ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ"

Transcript

1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ 1.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τα ηλεκτρονικά ισχύος είναι µια ιδιαίτερη κατηγορία ηλεκτρονικών διατάξεων, οι οποίες χρησιµοποιούνται στην επεξεργασία τον έλεγχο και τη µετατροπή της ηλεκτρικής ενέργειας. Μια διάταξη ηλεκτρονικών ισχύος αναφέρεται και ως µετατροπέας ηλεκτρικής ενέργειας. Η ανάγκη για την επεξεργασία της ηλεκτρικής ενέργειας προκύπτει από το γεγονός ότι η ηλεκτρική ισχύς παρέχεται µε σταθερά χαρακτηριστικά. Συνήθως η διαθέσιµη πηγή ισχύος (δίκτυο ισχύος), είναι µια τριφασική πηγή σταθερής τάσης και συχνότητας. Όταν οι απαιτήσεις του φορτίου δεν είναι συµβατές µε τα χαρακτηριστικά του διαθέσιµου δικτύου, είναι αναγκαία η χρήση ενός µετατροπέα ηλεκτρικής ενέργειας (Μ.Η.Ε.). Στο Σχ. 1.1 παρουσιάζεται το γενικό λειτουργικό διάγραµµα του Μ.Η.Ε. Η διάταξη ισχύος µορφοποιεί κατάλληλα τις παραµέτρους εξόδου (τάση, ένταση, συχνότητα), έτσι ώστε να ικανοποιούν τις απαιτήσεις του φορτίου. Από τη συνολικά παραγόµενη ηλεκτρική ενέργεια σε εναλλασσόµενη µορφή, ένα ποσοστό της τάξης από 30% ως 40% το οποίο αυξάνεται συνεχώς, υφίσταται κάποιου είδους µετατροπή. f Ισχύς Εισόδου ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ΙΣΧΥΟΣ) (αποτελούµενος από ηµιαγωγούς διακόπτες) o o f o Ισχύς Εξόδου ΦΟΡΤΙΟ Σήµατα Ελέγχου Μετρήσεις Σήµατα Αναφοράς ΕΛΕΓΚΤΗΣ (αναλογικός-ψηφιακός- µικροεπεξεργαστής) Σχ. 1.1 Γενικό λειτουργικό διάγραµµα των µετατροπέων ηλεκτρικής ενέργειας

2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ ΚΕΦ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Στη µετατροπή της ηλεκτρικής ενέργειας χρησιµοποιήθηκαν αρχικά (πριν από το 1900) ηλεκτροµηχανικοί µετατροπείς, οι οποίοι ονοµάζονται και στρεφόµενοι µετατροπείς. Οι στρεφόµενοι µετατροπείς υλοποιούνται µε τη χρήση κατάλληλων ηλεκτρικών µηχανών, οι οποίες λειτουργούν ως γεννήτριες ή κινητήρες. Ειδικότερα, ο στρεφόµενος µετατροπέας που εξασφαλίζει τη µετατροπή της εναλλασσόµενης τάσης σε συνεχή, αποτελείται από µια µηχανή συνεχούς ρεύµατος (d) και µια µηχανή εναλλασσόµενου ρεύµατος (a). Η διάταξη του στρεφόµενου µετατροπέα παρουσιάζεται στο Σχ Η µηχανή εναλλασσοµένου ρεύµατος τροφοδοτείται από το διαθέσιµο a δίκτυο και λειτουργεί ως κινητήρας. Ο κινητήρας εξαναγκάζει σε περιστροφή τη µηχανή συνεχούς ρεύµατος, η οποία λειτουργεί ως γεννήτρια. Ο µετατροπέας του Σχ. 1.2 µπορεί να λειτουργήσει και αντίστροφα, για τη µετατροπή της συνεχούς τάσης σε εναλλασσόµενη. Τότε, η µηχανή συνεχούς ρεύµατος λειτουργεί ως κινητήρας και η µηχανή εναλλασσοµένου ρεύµατος ως γεννήτρια. Οι στρεφόµενοι µετατροπείς αν και µπορούν να χρησιµοποιηθούν σε εφαρµογές πολύ µεγάλης ισχύος, παρουσιάζουν πολλά µειονεκτήµατα, τα κυριότερα από τα οποία είναι: Έχουν µεγάλο όγκο και βάρος, εποµένως απαιτούν µεγάλο χώρο για την εγκατάστασή τους. Προκαλούν θορύβους και ταλαντώσεις στις επιφάνειες στήριξης. Απαιτούν, εξαιτίας των κινούµενων µερών τους, συντήρηση. Κατά τη µετατροπή της ενέργειας υπάρχουν µεγάλες απώλειες ισχύος, µε αποτέλεσµα ο βαθµός απόδοσης να είναι µικρός. Ο ολικός βαθµός απόδοσης του στρεφόµενου µετατροπέα προκύπτει από το γινόµενο του βαθµού απόδοσης της κάθε ηλεκτρικής µηχανής. Εξαιτίας της αδράνειας των στρεφόµενων µαζών τους, δεν παρουσιάζουν καλή δυναµική συµπεριφορά. Η δυναµική συµπεριφορά αναφέρεται στη διαταραχή της τάσης εξόδου του µετατροπέα, εξαιτίας µιας ισχυρής και απότοµης µεταβολής κάποιας παραµέτρου, όπως η τάση εισόδου ή το φορτίο. Τα µειονεκτήµατα των στρεφόµενων µετατροπέων υπερνικήθηκαν µε την ανάπτυξη των στατών µετατροπέων, δηλαδή µετατροπέων χωρίς κινούµενα µέρη. Στους στατούς µετατροπείς η επεξεργασία της ηλεκτρικής ενέργειας επιτυγχάνεται µε τη χρήση διακοπτών. Ο διακόπτης που χρησιµοποιήθηκε στους πρώτους στατούς µετατροπείς ήταν ο διακόπτης υδραργύρου. Ο διακόπτης υδραργύρου αποτελείται από ένα κατάλληλο δοχείο, γυάλινο ή µεταλλικό, το οποίο περιέχει υγρό υδράργυρο. Ο υδράργυρος θερµαίνεται και παράγει ατµό. Με τη βοήθεια ηλεκτροδίων έναυσης επιτυγχάνεται η ελεγχόµενη ροή του ρεύµατος µεταξύ των ηλεκτροδίων της καθόδου και της ανόδου του διακόπτη. V 3φ M G R V o + Σχ. 1.2 Στρεφόµενος µετατροπέας της εναλλασσόµενης τάσης σε συνεχή 1 2

