδήποτε άλλα στοιχεία αφορούν την έρευνα στα οποία θα περιλαμβάνονται και οι τέσσερεις λίστες: «Με την παραλαβή του υλικού, καθηκόντως η ανακριτική ομάδα θα διερευνήσει τα πάντα, ενώ σε περίπτωση που κριθεί ότι το υλικό είναι ελλιπές θα ζητήσουμε συμπληρωματικά στοιχεία», σημείωσε ο Κ. Κληρίδης. Ο Γ. Εισαγγελέας τονίζει ότι η κατάθεση στοιχείων με ονόματα φυσικών και νομικών προσώπων μέσα από τις λίστες που δόθηκαν στη Βουλή ενδεχομένως να εμπίπτει στον νόμο που αφορά την προστασία προσωπικών δεδομένων, κάτι που θα εξεταστεί. Έρευνα και γνωμάτευση Εν προκειμένω, ο Γενικός Εισαγγελέας κλήθηκε από την «Κ» να απαντήσει στο ερώτημα κατά πόσον η Διοικητής ως θεσμικό όργανο νομιμοποιείται να προχωρεί σε άρση του τραπεζικού απορρήτου και να δίνει στοιχεία και έγγραφα ακόμα και στη Βουλή. Ο Κληρίδης, σημείωσε με νόημα ότι: «είναι αδύνατο να προβώ σε σχόλιο επί τούτου εάν προηγουμένως δεν προβώ σε γνωμάτευση και ενδελεχή μελέτη». Η εισαγγελική μελέτη θα απαντήσει και στο ερώτημα κατά πόσον νομιμοποιείται η Κεντρική Τράπεζα να καταθέσει στη Βουλή υλικό από κλειστά κυκλώματα τραπεζών όπου καταγράφηκαν κινήσεις προσώπων και όπως μας είπε ο Κ. Κληρίδης, «η μελέτη θα καταδείξει εάν προκύπτουν και ποια είναι τα ποινικά αδικήματα που απορρέουν από τέτοιες ενέργειες». Η «Κ» ρώτησε ακόμα τον Γενικό Εισαγγελέα εάν η κατάθεση των λιστών και η ενδεχόμενη δημοσιοποίηση ονομάτων -έστω και εάν η Επιτροπή Θεσμών αποφάσισε προς το παρόν να μην δημοσιοποιήσει οτιδήποτε- προκαλεί πρόβλημα είτε στο ανακριτικό έργο είτε στην ποινική διαδικασία και ο κ. Κληρίδης τονίζει ότι ενδεχομένως κάποιες ενέργειες ή πράξεις να επηρεάζουν είτε τις έρευνες είτε τη δικαστική διαδικασία. Ξεκαθάρισε τέλος ότι η δημοσιοποίηση ονομάτων και στοιχείων που αφορούν την έρευνα μπορεί να γίνει αφορμή να χαθούν σχετικές υποθέσεις στα δικαστήρια. Ανάλαβε να ελέγξει τη λίστα αλλά χωρίς να δέχεται ευθύνη Η διοικήτρια θα προβεί σε έλεγχο εκροών αλλά αποποιείται την ευθύνη της εγκυρότητας της λίστας της ΚΤ Της ΜΑΡΊΝΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΊΔΟΥ Ολοκληρώθηκε την περασμένη βδομάδα, το επίπονο έργο της Επιτροπής Θεσμών που αφορά τα αίτια της κατάρρευσης της κυπριακής οικονομίας και του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Στην πολυσέλιδη έκθεσή της η Επιτροπή Θεσμών καταγράφει με λεπτομέρεια τις παθογένειες του χρηματοπιστωτικού συστήματος, τις πράξεις και παραλείψεις που οδήγησαν στην κατάρρευση της κυπριακής οικονομίας. Παράλληλα φαίνεται να μεταθέτει το βάρος ελέγχου του καταλόγου εκροών στην Κεντρική Τράπεζα, η οποία είναι μεν πρόθυμη να βοηθήσει αλλά δεν αναλαμβάνει την ευθύνη για την ορθότητα των καταλόγων. Γεννάται επίσης το εύλογο ερώτημα κατά πόσο από το πόρισμα της Θεσμών φαίνονται ξεκάθαρα οι αίτιοι της οικονομικής καταστροφής ή αν το κάθε πολιτικό κόμμα θα ερμηνεύσει το πόρισμα κατά το δοκούν. Στο τέλος του Ιούνη θα διαφανεί κατά πόσο ο δειγματοληπτικός έλεγχος του καταλόγου εκροών της Διοικήτριας της Κεντρικής, έναν χρόνο αργότερα θα βοηθήσει στη στοχοποίηση των ύποπτων εκροών ή αν ενδεχομένως θα οδηγήσει στη συγκάλυψη και στη συσκότισή τους. Η απόφαση της Χρυστάλλας Γιωρκάτζη να δώσει στην Επιτροπή Θεσμών τον κατάλογο χωρίς να προχωρήσει πρώτα σε αντιπαραβολή των πολυάριθμων πράξεων φαίνεται να προβληματίζει νομικούς και οικονομικούς κύκλους αφού εκτίθενται πράξεις καθόλα νόμιμες, άνευ λόγου. <<<<<<< Γεννάται το εύλογο ερώτημα κατά πόσο από το πόρισμα της Επιτροπής Θεσμών φαίνονται ξεκάθαρα οι αίτιοι της οικονομικής καταστροφής ή αν το κάθε πολιτικό κόμμα θα ερμηνεύσει το πόρισμα κατά το δοκούν. Διαφορετικό ανάγνωσμα Στην τελική έκθεση, παρατίθενται τόσο τα κοινά συμπεράσματα, όσο και τα συμπεράσματα του κάθε κοινοβουλευτικού κόμματος ξεχωριστά αναφορικά με την οικονομική κατάρρευση. Το κάθε κόμμα, φαίνεται να ερμηνεύει και να ιεραρχεί διαφορετικά τους παράγοντες που οδήγησαν στην κατάρρευση της κυπριακής οικονομίας και του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Το ΑΚΕΛ, φαίνεται να επιρρίπτει βαρύτατες ευθύνες στις πολιτικές αποφάσεις της κυβέρνησης Αναστασιάδη και στον πρώην Διοικητή Αναστάσιο Ορφανίδη. Την ίδια στιγμή σημειώνει τους κακούς χειρισμούς και του τέως Διοικητή Πανίκου Δημητριάδη. Ο ΔΗΣΥ στρέφει τα πυρά του στη διακυβέρνηση Χριστόφια και ειδικότερα στην αδυναμία λήψης μέτρων εγκαίρως. ΔΗΚΟ και ΕΔΕΚ, επιρρίπτουν ευθύνες και στις δύο κυβερνήσεις για καθυστέρηση λήψης μέτρων, στην απόφαση για κούρεμα του ελληνικού χρέους, στην απόφαση για κούρεμα των καταθέσεων στην Κύπρο και πώληση υποκαταστημάτων στην Ελλάδα. Εντούτοις, στο περιθώριο της επικαιρότητας φαίνεται να μπήκαν οι λόγοι που οδήγησαν στην καταστροφή της οικονομίας ενώ τεράστιας προβολής τυγχάνει το ζήτημα της λίστας εκροών. Δειγματοληπτικός έλεγχος Η καυτή πατάτα της Επιτροπής Θεσμών, που αφορούσε τις χιλιάδες πράξεις εκροών, κατά την επίμαχη περίοδο, πέφτει στα χέρια της ηγεσίας της Κεντρικής Τράπεζας. Συγκεκριμένα η Χρυστάλλα Γιωρκάτζη, ανέλαβε να προβεί σε δειγματοληπτικό έλεγχο των πράξεων εκροών, με στόχο να εντοπίσει κατά πόσο κρύβονται πολιτικά εκτεθειμένα πρόσωπα πίσω από περιπτώσεις πράξεων εκροών και συνεπώς να έτυχαν ευνοϊκής πληροφόρησης. Ωστόσο, εγείρονται ερωτήματα και προβληματισμοί για την αποτελεσματικότητα αυτής της πρακτικής, αφού ο δειγματοληπτικός έλεγχος προνοεί μεμονωμένη εξέταση φυσικών και νομικών προσώπων. Την ίδια στιγμή η συμβολή και βοήθεια της ηγεσίας της Κεντρικής Τράπεζας, χάνει αμέσως τη δυναμική του αφού η διοικήτρια αποποιείται εκ των προτέρων των ευθυνών της, δηλώνοντας επιγραμματικά πως δεν αναλαμβάνει την ευθύνη της εγκυρότητας και πληρότητας των καταλόγων. Στο φως εκροές Τα μέλη της Επιτροπής Θεσμών της Βουλής, δεν παρέλειψαν -ομόφωνα- να χαιρετίσουν την προθυμία της Χρ. Γιωρκάτζη να δώσει τα στοιχεία των εκροών της κλειστής περιόδου. Πράξεις, που κατά πλειοψηφία αφορούσαν επιλεκτικές εξουσιοδοτήσεις από την Κεντρική Τράπεζα σε συνεννόηση με την Τρόικα για δημόσιες υπηρεσίες και ανθρωπιστικούς λόγους. Παρά το γεγονός ότι η διοικήτρια δεσμεύτηκε να προχωρήσει σε αντιπαραβολή των πράξεων ούτως ώστε να διαχωριστούν οι νόμιμες πράξεις με την εξουσιοδότηση της Κεντρικής Τράπεζας από τις παράνομες εκροές κεφαλαίων, η απόφαση της να δώσει τον κατάλογο χωρίς να προχωρήσει πρώτα σε αντιπαραβολή αυτών των πολυάριθμων πράξεων φαίνεται να προβληματίζει οικονομικούς κύκλους αφού εκτίθενται πράξεις καθόλα νόμιμες χωρίς λόγο. Μετατίθεται λοιπόν για το τέλος του Ιούνη, μετά και τον έλεγχο της Κεντρικής Τράπεζας, η πιθανότητα να διαφανεί κατά πόσο θα αποκαλυφθούν, τόσο οι παράνομες εκροές της κλειστής περιόδου, όσο και οι μεμονωμένες εκροές πριν από την απόφαση του κουρέματος, που συνδέονται με πολιτικά εκτεθειμένα πρόσωπα και ενδεχομένως να έτυχαν προνομιακής πληροφόρησης. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ «Έχουμε στα χέρια μας τέσσερις λίστες με ονόματα και δεν μπορούμε να βγούμε από μέσα», έλεγε χαρακτηριστικά στην «Κ» μέλος της Επιτροπής Θεσμών, η οποία τελικά «φόρτωσε» το βάρος στην ΚΤ. Στο ψυγείο οι λίστες για τις εκροές Αντιδράσεις σε πολιτικό, νομικό και κοινωνικό επίπεδο Του ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΤΟΜΑΡΑ Η αναβολή που πήρε την υστάτη η δημοσιοποίηση των λιστών που παρέδωσε στην Επιτροπή Θεσμών η διοικήτρια της Κεντρικής Τράπεζας Χρυστάλλα Γιωρκάτζη και αφορούν τραπεζικές συναλλαγές που έγιναν σε τέσσερεις κρίσιμες περιόδους της οικονομίας, προκάλεσε και συνεχίζει να προκαλεί εύλογες απορίες και αντιδράσεις σε πολιτικό, νομικό αλλά κυρίως σε κοινωνικό επίπεδο. Η απόφαση της Επιτροπής Θεσμών κατά πλειοψηφία (ΔΗΣΥ-ΑΚΕΛ) να μεταθέσει για αρχές του καλοκαιριού, το ενδεχόμενο δημοσιοποίησης ονομάτων, οι τραπεζικοί λογαριασμοί των οποίων παρουσίαζαν ύποπτη δραστηριότητα, έριξε λάδι στο πολιτικό σκηνικό και ενίσχυσε την καχυποψία των πολιτών ως προς το ζητούμενο που είναι η αποκάλυψη της αλήθειας. Τα μέλη της Επιτροπής που ενώ αρχικά είχαν αποφασίσει ομόφωνα να δημοσιοποιήσουν τα στοιχεία που τους παρέδωσε η Κεντρική Τράπεζα, όταν τα πήραν στα χέρια τους ανακάλυψαν ότι η υλοποίηση της απόφασής τους ενέχει κινδύνους στοχοποίησης εταιρειών και φυσικών προσώπων, που συμπεριλαμβάνονται στις λίστες και ιδιαίτερα αν η δραστηριότητα που παρουσίαζαν οι λογαριασμοί τους, σχετιζόταν πράγματι με το ζητούμενο της έρευνας που είναι ο εντοπισμός όσων «φυγάδευσαν» κεφάλαια για να αποφύγουν το κούρεμα καταθέσεων. Ενδεικτικό της κατάστασης που έχει δημιουργηθεί είναι τα όσα έλεγε μέλος της Επιτροπής στην «Κ»: «Έχουμε στα χέρια μας τέσσερις λίστες με περίπου 11 χιλιάδες ονόματα και δεν μπορούμε να βγούμε από μέσα». ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ που φρέναραν τη δημοσιοποίηση των ονομάτων για τέλη ερχόμενου Μαΐου φαίνεται να εστιάζουν τώρα την προσοχή τους σε ύποπτες περιπτώσεις αναζητώντας πίσω από αυτές πολιτικά εκτεθειμένα πρόσωπα. Η κίνηση των δυο μεγαλύτερων κομμάτων δεν είναι άσχετη και με τους φόβους που είχαν εκφρασθεί στην Επιτροπή Θεσμών για επηρεασμό των ποινικών ερευνών που διεξάγονται αλλά και το βέβαιο ενδεχόμενο, όπως επεσήμαναν στην «Κ» αρμόδιες πηγές για δημιουργία αρνητικού κλίματος στην οικονομία από τη δημοσιοποίηση ονομάτων, οι συναλλαγές των οποίων δεν έχουν τύχει επεξεργασίας διά της οποίας να ξεκαθαρίζεται πέραν πάσης αμφιβολίας, ο χαρακτήρας των τραπεζικών τους συναλλαγών. Μουρμουρητά κατά της Κεντρικής Η παράδοση τραπεζικών δεδομένων από πλευράς Κεντρικής Τράπεζας, τα οποία δεν είχαν υποστεί την επεξεργασία εκείνη που να καλύπτουν το έργο της Επιτροπής Θεσμών, αποτέλεσε αντικείμενο επικριτικών σχολίων ακόμα και από μέλη της Επιτροπής. Βουλευτές από όλα τα κόμματα, όταν είδαν τις λίστες, εξέφραζαν αδυναμία να σχηματίσουν σφαιρική εικόνα και να καταλήξουν σε ασφαλή συμπεράσματα. Ένα επιπλέον στοιχείο που προκαλεί εύλογες απορίες, είναι κατά πόσον η Κεντρική Τράπεζα μπορεί να παραδώσει επιπλέον στοιχεία χωρίς την άρση του τραπεζικού απορρήτου από δικαστήριο. Προς τούτο υπάρχει μάλιστα και προηγούμενο όπου η Κεντρική επί θητείας Πανίκου Δημητριάδη είχε αρνηθεί να παραδώσει στοιχεία στο Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων. Νουθεσίες από πλευράς Ανωτάτου Κύκλοι του Ανώτατου Δικαστηρίου εξέφρασαν στην «Κ» την ανησυχία τους για την τροπή που έχει πάρει η όλη διαδικασία. Εξέλιξη, που όπως μας ελέχθη, μπορεί να επηρεάσει την απονομή δικαιοσύνης, εάν και εφόσον οι ποινικοί ανακριτές καταχωρήσουν υποθέσεις ενώπιον δικαστηρίων. Οι ίδιοι κύκλοι με νόημα επισήμαναν ότι οι κινήσεις που γίνονται θα πρέπει να είναι προσεκτικές, ούτως ώστε να μην παρεμβάλλονται εμπόδια σε μια πιθανή μελλοντική δικαστική διαδικασία. Η δημοσιοποίηση στοιχείων, χωρίς να προηγηθεί προσεκτική επεξεργασία τους, όπως μας τονίστηκε, θα δημιουργήσει λανθασμένες εντυπώσεις στην κοινή γνώμη, που θα επηρεάσουν το ποινικό σκέλος των ερευνών, αλλά και το δικαστικό, κάτι που έγινε και στην περίπτωση της τραγωδίας του Μαρί όταν κάποιοι εκ των κατηγορουμένων επικαλέσθηκαν προπηλακισμό και μη δίκαια δίκη. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ

5 05 - POLITIKI_Master_cy 5/2/14 8:57 PM Page 5 Κυριακή 4 Maΐου 2014 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 5 Νέο κοίτασμα αερίου δίπλα στο «Αφροδίτη» Μικρή ποσότητα δείχνουν τα σεισμογραφικά στοιχεία - Προγραμματίζεται ερευνητική γεώτρηση τέλος του 2014 Του ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΤΟΜΑΡΑ Στην ανακοίνωση των δεδομένων που άντλησε από τις σεισμογραφικές έρευνες που πραγματοποίησε εντός του οικοπέδου 12 είναι έτοιμη να προχωρήσει η Noble, οι τεχνοκράτες της οποίας έχουν ήδη στα χέρια τους τα αποτελέσματα των νέων ερευνών που πραγματοποίησαν στο οικόπεδο της Κυπριακής ΑΟΖ. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», το επόμενο διάστημα υπουργείο Ενέργειας, Noble και Delek θα δημοσιοποιήσουν τα αποτελέσματα των σεισμικών ερευνών, Λευκωσία ΚΥΠΡΟΣ 1 Αφροδίτη Leviathan 3 Tamar Mari-B Noa Dalit ΙΣΡΑΗΛ ΛΙΒΑΝΟΣ ΣΥΡΙΑ To νέο κοίτασμα εντός του τεμαχίου 12 είναι μικρό σε ποσότητα αλλά σημαντικό γιατί προσθέτει στην ποσότητα του κοιτάσματος Αφροδίτη. τα ευρήματα των οποίων, ωστόσο, σύμφωνα με τις πληροφορίες μας, δεν διαφοροποιούν δραστικά τα δεδομένα που έχουν δημιουργήσει οι επιβεβαιωμένες ποσότητες του κοιτάσματος Αφροδίτη. Με βάση τα στοιχεία των σεισμικών ερευνών οι τεχνοκράτες της Noble έχουν καταλήξει στο κατ αρχήν συμπέρασμα ότι το νέο κοίτασμα του οικοπέδου 12 που βρίσκεται σε κοντινή απόσταση από το κοίτασμα Αφροδίτη θα είναι μικρότερο από τα 5tcf, που έχουν εντοπισθεί. Σύμφωνα με τις αρχικές εκτιμήσεις, το νέο κοίτασμα ποσοτικά προσδιορίζεται περίπου στα 2 tcf, ποσότητα, που, αν επαληθευτεί, δεν μεταβάλει τα δεδομένα για το τερματικό υγροποίησης στο Βασιλικό, η υποστήριξη του οποίου απαιτεί μεγαλύτερες ποσότητες ΦΑ από αυτές που έχουν εντοπιστεί για να είναι οικονομικά βιώσιμη η επένδυση που απαιτείται. Όπως μας ελέχθη από πηγές που παρακολουθούν στενά τις κινήσεις που γίνονται στα οικόπεδα της Κυπριακής ΑΟΖ, η Noble με την επικείμενη ανακοίνωση των νέων σεισμογραφικών δεδομένων φαίνεται να έχει καλύψει από πλευράς σεισμικών ερευνών το σύνολο του οικοπέδου 12, προκειμένου να μην είναι εκπρόθεσμη στις υποχρεώσεις της, με βάση το συμβόλαιο που έχει υπογράψει με την Κυπριακή Δημοκρατία και να αναγκασθεί να επιστρέψει στην κυβέρνηση τις περιοχές που δεν ερεύνησε. Της ανακοίνωσης των αρχικών ενδείξεων για το νέο κοίτασμα του οικοπέδου 12 θα ακολουθήσει ερευνητική γεώτρηση, που, με βάση τις συμβατικές υποχρεώσεις της εταιρείας, τοποθετείται περί τα τέλη του Στην περίπτωση που επιβεβαιωθούν οι αρχικές εκτιμήσεις για το νέο κοίτασμα, οι ποσότητές του θα ενισχύσουν σημαντικά το κοίτασμα Αφροδίτη, με το οποίο βρίσκεται σε κοντινή απόσταση. Το πιο πιθανό, όπως εκτιμάται από ειδικούς σε θέματα υδρογονανθράκων, είναι η ενοποίηση των επιβεβαιωμένων ποσοτήτων για μεταφορά, είτε σε χερσαίο είτε σε πλωτό τερματικό υγροποίησης. Ώθηση στις προοπτικές συνεργασίας Κύπρου-Γερμανίας στον ενεργειακό τομέα αναμένεται να δώσουν Αναστασιάδης-Μέρκελ τόσο στις κατ ιδίαν επαφές όσο και στην κοινή συνέντευξη Τύπου. Το αέριο στην ατζέντα Αναστασιάδη-Μέρκελ Το μεγάλο, όπως λέγεται από κυβερνητικές πηγές, ενδιαφέρον που επιδεικνύεται από γερμανικής πλευράς για τους ενεργειακούς πόρους της περιοχής θα τεθεί στο επίκεντρο των επαφών που θα έχει στο Βερολίνο ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης από την προσεχή Τρίτη μέχρι την Πέμπτη. Κυβερνητικές πηγές στη Λευκωσία ανέφεραν στην «Κ» ότι το ενδεχόμενο συνεργασίας της Κυπριακής Δημοκρατίας με την Deutsche Bank στην ανέγερση του χερσαίου τερματικού υγροποίησης ΦΑ στο Βασιλικό θα είναι ένα από τα θέματα των συζητήσεων με τη Γερμανίδα Καγκελάριο, ενώ αναφορά ενδέχεται να γίνει από την κ. Μέρκελ και στην κοινή συνέντευξη Τύπου των ηγετών των δύο χωρών. Από κυπριακής πλευράς αναμένεται να τονισθεί η επιθυμία της Λευκωσίας να πάρουν σάρκα και οστά οι διαβουλεύσεις που άρχισαν μεταξύ του Υπουργείου Ενέργειας και του τραπεζικού κολοσσού. Επί γερμανικού εδάφους ο πρόεδρος της Δημοκρατίας θα έχει σημαντικές επαφές κυρίως για οικονομικά θέματα. Θα επισκεφθεί επίσης το Γερμανικό Ινστιτούτο Εξωτερικής Πολιτικής, στο οποίο θα μιλήσει, ενώ επαφές θα έχει και στο Αμβούργο, με το Ναυτιλιακό Συμβούλιο της πόλης. Η Λευκωσία τρέφει μεγάλες προσδοκίες ότι κάτι καλό θα προκύψει από τις επαφές με ναυτιλιακούς παράγοντες μιας και η πλειοψηφία των ναυτιλιακών εταιρειών που δραστηριοποιούνται στην Κύπρο είναι γερμανικές, οι οποίες παρέμειναν στο νησί και μετά το κούρεμα των καταθέσεων. Ο πρόεδρος της Δημοκρατίας θα εκφράσει τις ευχαριστίες της Κυπριακής Δημοκρατίας στους Γερμανούς εφοπλιστές για τη στήριξη που πρόσφεραν στην οικονομία του τόπου σε δύσκολες ώρες. Στο πλαίσιο αυτό θα διερευνηθεί και το ενδεχόμενο γερμανικής εμπλοκής στις διαδικασίες αποκρατικοποίησης υπηρεσιών της Αρχής Λιμένων στη Λεμεσό. Στην επίσημη επίσκεψή του στην γερμανική πρωτεύουσα από τις 6 έως τις 8 Μαΐου τον Νίκο Αναστασιάδη θα συνοδεύουν ο υπουργός Οικονομικών Χάρης Γεωργιάδης, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος και διευθυντής του διπλωματικού του γραφείου Νίκος Χριστοδουλίδης και άλλοι υπηρεσιακοί παράγοντες. EPA

