«μιλώ... Τεκμήρια και μαρτυρίες»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "«μιλώ... Τεκμήρια και μαρτυρίες»"

Transcript

1 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ για την Έκθεση στο πλαίσιο του Έτους Μανόλη Αναγνωστάκη «μιλώ... Τεκμήρια και μαρτυρίες» Δήμος Θεσσαλονίκης & Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού 15 Οκτωβρίου έως 15 Δεκεμβρίου 2015 Σωτηρία Καλασαρίδου Δρ. Διδακτικής της Λογοτεχνίας

2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ EΚΘΕΣΗΣ Η παρούσα έκθεση αποτίνει φόρο τιμής στον Μανόλη Αναγνωστάκη, έναν από τους σημαντικότερους ποιητές της Θεσσαλονίκης και της Α Μεταπολεμικής γενιάς, γιορτάζοντας 90 χρόνια από τη γέννηση και 10 χρόνια από τον θάνατό του. Κύριος σκοπός της έκθεσης είναι η ολόπλευρη γνωριμία και η επαφή του κοινού ενήλικου και μαθητικού με το έργο του μέσα από τη συνεξέταση της ποιητικής του παραγωγής με το κριτικό του έργο και την πολιτική του δράση, σε κρίσιμες και σκοτεινές περιόδους της Νεοελληνικής Ιστορίας: Κατοχή, Εμφύλιος, Δικτατορία των Συνταγματαρχών ερμηνεύτηκαν μέσα από το έργο του αλλά και το καθόρισαν ποικιλοτρόπως. Η πολυσχιδής του φύση, όπως μπορεί να προσδιοριστεί μέσα από το κριτικό του έργο, τις προσπάθειές του για την άρθρωση ενός λόγου κριτικού απέναντι στον κομμουνιστικό δογματισμό, η δημοσιοποίηση με έναν ευρηματικό τρόπο του ποιητικού του προσωπείου, του φανταστικού φίλου Μανούσου Φάσση, άγνωστου σε ένα αρκετά μεγάλο μέρος του αναγνωστικού κοινού, αλλά και η πρόσληψη του έργου του επιχειρείται να χαρτογραφηθεί μέσα από τις επτά παρουσιαζόμενες ενότητες της έκθεσης, εγκιβωτισμένες μέσα στο κάδρο της Ιστορίας. Το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα ακολουθεί τον κεντρικό ιδεολογικό άξονα της έκθεσης, ο οποίος θέτει στο επίκεντρο τους στίχους και τα λόγια του ποιητή στήνοντας ένα σκηνικό διττού διαλόγου: αφενός με τα τεκμήρια και τις μαρτυρίες αλλά συγχρόνως και με τους επισκέπτες της έκθεσης. Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα της έκθεσης συνδέεται με το Πρόγραμμα Σπουδών με τα ακόλουθα διδακτικά αντικείμενα: Νεοελληνική Λογοτεχνία, Νεοελληνική Γλώσσα, Νεοελληνική Ιστορία, Τοπική Ιστορία, Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή, Αισθητική Αγωγή. Το πρόγραμμα απευθύνεται σε μαθητές των δύο τελευταίων τάξεων του Δημοτικού, όλων των τάξεων του Γυμνασίου και του Λυκείου, είναι σχεδιασμένο με βάση την ευελιξία, την πολυτροπικότητα και τη διεπιστημονικότητα και επαφίεται στον εκπαιδευτικό ποιες δραστηριότητες θα πραγματοποιήσει και από ποιες ενότητες, ανάλογα με την ηλικία των μαθητών, τις ανάγκες τους, και βέβαια τον χρόνο που μπορεί να διαθέσει. Η δομή του προγράμματος ως προς το περιεχόμενο ακολουθεί τη δομή της έκθεσης με τις επτά θεματικές ενότητες. Στην αρχή παρατίθενται οι σκοποί του Εκπαιδευτικού Προγράμματος και οι δεξιότητες που αναμένεται να καλλιεργηθούν από τους μαθητές. Η κάθε μία από τις επτά ενότητες περιλαμβάνει ένα σύντομο εισαγωγικό μέρος, τους όρους κλειδιά, και δραστηριότητες διαβαθμισμένης δυσκολίας που μπορούν να πραγματοποιηθούν πριν από την επίσκεψη και εντός της σχολικής αίθουσας. Ακολουθούν οι δραστηριότητες που θα πραγματοποιηθούν κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, οι οποίες είναι χωρισμένες σε τέσσερις ομάδες, όσες θα είναι και οι ομάδες των μαθητών και περιλαμβάνονται σε ένα φύλλο το οποίο μπορεί να τυπωθεί και να το έχουν οι μαθητές μαζί τους κατά τη διάρκεια της επίσκεψης. Σε ό,τι αφορά τις εν λόγω δραστηριότητες εναπόκειται στην κρίση και την επιθυμία των μαθητών ποιες από τις προτεινόμενες δραστηριότητες θα πραγματοποιήσουν. Οι ευκολότερες που προορίζονται για τις μικρότερες τάξεις 1

3 είναι μαρκαρισμένες με το ενδεικτικό γραφικό και οι δυσκολότερες από αυτές με. Τέλος, ορισμένες από αυτές είναι ευέλικτες ως προς τον τρόπο πραγματοποίησής τους, μπορούν δηλαδή να πραγματοποιηθούν από όλες τις σχολικές τάξεις, και είναι μαρκαρισμένες και με τα δύο γραφικά. Οι δραστηριότητες που ακολουθούν μετά από την επίσκεψη επίσης με επιλογή είναι σχεδιασμένες με μια ολιστική προοπτική που λαμβάνει υπόψη τόσο την προετοιμασία πριν από την επίσκεψη, όσο και την επίσκεψη στο Μουσείο. Στο τέλος του προγράμματος παρατίθεται υποστηρικτικό υλικό με βιβλιογραφία και συνδέσμους οπτικοακουστικού υλικού για τον εκπαιδευτικό αλλά και για τους μαθητές. ΣΚΟΠΟΙ-ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΚΟΠΟΙ Να αντιληφθούν οι μαθητές την αδιάρρηκτη σχέση ανάμεσα στην Ι- στορία, τη ζωή και το έργο του Μανόλη Αναγνωστάκη. Να γνωρίσουν το πολύπλευρο έργο του, πέρα από το ποιητικό του που είναι μέρος του σχολικού λογοτεχνικού κανόνα. Να εξοικειωθούν με τη χρήση των τεκμηρίων και των μαρτυριών ως πηγών γνώσης. Να αντιληφθούν την έννοια της ποιητικής περσόνας και τη δημιουργία, μέσα από αυτήν, ενός ολοκληρωμένου σατιρικού και αυτοσαρκαστικού ποιητικού έργου. Να διακρίνουν τη σαφήνεια και τη δυναμική των επιχειρημάτων του κριτικού του λόγου. Να συνδέσουν το έργο του με το δικό τους πολιτισμικό παρόν και την εποχή τους. ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ ΝΑ ΑΠΟΚΤΗΣΟΥΝ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ Η στοχευμένη συλλογή πληροφοριών από την έκθεση για την πραγματοποίηση μιας δραστηριότητας κατά τη διάρκεια της επίσκεψης. Η κριτική αποτίμηση, γραπτά ή προφορικά, μιας επίσκεψης στο μουσείο μετά από την πραγματοποίησή της. Η παραγωγή γραπτών κειμένων με αφορμή τα κείμενα του Αναγνωστάκη που ανήκουν σε διαφορετικά είδη λόγου. Η ανάγνωση των εκθεμάτων, όπως είναι οι φωτογραφίες, τα προσωπικά αντικείμενα, οι επιστολές, τα σκίτσα, η αποκωδικοποίησή τους, και η χρήση τους ως πηγών γνώσης. Η χρήση των Νέων Τεχνολογιών και κυρίως του διαδικτύου για την πραγματοποίηση δραστηριοτήτων του εκπαιδευτικού προγράμματος. Η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου προφίλ του Αναγνωστάκη μέσα από τις δραστηριότητες και από τα εκθέματα της έκθεσης. 2

4 ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑ- ΣΙΑ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΟΙ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ Όλοι κάποτε νέοι Το Ξεκίνημα σε δύσκολες εποχές. Κατοχή και Εμφύλιος Η Συνέχεια και η Κριτική Ο Στόχος. Το θέμα είναι τώρα τι λες Η ζωή και το έργο του Μανούσου Φάσση ΥΓ. Για τον Μανόλη Αναγνωστάκη 3

5 1. ΌΛΟΙ ΚΑΠΟΤΕ ΝΕΟΙ Ο Μανόλης Αναγνωστάκης γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1925 σε μια περιοχή που χωροταξικά εντάσσεται κοντά στη σημερινή ρωμαϊκή αγορά. Ζώντας στη Θεσσαλονίκη του Μεσοπολέμου, η οποία διατηρούσε ακόμη αρκετά στοιχεία ενός κοσμοπολιτισμού που έφθινε, αλλά και σε ένα ασταθές και δυσοίωνο πολιτικό περιβάλλον με αλλεπάλληλα στρατιωτικά κινήματα, ο Αναγνωστάκης πέρασε ευχάριστα παιδικά χρόνια μέσα σε μια οικογένεια αστική, με αγάπη για το διάβασμα. Μαθητής του Πειραματικού σχολείου του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης ( ) κατά τις γυμνασιακές του σπουδές και με καθηγητή τον ποιητή Γιώργο Θέμελη (Γιώργος Θέμελης), εκδήλωσε πρόωρα το ταλέντο δημιουργίας ομοιοκατάληκτων στίχων και τη συγγραφή ποιημάτων. Ο Μανόλης Αναγνωστάκης παιδί στην αυλή του σπιτιού του. Τα ασταθή πολιτικά χρόνια του Μεσοπολέμου κορυφώθηκαν στη Θεσσαλονίκη με την απεργία του Μάη του 1936 κατά τη διάρκεια της μεταξικής δικτατορίας και τη δολοφονία απεργών. Τα γεγονότα αυτά, όπως θα διηγηθεί αργότερα ο ποιητής, ο εντεκάχρονος τότε Μανόλης τα παρακολούθησε από το μπαλκόνι του σπιτιού του. Το πρώτο του ποίημα που γράφτηκε με την κήρυξη του ελληνο-ιταλικού πολέμου, το δημοσίευσε, όταν ήταν ακόμη μαθητής σε ηλικία δεκαέξι ετών στην εφημερίδα Νέος Κόσμος και έφερε τον τίτλο «Μολών Λαβέ». Ήταν ένα πατριωτικό ποίημα που γράφτηκε στα τέλη του 40 και δημοσιεύτηκε στις 16/1/1941. Όπως ο ίδιος έχει διηγηθεί στο τηλεοπτικό ντοκιμαντέρ Παρασκήνιο του Λάκη Παπαστάθη το 1983, αγόραζε κατά δεκάδες την εφημερίδα και την έστελνε σε συγγενείς που υπηρετούσαν στο μέτωπο. Λίγο πριν ολοκληρώσει τις γυμνασιακές του σπουδές πραγματοποίησε την πρώτη, κατά τον ίδιο, σημαντική λογοτεχνική δημοσίευση στο περιοδικό Πειραϊκά Γράμματα το Έννοιες και όροι κλειδιά της ενότητας o Θεσσαλονίκη του Μεσοπολέμου o Στρατιωτικά κινήματα o Μάης του 1936 στη Θεσσαλονίκη o Ο μαθητής / ποιητής Δραστηριότητες 1. Να καταρτίσουν οι μαθητές έναν πίνακα με τα στρατιωτικά κινήματα και τις δικτατορίες που επιβλήθηκαν στην Ελλάδα κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου, αφού παρακολουθήσουν το ντοκιμαντέρ 4