3 ΚΕΦ. 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ Οι διακόπτες υδραργύρου µπορούν να ελέγξουν ισχυρά ρεύµατα, ως 8000Α και τάσεις ως 20000V. Οι µετατροπείς µε διακόπτες υδραργύρου, όπως και οι στρεφόµενοι, παρουσιάζουν κακή δυναµική συµπεριφορά, µικρή αξιοπιστία και µικρό σχετικά βαθµό απόδοσης. Ο µικρός βαθµός απόδοσης οφείλεται στη µεγάλη πτώση τάσης στα άκρα του διακόπτη, περίπου 20V. Η µεγάλη ανάπτυξη των στατών µετατροπέων ισχύος σηµειώθηκε µετά το έτος Το 1958 κατασκευάστηκε στις Ηνωµένες Πολιτείες από την General Eletr 1, ο ελεγχόµενος ανορθωτής πυριτίου (SCR), ο οποίος αναφέρεται καταχρηστικά και ως thyrstor. Ο SCR προκάλεσε στην τεχνική των ηλεκτρονικών ισχύος την επανάσταση που επέφερε το transstor 8 χρόνια νωρίτερα στα ηλεκτρονικά ελέγχου. Έτσι, ο SCR κυριάρχησε στους µετατροπείς ηλεκτρικής ενέργειας, εκτοπίζοντας τους στρεφόµενους µετατροπείς και τους διακόπτες υδραργύρου. Η πρόοδος που σηµειώνεται τα τελευταία χρόνια στην ανάπτυξη νέων ηµιαγωγών διακοπτών ισχύος, έχει οδηγήσει σε µεγάλη ανάπτυξη τον τοµέα των συστηµάτων ισχύος, ανοίγοντας νέα πεδία εφαρµογών. Οι νέες τεχνολογίες κατασκευής των ηµιαγωγών διακοπών, προσφέρουν σήµερα στοιχεία ικανά να χειρισθούν υψηλές τάσεις και ρεύµατα σε µεγάλες ταχύτητες και ταυτόχρονα µε απλό τρόπο ελέγχου. Οι διακόπτες αυτοί, κυρίως ειδικοί τύποι transstors, έχουν εκτοπίσει τον SCR από τις εφαρµογές χαµηλής και µέσης ισχύος. Στην ανάπτυξη των συστηµάτων ισχύος έχει συµβάλει ιδιαίτερα και η πρόοδος της µικροηλεκτρονικής, η οποία έχει επιτρέψει την υλοποίηση εξαιρετικά ισχυρών ελεγκτών. Παλαιότερα η σχεδίαση της διάταξης ελέγχου (Σχ. 1.1), βασίζονταν σε αναλογικά ηλεκτρονικά κυκλώµατα. Σήµερα µια µεγάλη ποικιλία µικροεπεξεργαστών, ειδικά σχεδιασµένων για εφαρµογές ηλεκτρονικών ισχύος, είναι διαθέσιµη από πολλούς κατασκευαστές. Με τη χρήση των µικροεπεξεργαστών η υλοποίηση του ελεγκτή απλοποιείται σηµαντικά. Ταυτόχρονα είναι δυνατή η εκτέλεση πολύπλοκων τεχνικών ελέγχου, µε παράλληλη αύξηση της αξιοπιστίας και ελαχιστοποίηση των διαστάσεων της διάταξης. Έτσι, οι σύγχρονες διατάξεις ηλεκτρονικών ισχύος µε ηµιαγωγούς διακόπτες προσφέρουν τα παρακάτω πλεονεκτήµατα: Μικρό όγκο και βάρος. Μικρές απώλειες, εποµένως υψηλό βαθµό απόδοσης. Υψηλή αξιοπιστία. Πολύ καλή δυναµική συµπεριφορά. 1.3 ΕΙ Η ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Οι µετατροπείς ηλεκτρικής ενέργειας (ισχύος) διακρίνονται σε τέσσερις κύριες κατηγορίες, ανάλογα µε τη µορφή της ισχύος εισόδου και εξόδου. Αυτές είναι: Μετατροπείς a d ή Ανορθωτές (Retfers). Ανορθωτές ονοµάζονται οι διατάξεις ισχύος, οι οποίες µετατρέπουν το εναλλασσόµενο ρεύµα σε συνεχές. Ανάλογα µε τη µορφή της εναλλασσόµενης εισόδου οι ανορθωτές διακρίνονται σε µονοφασικούς και πολυφασικούς (διφασικούς, τριφασικούς, εξαφασικούς). Ακόµη διακρίνονται σε ελεγχόµενους και µη ελεγχόµενους, ανάλογα µε το αν η τάση εξόδου είναι µεταβαλλόµενη ή σταθερή. Το γενικό σύµβολο των µετατροπέων a d εικονίζεται στο Σχ AC DC Σχ. 1.3 Γενικό σύµβολο του ανορθωτή 1 Η General Eletr ιδρύθηκε το 1892 από τη συγχώνευση της Thompson Hoston Company µε την Edsson General Eletr Company, την οποία είχε ιδρύσει τρία χρόνια πριν ο µεγάλος εφευρέτης Τόµας Άλβα Έντισον ( ). 1 3

4 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ ΚΕΦ. 1 Μετατροπείς d a ή Αντιστροφείς (Inverters). Οι αντιστροφείς µετατρέπουν την ενέργεια συνεχούς µορφής σε εναλλασσόµενη. Η λειτουργία τους είναι δηλαδή αντίθετη από εκείνη των ανορθωτών. Η έξοδος των αντιστροφέων είναι µονοφασική είτε πολυφασική (συνήθως τριφασική). Επίσης, η συχνότητα και το πλάτος της τάσης ή του ρεύµατος εξόδου είναι ελεγχό- µενα. Το γενικό σύµβολο των αντιστροφέων εικονίζεται στο Σχ DC AC Σχ. 1.4 Γενικό σύµβολο του αντιστροφέα Μετατροπείς συνεχούς ρεύµατος (d d onverters, hoppers). Οι µετατροπείς συνεχούς ρεύµατος µετατρέπουν τη συνεχή τάση µε ορισµένο πλάτος και πολικότητα σε συνεχή τάση µε διαφορετικό πλάτος ή/και πολικότητα. ιακρίνονται σε µετατροπείς υποβιβασµού (step down) και ανύψωσης (step p) της τάσης, ανάλογα µε το αν η τάση εξόδου είναι µικρότερη ή µεγαλύτερη της τάσης εισόδου. Ακόµη, διακρίνονται σε µετατροπείς µε αποµόνωση και χωρίς αποµόνωση της εξόδου από την είσοδό τους. Το γενικό σύµβολο των µετατροπέων συνεχούς ρεύµατος δίνεται στο Σχ DC DC Σχ. 1.5 Γενικό σύµβολο του µετατροπέα συνεχούς ρεύµατος Μετατροπείς εναλλασσοµένου ρεύµατος ή Κυκλοµετατροπείς (Cyloonverters). Οι κυκλοµετατροπείς µετατρέπουν απευθείας, την εναλλασσόµενη τάση σταθερού πλάτους και συχνότητας, σε εναλλασσόµενη τάση µε ρυθµιζόµενο πλάτος και συχνότητα. Ο κυκλοµετατροπέας ονοµάζεται υποβιβασµού συχνότητας (step down) όταν η συχνότητα εξόδου είναι µικρότερη της συχνότητας εισόδου. ιαφορετικά χαρακτηρίζεται ως ανύψωσης συχνότητας (step p). Οι κυκλοµετατροπείς χρησιµοποιούνται σε εφαρµογές πολύ µεγάλης ισχύος. Μια ειδική κατηγορία των µετατροπέων εναλλασσοµένου ρεύµατος είναι οι ρυθµιστές εναλλασσόµενης τάσης (a voltage ontrollers). Οι ρυθµιστές εναλλασσόµενης τάσης παρέχουν στην έξοδό τους µια τάση µεταβαλλόµενου πλάτους, η συχνότητα της οποίας είναι σταθερή και ίση µε τη συχνότητα της a πηγής εισόδου. AC AC Σχ. 1.6 Γενικό σύµβολο του κυκλοµετατροπέα 1 4