6 06 - POLITIKI_Master_cy 02/05/14 21:11 Page 6 6 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 4 Μαΐου 2014 Ο ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΛΕΓΚΤΗΣ ΣΤΗΝ «Κ» «Τρύπα» στους νόμους για πολιτικό χρήμα Κενά στο θέμα των ανώνυμων εισφορών προς τα κόμματα - Εκτός ελέγχου οι ανεξάρτητοι υποψήφιοι Συνέντευξη στον ΓΙΑΝΝΗ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Έγιναν βήματα προς τα εμπρός στο θέμα της χρηματοδότησης των κομμάτων αλλά υπάρχουν πολλά ακόμη που θα πρέπει να γίνουν υποδεικνύει ο νέος Γενικός Ελεγκτής της Δημοκρατίας Οδυσσέας Μιχαηλίδης με αφορμή το σάλο που προκάλεσε η υπόθεση Focus. Τονίζει συγκεκριμένα ότι υπάρχουν κενά που αφήνουν εκτός ελέγχου τους ανεξάρτητους υποψήφιους που μπορούν να δέχονται εισφορές από οπουδήποτε. Κενό εντοπίζει επίσης και στο θέμα των ανώνυμων εισφορών προς τα κόμματα. «Η πρόκληση για μένα είναι αν μπορέσω να αλλάξω την κουλτούρα που κινείται στη λογική ότι όποιος ασκεί δημόσια εξουσία είναι φυσιολογικό να βάζει το χέρι του στο μέλι και ότι περίπου εάν δεν βάλει θα πρέπει να εξηγήσει γιατί δεν το έβαλε!» τονίζει χαρακτηριστικά. Και σήμερα εάν είχαμε προεδρικές εκλογές θα μπορούσαν οι υποψήφιοι να δεχθούν εισφορά οποιουδήποτε ύψους από κάποιο ιδιώτη, φτάνει η εισφορά να μην γίνει προς το κόμμα. Αυτή η εισφορά θα ήταν καθόλα νόμιμη και δεν θα υπήρχε τρόπος να ελεγχθεί ο ανεξάρτητος υποψήφιος. -Πόσο πίσω είμαστε σε σχέση με τη νομοθεσία που επικρατεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο; - Για να είμαστε αντικειμενικοί θα πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι τα τελευταία τρία χρόνια σίγουρα έχουν γίνει πάρα πολλά αφού προηγουμένως δεν υπήρχε τίποτα, με εξαίρεση τον θεωρητικό έλεγχο των δαπανών των κομμάτων και των υποψηφίων σε προεκλογικές περιόδους. Είχαμε την πρώτη νομοθεσία του 2011, η οποία αντικαταστάθηκε το 2012 από τον Νόμο περί Πολιτικών Κομμάτων. Αυτός ο νόμος σίγουρα ήταν ένα βήμα προς τα εμπρός. Περιλήφθηκε η έννοια της τήρησης οικονομικών καταστάσεων στη βάση διεθνών προτύπων, τέθηκαν όρια στη χρηματοδότηση κομμάτων από ιδιώτες και εισήχθη η έννοια του ελέγχου των οικονομικών καταστάσεων από τον Γενικό Ελεγκτή. Σίγουρα, για να είμαστε δίκαιοι, πρέπει να πούμε ότι αυτές οι ρυθμίσεις ήταν μεγάλα βήματα προς τα εμπρός. - Παραμένουν όμως πολλά που πρέπει να γίνουν; Είναι οι συστάσεις της ομάδας κρατών κατά τις διαφθοράς του Συμβουλίου της Ευρώπης, γνωστής GRECO; -Παρά τα βήματα που έχουν γίνει υπάρχουν αρκετά κενά, όπως, όντως, «Η αίσθηση των πολιτών ότι ουδείς τιμωρείται εκτός εάν έχει μπει σε ένα φούρνο για να κλέψει ένα ψωμί, θα πρέπει να αλλάξει», δηλώνει στην «Κ» ο Γενικός Ελεγκτής Οδυσσέας Μιχαηλίδης. οι συστάσεις της Ομάδας GRECO. Και για να είμαστε ειλικρινείς δεν θα έπρεπε να αναμένουμε την Ομάδα GRECO να μας τα υποδείξει. - Ποιό είναι το σοβαρότερο κενό; -Το πιο μεγάλο κενό που υπάρχει, το οποίο μπορεί κάποιος να πει ότι ουσιαστικά παροπλίζει τον Νόμο, είναι ότι οι ανεξάρτητοι υποψήφιοι δεν υπόκεινται στα ανώτατα όρια των χρηματοδοτήσεων και ουσιαστικά δεν ελέγχονται με οποιοδήποτε τρόπο. Και σήμερα εάν είχαμε προεδρικές εκλογές θα μπορούσαν οι υποψήφιοι να δεχθούν εισφορά οποιουδήποτε ύψους από έναν ιδιώτη, φτάνει η εισφορά να μην γίνει προς το κόμμα. Αυτή η εισφορά θα ήταν καθόλα νόμιμη και δεν θα υπήρχε τρόπος να ελεγχθεί ο ανεξάρτητος υποψήφιος. Άρα, αυτό το στοιχείο, είναι ένα πολύ μεγάλο παράθυρο στον νόμο, μια μεγάλη τρύπα αν θέλετε, η οποία θα πρέπει να κλείσει, όπως ανέκαθεν ήταν η θέση μας. Και πρέπει να κλείσει άμεσα. Το άλλο κενό που υπάρχει, και το οποίο επίσης περιλαμβάνεται στις υποδείξεις της Ομάδας GRECO, είναι το θέμα της δημοσιοποίησης των οικονομικών στοιχείων των κομμάτων. - Από τη στιγμή που τα οικονομικά στοιχεία των κομμάτων ελέγχονται από τον Γενικό Ελεγκτή δεν διασφαλίζεται η διαφάνεια; - Είναι μια ασφαλιστική δικλείδα. Από την άλλη όμως, επειδή η διαφάνεια είναι το μόνο μέσο που έχουμε για να αποκαταστήσουμε την αξιοπιστία μας γενικά ως σύστημα έναντι των πολιτών, η δημοσιότητα που ζητά η Ομάδα GRECO πιστεύουμε ότι είναι ένα πολύ καλό στοιχείο. Υπάρχει ακόμη κάτι, το οποίο δεν μας υπέδειξε η Ομάδα GRECO αλλά εμείς θεωρούμε ότι είναι πολύ σημαντικό και αφορά τις ανώνυμες εισφορές. - Δηλαδή; -Στον Νόμο καταγράφεται με ασαφή τρόπο ότι επιτρέπονται ανώνυμες εισφορές μέχρι ευρώ χωρίς να είναι σαφές αυτό που κατ εμάς είναι αυτονόητο, ότι δεν μπορεί ένα κόμμα να έρθει να ισχυριστεί ότι ούτε το ίδιο γνωρίζει από πού προέρχεται η ανώνυμη εισφορά. Δεν μπορεί, για παράδειγμα, ένα κόμμα να μας πει ότι παρέλαβε σε κλειστούς φακέλους χίλιες εισφορές των χιλίων ευρώ αλλά δεν γνωρίζει την προέλευσή τους. Εμείς θεωρούμε ότι είναι αυτονόητο πως, ακόμη και μια εισφορά που επιτρέπεται να μην δημοσιοποιηθεί, αφού είναι μέχρι ευρώ, το κόμμα οφείλει να εκδίδει απόδειξη είσπραξης και όλες οι αποδείξεις να τίθενται προς έλεγχο ώστε να τηρηθεί η πρόνοια του Νόμου, η οποία απαιτεί ότι κανένας δεν μπορεί να κάνει δύο ανώνυμες εισφορές των χιλίων ευρώ τον ίδιο χρόνο. -Εννοείτε ότι η απόδειξη εισφοράς που εκδίδει ένα κόμμα θα πρέπει να είναι ονομαστική; - Εμείς πιστεύουμε ότι πρέπει να είναι ονομαστική παρόλο που δεν Η υποκρισία, η ατιμωρησία και... το μέλι - Όταν ξέσπασε η ιστορία με την υπόθεση της FOCUS οι ηγέτες των δύο μεγάλων κομμάτων έκαναν λόγο για υποκρισία. Δέχεστε ότι οι εισφορές ήταν κάτι που γινόταν και δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία; - Ο απλός πολίτης διερωτάται από που έως πού μια μη κυπριακή εταιρεία, που άρα δεν έχει σχέση με ένα κυπριακό κόμμα, θα θέλει να το χρηματοδοτήσει; Πράγματι, αλλά κακώς, ήταν αποδεκτό στην κοινωνία μας ότι μια μη κυπριακή εταιρεία ήταν δυνατό να χρηματοδοτεί ένα κυπριακό κόμμα. Όταν συζητείτο στη Βουλή το θέμα των ιδιωτικών χρηματοδοτήσεων είχε αναπτυχθεί ο προβληματισμός κατά πόσο θα επιτρέπονται εισφορές από μη κυπριακές εταιρείες ή όχι. Από τη στιγμή που το συζητούσαμε και δεν το απαγορεύσαμε δεν πρέπει ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Πρόβλημα διαδικασιών σε Ημικρατικούς - Πού εντοπίζεται το μεγαλύτερο πρόβλημα κακοδιαχείρισης και σπατάλης; - Υπάρχουν δύο ειδών λόγοι για τους οποίους υπάρχει απώλεια δημόσιου χρήματος. Το ένα είναι η καθαρή διαφθορά. Για παράδειγμα ένας οργανισμός προκηρύσσει διαγωνισμό για ένα κτίριο με φωτογραφικές προσφορές και αντί το κτίριο να στοιχίσει πέντε εκατομμύρια στοιχίζει επτά εκατομμύρια. Αυτή είναι μια τρύπα που υπάρχει στο κράτος. - Πού ακριβώς; - Παρά τις διαδικασίες, αυτό είναι ένα πρόβλημα που εντοπίζεται κυρίως σε Ημικρατικούς Οργανισμούς. Υπάρχει πεδίο βελτίωσης των διαδικασιών για να τερματιστεί αυτή η κατάσταση. - Ο άλλος λόγος που δημιουργεί απώλεια δημόσιου χρήματος; - O τρόπος με τον οποίο ενεργεί ο δημόσιος τομέας δημιουργεί τρύπες απώλειας δημόσιου χρήματος χωρίς να υπάρχει το στοιχείο της διαφθοράς. Και εδώ ακριβώς είναι το μεγάλο στοίχημα της μεταρρύθμισης της Δημόσιας Υπηρεσίας, για την οποία διορίστηκε και αρμόδιος Επίτροπος. Για παράδειγμα η γραφειοκρατία, οι υπεράριθμες υπηρεσίες, τυχόν ομάδες εργαζομένων που υποαπασχολούνται ή έχουν υπερπρονόμια. - Έχετε ρόλο γι αυτά τα ζητήματα; Είναι θέματα που χρονολογούνται. - Θεωρούμε ότι έχουμε ρόλο όμως πιστεύουμε ότι η κύρια προσπάθεια θα καταβληθεί στο πλαίσιο της Μεταρρύθμισης της Δημόσιας Υπηρεσίας, την οποία εμείς θα συνδράμουμε. Εμείς δεν ασκούμε πολιτική όμως σε αρκετές περιπτώσεις ο ρόλος μας μπορεί να είναι υποστηρικτικός. Όπως για παράδειγμα στον τομέα της Μεταρρύθμισης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στον οποίο εντοπίζουμε αρκετά προβλήματα κακοδιαχείρισης. να μας ξενίζει ότι γινόταν. Υπό αυτή την έννοια, μπορεί κάποιος να πει ότι δεν είναι κάτι που θα έπρεπε να ακουστεί σαν κεραυνός εν αιθρία. - Θέλω να πάμε στο ευρύτερο θέμα των ημερών, περί της έλλειψης διαφάνειας, της διαπλοκής και της διαφθοράς. Έχετε αναλάβει πρόσφατα αυτή τη νευραλγική θέση. Αν δούμε τη μεγάλη εικόνα ποιάν ιεραρχείτε ως την πρώτη πρόκληση; - Η πρόκληση για μένα είναι αν μπορέσω να αλλάξω την «κουλτούρα» που υπάρχει στον ευρύτερο δημόσιο τομέα και η οποία κινείται στη λογική ότι, όποιος ασκεί δημόσια εξουσία, είναι φυσιολογικό να βάζει το χέρι του στο μέλι και ότι περίπου, εάν δεν βάλει, θα πρέπει να εξηγήσει γιατί δεν το έβαλε! Αυτή η «κουλτούρα», η οποία θα πρέπει να παραδεχθούμε ότι δυστυχώς σε μεγάλο βαθμό επικρατεί και στην κοινωνία μας, θα πρέπει να προσπαθήσουμε να αλλάξει. Η δεύτερη πρόκληση, η οποία αποτελεί και αξίωση της κοινωνίας μας, είναι να ανατρέψουμε το αίσθημα της ατιμωρησίας που είναι έντονο στην κοινωνία μας. Η αίσθηση των πολιτών ότι ουδείς τιμωρείται εκτός εάν έχει μπει σε ένα φούρνο για να κλέψει ένα ψωμί, επίσης θα πρέπει να αλλάξει, γι αυτό νοιώθω ότι η κοινωνία ασκεί πάρα μεγάλη πίεση στα συντεταγμένα όργανα όπως είναι η κυβέρνηση, η Βουλή και άλλα. Το τελικό μου όραμα σίγουρα είναι να μπορέσουμε να καταπολεμήσουμε στον μέγιστο δυνατό βαθμό τη διαφθορά. Διαφθορά υπάρχει σε όλα τα κράτη του κόσμου αλλά στο δικό μας είναι ακόμη σε μεγαλύτερο βαθμό. υπάρχει ρητή αναφορά του Νόμου σ αυτό το θέμα. Κατ εμάς η έκδοση απόδειξης είναι εκ των ων ουκ άνευ. - Υπάρχει ασάφεια στο Νόμο; - Ναι και ο μόνος που μπορεί να τον ερμηνεύσει είναι ο Γ. Εισαγγελέας. Εάν ο Γ. Εισαγγελέας γνωματεύσει ότι τα κόμματα δεν υποχρεούνται να εκδίδουν απόδειξη, τότε δημιουργείται η ανάγκη τροποποίησης του Νόμου ώστε να υπάρχει ρητή υποχρέωση των κομμάτων να εκδίδουν απόδειξη και να υπόκεινται στον έλεγχο του Γενικού Ελεγκτή, ώστε να τηρούνται οι άλλες πρόνοιες του Νόμου, για διαφάνεια και λογοδοσία. - Το ίδιο θα πρέπει να ισχύει μεμονωμένα και για τους πολιτικούς; Τι γίνεται στις περιπτώσεις πολιτικών που λαμβάνουν χορηγίες; - Ασφαλέστατα θα πρέπει να ισχύει διότι μετά θα κάνουμε μια τρύπα στο νερό. Δεν νοείται ένας πολιτικός, είτε κατά τη διάρκεια προεκλογικής περιόδου είτε σε περίπτωση που δεν υποβάλλει τον εαυτό του σε εκλογική διαδικασία, π.χ. ένας υπουργός, να λαμβάνει χρηματοδότηση. Διότι αυτό είναι δωροδοκία. Η σε κάθε περίπτωση αυτό είναι μεμπτό. Άρα όλα αυτά θα πρέπει να υπόκεινται σε έλεγχο και ουσιαστικά να απαγορεύονται. - Ζούμε στην Κύπρο κ. Μιχαηλίδη και γνωρίζουμε τι γίνεται. Ο Νόμος για τις προεκλογικές δαπάνες των υποψηφίων είναι αυστηρός και γι αυτό πολλοί υποψήφιοι δημιουργούν τις λεγόμενες ομάδες υποστηρικτών που ουσιαστικά λειτουργούν σαν βιτρίνα ώστε να δικαιολογούν τα ποσά που δαπανούν. Δεν είναι υποκριτικό αυτό; - Yπάρχει υποκρισία γι αυτό και υποστηρίζω ότι πρώτα θα πρέπει να θέσουμε πιο είναι το ζητούμενο και μετά να αναζητήσουμε το εργαλείο για να το πετύχουμε. Άρα, εάν το ζητούμενο είναι να βάλουμε όριο στα έξοδα, τότε θα πρέπει να εφαρμοστεί η σχετική πρόνοια του Νόμου περί Κομμάτων που λέει ότι για να ελεγχθεί μια εισφορά δεν πρέπει να είναι μόνο οικονομική. Συνεπώς, εάν κάποιος εισφορέας πει σε ένα κόμμα ότι δεν θα του δώσει εισφορά υπό χρηματική μορφή, αλλά θα αναλάβει για παράδειγμα όλο το διαφημιστικό του υλικό, αξίας ενός εκατομμυρίου ευρώ, ο Νόμος προβλέπει ότι τούτο είναι παράνομο. - Τι προβλέπει επ αυτού η Νομοθεσία; - Είναι σαφέστατος ο Νόμος. Εάν μια εισφορά δεν είναι χρηματική, το κόμμα οφείλει να την αποτιμήσει σε χρήματα για να ελέγξει ότι αυτή δεν υπερβαίνει το ανώτατο ποσό ιδιωτικής εισφοράς που καθορίζει ο νόμος. Με τον ίδιο τρόπο, εάν μια ομάδα πρωτοβουλίας ισχυριστεί ότι παίρνει εισφορές εξ ονόματος κάποιου υποψηφίου ή ενός κόμματος και αυτή η ομάδα κάνει την εισφορά στο κόμμα ή στον υποψήφιο τότε και εδώ υπάρχει θέμα αν η εισφορά υπερβαίνει τα όρια του νόμου. Το κενό, όπως σας είπα, εντοπίζεται στο θέμα των ανεξάρτητων υποψηφίων που δεν υπόκεινται σε έλεγχο. Αλλάζει η δομή και η έκταση της ετήσιας έκθεσης <<<<<<< Καταγραφή υποδείξεων, έλεγχος συμμόρφωσης και πρόταση για ευθύνες. - Η κοινωνία είναι σε κατάσταση θυμού και οργής για το γεγονός ότι φθάσαμε εδώ που βρισκόμαστε. Πολλά από τα στρεβλά που είναι πιο έντονα σήμερα είναι καταγεγραμμένα εδώ και χρόνια στις εκθέσεις της Ελεγκτικής Υπηρεσίας. Κανένας όμως δεν λογοδότησε. Kαι σε μεγάλο βαθμό οι εκθέσεις της Ελεγκτικής Υπηρεσίας κατάντησαν εκθέσεις ιδεών. Γιατί; Πού είναι το πρόβλημα; - Σίγουρα υπήρχε πρόβλημα στην εφαρμογή των συστάσεων της Ελεγκτικής Υπηρεσίας. Αυτό το πρόβλημα ευτυχώς έγινε αντιληπτό και από την κοινωνία των πολιτών, που δικαιολογημένα αισθάνονται θυμό, και από την κυβέρνηση αλλά και από τη Βουλή. Η κυβέρνηση έχει αποφασίσει ότι θα συστήσει ομάδες εσωτερικού ελέγχου σε κάθε υπουργείο για υλοποίηση των συστάσεων της Ελεγκτικής Υπηρεσίας. Η δε Βουλή, τον Νοέμβριο του 2013, ψήφισε νόμο ο οποίος υποχρεώνει κάθε οργανισμό που υποβάλλει στη Βουλή προϋπολογισμό, να υποβάλλει και έκθεση στην οποία θα εξηγεί με ποιό τρόπο έχει συμμορφωθεί με τις συστάσεις της Ελεγκτικής Υπηρεσίας. - Άρα τα εργαλεία υπάρχουν. - Είναι καλό που εξασφαλίσαμε τα εργαλεία όμως έχουμε βάλει στους ώμους της Ελεγκτικής Υπηρεσίας περισσότερη ευθύνη. - Τι εννοείτε; - Εννοώ ότι όταν θα κατατεθεί ο ετήσιος προϋπολογισμός η Βουλή θα ζητήσει και έκθεση από τα υπουργεία για να διαπιστώσει εάν έχουν συμμορφωθεί με τις υποδείξεις μας. Όταν τα υπουργεία θα προσπαθήσουν να πείσουν τη Βουλή ότι έχουν συμμορφωθεί με μια έκθεση των χιλίων σελίδων, θα είναι πολύ εύκολο για τη Βουλή να απαντήσει ότι δεν έχει πεισθεί για τη συμμόρφωση ή και πολύ εύκολα ότι έχουν συμμορφωθεί. Δηλαδή ο έλεγχος δεν θα είναι εύκολος. - Συνεπώς θα πρέπει οι εκθέσεις σας να είναι λιγότερο εκτενείς και περισσότερο επί της ουσίας. - Ακριβώς, έχουμε διαπιστώσει ότι θα πρέπει να το αλλάξουμε. - Τι θα αλλάξετε; Έχετε κάποια ιδέα; - Ασφαλώς, έχουμε καταλήξει εσωτερικά σε δύο αλλαγές. Πρώτον θα πρέπει σίγουρα να μειώσουμε τον όγκο της έκθεσης. Η έκθεση για το 2012 είχε έκταση 1000 σελίδες και για το 2013 θα περιοριστεί κοντά στις 300 σελίδες. Η δεύτερη αλλαγή αφορά τη δομή της έκθεσης, δηλαδή να είναι γραμμένη κατά τέτοιο τρόπο ώστε πολύ εύκολα να ελεγχθεί κατά πόσον υπήρξε συμμόρφωση με τις υποδείξεις. Δηλαδή οι συστάσεις να είναι πιο σαφείς και πιο συγκεκριμένες. Έχουμε δει επί χάρτου κάποια παραδείγματα εδώ με τους συναδέλφους. Συνήθως η έκθεση αρχίζει να ετοιμάζεται τον Ιούνιο μετά που τελειώνουν οι εκθέσεις που δια νόμου υποβάλλονται στους Ημικρατικούς Οργανισμούς. Έχουμε κάνει κάποιες ασκήσεις επί χάρτου για το θέμα των συστάσεων. Το τι έχουμε δει είναι ότι θα πρέπει οι συστάσεις να είναι τριών ειδών. Η μία θα είναι καταγραφή γεγονότων για σκοπούς ενημέρωσης, χωρίς υποδείξεις για συμμόρφωση. Η δεύτερη θα είναι η καταγραφή υποδείξεων προς τον ελεγχόμενο για ενέργειες στις οποίες θα πρέπει να προβεί προς αντιμετώπιση του προβλήματος. Και η τρίτη περίπτωση θα είναι οι διαπιστώσεις μας ότι ενδεχομένως για μια υπόθεση να υπάρχουν ευθύνες οι οποίες θα πρέπει να διερευνηθούν. Μέχρι σήμερα - πλην μερικών περιπτώσεων- δεν ήταν σαφές στην Έκθεση το θέμα της διερεύνησης τυχόν ευθυνών. Υπήρχε συνήθως μια στερεότυπη παράγραφος στις εκθέσεις που ετοίμαζαν τα Υπουργεία που έλεγε ότι «δεν προκύπτουν οποιεσδήποτε πειθαρχικές ευθύνες». Αυτό το πράγμα ουσιαστικά παροπλίζει τον έλεγχο ως προς την πτυχή της απόδοσης ευθυνών. Αυτό που εμείς έχουμε κατά νουν είναι ότι στις περιπτώσεις εκείνες, και δεν υπονοώ όλες, στις οποίες εκ πρώτης όψεως φαίνεται να υπάρχουν ευθύνες, εμείς θα ζητούμε να διεξάγεται έρευνα. Διοικητική ή και πειθαρχική. -Όπως την πρόσφατη που ζητήσατε για το θέμα του Ιδρύματος Πολιτισμού; - Ακριβώς. Εκεί ζητήσαμε διοικητική έρευνα ανεξάρτητη από τη διεύθυνση του αρμόδιου υπουργείου. -Μετά από την έρευνα τελειώνει ο δικός σας ρόλος; - Εάν διαβάζοντας το πόρισμα μιας έρευνας φαίνεται, για παράδειγμα, ότι υπήρξε προσπάθεια συγκάλυψης προφανώς δεν θα αφήνουμε το θέμα να σταματά εκεί. Από το πόρισμα της έρευνας θα προκύπτουν οι επόμενες ενέργειες.

7 07 - POLITIKI_Master_cy 02/05/14 19:56 Page 7 Κυριακή 4 Μαΐου2014 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 7 Γιώργος Λιλλήκας, υποψήφιος ευρωβουλευτής, πρόεδρος της Συμμαχίας Πολιτών Αυτή η Ε.Ε. δεν μπορεί να έχει μέλλον Συνέντευξη στον ΑΝΔΡΕΑ ΠΑΡΑΣΧΟ -Στο διάγγελμά του ο Τάσσος Παπαδόπουλος τόνιζε ότι «Ἂν ὁ κυρίαρχος λαὸς μὲ τὴν ψῆφο του ἀπορρίψει τὸ Σχέδιο, σὲ μία ἑβδομάδα ἡ Κυπριακὴ Δημοκρατία θὰ καταστεῖ πλῆρες καὶ ἰσότιμο μέλος τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἕνωσης. Θὰ πετύχουμε ἕνα στρατηγικὸ στόχο ποὺ ἀπὸ κοινοῦ θέσαμε γιὰ νὰ ἀναβαθμίσουμε καὶ νὰ θωρακίσουμε πολιτικὰ τὴν Κυπριακὴ Δημοκρατία». Συμπληρώθηκαν 10 χρόνια από την ένταξη μας και βρισκόμαστε σε μια Ε.Ε. των μνημονίων, των εκατομμυρίων ανέργων, του Βορρά και του Νότου και της οικονομικής κρίσης. Πού λαθέψαμε; <<<<<<< Η λύση που διαπραγματεύεται ο Πρόεδρος είναι Συνομοσπονδία και θα περιορίζει τα δικαιώματα της ιδιοκτησίας και της ελεύθερης εγκατάστασης. -Δεν κάναμε λάθος. Μπορεί η Ευρωπαϊκή Ένωση να μας απογοήτευσε με την ανοχή που δείχνει έναντι της Τουρκίας που κατέχει Ευρωπαϊκά εδάφη. Μπορεί να παρεκκλίνει από τις αρχές και τις αξίες της, αλλά μας δίνει τη δυνατότητα να δημιουργήσουμε ουσιαστικό πολιτικό κόστος στην Τουρκία, όπως κάναμε τον Δεκέμβρη του 2006 όταν ομόφωνα παγώσαμε οκτώ προενταξιακά κεφάλαια. Η προηγούμενη και η σημερινή Κυβέρνηση δεν αξιοποιούν τις δυνατότητες και τις ευκαιρίες που μας προσφέρει η ιδιότητα μας ως κράτους-μέλους. Γι αυτό δεν φταίει η Ε.Ε. αλλά η έλλειψη διεκδικητικότητας και στρατηγικής των δικών μας Κυβερνήσεων. Η Ε.Ε. σήμερα λειτουργεί στο πνεύμα της Νεοφιλελεύθερης νέας Τάξης πραγμάτων και υπό την ηγεμονία της Γερμανίας. Αυτή η Ε.Ε. δεν μπορεί να έχει μέλλον. Πρέπει και θα το επιχειρήσουμε να αναπτυχθεί ένα κοινό μέτωπο με τους λαούς και τις χώρες του Νότου για να αλλάξουμε την Ευρωπαϊκή πορεία. «Εἴμαστε πάντα ἕτοιμοι γιὰ μετάλλαξη τοῦ σημερινοῦ Κράτους σὲ Ὁμοσπονδία ποὺ θὰ διέπεται καθοριστικὰ ἀπὸ δημοκρατικὲς ἀρχὲς καὶἀπὸ πλήρη σεβασμὸ στὰἀνθρώπινα δικαιώματα», υπογράμμιζε ο Τάσσος Παπαδόπουλος στο διάγγελμά του τότε. Εσείς πλέον τοποθετείστε κατά της ομοσπονδίας, ποιος είναι λάθος τοποθετημένος; Το πρόβλημα δεν είναι η Ομοσπονδία αλλά η διζωνικότητα και δικοινοτικότητα. Επαναλαμβάνω αυτό που είπα πολλές φορές. Και η Αμερική και η Γερμανία είναι Ομοσπονδίες και σέβονται πλήρως όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις δημοκρατικές ελευθερίες. Η λύση που διαπραγματεύεται ο Πρόεδρος είναι Συνομοσπονδία και θα περιορίζει τα δικαιώματα της ιδιοκτησίας και της ελεύθερης εγκατάστασης. Θα παραβιάζει δημοκρατικές αρχές, αφού όπως ο ίδιος ο Πρόεδρος παραδέχθηκε στη διάσκεψη Τύπου, οι Ελληνοκύπριοι που θα τους επιτραπεί να ζουν στην Κερύνεια δεν θα έχουν δικαίωμα να ψηφίζουν αυτούς που θα τους κυβερνούν ή τους εκπροσώπους τους στη Βουλή. Σε ποια ομοσπονδιακή χώρα υπάρχουν τέτοιες αντιδημοκρατικές πρόνοιες; Κλείνω με ένα ερώτημα που υπέβαλα πολλές φορές και μένει αναπάντητο. Με τη Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία που διαπραγματευόμαστε, θα μπορούν οι Ε/Κ και οι Τ/Κ να ζουν ελεύθερα στην πατρίδα μας, σε όποιο μέρος «Δεν δέχομαι την ισοπέδωση που κάποιοι επιχειρούν. Δεν δέχομαι την πολιτική Πάγκαλου «μαζί τα φάγαμε». Η ισοπέδωση και η γενίκευση ευνοεί τους ενόχους», υποστηρίζει ο Γιώργος Λιλλήκας. θέλουν; Θα μπορούν να ζουν σε μικτά χωριά και πόλεις σε όλη τη χώρα; Εκεί που θα επιλέξουν να ζουν και θα πληρώνουν φόρους θα μπορούν και να ψηφίζουν; -Η ευρωπαϊκή Κύπρος στη δεινή οικονομική κατάσταση που βρίσκεται σήμερα, χρειάζεται περισσότερη ή λιγότερη Ευρώπη; -Στους τομείς της χρηστής και αποτελεσματικής διοίκησης, της διαφάνειας και του κράτους δικαίου, χρειαζόμαστε περισσότερη Ευρώπη. Όπως και στους τομείς της εξυγίανσης των δημόσιων οικονομικών, της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης στο πλαίσιο του ΓΕΣΥ. Η Ε.Ε. θα πρέπει, όμως, να επανέλθει στην ευρωπαϊκή παράδοση του Κοινοτικού Κράτους. Να εκδημοκρατικοποιήσει περισσότερο τους θεσμούς της. Να εφαρμόσει πολιτική ανάπτυξης και να δώσει προοπτικές στους πολίτες της, ιδιαίτερα τους νέους αν θέλει να ξανακερδίσει την εμπιστοσύνη τους. -Το κομματικό τοπίο σήμερα μοιάζει με βάλτο καθώς οι αποκαλύψεις περί πολιτικού χρήματος ήρθαν να επιβεβαιώσουν με αποδείξεις και ονόματα αυτό που ο κόσμος υποψιαζόταν. Μάλιστα, οι αντιδράσεις της κοινής γνώμης αναφέρονται σε όλο το κομματικό σύστημα. Υπάρχει τρόπος ανάκτησης της αξιοπιστίας του πολιτικού συστήματος; -Δεν δέχομαι την ισοπέδωση που κάποιοι επιχειρούν. Δεν δέχομαι την πολιτική Πάγκαλου «μαζί τα φάγαμε». Η ισοπέδωση και η γενίκευση ευνοεί τους ενόχους. Αυτοί που εμπλέκονται σε περίεργες χρηματοδοτήσεις και στη διαπλοκή έχουν όνομα. Γι αυτό διαφωνήσαμε με την απόφαση της Επιτροπής Θεσμών να παραπέμψει σε επιτροπές και στο τέλος Ιουνίου την εξέταση και ενδεχόμενα τη δημοσιοποίηση ονομάτων. Εμείς ζητούμε τα όποια πολιτικά πρόσωπα, τα συνδεδεμένα με αυτά συγγενικά πρόσωπα και εταιρείες, ευνοήθηκαν από πληροφορίες των Κυβερνητικών αξιωματούχων ή από το Τραπεζικό σύστημα, να δοθούν στη δημοσιότητα. Όσους τους διαγράφηκαν δάνεια, ή έτυχαν ευνοϊκής μεταχείρισης και έβγαλαν εκτός Κύπρου τις καταθέσεις τους πριν από το κούρεμα ή κατά την περίοδο που οι τράπεζες ήταν κλειστές πρέπει να δημοσιευθούν τα ονόματά τους. Οι πολίτες έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν. Και όπου υπάρχουν, αν υπάρχουν, ποινικά αδικήματα να αποδοθεί δικαιοσύνη. Αυτό σημαίνει κράτος δικαίου. -Πώς σχολιάζετε την επίθεση του Προέδρου της Δημοκρατίας κατά των ΜΜΕ; Ο Πρόεδρος μίλησε σαν ένοχος που η υπεράσπισή του είναι ότι φταίνε και άλλοι. Είναι απαράδεκτη η ισοπέδωση από μέρους του, ιδιαίτερα όταν εκείνο που επικαλείται για να κατηγορήσει τα ΜΜΕ είναι η συνήθης διεθνώς καθιερωμένη πρακτική εσόδων των Μέσων Ενημέρωσης. Αν τα ΜΜΕ δεν έχουν διαφημίσεις τότε ή δεν επιβιώνουν ή αναζητούν άλλες πηγές χρηματοδότησης που ενδεχόμενα να οδηγούν σε διαπλοκή. Τα κόμματα που παίρνουν χορηγία από το κράτος, ψηφίζουν νόμους ή παίρνουν αποφάσεις που επηρεάζουν εταιρείες και πρόσωπα, έχουν ευθύνη για τις πηγές χρηματοδότησής τους. Έχουν ευθύνη να είναι καθαρά για να είναι και ανεξάρτητα και αντικειμενικά στις αποφάσεις τους. Ερωτώ τον Πρόεδρο: είναι τυχαίο που δημοσιογράφοι που έριχναν λάσπη έναντι του ανθυποψηφίου του στις προεδρικές εκλογές επιβραβεύτηκαν από τον ίδιο με διορισμούς στο Προεδρικό; Είναι ή δεν είναι διαπλοκή αυτή η πολιτική πρακτική; -Στον τομέα της Ενέργειας και της Οικονομίας, από δικής σας πλευράς προβλήθηκε η θέση για προπώληση φυσικού αερίου η οποία απορρίφθηκε από την υπόλοιπη πολιτική ηγεσία. Εξακολουθείτε να πιστεύετε σ αυτή; -Η Noble Energy έχει από το 2013 προπωλήσει το 30% του μεριδίου της στο οικόπεδο 12 στην εταιρεία Delec. Ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας σε συνέντευξή του στην εφημερίδα σας πριν από λίγους μήνες δήλωσε ότι σκέφτεται να προχωρήσει σε προπώληση φυσικού αερίου. Αυτό κάνουν όλες οι χώρες και δεν αποτελεί καμία πρωτοτυπία. Σας παραπέμπω σε δηλώσεις του καθηγητή Μιχάλη Οικονομίδη, που πρόσφατα έφυγε από τη ζωή. Δυστυχώς οι κομματικές σκοπιμότητες και η διασύνδεση της αξιοποίησης φυσικού αερίου με τη λύση του Κυπριακού, οδηγούν την Κυβέρνηση σε αδράνεια που θα μας στοιχίσει. Με τους ερασιτεχνικούς χειρισμούς της Κυβέρνησης και ένα δημόσιο χρέος που κινδυνεύει να καταστεί μη βιώσιμο, φοβάμαι πως το φυσικό αέριο και τα έσοδα από αυτό θα καταλήξουν σε ξένα ταμεία αντί στην ανάπτυξη της Κύπρου και στη διασφάλιση των μελλοντικών γενιών όπως έκανε η Νορβηγία. A.I.MOTOKINISI GROUP PORSCHE CENTRE CYPRUS