6 από το ψηφιακό αρχείο της ΕΡΤ: Πανόραμα του αιώνα: Τι συνέβαινε στην Ευρώπη την ίδια περίοδο; 2. Η εφημερίδα Μακεδονία κάλυψε με το δικό της ύφος και τη δική της ιδεολογία τα γεγονότα του Μάη του Ο Ριζοσπάστης παρουσίασε τα γεγονότα από διαφορετική οπτική και ιδεολογική γωνία. Να πραγματοποιηθεί ρεπορτάζ από ομάδες μαθητών με τίτλο: «Ο Μάης του 1936 στη Θεσσαλονίκη». Να πραγματοποιηθεί συλλογή στοιχείων από το διαδίκτυο και από ιστορικά βιβλία και να γίνει αξιοποίηση του ντοκιμαντέρ του ψηφιακού αρχείου της ΕΡΤ: «Η ΕΡΤ στη Βόρειο Ελλάδα»: Μάης 36. Τα γεγονότα της Θεσσαλονίκης. Στη συνέχεια να συγγράψουν οι μαθητές ένα σύντομο κείμενο πλαισιωμένο από φωτογραφικό υλικό για τη δημιουργία πρωτοσέλιδου μιας μαθητικής εφημερίδας. Τα γεγονότα του Μάη του 1936 στη Θεσσαλονίκη από την εφημερίδα Μακεδονία Τα γεγονότα του Μάη του 1936 στη Θεσσαλονίκη από την εφημερίδα Ριζοσπάστης. 3. Ο Αναγνωστάκης παρακολούθησε από το μπαλκόνι του σπιτιού του τα γεγονότα του Μάη του 1936 σε ηλικία έντεκα χρονών. Ο Γιάννης Ρίτσος, βλέποντας τη φωτογραφία της μητέρας που θρηνεί τον νεκρό γιο της, συγκλονίστηκε και έγραψε την ποιητική συλλογή Επιτάφιος που μελοποιήθηκε από τον Μίκη Θεοδωράκη.(Μπορούν να ακούσουν το τραγούδι από το κανάλι του you tube). Ποια συναισθήματα μπορεί να δημιουργήσει στους μαθητές η φωτογραφία σε 5

7 συνδυασμό με το τραγούδι; Να καταγράψουν τα συναισθήματά τους οι μαθητές και να αιτιολογήσουν τις απαντήσεις τους. 2. ΤΟ ΞΕΚΙΝΗΜΑ ΣΕ ΔΥΣΚΟΛΕΣ ΕΠΟΧΕΣ. ΚΑΤΟΧΗ ΚΑΙ ΕΜΦΥΛΙΟΣ Η Κατοχή και ο Εμφύλιος σημάδεψαν ανεξίτηλα τον βίο και την ποίηση του Αναγνωστάκη. Η πολιτική του δράση μέσα από τη συμμετοχή στην ΕΠΟΝ συμπίπτει χρονικά με την έναρξη της φοιτητικής ζωής. Η πολιτιστική του δραστηριότητα κορυφώθηκε αυτήν την περίοδο με την ανάληψη της αρχισυνταξίας του πολύ ουσιαστικού και διαχρονικού λογοτεχνικού περιοδικού του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης που έφερε τον τίτλο Ξεκίνημα. Ο Αναγνωστάκης στο αναρρωτήριο των φυλακών του Επταπυργίου. Διακρίνονται από αριστερά: Ο δικηγόρος Δημήτριος Βούρδας, ο ΜΑ, ο πολιτικός μηχανικός Βασίλειος Ζέρβας. Καθιστός ο δικηγόρος και στενός του φίλος Γιώργος Αποστολίδης. Κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου, το 1948, συνελήφθη μαζί με τα άλλα μέλη της ΕΠΟΝ. Ακολούθησε η δίκη του, αφού προηγουμένως είχε διαγραφεί από το Κ.Κ.Ε, ελαφρυντικό που δεν το επικαλέστηκε στην απολογία του. Το 1949 καταδικάστηκε από το στρατοδικείο σε θάνατο, μετατράπηκε αργότερα η ποινή του ισόβια, ενώ η αποφυλάκιση ήρθε το Τα δύσκολα χρόνια της Κατοχής, ο ζόφος του εμφύλιου αλληλοσπαραγμού, η ματαίωση των ιδεολογικών προσδοκιών, ύστερα από τη διαγραφή του από το Κ.Κ.Ε, ο εγκλεισμός στο Επταπύργιο, η καταδίκη σε θάνατο και η αναμονή της εκτέλεσης της ποινής σφράγισαν το έργο του διαχρονικά. Η ποιητική παραγωγή του της εν λόγω περιόδου περιλαμβάνει τις ποιητικές συλλογές: Εποχές, Εποχές2, Παρενθέσεις, Εποχές 3. Ο τίτλος Εποχές που φέρουν και οι τρεις ποιητικές συλλογές που έγραψε τούτη την περίοδο υπο- 6

8 γραμμίζει την απόπειρα του Αναγνωστάκη να αναδείξει την αδιάρρηκτη συνύφανση ποίησης, βίου και ιστορίας. Έννοιες και όροι-κλειδιά της ενότητας o Κατοχή o Εμφύλιος o ΕΠΟΝ και δίκη των μελών της o Εγκλεισμός στο Επταπύργιο o Αρχισυνταξία φοιτητικού περιοδικού o Ποιητικές συλλογές Εποχές, Εποχές 2, Εποχές 3 Δραστηριότητες 1. Να πραγματοποιηθεί συζήτηση μέσα στην τάξη υπό μορφή καταιγίδας ιδεών για την Κατοχή και τον Εμφύλιο. Να γίνει καταγραφή και αξιοποίηση των απαντήσεων των μαθητών για την εισαγωγή στο ιστορικό περιβάλλον της Κατοχής και του Εμφυλίου. 2. Να χωριστούν οι μαθητές σε ομάδες και να επιλέξουν από το διαδίκτυο, στην Ανεμόσκαλα της Πύλης για την Ελληνική Γλώσσα του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας τις ποιητικές συλλογές Εποχές, Εποχές 2. Παρενθέσεις, Εποχές 3. Να επιλέξει κάθε ομάδα δύο με τρία ποιήματα, τα οποία κατά την κρίση των μαθητών, α- ντικατοπτρίζουν οξύτερα το κλίμα της εποχής. Να γίνει ανάγνωση και συζήτηση. Να κατονομάσουν οι μαθητές τα κριτήρια και τα στοιχεία με βάση τα οποία πραγματοποίησαν τις επιλογές τους. 3. Να εντοπίσουν οι μαθητές στίχους στα ποιήματα των Εποχών, στους οποίους, κατά την άποψή τους η Ιστορία διαπλέκεται με τη ζωή του ποιητή. 3. Η ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΚΑΙ Η ΚΡΙΤΙΚΗ Με το τέλος του Εμφυλίου και κατά τη μετεμφυλιακή εποχή ήρθε στο φως ένα σκηνικό ερειπίων στο οποίο κυριαρχούσε η α- σταθής πολιτική κατάσταση. Κορύφωση της προβληματικής λειτουργίας της δημοκρατίας και της νοσηρής κατάστασης που επικρατούσε υπήρξε η δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη στη Θεσσαλονίκη το Ο Αναγνωστάκης δίνοντας το παρών σε νέους αγώνες και σε προκλήσεις των καιρών βρίσκεται την περίοδο αυτή στο ζενίθ της πνευματικής του ολοκλήρωσης. Εξέδωσε τρεις νέες ποιητικές συλλογές υπό τον τίτλο Συνέχεια, Ο Μανόλης Αναγνωστάκης με τον Γιώργο Σεφέρη στην αίθουσα ΤΕΧΝΗ το

9 μέσα από τις οποίες προβαίνει στον αναστοχασμό της συντελεσμένης καταστροφής με προσφυγή στο βίωμα και την επιλεκτική Μνήμη ενός επιζήσαντα. Σ αυτήν την εποχή ξεκίνησε και τις παρεμβάσεις του στην πνευματική ζωή με κριτικά άρθρα και δοκίμια. Η δολοφονία του Λαμπράκη αποτέλεσε το έ- ναυσμα για να ξεκινήσει ο Αναγνωστάκης την πολιτική του αρθρογραφία στην Αυγή, συνεργασία που τέθηκε σε πιο στέρεες βάσεις κατά την μεταπολίτευση. Επιδιώκοντας τη δημιουργία μιας διανοητικής κοινότητας, ίδρυσε στη Θεσσαλονίκη το 1959 την Κριτική ( ), ένα περιοδικό αποκλειστικά επικεντρωμένο στην παραγωγή ενός καινούριου, αριστερού, αντιδογματικού κριτικού λόγου. Πολλά από τα ποιήματα των τριών ποιητικών συλλογών έχουν μελοποιηθεί από γνωστούς συνθέτες: Μίκης Θεοδωράκης, Θάνος Μικρούτσικος και Δημήτρης Παπαδημητρίου είναι τρεις από τους κυριότερους. Έννοιες και όροι-κλειδιά της ενότητας o Μεταπολεμική εποχή-ασταθής και νοσηρή πολιτική κατάσταση o Δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη στη Θεσσαλονίκη o Ποιητικές συλλογές Συνέχεια, Συνέχεια2, Συνέχεια,3. o Αρθρογραφία o Κριτική Λογοτεχνίας o Περιοδικό Κριτική o Αντιδογματικός αριστερός λόγος vs κουμμουνιστικού δογματισμού Δραστηριότητες 1. Να διαβάσουν οι μαθητές τους ακόλουθους στίχους: α) Εσύ κι εγώ μια τέτοιαν εποχή / Σάπιο φορτίο στ αμπάρι ενός / Μεθυσμένου καραβιού που πέθαναν όλοι / ( )Η Συνέχεια (1954) β) Αυτοί δεν είναι οι δρόμοι που γνωρίσαμε /Αλλότριο πλήθος έρπει τώρα στις / λεωφόρους / ( )Η Συνέχεια (1954). γ) Κι ήθελε ακόμη πολύ φως να ξημερώσει. Όμως εγώ / Δεν παραδέχθηκα την ήττα. Εβλεπα τώρα / Πόσα κρυμμένα τιμαλφή έπρεπε να σώσω / Πόσες φωλιές νερού να συντηρήσω μέσα στις φλόγες / ( ) Η Συνέχεια (1954). δ) Όταν αποχαιρέτησα τους φίλους / Σ αυτή τη γη ξεχάστηκεν η μέρα Κι οι νύχτες εναλλάσσονταν με νύχτες / ( ) Η Συνέχεια 2 (1956). ε) Τώρα, μιλώ πάλι σαν ένας άνθρωπος που γλίτωσε απ το λοιμό / Επισκέπτομαι τους φίλους μου, ξέρω πολλούς που σώθηκαν / ( ). Η Συνέχεια 3 (1962). στ) Θα μείνω κι εγώ μαζί σας μες στη βάρκα / Ύστερα απ το φριχτό ναυάγιο και το χαμό / ( ) Η Συνέχεια 3 (1962). ζ) Τώρα είναι απλός θεατής / Ασήμαντος ανθρωπάκος μέσα στο πλήθος / Τώρα πια δε χειροκροτεί δε χειροκροτείται / Ξένος περιφέρεται στων οδών το κάλεσμα./. ( ) Η Συνέχεια 3 (1962). 8