5 ΚΕΦ. 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ AC Λειτουργία Αντιστροφέα P Θετική Ρ Αρνητική Λειτουργία Ανορθωτή DC 2 Αντιστροφέας Ανορθωτής 1 Ανορθωτής Αντιστροφέας 3 4 Ο συµβατικός ανορθωτής µπορεί να λειτουγήσει µόνο στα τεταρτηµόρια 1 και 2 Σχ. 1.7 Αµφίδροµη ροή της ισχύος στους µετατροπείς. Ένας µετατροπέας όπως ο ανορθωτής µπορεί να λειτουργήσει ανάλογα µε τη δοµή του σ ένα, σε δύο ή και στα τέσσερα τεταρτηµόρια του επιπέδου o o Η παραπάνω διάκριση των µετατροπέων ισχύος δεν είναι απόλυτα ακριβής, καθώς προϋποθέτει ότι η ροή της ισχύος είναι µονόδροµη, από την είσοδο προς την έξοδο του µετατροπέα. Στην πραγµατικότητα η ροή της ισχύος στους περισσότερους µετατροπείς είναι αµφίδροµη. Αυτό σηµαίνει ότι η ισχύς µπορεί να ρέει και από την έξοδο του µετατροπέα προς την είσοδό του. Η αµφίδροµη ροή της ισχύος παριστάνεται στο Σχ. 1.7, στην περίπτωση του µετατροπέα που χαρακτηρίσαµε ανορθωτή. Ο µετατροπέας αυτός λειτουργεί συµβατικά ως ανορθωτής, δηλαδή µετατρέπει την εναλλασσόµενη τάση εισόδου σε συνεχή τάση στην έξοδο. Στην περίπτωση αυτή η ροή της ισχύος είναι θετική, από την είσοδο στην έξοδο του µετατροπέα. Ο ίδιος µετατροπέας µε κατάλληλο έλεγχο των διακοπτών του µπορεί να λειτουργήσει και ως αντιστροφέας, µεταφέροντας αρνητική ισχύ. Τότε, ο µετατροπέας µεταφέρει ισχύ συνεχούς µορφής από την έξοδό του, στο εναλλασσόµενο δίκτυο. Η αµφίδροµη ροή της ισχύος προϋποθέτει ότι ο µετατροπέας µπορεί να λειτουργήσει και στα τέσσερα τεταρτηµόρια του επιπέδου o o όπου, o είναι το ρεύµα εξόδου και o η τάση εξόδου του µετατροπέα. Σ ένα µετατροπέα τεσσάρων τεταρτηµορίων η φορά του ρεύµατος o µπορεί να αντιστραφεί, ενώ η πολικότητα της o µπορεί να είναι θετική ή αρνητική ανεξάρτητα από τη φορά του ρεύµατος. Ο συµβατικός ανορθωτής µε SCR λειτουργεί µόνο στα δύο από τα τέσσερα τεταρτηµόρια και ειδικότερα στο πρώτο και το δεύτερο (Σχ. 1.7). Ένας πρακτικός µετατροπέας ηλεκτρικής ενέργειας συχνά περιλαµβάνει περισσότερους από ένα στοιχειώδεις µετατροπείς ισχύος. Έτσι η συνεχής τάση εισόδου των αντιστροφέων παρέχεται συνήθως από ένα ανορθωτή, καθώς το διαθέσιµο δίκτυο ισχύος είναι εναλλασσόµενο (Σχ. 1.8). Στην περίπτωση αυτή απαιτείται η αποσύζευξη των δύο µετατροπέων. Η αποσύζευξη εξασφαλίζει ότι η λειτουργία του κάθε µετατροπέα δεν επηρεάζει τους υπόλοιπους. Η αποσύζευξη επιτυγχάνεται µε την προσθήκη µεταξύ των µετατροπέων στοιχείων που αποθηκεύουν ενέργεια, δηλαδή πυκνωτών ή πηνίων. Σύνθετος Μετατροπέας o o AC Πυκνωτής ή Πηνίο AC Ανορθωτής Αντιστροφέας Σχ. 1.8 Λειτουργικό διάγραµµα ενός σύνθετου µετατροπέα, ο οποίος αποτελείται από ένα ανορθωτή και ένα αντιστροφέα. Αξιοσηµείωτη είναι η παρουσία του στοιχείου που αποθηκεύει ενέργεια (πυκνωτής ή πηνίο), το οποίο απεµπλέκει τη λειτουργία των δύο µετατροπέων 1 5

6 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ ΚΕΦ. 1 Οι µετατροπείς ισχύος διακρίνονται ακόµη σε τρεις κατηγορίες, ανάλογα µε τον τρόπο µετάβασης των διακοπτικών στοιχείων τους: Μετατροπείς µε φυσική µετάβαση (natral, lne, load ommtated ή phase ontrolled onverters). Οι διακόπτες των µετατροπέων µε φυσική µετάβαση ανοίγουν ή και κλείνουν µε τη βοήθεια της εναλλασσόµενης τάσης του δικτύου (εισόδου), ή των συνθηκών που επιβάλει το φορτίο. Οι µετατροπείς µε φυσική µετάβαση έχουν περιορισµένες δυνατότητες και χρήσεις. Η εξέλιξή τους έχει σηµειωθεί άλλωστε πριν από αρκετές δεκαετίες, µε την κατασκευή του SCR. Η τάση εξόδου των µετατροπέων µε φυσική µετάβαση αποτελείται από τµήµατα της τάσης εισόδου, µε αποτέλεσµα να εµφανίζονται ισχυρές αρµονικές συνιστώσες στην είσοδο και την έξοδο του µετατροπέα. Έτσι, ένας αντιστροφέας τάσης δεν µπορεί να ανήκει στην κατηγορία των µετατροπέων µε φυσική µετάβαση. Αντίθετα, οι τυπικοί ανορθωτές µε διόδους ή SCR και οι κυκλοµετατροπείς υποβιβασµού της συχνότητας, είναι µετατροπείς µε φυσική µετάβαση. Μετατροπείς µε εξαναγκασµένη µετάβαση (fore ommtated ή swth mode onverters). Η κατάσταση των διακοπτών στους µετατροπείς µε εξαναγκασµένη µετάβαση ορίζεται αποκλειστικά από τη µονάδα ελέγχου της διάταξης ισχύος. Οι διακόπτες των µετατροπέων αυτών λειτουργούν συνήθως σε υψηλές συχνότητες και έτσι µπορούν να θεωρηθούν ως διακοπτικοί ενισχυτές ισχύος µε υψηλό κέρδος (swthng mode power amplfers). Μετατροπείς συντονισµού (resonant onverters). Η έναυση και η σβέση των διακοπτών στους µετατροπείς συντονισµού επιτελείται όταν η τάση στα άκρα τους, ή/και το ρεύµα που τους διαρρέει, είναι µηδέν. Επειδή οι περισσότερες τοπολογίες των µετατροπέων αυτών απαιτούν κάποιο κύκλωµα συντονισµού LC, επικράτησε να ονοµάζονται µετατροπείς συντονισµού. Τα πλεονεκτήµατα των µετατροπέων συντονισµού έναντι των δύο προηγούµενων τύπων είναι ότι περιορίζονται δραστικά οι µεταβατικές απώλειες ισχύος στους διακόπτες και η ηλεκτροµαγνητική παρεµβολή. 1.4 ΗΜΙΑΓΩΓΟΙ ΙΑΚΟΠΤΕΣ ΙΣΧΥΟΣ Οι στατοί µετατροπείς ηλεκτρικής ενέργειας υλοποιούνται µε τη χρήση ηµιαγωγών στοιχείων ισχύος, τα οποία λειτουργούν ως διακόπτες. Η χρήση των διακοπτών στην κατασκευή των µετατροπέων ισχύος είναι αναγκαία, προκειµένου ο βαθµός απόδοσης να είναι υψηλός. Ο υψηλός βαθµός απόδοσης σηµαίνει αποδοτική χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας, περιορίζοντας τις απώλειες ισχύος. Επιπλέον, οι απώλειες ισχύος προκαλούν τη θέρµανση του µετατροπέα, µε αποτέλεσµα να απαιτείται η χρησιµοποίηση ψυκτικών µέσων µε φυσική ή εξαναγκασµένη ροή αέρα είτε νερού για την απαγωγή της θερµότητας. Οι διατάξεις ψύξης είναι ανεπιθύµητες, καθώς αυξάνουν τον όγκο και το κόστος των συστηµάτων ισχύος. Όπως εξηγείται αναλυτικά στο κεφ. 8, η θερµοκρασία στο εσωτερικό κάθε ηµιαγωγού διακόπτη ισχύος πρέπει να διατηρείται µικρότερη από κάποια µέγιστη τιµή για την ασφαλή λειτουργία του. Η απαίτηση για υψηλό βαθµό απόδοσης είναι τόσο µεγαλύτερη, όσο υψηλότερη είναι η ισχύς που χειρίζεται ο µετατροπέας. Έτσι ένας µετατροπέας που ελέγχει µια ποσότητα ισχύος 100MW, ακόµη και αν έχει βαθµό απόδοσης 99% προκαλεί απώλειες 1MW. Για την απαγωγή του 1MW από τη διάταξη του µετατροπέα απαιτούνται εξαιρετικά δαπανηρά συστήµατα. Οι κυριότεροι ηµιαγωγοί διακόπτες είναι η δίοδος, διάφορα είδη transstors, ο SCR και το GTO (Gate Trn Off). Οι διακόπτες αυτοί και αρκετοί ακόµη αναλύονται διεξοδικά στα επόµενα κεφάλαια, ενώ πρέπει να σηµειωθεί ότι οι κατασκευαστές παρουσιάζουν συνεχώς νέους τύπους διακοπτών ισχύος, µε βελτιωµένα λειτουργικά χαρακτηριστικά Καταστάσεις Λειτουργίας Οι διακόπτες ισχύος έχουν δύο καταστάσεις λειτουργίας, την κατάσταση αποκοπής και την κατάσταση αγωγιµότητας ή αγωγής. Σηµειώνουµε ότι τα transstors έχουν µια επιπλέον περιοχή 1 6