8 08-PARAPOLITIKA_Master_cy 02/05/14 21:07 Page 8 8 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 4 Mαΐου 2014 Οι αποταμιεύσεις των δημοσιογράφων και ο φτωχός Πρόεδρος Το ακαταλόγιστο Ο ανοικονόμητος Νίκαρος, βρέθηκε σε οικείο περιβάλλον το βράδυ της Τετάρτης κι άνοιξε το στόμα του κι έβγαλε απωθημένα εναντίον των ΜΜΕ και πιο συγκεκριμένα εναντίον των δημοσιογράφων, χωρίς την όποια τεκμηρίωση παρόλο που ο ίδιος είναι νομικός. Ο Πρόεδρος επιβεβαίωσε εκείνο που λεγόταν και επί προηγουμένων προέδρων και ο Δημήτρης Χριστόφιας το επικύρωνε σχεδόν καθημερινά, ότι δηλαδή όποιος κάτσει στην προεδρική καρέκλα νομίζει ότι έχει το ακαταλόγιστο να κάνει και προπάντων να λέει ό,τι του καπνίσει Μαθήματα ήθους Επί του προκειμένου όμως, όπως πολύ καλά γνωρίζει ο κ. Αναστασιάδης τα εκατομμύρια που εισέπρατταν τα ΜΜΕ για να προβάλλουν τις διαφημίσεις των τραπεζών, δεν τα εισέπρατταν οι δημοσιογράφοι αλλά οι καναλάρχες και οι ιδιοκτήτες των εκδοτικών συγκροτημάτων. Ωστόσο, όχι μόνο δεν είχε τη μαγκιά να πει ονόματα εκείνων που τότε εισέπρατταν και σήμερα θεωρεί ότι τον πολεμούν, αλλά μας βγήκε από την εξωτερική, λέγοντας ότι ο ίδιος δεν δέχεται μαθήματα ήθους από κανένα. Ξέχασε προφανώς ότι ο ίδιος είναι Πρόεδρος της Δημοκρατίας και δεν μπορεί να μιλά για ήθος όταν τα ΜΜΕ μιλούν με στοιχεία, που έχουν απόλυτα σχέση και με το ήθος του. Τρεις περιπτώσεις στοιχείων που είδαν το φως της δημοσιότητας και τον αφορούν προσωπικά; Η εξαγωγή εκατομμυρίων των συμπεθέρων του τον Μάρτη του 2013 πριν από το κούρεμα, η υπόθεση του μισού εκατομμυρίου στο ΔΗΣΥ από τη FOCUS όταν ο ίδιος ήταν πρόεδρος του ΔΗΣΥ και το οικόπεδο που η σύζυγος του αγόρασε πρόσφατα από την Αρχιεπισκοπή με 70 άτοκες δόσεις. Γι αυτά φταίνε τα ΜΜΕ και οι δημοσιογράφοι και όχι οι αυτουργοί; Κι αν αυτά αποκαλύπτονταν σε άλλη χώρα, υπήρχε περίπτωση ο Πρόεδρος να παρέμενε στη προεδρία του κράτους; Σκέψου το Πρόεδρε. Γίνεται; The day after Όταν ο Πρόεδρος κατάλαβε ότι έσπειρε θύελλες και πιθανότατα να θέριζε κεραυνούς, έβαλε τους παρακοιμώμενούς του να τηλεφωνούν σε καναλάρχες και εκδότες και να τους διαμηνύουν ότι «ο Πρόεδρος δεν εννοούσε εσάς αλλά τους άλλους». Το ίδιο βράδυ επιχείρησε να διασκεδάσει την κατάσταση κάνοντας δηλώσεις τύπου, «εγώ εν τζιαι» Μιλώντας, στο Σπίτι της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Λευκωσία, σε εκδήλωση για τα 10 χρόνια από την ένταξη της Κύπρου στην «Με την ευκαιρία των δέκα χρόνων από την ένταξη μας στην Ε.Ε. επιτρέψτε μου να εκφράσω την ευαρέσκεια μου για την κατάργηση των μαύρων λιστών στα κανάλια και τη συμβολή των ΜΜΕ στην κάθαρση από τα τραπεζικά τοξικά προϊόντα και τα απόβλητα» Μα τι λαλώ πλάστη μου; Ε.Ε., (μάς θύμισε στιγμές περιρρέουσας των Τάσσου και Χριστόφια) είπε: «ότι δεν ευθύνεται ο Τύπος για τα «τοξικά προϊόντα», που προβάλλονταν στις διαφημίσεις» και διάφορα άλλα φύκια και μεταξωτές κορδέλες Τα τοξικά Μια όμως και το έφερε η κουβέντα στα τοξικά, κι αφού όμως είπε τα ΜΜΕ και οι δημοσιογράφοι διαφήμιζαν τοξικά προϊόντα των τραπεζών, εκείνος ως θεματοφύλακας της νομιμότητας που έπρεπε να ήταν ως πολιτικός αρχηγός και ως παράδειγμα ήθους, γιατί δεν προειδοποίησε τον κόσμο ότι τα ΜΜΕ σε συμπαιγνία με τις τράπεζες τον κοροϊδεύουν και θα πρέπει να προσέχει τι αγοράζει και πού επενδύει; Εμείς πάντως θυμόμαστε τον ίδιο και τον αναπληρωτή του τότε και τον νυν πρόεδρο του ΔΗΚΟ Νικόλα Παπαδόπουλο να λένε ότι στην Κύπρο έχουμε ένα από τα καλύτερα τραπεζικά συστήματα στον κόσμο και ασκούσανε κριτική στον Χριστόφια που είχε σκίσει τα δεφτέρια του με τον Αθανάσιο Ορφανίδη. Ο οποίος τελικά ήταν καλός ή όχι, δεν μας είπατε. Κι αν ήταν καλός πώς άφησε και φτάσαμε έως εδώ κατόπτευε και δεν επόπτευε; Ε, Πρόεδρε; Όλα τα βλέπει Ο πρόεδρος Αναστασιάδης πυροβολώντας τα ΜΜΕ και τους δημοσιογράφους διακήρυξε: «Έχουν κάποιοι το θράσος, κάποιοι που έχουν αποταμιεύσεις στις τράπεζες, να μιλούν ότι κάποιοι εμπλέκονται τάχα σε σκάνδαλα». Τι έγινε μπήκε ο πρόεδρος στους λογαριασμούς των ιδιοκτητών ΜΜΕ και των δημοσιογράφων και κατέγραψε τις αποταμιεύσεις και τα χρέη; Εμάς δεν μας ενημέρωσε η Κεντρική Τράπεζα ότι έχει αρθεί το τραπεζικό μας απόρρητο και προφανώς δεν μας αφορά η δήλωση του Προέδρου ωστόσο πώς ξέρει ότι κάποιοι έχουν αποταμιεύσεις; Ή μήπως όλα τα σφάζει, όλα τα μαχαιρώνει; Προκλήθηκε σάλος Μίνι κρίση στις σχέσεις των κυβερνήσεων ΗΠΑ Ισραήλ προκλήθηκε την περασμένη εβδομάδα, μετά την αποκάλυψη του δημοσιογράφου Josh Rogin στην ιστοσελίδα Daily Beast, ότι ο υπουργός Εξωτερικών, Τζον Κέρι είχε προειδοποιήσει την περασμένη Παρασκευή, μιλώντας σε κλειστή συνάντηση, ότι το Ισραήλ κινδυνεύει να γίνει χώρα με απαρτχάιντ, αν αποτύχει η λύση των δύο κρατών με τους Παλαιστίνιους. Οι δηλώσεις Κέρι έγιναν σε σύνοδο στο πλαίσιο της ετήσιας συνάντησης της γνωστής «μυστικής» διεθνούς οργάνωσης Trilateral Commission (Τριμερής Επιτροπής) που πραγματοποιήθηκε το περασμένο Σαββατοκύριακο στην Ουάσιγκτον. Φαίνεται ότι ο δημοσιογράφος κατόρθωσε, όχι απλώς να παρεισφρήσει στη συνάντηση (παρά τα απίστευτα μέτρα ασφαλείας), αλλά και να μαγνητοφωνήσει την ομιλία του Τζον Κέρι, προκαλώντας μίνι κρίση, με οργισμένες δηλώσεις της Ισραηλινής ηγεσίας, εξηγήσεις από την Ουάσιγκτον και απολογίες των οργανωτών. Προκλήθηκε σάλος ΙΙ Χάρη στη μεγάλη δημοσιότητα που πήρε τώρα το θέμα, μάθαμε τυχαία πως παρών Ο ΗΡΩΣ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ Αβέρωφ Νεοφύτου Δεν τον έφτανε η ιστορία με τη FOCUS που προκάλεσε εσωστρέφεια και μουρμούρα τεράστια, ήρθε κι ο Πρόεδρος Αναστασιάδης να πυροβολεί τα ΜΜΕ και να κάνει τις μετρήσεις ακόμα πιο χαμηλές. Τη συμπάθεια μας πρόεδρε. στη συνάντηση ήταν και ο πρώην πρόεδρος της Δημοκρατίας, Γιώργος Βασιλείου, που βρέθηκε στο περασμένο Σαββατοκύριακο στην Ουάσιγκτον για το συνέδριο. Και δεν πήγε ως απλός καλεσμένος, ή μέλος. Ο κ. Βασιλείου είναι εδώ και κάποια χρόνια μέλος της 60μελούς εκτελεστικής επιτροπής της οργάνωσης (στην οποία συμμετέχουν επιφανείς διεθνείς προσωπικότητες), την οποία οι συνωμοσιολόγοι θέλουν να ανήκει στις «σκοτεινές δυνάμεις» που λαμβάνουν αποφάσεις για τις τύχες του κόσμου, πίσω από κλειστές πόρτες. Δεν έχει βέβαια την «γκλαμουριά» της Λέσχης Μπίλντεμπεργκ, αλλά όσο να ναι, έχει μεγάλο πρεστίζ. (Παρεμπιπτόντως, συμμετέχει κι ο Έλληνας Παναγής Βουρλούμης, σύμβουλος του Οίκου Ρότσιλδ και πρώην πρόεδρος του ΟΤΕ). Για τα θέματα της συνάντησης, μάθαμε ότι ήταν κυρίως οικονομικά, με πρώτο την προώθηση του οικονομικού Συνεταιρισμού του Ειρηνικού (ΤPP) και δεύτερο τη νέα συμφωνία Ε.Ε. ΗΠΑ. Βέβαια, όπως έγινε και με το Μεσανατολικό που έθιξε ο Κέρι, μπορεί να συζητήθηκαν κι άλλα διεθνή θέματα. Και θα ήταν ενδιαφέρον να μαθαίναμε από τον κ. Βασιλείου πως βλέπουν αυτές οι κορυφαίες και με επιρροή προσωπικότητες το κυπριακό. Γράφει Ο ΙΑΝΟΣ ΑΜΕΡΩΤΑ / Γράφει ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ Μ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Τα κατεστημένα μας ΒΟΛΕΣ / Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΠΑΡΗΣ Ο δρόμος της φορο-τιμωρίας Πολιτικό, εκκλησιαστικό, συνδικαλιστικό, οικονομικό, δικαστικό, ποδοσφαιρικό, κομματικό, είναι τα κατεστημένα για τα οποία ακούμε καθημερινά. Τα λέμε και εμείς δηλαδή, δεν ακούμε μόνο. Αναφερόμαστε σε αυτά, στις κουβέντες μας, στις παρέες μας. Και συνήθως τελειώνουμε την κουβέντα κάπως έτσι: «Δεν βαριέσαι αδελφέ, ό,τι και να κάνουμε, τα κατεστημένα θα μας διοικούν». Είμαι πεπεισμένος πως σε αρκετούς από μας αρέσουν τα κατεστημένα. Όχι μόνο γιατί κατά καιρούς τα έχουμε χρησιμοποιήσει, από το πιο απλό, ένα ρουσφέτι ή καλύτερα αν θέλετε μια απόδοση κοινωνικής δικαιοσύνης, από μια συνδιαλλαγή που κάναμε, αλλά και γιατί έχουμε κάπου να ρίχνουμε τις αποτυχίες μας και τα αδιέξοδά μας. Υπάρχουν και άλλοι βέβαια που εκστασιάζονται με αυτά. Τα ανάγουν στη σφαίρα του μύθου και του εξωπραγματικού, έχουν κτίσει γύρω από αυτά μια συνωμοσιολογία, από το ό,τι μας διοικούν οι Εβραίοι, μέχρι και το ό,τι μας ψεκάζουν. Έχουμε έτοιμη την απάντηση για τις δικές μας ανεπάρκειες. Πετάμε με την πρώτη ευκολία τη λέξη κατεστημένο και νομίζουμε ότι καθαρίσαμε. Για όλα φταίει το άτιμο, αυτό το κατεστημένο. Από τα πιο σύνθετα μέχρι τα πιο απλά. Ποια είναι όμως η λύση μας; Τι κάνουμε για αυτά; Πώς τα αντιμετωπίζουμε; Αποφασίζουμε να σηκώσουμε τα χέρια ψηλά. Να απέχουμε. Από τα πιο σύνθετα μέχρι τα πιο απλά. Το προφανές είναι η αποχή από τις εκλογές. Στέλνουν λέει μήνυμα στο κατεστημένο με την αποχή από τις εκλογές. Αλλά δεν απέχουν μόνο από τις εκλογές. Απέχουν και από τη ζωή. Δεν «σηκώνουμε» τις προκλήσεις. Για όλα δίνουμε την ίδια απάντηση: «Δεν βαριέσαι. Αφού δεν θ αλλάξει τίποτα. Για ποιο λόγο να κυνηγώ χίμαιρες και να προσπαθώ». Έτσι δεν αντιδρούμε σε τίποτα. Απαθείς, με το βλέμμα της αγελάδας, βλέπουμε τα πάντα να μας προσπερνούν. Δεν αντιδρούμε ούτε στον προϊστάμενο, ούτε στον γείτονα, ούτε στη μάνα μας, στη γυναίκα, στον αδελφό, στον φίλο. Βαριόμαστε να συζητήσουμε, να φωνάξουμε, να εκτονωθούμε. Καθόμαστε στον καναπέ και βλέπουμε τηλεόραση και σειρές στον υπολογιστή. Στο τσακίρ κέφι, απαντούμε και σε στάτους στο facebook, στον εικονικό κόσμο της ψηφιακής δικτύωσης. Αλλά αποφεύγουμε το αυτονόητο: Να δώσουμε τη μάχη εκεί που πρέπει. Να αντιμετωπίσουμε το κατεστημένο που μας ενοχλεί. Και δεν είναι μόνο τα μεγάλα, τα άυλα κατεστημένα. Αυτά υπάρχουν παντού. Ακόμα και σε εταιρείες των 10 ατόμων Ας πείσουμε πρώτα ότι τα κατεστημένα μπορούν να σπάσουν και έπειτα ας ψάξουμε για τους τρόπους αντιμετώπισής τους. συντηρείται ένα κατεστημένο. Ακόμα και σε παρέες υπάρχουν κατεστημένα. Ανέκαθεν υπήρχαν. Και τι εισηγείσαι θα μου πείτε; Να κάνουμε πόλεμο; Να ρίξουμε πέτρες και μολότοφ; Σίγουρα όχι. Εισηγούμαι όμως να σταματήσουμε τη μουρμούρα και να αντιμετωπίσουμε το κάθε πρόβλημα στην πραγματική του έκταση. Χωρίς υπερβολές και παραπάνω κουβέντες. Θεωρούμε λύση στο πρόβλημα που έχουμε στη δουλειά μας για παράδειγμα, την επανάληψη της μουρμούρας στο σπίτι και στους φίλους μας, χωρίς να καταλαβαίνουμε ότι γινόμαστε κουραστικοί. Δειλιάζουμε όμως να το συζητήσουμε με αυτόν που πραγματικά έχουμε το πρόβλημα. Η λύση στο κατεστημένο και σε όλα τα κατεστημένα δεν είναι η αποχή από τις εκλογές. Δεν είναι απάντηση ή στάση η αποχή, αλλά αντιθέτως, ο καλύτερος τρόπος για να δικαιώσεις και να ενισχύσεις όλους όσοι είναι μέρος του κατεστημένου. Χρειάζεται να μάθουμε να σκεφτόμαστε και να λειτουργούμε ανάποδα. Ας πείσουμε πρώτα για την ανάγκη της συμμετοχής και ύστερα ας θέσουμε τις επιλογές. Ας πείσουμε πρώτα ότι τα κατεστημένα μπορούν να σπάσουν και ύστερα ας ψάξουμε για τους τρόπους αντιμετώπισης τους. Αν δεν πείσουμε πως στον ορίζοντα δεν έχουμε μόνο δύο επιλογές, ή μέσα ή έξω, αλλά ότι έχουμε πολλές επιλογές, σίγουρα θα είμαστε πολύ πιο μακριά από το να εκθέσουμε αυτές τις επιλογές με την πιθανότητα να βρούμε αυτιά να τις ακούσουν. Ο Αλ Καπόνε, ο διαβόητος γκάνγκστερ στο Σικάγο των Ηνωμένων Πολιτειών, το 1931 κατέληξε στη φυλακή, όχι για τα εγκλήματα που εκτελούσε, αυτός και η συμμορία του, αλλά για φοροδιαφυγή. Δωροδοκώντας πολιτικούς και χρυσοπληρώνοντας δικηγόρους και ενόρκους, ο Αλ Καπόνε, επέβαλλε τις επιθυμίες του, μέχρι που βρέθηκε ένας έξυπνος αστυνομικός, ο επιθεωρητής Ουίλσον, ο οποίος αντί της δύναμη των όπλων, χρησιμοποίησε τη δύναμη του μυαλού και τον μπαγλάρωσε με τη μαρτυρία ενός δικηγόρου. Από εκεί και πέρα κατάφερε να αποτρέψει τον χρηματισμό των ενόρκων και το αποτέλεσμα ήταν η 10χρονη φυλάκιση και το τέλος του Αλ Καπόνε. Στην Κύπρο ψηλαφούμε εδώ και ένα χρόνο το κουφάρι της οικονομίας. Όλοι καταγγέλλουν ένα πελώριο έγκλημα και κλαίνε επί των ερειπίων της κατάρρευσης του κοινωνικού ιστού και της εξαθλίωσης των φτωχών. Την ίδια ώρα δεκάδες ή και εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ, εξανεμίζονται για γνώμες ξένων ειδικών, για έρευνες της Βουλής και της Κεντρικής Τράπεζες και για ανακρίσεις της Αστυνομίας. Η περιρρέουσα ατμόσφαιρα και το αίσθημα του λαού, δείχνει ότι το αποτέλεσμα θα είναι μια τεράστια τρύπα στο νερό. Οι καφενόβιοι φιλοσοφώντας λένε: ό,τι έπαθαν τα θύματα του χρηματιστηριακού σκανδάλου, ό,τι έπαθαν τα θύματα των αξιογράφων, τα ίδια θα πάθουν και δανειολήπτες, οι οποίοι αδυνατούν να ανταποκριθούν στις δόσεις τους, λόγω ανεργίας, φόρων και μείωσης των μισθών. Και όλα αυτά για να πληρωθούν τα εγκλήματα των Τραπεζών, των ιδιωτικών επιχειρήσεων, τα οποία φορτώθηκαν στο κράτος, με απόφαση της κυβέρνησης και βούλα της Βουλής. Γιατί δεν χρησιμοποιείται η μέθοδος «Ουίλσον κατά Αλ Καπόνε» για να καταλήξουν στη φυλακή οι μεγαλοαπατεώνες και γιατί όχι να επιστρέψουν και χρήματα στα δημόσια ταμεία; Οι παλαιότεροι οι οποίοι ελέω χρηματιστηριακού σκανδάλου, μπήκαν σε μνημόνια από το 2000 και εδώ και 14 χρόνια πληρώνουν μετοχοδάνεια και χρέη σε απατεώνες του λευκού κολάρου, παρακολουθούν μειδιώντας, τις μεγαλόστομες υποσχέσεις για τιμωρία των ενόχων. Πριν από μια δεκαετία και πλέον, ο Χρίστος Πουργουρίδης, τότε πρόεδρος της Επιτροπής Ελέγχου της Βουλής, έφερνε τους Τραπεζίτες στη Βουλή και τους αποκάλυπτε. Σήμερα οι Τραπεζίτες δεν καταδέχονται, ούτε να έλθουν στη Βουλή και αντί αυτού, στέλλουν πακέτα με αμφιλεγόμενα έγγραφα. Τότε θα μπορούσαν να καταλήξουν στη φυλακή πολλοί μεγαλόσχημοι, με μόνο αυτά που δήλωναν δημοσίως στη Βουλή, αν βεβαίως η Νομική Υπηρεσία, έκανε το επόμενο βήμα. Σήμερα σχεδόν όλοι παραδέχονται ότι νόμιμα μεταφέρονταν τα δισεκατομμύρια στο εξωτερικό πριν από το κούρεμα, ενώ ο «καυγάς» είναι ουσιαστικά περί της σκιώδους ηθικής και ανύπαρκτης δεοντολογίας. Οι καφενόβιοι διερωτούνται γιατί δεν χρησιμοποιείται η μέθοδος «Ουίλσον κατά Αλ Καπόνε» για να καταλήξουν στη φυλακή οι μεγαλοαπατεώνες και γιατί όχι να επιστρέψουν και χρήματα στα δημόσια ταμεία. Ο φόρος εισοδήματος γιατί δεν αρχίζει έρευνα για όλους αυτούς που μετέφεραν εκατομμύρια στο εξωτερικό, την ώρα που λένε ότι χρεοκόπησαν και απολύουν κατά δεκάδες τους υπαλλήλους τους. Οι ανώνυμες καταγγελίες βουλευτών είναι πάρα πολλές, αλλά χρειάζονται τεκμηρίωση. Οι αστυνομικοί ανακριτές μπορεί να δουλεύουν με τρελούς ρυθμούς, αλλά φαίνεται ότι βρίσκονται μέσα σε χάος εγγράφων και μπροστά σε ατέλειωτες διαδρομές μεταφορές κεφαλαίων, που φαίνεται ότι δύσκολα θα μπορέσουν να αποκαλύψουν τα εγκλήματα. Ο φόρος εισοδήματος μπορεί εύκολα να εντοπίσει τις τεράστιες επαύλεις, τις πολυτελέστατες λιμουζίνες, τις καταθέσεις σε τράπεζες, τις μεταφορές κεφαλαίων στο εξωτερικό και φυσικά να ζητήσει εξηγήσεις και να εισπράξει τεράστια ποσά. Από την άλλη το κράτος, αντί να σπαταλά εκατομμύρια σε αμφιβόλου αξίας έρευνες, καλύτερο θα ήταν να αυξήσει τον ΦΠΑ για τα είδη πολυτελείας, ο οποίος είναι προκλητικά χαμηλός, να μειώσει τον ΦΠΑ για τα είδη πρώτης ανάγκης και σίγουρα να καθιερώσει φόρο κληρονομιάς. Τουλάχιστον οι εγκληματίες του λευκού κολάρου, να πληρώνουν μετά θάνατο, αφού όσο ζουν, καταφέρνουν και ξεγλιστρούν από τους νόμους. Και ευτυχώς οι αναντικατάστατοι βρίσκονται μόνο στα νεκροταφεία.

9 09-GNOMES CY_Master_cy 02/05/14 23:25 Page 9 Κυριακή 4 Μαΐου 2014 Δεν ήρθε ουρανοκατέβατη η αποχή Μετρούν και ξαναμετρούν τα κουκιά από τις δημοσκοπήσεις τα κόμματα αλλά η εικόνα, η απογοητευτική εικόνα, μένει αναλλοίωτη. Η αποχή στις ευρωεκλογές θα σπάσει ρεκόρ, θα ξεπεράσει κάθε προηγούμενο. Στην αρνητική εντύπωση που είχε, ούτως ή άλλως, ο κόσμος για το πολιτικό σύστημα από προηγούμενα κατορθώματα του ήλθαν να προστεθούν και οι αποκαλύψεις για τις «εισφορές» της εταιρείας Focus. Εκτεθειμένα βρέθηκαν μόνο τα δύο μεγάλα κόμματα, αλλά ουδείς πιστεύει πως και οι μικρότεροι δεν πήραν το μερτικό τους. Κι αν δεν το πήραν από τη Focus και τον Α. Βγενόπουλο, θα το πήραν, είναι βέβαιο, από κάπου αλλού. Οι διαδρομές του χρήματος προς τις πολιτικές δυνάμεις, η καραμπινάτη διαπλοκή, ήταν και είναι κινητήριος δύναμη για το κυπριακό σύστημα. Η διαχρονική απροθυμία των κομμάτων να δώσουν στη δημοσιότητα τα οικονομικά τους δεν είναι παρά η πιο απτή απόδειξη γι αυτή την πραγματικότητα. Πάνω από δεκαετία τώρα, η αρμόδια επιτροπή του Συμβουλίου της Ευρώπης, η Greco, επιπλήττει τα κόμματα για την αδιαφάνεια στα οικονομικά τους. Κι αν δεν ερχόταν η κρίση και οι αποκαλύψεις για τις ρεμούλες τραπεζών και του δημόσιου βίου, οι πολιτικοί θα συνέχιζαν να γράφουν στα παλαιότερα των υποδημάτων τους τις συστάσεις της Greco. Τελικά, μαζί με το μνημόνιο ήλθε και πλαίσιο για το «πόθεν έσχες» των κομμάτων, που απ ό,τι έχει καταγγελθεί διατηρεί κάμποσες από τις παλιές <<<<<<< «Καμιά δημοκρατική χώρα δεν προχώρησε, δεν βγήκε από αδιέξοδα, χωρίς να κάνει οδυνηρές παραδοχές. Χωρίς η πολιτική της ηγεσία και οι οικονομικές της ελίτ να γίνουν σάκος του μποξ και να απορροφήσουν την οργή των πολιτών». καλές και δοκιμασμένες πρακτικές, βάζοντάς τις στον νόμο από το παράθυρο. Αυτή είναι η πραγματικότητα όχι μόνο στην πολιτική αλλά και στην κοινωνία. Το έχουμε πει και το επαναλαμβάνουμε. Όσο υπήρχε χρήμα και λαδώνονταν τα γρανάζια, ελάχιστες διαμαρτυρίες ακούγονταν. Το αλισβερίσι στις δουλειές και τις δοσοληψίες, η στενή σχέση πολιτικών και οικονομικών παραγόντων και το ρουσφέτι ήταν καθημερινή ενασχόληση. Τώρα που το χρήμα έχει στερέψει, οι λυκοφιλίες τελείωσαν και βγαίνουν πολλά άπλυτα στη φόρα. Οι αποκαλύψεις δεν μπορούν πλέον να ελεγχθούν. Μπορούν -και φθάνουν κάποιες φορές πολύ ψηλά. Οι ιερές αγελάδες λιγόστεψαν, τείνουν μάλιστα να εξαφανιστούν. Είναι ένα από τα καλά που έφερε η κρίση, αλλά προκαλεί ταυτόχρονα και εκνευρισμό. Έναν τέτοιο εκνευρισμό εξέπεμπε και το ξέσπασμά του Προέδρου της Δημοκρατίας την Τετάρτη το βράδυ κατά των ΜΜΕ. Από τα όσα είπε, χωρίς να κρύβει την οργή του, τα μέσα ενημέρωσης δεν μπορούν τώρα να ασκούν κριτική για την προέλευση του πολιτικού χρήματος, από τη στιγμή που έπαιρναν λεφτά για να διαφημίσουν τις τράπεζες. Ανήμερα Πρωτομαγιά, ο Πρόεδρος τα μάζεψε κάπως, αλλά η εικόνα πως ούτε ο ίδιος αντέχει την κριτική παρέμεινε. Ο Νίκος Αναστασιάδης λέει πως θέλει στήριξη για να προχωρήσει ο τόπος μπροστά. Καμιά δημοκρατική χώρα, όμως, δεν προχώρησε, δεν βγήκε από αδιέξοδα, χωρίς να κάνει παραδοχές. Χωρίς η πολιτική της ηγεσία και οι οικονομικές της ελίτ να γίνουν σάκος του μποξ και να απορροφήσουν την οργή των πολιτών. Και βέβαια, χωρίς να πληρώσουν μεγάλο τίμημα όσοι έφταιγαν. Η Κύπρος στη σύντομη πορεία της ανεξαρτησίας της έχει οδηγηθεί σε πολλές συμπληγάδες από άπειρους, αφελείς, ακραίους ή ακόμα και δόλιους πολιτικούς και οικονομικούς παράγοντες. Το άλυτο Κυπριακό, το χρηματιστήριο και η τελική οικονομική καταστροφή επιβεβαιώνουν του λόγου το αληθές. Κι όμως στις δύο πρώτες περιπτώσεις κανείς από τους υπευθύνους δεν πλήρωσε. Αντίθετα, πολλοί φταίχτες τότε ανταμείφθηκαν κιόλας. Ατιμωρησία άρχισε να μυρίζει και σε ό,τι αφορά τους υπεύθυνους για την κατάρρευση της οικονομίας. Έναν χρόνο μετά το κούρεμα των καταθέσεων, την εκτόξευση της ανεργίας και το σκληρό μνημόνιο, πολιτικό σύστημα και δικαιοσύνη δεν δείχνουν να βιάζονται για να ονοματιστούν οι ένοχοι. Αυτή η απροθυμία, η έμφυτη τάση του συστήματος προς την αδράνεια όταν νιώθει πως κινδυνεύει, εκτρέφει την απαξίωση του κόσμου προς την πολιτική και αυξάνει την αποχή. Σ αυτές τις εκλογές ο κόμπος έχει φθάσει στο χτένι. Η αποχή θα είναι σίγουρα πρώτο κόμμα και με μεγάλη διαφορά. Έσβησε ήδη, πριν στηθούν οι κάλπες, το όνειρο του ΔΗΣΥ για τρίτη έδρα στην Ευρωβουλή και θα κάνει ό,τι μπορεί για να στερήσει από το ΑΚΕΛ τη δεύτερη. Του ΛΕΥΤΕΡΗ ΑΔΕΙΛΙΝΗ Στερνή μου γνώση να σ είχα πρώτα. ΑΠΟΨΕΙΣ Και ελάχιστα ψήγματα ειλικρίνειας να διαθέτει κάποιος δεν μπορεί να μην αναγνωρίσει μεγάλη δόση αλήθειας στο προεδρικό ξέσπασμα για το μερίδιο της ευθύνης που αναλογεί στα Μέσα Ενημέρωσης για το μεγάλο τραπεζικό σκάνδαλο. Ας μην είμαστε υποκριτές: Ο Τύπος καθόταν πρώτο τραπέζι πίστα στο φαγοπότι που στήθηκε τα τελευταία χρόνια όταν το χρήμα έρεε άφθονο. Είναι μετρημένοι στα δάκτυλα του ενός χεριού οι καναλάρχες και οι εκδότες που έβαλαν την αξιοπιστία του μέσου τους πάνω από το χρήμα αρνούμενοι να φιλοξενήσουν προγραμμένες συνεντεύξεις, εντυπωσιακά εξώφυλλα, καλοστημένα βραβεία και πολλές άλλες ενέργειες που είναι μέρος ενός παιχνιδιού, το οποίο είναι ανεκτό αρκεί να μην ξεπερνά τη δυσδιάκριτη γραμμή ανάμεσα στην πληροφόρηση και την υποβολή. Δυστυχώς ρόλο σ αυτό το παιχνίδι είχαν και δημοσιογράφοι, μερικοί από άγνοια, άλλοι εξ ανάγκης αλλά και ορισμένοι που αρέσκονται να λειτουργούν σαν εξαπτέρυγα στο ναό του χρήματος. Για όλα αυτά και για πολλά ΑΡΑΔΕΣ / Του ΓΙΑΝΝΗ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Οι (μισές) αλήθειες που είπε ο Πρόεδρος άλλα που δεν χωρούν ούτε σε τόμους βιβλίων θα αδικήσουμε τον Πρόεδρο Αναστασιάδη εάν τον κατηγορήσουμε ότι δεν είπε αλήθεια. Εκείνο όμως για το οποίο ελέγχεται είναι ότι δεν είπε όλη την αλήθεια. Πρώτα και κύρια ο κ. Αναστασιάδης, όπως και πολλοί άλλοι πολιτικοί, όταν μιλούν για το τραπεζικό σκάνδαλο, δεν πρέπει να στρέφουν στην κάμερα το πρόσωπό τους αλλά στον καθρέφτη. Χωρίς να θέλουμε να είμαστε αγενείς οφείλουμε να τον ρωτήσουμε τα εξής: Με ποια λογική ο Πρόεδρος συγκρίνει την υπόγεια, αδήλωτη και αφορολόγητη χορηγία ενός επιχειρηματία σε ένα κόμμα με την εμφανή, δηλωμένη και φορολογητέα διαφημιστική δαπάνη; Αφού ο κ. Αναστασιάδης είχε τόσο έντονη άποψη για τα τοξικά προϊόντα των τραπεζών και για τη χαριστική κάλυψη που είχαν από τον Τύπο γιατί δεν ενέγραψε θέμα στη Βουλή; Γιατί το κόμμα του δεν ανέλαβε πρωτοβουλίες ώστε να προστατεύσει τον κόσμο από τα αξιόγραφα, που σκαρφίστηκαν οι τραπεζίτες και ο τότε διοικητής Αθανάσιος Ορφανίδης, τον οποίο το κόμμα του κ. Αναστασιάδη παρουσίαζε ως τον γκουρού του Ευρωσυστήματος; Γιατί ο ίδιος ο Πρόεδρος όντας νομικός, δεν κούνησε το δακτυλάκι κατά των τραπεζιτών ή μήπως <<<<<<< Το μεγάλο φαγοπότι και ο Τύπος σε πρώτο τραπέζι πίστα. ήταν και πελάτες του; Τίποτα απ όλα αυτά δεν έπραξε ο κύριος Πρόεδρος. Αντιθέτως το μόνο που έκανε ήταν να στείλει μια δραματική επιστολή στον προκάτοχό του, τον οποίο καλούσε να υπογράψει άρον - άρον το Μνημόνιο και τον προειδοποιούσε ότι θα τον καθιστούσε υπεύθυνο εάν κατέρρεε μια εκ των δύο τραπεζών. Τώρα τον κατηγορεί που δεν τόλμησε να την κλείσει εγκαίρως. Επιπλέον όλων αυτών, δεν μπορούμε να μην υποδείξουμε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ότι εάν διαβάσει το πόρισμα της Βουλής για το σκάνδαλο στο Χρηματιστήριο θα εντοπίσει μερικά στοιχεία για τα οποία σίγουρα δεν θα υπερηφανεύεται: Θα θυμηθεί για παράδειγμα ότι κυβερνών κόμμα την περίοδο της μεγάλης λεηλασίας ήταν το δικό του. Θα θυμηθεί επίσης ότι ανάμεσα σ εκείνους που κατονομάζει το πόρισμα για χειραγώγηση τιμών, για στημένα δημοσιεύματα και για πολλά άλλα, είναι και στελέχη του κόμματός του. Ας αφήσουμε όμως εκείνη την περίοδο και ας έρθουμε στα τωρινά: Ο κ. Αναστασιάδης εξελέγη στην Προεδρία με την υπόσχεση ότι έχει πλάνο, διασυνδέσεις, γνώσεις και εμπειρία για να αποτρέψει τα χειρότερα. Επί του παρόντος μπορεί ακόμη να παινεύεται ότι απέτρεψε τη χρεοκοπία αλλά η κατάσταση επί του εδάφους παραμένει οριακή και η προσπάθεια χρειάζεται ιδιαίτερα λεπτούς χειρισμούς. Από τον πρώτο μήνα της εκλογής του Προέδρου η αξιοπιστία του δέχθηκε ένα καίριο πλήγμα και ακόμη δεν αποκαταστάθηκε. Αν ρίξει μια ματιά στις διαφημίσεις που δημοσίευαν οι εφημερίδες κατά την περίοδο της προεκλογικής του καμπάνιας θα θυμηθεί τι υποσχόταν: Ότι είναι ηγέτης κρίσης, ότι έχει λύσεις, ότι δεν θα δεχθεί κούρεμα, ότι δεν θα δεχθεί τις ιδιωτικοποιήσεις, ότι θα βελτιώσει το Μνημόνιο, ότι θα εμπεδώσει την αξιοκρατία και πολλά άλλα. Αν θέλει να είναι αυστηρός με τους άλλους θα πρέπει πρώτα να είναι και με τον εαυτό του. Και προς το παρόν οι δικές του διαφημίσεις δεν διαφέρουν πολύ από τις τοξικές διαφημίσεις των τραπεζών. Με την ίδια λογική κύριε Πρόεδρε, ο Τύπος ευθύνεται γιατί φιλοξενούσε τις διαφημίσεις σας; Σκέψου το, γίνεται. Η στήλη θα απουσιάσει τις επόμενες δύο εκδόσεις. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 9 Ενέργεια, Ανταγωνιστικότητα και Καινοτομία εντός Ε.Ε. Του ΑΝΔΡΕΑ ΜΥΛΩΝΑ Ε ίναι γεγονός ότι η Κύπρος αποτελεί νησί της ανατολικής Μεσογείου με τις πλείστες περιοχές του νησιού να έχουν μεγάλη διάρκεια ηλιοφάνειας, σε σύγκριση με πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες, αφού στις πεδινές περιοχές ο μέσος αριθμός ωρών ηλιοφάνειας για ολόκληρο τον χρόνο είναι 75% των ωρών που ο ήλιος είναι πάνω από τον ορίζοντα. Συνεπακόλουθο τούτου, οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) άρχισαν τα τελευταία χρόνια να κάνουν δυναμικά την εμφάνισή τους στην κυπριακή αγορά. Αναμφίβολα, το ενεργειακό ζήτημα διατηρεί μονίμως μία εκ των υψηλών θέσεων στην ατζέντα των θεσμικών οργάνων της Ε.Ε. και αποτελεί ίσως τη μεγαλύτερη πρόκληση στην Ευρώπη του 21ου αιώνα. Μπροστά στο διαρκές ενδεχόμενο ανόδου των τιμών, συνταυτισμένο με την εκ των πραγμάτων εξάρτηση εισαγωγής ενέργειας, καθιστούν τον ενεργειακό ανεφοδιασμό επισφαλή με την απειλή να αιωρείται σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή οικονομία. Στόχος της ενεργειακής πολιτικής της Ε.Ε., είναι ο ασφαλής και βιώσιμος ενεργειακός εφοδιασμός σε προσιτές τιμές. Η πολιτική αυτή έχει σχεδιαστεί με βάση τους λεγόμενους «στόχους » της Ε.Ε., οι οποίοι θα πρέπει να επιτευχθούν έως το α. Οι εκπομπές αερίων θερμοκηπίου στην Ε.Ε. πρέπει να μειωθούν κατά 20% σε σχέση με τα επίπεδα του β. Το 20% της ενέργειας που καταναλώνεται στην Ε.Ε. πρέπει να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές. γ. Η ενεργειακή απόδοση στην Ε.Ε. πρέπει να βελτιωθεί κατά 20%. Η ενεργειακή απόδοση αποτελεί έναν από τους κυριότερους στόχους για το 2020 και παράλληλα συμβάλλει καθοριστικά στην επίτευξη των μακροπρόθεσμων ενεργειακών και περιβαλλοντικών στόχων. Είναι επίσης, ο πιο οικονομικός τρόπος για τη μείωση των εκπομπών, τη μεγαλύτερη ενεργειακή ασφάλεια και ανταγωνιστικότητα και τη διατήρηση του ενεργειακού κόστους σε χαμηλά επίπεδα. Αναμφίβολα, η ελεύθερη εμπορία της ενέργειας στο εσωτερικό της Ε.Ε. θα φέρει πλέον ανταγωνιστικές τιμές και επιλογές για τους καταναλωτές, μεγαλύτερη ασφάλεια ενεργειακού εφοδιασμού και περαιτέρω ασφάλεια στους επενδυτές νέων τεχνολογιών και υποδομών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Ιδιαίτερα μεγάλης σημασίας είναι η υλοποίηση έργων ανάπτυξης και εφαρμογή καινοτομίας βασικών τεχνολογιών, όπως τα βιοκαύσιμα δεύτερης γενιάς και τα έξυπνα δίκτυα διανομής. Οι ερευνητές, οι επιχειρήσεις και οι CEO Οργανισμών Ενέργειας επιβάλλεται να στραφούν σε νέες καινοτόμες ιδέες και εφαρμογές έτσι ώστε να παραμείνουν στην τροχιά ανάπτυξης της διεθνούς αγοράς ενεργειακής τεχνολογίας και να ενισχύσουν με τον τρόπο αυτό τις ενεργειακές ανάγκες της Ε.Ε. οι οποίες αναπτύσσονται με γοργούς ρυθμούς. Η ύπαρξη περιορισμένου αριθμού επιχειρήσεων παραγωγής ενέργειας, καθεμία από τις οποίες παράγει σημαντικό μέρος της συνολικής προσφερόμενης ποσότητας ενέργειας στην αγορά και η αλληλεξάρτηση των ενεργειών των επιχειρήσεων οδηγεί στο συμπέρασμα ότι το ολιγοπωλιακό καθεστώς αγοράς δεν αντανακλά σε ανταγωνιστική και ευέλικτη αγορά. Η δεδομένη αυξανόμενη ζήτηση ενέργειας από τους καταναλωτές επιβάλλει τη συνεχή εφαρμογή νέων καινοτόμων τεχνολογιών παραγωγής ΑΠΕ, έτσι ώστε η προσφορά της ενέργειας στην αγορά να καλύπτει τη διαρκή αυξανόμενη ανάγκη ζήτησης του αγαθού, σε αντίθετο αποτέλεσμα και δεδομένου του βαθμού ανταπόκρισης του καταναλωτή στις μεταβολές της τιμής του αγαθού της ενέργειας, θα έχει ως αναπόφευκτο αποτέλεσμα, τη μεταβολή του ισοζυγίου με συνεχή αύξηση στη τιμή της προσφερόμενης ενέργειας. Τόσο η ευρωπαϊκή αλλά και η διεθνής ενεργειακή πολιτική επιβάλλεται να επιδιώκει την επίτευξη της ανταγωνιστικότητας, της καινοτομίας και της αειφορίας.αξίζει δε να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με ανάλυση του αμερικανικού think tank Pew Charitable Trusts, η οποία βασίσθηκε σε στοιχεία του Bloomberg New Energy Finance, μείωση 11% κατέγραψαν το 2013 οι επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, φτάνοντας στα 254 δισ. δολάρια, ενώ οι επενδύσεις στην Ιαπωνία, τον Καναδά και το Ηνωμένο Βασίλειο κινήθηκαν ανοδικά. Στην ανάλυση αναφέρεται επίσης ότι, ενώ στις χώρες της G20 οι δαπάνες για έργα ΑΠΕ μειώθηκαν κατά 16%, στις χώρες εκτός G20, καταγράφηκε αύξηση των επενδύσεων κατά 15%. Ο κ. Ανδρέας Μυλωνάς είναι δικηγόρος νομικός σύμβουλος. AKAΡΙΑΙΑ / Της ΕΛΕΝΗΣ ΞΕΝΟΥ Επιστολή προς τον Πρωθυπουργό της Νότιας Κορέας Αγαπητέ κ. Τσουνγκ Χονγκ-Γουόν Σας γράφω από μία μεγαλόνησο που λέγεται Κύπρος και δεν ξέρω αν την έχετε υπόψη σας αλλά με μία αναζήτηση στο google θα την εντοπίσετε, όπως επίσης θα μάθετε πως είμαστε μία μαρτυρική χώρα χτυπημένη όχι μόνο από τον Αττίλα αλλά και από τους κουρείς της Ευρώπης. Παρότι γνωρίζω ότι αυτή την περίοδο τραβάτε μεγάλο ζόρι και ενδεχομένως δεν έχετε καμία διάθεση να ασχοληθείτε μ εμένα και την επιστολή μου, αποφάσισα να το ρισκάρω και να απευθυνθώ σ εσάς, για έναν λόγο πολύ σημαντικό. Από ό,τι έχω πληροφορηθεί, έχετε υποβάλει την παραίτησή σας, αναλαμβάνοντας την πολιτική ευθύνη για την τραγωδία με το φέρι μπόουτ. Διάβασα, μάλιστα, και τη δήλωσή σας πως παραιτήστε για να μην επιβαρύνετε άλλο την κυβέρνησή σας αλλά και γιατί οι θρήνοι των οικογενειών σας κρατούν ακόμα ξύπνιο τις νύχτες. Καταρχάς να σας εκφράσω τη βαθειά μου λύπη γι αυτό το κακό που σας βρήκε και κατά δεύτερο να σας εκφράσω τον θαυμασμό μου, που γνωρίζετε επακριβώς τον ορισμό των λέξεων, «πολιτική ευθύνη» και «πολιτική ευθιξία». Αυτός είναι και ο λόγος που σας γράφω. Γιατί θέλω να σας παρακαλέσω (ως και να ικετεύσω) τώρα που δεν θα έχετε κάποια καθήκοντα να επιτελέσετε στη δική σας χώρα, να κάνετε ένα ταξιδάκι μέχρι τη δική μας χώρα για να διοργανώσετε ένα σεμινάριο προς τους πολιτικούς μας ώστε να τους μάθετε κι αυτούς τι ακριβώς σημαίνει «πολιτική ευθύνη» και κυρίως «πολιτική ευθιξία». Πιστεύω ότι αν σας πείσω, τότε η συνεισφορά σας στην ανθρωπότητα θα είναι πολύ μεγαλύτερη από ό,τι κι εσείς ο ίδιος υπολογίζετε, διότι θα βοηθήσετε μία μικρή χώρα, όπως <<<<<<< Διάβασα τη δήλωσή σας πως παραιτήστε για να μην επιβαρύνετε άλλο την κυβέρνησή σας αλλά και γιατί οι θρήνοι των οικογενειών σας κρατούν ακόμα ξύπνιο τις νύχτες. εμάς, που είμαστε και μοιρασμένοι και κατακουρεμένοι, να απαλλαγεί από όλους αυτούς που μας διοικούν τόσα χρόνια, με πλήρη άγνοια (συνειδητή ή ασυνείδητη) του τι σημαίνει «πολιτική ευθύνη» και «πολιτική ευθιξία». Για να σας κάνω να καταλάβετε πόσο τραγική είναι η κατάστασή μας σας λέω πως αν συνέβαινε στη χώρα μας αυτό που συνέβη στη δική σας, τότε όχι μόνο κανένας από τους πολιτικούς μας δεν θα αναλάμβανε την ευθύνη αλλά θα προσπαθούσαν να μας πείσουν πως δεν είναι δουλειά τους να κουμαντάρουν καράβια, ούτε και να γνωρίζουν τι κάνει ο κάθε καπετάνιος και το πιο πιθανόν είναι πως θα μας έλεγαν πως οι μόνοι που φταίνε είναι η Πούλια και ο Αυγερινός επειδή εκείνη την στιγμή δεν ήταν στη σωστή πλανητική θέση για να αποτρέψουν το μοιραίο. Εδώ στη χώρα μας κ. Τσουνγκ Χονγκ- Γουόν, έχουν συμβεί τα τέρατα και για να σας δώσω να καταλάβετε έχουν ανατιναχτεί κάτι πυρομαχικά στο Μαρί όπου πέθαναν πολλοί άνθρωποι αλλά κανένας δεν ανέλαβε την πολιτική ευθύνη και όχι μόνο κανένας δεν την ανάλαβε αλλά μας έβγαζαν και τρελούς που απαιτούσαμε αυτή την ανάληψη. Επίσης κ. Τσουνγκ Χονγκ-Γουόν εδώ στη χώρα μας οι άνθρωποι έχασαν τα λεφτά τους από τη μία μέρα στην άλλη επειδή οι πολιτικοί δεν ήταν σε θέση να προστατεύουν την οικονομία μας, αλλά κανένας τους μέχρι σήμερα δεν ανάλαβε την πολιτική ευθύνη, ούτε και παραιτήθηκε. Αισθάνονται όλοι πολύ σωστοί με τις αποφάσεις τους, τόσο σωστοί που είμαι σίγουρη πως τη νύχτα, όχι μόνο κοιμούνται ήσυχοι, αλλά πιθανόν να ακούγεται το ροχαλητό τους μέχρι τη Νότια Κορέα. Επίσης κ. Τσουνγκ Χονγκ-Γουόν, εδώ στη χώρα μας κάθε μέρα βγαίνει και ένα σκάνδαλο στη φόρα που αφορά κόμματα, ημικρατικούς, συμπεθέρους κτλ. όπως επίσης αυτοκτονίες άνθρωποι στις φυλακές και ακρωτηριασμούς ανθρώπων στα γήπεδα, αλλά και πάλι δεν υπάρχει κανείς που να αισθάνεται ότι έχει πολιτική ευθύνη για όλα αυτά που συμβαίνουν. Γι αυτό σας ικετεύω κ. Τσουνγκ Χονγκ- Γουόν. Ελάτε εδώ να παραδώσετε μαθήματα πολιτικής ευθύνης. Θα σώσετε μισό σχεδόν εκατομμύριο ανθρώπους. Σκεφτείτε το.