10 2. Να διερευνήσουν οι μαθητές από την Ανεμόσκαλα της Πύλης για την Ελληνική Γλώσσα τις τρεις ποιητικές συλλογές Συνέχεια, Συνέχεια 2, Συνέχεια, 3 και να βρουν ολόκληρα τα ποιήματα από τα ο- ποία προέρχονται οι ερανισμένοι στίχοι. Στη συνέχεια να ακουστούν στην τάξη οι αναγνώσεις τους από τον ίδιο τον ποιητή και από τον δίσκο Ο Μανόλης Αναγνωστάκης διαβάζει Αναγνωστάκη. (βλ. οπτικοακουστικό υλικό). Τέλος, να διαβάσουν οι μαθητές τα ποιήματα με μοίρασμα ρόλων μεγαλόφωνα. 4. Ο ΣΤΟΧΟΣ. Τ Ο Θ Ε Μ Α Ε Ι Ν Α Ι Τ Ω Ρ Α Τ Ι Λ Ε Σ Η πρώτη έκδοση των 18 κειμένων το Οι διώξεις, η καταπίεση, η λογοκρισία, και η σιωπή κυριάρχησαν στον πολιτικό βίο και την πολιτισμική σκηνή κατά την περίοδο της δικτατορίας των Συνταγματαρχών. Ο Αναγνωστάκης, μετά τη διάσπαση του Κ.Κ.Ε, εντάχθηκε το 1968 στο Κ.Κ.Ε. Εσωτερικού, όπου δραστηριοποιήθηκε έ- ντονα για πολλά χρόνια. Η ποιητική συλλογή Ο Στόχος αποτελεί συγγραφικό καρπό της περιόδου αυτής, με έντονο στηλιτευτικό και ειρωνικό χαρακτήρα. Εντάχθηκε σχεδόν στο σύνολό της (12 από τα 13 ποιήματα) στη συλλογική έκδοση του βιβλίου Δεκαοχτώ Κείμενα που κυκλοφόρησε το Η εν λόγω έκδοση α- ποτέλεσε την πρώτη εκδοτική κυκλοφορία που είχε έντονα αντιδικτατορικό χαρακτήρα, ύστερα από μια τρίχρονη, εσκεμμένη σιωπή των πνευματικών ανθρώπων και των διανοουμένων. Αυτήν την περίοδο ο Αναγνωστάκης συνέγραψε και το Περιθώριο 68-69, συλλογή που αποτελείται από σύντομα ελλειπτικά κείμενα. Ο λόγος του κυριαρχείται από έντονο σαρκασμό και ειρωνεία, καθώς κατασταλάζουν οι πικρές εμπειρίες και φωτίζονται μέσα από την προοπτική του χρόνου που πέρασε, των κοινωνικών αλλαγών αλλά και της πολιτικής συνθήκης της δικτατορίας. Επιλέγοντας πλέον την ποιητική σιωπή, συμμετείχε στις πρώτες ε- λεύθερες εκλογές μετά τη μεταπολίτευση, ως υποψήφιος βουλευτής με την Ενωμένη Αριστερά. Έννοιες και όροι-κλειδιά της ενότητας o Δικτατορία των Συνταγματαρχών o Λογοκρισία o Πολιτικές διώξεις o Ποιητικές συλλογές Ο Στόχος o Η ελλειπτική γραφή: Στο Περιθώριο o Πολιτική ένταξη στο Κ.Κ.Ε Εσωτερικού 9

11 Δραστηριότητες 1. Να διαβάσουν οι μαθητές χωρισμένοι σε ομάδες τα ποιήματα του Στόχου. Ποια από αυτά και γιατί θεωρούν οι μαθητές ότι διαπνέονται από έντονα στηλιτευτικό αντιδικτατορικό πνεύμα; 2. Να διαβάσουν οι μαθητές το απόσπασμα από το βιβλίο To Περιθώριο Να επιχειρήσουν οι μαθητές να αναδείξουν πτυχές του αποσπάσματος που αντικατοπτρίζουν τη σημερινή κοινωνική και πολιτική κατάσταση. Στη συνέχεια να επιχειρήσουν να γράψουν ένα δικό τους ευσύνοπτο κείμενο, στο οποίο να στηλιτεύουν τη νοσηρή κοινωνική πραγματικότητα. Τώρα, μπορεί πια ο καθένας να μιλά και κυρίως να γράφει, για την αγωνία της εποχής, το αδιέξοδο, την απανθρωπία του αιώνα, τη χρεωκοπία των ιδεολογιών, τη βαρβαρότητα της μηχανής, για δίκες, για ρήγματα, για φράγματα, για ενοχές, για γρανάζια. Όλα έχουν κωδικοποιηθεί, ταξινομηθεί, απόδελτιωθεί, έχουν περάσει στα λεξικά και στις εγκυκλοπαίδειες, προσφέρονται έτοιμα σε πακετάκια αυτοσερβιρίσματος, σε κάθε βαλάντιο προσιτά. Θα 'ρθει ένας καιρός, που σε ζωολογικούς κήπους, σε τσίρκα και σε κέντρα παιδικής χαράς, θα συντηρούνται σε ειδικούς στεγανούς κλωβούς, άνθρωποι-δείγματα μιας περασμένης εποχής, προς ικανοποίησιν της περιεργείας του κοινού και προς χρήσιν των σχολείων και των επιδόξων συγγραφέων. ( ) (απόσπασμα). 5. Η ZΩΗ KΑΙ TΟ EΡΓΟ TΟΥ ΜΑΝΟΥΣΟΥ ΦΑΣΣΗ Στο ξεκίνημα της δεκαετίας του 80 ο Αναγνωστάκης σύστησε στο αναγνωστικό κοινό την ποιητική του περσόνα, τον Μανούσο Φάσση, μέσα από μια συλλογή που περιείχε έμμετρα, με ομοιοκατάληκτους στίχους, σατιρικά ποιήματα και έφερε τον τίτλο Παιδική Μούσα (Τραγούδια για την προσχολική και σχολική ηλικία). Το επόμενο ποιητικό «χτύπημα» του Μανούσου Φάσση πραγματοποιήθηκε έξι χρόνια μετά (1986) με την ποιητική συλλογή Ο Κατήφορος. Μπαλάντα. Ωστόσο, το alter ego αυτό πήρε σάρκα και οστά το 1987, με την έκδοση του βιβλίου Ο ποιητής Μανούσος Φάσσης. Η ζωή και το έργο του. Στο μοναδικό στο είδος του βιβλίο, ο Αναγνωστάκης, γράφοντας ένα πλαστό φιλολογικό δοκίμιο, παρουσιάζει τη 10 Ο Μανόλης Αναγνωστάκης με τον «Μανούσο Φάσση» σε παιδική ηλικία.

12 ζωή και το έργο του φανταστικού του φίλου Μανούσου Φάσση στον οποίο αποδίδει ελαφρότητα, ερωτοπληξία και ακραία σατιρική διάθεση. Στην πραγματικότητα, αποκαλύπτει μια δική του ποιητική πλευρά και ερμηνεύει τον εαυτό και το σύνολο του έργου του επιλέγοντας τον αυτοσαρκασμό και την αυτο-παρωδία. Πέρα όμως από το παιχνίδι Αναγνωστάκη-Φάσση, το βιβλίο αυτό αποτελεί μια λεπτοδουλεμένη σάτιρα του λογοτεχνικού συστήματος, των υψηλών ιδεών για την ποίηση, της ιδεολογίας του «πατρίςθρησκεία-οικογένεια» αλλά και του κομμουνιστικού δογματισμού. Έννοιες και όροι-κλειδιά της ενότητας o Σατιρική ποίηση o Ομοιοκατάληκτη ποίηση o Ποιητική περσόνα/ποιητικό προσωπείο/alter ego/ φανταστικός φίλος o Συγγραφή πλαστού δοκιμίου o Χιουμοριστικό περιεχόμενο ποίησης o Αυτοσαρκασμός o Αυτοκριτική Μικρή Ανθολογία ποιημάτων του Μανούσου Φάσση Μίμηση Στο κάτω κάτω της γραφής και μές στα δάκρυα να ταφείς δε θα μπορείς τόσο βαθιά τη Μοίρα να θάψεις. Κι ούτε και πρέπει ν απορείς ξεκίνησες πολύ νωρίς Κι όλα τώρα πιο δύσκολα, όσο πολύ κι αν κλάψεις. Στο κάτω κάτω της γραφής, είναι κι αστείο να κλαίει κανείς Για ένα χαμένο του όνειρο, για μιας ελπίδα ράκη Εκτός αν θές τόσο πολύ, ο πόνος σου ν αναπολεί με μια μικρή δόση χαράς ίσως τον Καρυωτάκη. Romantica Έλα να μιλήσουμε γι αγάπη που να θυμίζει Μάριο και Τιτίκα. Βάλε τα πάντα στο ντουλάπι ταυτότητες και βιβλιάρια του ΙΚΑ. Έλα ρομαντικά ν αγαπηθούμε εγώ ο Μιμίκος να μια κι εσύ η Μαίρη. Έλα στης Πλάκας τις ανηφοριές να πλανηθούμε να περάσουμε και από το σπίτι του Σεφέρη. Θα χτίσουμε στο ρετιρέ φωλίτσα τις τρίλιες του για μας λέει τ αηδόνι. Θα τρώμε πού και πού και καμιά πίτσα και δε θ ακούμε παρά μόνο Κηλαηδόνη. 11

13 Για την αγάπη μας θα γράψουνε βιβλία. Έλα, ρομαντικά ν αγαπηθούμε. Με μια γονδόλα θα σε πάω στη Βενετία μ ένα «Άρλεκιν» γλυκά θα ξεχαστούμε. Η μπαλάντα για τα καλά παιδιά Παιδάκια, πάντοτε ν ακούτε τους γονείς σας που θέλουν μόνο το δικό σας το καλό. Να λέτε «ευχαριστώ», «παρακαλώ», να μην υψώνετε τον τόνο της φωνής σας. ( ) Όλα στο σπίτι σαν ρολόι ρυθμισμένα. Ο μπαμπάς όλη μέρα στη δουλειά. Η μαμά τινάζει στο μπαλκόνι τα χαλιά κι ύστερα στρώνει τα κρεβάτια ένα ένα. Συνήθως βλέπουν τηλεόραση τα βράδια, καμιά φορά πηγαίνουν σινεμά. Κάποτε μένει μονή η μαμά και μας κακομαθαίνει με τα χάδια. Λείπει τότε ο μπαμπάς στο καφενείο εκεί που πάνε οι άντρες μοναχοί. Παίζουνε πρέφα, λεν αστεία, χι, χι, χι καμιά φορά ξεχνιούνται ως τις δύο. Τις Κυριακές μας έρχονται επισκέψεις. Βγάζει η μαμά καφέδες και γλυκά. Οι άντρες συζητούν πολιτικά και οι γυναίκες: αύριο τι θα μαγειρέψεις;'. Έτσι τα βρήκαμε, πάππου προς πάππου και-προς Θεού-μην τα πειράξεις, πα, πα, πα! Ακολουθείστε τα γνωστά τα πρότυπα να φτάσετε κι εσείς μια μέρα κάπου. (απόσπασμα) Οι άθλοι του Ηρακλέους. Ήτανε ένα μικρό κουκλί που το φωνάζαν Ηρακλή ενούς χρονού, τριάντα κιλά κι ένα αυτοκίνητο κυλά. Τριώ χρονώ ήτανε όντως ένας αληθινός Τζιμ Λόντος. 12