7 ΚΕΦ. 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ Z L ΦΟΡΤΙΟ L L s ιακόπτης β α Sw Sw Σχ. 1.9 Κύκλωµα ισχύος στο οποίο ο ηµιαγωγός διακόπτης κάθε είδους παριστάνεται ως ένας µηχανικός διακόπτης. Ο ακροδέκτης ελέγχου υπάρχει σε ορισµένους τύπους διακοπτών λειτουργίας, την ενεργό περιοχή. Η λειτουργία των transstors ισχύος στην ενεργό περιοχή δεν είναι επιθυµητή, εξαιτίας των υψηλών απωλειών ισχύος σ αυτή. Ο ηµιαγωγός διακόπτης κάθε είδους παριστάνεται συχνά για τη διευκόλυνση της ανάλυση των µετατροπέων ισχύος ως µηχανικός διακόπτης µε ιδανικά λειτουργικά χαρακτηριστικά, όπως στο Σχ Η θέση α αντιστοιχεί στην κατάσταση αποκοπής του διακόπτη, ή κατάσταση OFF. Στην κατάσταση αποκοπής ο διακόπτης δεν επιτρέπει τη ροή του ρεύµατος ( Sw = L = 0), ενώ η τάση στα άκρα ισχύος του διακόπτη ( και ) είναι ίση µε την τάση της πηγής τροφοδοσίας του κυκλώ- µατος ( Sw = s ). Η τάση στα άκρα του φορτίου είναι µηδενική, όταν ο διακόπτης είναι στην κατάσταση αποκοπής ( L = 0). Η παραπάνω περιγραφή αναφέρεται σ ένα ιδανικό διακόπτη ισχύος. Στους πραγµατικούς ηµιαγωγούς διακόπτες υπάρχει ένα ρεύµα διαρροής στην κατάσταση αποκοπής, το οποίο είναι εξαιρετικά µικρό. Η τάση της πηγής τροφοδοσίας πρέπει να είναι µικρότερη από µια µέγιστη τιµή, η οποία είναι χαρακτηριστική για τον κάθε διακόπτη και ονο- µάζεται τάση διάσπασης ή τάση αποκοπής (blokng voltage). Αν η τάση της πηγής s υπερβεί την τάση διάσπασης του διακόπτη, τότε ο διακόπτης καταστρέφεται από υπερθέρµανση. Επιπλέον, η πολικότητα της πηγής πρέπει να είναι η κατάλληλη. Έτσι, κάποια είδη διακοπτών όπως τα transstor, απαιτούν συνεχή τάση τροφοδοσίας. Αντίθετα, η τάση της πηγής µπορεί να είναι εναλλασσόµενη στη δίοδο και το SCR. Στη θέση αγωγής β ή κατάσταση ΟΝ, ο διακόπτης επιτρέπει τη ροή του ρεύµατος. Η τιµή του ρεύµατος δεν εξαρτάται από το διακόπτη, αλλά αποκλειστικά από το εξωτερικό κύκλωµα ισχύος, σύµφωνα µε τη σχέση I SwF V s = IL = (1.1) ZL Η τιµή του ρεύµατος αγωγιµότητας I SwF, µαζί µε την τάση διάσπασης, αποτελούν τα δύο κυριότερα χαρακτηριστικά µεγέθη κάθε διακόπτη ισχύος. Η τάση στα άκρα του ιδανικού διακόπτη στην κατάσταση αγωγής είναι µηδενική ( Sw = 0). Αντίθετα, η τάση στα άκρα ενός πραγµατικού ηµιαγωγού διακόπτη στην αγώγιµη κατάσταση, η οποία ονοµάζεται τάση αγωγιµότητας, είναι µη µηδενική. Η τιµή της τάσης αγωγιµότητας έχει καθοριστική επίδραση στις απώλειες ισχύος του διακόπτη. Οι κατασκευαστές χρησιµοποιούν διάφορες τεχνικές για την υλοποίηση διακοπτών µε την ελάχιστη δυνατή τάση αγωγιµότητας. Οι καταστάσεις αποκοπής και αγωγιµότητας αποτελούν τις δύο καταστάσεις µόνιµης λειτουργίας κάθε διακόπτη. Η διαδικασία της µετάβασης ενός διακόπτη από τη µια µόνιµη κατάσταση στην άλλη έχει καθοριστική επίδραση στη λειτουργία του µετατροπέα ισχύος, ιδιαίτερα όταν η συχνότητα των µεταβάσεων είναι υψηλή. 1 7

8 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ ΚΕΦ. 1 Πίνακας 1.1 Κύρια χαρακτηριστικά µεγέθη των ηµιαγωγών διακοπτών Τάση διάσπασης Είναι η µέγιστη τάση που µπορεί να επιβληθεί στα άκρα ισχύος του ή αποκοπής διακόπτη σε κατάσταση αποκοπής. Είναι το µέγιστο ρεύµα που επιτρέπεται να ρέει µέσω του διακόπτη Ρεύµα αγωγής σε κατάσταση αγωγιµότητας. Ορίζονται ως το χρονικό διάστηµα που απαιτείται για τη µετάβαση του διακόπτη από την κατάσταση αποκοπής στην κατάσταση αγωγής (χρόνος έναυσης) και το αντίθετο (χρόνος σβέσης). Οι χρόνοι Χρόνοι µετάβασης µετάβασης είναι µηδενικοί στον ιδανικό διακόπτη. Είναι η πτώση τάσης στα άκρα ισχύος του διακόπτη σε κατάσταση Τάση αγωγιµότητας αγωγιµότητας. Η τάση αγωγιµότητας είναι µηδέν στον ιδανικό διακόπτη. Είναι το ρεύµα µέσω του διακόπτη σε κατάσταση αποκοπής. Ο ιδανικός διακόπτης έχει µηδενικό ρεύµα Ρεύµα διαρροής διαρροής. Στον ιδανικό διακόπτη ο χρόνος µετάβασης είναι µηδέν. Αντίθετα, το χρονικό διάστηµα που απαιτείται για τη µετάβαση ενός πραγµατικού διακόπτη, αποτελεί µια από τις σηµαντικότερες παραµέτρους του. Κατά το διάστηµα της µετάβασης, ο διακόπτης υπόκειται ταυτόχρονα σε υψηλές τάσεις και ρεύµατα. Εποµένως, ο χρόνος µετάβασης του διακόπτη πρέπει να είναι πολύ µικρότερος από το διάστηµα της µόνιµης λειτουργίας (ON ή OFF), καθώς οι απώλειες ισχύος κατά τη µετάβαση είναι πολλαπλάσιες των απωλειών αγωγιµότητας. Μεγάλη σηµασία, εκτός από το χρονικό διάστηµα της µετάβασης, έχει ο τρόπος που µεταβάλλονται η τάση και το ρεύµα, έτσι ώστε να µην προκληθούν υπερτάσεις ή υψηλά ρεύµατα στη διάταξη ισχύος. Τα κυριότερα χαρακτηριστικά µεγέθη κάθε ηµιαγωγού διακόπτη ισχύος συνοψίζονται στον Πίνακα Τρόποι Μετάβασης Η διαδικασία µετάβασης ενός διακόπτη από την κατάσταση αποκοπής, στην οποία ο διακόπτης δεν επιτρέπει τη ροή του ρεύµατος, στην κατάσταση αγωγιµότητας όπου ο διακόπτης διαρρέετε από το υψηλό ρεύµα του φορτίου, ονοµάζεται έναυση (trn on). Αντίστοιχα, η µετάβαση του διακόπτη από την κατάσταση αγωγής στην κατάσταση αποκοπής ονοµάζεται σβέση (trn off). Η σβέση των διακοπτών είναι περισσότερο δύσκολη και χρονοβόρα από την έναυση. Οι διακόπτες ισχύος διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες, ανάλογα µε τον τρόπο που επιτελείται η διαδικασία της έναυση και της σβέση: Μη ελεγχόµενοι διακόπτες. Η έναυση και η σβέση στους µη ελεγχόµενους διακόπτες επιβάλλεται από το κύκλωµα ισχύος. Εποµένως, οι µη ελεγχόµενοι διακόπτες δεν έχουν ακροδέκτη ελέγχου, αλλά µόνο ακροδέκτες ισχύος. Η δίοδος είναι ο κυριότερος διακόπτης αυτής της κατηγορίας. Πλήρως ελεγχόµενοι διακόπτες. Η έναυση και η σβέση στους πλήρως ελεγχόµενους διακόπτες καθορίζεται από ένα σήµα οδήγησης σε µορφή παλµού, το οποίο επιβάλλεται στον ακροδέκτη ελέγχου του διακόπτη (Σχ. 1.9). Τα transstors είναι οι πλέον διαδεδοµένοι πλήρως ελεγχόµενοι διακόπτες. Μερικός ελεγχόµενοι ή ηµιελεγχόµενοι διακόπτες. Οι διακόπτες της κατηγορίας αυτής διαθέτουν ακροδέκτη ελέγχου, µέσω του οποίου ελέγχεται µόνο η διαδικασία της έναυσης. Αντίθετα, η σβέση του διακόπτη επιβάλλεται από την τάση ή το ρεύµα του κυκλώµατος ισχύος. Ο SCR είναι ο σηµαντικότερος ηµιελεγχόµενος διακόπτης Τεταρτηµόρια Λειτουργίας Οι µετατροπείς ισχύος ανάλογα µε την πολικότητα της τάσης εξόδου και τη φορά του ρεύ- 1 8