10 10-EPISTOLES CY_Master_cy 02/05/14 19:54 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΑΠΟΨΕΙΣ Κυριακή 4 Μαΐου 2014 Ζήτησε συγγνώμη Του ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΛΑΜΠΙΤΣΗ Ε ίναι γνωστή σε όλους η πρόσφατη παραίτηση του πρωθυπουργού της Νοτίου Κορέας μετά το ναυάγιο του φέριμποτ, που είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια δεκάδων επιβατών, κυρίως μαθητών. Παραιτήθηκε αναλαμβάνοντας την ευθύνη για το γεγονός, λέγοντας και τα εξής: «Δεν ήθελα να παραιτηθώ πρόωρα, καθώς η διαχείριση της κατάστασης ήταν η πρώτη προτεραιότητά μου και σκέφτηκα ότι ήταν δική μου ευθύνη να παρέχω βοήθεια. Αλλά αποφάσισα να παραιτηθώ τώρα, για να μην επιβαρύνω άλλο την κυβέρνηση. Οι θρήνοι των οικογενειών των αγνοουμένων με κρατούν ακόμη ξύπνιο τις νύχτες. Εκ μέρους της κυβέρνησης ζητώ συγγνώμη για πολλά προβλήματα: από τη μη πρόληψη του ατυχήματος μέχρι την αρχική διαχείριση της καταστροφής. Υπάρχουν πολλές παρατυπίες που συνεχίζουν να υπάρχουν σε κάθε γωνιά της κοινωνίας μας και πρακτικές που έχουν πάει στραβά. Ελπίζω ότι αυτά τα βαθιά ριζωμένα κακά θα διορθωθούν αυτήν τη φορά και ότι αυτού του είδους το ατύχημα δεν θα συμβεί ποτέ ξανά». Στον τόπο μας αυτού του είδους η πολιτική συμπεριφορά δεν είναι συνήθης. Ποτέ κανείς δεν ζήτησε συγγνώμη για όσα έκανε ή δεν έκανε. Και όμως! Ο καθένας θα μπορούσε να επισημάνει σημεία της πολιτικής των ηγετών μας που μια έστω απλή συγγνώμη την απαιτούσαν. Δεν ξέρω βέβαια αν τους ζητήθηκε να ορίσουν οι ίδιοι το σημαντικότερο τους λάθος, για το οποίο θα ζητούσαν συγγνώμη από τον κυπριακό λαό ή για το οποίο θα έπρατταν αλλιώς, αν είχαν τη δυνατότητα. Θα ήταν ενδιαφέρουσα μια τέτοια έρευνα, αλλά προς το παρόν μπορεί να γίνει μόνο με τους επιζώντες. Για τους τεθνεώτες μόνο εικασίες μπορεί κανείς να διατυπώσει. Για τον Μακάριο, φερ ειπείν, θα μπορούσε κανείς να συνεχίσει τη συζήτηση για την ορθότητα της υποβολής των εισηγήσεών του για βελτίωση της λειτουργίας του κράτους, των γνωστών 13 σημείων, χωρίς εναλλακτικά σχέδια δράσης, τη στιγμή που ήταν γνωστή η αντίθεση της Τουρκίας. Για τον Σπύρο Κυπριανού θα μπορούσε κανείς να θεωρήσει, υποκειμενικά πάντοτε μιλώντας, ως το σημαντικότερο του λάθος την απόρριψη του γνωστού αμερικανοβρετανοκαναδικού σχεδίου λύσης του Κυπριακού, το οποίο επέστρεφε στους νόμιμους κατοίκους της την Αμμόχωστο με το ξεκίνημα των συνομιλιών. Ας είναι, όμως. Πέθανε και αυτός αλάνθαστος. Για τον Γιώργο Βασιλείου δεν έχω κάτι να πω. Πολλοί τον θεωρούν τον πιο πετυχημένο ως σήμερα πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας. Δεν διάβασα την αυτοβιογραφία του, για να γνωρίζω αν έχει κάνει λάθη και αν τα παραδέχεται. Μπορώ όμως να καταγράψω την υποκειμενική μου άποψη πως η υπερφίαλη δήλωσή του το βράδυ της πρώτης Κυριακής των εκλογών, πως αν ήταν στη θέση του Γλαύκου Κληρίδη θα αποχωρούσε από τη διεκδίκηση των εκλογών, σήκωνε μια συγγνώμη, επειδή εκείνη η δήλωση τού στοίχισε τις εκλογές, την ώρα ακριβώς που χρειαζόταν να τις κερδίσει, για να υπάρξει συνέχεια στη δυναμική λύσης που είχε αναπτυχθεί. Και για να τα συνδέσουμε αυτά μεταξύ τους, θα πρέπει να πούμε πως του επόμενου προέδρου, του ρεαλιστή Γλαύκου Κληρίδη, το αμάρτημά του, για το οποίο θα σήκωνε ίσως να πει μια συγγνώμη, είναι ότι δεν υπήρξε αρκούντως ρεαλιστής την ώρα που έπρεπε. Η διεκδίκηση της προεδρίας της Δημοκρατίας την ώρα που διαφαινόταν στον ορίζοντα λύση του Κυπριακού δεν άρμοζε σε έναν ηγέτη που είχε κάνει μότο της πολιτικής του ζωής τη σωκρατική ρήση «μητρός τε και πατρός και των άλλων προγόνων απάντων τιμιώτερον έστιν η πατρίς». Ακόμα και για τον σοφό Γλαύκο Κληρίδη, η δύναμη της εξουσίας υπήρξε καθοριστική. Απομένουν τρεις ακόμα πρόεδροι, για τους οποίους ελλείψει χώρου θα επανέλθουμε. Εκείνο που πρέπει να τονίσουμε είναι ότι η απουσία κουλτούρας παραδοχής των πολιτικών λαθών έχει οδηγήσει τους Κύπριους στην απαξίωση της πολιτικής και των πολιτικών. Γι αυτό και όταν παρακολουθούν ξένους ηγέτες, όπως προσφάτως τον πρόεδρο της Νοτίου Κορέας, να ζητούν συγγνώμη και να αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους, κάνουν τη σύγκριση και η απογοήτευσή τους αυξάνεται. Και διερωτούνται: είναι τόσο δύσκολο να το αντιληφθούν αυτό οι Κύπριοι πολιτικοί; Φ έτος κλείνουν 40 πέτρινα χρόνια από την εισβολή. Με αφορμή σχετική δήλωση του Προέδρου της Δημοκρατίας έχει ξεκινήσει μία δημόσια συζήτηση κατά πόσο τα 40 χρόνια είναι πολλά ή λίγα. Η απάντηση στο ερώτημα απαιτεί όπως προηγουμένως ξεκαθαρίσουμε ως λαός το πιο είναι το ζητούμενο. Διότι αν το ζητούμενο είναι η επιστροφή στα σπίτια μας τότε τα 40 χρόνια είναι πολλά αφού μέσα στα επόμενα χρόνια όλοι σχεδόν οι πρόσφυγες του 1974 θα έχουν πεθάνει. Επίσης είναι πολλά αφού με τις συνεχιζόμενες και αυξανόμενες αιτήσεις των Ε/κ στην επιτροπή περιουσιών των κατεχομένων οι περιουσίες μας αναμένεται μέσα στα επόμενα χρόνια να έχουν ξεπουληθεί στον κατακτητή. Αν πάλι το ζητούμενο είναι αυτό που διαχρονικά οι πολιτικές ηγεσίες μας έχουν συμφωνήσει, δηλαδή η επανένωση της χώρας μας και η ειρηνική συμβίωση με τους Τ/κ στα πλαίσια της ομοσπονδιακής αναδιάρθρωσης της ΚΔ, τότε είναι και πάλι πάρα πολλά γιατί απλούστατα σε 10 χρόνια δεν θα υπάρχουν Τ/κ είτε για να διαπραγματευτούμε μαζί τους τη λύση είτε για να συμβιώσουμε σε μία επανενωμένη χώρα. Ο συνεχιζόμενος παράνομος εποικισμός έχει καταστήσει τους Τ/κ μειονότητα στην κατεχόμενη Κύπρο. Η παρέλευση του χρόνου σε συνδυασμό με την συνεχιζόμενη πολιτική Ερντογάν για πληθυσμιακή, πολιτική, πολιτιστική και οικονομική αφομοίωση τους θα παράξουν σύντομα αποτέλεσμα. Αυτό θα είναι η εξαφάνιση των Τ/κ ως ξεχωριστής κοινότητας. Άρα το μείζον θέμα δεν είναι ο χρόνος αλλά το είδος της λύσης την οποία επιδιώκουμε ως Κυπριακός Ελληνισμός. Χωρίς τους Τ/κ δεν θα έχουμε συνομιλητή και ούτε κανένα με τον οποίο θα ζήσουμε στα πλαίσια της ομοσπονδίας. Τότε δεν θα είναι νοητή αλλά ούτε και επιθυμητή μία κυπριακή ομοσπονδία. Με την έκλειψη των Τ/κ μπορούμε να μιλάμε μόνο για δύο επιλογές. Η πρώτη επιλογή θα είναι εκείνη της μη λύσης και του μακροχρόνιου αγώνα για εξαναγκασμό της Τουρκίας σε αποχώρηση από την Κύπρο. Οι υποστηρικτές αυτής της θέσης θα πρέπει να μας εξηγήσουν πώς θα το καταφέρουν. Τα μεγάλα αόριστα λόγια και τα συνθήματα από τις πολιτικές ηγεσίες δεν γίνονται πλέον πιστευτά από την πλειοψηφία των πολιτών αυτής της χώρας. Όσοι τα συνεχίζουν θα οδηγηθούν σε πολιτική απαξίωση. Αν τα 40 χρόνια έχουν κάποια αξία είναι ότι έδειξαν την αδυναμία μας ως Ελλάδα και ως Κύπρος να πετύχουμε την αποχώρηση της Τουρκίας από την Κύπρο ακόμα κι αν είμαστε διατεθειμένοι να δώσουμε σημαντικά και υπερβολικά θα έλεγα δικαιώματα στους Τ/κ. Ο διεθνής παράγοντας, και εδώ εννοώ τους πάντες, μας έχει επανειλημμένα πει και δια πράξεων και διά λόγων ότι θεωρεί πως η Τουρκία έχει δικαιώματα επί της Κύπρου. Ζητάει μάλιστα από μας να τα αναγνωρίσουμε στα πλαίσια μίας πολιτικής διευθέτησης που λίγο - πολύ θα μοιάζει με το απαράδεκτο και ορθώς απορριφθέν σχέδιο Ανάν. Η στάση τους δεν έχει να κάνει με το δίκαιο αλλά με τα συμφέροντα τους. Ο χρόνος για μία ομοσπονδιακή λύση εξαντλείται. Επιβάλλεται να αναλάβουμε δράση σήμερα για διαμόρφωση νέων δεδομένων που θα κάνουν τον διεθνή παράγοντα φιλικότερο στις δικές μας θέσεις. Ο χρόνος μπορεί επίσης να λειτουργήσει και θετικά αν τον αξιοποιήσουμε έτσι ώστε με πρωτοβουλίες μας να ωθήσουμε τους Τ/κ στο να διαφοροποιηθούν από την Τουρκία αν δεν θέλουν να εξαφανιστούν ως κοινότητα. Η δεύτερη επιλογή αν εξαφανιστούν οι Τ/κ θα είναι η διαπραγμάτευση με την Τουρκία μιας λύσης δύο κρατών. Κάποιοι σε Ελλάδα, Τουρκία και Κύπρο αλλά και διεθνώς μιλούν πλέον ανοικτά γι αυτό το ενδεχόμενο. Κάποιοι άλλοι ακολουθούν την έμμεση οδό δηλαδή την πολιτική Δούντα. Φοβούμενοι το πολιτικό κόστος θέλουν να οδηγηθούμε στη λύση των δύο κρατών διά της διαιώνισης της κατοχής, της φυσικής εξαφάνισης των Ε/κ προσφύγων και της αφομοίωσης των Τ/κ στη θάλασσα των Τούρκων εποίκων. Αν αυτό είναι το ζητούμενο, που για μας δεν είναι, ναι η παρέλευση του χρόνου όχι απλά δεν θα είναι πρόβλημα αλλά θα υπηρετεί εν μέρει αυτή την πολιτική επιλογή. Τέλος, θεωρώ τις απόψεις περί μόνιμου ρεβανσισμού στις διεθνείς σχέσεις προβληματικές και πηγή συνεχούς πολέμου και αντιπαράθεσης ανάμεσα στα έθνη. Στην ίδια λογική θα πρέπει να εργαζόμαστε όχι μόνο για εκδίωξη της Τουρκίας από την Κύπρο αλλά και όλων των Τ/κ αφού αυτοί αποτελούν κατάλοιπα της οθωμανικής κατοχής. Με την ίδια απαράδεκτη λογική ο στόχος μας θα ήταν η ανασύσταση της βυζαντινής αυτοκρατορίας. Ο κ. Πέτρος Ζαρούνας είναι διεθνολόγος Oι δύσκολες οικονομικές σχέσεις Τουρκίας-Τ/κ Σ την εποχή της οικονομικής ύφεσης, οι σχέσεις ανάμεσα στην τουρκική κυβέρνηση και την τ/κ ηγεσία πάνω στα ζητήματα ανάπτυξης παραμένουν προβληματικές. Η Άγκυρα ακολουθώντας τη γραμμή Ερντογάν για λιγότερη οικονομική βοήθεια προς τους Τ/κ αποφάσισε να προτείνει πολιτικές που οδηγούν σε μείωση των ελλειμμάτων στη λειτουργία της διοικητικής μηχανής με την εφαρμογή ειδικού οικονομικού προγράμματος. Η εντολή Ερντογάν στις 17 Ιουλίου 2010 ήταν: «αν δεν αφήσετε τις παλιές συνήθειες και συνεχίσετε να λέτε «όχι, εγώ δεν θέλω να ψαρέψω ψάρι, θέλω μόνο το ψάρι», αυτή η κατάσταση δεν θα συνεχιστεί. Αν δει κανείς τα χρήματα που δίνει η Τουρκία στην ΤΔΒΚ, θα διαπιστώσει ότι κάθε χρόνο το ποσό αυξάνεται». Η εισήγηση της κυβέρνησης Ερντογάν ταυτίζεται με τις πολιτικές εκτεταμένων ιδιωτικοποιήσεων όπως εφαρμόζονται από το 2002 στην Τουρκία. Σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών της Τουρκίας Μ. Σισμέκ «η τουρκική οικονομία κέρδισε 58,3 δισ. δολάρια από την πολιτική των ιδιωτικοποιήσεων στην εποχή που το ΑΚΠ είναι στην εξουσία, το 2013 υπερκάλυψε τον στόχο με σύνολο 12,5 δισ., 4 δισ. πάνω από τον επιδιωκόμενο, ενώ θα πιάσει τον στόχο των 7 δισ. για το 2014» (δηλώσεις στο «Ανατολού», μετάδοση από «Χουριέτ», 27/4). Στην Κύπρο τα δεδομένα είναι πολύ διαφορετικά. Κανένα τ/κ κόμμα δεν θέλει Ο παράγοντας χρόνος και το Κυπριακό Του ΠΕΤΡΟΥ ΖΑΡΟΥΝΑ Toυ ΛΑΡΚΟΥ ΛΑΡΚΟΥ να ταυτιστεί με αυτή την πολιτική και στην πράξη υπάρχει διαρκής ένταση, παρ όλο που όσα κόμματα έχουν ασκήσει εξουσία ακολουθούν το πρόγραμμα καθώς την ευθύνη της εφαρμογής του έχει αναλάβει ο Τούρκος «πρέσβης» στα Κατεχόμενα Χ. Ακτσά. Σύμφωνα με τον τελευταίο τα προβλήματα προκύπτουν επειδή «η τ/κ κοινότητα δεν κάνει το πρόγραμμα δικό της και δεν προσφέρει αρκετή υποστήριξη σε αυτό», καταγγέλλοντας «προπαγάνδα εναντίον του οικονομικού προγράμματος». Σημείωσε με βάση τα στοιχεία του 2012 ότι «ο τριετής ρυθμός ανάπτυξης ήταν χαμηλότερος από τον αναμενόμενο και ανήλθε στο 10,4%, αλλά η οικονομία εισήλθε στη σωστή κατεύθυνση με την ανάπτυξη των τομέων του τουρισμού, της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και της γεωργίας, ενώ ο ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης έφθασε το 3,4%, υψηλότερος από τον μέσο όρο ανάπτυξης της Ε.Ε.». Σήμερα παρατηρούνται μερικά παράδοξα στην υλοποίηση του προγράμματος στην τ/κ κοινωνία: Τα κόμματα τόσο της Δεξιάς όσο και της Αριστεράς αντιτίθενται εξίσου στο γενικό οικονομικό πρόγραμμα. Ο ηγέτης του δεξιού ΚΕΕ Ι. Κουτσιούκ που ταυτίστηκε κάπως περισσότερο με την οικονομική πολιτική Ερντογάν έχασε στην ψηφοφορία ανάμεσα στους Τ/κ και ο ίδιος δεν εξελέγη ούτε βουλευτής. Οι Τ/κ εμφανίζονται ιδιαίτερα απρόθυμοι στην πολιτική των ιδιωτικοποιήσεων στον τομέα της ενέργειας και της τηλεφωνίας, το ΔΗΚΟ του Σ. Ντενκτάς καταφεύγει σε νομικές μεθόδους για να εμποδίσει την ιδιωτικοποίηση του αεροδρομίου της Τύμπου, ενώ κάθε σκέψη για αναδιάρθρωση στους μισθούς συναντά την πλήρη αντίθεση από τις ισχυρές τ/κ συντεχνίες. Ιδιαίτερα οι πολύ δραστήριες συντεχνίες των δασκάλων και των καθηγητών οργανώνουν εκδηλώσεις καταδίκης του προγράμματος έξω από την τουρκική πρεσβεία. Η αντίφαση είναι χαρακτηριστική: καταγγέλλουν την εξάρτηση από την Τουρκία, αλλά ταυτόχρονα καταδικάζουν και κάθε βήμα για μείωσή της. Αν και βλέπουν σωστά το δάσος (επίλυση του Κυπριακού), δεν μπορούν να δουν την ανάγκη για διαφορετικές μορφές οικονομικής ανάπτυξης. Είναι αληθές ότι το τουρκικό κεφάλαιο, ειδικό το φιλικό προς το ΑΚΠ, αναλαμβάνει τις «δουλειές» στο πλαίσιο των νέων ρυθμίσεων και αυτό αντιμετωπίζεται με καχυποψία από πολλούς Τ/κ που έχουν μία μακρά παράδοση κοσμικότητας. Ο τούρκος πρέσβης Χ. Ακτσά, για να πιέσει περισσότερο τα πράγματα ανακοίνωσε ότι η Άγκυρα, δεν θα συνεισφέρει στους μισθούς των «δημοσίων» υπαλλήλων, ώστε να οδηγήσει τις συντεχνίες σε αναθεώρηση της πρακτικής τους. Η ολοκλήρωση μέσα στο 2014 του υποθαλάσσιου αγωγού μεταφοράς νερού από το Ανεμούρι στα παράλια της Τουρκίας σε φράγμα στα Πάναγρα χωριό ΑSSOCIATED PRESS στα δυτικά της Κερύνειας και εν συνεχεία στη Λευκωσία και την Αμμόχωστο δίνει ισχύ στη γραμμή Ακτσά, καθώς προβλέπεται η μεταφορά 75 εκατ. κυβικών μέτρων νερού ετησίως. Αυτό το έργο θα ενισχύσει την εικόνα της κυβέρνησης Ερντογάν, καθώς διάφορες τουρκικές κυβερνήσεις στο παρελθόν το υπόσχονταν, αλλά μόνο η τελευταία το υλοποιεί. Η τ/κ οικονομία δύσκολα μπορεί να κάνει άλματα προόδου εξαίρεση η επιτυχημένη επένδυση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση με περίπου φοιτητές από 100 διαφορετικές χώρες. Τα στοιχεία που τη χαρακτηρίζουν (εξάρτηση από την τουρκική βοήθεια, τεχνολογική υστέρηση, αδύναμη βιομηχανική κοινότητα, παραδοσιακά μέσα στις γεωργικές καλλιέργειες, απίστευτες στρεβλώσεις στην πολιτική μισθών και συντάξεων) οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η πολιτική Ακτσά έχει περιορισμένα μέσα για να επιτύχει ουσιαστική πρόοδο. Μόνο η επίλυση του Κυπριακού θα επιτρέψει στην τ/κ οικονομία και στους Τ/κ να αλλάξουν τις βασικές παραμέτρους της: αναπτυξιακή δραστηριότητα σε όλη την Κύπρο, ενίσχυση από την ευρωπαϊκή τεχνογνωσία, κοινοπραξίες ευρύτερης κλίμακας, διακίνηση κεφαλαίων, ξένες επενδύσεις, υγιής οικονομική ανάπτυξη με προεκτάσεις στην Ε.Ε., τη Μ. Ανατολή και τη Ν. Τουρκία. Η ευθιξία που δεν είχαμε ποτέ Τ η στιγμή που η φερόμενη χρηματοδότηση προεκλογικά δύο κομμάτων από μια εταιρεία η οποία στη συνέχεια άλωσε τη Λαϊκή αντιμετωπιζόταν απλώς ως μια ακόμα αποκάλυψη, η παραίτηση του πρωθυπουργού της Νότιας Κορέας, Τσουνγκ- Χονγκ-γουόν, για τη ναυτική τραγωδία στην οποία έχασαν τη ζωή τους πάνω από 300 μαθητές, ήρθε να μας υπενθυμίσει πόσο απέχει η δική μας ευθιξία από των υπολοίπων. Πόσο περίεργη και ιδιόμορφη αντίληψη έχουμε για την πολιτική ευθύνη. Δεν ήταν αυτός ο φυσικός ή ηθικός αυτουργός της τραγωδίας. Δεν ήταν υπεύθυνος για τον επιπλέον όροφο, που προστέθηκε στο μοιραίο φέριμποτ, ούτε ήταν δική του απόφαση την ώρα του δυστυχήματος στο πηδάλιο να βρίσκεται μια νέα οδηγός χωρίς πείρα. Παραιτήθηκε, αναλαμβάνοντας την πολιτική ευθύνη που θεώρησε ότι του αναλογούσε για την αποτυχία του συστήματος. Είχε προηγηθεί την περασμένη βδομάδα η παραίτηση πολιτικού στην Αυστραλία όταν αποδείχθηκε ότι είχε λάβει ως δώρο από μια εταιρεία ένα μπουκάλι κρασιού (προφανώς στην Αυστραλία, η αποδοχή αυτή- έστω κι αν δεν αφορούσε 2εκ.- θεωρήθηκε ως έμμεσος χρηματισμός) και του Αρμένιου πρωθυπουργού επειδή εταιρεία της οποίας είναι μέτοχος κατηγορείται για ξέπλυμα βρώμικου χρήματος (που αλλού; στην Κύπρο). Η έλλειψη ευθιξίας βέβαια δεν είναι κάτι νέο. Ούτε και οι αναπόφευκτες συγκρίσεις περιορίζονται στα σημερινά γεγονότα. Σε αντίθεση με τον πρωθυπουργό στην Κορέα, ο δικός μας πρόεδρος επί θητείας του οποίου έγινε η έκρηξη στο Μαρί που οδήγησε 13 ανθρώπους στον θάνατο (ως αποτέλεσμα τεράστιας αμέλειας και παραλήψεων), απευθυνόμενος -με 4 μέρες καθυστέρηση- στον λαό επέλεξε να αφήσει αιχμές εναντίον της αντιπολίτευσης για προσπάθεια αποσταθεροποίησης της χωράς, να επιτεθεί στον κόσμο που είχε μαζευτεί έξω από το προεδρικό και στη συνέχεια προσήψε εμπάθεια και λανθασμένη κρίση στην Ερευνητική Επιτροπή που ο ίδιος διόρισε και του καταλόγιζε ευθύνες, παραμένοντας στη θέση του. Δεν θα μπορούσε να γνωρίζει, είπε. Tην ευθύνη είχαν οι στρατιωτικοί. Του ΑΝΤΩΝΗ ΠΟΛΥΔΩΡΟΥ Ενώ στην Ολλανδία ο υπουργός Δικαιοσύνης υπέβαλε την παραίτηση του μετά που 11 λαθρομετανάστες έχασαν τη ζωή τους από πυρκαγιά σε κέντρο κράτησης, οι μαζικές αυτοκτονίες και ο ομαδικός βιασμός στις φυλακές, η γελοιοποίηση της Κ.Δ. και ένα χαμένο μάτι (όλα αυτά σε λιγότερο από ένα χρόνο) δεν θεωρήθηκαν αρκετοί λόγοι για να οδηγήσουν σε παραίτηση το δικό μας υπουργό. Τις αυτοκτονίες και τον βιασμό χρεώθηκε ο διευθυντής φυλακών, τα γεγονότα του ΤΕΠΑΚ ο Αρχηγός της αστυνομίας, και (αφού ο νυν είχε μόλις διοριστεί), το λανθασμένο σχεδιασμό που οδήγησε στα επεισόδια, χρεώθηκαν οι ομάδες. Ενώ πέρυσι ο Λετονός πρωθυπουργός παραιτήθηκε αναλαμβάνοντας την πολιτική ευθύνη για την κατάρρευση οροφής σούπερ-μάρκετ, που κόστισε τη ζωή σε 54 ανθρώπους (το οποίο δεν ήταν αυτός βέβαια που έκτισε, ούτε του οποίου την κατασκευή επίβλεψε), στην Κύπρο μια αεροπορική τραγωδία όχι μόνο δεν έφερε την παραίτηση του αρμοδίου υπουργού για σοβαρές παραλείψεις την αμέσως προηγούμενη περίοδο, αλλά οδήγησε και σ εκείνη την εκπληκτική δήλωση του «πού είδατε να παραιτείται υπουργός επειδή έπεσε ένα αεροπλάνο». Δήλωση για την οποία προφανώς δεν ενημερώθηκαν ο Κορεάτης και Λετονός πρωθυπουργός. Η κουλτούρα της ανάληψης πολιτικής ευθύνης, και της συνεπακόλουθης παραίτησης για λόγους ευθιξίας, είναι άγνωστη σ εμάς. Εμείς είμαστε καλοί στην κουλτούρα του γαντζώματος στην όποια εξουσία. Οι πολιτικές ευθύνες, περιορίζονται στις ποινικές τις οποίες τις περισσότερες φορές οι ίδιοι οι πολιτικοί καθορίζουν. Πολιτικές ευθύνες υπάρχουν μόνο μέχρι να δουν το φως της δημοσιότητας αποδείξεις, και τότε πάντοτε αφορούν τους άλλους. Έτσι, αυτός που οδήγησε την οικονομία στη χρεοκοπία, για τη σημερινή κατάσταση κατηγορεί αυτούς που παρέλαβαν τα ερείπια που άφησε, την Ε.Ε. και (από προχθές) τον Ζαν-Κλοτ Γιούγκερ ο οποίος δεν μας βοήθησε. Και το κόμμα του καλεί τον κόσμο να μην απέχει από τις ευρωεκλογές λόγω των κυριάρχων πολιτικών της Ε.Ε. (που οδήγησαν στην καταστροφή μας) αλλά να στηρίξει αυτούς που τάσσονται εναντίον τους. Αυτοί που- πανηγυρίζοντας- καταψήφισαν τη συμφωνία του πρώτου Eurogroup για να αποδεχθούν τελικά το πολύ χειρότερο δεύτερο καλούν τον κόσμο σε ομιλίες για να του εξηγήσουν ποιοι είναι οι υπαίτιοι για την καταστροφή και να απαιτήσουν την παραδειγματική τιμωρία τους. Και αυτοί που δεσμεύτηκαν ότι δεν θα υπάρξει κούρεμα και προεκλογικά δήλωναν ότι η οικονομία θα ήταν πολύ καλύτερη σ ένα χρόνο με αυτούς στην εξουσία, σήμερα δηλώνουν υπερήφανοι που- μέσω κουρέματος- γλίτωσαν τη χώρα από τη χρεοκοπία που παρ ολίγον να μας οδηγήσουν οι προηγούμενοι. Αντιλαμβανόμαστε λοιπόν την πολιτική ευθύνη που στις υπόλοιπες δημοκρατίες είναι συνυφασμένη με την εξουσία, που εξηγεί και γιατί φτάσαμε εδώ που φτάσαμε. Διότι η πολιτική ευθύνη και η εκδήλωση πολιτικής ευθιξίας είναι συστατικά απαραίτητα για τη διακυβέρνηση μιας δημοκρατίας. Και την ίδια στιγμή τόσο άγνωστα προς εμάς.