14 Ηξερε τζούντο και καράτε συγχρόνως σπούδαζε στα ΚΑΤΕ, αλλά στα γράμματα ατυχώς ήταν κουμπούρας ο φτωχός. Όπως θεριό με τέτοια μπράτσα, νωρίς νωρίς βγήκε στην πιάτσα. Λύγιζε σίδερα, αλυσίδες, κι έδερνε αράδα πασοκτσήδες. Έπνιξε και πεντέξι φίδια κι αμέσως λέει φέρτε απ τα ίδια!' Έτρωγε ογδόντα αυγά μελάτα κι ογδόντα παγωτά κασάτα. Μια μέρα έπνιξε - ω, λα, λα - σαρανταοχτώ κοτόπουλα. (Αυτά που είπαν Στυμφαλίδες οι Όμηροι κι οι Σοφοκλήδες). Μπροστά του όλοι στέκαν σούζα. Κι όταν πλημμύρισε η χαβούζα κι είδαν με τίποτα δεν κλει, φωνάξανε τον Ηρακλή. Επάλεψε σκληρά, σα σκύλος, όπως τα γράφει κι ο Αισχύλος. Σαράντα μέρες και σαράντα νύχτες, καθάρισε τα πάντα. Του φώναζαν Γεια σου μπουλντόζα'. Κι αυτός σεμνός, χωρίς καν πόζα. (Α, τέτοιους άθλους, τόσα κλέη, δε γνώρισε ούτε ο Κάσιους Κλαίη). Ήρωες τέτοιους βγάζει η Ελλάδα χιλιάδες χρόνια τώρα αράδα, κορμιά όλο νιάτα και υγεία μαζί με κόπρους του Αυγεία. Αυτό παιδιά μου θα πει ΕΛΛΑΣ ίχι άρτζι μπούρτζι και λουλάς. Στο ξενοδοχείο Macedonia πλάγιασα σε μεταξωτά σεντόνια είχανε και μεταξωτές κουβέρτες κι είπα: φέρτες. 13

15 Είπα και στη ρεσεψιονίστα πως μ έπιασε μεγάλη νύστα. Θέλω άνεση σουίτας είμαι ποιητής της ήττας. Είμαι γενιά του Αργυρίου (ρίου ρίου κι αντιρίου) συνάδελφος του Κουλουφάκου και κάτσε κι άκου (απόσπασμα) Δραστηριότητες 1. Να επιχειρήσουν οι μαθητές μια συνεξέταση ως προς τη μορφή και το περιεχόμενο ανάμεσα στο ποίημα του Μανούσου Φάσση Η μπαλάντα για καλά παιδιά και του Μανόλη Αναγνωστάκη Νέοι της Σιδώνος, Αφού διαβάσουν οι μαθητές τα ανθολογημένα ποιήματα του Μανούσου Φάσση μέσα στην τάξη, να επιχειρήσουν να εντοπίσουν τα στοιχεία που διαφοροποιούν τα ποιήματα του Φάσση από τα ποιήματα του Μανόλη Αναγνωστάκη. 6. ΥΓ. Η πολιτισμική, συγγραφική και πολιτική δραστηριότητα του Αναγνωστάκη κορυφώθηκε κατά τα χρόνια της μεταπολίτευσης. Οι βουλευτικές υποψηφιότητες, η διάθλαση της απήχησης του έργου του σε ελληνικό και διεθνές επίπεδο και η μακροχρόνια συνεργασία του με την εφημερίδα Αυγή, σηματοδότησαν την πορεία του μέχρι τη δεκαετία του 90. Τα κείμενα της Αυγής κάποια ψευδωνυμικά πολιτικά και πολιτισμικά, σατιρικά και αντιδογματικά συνιστούν μια ολοκληρωμένη κριτική παρέμβαση. Η σημαντικότερη συγγραφική στιγμή αυτής της περιόδου ήταν το ΥΓ. Ο τίτλος δηλώνει ρητά τη σχέση με το έως τότε συντελεσμένο ποιητικό έργο του. Το ΥΓ. στην εκτός εμπορίου έκδοση. Στα 124 ποιητικά θραύσματα κυριαρχεί η, ακόμη πιο ακραία μετά το Περιθώριο, συντομία και λιτότητα της μορφής, η οποία μετουσιώνει το απόσταγμα μιας ζωής σε πλήρη ποιητική εμπειρία και σε δυναμικό στοιχείο του ύφους. 14

16 Έννοιες και όροι-κλειδιά της ενότητας o Ελλειπτική ποίηση / ποιητικά θραύσματα o Πολιτική Αρθογραφία o Ψευδωνυμική Αρθρογραφία o Κριτική Δραστηριότητες 1. Να διαβάσουν οι μαθητές τη συλλογή ΥΓ. από την Ανεμόσκαλα του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας. Να δημιουργήσουν οι μαθητές α- τομικά ή και σε ομάδες μια συλλογή με τα σπαράγματα που τους αρέσουν. 2. Να βρουν οι μαθητές 2-3 θέματα που κυριαρχούν στη συλλογή και να τοποθετήσουν τα σπαράγματα στα αντίστοιχα θέματα. 3. Να ακούσουν οι μαθητές τη ραδιοφωνική εκπομπή του Μανόλη Αναγνωστάκη με τον Γιώργο Ζεβελάκη. Στη συνέχεια χωρισμένοι σε ομάδες να επιχειρήσουν να φτιάξουν μια δική τους ραδιοφωνική εκπομπή διάρκειας 15 λεπτών με θεματικές από τον βίο και το έργο του Μανόλη Αναγνωστάκη. 7. ΓΙΑ ΤΟΝ ΜΑΝΟΛΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗ Η απήχηση του έργου του Αναγνωστάκη στο ευρύ κοινό ξεκίνησε με την έξοχη μελοποίηση ποιημάτων του από τον Μίκη Θεοδωράκη στον δίσκο Μπαλάντες το Την ί- δια εποχή εμφανίστηκαν οι πρώτες μελέτες και οι μεταφράσεις των ποιημάτων του σε έξι ευρωπαϊκές γλώσσες και στα σέρβικα. Σημαντική συμβολή στη γνωριμία του κοινού με την προσωπικότητά του υπήρξε και η τηλεοπτική του εμφάνιση στο ντοκιμαντέρ Παρασκήνιο του Λάκη Παπαστάθη το Ακολούθησαν και άλλα ντοκιμαντέρ όσο ο Αναγνωστάκης ήταν εν Εξώφυλλο του δίσκου Μπαλάντες ζωή, όπως το Η δε πόλις ελάλησεν, (Θεσσαλονίκη- Μ. Αναγνωστάκης), του Γιάννη Σμαραγδή στο οποίο ο ποιητής συμμετέχει διαβάζοντάς ποιήματά του. Ο Λάκης Παπαστάθης επανήλθε στον ποιητή και διανοούμενο Αναγνωστάκη δύο χρόνια μετά από τον θάνατό του με ένα δεύτερο ντοκιμαντέρ μέσα από το οποίο αναδείχθηκε η ευρεία αγάπη τόσο του πνευματικού κόσμου όσο και του ευρύτερου κοινού. Ανάμεσα στις βραβεύσεις και τις τιμητικές διακρίσεις που δέχθηκε ξεχωρίζουν η ανακήρυξή του σε επίτιμο διδάκτορα της Φι- 15

17 λοσοφικής Σχολής του ΑΠΘ το 1997 και η απονομή του τίτλου του Ταξιάρχη του Τάγματος του Φοίνικος από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας το Ο Αναγνωστάκης, με το ποιητικό του έργο και τη συνολική πνευματική του παρουσία επέδρασε στην ίδια την εξέλιξη της νεοελληνικής ποίησης και πέτυχε κάτι πολύ σπάνιο: αγαπήθηκε από ένα ευρύτερο κοινό, ενώ ταυτόχρονα επηρέασε τις συνειδήσεις, την ηθική στάση, την αισθητική πολλών νεότερων ποιητών, μελετητών και ανθρώπων των γραμμάτων. Έννοιες και όροι-κλειδιά της ενότητας o Πρόσληψη του ποιητικού έργου o Μελοποίηση ποίησης o Βραβεία o Αφιερώματα σε λογοτεχνικά περιοδικά o Φιλολογικές μελέτες-λογοτεχνική μεταγλώσσα o Αφιερωματικά Ντοκιμαντέρ Δραστηριότητες 1. Να γίνει προβολή ενός εκ των δύο ντοκιμαντέρ του Λάκη Παπαστάθη Παρασκήνιο (1983) και Παρασκήνιο: Δεκαπέντε και μία κινούμενες εικόνες (2007) (βλ. υποστηρικτικό υλικό). Κατά τη διάρκεια της προβολής οι μαθητές, χωρισμένοι σε ομάδες, να κρατούν τα κυριότερα κατά τη γνώμη τους σημεία του ντοκιμαντέρ. Στο τέλος κάθε ομάδα να διαβάσει τη δική της γραπτή απόδοση-αφήγηση του ντοκιμαντέρ. 2. Οι συνθέτες που έχουν μελοποιήσει ποιήματα του Μανόλη Α- ναγνωστάκη είναι αρκετοί, με πρώτον χρονικά τον Μίκη Θεοδωράκη και τελευταίο τον Δημήτρη Παπαδημητρίου. Να ακούσουν οι μαθητές δείγματα από όλες τις μουσικές αποδόσεις των ποιημάτων του Αναγνωστάκη και από όλους τους συνθέτες (βλ. υποστηρικτικό υλικό). Να επιχειρηθεί με τη βοήθεια του εκπαιδευτικού της μουσικής να ερμηνευτεί η ανάδειξη τυχόν ομοιοτήτων και διαφορών στη μουσική απόδοση των ποιημάτων του Αναγνωστάκη που ανήκουν στις τρεις συλλογές της Συνέχειας, όπως επί παραδείγματι: Το σκάκι (Δ. Παπαδημητρίου), Το ναυάγιο (Μ. Θεοδωράκης, Μπαλάντες), Κι ήθελε ακόμη (Θ. Μικρούτσικος). 16

18 ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΣΚΕΨΗΣ Χωριστείτε σε τέσσερις ομάδες. Κάθε ομάδα θα ασχοληθεί με τις παρακάτω δραστηριότητες. Ομάδα Α 1. Διαβάστε προσεκτικά το πρώτο ποίημα του Μανόλη Αναγνωστάκη «Μολών Λαβέ» στην πρώτη ενότητα της έκθεσης. Με ποια ιστορική αφορμή γράφτηκε και από που είναι εμπνευσμένος ο τίτλος; Μοιάζει με τα μεταγενέστερα ποιήματα του; 2. Να διαλέξετε 2-3 στίχους από αυτούς που αναγράφονται στη βιτρίνα της πρώτης ενότητας και να δικαιολογήσετε τη σχέση τους με το περιεχόμενο της ενότητας. 3. Να διαβάσετε ποιήματα του Μανούσου Φάσση που εκτίθενται στην πέμπτη ενότητα. Τι σας κάνει περισσότερο εντύπωση; 4. Να συγκρίνετε τη φωτογραφία στο εξώφυλλο του βιβλίου του Μανόλη Αναγνωστάκη για τον Μανούσο Φάσση με την πραγματική φωτογραφία από το αρχείο του ποιητή στην πέμπτη ενότητα. Τι παρατηρείτε; 5. Ο Μανόλης Αναγνωστάκης χρησιμοποίησε το ψευδώνυμο «Θείος Λένον» σε μια στήλη αλληλογραφίας που κρατούσε στο περιοδικό Θούριος. Βρείτε το περιοδικό στην πέμπτη ενότητα. Τι σας θυμίζει αυτό το ψευδώνυμο; Πώς θα χαρακτηρίζατε αυτήν την επιλογή; 6. Να καταγράψετε τους τίτλους των βιβλίων του Μανούσου Φάσση. Τι σας κάνει περισσότερη εντύπωση; 17