9 ΚΕΦ. 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ Ρεύµα αγωγής Τάση αποκοπής (α) (β) (γ) (δ) Σχ ιακόπτης ενός τεταρτηµορίου (α), δύο τεταρτηµορίων µε αµφίδροµο ρεύµα (β), δύο τεταρτηµορίων µε θετική ή αρνητική τάση (γ) και τεσσάρων τεταρτηµορίων (δ) µατος εξόδου χαρακτηρίζονται ως µετατροπείς ενός, δύο ή τεσσάρων τεταρτηµορίων, όπως έχει αναφερθεί στην παρ Οι ηµιαγωγοί διακόπτες που χρησιµοποιούνται στην υλοποίηση των µετατροπέων διακρίνονται σε αντίστοιχες κατηγορίες, ανάλογα µε την πολικότητα της τάσης στους ακροδέκτες ισχύος σε κατάσταση αποκοπής και τη φορά του ρεύµατος σε κατάσταση αγωγιµότητας. Έτσι διακρίνουµε τους διακόπτες ενός, δύο και τεσσάρων τεταρτηµορίων, όπως παρουσιάζονται στο Σχ Ο οριζόντιος άξονας του επιπέδου παριστά την τάση του διακόπτη σε κατάσταση αποκοπής και ο κατακόρυφος άξονας το ρεύµα αγωγής. + OFF ON ίοδος Σχ Χαρακτηριστική ενός τεταρτηµορίου της διόδου ισχύος. Η θετική πολικότητα της τάσης και η θετική φορά του ρεύµατος ορίζονται από τους άξονες του επιπέδου και εικονίζονται στο σύµβολο του διακόπτη 1 9

10 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ ΚΕΦ. 1 + ON OFF BJT Σχ Χαρακτηριστική ενός τεταρτηµορίου του διπολικού transstor επαφής Στο διακόπτη ενός τεταρτηµορίου (sngle qadrant swth), το ρεύµα αγωγής και η τάση α- ποκοπής είναι µονοπολικά µεγέθη. Ειδικότερα η δίοδος ως διακόπτης ενός τεταρτηµορίου άγει µόνο θετικό ρεύµα, ενώ η τάση στην αποκοπή είναι αποκλειστικά αρνητική, όπως εικονίζεται στο Σχ Η θετική φορά της τάσης και του ρεύµατος ορίζονται από τους άξονες του επιπέδου, όπως και στο κυκλωµατικό σύµβολο του κάθε διακόπτη. Το διπολικό transstor επαφής (Bpolar Jnton Transstor, BJT), είναι ένας πλήρως ελεγχόµενος διακόπτης ενός τεταρτηµορίου. Το BJT άγει θετικό ρεύµα και αποκόπτει θετική τάση, αντίθετα από τη δίοδο, σύµφωνα µε το Σχ ON transstor OFF ON δίοδος BJT µε MOSFET αντιπαράλληλη δίοδο Σχ Χαρακτηριστική δύο τεταρτηµορίων µε αµφίδροµη ροή του ρεύµατος, του BJT µε αντιπαράλληλη δίοδο και του MOSFET + OFF δίοδος BJT µε δίοδο σειράς Σχ Χαρακτηριστική δύο τεταρτηµορίων µε διπολική τάση, του διακόπτη που προκύπτει από τη σύνδεση σειράς ενός BJT και µιας διόδου ON OFF transstor 1 10

11 ΚΕΦ. 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ Σχ Τρεις τρόποι για την υλοποίηση ενός διακόπτη τεσσάρων τεταρτηµορίων, µε τη σύνδεση transstor(s) και διόδων To BJT µε µια αντιπαράλληλη δίοδο και το MOSFET (Metal Oxde Semondtor Feld Effet Transstor) αποτελούν διακόπτες δύο τεταρτηµορίων µε αµφίδροµη ροή του ρεύµατος (rrent bdretonal two qadrant swth), ενώ η τάση αποκοπής είναι θετική (Σχ. 1.13). Το MOSFET ισχύος, όπως εξηγείται στο κεφ. 5 και απεικονίζεται στο κυκλωµατικό σύµβολο του στοιχείου, φέρει ενσωµατωµένη µια δίοδο στην κατασκευαστική του δοµή. Το transstor άγει το θετικό ρεύµα, ενώ η δίοδος φέρει το αρνητικό ρεύµα. Ένα BJT µε µια δίοδο σε σειρά, σύµφωνα µε το Σχ. 1.14, αποτελούν ένα διακόπτη δύο τεταρτηµορίων ο οποίος άγει θετικό ρεύµα και αποκόπτει θετική είτε αρνητική τάση (voltage bdretonal two qadrant swth). Το transstor αποκόπτει τη θετική τάση και η δίοδος την αρνητική τάση. Συνδυάζοντας µε τους τρόπους που εικονίζονται στο Σχ transstor(s) και διόδους, προκύπτει ένας διακόπτης τεσσάρων τεταρτηµορίων (for qadrant swth), ο οποίος µπορεί να άγει αµφίδροµο ρεύµα, αλλά και να αποκόπτει θετική είτε αρνητική τάση (Σχ. 1.16). 1.5 ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Οι µετατροπείς ηλεκτρικής ενέργειας χρησιµοποιούνται στις ακόλουθες εφαρµογές: Μεταφορά της ηλεκτρικής ενέργειας. Η ηλεκτρική ενέργεια διανέµεται συνήθως µε τη µορφή εναλλασσόµενης τάσης πολύ υψηλής τιµής µέσω τριφασικών γραµµών µεταφοράς, έτσι ώστε οι απώλειες ισχύος να είναι µικρές. Η χρήση της εναλλασσόµενης τάσης οφείλεται στην ευ- ON OFF OFF ON Σχ Χαρακτηριστική ενός διακόπτη τεσσάρων τεταρτηµορίων που προκύπτει από το συνδυασµό BJT και διόδων στο Σχ