11 11-ADV PEIREOS_Master_cy 02/05/14 20:02 Page 1

12 12-POLITIKI_Master_cy 02/05/14 19:55 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 4 Μαΐου 2014 SOS από Ο.Η.Ε. για τη διαδικασία Eρχεται στην Κύπρο ο βοηθός Γ.Γ. των Ηνωμένων Εθνών με αποστολή τη διάσωση της κρίσιμης δεύτερης φάσης των συνομιλιών Του ΛΕΥΤΕΡΗ ΑΔΕΙΛΙΝΗ Σήμα κινδύνου ότι η νέα προσπάθεια λύσης του κυπριακού οδηγείται σε αδράνεια στέλνουν τα Ηνωμένα Έθνη. Θα επιδιώξουν να αποτρέψουν αυτή την απόλυτα δυσμενή εξέλιξη κάνοντας κινήσεις που αρχίζουν σήμερα με την άφιξη του βοηθού Γ.Γ. του Ο.Η.Ε., Τζέφρι Φέλτμαν, στο νησί και έχουν έναν πρώτο ορίζοντα το τέλος Ιουλίου. Οι βαθιά αποκλίνουσες τοποθετήσεις των δύο πλευρών κατά την πρώτη φάση καταγραφής θέσεων (screening) σήμανε συναγερμό στα μέλη της Γραμματείας του Ο.Η.Ε. που παρακολουθούν το κυπριακό στη Νέα Υόρκη. Τα μηνύματα από την Κύπρο για ακραίες αρχικές θέσεις προκάλεσαν σφοδρή ανησυχία ότι η δεύτερη ουσιαστική φάση της διαπραγμάτευσης, που αρχίζει την Τρίτη 6 Μαΐου, δεν θα είναι εποικοδομητική. Στις μεταξύ τους διαβουλεύσεις, αλλά και σε συνεννόηση με τους διεθνείς παίκτες του κυπριακού, διερωτούνται γιατί οι συνομιλίες διεξάγονται σαν να μην υπάρχει κεκτημένο από προηγούμενες διαδικασίες λύσης, ειδικά <<<<<<< Καμπανάκι για πρόωρο αδιέξοδο χτύπησε στη Νέα Υόρκη όταν οι δύο πλευρές άνοιξαν ζητήματα που θεωρούνταν κλειστά από την προηγούμενη διαδικασία. <<<<<<< Το τρίμηνο Μαΐου-Ιουλίου θα είναι μια δύσκολη περίοδος για απρόθυμους συνομιλητές. αυτή μεταξύ του Δημήτρη Χριστόφια και Μεχμέτ Αλί Ταλάτ. Ο βοηθός Γ.Γ., αρμόδιος για πολιτικές υποθέσεις, επρόκειτο να έλθει τον περασμένο Ιανουάριο. Οι δυσκολίες συμφωνίας κοινού ανακοινωθέντος, όμως, ανέβαλαν την επίσκεψη, ακολούθησαν μεγάλα ζητήματα, όπως το ουκρανικό και η επίσκεψη γίνεται τώρα με την ευκαιρία έναρξης του β γύρου συνομιλιών. Ο Τζέφρι Φέλτμαν θα μείνει στην Κύπρο μέχρι την Τρίτη, αλλά δεν θα παραστεί στη συνάντηση των διαπραγματευτών, Ανδρέα Μαυρογιάννη και Κουντρέτ Οζερσάι την ίδια μέρα. Τη Δευτέρα, θα δει ξεχωριστά τους δύο ηγέτες, τους διαπραγματευτές και την ομάδα του Ο.Η.Ε. στο νησί με ένα σκοπό. Να διασφαλίσει ότι στο στάδιο γεφύρωσης των διαφορών «δεν θα πάει τίποτα λάθος». Η μεσοπρόθεσμη επιδίωξη είναι να μην αφεθούν οι πλευρές να πάρουν την κατιούσα που οδήγησε με μαθηματική ακρίβεια προηγούμενες συνομιλίες στο αδιέξοδο. Σ αυτό το πλαίσιο και από τον Μάιο μέχρι και τον Ιούλιο, τα Ηνωμένα Έθνη και οι εν δυνάμει μεσολαβητές θα εμπλουτίσουν τη διαδικασία με ιδέες και προτάσεις, με την ελπίδα πως θα βρεθούν κοινά σημεία που θα επιτρέψουν την επιτάχυνση της διαδικασίας μετά τις προεδρικές εκλογές στην Τουρκία. Φοβήθηκαν πρόωρη κατάρρευση Διπλωματική πηγή ανέφερε στην «Κ» ότι τις τελευταίες βδομάδες στη Γραμματεία του Ο.Η.Ε. στη Νέα Υόρκη κυριαρχεί η ανησυχία ότι η νέα διαδικασία λύσης, περνά από συμπληγάδες πριν ακόμα ουσιαστικά αρχίσει. Στο αρνητικό προηγούμενο των δυσκολιών εκπόνησης κοινού ανακοινωθέντος, προστέθηκε το γεγονός ότι στο στάδιο της καταγραφής θέσεων, που ολοκληρώθηκε πρόσφατα, οι πλευρές στέκονταν σε δύο άκρα αντίθετα. Ιδιαίτερα προβληματικά χαρακτηρίζονται τα ακόλουθα: Οι αρχικές θέσεις στο συνταγματικό, τη διακυβέρνηση δεν αφήνουν μεγάλα περιθώρια συμβιβασμού. Οι Ε/Κ έχουν επιστρέψει στο 60 με πρόεδρο και αντιπρόεδρο για το κοινό κράτος. Και οι Τ/Κ ζητούν εκ περιτροπής προεδρία χωρίς να δέχονται σταθμισμένη ψήφο για την εκλογή των ανωτάτων αρχόντων της ομοσπονδίας. Στο περιουσιακό οι Τ/Κ ζητούν να μην μετακινηθεί κανείς Τ/Κ χρήστης ε/κ περιουσίας. Κάτι που επηρεάζει το εδαφικό αφού σημαίνει πως δίνουν μόνο Αμμόχωστο και νεκρή ζώνη. Στο εδαφικό και ασφάλεια, παρότι συζητήθηκαν στο screening, οι θέσεις είναι τόσο αποκλίνουσες που προκάλεσαν μεγάλο προβληματισμό για τις προοπτικές της επόμενης φάσης. Και στις τέσσερις βασικές πτυχές οι δύο πλευρές δεν έδειξαν διάθεση να δουν η μία τις ανάγκες της άλλης. Εκεί που χτύπησε, όμως, κόκκινο ήταν όταν οι δύο πλευρές άνοιξαν ζητήματα που θεωρούνταν κλειστά από την προηγούμενη διαδικασία. Τέθηκαν ξανά στο τραπέζι θέματα που αφορούν την Κεντρική Τράπεζα, το Ανώτατο Δικαστήριο, τις συνθέσεις εκτελεστικών και νομοθετικών θεσμικών οργάνων και τους μηχανισμούς λήψης αποφάσεων. Συζητήσεις προκαλεί και το ότι στην ε/κ πλευρά υπάρχουν διάφορα κέντρα δράσης στο κυπριακό. Αυτή τη στιγμή ρόλο διαδραματίζουν η ομάδα του διαπραγματευτή, τα στελέχη του προεδρικού, το υπ. Εξωτερικών, και οι ομάδες εργασίας που επεξεργάστηκαν προτάσεις για τις βασικές πτυχές. Και εγείρονται ερωτηματικά για το κατά πόσο υπάρχει μεταξύ τους ο αναγκαίος συντονισμός. Προβληματισμό δημιουργεί επίσης η έλλειψη χημείας μεταξύ των κ.κ. Ανδρέα Μαυρογιάννη και Κουντρέτ Οζερσάι. Είναι κάτι που επηρέασε τη διαδικασία καταγραφής θέσεων και αναμένεται, αν δεν βελτιωθούν τα πράγματα, να επηρεάσει και την καθοριστική προσπάθεια γεφύρωσης διαφορών. Ο βασικός φόβος είναι ότι και στο νέο στάδιο των συνομιλιών οι ομάδες των δύο κοινοτήτων θα ακολουθήσουν την πεπατημένη «της αμυντικής διαπραγμάτευσης», αφήνοντας κατά μέρος την ανάγκη να λειτουργήσουν δημιουργικά με καινοτομίες για να πετύχουν ένα «προοδευτικό συμβιβασμό». Ο βοηθός Γ.Γ. του Ο.Η.Ε. Τζέφρι Φέλτμαν θα δει ξεχωριστά τους δύο ηγέτες, τους διαπραγματευτές και την ομάδα του Ο.Η.Ε. στο νησί με σκοπό να διασφαλίσει ότι στο στάδιο γεφύρωσης των διαφορών «δεν θα πάει τίποτα λάθος». Τρίμηνη ώθηση στους διαπραγματευτές Συνομιλητής της «Κ» που γνωρίζει το προσκήνιο και το παρασκήνιο της νέας διαδικασίας λύσης ανέφερε ότι «το τρίμηνο Μαΐου-Ιουλίου θα είναι μια δύσκολη περίοδος για απρόθυμους συνομιλητές». Σε αυτό το διάστημα, οι διεθνείς παίκτες του κυπριακού θα επιχειρήσουν να εμβολιάσουν τις διαπραγματεύσεις με προτάσεις που, όπως πιστεύουν, θα δίνουν λύσεις σε ζητήματα ταμπού. Η δουλειά για την εκπόνησή τους είχε αρχίσει από την προηγούμενη προσπάθεια λύσης. Στη διακυβέρνηση, θα τονιστεί πως η ομοσπονδία είναι στην ουσία ένας ζωντανός οργανισμός που βελτιώνεται και εξελίσσεται. Ομάδα συνταγματολόγων που συμβουλεύει εδώ και καιρό τον Ο.Η.Ε. έχει εξετάσει και «σύγχρονες μεθόδους κατανομής εξουσιών μεταξύ του κεντρικού κράτους και των πολιτειών». Στο περιουσιακό έχει γίνει προεργασία για να αντιμετωπιστεί η διαφορετική προτεραιότητα που δίνουν οι πλευρές στα ισχύοντα κριτήρια της αποκατάστασης, αποζημίωσης και ανταλλαγής περιουσιών. Η διασύνδεση των περιουσιών με το εδαφικό είναι απολύτως κρίσιμη και προκαλεί πονοκέφαλο η σκληρή στάση της τουρκικής πλευράς για επιστροφή εδαφών. Εκφράζονται προσδοκίες, όμως, ότι η εικόνα και στις δύο πτυχές θα αλλάξει με δέσμη προτάσεων για ανάπτυξη περιουσιών και στις δύο πλευρές. Μας αναφέρθηκε ως φιλόδοξο πρότζεκτ, για το οποίο υπάρχει ισχυρό ενδιαφέρον χρηματοδότησης. Στην ασφάλεια και τις εγγυήσεις, όπως έγραψε η «Κ» και την περασμένη Κυριακή, κυκλοφορούν ήδη συμβιβαστικές προτάσεις που προβλέπουν τη δημιουργία αμιγώς κυπριακής και ολιγάριθμης στρατιωτικής δύναμης. Αντικαθιστούν επίσης το μονομερές δικαίωμα επέμβασης με μια δέσμη μέτρων για αντιμετώπιση συγκεκριμένων απειλών. Στόχος του εγχειρήματος δεν είναι η επιβολή έτοιμων προτάσεων, αλλά η ενθάρρυνση των δύο κοινοτήτων να συζητήσουν εποικοδομητικά και να βρουν κάποιο κοινό έδαφος πριν από τις προεδρικές εκλογές στην Τουρκία, που να δίνει ελπίδες για τη συνέχεια. HNΩΜΕΝΑ ΕΘΝΗ Αγωνία πριν από τη β φάση Η Λευκωσία αναγνωρίζει τις δυσκολίες που υπάρχουν στο τραπέζι και αντιλαμβάνεται τον προβληματισμό του Ο.Η.Ε. για το μέλλον της διαδικασίας. Η «Κ» αντιλαμβάνεται, όμως, ότι στο προεδρικό ανησυχούν ακόμα πιο πολύ για τις πρόσφατες κινήσεις της Τουρκίας που πλήττουν απευθείας τη διαδικασία συνομιλιών. Ειδικά η νότα που έστειλε η Άγκυρα προς τον Γ.Γ. του Ο.Η.Ε. για την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας μεταξύ της Τουρκίας και της «ΤΔΒΚ» θεωρήθηκε ως αρνητικό σήμα από την τουρκική κυβέρνηση. Κυβερνητική πηγή ανέφερε στην «Κ» ότι η Λευκωσία περίμενε ότι λίγο πριν από την έναρξη της β φάσης των συνομιλιών, λίγο πριν από την προσπάθεια γεφύρωσης διαφορών, η Τουρκία θα παρέμβαινε με θετικό τρόπο στη διαδικασία. Μάλιστα και ο Πρόεδρος Αναστασιάδης σε συνέντευξή του στη Χουριέτ που δημοσιεύεται σήμερα, στέλνει μήνυμα για την αποφασιστικότητα της ε/κ πλευράς να προχωρήσει σε λύση. Αντί, όμως, της αναμενόμενης θετικής παρέμβασης, η Άγκυρα προχώρησε στη ρηματική διακοίνωση για την υφαλοκρηπίδα, αλλά και στο γνωστό θέμα υποβιβασμού της Δημοκρατίας σε «ε/κ κοινότητα» στη βίζα που πρέπει να έχουν όλοι οι Ε/Κ που επισκέπτονται την Τουρκία. Ανησυχία προκαλεί επίσης και η πάλη για επικράτηση και εξουσία που διεξάγεται στα κατεχόμενα μεταξύ του διαπραγματευτή Κουντρέτ Οζερσάι και του «υπουργού Εξωτερικών» Οζντίλ Ναμί. Στο προεδρικό τονίζουν ότι η επίσκεψη του Γ.Γ. του Ο.Η.Ε. θα είναι «εθιμοτυπική», να γνωρίσει τους παίκτες του κυπριακού. Αναμένουν, όμως, ότι ο Τζέφρι Φέλτμαν θα συζητήσει με ηγέτες και διαπραγματευτές τρόπους για να προχωρήσει απρόσκοπτα και να μην πέσει σε ύφαλο το επόμενο τρίμηνο η προσπάθεια γεφύρωσης των διαφορών. Επανεκκίνηση διαλόγου υπό τη σκιά της επίσκεψης Φέλτμαν ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ Ανάλυση του ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΖΟΥΠΑΝΙΩΤΗ Πριν από λίγες μέρες και μετά τη συνάντησή του στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών, με τον Γ.Γ. του Ο.Η.Ε., Μπαν Γκι Μουν, ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ντερβίς Έρογλου προκάλεσε σύγχυση με δήλωσή του (την οποία δεν απέδωσε στην αγγλική ο μεταφραστής του) που έφερνε τον βοηθό Γενικό Γραμματέα του Ο.Η.Ε., Τζέφρι Φέλτμαν, να επισκέπτεται την Κύπρο κατά τακτά χρονικά διαστήματα και να διεξάγει συνομιλίες. Η δήλωση προκάλεσε ερώτηση στον μπρίφινγκ των Ηνωμένων Εθνών, όπου ο εκπρόσωπος του Γ.Γ., Στεφάν Ντουζουρίκ έβαλε τα πράγματα στη θέση τους, λέγοντας ότι «τα καθήκοντα του ειδικού συμβούλου (acting) θα συνεχίσει να εκτελεί η Λίζα Μπατενχάιμ». Η σύγχυση που προκλήθηκε από τη δήλωση Έρογλου θα μπορούσε να είναι μία ακόμη περίπτωση «απώλειας της είδησης στη μετάφραση», αν δεν δίνονταν συνέχεια από την τουρκοκυπριακή πλευρά στη θεωρία της αμεσότερης εμπλοκής του αμερικανού βοηθού γενικού γραμματέα του Ο.Η.Ε. στη διαπραγματευτική διαδικασία του κυπριακού. Την Τετάρτη, αμέσως μετά την έκδοση της ανακοίνωσης του γραφείου της ΟΥΝΦΙΚΥΠ στην Κύπρο για την επίσκεψη Φέλτμαν στη Λευκωσία από τις 4-6 Μαΐου, με δηλώσεις του στον τ/κ Τύπο είχε πει πως θα <<<<<<< Μαυρογιάννης-Οζερσάι μπαίνουν στα βαθιά από αύριο και για το επόμενο εξάμηνο. ήταν καλό αν ο κ. Φέλτμαν συμμετείχε στη συνάντηση της 6ης Μαΐου, με την οποία ξεκινά η συζήτηση σε βάθος όλων των κεφαλαίων της διαπραγμάτευσης. Ωστόσο, θέμα συμμετοχής του Τζέφρι Φέλτμαν στη συνάντηση δεν υπήρχε. Όχι πως η συμμετοχή του θα δημιουργούσε κάποιο πρόβλημα ή υπήρχε κάποια ένσταση, απλά ο σκοπός της ήταν διαφορετικός. Ο βοηθός Γ.Γ. του Ο.Η.Ε. δεν είχε ακόμη επισκεφθεί (δύο χρόνια μετά την ανάληψη των καθηκόντων του) την Κύπρο, με την οποία αναλώνεται μεγάλο μέρος των δραστηριοτήτων του Τμήματος Πολιτικών Υποθέσεων της Γραμματείας του Ο.Η.Ε. Έτσι, ήταν επιβεβλημένη αυτή η επίσκεψη, για να γνωρίσει ο υψηλόβαθμος αξιωματούχος την Κύπρο, να γνωρίσει τα μέλη της ομάδας που προΐσταται και να έχει μία αμεσότερη εικόνα. Η προσπάθεια της τουρκοκυπριακής πλευράς να δημιουργήσει ζήτημα εκ του μη όντος, δείχνει μάλλον τη νευρικότητα που τη διακατέχει, καθώς ξεκινά η νέα φάση της διαπραγμάτευσης, η οποία αναμένεται να διαρκέσει τουλάχιστον έξι μήνες και θα είναι αρκετά σκληρή Η νέα φάση της διαπραγμάτευσης, η οποία αναμένεται να διαρκέσει τουλάχιστον έξι μήνες, καθώς τα θέματα στα οποία υπάρχουν αποκλίσεις είναι πλέον περισσότερα απ ό,τι πέρυσι τέτοιο καιρό, με βάση το έγγραφο Ντάουνερ. και δύσκολη, καθώς τα θέματα στα οποία υπάρχουν αποκλίσεις είναι πλέον περισσότερα απ ό,τι πέρυσι τέτοιο καιρό, με βάση το έγγραφο Ντάουνερ. Βάζοντας μικροζητήματα εκ του μη όντος, η τ/κ πλευρά επιχειρεί αφενός να δημιουργεί εντυπώσεις κι αφετέρου να βαρύνει το κλίμα, με στόχο να προκαλέσει παρεμβάσεις τρίτων για να το αποκλιμακώσουν. Την ίδια στιγμή ο χρόνος περνά κι όταν πλησιάζει κάποιο χρονικό ορόσημο το οποίο έχει τεθεί από την τ/κ ηγεσία και την Άγκυρα, αμέσως προωθείται ως πανάκεια το πάρε-δώσε, η πολυμερής διάσκεψη ή ακόμη κι η επιδιαιτησία. Έστω κι αν το θέμα Φέλτμαν είναι επουσιώδες, δείχνει μία προδιάθεση από μέρους της τ/κ διαπραγματευτικής ομάδας. Πάντως επί της ουσίας, θέμα ανάθεσης επιπρόσθετων καθηκόντων στον Τζέφρι Φέλτμαν δεν υπάρχει. Κι όπως φαίνεται, η Λίζα Μπάτενχαϊμ θα συνεχίσει να ασκεί χρέη ειδικού συμβούλου και να ηγείται των συνομιλιών μέχρι τουλάχιστον τα τέλη καλοκαιριού. Τι θα συμβεί απ εκεί και μετά θα εξαρτηθεί από το πώς θα τα πάει, πώς θα βλέπουν τα πράγματα οι Αμερικανοί κι οι Βρετανοί κι αν θα υπάρξει κάποιος «άνεργος» πολιτικός με διεθνές κύρος, τον οποίο θα πρέπει να εργοδοτήσει ο Ο.Η.Ε. για να ικανοποιηθεί η χώρα ΚΥΠΕ <<<<<<< Το Ουκρανικό εμποδίζει μεγαλύτερη ενασχόληση της Ουάσιγκτον με το Κυπριακό. του. Όπως για παράδειγμα ο διορισμός στις 29/4 του Αυστραλού Peter Thomas Drennan στη θέση βοηθού Γ.Γ. για θέματα ασφάλειας. Μία μεγάλη χώρα όπως η Αυστραλία δεν θα μπορούσε να μείνει χωρίς θέση βοηθού Γ.Γ. του, την οποία έχασε μετά την παραίτηση Ντάουνερ. Η Ουκρανία επικαλύπτει Η νέα φάση των συνομιλιών ξεκινά όχι υπό την καλύτερη συγκυρία, καθώς τόσο στον Ο.Η.Ε., όσο και στα υπουργεία Εξωτερικών των Η.Π.Α. και της Βρετανίας, τα τμήματα Ευρωπαϊκών Υποθέσεων ασχολούνται κατά 90% με την Ουκρανία. Αν και τυπικά αυτό δεν επηρεάζει τις συνομιλίες των δύο διαπραγματευτών, έχει αρνητική επίδραση στις δυνατότητες παρέμβασης των Αμερικανών και άλλων, για να προωθηθούν εκείνα τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης (με πρώτο το Βαρώσι) που θα αλλάξουν τους όρους του παιχνιδιού. Λόγω Ουκρανίας, αλλά και άλλων θεμάτων (Μεσανατολικό και Συρία) ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι είναι απελπιστικά περιορισμένος. Η επίσκεψη στην Κύπρο δεν έχει ακόμη προγραμματιστεί κι όπως ανέφερε χαρακτηριστικά διπλωματική πηγή, ακόμη δεν είναι σίγουρο αν θα βρίσκεται στην Ουάσιγκτον στο διάστημα Μαΐου, που πραγματοποιεί επίσκεψη ο υπουργός Εξωτερικών, Ιωάννης Κασουλίδης. Η κυπριακή κυβέρνηση έχει υποβάλει σχετικό αίτημα για τις 14 Μαΐου (ανάλογο υποβλήθηκε και προς τον Λευκό Οίκο για συνάντηση με το Σύμβουλο Εθνικής Ασφαλείας του προέδρου), αλλά πέραν της επιθυμίας να συναντηθούν με τον κ. Κασουλίδη, οι Αμερικανοί δηλώνουν αδυναμία λόγω των εξελίξεων να επιβεβαιώσουν τη συνάντηση. Ο κ. Κασουλίδης θα μιλήσει στις 13 Μαΐου στο συνέδριο της Αμερικανο-Εβραϊκής Επιτροπής (AJC) και στις 14 Μαΐου θα μιλήσει στο Ατλαντικό Συμβούλιο της Ουάσιγκτον. Πάντως διπλωματικοί κύκλοι εκτιμούσαν πως η επίσκεψη Κασουλίδη θα έδινε την ευκαιρία να μπουν οι τελευταίες πινελιές της αμερικανικής πρωτοβουλίας για τα ΜΟΕ (είσοδος των εμπειρογνωμόνων, εξαγγελία της προετοιμασίας μάστερ πλαν και έναρξης αποναρκοθέτησης). Στην Ουάσιγκτον μάλλον εκείνες τις ημέρες θα βρίσκεται κι ο Αμερικανός πρέσβης στη Λευκωσία, Τζον Κόνιγκ, που είναι κι ο βασικός χειριστής του κυπριακού από αμερικανικής πλευράς. Αν και οι λόγοι της επίσκεψης χαρακτηρίζονται προσωπικοί, θεωρείται βέβαιο πως θα έχει και διαβουλεύσεις στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ για το Κυπριακό.