19 Ομάδα Β 1. Να παρατηρήσετε με προσοχή τα τεκμήρια και τις μαρτυρίες της δεύτερης ενότητας. Να επιλέξετε σύμφωνα με την κρίση σας κάποια από αυτά, να τα καταγράψετε και να προσπαθήσετε να συντάξετε σύντομα το δικό σας χρονικό της σύλληψης, τη δίκης και της καταδίκης του Μανόλη Α- ναγνωστάκη. 2. Να παρατηρήσετε τις δυο φωτογραφίες του Μανόλη Αναγνωστάκη στη δεύτερη ενότητα από την επίσκεψή του στο Επταπύργιο το Ποια συναισθήματα νομίζετε ότι ένιωσε ο ποιητής; 3. Να διαλέξετε 2-3 στίχους από αυτούς που αναγράφονται στη βιτρίνα της δεύτερης ενότητας και να δικαιολογήσετε τη σχέση τους με το περιεχόμενο της ενότητας. 4. Να επιλέξετε κατά τη γνώμη σας τέσσερα σημαντικότερα τεκμήρια από την έκτη ενότητα που είναι χαρακτηριστικά του πολιτικού προφίλ του Μανόλη Αναγνωστάκη. Να αιτιολογήσετε σύντομα τις επιλογές. 5. Να περιηγηθείτε στα εκθέματα της έκτης ενότητας και να κάνετε έναν πίνακα με τις χρονολογίες των εκλογών στις όποιες συμμετείχε ο Μανόλης Αναγνωστάκης και τα ονόματα των κόμματων με τα οποία ήταν υποψήφιος. Χρονιά εκλογών Είδος εκλογών Ονομασία κόμματος 6. Να διαλέξετε 2-3 στίχους από αυτούς που αναγράφονται στη βιτρίνα της έκτης ενότητας και να δικαιολογήσετε τη σχέση τους με το περιεχόμενο της ενότητας. 18

20 Ομάδα Γ 1. Να διαβάσετε προσεκτικά στην τρίτη ενότητα την επιστολή στον φίλο του Γιώργο Γεραλή που είναι γραμμένη το 1952 και να σημειώσετε κάποιες φράσεις με τις οποίες ο Μανόλης Αναγνωστάκης σχολιάζει το ποιητικό του έργο. Τι σας κάνει περισσότερο εντύπωση και γιατί; 2. Παρατηρήστε προσεκτικά στην τρίτη ενότητα το τρίπτυχο αυτοβιογραφικό σκίτσο του Μανόλη Αναγνωστάκη με ημερομηνία δημιουργίας το Είναι αυτοσαρκαστικό; Δικαιολογείστε την απάντησή σας. 3. Να διαλέξετε 2-3 στίχους από αυτούς που αναγράφονται στη βιτρίνα της τρίτης ενότητας και να δικαιολογήσετε τη σχέση τους με το περιεχόμενο της ενότητας. 4. Να μετρήσετε σε πόσες γλώσσες μεταφραστήκαν τα ποιήματα του Μανόλη Αναγνωστάκη με βάση τα βιβλία που εκτίθενται στην έβδομη ενότητα. 5. Να ερμηνεύσετε τα λόγια που έγραψαν κάποιοι μελετητές για τον Μανόλη Αναγνωστάκη, όπως αναγράφονται στο τζάμι της έβδομης ενότητας. 6. Διαλέξτε κάποιους στίχους από αυτούς που προβάλλονται στο κέντρο της αίθουσας και δικαιολογήστε την επιλογή σας. 19

21 Ομάδα Δ 1. Με τη βοήθεια του χρονολογίου στην τέταρτη ενότητα και τις γνώσεις σας γύρω από την περίοδο της χούντας να εξηγήσετε γιατί ο Α- ναγνωστάκης άνοιξε το βιβλιοπωλείο «Βιβλιοθήκη» και γιατί το ονόμασε έ- τσι. 2. Να διαλέξετε 2-3 στίχους από αυτούς που αναγράφονται στη βιτρίνα της τέταρτης ενότητας και να δικαιολογήσετε τη σχέση τους με το περιεχόμενο της ενότητας. 3. Να διαβάσετε το χρονολόγιο στη δεύτερη ενότητα. Με βάση αυτό να ερμηνεύσετε τι σημαίνουν οι τίτλοι Ξεκίνημα που επέλεξε ο Μανόλης Αναγνωστάκης για το περιοδικό και Εποχές για τις ποιητικές συλλογές του. 4. Να παρατηρήσετε προσεκτικά στη δεύτερη ενότητα το πρωτοσέλιδο της εφημερίδας το Φως με τους συλληφθέντες της ΕΠΟΝ. Να δώσετε έναν δικό σας τίτλο με βάση όσα γνωρίζετε από την Ιστορία. 5. Παρατηρήστε τα τεκμήρια της τέταρτης ενότητας. Ποιες φαίνεται να ήταν οι επαγγελματικές ασχολίες και οι δραστηριότητες του Μανόλη Αναγνωστάκη αυτήν την περίοδο; 6. Να διαλέξετε 2-3 στίχους από αυτούς που αναγράφονται στη βιτρίνα της δεύτερης ενότητας και να δικαιολογήσετε τη σχέση τους με το περιεχόμενο της ενότητας. 20

22 ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΗ (ΕΠΙΛΟΓΗ) 1. Να δημιουργήσουν οι μαθητές ατομικά το συνολικό προφίλ του Μανόλη Αναγνωστάκη ως ποιητή, αρθρογράφου, κριτικού, πολιτικού, σατιρικού ποιητή. Να γράψουν ένα βιογραφικό κείμενο, όπως ένα σύντομο λήμμα εγκυκλοπαίδειας. 2. Να συντάξουν οι μαθητές, ύστερα από τον χωρισμό τους σε ομάδες των τεσσάρων, την ανθολογία της τάξης με ποιήματα του Μανόλη Αναγνωστάκη, όπως έχουν ψηφιοποιηθεί από το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, στην Ανεμόσκαλα. Στη συνέχεια μπορούν να ετοιμάσουν μια έκδοση της ανθολογίας στη μορφή του ΥΓ., σε μικρό δηλαδή μέγεθος με τα ποιητικά αποσπάσματα που έχουν επιλέξει. 3. Να φτιάξουν οι μαθητές τη δική τους σελίδα στο facebook για τον Μανόλη Αναγνωστάκη, επιλέγοντας ποιήματα, στοιχεία από τη ζωή του και εικόνες. Να αναρτήσουν σχόλια και φωτογραφίες με τη μορφή βιβλίου επισκεπτών αναφορικά με τις εμπειρίες τους από την επίσκεψη στην Έκθεση. 4. Χρησιμοποιώντας τεκμήρια, όπως αυτά της έκθεσης (φωτογραφικό υλικό από το διαδίκτυο) και μαρτυρίες (άρθρα από εφημερίδες) να φτιάξει το τμήμα, η τάξη ή ακόμη και το σχολείο τη δική του έκθεση για τον Μανόλη Αναγνωστάκη σε μικρο-κλίμακα. 5. Να αξιοποιήσουν οι μαθητές τα στοιχεία από την έκθεση, το εκπαιδευτικό πρόγραμμα, και από το διαδίκτυο, για τον φανταστικό φίλο του Αναγνωστάκη, τον Μανούσο Φάσση, και να επινοήσουν τον δικό τους φανταστικό φίλο. Στη συνέχεια να επιχειρήσουν να γράψουν ένα σύντομο πεζό ή ένα σατιρικό ποίημα, κοινωνικού ή πολιτικού περιεχόμενου σε ελεύθερο στίχο ή και με ομοιοκαταληξία. 21

23 ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗ- ΤΕΣ Δισκογραφία (επιλογή) Από τον δίσκο Αρκαδία VIΙΙ, Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης. o Μιλώ (Μιλώ) o Χάρης (Χάρης) Μπαλάντες, Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης. (ολόκληρος ο δίσκος) (Μπαλάντες) Από τον δίσκο Της εξορίας, Μουσική Μίκης Θεοδωράκης. o Δεν έφταιγεν ο ίδιος (Δεν έφταιγεν ο ίδιος) o Έφτασες αργά (Έφτασες αργά) o Ήτανε νέοι (Ήτανε νέοι ) o Κάθε πρωί (Κάθε πρωί) Ο Μανόλης Αναγνωστάκης διαβάζει Αναγνωστάκη, 1976, Διόνυσος- Ελληνικά ποιήματα. Από τον δίσκο Τα τραγούδια της λευτεριάς, Συνθέτης: Θάνος Μικρούτσικος. o Κι ήθελε ακόμη (Κι ήθελε ακόμη) o Όταν αποχαιρέτησα τους φίλους μου (Όταν αποχαιρέτησα τους φίλους μου) Η αγάπη είναι ο φόβος, Συνθέτης: Μιχάλης Γρηγορίου. (ολόκληρος ο δίσκος). Από τον δίσκο Φίλοι που φεύγουν, Μουσική: Γιάννης Μαρκόπουλος o Φίλοι που φεύγουν (Φίλοι που φεύγουν) o Ουρανός και δάσος (Ουρανός και δάσος) o Πάψαν τα λόγια o Δόξα στην ερημιά Από τον δίσκο Λόγω τιμής, Μουσική: Δημήτρης Παπαδημητρίου o Το σκάκι (Το σκάκι) Ο Μανόλης Αναγνωστάκης διαβάζει Αναγνωστάκη, (Ο Μανόλης Αναγνωστάκης διαβάζει Αναγνωστάκη) Ντοκιμαντέρ Παρασκήνιο, 1983, σκηνοθεσία: Λάκης Παπαστάθης. Ψηφιακό αρχείο ΕΡΤ. 22