12 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ ΚΕΦ. 1 Σχ Μονάδες SCR σ ένα σταθµό HVDC, ο οποίος µεταφέρει ισχύ 600MW µεταξύ του Hokkado της Ιαπωνίας και του νησιού Honsh κολία µε την οποία µετασχηµατίζεται. Όµως, σε ορισµένες περιπτώσεις όπως είναι η µεταφορά υψηλής ισχύος σε πολύ µεγάλες αποστάσεις, η µεταφορά της ενέργειας είναι αποδοτικότερη µε τη µορφή συνεχούς υψηλής τάσης (Hgh Voltage Dret Crrent, HVDC). Οι απώλειες ισχύος στις γραµµές µεταφοράς είναι µικρότερες στο συνεχές ρεύµα, ενώ βελτιώνεται και η ευστάθεια του συστήµατος. Η µέθοδος HVDC χρησιµοποιείται συχνότερα στην υποθαλάσσια µεταφορά, όπου για δεδοµένη ισχύ το µέγιστο µήκος µεταφοράς είναι πολύ µικρότερο σε σχέση µε τη µεταφορά µέσω εναέριων γραµµών. Στη µέθοδο HVDC απαιτούνται µετατροπείς της εναλλασσόµενης τάσης σε συνεχή και το αντίστροφο, οι οποίες εξαιτίας της εξαιρετικά µεγάλης ισχύος (100δες MW), υλοποιούνται συνήθως µε τη χρήση πολλών εκατοντάδων ή και χιλιάδων SCR. Στο Σχ εικονίζονται οι µονάδες µε τα SCR που χρησιµοποιούνται στο σταθµό µεταφοράς ενέργειας HVDC µεταξύ της περιοχής Hokkado της Ιαπωνίας και του νησιού Honsh. Ζεύξη ενεργειακών δικτύων διαφορετικής συχνότητας. Όπως είναι γνωστό τα δίκτυα διανοµής ηλεκτρικής ενέργειας στις Ηνωµένες Πολιτείες λειτουργούν στα 60Hz, αντίθετα µε τα Ευρωπαϊκά που εργάζονται στα 50Hz. Το πρόβληµα είναι ιδιαίτερα έντονο στην Ιαπωνία, το σύ- Σχ Σταθµός ζεύξης των δικτύων 50Hz της ανατολικής, µε τα δίκτυα 60Ηz της δυτικής Ιαπωνίας. O σταθµός ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1977 µε ισχύ 300MW και αναβαθµίστηκε το 1992 στα 600MW, µε τη χρήση των πρώτων οπτικά διεγειρόµενων thyrstors 1 12

13 ΚΕΦ. 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ στηµα ισχύος της οποίας περιλαµβάνει και τις δύο συχνότητες. Η σύζευξη δικτύων διαφορετικής συχνότητας µπορεί να γίνει µόνο µε τη χρήση των κατάλληλων µετατροπέων, οι οποίοι µετατρέπουν τις δύο a τάσεις σε συνεχή τάση. Στο Σχ εικονίζεται ένας πλήρης σταθµός ζεύξης δύο ενεργειακών δικτύων, ο οποίος είναι εγκατεστηµένος στην περιοχή Shn Shnano της Ιαπωνίας. Ήπιες µορφές ενέργειας. Στην παραγωγή της ενέργειας χρησιµοποιούνται τα τελευταία χρόνια διάφορες διατάξεις, οι οποίες µετατρέπουν την ηλιακή, την αιολική και άλλες ανανεώσι- µες πηγές ενέργειας σε ηλεκτρική. Για τη διασύνδεση των διατάξεων αυτών µε το υπάρχον ηλεκτρικό δίκτυο είναι απαραίτητη η χρήση των κατάλληλων µετατροπέων. Μεταφορές. Τα ηλεκτρικά τρένα είναι ήδη διαδεδοµένα σε πολλές χώρες. Επίσης γίνονται προσπάθειες για αποδοτικά ηλεκτρικά αυτοκίνητα. Σε κάθε περίπτωση απαιτείται µια διάταξη ηλεκτρονικών ισχύος, για τον έλεγχο της ροπής και της ταχύτητας του ηλεκτρικού κινητήρα του οχήµατος. ιακοπτικά τροφοδοτικά συνεχούς ρεύµατος και συστήµατα αδιάλειπτης παροχής ενέργειας (Unnterrptble Power Spples, U.P.S.). Τα διακοπτικά τροφοδοτικά έχουν διαδοθεί πολύ τα τελευταία χρόνια και σε κάποιες εφαρµογές, όπως τα τροφοδοτικά των υπολογιστών, έχουν εκτοπίσει πλήρως τις κλασικές γραµµικές διατάξεις. Επίσης, η χρήση των συστηµάτων U.P.S. επεκτείνεται συνεχώς. Η λειτουργία των συστηµάτων αυτών βασίζεται στους µετατροπείς συνεχούς ρεύµατος και τους αντιστροφείς. Η εξέλιξη στην κατασκευή των µετατροπέων αυτών είναι ιδιαίτερα έντονη, αναφορικά µε το βαθµό απόδοσης την αξιοπιστία και το µέγεθος, καθώς οι απαιτήσεις από τα φορτία αυξάνονται διαρκώς. Ενδεικτικά στο Σχ παρουσιάζεται η δοµή ενός σύγχρονου διακοπτικού τροφοδοτικού µε γαλβανική αποµόνωση της εξόδου, το οποίο εξαιτίας του υψηλού βαθµού απόδοσης καταργεί τη χρήση απαγωγέα θερµότητας. Έλεγχος των ηλεκτρικών κινητήρων. Υπάρχει µια µεγάλη ποικιλία ηλεκτροκινητήρων. Για κάθε τύπο κινητήρα έχουν αναπτυχθεί κατάλληλοι µετατροπείς, µέσω των οποίων ελέγχουµε τα λειτουργικά του χαρακτηριστικά (ροπή, ταχύτητα περιστροφής, θέση). Τα ροµποτικά συστή- µατα παίρνουν κίνηση από κατάλληλους κινητήρες, οι οποίοι τροφοδοτούνται από υψηλής ακρίβειας µετατροπείς ισχύος (servo drves). Ακόµη, µε τον έλεγχο της ταχύτητας των κινητήρων είναι δυνατή η σηµαντική εξοικονόµηση ηλεκτρικής ενέργειας. Η πλέον χαρακτηριστική εφαρµογή είναι το σύστηµα κινητήρα αντλίας. Στα συµβατικά συστήµατα άντλησης ο κινητήρας τροφοδοτείται απευθείας από το δίκτυο και στρέφεται µε σταθερή ταχύτητα, ενώ η παροχή της αντλίας ρυθµίζεται µε βάνες. Αυτός ο τρόπος λειτουργίας προκαλεί µεγάλη σπατάλη ενέργειας, όταν η επιθυµητή παροχή από την αντλία είναι σηµαντικά µικρότερη της ονοµαστικής. Ο κινητήρας απορροφά από το δίκτυο την ίδια περίπου ισχύ, όπως και στην περίπτωση της ονοµαστικής ροής, η οποία καταναλώνεται στις βάνες. Σχ ιακοπτικό τροφοδοτικό της εταιρείας SynQor, το οποίο παρέχει στην έξοδο τάσεις από 1.2V και ρεύµατα έως 100A µε εξαιρετικά υψηλό βαθµό απόδοσης, έτσι ώστε να µην απαιτείται η χρήση απαγωγέα θερµότητας 1 13

14 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΧΥΟΣ ΚΕΦ. 1 Οι απώλειες ισχύος στις βάνες αποφεύγονται ρυθµίζοντας την ταχύτητα του κινητήρα µέσω ενός µετατροπέα ισχύος. Έτσι, η ρύθµιση της παροχής επιτυγχάνεται µε τον έλεγχο της ταχύτητας περιστροφής του κινητήρα, χωρίς τη χρήση βανών. 1 14

ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΙΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ

ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΙΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΜΑΘ.. 12 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΙΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ Οι μετατροπείς συνεχούς ρεύματος επιτελούν τη μετατροπή μιας τάσης συνεχούς μορφής, σε συνεχή τάση με ρυθμιζόμενο σταθερό πλάτος ή και πολικότητα.