13 13 - POLITIKI_Master_cy 5/2/14 8:57 PM Page 13 Κυριακή 4 Maΐου 2014 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 13 Ευρωπαϊκό μανδύα ετοιμάζει ο Ερντογάν Βήματα εκσυγχρονισμού, αποκατάσταση σχέσεων με Ισραήλ και κινήσεις στο Κυπριακό Του ΝΊΚΟΥ ΣΤΈΛΓΙΑ Λίγους μήνες πριν από τις κρίσιμης σημασίας προεδρικές εκλογές, ο Πρωθυπουργός της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ετοιμάζεται να λάβει μια σειρά από πρωτοβουλίες, οι οποίες δεν αποκλείεται να επηρεάσουν τις εξελίξεις σε Ελλάδα, Κύπρο και Ε.Ε. Οι σύμβουλοι του Τούρκου Πρωθυπουργού υπογραμμίζουν τη σημασία της ενίσχυσης του δημοκρατικού και φιλελεύθερου προφίλ του κυβερνώντος Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ). Μέσα στα πλαίσια του συγκεκριμένου στόχου, η τουρκική κυβέρνηση ετοιμάζεται να δρομολογήσει ένα νέο πακέτο εκδημοκρατισμού. Πιο συγκεκριμένα η τουρκική κυβέρνηση εμφανίζεται έτοιμη για πρωτοβουλίες στο πεδίο της εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής. Βασικός της στόχος είναι να στείλει το μήνυμα -κυρίως στη Δύσηότι το κυβερνών κόμμα ΑΚΡ παραμένει η μοναδική δύναμη εκδημοκρατισμού της Τουρκίας. Στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής, τα σημαντικά βήματα της τουρκικής πρωθυπουργίας θα αφορούν τρία πεδία: Πρώτον, με μια σειρά νέων νόμων και πρωτοβουλιών η τουρκική κυβέρνηση θα επιχειρήσει να δώσει συνέχεια στην εναρμόνιση της τουρκικής νομοθεσίας με την ευρωπαϊκή. Δεύτερον, λίγο πριν από τις προεδρικές εκλογές, η κυβέρνηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ετοιμάζεται ν ανάψει το πράσινο φως για την επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης, αναμένοντας ότι η Αθήνα θα ανταποδώσει με «βήματα καλής θελήσεως», ίσως με την ανέγερση τεμένους στην ελληνική πρωτεύουσα και τη θετική πρόοδο στο ζήτημα των μουφτήδων. Σχέσεις με Ισραήλ Το τρίτο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής του νέου πακέτου εκδημοκρατισμού φέρει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Κύπρο και την Ανατολική Μεσόγειο. Σε μια περίοδο που ο Ερντογάν δεν κρύβει τις φιλοδοξίες του για την προεδρία της Τουρκίας, η κυβέρνησή του μελετά διάφορα σενάρια για το μέλλον των σχέσεων της με την Κύπρο και το Ισραήλ. Στο επίκεντρο της προσοχής των Τούρκων αξιωματούχων και διπλωματών βρίσκεται κυρίως το ενδεχόμενο της συνεργασίας των τριών χωρών και των περιφερειακών παραγόντων στο πεδίο της ενέργειας. Παράλληλα, η Τουρκία δεν αποκλείει το ενδεχόμενο της μελλοντικής μεταφοράς νερού από την Ανατολία στο Ισραήλ μέσω της Κύπρου. Οι πηγές της «Κ» τονίζουν ότι κατά τις επόμενες εβδομάδες αναμένεται η ολοκλήρωση της πλήρους αποκατάστασης των διπλωματικών σχέσεων Ενισχυμένος από τις πρόσφατες δημοτικές εκλογές ο Ταγίπ Ερντογάν αναμένεται να προβεί σε κινήσεις αποκατάστασης της εικόνας του ώστε να θέσει τις βάσεις για την προεδρία της Τουρκίας. Τουρκίας Ισραήλ. Παράλληλα με την επιστροφή του Τούρκου πρέσβη στο Ισραήλ, η τουρκική πλευρά έχει στραμμένη την προσοχή της στην νέα φάση των συνομιλιών στο Κυπριακό. Στο συγκεκριμένο πεδίο, η Άγκυρα δεν αποκλείει κανένα ενδεχόμενο. Η λύση του προβλήματος μέσα από τη διαδικασία των συνομιλιών, αλλά και τα εναλλακτικά σενάρια εξακολουθούν να παραμένουν στο τραπέζι των συζητήσεων στην τουρκική πρωτεύουσα. Σε κάθε περίπτωση, η Άγκυρα εμφανίζεται αποφασισμένη να αναθεωρήσει το υφιστάμενο status quo στο Κυπριακό. Στο πεδίο της εσωτερικής πολιτικής, η τουρκική κυβέρνηση δρομολογεί νέα σειρά «ανοιγμάτων» και πρωτοβουλιών για τους Αλεβίδες και Κούρδους πολίτες της χώρας. Παράλληλα, στοχεύει στην οικοδόμηση οδών επικοινωνίας και διαλόγου με τις μερίδες της αντιπολίτευσης, οι οποίες, το προηγούμενο έτος βγήκαν στους δρόμους με αφορμή την Υπόθεση Γκεζί. «Σε καμία περίπτωση, η τουρκική κυβέρνηση δεν θέλει να βιώσει για μια ακόμη φορά τον «εφιάλτη» του Γκεζί. Για αυτό τον λόγο, αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην τόνωση του δημοκρατικού της προφίλ», τονίζει μια καλά πληροφορημένη πηγή της «Κ». Το Κουρδικό εμπόδιο Το Κουρδικό αποτελεί τη μεγαλύτερη «απειλή» για το νέο πακέτο εκδημοκρατισμού του κυβερνώντος κόμματος. Σε μια περίοδο κατά την οποία συνεχίζονται οι συνομιλίες, το Kουρδικό Αυτονομιστικό Κίνημα υψώνει την φωνή του και διεκδικεί δυναμικά την αυτονόμηση των Κούρδων της Τουρκίας. Έχοντας ενισχύσει τα ποσοστά του στις πρόσφατες δημοτικές εκλογές, το κουρδικό Κίνημα τονίζει ότι στη νέα περίοδο η αυτονόμηση αποτελεί μονόδρομο για τους Κούρδους. Τις προηγούμενες ημέρες, δια στόματος του φυλακισμένου ηγέτη του κινήματος, Αμντουλάχ Οτζαλάν και της στρατιωτικής ηγεσίας του, το κουρδικό Κίνημα προειδοποίησε ότι η Τουρκία βρίσκεται ένα βήμα πριν την επανέναρξη των συγκρούσεων. Η τουρκική κυβέρνηση θορυβημένη από τις εν λόγω προειδοποιήσεις προσπαθεί να προλάβει τις εξελίξεις δρομολογώντας την προβολή του νέου πακέτου εκδημοκρατισμού το συντομότερο δυνατό. ΑSSOCIATED PRESS ΑΡΘΡΟ / Του ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΣΤΑΥΡΙΝΙΔΗ Η ψυχολογία στην εποχή της κρίσης Μ ιλώντας από την πλευρά της επιστήμης της ψυχολογίας, συνειδητοποιούμε ότι και η λεγόμενη «ψυχολογία» του ανθρώπου, ή αλλιώς η διάθεση του ή η συναισθηματική του κατάσταση, είναι συχνά στενά συνδεδεμένη με την οικονομία. Πιο συγκεκριμένα, ιδιαίτερα σε περιόδους δραματικών αλλαγών στην οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού, μπορούν να παρατηρηθούν επιβλαβείς επιπτώσεις στην ψυχολογική μας κατάσταση. Στο πώς νιώθουμε, στην αυτοεκτίμηση μας, στις σχέσεις μας με μέλη της οικογένειας ή ακόμα και στις ευρύτερες κοινωνικές μας σχέσεις. Αλλαγές στη ζωή μας όπως η βίαιη μετάβαση από την εργασία στην ανεργία, η απώλεια εισοδήματος, η αδυναμία μας λόγω οικονομικών αλλαγών να σχεδιάσουμε για το μέλλον, η θέληση μας να προσφέρουμε στα παιδιά κάτι καλύτερο, όλα αυτά αποτελούν σημαντικές πηγές άγχους. Δεν είναι τυχαίο που πολλοί εικάζουν ότι τα μακροχρόνια οικονομικά προβλήματα μπορεί να αποτελέσουν παράγοντα κινδύνου για διαζύγιο, κατάθλιψη, ακόμα και να οδηγήσουν κάποιους συνανθρώπους μας σε επιλογές που δεν θα σκεφτόντουσαν ποτέ υπό άλλες συνθήκες. Η επιστήμη της ψυχολογίας μπορεί να σταθεί αρωγός στην κοινωνία αλλά και στους ανθρώπους που βιώνουν αυτές τις επιπτώσεις. Ήδη πολλοί συνάδελφοι από την εφαρμοσμένη αλλά και την ερευνητική ψυχολογία, προβαίνουν σε παρεμβάσεις, ενημερώνοντας το κοινό για τις πιθανές επιπτώσεις στην ψυχολογική κατάσταση του ατόμου, δίνοντας σημαντικές συμβουλές πρόληψης και διαχείρισης των στρεσογόνων εμπειριών. Σημαντικό προστατευτικό ρόλο διαδραματίζει η οικογένεια. Οι υγιείς σχέσεις του ζευγαριού, η επικοινωνία με τα παιδιά, η συμπαράσταση και η ενσυναίσθηση λειτουργούν συχνά με θετικό τρόπο επιτρέποντας στην οικογένεια ως σύνολο αλλά και στο κάθε μέλος ξεχωριστά να αντεπεξέλθει μια τέτοιας δύσκολης περιόδου. Προσέχουμε ιδιαίτερα τα παιδιά. Μιλάμε με τρόπο κατανοητό για τις δυσκολίες, αποφεύγουμε τα ξεσπάσματα και τα διαβεβαιώνουμε ότι η οικογένεια θα καταφέρει να ξεπεράσει τις δυσκολίες. Στις περιπτώσεις που παρατηρούμε ανησυχητικά σημάδια, καλό είναι να ζητάμε και τη γνώμη ενός ειδικού. O κ. Παναγιώτης Σταυρινίδης είναι υποψήφιος Ευρωβουλευτής του ΑΚΕΛ, Λέκτορας Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Κύπρου.

14 14-POLITIKI_Master_cy 5/2/14 8:56 PM Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 4 Maΐου 2014 Αγώνας με κενά και προθεσμίες για το ΓεΣΥ Τιτάνιο έργο για την Κυβέρνηση με πολλές ελλείψεις και αυστηρά χρονοδιαγράμματα Του ΛΕΥΤΕΡΗ ΑΔΕΙΛΙΝΗ Μεγάλος και απότομος ανήφορος είναι για την Κυβέρνηση το Γενικό Σχέδιο Υγείας (ΓεΣΥ), ένα πραγματικό γεφύρι της Άρτας, ο σχεδιασμός του οποίου κρατάει χρόνια, έχουν δαπανηθεί μεγάλα ποσά σε μελέτες και η υλοποίηση δείχνει ακόμα εξαιρετικά δύσκολη. Το στοιχείο που διαφοροποιεί τώρα τα πράγματα είναι πως το ΓεΣΥ αποτελεί μνημονιακή υποχρέωση της Κύπρου, ενώ και η κυβέρνηση Αναστασιάδη δείχνει αποφασισμένη να φέρει εις πέρας αυτό το τεράστιο κοινωνικό έργο. Ο δρόμος όπως είπαμε είναι μακρύς και δύσβατος, υπάρχουν πολλά κενά που πρέπει να καλυφθούν, πολλές νομοθετικές ρυθμίσεις που πρέπει να περάσουν <<<<<<< Υπάρχουν πολλά κενά που πρέπει να καλυφθούν, πολλές νομοθετικές ρυθμίσεις που πρέπει να περάσουν από τη Βουλή, ένα τεράστιο έργο μηχανογράφησης και πολλά συμφέροντα που θα πρέπει να ισοζυγιστούν. από τη Βουλή, ένα τεράστιο έργο μηχανογράφησης και πολλά συμφέροντα εμπλεκομένων φορέων που θα πρέπει να ισοζυγιστούν. Κυρίως, όμως, το υπουργείο Υγείας, ως ο αρμόδιος φορέας και επόπτης του συστήματος θα πρέπει να μελετήσει πολύ προκειμένου, στο τέλος, να έχουν όλοι οι πολίτες βασική περίθαλψη και με κόστος που δεν θα είναι απαγορευτικό για το κράτος και την κοινωνία. Οδικός χάρτης και κενά Η Τρόικα αναμένει από την Κυβέρνηση οδικό χάρτη για το ΓεΣΥ. Οι δανειστές θέλουν να γνωρίζουν επακριβώς ποια θα είναι τα στάδια προετοιμασίας και υλοποίησης του σχεδίου και κατά πόσον θα τηρηθούν τα χρονοδιαγράμματα που έχουν τεθεί. Συγκεκριμένα η Τρόικα αναμένει: l Ιούνιο του 2013 να έχουν ολοκληρωθεί οι νομοθεσίες που θα διέπουν το ΓεΣΥ. l Ιούλιο του 2015 να αρχίσει η εφαρμογή της 1ης φάσης. l Ιούνιο του 2016 να λειτουργεί πλήρως γενικό σχέδιο υγείας στην Κύπρο. Ο οδικός χάρτης δυσκολεύει ιδιαίτερα την Κυβέρνηση αφού σε αυτό το στάδιο δεν γνωρίζει πράγματα και καταστάσεις που μπορούν να επηρεάσουν θετικά ή και αρνητικά το όλο πρόγραμμα. Δεν ξέρει για παράδειγμα: l Πώς και σε ποιο βαθμό θα συμφωνήσουν οι συμβαλλόμενοι παροχείς υγείας εταιρειών. l Πότε θα είναι σε ισχύ οι εκκρεμούντες κανονισμοί και νομοσχέδια. l Ποιο θα είναι το κόστος των υπηρεσιών υγείας αλλά και του όλου εγχειρήματος. l Πώς θα γίνεται η πολιτική και η αποπληρωμή των φαρμάκων. l Τι θα συμπεριληφθεί στην πρώτη φάση του ΓεΣΥ το 2015 έτσι ώστε να είναι εφικτό και οικονομικά ανεκτό. l Πότε κα πώς θα αυτονομηθούν τα κρατικά νοσηλευτήρια. Αστάθμητος παράγοντας είναι και το τεράστιο έργο μηχανογράφησης το οποίο ήδη διεκδικούν δύο αμερικανικές πολυεθνικές εταιρείες, η ΙΒΜ και η NCR. Επιδίωξη του υπουργού Υγείας είναι να συζητηθούν όλα αυτά τα θέματα με την Τρόικα όταν θα βρίσκεται στο νησί μετά τις 6 Μαΐου και να συμφωνηθεί μαζί της ένας οδικός χάρτης που θα επιτρέπει την υλοποίηση του ΓεΣΥ. Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που ίσχυε μέχρι πρόσφατα, ο ΟΑΥ ήταν απόλυτος κυρίαρχος του παιχνιδιού σε ό,τι αφορά το ΓεΣΥ. Ήταν ο Οργανισμός που θα ανέπτυσσε και θα εφάρμοζε το ΓεΣΥ, συμβαλλόμενος με τους παρόχους υγείας. Η εικόνα όμως του ΟΑΥ και η αξιοπιστία του έχουν υποστεί πλήγμα, αφού για περισσότερα από δέκα χρόνια δεν κατάφερε να φέρει εις πέρας το έργο που του είχε ανατεθεί. l Ο οργανισμός κρίνεται για τη μη ολοκλήρωση της δουλειάς που είχε αναλάβει να επιτελέσει τα προηγούμενα χρόνια. l Στο πλάνο για το ΓεΣΥ ο ΟΑΥ που θα είναι ο φορέας θα συγκεντρώνει τους πόρους για τη λειτουργία του συστήματος. l Θα είναι το κεντρικό σημείο του ασφαλιστικού συστήματος, μολονότι θα κληθεί θα συνεργαστεί Στενεύουν τα χρονικά περιθώρια για την Κυβέρνηση αφού η Τρόικα αναμένει οδικό χάρτη για το Γενικό Σύστημα Υγείας και ζητεί όπως τον Ιούνιο ολοκληρωθούν οι σχετικές νομοθεσίες. ή ακόμα και να ανταγωνιστεί (αυτό δεν έχει καθοριστεί) με τις ασφαλιστικές εταιρείες για την κάλυψη των αναγκών υγείας των πολιτών. l Δεν θα έχει όμως τον οποιοδήποτε στρατηγικό, πολιτικό, ρυθμιστικό και εποπτικό ρόλο, όπως ίσως θα επιθυμούσαν τα στελέχη και το διοικητικό του συμβούλιο. «Ο ΟΑΥ θα πρέπει να πάψει να βλέπει των εαυτό του ως υπουργείο», μας είπε χαρακτηριστικά πηγή που παρακολουθεί τα τεκταινόμενα για το ΓΕΣΥ. Η «Κ» αντιλαμβάνεται επίσης ότι ο ΟΑΥ κρίνεται και για την καθυστέρηση στην αυτονόμηση και μεταρρύθμιση των κρατικών νοσηλευτηρίων, μια διαδικασία που αποτελεί προϋπόθεση για την υλοποίηση του ΓεΣΥ. Ασφαλιστικές εταιρείες Σε αυτό το στάδιο, οι αρμόδιοι για την εκπόνηση του οδικού χάρτη και του τρόπου λειτουργίας του Γε- ΣΥ δεν είναι σε θέση να προσδιορίσουν με ακρίβεια σε ποιο βαθμό θα συμμετέχουν στο σύστημα οι ασφαλιστικές εταιρείες. Οι τελευταίες, όπως έχει γραφτεί και στον Τύπο επιδιώκουν ένα περιβάλλον ανταγωνισμού με τον ΟΑΥ για την ασφάλιση των Κυπρίων πολιτών. Αρμοδίως, πάντως, μας ελέχθη ότι δεν έχει γίνει επαφή με τις ασφαλιστικές εταιρείες ούτε έχει ληφθεί κάποια σχετική απόφαση για τη συμμετοχή τους στο ΓεΣΥ. Μας τονίστηκε ότι το ενδεχόμενο μελετάται με γνώμονα τη δημιουργία σχεδίου Υγείας που θα είναι ωφέλιμο για τον πολίτη, θα είναι καθολικό στην κάλυψη, θα προσφέρει επιλογή στον ασθενή μεταξύ ιδιωτικού και δημόσιου τομέα και θα είναι οικονομικά βιώσιμο. Η Μηχανογράφηση και τα συμφέροντα Ένα από τα πιο απαιτητικά κομμάτια του ΓεΣΥ είναι η μηχανογράφηση του όλου συστήματος. Πρόκειται για τεράστιο έργο που περιλαμβάνει το συνδυασμό της άψογης λειτουργίας των νοσοκομείων, του συστήματος ραντεβού για γιατρούς και εργαστήρια, τη χορήγηση και αποπληρωμή φαρμάκων και μια σειρά άλλων δράσεων που απαιτούνται για την ομαλή λειτουργία του ΓεΣΥ. Το σύστημα πληροφορικής πρέπει να είναι ενοποιημένο ώστε να μπορεί να παρακολουθεί όλα τα κομμάτια που συνθέτουν το σχέδιο υγείας, από το κλείσιμο ραντεβού, μέχρι την πιο απαιτητική εγχείρηση και αποθεραπεία. Σε διαγωνισμό που είχε προκηρυχθεί το παρελθόν οι πιο ισχυροί προσφοροδότες ήταν οι αμερικανικοί κολοσσοί ΙΒΜ και NCR. Σε αυτό το στάδιο ουδείς γνωρίζει αν οι δύο εταιρείες παραμένουν στα πράγματα, αν τους ζητηθεί να συνεργαστούν, αν προτιμηθεί η μία εξ αυτών ή αν τελικά το πρότζεκτ αναληφθεί από άλλη εταιρεία. Άνθρωποι της αγοράς ανησυχούν ότι στο θέμα της πληροφορικής, όπως και σε άλλα κομμάτια του ΓεΣΥ, η διαφάνεια δεν θα είναι το κυρίαρχο στοιχείο για την ανάθεση του έργου. Τις ανησυχίες αυτές, προφανώς, δεν τις συμμερίζεται η κυβέρνηση που επιμένει ότι η διαδικασία προσφορών για το έργο μηχανογράφησης του ΓεΣΥ θα είναι καθαρή. Nευραλγική η σημασία του συστήματος μηχανογράφησης. ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΥΓΕΙΑΣ Καθολική κάλυψη των πολιτών «Το ΓεΣΥ πρέπει να προσφέρει καθολική κάλυψη σε όλους τους πολίτες δίνοντάς τους τη δυνατότητα να επιλέξουν όποιο γιατρό θέλουν από το δημόσιο ή τον ιδιωτικό τομέα», δηλώνει στην «Κ» ο υπουργός Υγείας Φίλιππος Πατσαλής, από τον οποίο ζητήσαμε να μας απαριθμήσει τους λόγοι για τους οποίους Κύπρος χρειάζεται ΓεΣΥ. Οι απαντήσεις του συνοπτικά ήταν οι ακόλουθες: l Το κράτος δαπανά μόλις το 43% από τις ετήσιες συνολικές δαπάνες για την υγεία. Ισοδυναμεί με το 6% του προϋπολογισμού. Το δημόσιο ξοδεύει τα λιγότερα σε ολόκληρη την Ε.Ε. l Οι πολίτες πληρώνουν ακόμα και βασική περίθαλψη από την τσέπη τους. Το ποσοστό ανέρχεται στο 47% ενώ ο μέσος όρος στην Ε.Ε. είναι 16%. l Δεν παρέχεται καθολική περίθαλψη, ενώ οι άνθρωποι που έχουν ανάγκη από ιατροφαρμακευτική κάλυψη και δεν μπορούν να την πληρώσουν ανέρχονται στο 4%. Ο μέσος όρος στην Ε.Ε. είναι 2.3% l Με την κρίση και την κατάργηση των καρτών Β, αφαιρέθηκε μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού από τη δωρεάν περίθαλψη. l Έτσι όπως είναι δομημένο το σύστημα σήμερα, οι απαιτούμενες δαπάνες ξεπερνούν κατά πολύ τα προβλεπόμενα με ορατό τον κίνδυνο κατάρρευσης. l Αποτέλεσμα είναι να επιδοτούνται τα δημόσια νοσηλευτήρια και τα ιδιωτικά που δεν αντέχουν να κλείνουν. ΜΑΡΙΑ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ Τ α πολιτικά κόμματα αποτελούν αναπόσπαστα, ζωτικής σημασίας στοιχεία για την αντιπροσωπευτική δημοκρατία. Ο ρόλος των κομμάτων είναι, μέσω του πολιτικού ανταγωνισμού, να επεξεργάζονται τις διάφορες συγκρούσεις (ταξικές, συμφερόντων, ιδεολογικές, πολιτιστικές) στη σφαίρα του πολιτικού, καταλήγοντας (ιδανικά) σε βέλτιστες λύσεις και έντιμους συμβιβασμούς. Η λειτουργία των κυπριακών πολιτικών κομμάτων απέχει αρκετά από την προηγούμενη περιγραφή. Για λόγους ιστορικούς, πολιτιστικούς, αλλά και λόγω του μεγέθους του πληθυσμού μας, το βασικό μοτίβο της σχέσης των πολιτών με τα κόμματα (ιδίως με τα τέσσερα μεγαλύτερα) δεν είναι ταξικό ή ιδεολογικό (δίχως αυτό να σημαίνει την απουσία τέτοιων χαρακτηριστικών). Φέρνει περισσότερο σε ΑΡΘΡΟ / Της ΡΕΝΑΣ XΟΠΛΑΡΟΥ H αποχή: παγιδευμένοι σ ένα κομματικό, «παλαιό» κόσμο; ένα μοντέλο «πολυεπίπεδης πατρωνίας», με τους πολίτες να συνδέονται με τα κόμματα μέσα από συμπλέγματα προσωπικών, οικογενειακών, τοπικών «υποχρεώσεων». Σε αυτή τη σχέση υπάρχουν πολλοί εξωκομματικοί θεσμοί που παίζουν ρόλο (π.χ. Εκκλησία, ποδοσφαιρικές ομάδες). Επίσης, είναι προφανές ότι όσοι βρίσκονται πιο κοντά στα κέντρα εξουσίας έχουν μεγαλύτερη και ευκολότερη πρόσβαση στα «αγαθά» της, από θέσεις σε κρατικούς και ημικρατικούς οργανισμούς, μέχρι «διευκολύνσεις». Αυτή η κατάσταση είναι ένας από τους παράγοντες που μας οδήγησε στη σημερινή αποτυχία του πολιτικού συστήματος να προβλέψει και να αντιμετωπίσει την κυπριακή κρίση πριν αυτή ξεσπάσει σε όλο της το «μεγαλείο». Συγχρόνως όμως έδωσε και ένα μεγάλο χτύπημα σε αυτό το ίδιο το πολιτικό σύστημα αφαιρώντας του τους πόρους με τους οποίους «κέρδιζε» τις ψήφους των πολιτών. Η πρόκληση και οι κίνδυνοι που ανοίγονται μπροστά μας είναι μεγάλοι. Οι πολίτες, ιδίως οι νεότεροι σε ηλικία, νιώθοντας προδομένοι από το πολιτικό σύστημα που δεν τήρησε τις ρητές και άρρητες υποσχέσεις του, φέρονται να είναι έτοιμοι να το «τιμωρήσουν» με την αποχή τους ή την ψήφο τους σε αντιπολιτικά ή μετα-πολιτικά σχήματα. Μιλάω με αρκετούς νέους ανθρώπους που δηλώνουν ότι είναι έτοιμοι να ψηφίσουν ό,τι πιο ακραίο. Άλλοι νέοι άνεργοι πτυχιούχοι με υψηλές προσδοκίες για το μέλλον τους, όραμα και όρεξη για δουλειά μου λένε ότι θα απέχουν γιατί νιώθουν ότι η πολιτική διαδικασία όπως λειτουργεί σήμερα είναι μακριά από τη ζωή τους. Τους στερεί την αξιοπρέπεια. Δεν τους σέβεται. Δεν τους εκπροσωπεί. Νιώθουν αποκλεισμένοι από τις αποφάσεις που καθορίζουν τη ζωή τους, παγιδευμένοι σ ένα κομματικό, «παλαιό κόσμο». Από τη μια μεριά η ευθύνη ανήκει σε εμάς, τις προηγούμενες γενιές, που δεν διδάξαμε (ως γονείς, εκπαιδευτικοί, Πολιτεία) την αξία της δημοκρατίας. Επίσης, είναι δική μας πάλι ευθύνη ότι δανειστήκαμε σε βάρος τους, ότι κάναμε τα παιδιά μας «εκ γενετής οφειλέτες». Από την άλλη όμως, ένας ενήλικος, που έχει ολοκληρώσει μάλιστα την υποχρεωτική του εκπαίδευση, έχει δικαιώματα αλλά έχει και υποχρεώσεις. Και καθώς είναι η γενιά που θα πάρει σε λίγα χρόνια τη σκυτάλη, καλά θα κάνει να αντισταθεί στην απογοήτευση. Να ενημερωθεί, να διαβάσει, να πάει σε διάφορες συγκεντρώσεις, να δει απαιτητικές ταινίες, να διαμορφώσει κριτική άποψη, να επιλέξει. Η απογοήτευση είναι κατανοητή. Δεν δικαιολογεί όμως την αποχή από μια δυνατότητα για την οποία άνθρωποι σε άλλα μέρη του κόσμου αγωνίζονται με κίνδυνο της ζωής τους. Οι κοινωνικές αλλαγές έρχονται μέσω των ατομικών και συλλογικών δράσεων, με κορυφαία διαδικασία αυτή των εκλογών. Η δημοκρατία είναι απαιτητικό σύστημα, χρειάζεται ενημερωμένους και κριτικούς πολίτες. Όποιος προτιμά την αποχή, δεν τιμωρεί το πολιτικό σύστημα. Τιμωρεί τον εαυτό του παραιτούμενος από τον έλεγχο που μπορεί να ασκήσει, από τις λύσεις που μπορεί να προωθήσει. Η πρόκληση είναι να κάνουμε την κρίση ευκαιρία, και όχι να τη βαθύνουμε. Για αυτό το ζητούμενο είναι η «επιστροφή» της πολιτικής, με την καλή έννοια, όπως την όρισα στην πρώτη παράγραφο. Με ειλικρίνεια, χωρίς λαϊκισμούς, να καταθέτει η κάθε πολιτική δύναμη συγκεκριμένες και εφαρμόσιμες προτάσεις σχετικά με το τι πρέπει να γίνει. Σ αυτή τη διαδικασία, ο ρόλος και η ευθύνη των κομμάτων, και ειδικά των μεγάλων, είναι τεράστια. Πρέπει να κερδίσουν/κερδίσουμε με πράξεις τη νέα γενιά του τόπου μας. Να τους ανοίξουν/ ανοίξουμε διέξοδο γιατί όπως έγραψε και ένας σοφός μου φίλος πρόσφατα, ο Σταύρος Τσακυράκης, «εκείνοι που έχουν μπροστά τους το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους πρέπει να μπορούν να καθορίζουν την τύχη τους». Ξεκινάει από μας. Αλλάζουμε ό,τι δεν αξίζει. Μόνη μας επιλογή να τα καταφέρουμε. Η κ. Ρένα Χόπλαρου είναι υποψήφια ευρωβουλευτής του ΔΗ.ΣΥ ΕΛΚ.

15 15 - POLITIKI_Master_cy 5/2/14 8:58 PM Page 15 Κυριακή 4 Maΐου 2014 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 15 ΑΡΘΡΟ / Του ΣΤΕΛΙΟΥ ΑΧΝΙΩΤΗ Υπόλογα στους πολίτες τα μέλη του ΕΤΕΚ Η ύπαρξη θεσμοθετημένου πειθαρχικού ελέγχου αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο στον μηχανισμό διασφάλισης επαγγελματισμού και δεοντολογίας εκ μέρους των επιστημόνων μηχανικών και είναι βασικό συστατικό της θεσμικής λειτουργίας του ΕΤΕΚ. <<<<<<< Κανόνες δεοντολογίας και πειθαρχικός έλεγχος με στόχο την αναβάθμιση του επαγγελματικού επιπέδου. Η άσκηση πειθαρχικού ελέγχου επί των μελών του αποτελεί υποχρέωση την οποία ο νομοθέτης ανέθεσε στο Επιστημονικό Τεχνικό Επιμελητήριο Κύπρου (ΕΤΕΚ) από ιδρύσεώς του. Η αποτελεσματική άσκηση πειθαρχικού ελέγχου αποτελεί έναν από τους πυλώνες επί των οποίων στηρίζεται η δημιουργία και η διατήρηση υγιούς επαγγελματικού περιβάλλοντος και η οικοδόμηση σχέσεων αμοιβαίας εμπιστοσύνης τόσο μεταξύ των συναδέλφων όσο και μεταξύ εντολέα (πελάτη) και εντολοδόχου (επαγγελματία μηχανικού μέλους). Η ύπαρξη θεσμοθετημένου πειθαρχικού ελέγχου αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο στον μηχανισμό διασφάλισης επαγγελματισμού και δεοντολογίας εκ μέρους των επιστημόνων μηχανικών και είναι βασικό συστατικό της θεσμικής λειτουργίας του Επιμελητηρίου. Οι σχετικές πρόνοιες που αφορούν στην ίδρυση, σύσταση, αρμοδιότητες, εξουσίες και λειτουργία του Πειθαρχικού Συμβουλίου (ΠΣ) του ΕΤΕΚ αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του περί ΕΤΕΚ Νόμου. Ο ίδιος νόμος προνοεί τη δυνατότητα έκδοσης των περί Δεοντολογίας των Μελών του ΕΤΕΚ Κανονισμών, προκειμένου να καθοριστεί με σαφήνεια τόσο το σύνολο των κανόνων δεοντολογίας, οι οποίοι περιγράφουν τις επιμέρους υποχρεώσεις των μελών, όσο και η ίδια η διαδικασία άσκησης του πειθαρχικού ελέγχου. Η τελευταία θα μπορούσε πρακτικά να διαχωριστεί σε δύο τμήματα: το πρώτο αφορά γενικότερα στη διερεύνηση της καταγγελίας, το δεύτερο στην εκδίκαση πειθαρχικής υπόθεσης ενώπιον Κλιμακίου του ΠΣ. Οποιοσδήποτε πολίτης μπορεί να προχωρήσει σε υποβολή καταγγελίας εναντίον μέλους του ΕΤΕΚ για παραβίαση των κανόνων δεοντολογίας καταβάλλοντας το συμβολικό ποσό των 50 (το ποσό αυτό επιστρέφεται σε περίπτωση που η απόφαση του ΠΣ είναι καταδικαστική για το καταγγελλόμενο μέλος). Σημειώνεται ότι το ίδιο το Επιμελητήριο μπορεί να κινηθεί αυτεπάγγελτα εναντίον μέλους του σε περίπτωση που περιέλθει στην αντίληψή του ότι υπάρχει ενδεχόμενη παραβίαση των κανόνων δεοντολογίας από το συγκεκριμένο μέλος. Κατά τα τελευταία χρόνια υποβάλλονται κατά μέσο όρο περίπου 60 καταγγελίες τον χρόνο οι οποίες εξετάζονται και ένα ποσοστό περίπου 45% προχωρούν σε εκδίκαση ενώπιον Κλιμακίου. Με την ολοκλήρωση της εκδίκασης ένα ποσοστό της τάξης του 25% των υποθέσεων αυτών καταλήγει σε καταδικαστική απόφαση για το μέλος. Με βάση τους κανονισμούς μπορεί να επιβληθεί ως ποινή, ανάλογα με τη σοβαρότητα της παράβασης, από απλή προειδοποίηση, επίπληξη, χρηματικό πρόστιμο, μέχρι και πλήρη διαγραφή του μέλους. Με βάση την τελευταία τροποποίηση των Κανονισμών (2012), πέραν της επιβολής ποινής προς το μέλος, το Πειθαρχικό Συμβούλιο δύναται να αποφασίσει και την καταβολή μέρους ή ολόκληρου του ποσού εξόδων που αντιστοιχεί στο κόστος που επωμίστηκε το Επιμελητήριο για τη διαδικασία διερεύνησης της καταγγελίας και εκδίκασης. Στο πλαίσιο συνεχούς βελτίωσης και αναβάθμισης της λειτουργίας και των δραστηριοτήτων του το Επιμελητήριο προχώρησε πρόσφατα στην έκδοση τεύχους που τιτλοφορείται «Βοηθητικό σημείωμα για διερεύνηση καταγγελίας εναντίον μέλους του ΕΤΕΚ». Η παρουσίαση του τεύχους αυτού αποτέλεσε το αντικείμενο ειδικού σεμιναρίου προς εκπαίδευση όσων αναλαμβάνουν ρόλο ερευνώντος Εισηγητή και ρόλο Κατηγόρου κατά την εξέταση και εκδίκαση των υποθέσεων. Με την έκδοση του τεύχους και τη διοργάνωση του σεμιναρίου υλοποιήθηκε ένας σημαντικός στόχος, καθώς είχε εντοπιστεί η ανάγκη αυτή προς αναβάθμιση της λειτουργίας του πειθαρχικού ελέγχου των μελών. Από πλευράς διοίκησης του Επιμελητηρίου είναι δεδομένη η βούληση για διαρκή αναβάθμιση όλων των πτυχών, των παρεχόμενων υπηρεσιών και δράσεων του Επιμελητηρίου, μέσα από τη διοργάνωση ποικίλων εκπαιδευτικών και άλλων εκδηλώσεων παρά τα σημαντικά οικονομικά πλήγματα που υπέστη και εξακολουθεί να υφίσταται από τον Μάρτιο του 2013 και εντεύθεν με την απομείωση των καταθέσεών του και τη σημαντική μείωση των εσόδων του. Ο κ. Στέλιος Αχνιώτης είναι πολιτικός μηχανικός, πρόεδρος του ΕΤΕΚ. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Ε ίναι η πρώτη φορά που παρουσιάζεται μεικτό, πραγματικά δικοινοτικό ψηφοδέλτιο στην Κύπρο. Άρχισαν ξανά οι διαπραγματεύσεις για την επίλυση του Κυπριακού, τις οποίες βεβαίως και υποστηρίζουμε. Ωστόσο, καμιά ομοσπονδιακή λύση στην Κύπρο δεν μπορεί να επιτευχθεί και να είναι βιώσιμη χωρίς την καλλιέργεια μιας κουλτούρας συνύπαρξης των κοινοτήτων, χωρίς την ανάπτυξη μιας ομοσπονδιακής συνείδησης. Η Δικοινοτική Ριζοσπαστική Αριστερή Συνεργασία (Δ.Ρ.Α.ΣΥ) θέλει να συμβάλει στη δημιουργία μιας τέτοιας συνείδησης. Διαμέσου της κοινής μας δράσης δημιουργούμε έμπρακτα, έστω και σε μικρή κλίμακα, ένα «εμείς», ένα υποκείμενο δηλαδή χωρίς το οποίο καμιά ομοσπονδία δεν μπορεί να επιτευχθεί και να λειτουργήσει. Η οικονομική πολιτική της Τρόικα και της κυβέρνησης απέτυχε ήδη στην Κύπρο: Δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος όπου η έλλειψη ρευστότητας διογκώνει την ύφεση της πραγματικής οικονομίας και η ύφεση την τραπεζική κρίση. Τα θύματα αυτής της κατάστασης είναι τα λαϊκά στρώματα και οι νέοι των οποίων η ανεργία έφτασε στο 40%, καθώς και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Αντίθετα, αυτοί που ευθύνονται για την κρίση βρίσκονται στο απυρόβλητο. Ακόμη δεν δημοσιεύτηκαν τα ονόματα των «προνομιούχων της πληροφορίας» και της προνομιακής μεταχείρισης που έβγαλαν χρήματα στο εξωτερικό όταν οι τράπεζες ήταν κλειστές ή λίγο πριν να κλείσουν και να κουρευτούν οι καταθέσεις. Ακόμη και τώρα, οι μερικές δεκάδες μεγαλο-οφειλετών επιχειρηματιών δεν εξυπηρετούν τα χρέη τους. Καμιά περιουσία δεν δημεύτηκε όλων αυτών που επωφελήθηκαν από διαγραφές δανείων, από δάνεια χωρίς τόκο, από παράτυπα δάνεια. Τα γκόλντεν μπόις φεύγουν από τις τράπεζες αμειβόμενοι με υπέρογκα ποσά: Γιατί άραγε, επειδή κατέστρεψαν την κυπριακή οικονομία; Και τώρα ακόμη η εκκλησία απολαμβάνει προνόμια και περιουσίες που έλκουν την καταγωγή τους από την οθωμανική περίοδο. Όλα αυτά δεν εμπόδισαν τους ΑΡΘΡΟ / Του ΣΤΑYΡΟΥ ΤΟΜΠAΖΟΥ Το ψηφοδέλτιο Δ.Ρ.Α.Συ-EYLEM κυβερνώντες στο να μεθοδεύουν την εκποίηση της πρώτης κατοικίας. Υπάρχει όμως μια άλλη, ρεαλιστική, οικονομική πολιτική που παρουσιάζεται στο εκτενές πρόγραμμα της Συνεργασίας. Δεν πρόκειται βέβαια για μια ουδέτερη, ψευδοεπιστημονική πολιτική, αλλά για μια πολιτική ηθικά δεσμευμένη με τη «στρατιά των χωρίς»...: χωρίς σταθερή δουλεία, χωρίς ικανοποιητικό μισθό, χωρίς δουλειά, χωρίς στέγη. Το ψηφοδέλτιο πρωτοτυπεί και ως προς μια άλλη του πτυχή: Περιλαμβάνει ίσο αριθμό ανδρών και γυναικών. Οι γυναίκες υφίστανται την κρίση στην Κύπρο και διεθνώς σε ακόμη μεγαλύτερο βαθμό απ ό,τι οι άντρες. Η ισότητα των φύλων δεν θα επιτευχθεί ως διά μαγείας αλλά με μικρά πρακτικά βήματα, ένα από τα οποία είναι και η σύνθεση ψηφοδελτίων με ίσο αριθμό αντρών και γυναικών. Η Δ.Ρ.Α.Συ καλλιεργεί μια κουλτούρα συμβίωσης και αποδοχής όχι μόνο στο επίπεδο των δύο κοινοτήτων, αλλά σε κάθε πτυχή της κοινωνικής ζωής: Αγωνιζόμαστε για την κατάργηση κάθε δυσμενούς διάκρισης. Οι άνθρωποι δεν κρίνονται ούτε από το χρώμα τους, ούτε από τη θρησκεία τους, ούτε από την αρτιμέλειά τους, ούτε από τον σεξουαλικό τους προσανατολισμό. Η Δ.Ρ.Α.Συ αντιπροσωπεύει μια σύγχρονη, ευρωπαϊκή Αριστερά, την Αριστερά των κοινωνικών κινημάτων που σήμερα αγωνίζεται πρώτα απ όλα για να υπερασπιστεί ένα κοινωνικό Αυτονόητο που η επίσημη Ευρώπη υπονομεύει: δηλαδή μια Ευρώπη της δημοκρατίας και της ελευθερίας, της ισότητας και της αλληλεγγύης. Δεν γνωρίζουμε τι μας επιφυλάσσει το μέλλον. Γνωρίζουμε όμως ότι θα αγωνιστούμε για να αποτρέψουμε την εισαγωγή τριτοκοσμικών εργασιακών και κοινωνικών συνθηκών στην Κύπρο και την Ευρώπη, για να υπερασπιστούμε τις αξίες και τον πολιτισμό μας. Ο κ. Σταύρος Τομπάζος είναι Επίκουρος Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, Υποψήφιος Ευρωβουλευτής με το ψηφοδέλτιο Δ.Ρ.Α.Συ-EYLEM.