24 Η περιπέτεια ενός ποιήματος, Σκηνοθεσία: Μιχάλης Γαλανάκης. Ψηφιακό αρχείο ΕΡΤ. Η δε πόλις ελάλησεν, (Θεσσαλονίκη- Μ. Αναγνωστάκης) 1992, σκηνοθεσία: Γιάννης Σμαραγδής. Ψηφιακό αρχείο ΕΡΤ Παρασκήνιο: Δεκαπέντε και μία κινούμενες εικόνες, Σκηνοθεσία: Λάκης Παπαστάθης. Ψηφιακό αρχείο ΕΡΤ. Βιβλιογραφία (επιλογή) Αργυρίου, Αλέξανδρος, Μανόλης Αναγνωστάκης. Νοούμενα και υπονοούμενα της ποίησής του, Αθήνα, Γαβριηλίδης, Κοκόλης, Ξ. Α., «Σε τι βοηθά λοιπόν...» η ποίηση του Μανόλη Αναγνωστάκη. Μελέτες και σημειώματα, Αθήνα, Νεφέλη, Μαρωνίτης, Δ. Ν., Ποιητική και πολιτική ηθική. Πρώτη Μεταπολεμική Γενιά. Αλεξάνδρου-Αναγνωστάκης- Πατρίκιος, Αθήνα, Κέδρος, Μουλλάς, Παν., Τρία κείμενα για τον Μανόλη Αναγνωστάκη, Αθήνα, Στιγμή, Μπακογιάννης, Μιχ. Γ., Το περιοδικό «Κριτική» ( ). Μια δοκιμή ανανέωσης του κριτικού λόγου, Θεσσαλονίκη, University Studio Press, Πιπίνης, Γιάννης, Μανόλης Αναγνωστάκης. Ένας φανατικός πεζοπόρος της ποίησης, Αθήνα, Σοκόλης, Φραντζή, Άντεια, Ούτως ή άλλως: Αναγνωστάκης, Εγγονόπουλος, Καχτίτσης, Χατζής, Αθήνα, Πολύτυπο, Αφιερώματα περιοδικών (επιλογή) Εντευκτήριο 6 (Απρ. 1989) Αντί ( ) Ελί-τροχος 7 (Φθινόπωρο 1995) Νέο Επίπεδο 32 (Νοέμ. 2000) Αντί 846 (1 Ιούλ. 2005) Φιλόλογος 121 (Ιούλ.-Σεπτ. 2005) Η λέξη 186 (Οκτ.-Δεκ. 2005) Εντευκτήριο 71 (Δεκ. 2005) Φιλολογική 93 (Οκτ.-Δεκ. 2005) Χρονικά του Πειραματικού Σχολείου του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης 16 (2006) Κονδυλοφόρος12 (2013) The Athens Review of Books, 52 (Ιούν. 2014) 23

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΦΙΛΑΝΑΓΝΩΣΙΑΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΦΙΛΑΝΑΓΝΩΣΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΦΙΛΑΝΑΓΝΩΣΙΑΣ Διδασκαλία της λογοτεχνίας με τη μέθοδο project ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠ/ΚΟΣ: ΗΛΙΑΔΗ ΑΜΑΛΙΑ ΠΕ02, ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ-ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ: Απελευθέρωση του μαθητή αναγνώστη από το άγχος

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 1: Διάλεξε τη σωστή απάντηση, α,β ή γ! 1. Η Πέππα το γουρουνάκι είναι: α. Ταινία β. Σειρά κινουμένων σχεδίων γ. Παιχνίδι στον υπολογιστή

Άσκηση 1: Διάλεξε τη σωστή απάντηση, α,β ή γ! 1. Η Πέππα το γουρουνάκι είναι: α. Ταινία β. Σειρά κινουμένων σχεδίων γ. Παιχνίδι στον υπολογιστή Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ: Α1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ (ΖΩΑ) ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ Θα διαβάσουμε ένα κείμενο για την αγαπημένη παιδική σειρά «Πέππα το γουρουνάκι». Διάβασε προσεκτικά το κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Διδακτική παρέμβαση 2-3 ωρών στο μάθημα της Λογοτεχνίας της Β Λυκείου και συγκεκριμένα στο κείμενο «Ζάβαλη Μάϊκω» του Στρατή Μυριβήλη με αξιοποίηση ΤΠΕ (χρήση αρχείων power point, διαδικτύου και

Διαβάστε περισσότερα

«Οι σελίδες αφηγούνται»

«Οι σελίδες αφηγούνται» Πειραματικό Δ.Σ. Φλώρινας Υπεύθυνη εκπαιδευτικός : Πουγαρίδου Παρασκευή Τάξη : Δ «Οι σελίδες αφηγούνται» 1. Θέμα project κριτήρια επιλογής θέματος Η επιλογή του συγκεκριμένου project σχετίζεται άμεσα με

Διαβάστε περισσότερα

Δοκίμιο Αξιολόγησης Δ Τάξη

Δοκίμιο Αξιολόγησης Δ Τάξη Δοκίμιο Τελικής Αξιολόγησης Δ Τάξη Όνομα: Ημερομηνία: 1. Ακούω και γράφω (Ορθογραφία) 2. Άκουσε προσεκτικά και γράψε ό,τι λείπει - Ευτυχία μου γεια σου. Τι κάνεις; - Γεια σου Αντώνη. Είμαι καλά. Εσύ; -

Διαβάστε περισσότερα

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 Σχολική Χρονιά 2012-2013 Κ ε ί μ ε ν α Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κείμενα προς συνανάγνωση συνεξέταση Έριχ Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

(Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ )

(Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ ) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Μ. Αναγνωστάκη, «Νέοι της Σιδώνος 1970» 1 (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 297-298) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288)

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1.

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη. Διδακτικοί Στόχοι. Α) Ως προς το γνωστικό αντικείμενο:

Περίληψη. Διδακτικοί Στόχοι. Α) Ως προς το γνωστικό αντικείμενο: Περίληψη Προτείνεται ένα διδακτικό σενάριο για το μάθημα των Κειμένων Νεοελληνικής Λογοτεχνίας στη Γ Γυμνασίου με τη χρήση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας, συγκεκριμένα με το λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο 4 Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο Σεβάχ. Για να δει τον κόσμο και να ζήσει περιπέτειες.

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009

ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009 Μάθημα: ΕΛΛΗΝΙΚΑ Επίπεδο: 1 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

«Καινοτόμες φιλολογικές δράσεις με την αξιοποίηση των Σχολικών Βιβλιοθηκών»

«Καινοτόμες φιλολογικές δράσεις με την αξιοποίηση των Σχολικών Βιβλιοθηκών» «Καινοτόμες φιλολογικές δράσεις με την αξιοποίηση των Σχολικών Βιβλιοθηκών» Της Καρύδα Πασχαλιάς, ΠΕ02, υπεύθυνης της Σχολ. Βιβλιοθήκης του 3 ου Γ/σίου Σταυρούπολης. (Εισήγηση στην ενημερωτική συνάντηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΣΤΟ ΓΛΩΣΣΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΣΤΟ ΓΛΩΣΣΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ σε σύμπλεγμα τάξεων Ο σχεδιασμός και η οργάνωση της διδασκαλίας πραγματοποιήθηκαν από την εκπαιδευτικό Λίζα Αγαπίου με την υποστήριξη της Συμβούλου Ελληνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ για τους μαθητές και τις μαθήτριες της Δ, Ε και ΣΤ Δημοτικού Νοέμβριος 2011-Μάιος 2012 Υπό την αιγίδα του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Μαραθώνιος

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Α1 Κατανόηση προφορικού λόγου Διάρκεια: 25 λεπτά (25 μονάδες) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Ο Δημήτρης και ο φίλος του ο Πέτρος αυτό το σαββατοκύριακο θα πάνε εκδρομή στο βουνό. Θα ακούσετε δύο (2) φορές το Δημήτρη

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγική Ενότητα. 28. Ιστοσελίδα:

Εισαγωγική Ενότητα. 28. Ιστοσελίδα: Εισαγωγική Ενότητα Στην παρούσα ενότητα τα παιδιά επαναφέρουν έννοιες από τη Γ τάξη και εμπλουτίζουν τις γνώσεις τους σχετικά με την προσωπική τους ιστορία. Καθώς οργανώνουμε την ενότητα, προσπαθούμε στο

Διαβάστε περισσότερα

Ο Δημήτρης Στεφανάκης στο CretePlus.gr: «Ο χρόνος είναι το επιτραπέζιο παιχνίδι της μνήμης στο οποίο χάνουμε συνεχώς» (pics)

Ο Δημήτρης Στεφανάκης στο CretePlus.gr: «Ο χρόνος είναι το επιτραπέζιο παιχνίδι της μνήμης στο οποίο χάνουμε συνεχώς» (pics) Ο Δημήτρης Στεφανάκης στο CretePlus.gr: «Ο χρόνος είναι το επιτραπέζιο παιχνίδι της μνήμης στο οποίο χάνουμε συνεχώς» (pics) Πολιτισμός 26/07/2016-08:56 Ο Δημήτρης Στεφανάκης στο CretePlus.gr: «Ο χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφή: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ: A1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΧΡΟΝΟΣ - ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ. ΑΠΟ:

Συγγραφή: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ: A1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΧΡΟΝΟΣ - ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ. ΑΠΟ: Συγγραφή: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ: A1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΧΡΟΝΟΣ - ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΠΟ: alexandra2005@yahoo.gr ΠΡΟΣ:elenitsasiop@gmail.com ΘΕΜΑ: Κυριακή, στο σπίτι μου! 1 Άσκηση

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοι είναι οι συγγραφείς;

Ποιοι είναι οι συγγραφείς; Ποιοι είναι οι συγγραφείς; Η Άλκη Ζέη γεννήθηκε στην Αθήνα και πέρασε τα πρώτα παιδικά της χρόνια στη Σάμο. Σπούδασε στη Φιλοσοφική Αθηνών, στη Δραματική Σχολή του Ωδείου Αθηνών και σεναριογραφία στο Κινηματογραφικό

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α

Διαβάστε περισσότερα

Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας

Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας Η εµπειρία της χρήσης των «Αναγνωστικών Ηµερολογίων» στην Α Γυµνασίου της Βάλιας Λουτριανάκη Η χρήση αναγνωστικών ηµερολογίων (reading

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Ο Γιώργος Παπαδόπουλος Κυπραίος και τα 101 Διδάγματα Ζωής

Ο Γιώργος Παπαδόπουλος Κυπραίος και τα 101 Διδάγματα Ζωής Ημερομηνία 24/11/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://koukidaki.blogspot.gr/ Τζένη Κουκίδου http://koukidaki.blogspot.gr/2015/11/101-didagmata-zois-giorgos-papadopouloskipreos.html Ο Γιώργος Παπαδόπουλος Κυπραίος

Διαβάστε περισσότερα

[Συνέντευξη-Διαγωνισμός] Η Μεταξία Κράλλη και το βιβλίο της «Κάποτε στη Σαλονίκη»

[Συνέντευξη-Διαγωνισμός] Η Μεταξία Κράλλη και το βιβλίο της «Κάποτε στη Σαλονίκη» [Συνέντευξη-Διαγωνισμός] Η Μεταξία Κράλλη και το βιβλίο της «Κάποτε στη Σαλονίκη» Από happytv - Τετάρτη 19/10/16 Η Μεταξία Κράλλη (ψευδώνυμο) γεννήθηκε στην Αθήνα το 1975. Σπούδασε νομικά στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

Δοκίμιο Τελικής Αξιολόγησης

Δοκίμιο Τελικής Αξιολόγησης Δοκίμιο Τελικής Αξιολόγησης Β Τάξη Όνομα Ημερομηνία 1. Ακούω και γράφω GeΓεΓεγειαΓεξξηη... 2. Ακούω το τραγούδι Παπαγάλος και Πεπόνι (στην ιστοσελίδα: https://www.youtube.com/watch?v=lr3bas1jq20 ). Διαβάζω

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΝΤΕΧΝΗΣ ΓΡΑΦΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Το στίγμα της γενιάς του 30 στην ποίηση. Τάσος Λειβαδίτης

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΝΤΕΧΝΗΣ ΓΡΑΦΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Το στίγμα της γενιάς του 30 στην ποίηση. Τάσος Λειβαδίτης Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία Αρσάκειο Γενικό Λύκειο Ψυχικού Σχολικό έτος: 2013-2014 ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΝΤΕΧΝΗΣ ΓΡΑΦΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Το στίγμα της γενιάς του 30 στην ποίηση Τίτος Πατρίκιος Νίκος Καββαδίας Τάσος Λειβαδίτης

Διαβάστε περισσότερα

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό Ημερομηνία 9/6/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://plusmag.gr/ Αλεξάνδρα Παναγοπούλου http://plusmag.gr/article/%cf%84%ce%b1%ce%bd_%cf%86%ce%b5%ce%b3%ce%bf%cf %85%CE%BD_%CF%84%CE%B1_%CF%83%CE%BD%CE%BD%CE%B5%CF%86%CE%B1_%CE%B

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 Όνομα Εκπαιδευτικού: Νικολάου Χριστιάνα Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείο Τίμης Τάξη: Α Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής του σχολείου: Οι καταναλωτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ. 5η ΕΝΟΤΗΤΑ: Περίοδοι διδασκαλίας: 7

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ. 5η ΕΝΟΤΗΤΑ: Περίοδοι διδασκαλίας: 7 5η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΙΡΗΝΗ -ΠΟΛΕΜΟΣ Περίοδοι διδασκαλίας: 7 1 η περίοδος: Μέρος Α - Εισαγωγικά κείμενα Μέσα από τα κείμενα οι μαθητές: Να αναπτύξουν προβληματισμούς γύρω από τα θέματα της ειρήνης και του πολέμου.