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικά Ισχύος. ίοδος

Ηλεκτρονικά Ισχύος. ίοδος Ηλεκτρονικά Ισχύος Πρόκειται για στοιχεία κατασκευασμένα από υλικά με συγκεκριμένες μη γραμμικές ηλεκτρικές ιδιότητες (ημιαγωγά στοιχεία) Τα κυριότερα από τα στοιχεία αυτά είναι: Η δίοδος Το thyristor

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499

ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499 ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499 ΟΜΗ ΙΑΚΟΠΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΩΝ ρ Ανδρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα Θέµατα Επιλογή διακοπτών

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρικές Μηχανές Βιομηχανικοί Αυτοματισμοί. Ημιανορθωτής. Πλήρης ανορθωτής

Ηλεκτρικές Μηχανές Βιομηχανικοί Αυτοματισμοί. Ημιανορθωτής. Πλήρης ανορθωτής Ημιανορθωτής 1 Πλήρης ανορθωτής 2 1 Πλήρης τριφασικός ανορθωτής 3 Φίλτρα στη έξοδο του Ανορθωτή Η έξοδος των ανορθωτών μπορεί να εξομαλυνθεί ακόμα περισσότερο με τη χρήση φίλτρων διέλευσης χαμηλών συχνοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΣΥΝΘΕΣΗ DC ΚΑΙ ΧΑΜΗΛΗΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑΣ AC Δρ Ανδρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 1 Τα Θέματα Διακοπτικός πόλος

Διαβάστε περισσότερα

10 - ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΜΗΧΑΝΕΣ

10 - ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΜΗΧΑΝΕΣ 10 - ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΜΗΧΑΝΕΣ Ηλεκτρική μηχανή ονομάζεται κάθε διάταξη η οποία μετατρέπει τη μηχανική ενεργεια σε ηλεκτρική ή αντίστροφα ή μετατρεπει τα χαρακτηριστικά του ηλεκτρικού ρεύματος. Οι ηλεκτρικες

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικά Ισχύος II

Ηλεκτρονικά Ισχύος II Ηλεκτρονικά Ισχύος II Ενότητα 2: Μετατροπείς Συνεχούς Τάσης σε Εναλλασσόμενη Τάση (DC-AC Converers ή Inverers) Δρ.-Μηχ. Εμμανουήλ Τατάκης, Καθηγητής Πολυτεχνική Σχολή Τμ. Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Χάρης Δημουλιάς Επίκουρος Καθηγητής, ΤΗΜΜΥ, ΑΠΘ

Χάρης Δημουλιάς Επίκουρος Καθηγητής, ΤΗΜΜΥ, ΑΠΘ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ: Σύγχρονες Εξελίξεις στις Θαλάσσιες Κατασκευές Α.Π.Θ. Πολυτεχνείο Κρήτης

Διαβάστε περισσότερα

Στατικοί μετατροπείς συχνότητας μεγάλης ισχύος

Στατικοί μετατροπείς συχνότητας μεγάλης ισχύος Στατικοί μετατροπείς συχνότητας μεγάλης ισχύος Οι στατικοί μετατροπείς συχνότητας χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο για τη μετατροπή μίας εναλλασσόμενης τάσης σε μία τάση άλλης συχνότητας και σε μεγάλες

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ, ΕΛΕΓΧΟΣ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑΣ, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ Δρ Ανδρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

3η Εργαστηριακή Άσκηση: Εύρεση χαρακτηριστικής και συντελεστή απόδοσης κινητήρα συνεχούς ρεύµατος

3η Εργαστηριακή Άσκηση: Εύρεση χαρακτηριστικής και συντελεστή απόδοσης κινητήρα συνεχούς ρεύµατος Ονοµατεπώνυµο: Αριθµός Μητρώου: Εξάµηνο: Υπογραφή Εργαστήριο Ηλεκτροµηχανικών Συστηµάτων Μετατροπής Ενέργειας 3η Εργαστηριακή Άσκηση: Εύρεση χαρακτηριστικής και συντελεστή απόδοσης κινητήρα συνεχούς ρεύµατος

Διαβάστε περισσότερα

3η Εργαστηριακή Άσκηση: Εύρεση χαρακτηριστικής και συντελεστή απόδοσης κινητήρα συνεχούς ρεύµατος

3η Εργαστηριακή Άσκηση: Εύρεση χαρακτηριστικής και συντελεστή απόδοσης κινητήρα συνεχούς ρεύµατος Ονοµατεπώνυµο: Αριθµός Μητρώου: Εξάµηνο: Υπογραφή Εργαστήριο Ηλεκτροµηχανικών Συστηµάτων Μετατροπής Ενέργειας 3η Εργαστηριακή Άσκηση: Εύρεση χαρακτηριστικής και συντελεστή απόδοσης κινητήρα συνεχούς ρεύµατος

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ

ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 3.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Μια ηλεκτρική µηχανή συνεχούς ρεύµατος χρησιµοποιείται ως γεννήτρια, όταν ο άξονάς της στρέφεται από µια κινητήρια µηχανή (prim movr). Η κινητήρια µηχανή

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444.οργανωτικά Δρ Ανδρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Το βιβλίο Ned Mohan First course on Power Electronics

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των Ευέλικτων Συστηµάτων Μεταφοράς

Ο ρόλος των Ευέλικτων Συστηµάτων Μεταφοράς EΘΝΙΚΟ MΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΏΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΙΣΧΥΟΣ Αναπλ. Καθηγητής Γ. Κορρές 1. Εισαγωγή Ο ρόλος των Ευέλικτων Συστηµάτων Μεταφοράς Η αναδιάρθρωση

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Ελέγχου Ηλεκτρικών Κινητήρων Σ.Ρ.

Μέθοδοι Ελέγχου Ηλεκτρικών Κινητήρων Σ.Ρ. Μέθοδοι Ελέγχου Ηλεκτρικών Κινητήρων Σ.Ρ. Ευθυμίου Σωτήρης Δέδες Παναγιώτης 26/06/2014 Εισαγωγή Σκοπός αυτής της παρουσίασης είναι η συνοπτική περιγραφή τριών διαφορετικών μεθόδων ελέγχου κινητήρων Σ.Ρ.

Διαβάστε περισσότερα

5. ΜΟΝΟΦΑΣΙΚΟΙ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ ΚΙΝΗΤΗΡΕΣ

5. ΜΟΝΟΦΑΣΙΚΟΙ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ ΚΙΝΗΤΗΡΕΣ 73 5. ΜΟΝΟΦΑΣΙΚΟΙ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ ΚΙΝΗΤΗΡΕΣ Στην συνέχεια εξετάζονται οι µονοφασικοί επαγωγικοί κινητήρες αλλά και ορισµένοι άλλοι όπως οι τριφασικοί σύγχρονοι κινητήρες που υπάρχουν σε µικρό ποσοστό σε βιοµηχανικές

Διαβάστε περισσότερα

PWM (Pulse Width Modulation) Διαμόρφωση εύρους παλμών

PWM (Pulse Width Modulation) Διαμόρφωση εύρους παλμών PWM (Pulse Width Modulation) Διαμόρφωση εύρους παλμών Μία PWM κυματομορφή στην πραγματικότητα αποτελεί μία περιοδική κυματομορφή η οποία έχει δύο τμήματα. Το τμήμα ΟΝ στο οποίο η κυματομορφή έχει την μέγιστη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΙΕΣΤΕΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΣΥΜΠΙΕΣΤΕΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ 9. Ηλεκτρικό Σύστημα Συμπιεστών Ανάλογα με την κατασκευή τους και το είδος του εναλλασσόμενου ρεύματος που απαιτούν για τη λειτουργία τους, οι ηλεκτροκινητήρες διακρίνονται σε: Μονοφασικούς. Τριφασικούς.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ MM505 ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΜΗΧΑΝΕΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΙ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ Εργαστήριο ο - Θεωρητικό Μέρος Βασικές ηλεκτρικές μετρήσεις σε συνεχές και εναλλασσόμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΕΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΘΕΙ ΑΝΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑ ΤΥΠΟ ΓΙΑ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΣΑΣ ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΣΤΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΣΑΣ ΚΙ 2014

ΕΧΕΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΘΕΙ ΑΝΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑ ΤΥΠΟ ΓΙΑ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΣΑΣ ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΣΤΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΣΑΣ ΚΙ 2014 ΤΟ ΥΛΙΚΟ ΕΧΕΙ ΑΝΤΛΗΘΕΙ ΑΠΟ ΤΑ ΨΗΦΙΑΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΟΗΘΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ http://wwwstudy4examsgr/ ΕΧΕΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΘΕΙ ΑΝΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑ ΤΥΠΟ ΓΙΑ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΣΑΣ ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΣΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΑ ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΑ ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΑ ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 1ο Παράδειγµα κριτηρίου (εξέταση στο µάθηµα της ηµέρας) ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:... ΤΑΞΗ:... ΤΜΗΜΑ:... ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ:... ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ:... Σκοπός της