16 16-GNOMES ELLADA_Master_cy 02/05/14 23:13 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΑΔΑ Kυριακή 4 Μαΐου 2014 Το δίλημμα των Κεντρώων Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ Οι κεντρώοι ψηφοφόροι, «το περίεργο αυτό είδος» που συχνά κρίνει την έκβαση των εκλογικών αναμετρήσεων, βρίσκονται και πάλι σε δίλημμα. Από τη μια, αντιλαμβάνονται την απόλυτη ανάγκη να διαφυλαχθεί η πολιτική σταθερότητα και να παραμείνει αυτή η κυβέρνηση στην εξουσία όσο το δυνατόν περισσότερο. Η χώρα δύσκολα θα εισέλθει σε τροχιά πραγματικής ανάκαμψης χωρίς σταθερότητα και σίγουρα θα δυσκολευθεί πολύ αν περάσουμε από μια φάση παρατεταμένης ακυβερνησίας και πολιτικού χάους. Η έγνοια για τη σταθερότητα είναι πολύ βασική στο μυαλό των ψηφοφόρων, οι οποίοι δεν διακρίνονται από γενετικά διαμορφωμένη αφοσίωση σε κάποιο κόμμα. Από την άλλη, οι κομματικά άστεγοι αυτοί ψηφοφόροι θέλουν να σαρώσουν, αν μπορούν, το υπάρχον πολιτικό σύστημα και να το αναγκάσουν να ανανεωθεί ριζικά. Ανανέωση από τη μια, συστημική ευστάθεια και αποφυγή του χάους από την άλλη, συνθέτουν ένα σκληρό δίλημμα που ενδέχεται να απαντηθεί και πάνω από τις κάλπες, την τελευταία δηλαδή στιγμή. Οι νοικοκυραίοι-κεντρώοι τείνουν προς τη Νέα Δημοκρατία. Θεωρούν ότι ο κ. Σαμαράς έχει κυβερνήσει με ένα στιβαρό τρόπο τη χώρα και πως έχει ακολουθήσει τη γραμμή της κοινής λογικής και της αποτελεσματικής διαχείρισης. Του αναγνωρίζουν ακόμη την εργασιομανία και το γεγονός πως έχει αναδείξει 3-4 ικανά κυβερνητικά στελέχη που αρθρώνουν σοβαρό πολιτικό λόγο. Εκεί που το «χάνουν» είναι με τους διορισμούς διαφόρων ημετέρων σε θέσειςκλειδιά του κομματικού μηχανισμού, οι οποίοι δεν κολλάνε ασφαλώς με τις ανάγκες της χώρας το Το «φαινόμενο Μπαλτάκου» ξύπνησε, τέλος, ορισμένες από τις ανησυχίες των κεντρώων ψηφοφόρων για το αν υπάρχει κάτι στην εικόνα που δεν βλέπουν... Γεγονός είναι, πάντως, ότι στο τέλος της ημέρας μια σημαντική μερίδα των εν λόγω κρίσιμων ψηφοφόρων θα λειτουργήσει περίπου όπως έκανε στις δεύτερες εκλογές του 2012, θα ψηφίσει δηλαδή με δισταγμούς τη Ν.Δ. Η Ελιά τώρα προβληματίζει κάποιους που σκέφτονται εγκεφαλικά και οι οποίοι πιστεύουν ότι αν το κόμμα του κ. Βενιζέλου πάρει πολύ μικρό ποσοστό, η κυβερνητική σταθερότητα θα μπει σε μεγάλη περιπέτεια. Πόσοι είναι αυτοί οι ψηφοφόροι; Οχι πολλοί αλλά είναι αποφασισμένοι, χωρίς να είναι απαραίτητα άνθρωποι που ανήκουν στο ξεπερασμένο είδους του «παλαιοπασόκου ψηφοφόρου». Είναι σαφές ότι αν η Ελιά εξέφραζε περισσότερες δυνάμεις και είχε πιο φρέσκα ή δυναμικά πρόσωπα το εγχείρημα θα ήταν ευκολότερο. Τώρα θα είναι δύσκολο, γιατί απευθύνεται σε ένα πολύ ειδικό τύπο ψηφοφόρου... Το ίδιο ισχύει και για τη ΔΗΜΑΡ στο πολλαπλάσιο, γιατί ο κ. Κουβέλης έχασε την ταυτότητά του με τα πισωγυρίσματα και τις αντιφάσεις της πολιτικής του. Υπάρχει ακόμη ένας κόσμος που βλέπει στη ΔΗΜΑΡ μια εγγύηση αξιοπρέπειας και μετριοπάθειας, ο οποίος έχει όμως «ξενερώσει» σε μεγάλο βαθμό. Και μετά έχουμε το Ποτάμι. Είναι δύσκολο κανείς να το περιγράψει ή να πει τι ακριβώς πιστεύει. Ισως, όμως, αυτό είναι ένα ατού στη φάση που βρισκόμαστε όπου ο κόσμος θέλει κάτι καινούργιο και φρέσκο, χωρίς να ξέρει, ωστόσο, και ακριβώς τι ψάχνει. Πολλοί «ψαγμένοι» ψηφοφόροι, ειδικά από εκείνους που κινήθηκαν μεταξύ κεντροαριστεράς και φιλελεύθερου χώρου, θα ψηφίσουν το Ποτάμι. Ας μην υποτιμάμε, άλλωστε, το γεγονός ότι εκφράζει μια μεταμοντέρνα «μόδα», που απευθύνεται πολύ σε νέους και το δυναμικό κομμάτι της κοινωνίας. Δεν μπορεί κανείς να προβλέψει αν υπάρχει κάποιο κομμάτι κεντρώων που θα πάει στον ΣΥΡΙΖΑ. Φαίνεται όμως απίθανο, γιατί οι αντιφάσεις του κόμματος και οι υπερβολές κάποιων έχουν τρομάξει τους μετριοπαθείς ψηφοφόρους. Για να καταλάβουμε πώς θα ψηφίσει ο κόσμος στις ευρωεκλογές πρέπει να μαντέψουμε ποιο θα είναι το δίλημμα εκείνης της στιγμής. Αν οι πολίτες πιστέψουν ότι «τη σκαπουλάραμε, πέρασαν τα χειρότερα» είναι πολύ πιθανό να δούμε χαοτικά αποτελέσματα. Αν όχι, οι εκπλήξεις θα είναι μικρότερες. Από μιαν άποψη, πάντως, αυτό που θα μετράει στο τέλος της ημέρας δεν θα είναι τι πήρε το κάθε κόμμα του λεγόμενου αστικού αμειγώς φιλοευρωπαϊκού χώρου, αλλά το συνολικό άθροισμα που θα επιτύχει. Για άλλη μια φορά, οι μετριοπαθείς, κεντρώοι ψηφοφόροι καλούνται να πάρουν δύσκολες αποφάσεις που θα κρίνουν την επόμενη μέρα... Φάρσα ή φαντασιώσεις Του ΚΩΣΤΑ ΙΟΡΔΑΝΙΔΗ ΗΑριστερά του κ. Αλέξη Τσίπρα έστησε το πολιτικό της πανηγύρι, εν όψει των εκλογών της 25ης Μαΐου, με την ελπίδα της αναδείξεως του ΣΥΡΙΖΑ σε πρώτο κόμμα κατά τις ευρωεκλογές. Εχει εμπειρία η Αριστερά σε αυτές τις διοργανώσεις, όπου υφέρπει πάντα κάποιος διακριτός τόνος μελαγχολίας. Είναι ένα πανηγύρι που μοιάζει με μνημόσυνο. Αντίθετα οι «αστικές δυνάμεις» αρκούνται σε συνεστιάσεις, περιορισμένης συνθέσεως, φαντασμαγορικές στο παρελθόν αλλά όχι πλέον. Μόνον στη δεκαετία του 80, όταν ο Ευάγγελος Αβέρωφ αναδιοργάνωσε τη Νέα Δημοκρατία σε νέα βάση, υπήρξε μία δυναμική στον χώρο της νεολαίας, που όμως σταδιακώς ατόνησε. Από το Σαντιάγο της Κομποστέλας, όπου τα οστά του Αποστόλου Ιακώβου του πρεσβύτερου και διά της Πράγας, όπου η εκπαραθύρωση των Καθολικών απεσταλμένων της Αγίας Εδρας οδήγησε στον τριακονταετή πόλεμο, επέστρεψε ο κ. Τσίπρας κομίζων μήνυμα «νίκης και αισιοδοξίας». Τον διακρίνει άνεση, διότι δεν διακινδυνεύει τίποτε ακόμη και εάν δεν πρωτεύσει ο ΣΥΡΙΖΑ στις ευρωεκλογές. Εκ παραλλήλου, ανοησίες κάθε φύσεως, όπως η υπερχρηματοδότηση και ο δυσανάλογος τηλεοπτικός χρόνος που δίδεται στο ΠΑΣΟΚ κατά την προεκλογική περίοδο ασχέτως εάν η ενέργεια είναι νομότυπη ή όχι δίδει στον κ. Τσίπρα το δικαίωμα να θυματοποιήσει την Αριστερά για μία φορά ακόμη. Στην αντίπερα όχθη του κυβερνητικού συνασπισμού έκδηλη είναι η νευρικότης. Η αιφνίδια ενεργοποίηση του πρώην πρωθυπουργού κ. Γιώργου Παπανδρέου είχε ως συνέπεια τον περαιτέρω αποσυντονισμό του κ. Ευάγγελου Βενιζέλου, που είναι αβέβαιο εάν έπειτα από τέσσερις εβδομάδες θα εξακολουθεί να ηγείται του ΠΑΣΟΚ. Εχουν συχνά υποτιμήσει τον κ. Γ. Παπανδρέου οι πάσης φύσεως αντίπαλοί του. Είναι ανορθόδοξος στον τρόπο δράσεώς του, διακατέχεται από υπεροψία και οργή έναντι του κατεστημένου που τον στήριξε σκανδαλωδώς στην πρώτη φάση της πρωθυπουργίας του και στη συνέχεια τον ανέτρεψε. Τέλος, προέρχεται από πολιτική οικογένεια, που πάντοτε λειτούργησε αποσταθεροποιητικά της όποιας καθεστηκυίας τάξεως. Από την άλλη πλευρά, ο μεγαλύτερος εταίρος του κυβερνητικού συνασπισμού, ο πρωθυπουργός και πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας κ. Αντώνης Σαμαράς έχει ανεβάσει ασύνετα τον πήχυ της αναμετρήσεως και προετοιμάζεται για μία σκληρότερη μετωπική σύγκρουση με τον ΣΥΡΙΖΑ. Αλλά το παραδοσιακό τμήμα της Δεξιάς έχει αποσπασθεί από τη Ν.Δ. Μία ακατανόητη και άκρως φθοροποιός σύγκρουση του «Μεγάρου Μαξίμου» με τους «Καραμανλικούς» βρίσκεται εν εξελίξει, ερήμην του πρώην πρωθυπουργού κ. Κώστα Καραμανλή. Οι κεντρώοι της Ν.Δ. η κ. Ντόρα Μπακογιάννη και η κ. Μαριέττα Γιαννάκου εκφράζουν τη δυσφορία τους για «δεξιά φυσιογνωμία» που επιχειρούν να προσδώσουν στο κόμμα οι προερχόμενοι από τον ΛΑΟΣ - πολέμιοι λυσσώδεις της τελευταίας κυβερνήσεως της Ν.Δ. Είναι σαφές ότι η στρατηγική της Ν.Δ. βασίζεται στην προβολή επιτευγμάτων της τελευταίας διετίας και θετικών προοπτικών. Το θέμα είναι εάν το εκλογικό σώμα μπορεί να αντέξει τόσο μεγάλες δόσεις αισιοδοξίας ή έχει γίνει κυνικότερο. Ανάμεσα στην «επανάσταση», που επαγγέλλεται ο ΣΥΡΙΖΑ σε ευρωπαϊκό επίπεδο και στην οριστική έξοδο από την κρίση που διακηρύττει η κυβέρνηση, συνθλίβεται το ελληνικό πολιτικό σύστημα. Αυτό είναι το μόνο δεδομένο. Τα υπόλοιπα αποτελούν προς το παρόν φάρσα ή φαντασιώσεις της μιας ή της άλλης μορφής. Να ξεκαθαρίσει ο ΣΥΡΙΖΑ τη θέση του για το ευρώ Το νόμισμα που χρησιμοποιούμε έχει σημασία μεγαλύτερη από την αγοραστική του αξία, είναι μέρος της ταυτότητάς μας. Από τα πρώτα χρόνια του χρήματος, το κέρμα ή το χαρτονόμισμα υποδήλωνε την ταυτότητα του ηγέτη και την υπόσταση του κράτους το οποίο το εξέδωσε. Οι χρήστες μετρούσαν την αξία τους σε σχέση με την ποσότητα και ποιότητα των χρημάτων που κατείχαν (και την αντιστοιχία του σε άλλες μορφές περιουσίας, όπως ακίνητα ή δούλους) και γι αυτό τον λόγο το ίδιο το νόμισμα αποκτούσε μεγάλη σημασία: έπρεπε να έχει κύρος και αντοχή, να μην κινδυνεύει ούτε από παραχαράκτες ούτε από υποτιμήσεις. Το νόμισμα, με άλλα λόγια, πρέπει να είναι ισχυρό και σταθερό. Αυτό έχει σημασία και για τους πλούσιους και τους φτωχούς, οι οποίοι κινδυνεύουν περισσότερο από κάθε ταραχή. Η αβεβαιότητα που ο ΣΥΡΙΖΑ αφήνει να καλλιεργείται γύρω από το θέμα της παραμονής της Ελλάδας στη Ζώνη του Ευρώ μόνο κακό κάνει στην οικονομία αλλά και στην προσπάθεια του κόμματος να γίνει κυβέρνηση. Είναι εύλογη η αγωνία στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ να δείξουν ότι ασχολούνται με σοβαρότερα θέματα, ότι Συμπληρώθηκε χθες μήνας από την «αποκάλυψη Mπρατάκου». Kαι όλα δείχνουν ότι ακόμα και ένα τέτοιου μεγέθους σκάνδαλο είναι δυνατό να εξουδετερώνεται, να ακυρώνεται η εκρηκτική του ισχύς. Eσχατου εξευτελισμού ξεγύμνωμα, «εξ ηλιθίου αυθυπαιτιότητος», ενός ολόκληρου κόμματος, του αρχηγού του και πρωθυπουργού της χώρας, αλλά και της δικομματικής κυβέρνησης: O γραμματέας του Yπουργικού Συμβουλίου και επιστήθιος του πρωθυπουργού να έχει ανετώτατη αναστροφή με τον πολιτικό υπόκοσμο, την αμεριμνησία να βωμολοχεί μαζί τους όπως με φιλαράκια. Nα φτάνει να τους εκμυστηρεύεται κάτω από ποιες πιέσεις ξένων παραγόντων ενεργούν οι Eλληνες υπουργοί. Kαι αυτό το γεγονός, ο στεντόρειος εξευτελισμός του «συστήματος», να θεωρείται «ως μη γενόμενον». Oύτε γάτα ούτε ζημιά. Aντανακλαστικά κοινωνικής αντίδρασης ανύπαρκτα, η ελλαδική κοινωνία μοιάζει πεθαμένη. Tο πολιτικό σύστημα δεν λογοδοτεί σε κανέναν, εμπαίζει αδιάντροπα τον λαό, ο λαός δεν έχει θεσμική εκπροσώπηση και ταυτόχρονα ζει βασανιστικό πνιγμό. H λέξη πνιγμός κυριολεκτεί. Eξαιρείται, ασφαλώς, ένα ποσοστό του πληθυσμού, συνδεδεμένο με τους κομματικούς μηχανισμούς και τις διασφαλισμένες προνομίες τους. Aυτή τη μερίδα πληθυσμού η «κρίση», τέσσερα χρόνια τώρα, δεν την άγγιξε, η ζωή, οι συνήθειες, η καταναλωτική ευχέρεια των κομματανθρώπων δεν έχουν αλλάξει. Nα προστεθεί σε αυτούς και η περιορισμένη αλλά πάντοτε (με οποιεσδήποτε συνθήκες) εξασφαλισμένη κοινωνική τάξη των πολύ ευπόρων. Aπό εκεί και πέρα εκτείνεται η πραγματικότητα του πνιγμού και της απόγνωσης. Oι νέοι άνθρωποι για τους οποίους καμιά σπουδή, καμιά ποιοτική κατάρτιση και κανένα ταλέντο δεν έχουν πια προοπτική και νόημα. Tους έχει αποκλειστεί η δυνατότητα να σχεδιάσουν σταδιοδρομία, να ονειρευτούν καινοτόμες, δημιουργικές πρωτοβουλίες, να φτιάξουν οικογένεια, να χαρούν παιδιά και εγγόνια, να κατακτήσουν διακρίσεις στην επιστήμη, στην Tέχνη, στον επιχειρηματικό στίβο. Tο έγκλημα του υπερδανεισμού της χώρας για χάρη του εξωφρενικού πελατειακού κράτους των κομμάτων, ειδεχθές κακούργημα με παγκοίνως γνωστούς τους φυσικούς και ηθικούς αυτουργούς, είναι η αιτία που καταστράφηκε η ζωή, η χαρά της ζωής, η ελπίδα και το κουράγιο της πλειονότητας των ανθρώπων στον τόπο μας. Tης πλειονότητας. Διότι στην καταστροφή της ζωής πρέπει να λογαριάσουμε και τον ατιμωτικό εξευτελισμό, την ανυπόφορη απόγνωση, μισθωτών και συνταξιούχων. Aνθρώπων που εμπιστεύτηκαν το κράτος (την κοινωνία της πατρίδας τους) και υπέγραψαν συμβόλαιο μαζί του, να το υπηρετήσουν σαν λειτουργοί του. Tο θεώρησαν αξιόπιστο να διαχειριστεί την αποταμίευση του μόχθου τους, δηλαδή τη σύνταξή τους και την ασφαλιστική τους κάλυψη. Aλλά το κράτος των κατά καιρούς Mπρατάκων, κράτος σήψης, διαφθοράς, διαπλοκής με τον κάθε είδους υπόκοσμο, καταλήστεψε, σαν κοινός λωποδύτης, το βιος αυτών που το εμπιστεύθηκαν. Kατάστρεψε τη ζωή τους, ρήμαξε την αξιοπρέπεια και το κουράγιο τους. Tώρα οι δυνάστες μας εξουδετερώνουν και τη βόμβα μεγατόνων, την «αποκάλυψη Mπρατάκου». Aποφασίζουν από μόνοι τους οι εξουσιαστές μας ότι οι πολίτες-ψηφοφόροι είμαστε οπωσδήποτε ηλίθιοι, θα καταπιούμε και την ανυπαρκτοποίηση του κινηματογραφημένου τεκμηρίου, που είδαμε με τα μάτια μας και ακούσαμε με τα αφτιά μας. Θα μπορέσει επομένως να συνεχιστεί θριαμβικά η προεκλογική, οργανωμένη επίσης για ηλιθίους, παροχολογία και διανομή μπουναμάδων. Του ΝΙΚΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑ ΕΠΙΦΥΛΛΙΔΑ Aφοβη απόρριψη του εμπαιγμού Tου ΧΡΗΣΤΟΥ ΓΙΑΝΝΑΡΑ Mοιράζουν επιταγές: το έκανε και πάλι η N.Δ. το 1981, το κάνει όποτε οσφραίνεται εκλογική πανωλεθρία. Tώρα μοιράζουν, με την εξευτελιστική του πολίτη λογική της ελεημοσύνης, το πολυδιαφημισμένο σαν κυβερνητικό κατόρθωμα «πρωτογενές πλεόνασμα». Που όλοι καταλαβαίνουμε ότι προήλθε από τη βάναυση μείωση των εισοδημάτων, είναι το κλεμμένο βιος του μισθωτού και του συνταξιούχου μοιράζουν χάντρες και καθρεφτάκια σε κάφρους. Διαλαλούν ότι η κρίση τελείωσε, ότι βγαίνουμε από το Mνημόνιο, ενώ έχουν υπογράψει, πριν ελάχιστες μέρες οι αθεόφοβοι, την τέταρτη «επικαιροποίηση» του δεύτερου Mνημονίου, με δημοσιονομικά μέτρα για το 2015 και το 2016 («K» ). Eίναι πρωτεύουσα ανάγκη να απαντήσουμε οι πολίτες στο ερώτημα: Πώς τολμάνε να ζητούν και πάλι την ψήφο μας οι ίδιοι αυτοί που κατάστρεψαν τη ζωή μας; Nα συγκροτούν κομματικά ψηφοδέλτια για την Eυρωβουλή, για την κάθε περιφέρεια, για κάθε δήμο; Σημαίνει ότι πιστεύουν ενεργή ακόμα και αξιόπιστη την κομματική ετικέτα: Oτι συνεχίζει το όνομα και μόνο των συντεχνιών της ανικανότητας, της διαφθοράς, της αφροσύνης του υπερδανεισμού να λογαριάζεται από κάποιους ψηφοφόρους ως εχέγγυο (!) αξιοσύνης για να συνεχίσουν να κυβερνάνε οι υπαίτιοι του πνιγμού μας. Tο κόμμα του Mπρατάκου, το κόμμα του Tσοχατζόπουλου, η ΔHMAP της μοιρασιάς των ρουσφετιών με συμφωνημένη αναλογία (4-3-1), ο ΣYPIZA, που όλες οι επαγγελίες AP δεν είναι «φετίχ» αυτό το σύμβολο του καπιταλισμού, ότι προτεραιότητά τους είναι η κοινωνία σαν να μην εξαρτάται η ευημερία από την οικονομική σταθερότητα. Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει αποκτήσει μεγάλη δημοτικότητα με την απόρριψη των μέτρων του Μνημονίου και είναι αναγκασμένος να επιμείνει σε αυτή την πολιτική. Αλλά είναι παγιδευμένος: ενώ δεν μπορεί να αλλάξει πορεία, τα στελέχη του γνωρίζουν ότι η διαχείριση της πραγματικότητας θα είναι πολύ δύσκολη αν γίνει κυβέρνηση και επιμείνει στην ακύρωση των μέτρων που εφαρμόστηκαν τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Ο ΣΥΡΙΖΑ υπόσχεται ότι θα επαναφέρει τον κατώτατο μισθό στα 751 ευρώ και θα επαναπροσλάβει στο Δημόσιο τους απολυθέντες. Την ίδια ώρα, η αξιωματική αντιπολίτευση ισχυρίζεται ότι το «πρωτογενές πλεόνασμα» είναι ένα τέχνασμα το οποίο βασίστηκε στη φορολογική αφαίμαξη των πολιτών και στην καθυστέρηση αποπληρωμής κρατικών χρεών. Εάν, όμως, με τόσες «λαθροχειρίες» βρέθηκε η Ελλάδα να δανείζεται πάλι στις αγορές, θα ήταν προς όφελος μιας κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ να συνέχιζε αυτή την πολιτική χωρίς πολλές κουβέντες. Εάν θελήσει να εκπληρώσει τις επιθυμίες των ψηφοφόρων, η χώρα θα βρεθεί πάλι με μεγάλο πρωτογενές έλλειμμα. Τότε θα πρέπει είτε να δανειστεί, είτε να τυπώσει χρήματα. Εάν, για οποιονδήποτε λόγο δεν μπορεί να δανειστεί, δεν θα μπορεί ούτε να τυπώσει ευρώ τότε, χωρίς να εκδιωχθεί η χώρα από την Ευρωζώνη, η κυβέρνηση θα αναγκαστεί να διαλέξει μεταξύ της υποταγής στους δανειστές και της επιστροφής στη δραχμή. Εάν ο ΣΥΡΙΖΑ συνεχίσει στον σκληρό δρόμο της λιτότητας και των μεταρρυθμίσεων που εφήρμοσαν οι προηγούμενες κυβερνήσεις, θα χάσει την αξιοπιστία και τη συνοχή του. Η έξοδος από το ευρώ θα είναι η μόνη «παλικαρίσια» επιλογή. Ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορούσε να πει ότι η χώρα δανείζεται πάλι όχι επειδή η οικονομία ανέκαμψε, αλλά επειδή οι επενδυτές έχουν εμπιστοσύνη ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στηρίζει την Ελλάδα και δεν θα χάσουν τα λεφτά τους. Αρα, και με κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ θα μπορούσε να συνεχιστεί αυτή η στήριξη. Λογικά, θα μπορούσε. Αλλά τα στελέχη του κόμματος πρέπει να υπολογίσουν ότι εάν ευσταθεί ο ισχυρισμός τους για προσυμφωνημένη επιστροφή στις αγορές, αυτό σημαίνει ότι οι δανειστές και οι αγορές έχουν συμφέρον να δείξουν ότι η πολιτική που εφαρμόστηκε στην Ελλάδα είναι επιτυχημένη. Πώς θα συναινέσουν στην ανατροπή αυτής της πολιτικής; Με τη συνέχιση της στήριξης ή με την αποστασιοποίηση; Και εάν η Ελλάδα αφεθεί να τα βγάλει πέρα μόνη της και αναγκαστεί να βγει από το ευρώ, θα αρκεί να παραπονεθεί η κυβέρνηση ότι δεν φταίει αυτή, ότι η χώρα τιμωρείται επειδή επιτέλους σήκωσε ανάστημα, για να διασκεδάσει την ανασφάλεια των πολιτών; Η έξοδος από το ευρώ θα είχε τόσο σοβαρές συνέπειες που η κυβέρνηση δύσκολα θα απέφευγε για πολύ την πολιτική ευθύνη. Η αξιωματική αντιπολίτευση οφείλει να καταλάβει ότι βρίσκεται σε προνομιακή θέση και δεν χρειάζεται να παίζει με την τύχη της χώρας. Τα κόμματα του κυβερνητικού συνασπισμού έχουν χρεωθεί τη χρεοκοπία αλλά και τα σκληρά μέτρα που ακολούθησαν. Βρισκόμαστε στο σημείο όπου απαιτείται πολιτική και νομισματική σταθερότητα για να υπάρξει οικονομική ανόρθωση και να αποκτήσουν αίσθημα ασφάλειας οι πολίτες. Αφήνοντας το θέμα του ευρώ να αιωρείται, ο ΣΥΡΙΖΑ δείχνει περίεργη αλαζονεία και άγνοια για την πολιτική και την οικονομία. του εξαντλούνται στη μεγαλόστομη αοριστολογία, χωρίς ακόμα να έχει πει ποιο ακριβώς είναι το πρόγραμμά του στην παιδεία, στην άμυνα, στην εξωτερική πολιτική, στην οικονομία, πώς θα πειθαρχήσει σε κοινωνικές στοχεύσεις τον αχαλίνωτο συνδικαλισμό, πώς θα πετύχει αξιοκρατία στον δημόσιο τομέα. Yπόλογοι δεν είναι μόνο οι αυτουργοί ειδεχθών κοινωνικών εγκλημάτων, είναι και όσοι δήθεν τους αντιπολιτεύονται, χωρίς τη στοιχειώδη σοβαρότητα και εντιμότητα να αρθρώσουν αντιπρόταση. Tον απελπισμό και πανικό των πολιτών δεν τον γεννάνε οι λαθεμένες προτάσεις για την αναχαίτιση της συντελεσμένης καταστροφής, τον γεννάει η ολοκληρωτική απουσία προτάσεων. Σε ολόκληρο το κομματικό φάσμα δεν εμφανίζεται το παραμικρό ίχνος πολιτικής πρότασης, πολιτικού λόγου, σοβαρού σχεδιασμού για την ανάκαμψη της χώρας. Oσοι ζητούν την ψήφο μας, συμπεριφέρονται σαν σπιθαμιαία ανθρωπάκια, με εντελώς χαμένη την αίσθηση της πραγματικότητας, ψυχοπαθολογικά παγιδευμένα στο αυτονομημένο από τη ζωή παιχνίδι της εξουσίας. Tην απόλυτη αυθαιρεσία τους, τον αυταρχισμό τους, τις απροκάλυπτες ανομίες τους, τα ονομάζουν όλα «δημοκρατία». Συντηρούν επιφάσεις και προσχήματα ενός δημοκρατικού πολιτεύματος, όμως όλοι οι θεσμοί της δημοκρατίας (συνδικαλισμός, δημοσιοϋπαλληλία, MME, σχολική εκπαίδευση, πανεπιστημιακές διοικήσεις) υπηρετούν τις κομματικές συντεχνίες και την εξόφθαλμη διαπλοκή τους με τους γνωστούς και μη εξαιρετέους «νταβατζήδες» της οικονομίας, της πληροφόρησης, του «αθλητισμού», του τζόγου. O πολίτης έχει ακόμα τη δύναμη της ψήφου του. Προσπαθούν να τον πείσουν ότι αν δεν την δώσει στους εξουσιαστές του (στην κυβέρνηση, στην αντιπολίτευση ή έστω στα ρετάλια των απομιμήσεων ή των αποσχισμένων) μάς απειλεί το χάος. Oμως, σίγουρα πια, το χάος το πιστοποιούμε ψηλαφητό στην κατεστραμμένη από τους κομματανθρώπους ζωή μας. Aν τολμήσουμε να τους αρνηθούμε την ψήφο μας, αυτό που θα προκύψει αποκλείεται να συνδυάζει χάος και εμπαιγμό.