Διαβάστε περισσότερα

Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές

Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές Ενότητα 1 Σελίδα 1 Διάλογος 1: Αρχική επικοινωνία με την οικογένεια για πρόσληψη Διάλογος 2: Προετοιμασία υποδοχής ασθενούς Διάλογος 3: Η επικοινωνία με τον ασθενή Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Εργασία για το σπίτι Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 1 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Απαντά η Μαρίνα Βαμβακίδου Ερώτηση 1. Μπορείς να φανταστείς τη ζωή μας χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ 21 / Εισαγωγή στην αρχαία Ελληνική και Πρώιμη Βυζαντινή Λογοτεχνία

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ 21 / Εισαγωγή στην αρχαία Ελληνική και Πρώιμη Βυζαντινή Λογοτεχνία Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ 21 / Εισαγωγή στην αρχαία Ελληνική και Πρώιμη Βυζαντινή Λογοτεχνία Σχολή ΣΑΚΕ Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών ΕΛΠΟΛ Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια Δευτέρα, Ιουνίου 16, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΞΙΑΣ ΚΡΑΛΛΗ Η Μεταξία Κράλλη είναι ένα από τα δημοφιλέστερα πρόσωπα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Μετά την κυκλοφορία του πρώτου της βιβλίου, "Μια φορά

Διαβάστε περισσότερα

Διαβάστε προσεκτικά το παρακάτω κείμενο και σημειώστε αν οι προτάσεις που ακολουθούν συμφωνούν (Σ) ή όχι (Λ) με τo κείμενo.

Διαβάστε προσεκτικά το παρακάτω κείμενο και σημειώστε αν οι προτάσεις που ακολουθούν συμφωνούν (Σ) ή όχι (Λ) με τo κείμενo. υγγραφέας: Μαρίνα Ματθαιουδάκη Δεξιότητα: Κατανόηση γραπτού λόγου Τύπος κειμένου: Αφήγηση Θεματική: Ελεύθερος χρόνος, διασκέδαση, καθημερινή ζωή Άσκηση κατανόησης Διαβάστε προσεκτικά το παρακάτω κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες:

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες: Πρόταση Διδασκαλίας Ενότητα: Τάξη: 7 η - Τέχνη: Μια γλώσσα για όλους, σε όλες τις εποχές Γ Γυμνασίου Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος Α: Στόχοι Οι μαθητές/ τριες: Να

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΒΛΙΟΥ Το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου (Ε.ΚΕ.ΒΙ.) είναι ένας οργανισμός που ιδρύθηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού το 1994 με σκοπό να βοηθήσει και να οργανώσει την εξάπλωση του βιβλίου.* Για τον

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστικό Δοκίμιο GCSE1

Διαγνωστικό Δοκίμιο GCSE1 Διαγνωστικό Δοκίμιο GCSE 1 Όνομα:.... Ημερομηνία:... 1. Διάβασε το κείμενο και συμπλήρωσε τις εργασίες. (Στο τηλέφωνο) Παρακαλώ! Έλα Ελένη. Επιτέλους σε βρήκα! Τι κάνεις; Πώς είσαι; Πού ήσουν όλο το Σαββατοκυριάκο;

Διαβάστε περισσότερα

Μανόλης Αναγνωστάκης ( )

Μανόλης Αναγνωστάκης ( ) Μανόλης Αναγνωστάκης (1925 2005) Ένας από τους κορυφαίους ποιητές της πρώτης μεταπολεμικής γενιάς Χαρακτηρίστηκε ως ο «ποιητής της ήττας», γιατί εξέφρασε τη διάψευση των οραμάτων της Αριστεράς Τα ποιήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-15 Μάθημα: Ελληνικά για ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε1 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς;

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; Ζωγραφιά: Β. Χατζηβαρσάνης 2014, ΚΠΕ Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; 95 Οδηγίες για τις δραστηριότητες της Γ φάσης Έχοντας συζητήσει για την κατάσταση της γειτονιάς μας

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά δεν έπαψαν ποτέ να με εκπλήσσουν

Τα παιδιά δεν έπαψαν ποτέ να με εκπλήσσουν Τα παιδιά δεν έπαψαν ποτέ να με εκπλήσσουν Έχοντας μεγαλώσει με το Ουράνιο Τόξο, ο Χρήστος Δημόπουλος αποτελεί μία οικεία φιγούρα. Κάθε μέρα «έμπαινε» στο σπίτι, μας έλεγε ιστορίες, μας έδειχνε κατασκευές.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΈντι, ένας συγγραφέας, βρίσκεται μετά από ατύχημα απομονωμένος

ΟΈντι, ένας συγγραφέας, βρίσκεται μετά από ατύχημα απομονωμένος Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΠΟΥ ΟΝΕΙΡΕΥΤΗΚΕΣ Σύγχρονη Λογοτεχνία Γιάννης Σκαραγκάς Επιμέλεια: Κατερίνα Σχινά ISBN: 978-960-218-942-9 Τιμή: 11.00 ευρώ Αριθμός σελίδων: 264 Διαστάσεις: 12,5x21 Γλώσσα: Ελληνικά Οκτωβρίου 2014

Διαβάστε περισσότερα

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς 1 Σχολείο: 63 ο Δημοτικό σχολείο Θεσσαλονίκης Συμμετέχοντες Τάξη / Τμήμα: ΣΤ

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικά φύλλα εργασίας/ερωτήματα που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε για διάφορα είδη πηγών.

Ενδεικτικά φύλλα εργασίας/ερωτήματα που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε για διάφορα είδη πηγών. Ενδεικτικά φύλλα εργασίας/ερωτήματα που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε για διάφορα είδη πηγών. ΓΕΛΟΙΟΓΡΑΦΙΕΣ ΩΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ Γελοιογραφία από τον κυπριακό τύπο (Από το βιβλίο Γελοιο-γραφώντας την Ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

Δοκίμιο Τελικής Αξιολόγησης

Δοκίμιο Τελικής Αξιολόγησης Δοκίμιο Τελικής Αξιολόγησης Ε Τάξη Όνομα: Ημερομηνία 1. Ορθογραφία 2. Άκουσε και βάλε στο φαγητό που αρέσει στη Μαρίνα. 1 3. Σημείωσε με το ζώο που έχει το κάθε παιδί. Μαρίνα Γάτα σκύλος κουνέλι χρυσόψαρο

Διαβάστε περισσότερα

Χρησιμοποιήθηκε ο πίνακας, ό- που σημείωνα τις απαντήσεις τους.

Χρησιμοποιήθηκε ο πίνακας, ό- που σημείωνα τις απαντήσεις τους. Αποτίμηση της διδασκαλίας της Κοινωνικής & Πολιτικής Αγωγής ΣΤ Τάξη Δημοτικού Ονοματεπώνυμο:. Ομάδα:Α Γενική εκτίμηση της διδασκαλίας: Πιστεύω ότι η διδασκαλία μου ήταν αποτελεσματική και πολύ ευχάριστη

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Μια νύχτα. Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει

Μια νύχτα. Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει Μια νύχτα Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει Μια νύχτα σαν κι αυτή μια νύχτα σαν κι αυτή θέλω να σου πω πόσο σ

Διαβάστε περισσότερα

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164)

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Αφού µελετήσετε τη διήγηση του Κολοκοτρώνη

Διαβάστε περισσότερα

«Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση»

«Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση» «Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση» Εκπαιδευτικός: Βαμβουνάκη Άρτεμις (ΠΕ 70) Επιβλέπων επιμορφωτής: Μανωλάκης Κωνσταντίνος Σχολείο Διεξαγωγής: Εκπαιδευτήρια Μαυροματάκη-Μητέρα Χανιά, Μάιος 2016 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: Ε1 Διάρκεια: 2 ώρες Υπογραφή

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Α1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 25 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Θα ακούσετε δύο (2) φορές την Κατερίνα και τη Δήμητρα να μιλούν για τις παλιές φωτογραφίες της δουλειάς τους. Ακούστε προσεκτικά το διάλογο και

Διαβάστε περισσότερα

1 φωτοτυπία ανά μαθητή με τα διαγράμματα παραγωγή προφορικού λόγου, παραγωγή γραπτού λόγου, κατανόηση γραπτού λόγου

1 φωτοτυπία ανά μαθητή με τα διαγράμματα παραγωγή προφορικού λόγου, παραγωγή γραπτού λόγου, κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο B Πρώτη διδακτική πρόταση Διάλεξη Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Υλικό: Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων: 1 διδακτική ώρα νεαροί ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015 ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ Επικοινωνία: Γραφείο Επικοινωνίας Τομέας Προώθησης και Προβολής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Τηλ. 22894304 ηλ. διεύθυνση: prinfo@ucy.ac.cy ιστοσελίδα: www.pr.ucy.ac.cy ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

Πένυ Παπαδάκη : «Με οδηγούν και οι ίδιοι οι ήρωες στο τέλος που θα ήθελαν» Τετάρτη, 29 Μάρτιος :13

Πένυ Παπαδάκη : «Με οδηγούν και οι ίδιοι οι ήρωες στο τέλος που θα ήθελαν» Τετάρτη, 29 Μάρτιος :13 Πένυ Παπαδάκη : «Με οδηγούν και οι ίδιοι οι ήρωες στο τέλος που θα ήθελαν» Τετάρτη, 29 Μάρτιος 2017-11:13 Από τη Μαίρη Γκαζιάνη Η συγγραφέας Πένυ Παπαδάκη καταπιάνεται με ένα ακόμα κοινωνικό θέμα στο νέο

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ»

Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ» Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ» Στόχοι: Η καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας, η ανάπτυξη, δηλαδή, μέσα στην τάξη-λογοτεχνικό εργαστήρι εσωτερικών κινήτρων, ώστε να εδραιωθεί μια σταθερότερη

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας παράλληλα λατινική γλώσσα και ρωμαϊκή ιστορία

Διδάσκοντας παράλληλα λατινική γλώσσα και ρωμαϊκή ιστορία Διδάσκοντας παράλληλα λατινική γλώσσα και ρωμαϊκή ιστορία Βέλτιστο Σενάριο Γνωστικό αντικείμενο: Λατινικά Δημιουργός: Αλεξάνδρα Χιώτη ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ. 5ος ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ. για τους μαθητές και τις μαθήτριες του Δημοτικού και του Γυμνασίου

Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ. 5ος ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ. για τους μαθητές και τις μαθήτριες του Δημοτικού και του Γυμνασίου Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ 5ος ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ για τους μαθητές και τις μαθήτριες του Δημοτικού και του Γυμνασίου Oκτώβριος 2015-Μάιος 2016 Αποστολή: Γνωρίζω την αγαπημένη συγγραφέα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. 5η Ενότητα: Συζητώντας για την εργασία και το επάγγελμα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1. Εισαγωγικά κείμενα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. 5η Ενότητα: Συζητώντας για την εργασία και το επάγγελμα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1. Εισαγωγικά κείμενα ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικά κείμενα 2. Βαθμοί επιθέτων και επιρρημάτων Η σύγκριση 3. Το β συνθετικό Λεξιλόγιο 4. Οργάνωση και συνοχή της περιγραφής και της αφήγησης 5. Δραστηριότητες παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Μαρίνα Πατσίδου, Σχολική Σύμβουλος Ειδικής Αγωγής 7 ης Περιφέρειας Μαρία Παπαδοπούλου, Σχολική Σύμβουλος 38 ης Περιφέρειας Προσχολικής Εκπαίδευσης

Μαρίνα Πατσίδου, Σχολική Σύμβουλος Ειδικής Αγωγής 7 ης Περιφέρειας Μαρία Παπαδοπούλου, Σχολική Σύμβουλος 38 ης Περιφέρειας Προσχολικής Εκπαίδευσης Η επιμόρφωση για την ένταξη και τη συνεκπαίδευση των μαθητών με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες μέσα από την τέχνη. Η περίπτωση της βιωματικής προσέγγισης μέσα από το εργαστήριο του «αντικειμένου κούκλα»

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης. Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016

Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης. Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016 Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016 Στόχοι της εισήγησης: Επισήμανση βασικών σημείων από τις οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ «ΑΞΙΖΕ ΝΑ ΥΠΑΡΧΟΥΜΕ ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΑΝΤΗΘΟΥΜΕ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΝΕΑ ΓΕΝΙΑ ΣΕ ΔΡΑΣΗ» ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ 1 Ο ΕΠΑ.Λ ΧΑΝΙΩΝ Ό,τι δεν συνέβη, είναι ό,τι δεν ποθήσαμε,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ 1 Πάλης ξεκίνηµα Πάλης ξεκίνηµα νέοι αγώνες οδηγοί της ελπίδας Όχι άλλα δάκρυα κλείσαν οι τάφοι λευτεριάς λίπασµα Λουλούδι φωτιάς βγαίνει στους τάφους µήνυµα στέλνουν Απάντηση

Διαβάστε περισσότερα

Φιλαναγνωσία Δραστηριότητες. Χρύσα Κουράκη (Ph.D) Υπεύθυνη Πολιτιστικών Θεμάτων Ανατολικής Αττικής

Φιλαναγνωσία Δραστηριότητες. Χρύσα Κουράκη (Ph.D) Υπεύθυνη Πολιτιστικών Θεμάτων Ανατολικής Αττικής Φιλαναγνωσία Δραστηριότητες Χρύσα Κουράκη (Ph.D) Υπεύθυνη Πολιτιστικών Θεμάτων Ανατολικής Αττικής Φιλαναγνωσία - Aimer lire Η θετικά προσδιορισμένη σχέση του αναγνώστη με το βιβλίο ως το κατεξοχήν είδος

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α τάξη Γενικού Λυκείου και Α τάξη Εσπερινού Γενικού Λυκείου Το Π.Σ. για το μάθημα της Λογοτεχνίας στην Α Λυκείου επιδιώκει να δώσει νέες κατευθύνσεις στη διδασκαλία της Λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου»

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΜΠΙΛΙΟΥΡΗ ΑΡΓΥΡΗ 2011 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ «ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΝΟΣ ΑΓΓΕΙΟΥ» ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ: Σχεδιασμός Αναλυτικών Προγραμμάτων (Γλώσσας και Πολιτισμού)

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ: Σχεδιασμός Αναλυτικών Προγραμμάτων (Γλώσσας και Πολιτισμού) ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ: Σχεδιασμός Αναλυτικών Προγραμμάτων (Γλώσσας και Πολιτισμού) Δρ. Μανόλης Αλεξάκης Συντονιστής Γραφείου Βρυξελλών Αθήνα 10-11 Οκτωβρίου 2014 Τμήματα Ελληνικής Γλώσσας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ. Δέκα ποιήματα για τον πατέρα μου. Αλκιβιάδη

ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ. Δέκα ποιήματα για τον πατέρα μου. Αλκιβιάδη ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ Αλκιβιάδη Θεσσαλονίκη Υεβρουάριος 2015 Παναγιώτα Παπαδημητρίου Αλκιβιάδη Θεσσαλονίκη Υεβρουάριος 2015 [3] Παναγιώτα Παπαδημητρίου Αφιερωμένο στον πατέρα μου Αλκιβιάδη Copyright

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΤΟΥ 20 ού ΑΙΩΝΑ. Ενότητα 5: Ελληνικός υπερρεαλισμός. Άννα-Μαρίνα Κατσιγιάννη Τμήμα Φιλολογίας

ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΤΟΥ 20 ού ΑΙΩΝΑ. Ενότητα 5: Ελληνικός υπερρεαλισμός. Άννα-Μαρίνα Κατσιγιάννη Τμήμα Φιλολογίας ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΤΟΥ 20 ού ΑΙΩΝΑ Ενότητα 5: Ελληνικός υπερρεαλισμός Άννα-Μαρίνα Κατσιγιάννη Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί Ενότητας Βασικός σκοπός της πέμπτης διδακτικής ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249)

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Ο ποιητής, αξιοποιώντας την ιστορική του µνήµη, κινείται

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ. 1 η ενότητα:

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ. 1 η ενότητα: 1 η ενότητα: Από τον τόπο μου σ όλη την Ελλάδα Ταξίδια, περιηγήσεις, γνωριμία με ανθρώπους, έθιμα πολιτισμό Περίοδοι διδασκαλίας: 7 1 η περίοδος: Μέρος Α Εισαγωγικά κείμενα Μέσα από κείμενα οι μαθητές:

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ Α1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΜΟΝΗ. Κατανόηση γραπτού λόγου. Γεια σου, Μαργαρίτα!

Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ Α1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΜΟΝΗ. Κατανόηση γραπτού λόγου. Γεια σου, Μαργαρίτα! Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ Α1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΜΟΝΗ Κατανόηση γραπτού λόγου Γεια σου, Μαργαρίτα! Έμαθα να γράφω καλά. Ρώτησες πού μένω! Είμαι από την Ελλάδα αλλά μένουμε στην Αυστραλία.

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικό ταξίδι στην Ελλάδα

Μουσικό ταξίδι στην Ελλάδα Μουσικό ταξίδι στην Ελλάδα Υποδειγματικό Σενάριο Γνωστικό αντικείμενο: Προσχολική Παιδαγωγική Δημιουργός: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

«ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΣΕΡΡΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΗΝΑ ΜΑΡΤΙΟ»

«ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΣΕΡΡΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΗΝΑ ΜΑΡΤΙΟ» Σέρρες, 1 Μαρτίου 2014 «ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΣΕΡΡΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΗΝΑ ΜΑΡΤΙΟ» Η Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Σερρών στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων της για το 2013-2014

Διαβάστε περισσότερα

Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο "Σκανταλόπετρα"

Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο Σκανταλόπετρα Ημερομηνία 24/11/2015 Μέσο Συντάκτης Link achaianews.gr Κατερίνα Σαμψώνα http://bit.ly/1qtceq0 Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο "Σκανταλόπετρα" Η Σκανταλόπετρα είναι το νέο βιβλίο του Σωτήρη

Διαβάστε περισσότερα

Η Πένυ Παπαδάκη μας μιλά με αφορμή την επανέκδοση του βιβλίου της "Φως στις σκιές"

Η Πένυ Παπαδάκη μας μιλά με αφορμή την επανέκδοση του βιβλίου της Φως στις σκιές Η Πένυ Παπαδάκη μας μιλά με αφορμή την επανέκδοση του βιβλίου της "Φως στις σκιές" Κυρία Παπαδάκη, το βιβλίο σας Φως στις Σκιές που επανεκδίδεται από τις εκδόσεις Ψυχογιός, πραγματεύεται δύσκολα κοινωνικά

Διαβάστε περισσότερα

«ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΣΕΡΡΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΗΝΑ ΜΑΡΤΙΟ»

«ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΣΕΡΡΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΗΝΑ ΜΑΡΤΙΟ» «ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΣΕΡΡΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΗΝΑ ΜΑΡΤΙΟ» Η Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Σερρών στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων της για το 2017 διοργανώνει δράσεις που απευθύνονται

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου.

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου. Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου. Κάθε μέρα έμπαινε πολύς κόσμος στο βιβλιοπωλείο και

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα: 5 Ο στάδιο: γράφω και διαβάζω τρισύλλαβες λέξεις 6 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που αρχίζουν µε φωνήεν 7 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που έχουν τελικό σίγµα (-ς) 8 ο στάδιο: γράφω

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α Να διατηρηθεί μέχρι... Βαθμός Ασφαλείας...

Διαβάστε περισσότερα

Αναμνήσεις της Κωνσταντίνας από τη Γερμανία. Κατερίνα Προκοπίου

Αναμνήσεις της Κωνσταντίνας από τη Γερμανία. Κατερίνα Προκοπίου Αναμνήσεις της Κωνσταντίνας από τη Γερμανία Αλκη Ζέη http://www.ekebi.gr/frontoffice/portal.asp?cpage=node&cnode=462&t=78 http://www.alkizei.com/ Κατερίνα Προκοπίου https://www.youtube.com/watch?v=ksyzbbgs4qw

Διαβάστε περισσότερα

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Ο φίλος μας ο άνεμος»

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Ο φίλος μας ο άνεμος» Π.3.1.4 Ολοκληρωμένα παραδείγματα εκπαιδευτικών σεναρίων ανά γνωστικό αντικείμενο με εφαρμογή των αρχών σχεδίασης Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας «Ο φίλος μας ο άνεμος» ΣΩΤΗΡΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Λύκειο Βεργίνας (πιλοτική εφαρμογή) Διδάσκουσα: Σκεύη Βενιζέλου Υπεύθ. λειτουργός Π.Ι.: Μ. Παπαλεοντίου 15 Φεβρουαρίου 2013

Λύκειο Βεργίνας (πιλοτική εφαρμογή) Διδάσκουσα: Σκεύη Βενιζέλου Υπεύθ. λειτουργός Π.Ι.: Μ. Παπαλεοντίου 15 Φεβρουαρίου 2013 Λύκειο Βεργίνας (πιλοτική εφαρμογή) Διδάσκουσα: Σκεύη Βενιζέλου Υπεύθ. λειτουργός Π.Ι.: Μ. Παπαλεοντίου 15 Φεβρουαρίου 2013 Προφίλ μαθητών: αγόρια και κορίτσια ηλικίας 15-19 ετών, κυρίως από Ρουμανία,

Διαβάστε περισσότερα