17 17-ELLADA_Master_cy 02/05/14 23:24 Page 17 ΕΛΛΑΔΑ Κυριακή 4 Maΐου 2014 Η Κ ΑΘ Η Μ Ε Ρ Ι Ν Η l 17 ΦΑΛΗΡΕΥΣ / Του ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΚΑΣΙΜΑΤΗ Η κυρία Φώφη πάει Βρυξέλλες Τ ο ξέρω μη μου κρύβεστε. Είστε ακόμη υπό το κράτος της υπερβολικής δόσης ευτυχίας, που μας κατέκλυσε όλους, μόλις μάθαμε ότι η διαπρεπής λογοτέχνις, ιστορικός, διπλωματική υπάλληλος κ.λπ. Φωτεινή Τομαή-Κωνσταντοπούλου, η πασίγνωστη «κυρία Φώφη» του υπουργείου της λεωφόρου Βασ. Σοφίας, κατεβαίνει στις ευρωεκλογές με τη Ν.Δ. Οι πάντες παντού, στα καφενεία, τις πλατείες, τα παγκάκια του Ζαππείου, ακόμη και στα κλαδιά των δένδρων, όπου κάθονται τα δημώδη τρία πουλάκια, αναρωτιούνται: μα, πώς έγινε αυτό; Κάποιοι μάλιστα αναρωτιούνται αν είναι αλήθεια και τσιμπιούνται για να βεβαιωθούν ότι δεν ονειρεύονται. Αρκετά όμως! Σε βαρυσήμαντη συνέντευξή της σε ιστοσελίδα ποδοσφαιρικών συμφερόντων, η κυρία Φώφη, η «γυναίκα έκπληξη», όπως την αποκάλεσαν (για μένα παραμένει η «γυναίκα κατάπληξη»...) εξήγησε πώς προέκυψε η υποψηφιότητά της: «Ο πρωθυπουργός, με τον οποίο με συνδέει μακρόχρονη φιλία, εκτιμούσε πάντα το εθνικό μου έργο μέσα στο υπουργείο Εξωτερικών, αλλά και τη συνέπεια και την ακεραιότητα του χαρακτήρα μου. Είπα ναι αμέσως στην πρότασή του, αφήνοντας μια λαμπρή καριέρα με πολλές και σημαντικές διεθνείς διακρίσεις (σ.σ.: και μία καταδικαστική απόφαση για λογοκλοπή...), που δυστυχώς από λίγους λαμβάνονται υπόψη σοβαρά στη χώρα μας. [...] Ναι, εκτιμώ ότι η συμμετοχή μου στο ευρωψηφοδέλτιο δικαιώνει το άνοιγμα Σαμαρά στην κοινωνία των πολιτών». (Κατεπειγόντως, να της εξηγήσει κάποιος τι ακριβώς είναι η κοινωνία των πολιτών, άλλως «civil society»!..) Εν συνεχεία, ο δημοσιογράφος είχε την αυθάδεια (άκουσον, άκου- Quiz Ποιος γόνος αριστοκρατικής (με την ελληνική έννοια του όρου...) οικογενείας εργάζεται ως εκπρόσωπος εμπόρου όπλων, ορμωμένου από τη θαλασσοφίλητη Κύπρο; Πρόκειται για πρόσωπο, το οποίο κατά το παρελθόν έχει κάνει αναρίθμητες προσπάθειες (ως συγγραφέας κ.λπ.) για να πετύχει κάτι (οτιδήποτε) και πάντοτε αποτύγχανε... Από αυτό (δόξα τω Θεώ!), ελπίζω ότι γλιτώσαμε... σον!) να ρωτήσει την κυρία Φώφη πότε και από ποιον της έγινε η πρόταση. Η απάντησή της ισοδυναμεί με ράπισμα στη μούρη του αυθάδους παιδαρίου: «Προκύπτει αβίαστα ποιος έκανε την πρόταση. (Σ.σ.: Πάρ τα, να χεις. Ανίδεε βλάκα!) Είμαι επιλογή του πρωθυπουργού», τον κατακεραύνωσε η κυρία Φώφη. (Ταρατατζούμ!) Να της αναγνωρίσουμε, ωστόσο, ότι δεν εξέθεσε τον πρωθυπουργό, αποκαλύπτοντας ότι εκείνος της τηλεφώνησε, αλλά άφησε ανοικτή την εκδοχή ότι κάποιος άλλος εξ ονόματός του έκανε το τηλεφώνημα. Ως προς το άλλο σκέλος της ερώτησης, η κυρία Φώφη ανταποκρίθηκε συμπυκνώνοντας μια ολόκληρη διάλεξη περί πολιτικής και χρόνου σε δεκαπέντε λέξεις: «Γνωρίζετε καλά ότι χρόνος και πολιτική συνδέονται αποκλειστικά και μόνο από την απαίτηση των καιρών». Εδώ κάνουμε μία παύση για να συλλογιστούμε το τρομερό νόημα αυτών των δεκαπέντε λέξεων. (Η παύση σταματά μόλις καταλάβουμε ότι δεν σημαίνουν τίποτε...) Τίθεται, εντούτοις, ένα άλλο σοβαρό ζήτημα, το οποίο προς τιμήν του ο δημοσιογράφος δεν διστάζει να θίξει, μολονότι διατρέχει τον τρομερό κίνδυνο να ανοίξει η γη να τον καταπιεί: πώς η κυρία Φώφη θα αντεπεξέλθει στις απαιτήσεις της περιβόητης «αναγνωρισιμότητας». Δεύτερο ράπισμα για τον αυθαδέστατο και προπετή δημοσιο- γραφίσκο: «Η αναγνωρισιμότητα βοηθά την όποια υποψηφιότητα. Ωστόσο τι σας κάνει να ανησυχείτε; Στην περίπτωσή μου τουλάχιστον, έχω δώσει δείγματα γραφής και μάλιστα πολλά. Με πυκνή και υπεύθυνη αρθρογραφία, επιστημονικές και λογοτεχνικές εκδόσεις, πολλές από τις οποίες, μάλιστα, είναι αφιερωμένες σε ανύποπτο χρόνο σε φιλανθρωπικούς σκοπούς». Η συνέντευξη τελειώνει με τον δημοσιογράφο (εξουθενωμένο) να παραδίδει τα όπλα: ποια θα είναι η πρώτη ερώτηση της κυρίας Φώφης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, εφόσον εκλεγεί; «Να μια καλή ερώτηση! Θα απευθύνω το εξής ερώτημα στον επίτροπο Κοινω- νικών Υποθέσεων, για τις οποίες θα ήθελα να δουλέψω εφόσον εκλεγώ: Τι θα κάνετε για την αντιμετώπιση σε βάρος των νέων Ελλήνων επιστημόνων, των επιχειρηματιών και των ανεπάγγελτων; Για την απουσία ευκαιριών που άλλοι Ευρωπαίοι συνομήλικοί τους έχουν στις χώρες τους;» Και με τον τρόπο αυτό η κυρία Φώφη αποδεικνύει ότι δεν έχει ιδέα περί του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των δυνατοτήτων του. Αλλά ξανά δεν πειράζει. Λίγοι (ελάχιστοι) είναι οι ευρωβουλευτές που ξέρουν γιατί βρίσκονται εκεί και κάνουν τη δουλειά σωστά... Πελέ καλεί Βρυξέλλες Τρεις ημέρες μετά τας Ειδούς του Μαρτίου, δηλαδή στις 18 του μηνός Μαρτίου, ο μέγας Πελέ της Φιλοσοφίας και του Θεάτρου προσκάλεσε τους υποψηφίους προέδρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, μεταξύ αυτών και τον πρόεδρο Τσίπρα, να μετάσχουν σε «ντιμπέιτ». (Θα προηγείτο ο Πελέ, γυμνός με χλαμύδα να ερμηνεύει μονολόγους του; Αγνωστον παντί πλην ει τω Θεώ, που λέει κι ο Πλάτων στην Απολογία...) Φυσικά, ουδείς έδωσε σημασία στο γεγονός και πολύ σωστά: επρόκειτο για μια ακόμη ανοη- σία, από αυτές που αμολάει κάθε πολιτευόμενος για πλάκα. Αλλωστε, ουδέποτε δόθηκαν σαφείς απαντήσεις στην πρόσκληση. Προχθές, ωστόσο, ο πρόεδρος Αλέξης Τσίπρας εξέθεσε το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, ισχυριζόμενος ότι από αυτό προήλθε η πρόσκληση. Λάθος ας μου επιτραπεί να πω. Διότι την πρόσκληση υπέβαλε στις 18 Μαρτίου, προσωπικώς, ο Θεοδόσης Πελεγρίνης (λατρεμένος Τεό). Την υπέβαλε προφανώς για πλάκα διότι προηγουμένως δεν είχε ρωτήσει κανέναν: ούτε το Συμβούλιο ούτε καν την (αριστερόστροφη) Σύγκλητο. Επιπλέον, ουδέποτε δόθηκαν απαντήσεις στην πρόσκληση από τους προσκληθέντες απλώς την αγνόησαν. Συνεπώς, τι λόγο έχει ο πρόεδρος Τσίπρας να θέτει το ζήτημα; Εκθέτει, απλώς, τον πτωχό Τεό, ο οποίος ελπίζει ότι θα γίνει υπουργός Παιδείας του ΣΥΡΙΖΑ, ώστε να επιβάλει την υποχρεωτική παρακολούθηση των έργων του... What has become of? Συμβαίνει συχνά στη ζωή: θέτεις ένα ερώτημα και, ξαφνικά, από το πουθενά σου έρχεται η απάντηση. Οχι στο δικό σου ερώτημα σ ένα άλλο άσχετο, αλλά δεν πειράζει, γιατί και αυτό θα μπορούσες να το έχεις θέσει. Λοιπόν, μόλις την περασμένη Τρίτη αναρωτιόμουν από τούτη τη στήλη τι να απέγινε η Κλειώ Δενάρδου και, ιδού, την επομένη πληροφορηθήκαμε τι απέγινε... ο Κώστας Κιλτίδης! Ο παλαιός πολιτικός προσεχώρησε στο υπό τον Βύρωνα Πολύδωρα σχήμα, όπου εμφανίζονται επίσης οι Μάκης Χριστοδουλόπουλος, Πανίκας Ψωμιάδης, Νίκος Νικολόπουλος κ.ά. Η αίθουσα κλιματίζεται. Προσφέρεται για γάμους, βαφτίσια και άλλες εκδηλώσεις.

18 18-ELLADA_Master_cy 02/05/14 23:56 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΑΔΑ Κυριακή 4 Mαΐου 2014 «Κλείδωμα» επιτοκίου και επιμήκυνση Τι διεκδικεί η Αθήνα για την ελάφρυνση του χρέους Επίσημο αίτημα από τον υπουργό Οικονομικών στο αυριανό Eurogroup Των ΒΑΣΙΛΗ ΖΗΡΑ - ΣΩΤΗΡΗ ΝΙΚΑ Την έναρξη των συζητήσεων για την ελάφρυνση του χρέους θα ζητήσει αύριο, στο τελευταίο κατά πάσα πιθανότητα Eurogroup, στο οποίο θα συμμετάσχει πριν αναλάβει τη διοίκηση της Τράπεζας της Ελλάδος, ο κ. Γιάννης Στουρνάρας. Ο υπουργός Οικονομικών θα ζητήσει από τους ομολόγους του να εφαρμόσουν την απόφαση που είχαν λάβει τον Νοέμβριο του 2012 για περαιτέρω ελάφρυνση του χρέους, καθώς η Αθήνα πληροί πλέον τους όρους που είχαν θέσει. Η κυβέρνηση περιμένει μια ισορροπημένη δήλωση, η οποία αφενός μεν θα μπορεί να αξιοποιηθεί πολιτικά από την ίδια, αφετέρου δε, δεν θα προκαλέσει αντιδράσεις στις άλλες χώρες της Ευρωζώνης, τρεις εβδομάδες πριν από τις ευρωεκλογές. Το πιθανότερο είναι πως οι υπουργοί Οικονομικών θα αναθέσουν στο Euroworking Group (την ομάδα εργασίας που αποτελείται από τους συνεργάτες τους) να επεξεργαστούν σενάρια, <<<<<< Οφελος για την Ελλάδα έως και 25 δισ. ευρώ αποφέρουν τα εναλλακτικά σενάρια που έχει επεξεργαστεί το οικονομικό επιτελείο. τα οποία θα παρουσιάσουν σε επόμενα Eurogroup. Σαφές χρονοδιάγραμμα δεν υπάρχει, αλλά οριστικές αποφάσεις αναμένονται προς τα τέλη του φθινοπώρου, αφού η Ευρωζώνη επιμένει να αντιμετωπισθούν ως «πακέτο» τα θέματα του χρέους και του χρηματοδοτικού κενού. Για το δεύτερο δεν πρόκειται να υπάρξει σαφής εικόνα πριν από την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων των στρες τεστ των τραπεζών από την ΕΚΤ, στο τέλος Οκτωβρίου - αρχές Νοεμβρίου. Στην πραγματικότητα, η Ευρωζώνη θέλει να έχουν ολοκληρωθεί οι διαβουλεύσεις για τη συγκρότηση της νέας Κομισιόν, αλλά και να συνεχίζει να πιέζει την Αθήνα για να εφαρμόσει τις μεταρρυθμίσεις στο ασφαλιστικό και τα εργασιακά που προβλέπονται στο επικαιροποιημένο Μνημόνιο. Για το ζήτημα της ελάφρυνσης του χρέους, η κυβέρνηση έχει επεξεργαστεί διάφορα εναλλακτικά σενάρια, τα οποία θα συζητήσει σε τεχνικό επίπεδο και θα είναι ο επικεφαλής του Euroworking Group Τόμας Βίζερ που θα τα εισηγηθεί στο Eurogroup. Κοινή συνισταμένη όλων των σεναρίων, δηλαδή η φόρμουλα για τη μείωση του χρέους, είναι η επιμήκυνση και κυρίως το «κλείδωμα» των επιτοκίων των δανείων που έχει λάβει η Ελλάδα από τα κράτημέλη της Ευρωζώνης (GLF) σε χαμηλά επίπεδα για πολλά χρόνια. Συγκεκριμένα: 1. Επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής των δανείων από την Ευρωζώνη (τόσο των GLF, όσο και εκείνων από τον EFSF) στα 50 έτη. Σήμερα η μέση διάρκεια εξόφλησης των GLF δανείων συνολικού ύψους 52,9 δισ ευρώ είναι 17 έτη και η πρώτη δόση αποπληρωμής είναι το Σε ό,τι αφορά τα δάνεια από τον EFSF, ανέρχονται σε 139,9 δισ. ευρώ, η μέση διάρκειά τους είναι 30 έτη και η πρώτη δόση θα καταβληθεί το Από την επιμήκυνση θα προκύψει μία ελάφρυνση στις ετήσιες δαπάνες του προϋπολογισμού για εξυπηρέτηση του χρέους της τάξης των 6-7 δισ. ευρώ τα επόμενα χρόνια. Θα υπάρξει αντίστοιχη επιβάρυνση μετά. 2. Παρέμβαση στα επιτόκια δανεισμού των GLF δανείων. Σήμερα η Ελλάδα καταβάλλει για τα 52,9 δισ. ευρώ κυμαινόμενο επιτόκιο ίσο με το Euribor 3μήνου συν 0,50%. Συνολικά, το επιτόκιο διαμορφώνεται στο 0,83%. Ωστόσο το Euribor αναμένεται τα επόμενα χρόνια να αυξηθεί αισθητά και να φθάσει στα επίπεδα του 2-3%. Γι αυτό η κυβέρνηση θα επιδιώξει τη μετατροπή του σε σταθερό στα σημερινά επίπεδα. Δηλαδή: Σταθερό επιτόκιο 1% για τα 50 έτη αποπληρωμής των δανείων. Το όφελος για το ελληνικό χρέος θα ανέλθει στα 25 δισ. ευρώ ή περίπου 14% του σημερινού ΑΕΠ για το σύνολο της 50ετίας, ή Σταθερό επιτόκιο για 15 χρόνια και μετά επανεξέταση της κατάστασης, σε περίπτωση που η Ευρωζώνη απορρίψει την πρώτη πρόταση εξαιτίας των μεγάλων απωλειών (σε όρους καθαράς παρούσας αξίας). Ομως, σε αυτή την περίπτωση, το σχέδιο προβλέπει επιτόκιο μικρότερο του 1%, με το επιχείρημα ότι αφού το επιτόκιο δεν θα είναι σταθερό για 50 χρόνια ας είναι τουλάχιστον όσο το δυνατόν χαμηλότερο. Διατήρηση του Euribor 3μήνου, αλλά το περιθώριο του 0,50% για ένα διάστημα 5-10 ετών και μετά μετατροπή του επιτοκίου σε σταθερό για 6-7 έτη. Με τον τρόπο αυτό η Ελλάδα θα επωφεληθεί των σημερινών χαμηλών κυμαινόμενων επιτοκίων (είναι στο 0,33% το Euribor 3μήνου) και μετά θα έχει για ικανό χρονικό διάστημα σταθερό επιτόκιο. Περίοδος χάριτος για 10 ή 20 χρόνια στην καταβολή τόκων για τα GLF δάνεια, στο πρότυπο της περιόδου χάριτος που έχει δοθεί για τους τόκους των δανείων από τον EFSF. Βεβαίως, όλα τα παραπάνω αποτελούν το πεδίο της διαπραγμάτευσης μεταξύ της Ελλάδας και της Ευρωζώνης. Ο τρίτος της παρέας, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, δεν έχει ακόμη ξεκαθαρίσει τη στάση του. Στο εσωτερικό του Ταμείου υπάρχει μια ισχυρή ομάδα που επιμένει σε καθαρό «κούρεμα» των δανείων, κάτι το οποίο δεν πρόκειται να γίνει δεκτό στο ορατό μέλλον από καμία κυβέρνηση της Ευρωζώνης. Ενδεικτική (και «νομιμοποιητικό») της σκληρής στάσης του ΔΝΤ είναι η πιο δυσμενής εκτίμησή του για την πορεία του χρέους, πριν από την ελάφρυνση. Η Κομισιόν εκτιμά ότι θα διαμορφωθεί στο 125% του ΑΕΠ το 2020, η Ελλάδα στο % και το ΔΝΤ στα επίπεδα του 130% του ΑΕΠ. Διαφορές που αποδίδονται στις διαφορετικές εκτιμήσεις για την εξέλιξη των επιτοκίων. Καθοριστική η επόμενη αξιολόγηση από την Τρόικα Της ανταποκρίτριάς μας στις ΒΡΥΞΈΛΛΕΣ ΕΛΕΝΗΣ ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗ Αύριο, ώρα 3 μ.μ. Βρυξελλών, οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης θα βρεθούν στην καθιερωμένη τους συνάντηση, στο πλαίσιο του Eurogroup. Αυτή η φορά όμως για τη χώρα μας και τον υπουργό Οικονομικών Γιάννη Στουρνάρα θα είναι διαφορετική. Για πρώτη φορά o Ελληνας υπουργός δεν θα επικεντρωθεί σε ελλείμματα, χρηματοδοτικά κενά και μέτρα, αλλά θα έχει τη δυνατότητα να παρουσιάσει το επόμενο βήμα της ελληνικής οικονομίας, που δεν είναι άλλο από το σχέδιο για την οικονομική ανάπτυξη. Στο πρόγραμμα του Εurogroup έχει ήδη «δοθεί» ειδικός χρόνος για τον κ. Στουρνάρα, ώστε να κάνει εκτενή παρουσίαση του προγράμματος. Υψηλόβαθμος Ευρωπαίος αξιωματούχος που συμμετείχε στο Euroworking group της προηγούμενης εβδομάδας όπου και έγινε η πρώτη παρουσίαση του προγράμματος από τον εκπρόσωπο της Ελλάδας κ. Πάνο Τσακλόγλου έλεγε ότι «το πρόγραμμα δείχνει ότι η Ελλάδα παίρνει πλέον την οικονομική της πολιτική στα χέρια της, συνεχίζοντας την πορεία που είχε ήδη ξεκινήσει, απομακρύνοντας τα εμπόδια που είχαν μπει στην ανάπτυξη». Αυτό όμως που ενδιαφέρει πραγματικά τον Ελληνα υπουργό είναι να αποσπάσει από τους εταίρους του μία σαφή επαναβεβαίωση της δέσμευσης της Ευρωζώνης για μέτρα ελάφρυνσης του χρέους. Ο κ. Στουρνάρας θα θέσει όλα τα ισχυρά επιχειρήματα, δηλαδή την επίτευξη <<<<<< Ολοκληρωμένη πρόταση για τα μελλοντικά βήματα δεν φαίνεται να «κατατίθεται» πριν από τον προσεχή Νοέμβριο. πρωτογενούς πλεονάσματος επιβεβαιωμένο από την Eurostat, αλλά και τον σωστό δρόμο στον οποίο βρίσκονται αυτή τη στιγμή οι μεταρρυθμίσεις. Και βέβαια αυτό που θέλει είναι μία δήλωση πολύ ενθαρρυντική από την πλευρά των εταίρων πάνω στο θέμα. Κάτι τέτοιο θα βοηθούσε και την κυβέρνηση λίγο πριν από τις ευρωεκλογές, αλλά όπως λένε Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναμένονται ιδιαίτερα προσεκτικές τοποθετήσεις επ αυτού. Δεν είναι τυχαία η ενδεικτική απάντηση υψηλόβαθμου Ευρωπαίου αξιωματούχου σε ερώτηση της «Κ» για το κατά πόσον θα ξεκινήσουν οι συζητήσεις για το χρέος στο αυριανό Eurogroup: «Ναι, θα ξεκινήσουν, αλλά υπάρχει μία σειρά από προϋποθέσεις που πρέπει να ικανοποιηθούν και όχι μόνο το πρωτογενές πλεόνασμα. Γι αυτό και η διαπραγμάτευση για το θέμα θα γίνει με την επόμενη αξιολόγηση». Η συμφωνία του Eurogroup τον Νοέμβριο του 2012 λέει ξεκάθαρα ότι περαιτέρω μείωση του ελληνικού χρέους θα γίνει μόνο όταν η Ελλάδα καταφέρει πρωτογενές πλεόνασμα αλλά και πλήρη εφαρμογή όλων των προϋποθέσεων που περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα, ώστε να εξασφαλιστεί ότι η χώρα θα έχει το 2020 χρέος 124% του ΑΕΠ. Σύμφωνα με την έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που δημοσιεύθηκε την προηγούμενη εβδομάδα, υπάρχουν αμφιβολίες για το κατά πόσον η Ελλάδα θα πετύχει τους στόχους της για το χρέος, καθώς εκτιμά ότι θα βρίσκεται στο 125% του ΑΕΠ το 2020 και στο 112% αντί για «κάτω από 110%» το H επόμενη αξιολόγηση είναι προγραμματισμένη για τον προσεχή Ιούνιο. Ομως η χώρα μας περιμένει να λάβει 1 δισ. τον Ιούνιο και άλλο 1 δισ. τον Ιούλιο. Το πιο πιθανό σενάριο είναι να μην πραγματοποιηθούν δύο αξιολογήσεις, αλλά «μία συγκεντρωτική» στις αρχές του φθινοπώρου, όπως εκτιμούν πηγές της τρόικας. Με αυτή την αξιολόγηση είναι που θα ανοίξει επίσημα και η συζήτηση για την ελάφρυνση του χρέους. Ούτως ή άλλως, έως τον Νοέμβριο δεν θα έχουν ανακοινωθεί τα αποτελέσματα των «στρες τεστ» της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας που θα δείξουν αν οι συστημικές ελληνικές τράπεζες χρειάζονται «έξτρα» χρηματοδότηση. Συγχρόνως τον Νοέμβριο είναι που οι νέοι Ευρωπαίοι επίτροποι θα έχουν μόλις αναλάβει τα καθήκοντά τους, άρα μιλάμε για δύο πολύ σημαντικές παραμέτρους για οποιαδήποτε απόφαση περί το ελληνικό χρέος. Ετσι, ενώ μπορεί ακόμα και αύριο να ξεκινήσει η συζήτηση για τη μείωση του ελληνικού χρέους, μία ολοκληρωμένη πρόταση για τα επόμενα βήματα δεν φαίνεται να «κατατίθεται» πριν από τον Νοέμβριο. O Γ. Στουρνάρας με τον πρόεδρο του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ. Ο Ελληνας υπουργός στο αυριανό Eurogroup θα παρουσιάσει το επόμενο βήμα της ελληνικής οικονομίας, που δεν είναι άλλο από το σχέδιο για την οικονομική ανάπτυξη. ΑΠΕ Μπορεί ο Αντώνης Σαμαράς να κάνει, ως πρωθυπουργός, αυτό που «ονειρεύεται» ως πολιτικός αρχηγός; Μπορεί, εφόσον, το ενωρίτερο δυνατόν, μειώσει τη φορολογία στα κέρδη. Η θαρραλέα αυτή απόφαση αποτελεί προϋπόθεση για να αποκτήσει η οικονομία τη «φόρα» που χρειάζεται, τώρα που εισέρχεται στον ενάρετο κύκλο. Οι προβλέψεις κυβέρνησης και τρόικας δείχνουν επιστροφή σε ρυθμούς αύξησης του ΑΕΠ πάνω από 3%, το 2016 και μετά. Αυτό δεν είναι αρκετό. Χρειαζόμαστε, περισσότερο από την όποια διευθέτηση του δημόσιου χρέους, γρήγορη αύξηση του νέου πλούτου. Οι ρυθμοί ανάκτησης του ΑΕΠ πρέπει να πλησιάσουν και να ξεπεράσουν το 5% ετησίως! Ο στόχος αυτός δεν μπορεί να εξυπηρετηθεί με την αύξηση της κατανάλωσης των νοικοκυριών. Χρειαζόμαστε τεράστιες επενδύσεις. Το 2008, οι πραγματοποιηθείσες επενδύσεις αναλογούσαν στο 23% του ΑΕΠ. Το 2013, η αναλογία αυτή είχε μειωθεί στο 13%! Πολλοί λένε ότι για να πάρει μπροστά η οικονομία αρκεί «οι τράπεζες να ανοίξουν τα ταμεία τους». Καλά... εκγυμνασμένοι οικονομολόγοι θα τους εξηγούσαν ότι οι τράπεζες χρειάζονται επενδυτικά σχέδια για να τα χρηματοδοτήσουν, με την προϋπόθεση πάντοτε ότι διαθέτουν επαρκή αποταμίευση. Το 2008, οι επενδύσεις χρηματοδοτήθηκαν κατά το 6% του ΑΕΠ από την εθνική αποταμίευση και κατά 16,5% του ΑΕΠ από την αποταμίευση άλλων κρατών. Το 2013, τα ποσοστά ήταν 10,6% δικοί μας πόροι και 1,5% από το εξωτερικό. Ο κ. Σαμαράς είχε σημειώσει ως ΑΝΑΛΥΣΗ / Του ΜΠΑΜΠΗ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Η ώρα για μείωση φορολογίας στα κέρδη <<<<<< Η απόφαση αυτή αποτελεί προϋπόθεση για να αποκτήσει η οικονομία τη «φόρα», τώρα που εισέρχεται στον ενάρετο κύκλο. προσωπικό του στόχο, «να υπάρξει, τη στιγμή που θα μπορέσουμε, ενιαίος φορολογικός συντελεστής για όλες τις επιχειρηματικές δραστηριότητες flat rate όπως λέγεται διεθνώς 15%! Πολύ χαμηλότερο από το τωρινό. Και το μισό περίπου απ ό,τι ήταν πριν από δύο-τρία χρόνια». Δεν λέει όμως ο πρωθυπουργός «πότε» θα κάνει το βήμα. Γίνονται συζητήσεις που αναφέρονται σε κάποιο «ξεκίνημα μειώσεων τον επόμενο χρόνο». Ομως, η σταδιακή απομείωση των συντελεστών κινδυνεύει να μη φέρει το ζητούμενο αποτέλεσμα. Η ορθολογική διατύπωση είναι αυτή που επιλέγει ανώτερος παράγοντας του Μαξίμου. «Η διακηρυχθείσα πρόθεση δεν θα είναι η Ιθάκη, αλλά το ξεκίνημα», για να βάλουμε και πάλι μπροστά την οικονομία, εξηγεί. Το θετικό σοκ από μια μεγάλη και προγραμματισμένη μείωση του φόρου στα κέρδη, ιδιαίτερα μετά την εξάχρονη ύφεση ( ), μπορεί να ταρακουνήσει τις επιχειρηματικές προσδοκίες. Η επενδυτική έκρηξη θα διατηρήσει την απαραίτηση ελαστικότητα των φόρων, επιτρέποντας τη διατήρηση των προβλεπομένων πλεονασμάτων, τα οποία είναι απαραίτητα όχι τόσο για λόγους εξόφλησης χρέους, αλλά επειδή, μαζί με την επιτάχυνση των αποκρατικοποιήσεων, βελτιώνουν τις μακροοικονομικές προϋποθέσεις προσέλκυσης ακόμη περισσότερων επενδύσεων. Το επιτελείο Παπανδρέου είχε κάνει το 2009 το λάθος να αυξήσει τους φόρους των επιχειρήσεων, επειδή πίστευε ότι θα έβρισκε εκεί τα λεφτά που «υπήρχαν». Στην ίδια γραμμή κινείται σήμερα η αντιπολίτευση. Πίσω από παχιές κουβέντες περί κοινωνικής δικαιοσύνης, πνέει άνεμος κρατισμού και υψηλής φορολόγησης όλων, σε όφελος κρατικών δράσεων που επιθυμούν να κινήσουν τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ. Το παράδειγμα της Ιρλανδίας είναι εξαιρετικό. Στις αρχές 2011, ο πρωθυπουργός της Enda Kenny είχε απορρίψει την πρόδηλα εκβιαστική πρόταση των Μέρκελ- Σαρκοζί. Προτίμησε να κρατήσει τον συγκεκριμένο φόρο στο 12,5%, παρά να πάρει τα 67 δισ. ευρώ με μειωμένο επιτόκιο κατά 1%. Η Ελλάδα είχε δεχτεί το μνημονιακό «ντηλ» στο επιτόκιο με αντάλλαγμα το περίφημο πακέτο αποκρατικοποιήσεων. Προσθέτω δύο ακόμη στοιχεία. Πρώτον, η Ελλάδα περιβάλλεται από κράτη που έχουν χαμηλότερο συντελεστή. Πρέπει να απαντήσουμε στον τραχύ φορολογικό ανταγωνισμό με το ίδιο «νόμισμα». Δεύτερον, οι διεθνείς επενδυτές θα προσθέσουν με ενθουσιασμό ένα δυναμικό φορολογικό πλαίσιο, στο θετικό περιβάλλον νομισματικής και δημοσιονομικής σταθερότητας, αλλά και την υψηλή ποιότητα εργασίας και διαβίωσης.

19 19-ELLADA_Master_cy 5/2/14 11:29 PM Page 19 Κυριακή 4 Mαΐου 2014 ΕΛΛΑΔΑ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 19 Ευρωεκλογές καθοριστικές και για τις εθνικές Η τακτική και τα σενάρια των αποτελεσμάτων που εξετάζουν Σαμαράς και Βενιζέλος Το σχέδιο ανάπτυξης από τον Αντ. Σαμαρά Το σχέδιο για την επιστροφή της χώρας στη βιώσιμη ανάπτυξη θα παρουσιάσει ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς τη μεθεπόμενη εβδομάδα. Ο κ. Σαμαράς θα εξειδικεύσει μέτρα και πολιτικές για την υλοποίηση του αναπτυξιακού σχεδίου «Ελλάδα 2021» που κατέθεσε πριν από δέκα ημέρες η Αθήνα στο Euroworking Group, στις Βρυξέλλες. Το αναπτυξιακό σχέδιο, μαζί με τις προτάσεις της Ν.Δ. για τις θεσμικές μεταρρυθμίσεις και τη συνταγματική αναθεώρηση που θα παρουσιαστούν από τον πρωθυπουργό την Τετάρτη θα αποτελέσουν τους δύο πυλώνες της πρότασης της Ν.Δ. &g