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 DC ΔΙΑΚΟΠΤΙΚA ΤΡΟΦΟΔΟΤΙΚΑ, ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΙΣ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΑΠΟΜΟΝΩΣΗ Δρ Ανδρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

2012 : (307) : , 29 2012 : 11.00 13.30

2012  : (307) : , 29 2012 : 11.00 13.30 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρµοσµένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 7. Θερµοϊονικό φαινόµενο - ίοδος λυχνία

ΑΣΚΗΣΗ 7. Θερµοϊονικό φαινόµενο - ίοδος λυχνία ΑΣΚΗΣΗ 7 Θερµοϊονικό φαινόµενο - ίοδος λυχνία ΣΥΣΚΕΥΕΣ : Πηγή συνεχούς 0-50 Volts, πηγή 6V/2A, βολτόµετρο συνεχούς, αµπερόµετρο συνεχούς, βολτόµετρο, ροοστάτης. ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όταν η θερµοκρασία ενός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΕΙ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΜΑΥΡΤΛΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις Α1-Α4 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις Α1-Α4 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ 03-04 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: Α ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 0/0/03 ΘΕΜΑ Α Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις Α-Α4 και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 10 Στοιχεία ηλεκτρονικής τεχνολογίας

Άσκηση 10 Στοιχεία ηλεκτρονικής τεχνολογίας Άσκηση 10 Στοιχεία ηλεκτρονικής τεχνολογίας ΔΙΟΔΟΣ Οι περισσότερες ηλεκτρονικές συσκευές όπως οι τηλεοράσεις, τα στερεοφωνικά συγκροτήματα και οι υπολογιστές χρειάζονται τάση dc για να λειτουργήσουν σωστά.

Διαβάστε περισσότερα

«Προηγµένες Υπηρεσίες Τηλεκπαίδευσης στο Τ.Ε.Ι. Σερρών»,

«Προηγµένες Υπηρεσίες Τηλεκπαίδευσης στο Τ.Ε.Ι. Σερρών», «Προηγµένες Υπηρεσίες Τηλεκπαίδευσης στο Τ.Ε.Ι. Σερρών», Μέτρο: «Εισαγωγή και Αξιοποίηση των νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση» του Επιχειρησιακού Προγράµµατος Κοινωνία της Πληροφορίας ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΜΗΧΑΝΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΜΕ ΤΑ ΓΡΑΜΜΙΚΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ. 1.2 ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΩΝ ΙΣΧΥΟΣ. 1.3 ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΑ Σ.Ρ/Σ.Ρ

ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΑ Σ.Ρ/Σ.Ρ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΑ Σ.Ρ/Σ.Ρ Σπουδαστές: ΑΜ: Χρονόπουλος Βασίλειος 28581 Μπαρμπάτης Νικόλαος 29776 Επιβλέπων καθηγητής: Ηρακλής Αθ. Βυλλιώτης Αθήνα 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ..4-5

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ανάλυσης Συστημάτων Ηλεκτρικής Ενέργειας

Εργαστήριο Ανάλυσης Συστημάτων Ηλεκτρικής Ενέργειας Εργαστήριο Ανάλυσης Συστημάτων Ηλεκτρικής Ενέργειας Ενότητα: Άσκηση 6: Αντιστάθμιση γραμμών μεταφοράς με σύγχρονους αντισταθμιστές Νικόλαος Βοβός, Γαβριήλ Γιαννακόπουλος, Παναγής Βοβός Τμήμα Ηλεκτρολόγων

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Κυκλωμάτων. Φώτης Πλέσσας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών

Ανάλυση Κυκλωμάτων. Φώτης Πλέσσας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών Ανάλυση Κυκλωμάτων Στοιχεία Δύο Ακροδεκτών Φώτης Πλέσσας fplessas@inf.uth.gr Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών Δομή Παρουσίασης Εισαγωγή Αντιστάτης Πηγές τάσης και ρεύματος Πυκνωτής

Διαβάστε περισσότερα

Το εξεταστικό δοκίµιο µαζί µε το τυπολόγιο αποτελείται από εννιά (9) σελίδες. Τα µέρη του εξεταστικού δοκιµίου είναι τρία (Α, Β και Γ ).

Το εξεταστικό δοκίµιο µαζί µε το τυπολόγιο αποτελείται από εννιά (9) σελίδες. Τα µέρη του εξεταστικού δοκιµίου είναι τρία (Α, Β και Γ ). ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙI) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

3. ίοδος-κυκλώµατα ιόδων - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1. Kρυσταλλοδίοδος ή δίοδος επαφής. ίοδος: συνδυασµός ηµιαγωγών τύπου Ρ και Ν ΤΕΙ ΧΑΛΚΙ ΑΣ

3. ίοδος-κυκλώµατα ιόδων - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1. Kρυσταλλοδίοδος ή δίοδος επαφής. ίοδος: συνδυασµός ηµιαγωγών τύπου Ρ και Ν ΤΕΙ ΧΑΛΚΙ ΑΣ 3. ίοδος-κυκλώµατα ιόδων - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1 3. ΙΟ ΟΣ ΚΑΙ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ ΙΟ ΩΝ Kρυσταλλοδίοδος ή δίοδος επαφής ίοδος: συνδυασµός ηµιαγωγών τύπου Ρ και Ν 3. ίοδος-κυκλώµατα ιόδων - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΑΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ MOS KAI CMOS

ΨΗΦΙΑΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ MOS KAI CMOS Εισαγωγή στη Μικροηλεκτρονική (ΕΤΥ-482) 1 ΨΗΦΙΑΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ MOS KAI CMOS Α. Αναστροφέας MOSFET. Α.1 Αναστροφέας MOSFET µε φορτίο προσαύξησης. Ο αναστροφέας MOSFET (πύλη NOT) αποτελείται από

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΤΙΣ ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΤΙΣ ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΤΙΣ ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ Θέµα Α Στις ερωτήσεις 1-4 να βρείτε τη σωστή απάντηση. Α1. Για κάποιο χρονικό διάστηµα t, η πολικότητα του πυκνωτή και

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 ο. Βασικά στοιχεία των Κυκλωμάτων

Κεφάλαιο 1 ο. Βασικά στοιχεία των Κυκλωμάτων Κεφάλαιο 1 ο Βασικά στοιχεία των Κυκλωμάτων Ένα ηλεκτρικό/ηλεκτρονικό σύστημα μπορεί εν γένει να παρασταθεί από ένα κυκλωματικό διάγραμμα ή δικτύωμα, το οποίο αποτελείται από στοιχεία δύο ακροδεκτών συνδεδεμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΠΙΩΝ ΜΟΡΦΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Μελέτη Ηλεκτρικού Κινητήρα

ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΠΙΩΝ ΜΟΡΦΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Μελέτη Ηλεκτρικού Κινητήρα ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΠΙΩΝ ΜΟΡΦΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Μελέτη Ηλεκτρικού Κινητήρα Τύπος Ηλεκτρικού Κινητήρα Ασύγχρονος μονοφασικός ηλεκτρικός κινητήρας βραχυκυκλωμένου δρομέα. Α. Γενική Θεωρητική

Διαβάστε περισσότερα

Κινητήρας παράλληλης διέγερσης

Κινητήρας παράλληλης διέγερσης Κινητήρας παράλληλης διέγερσης Ισοδύναμο κύκλωμα V = E + I T V = I I T = I F L R F I F R Η διέγερση τοποθετείται παράλληλα με το κύκλωμα οπλισμού Χαρακτηριστική φορτίου Έλεγχος ταχύτητας Μεταβολή τάσης

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρικές Μηχανές ΙΙ

Ηλεκτρικές Μηχανές ΙΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Ηλεκτρικές Μηχανές ΙΙ Ενότητα 7: Μέθοδοι Εκκίνησης και Πέδησης Ασύγχρονων Τριφασικών Κινητήρων Ηρακλής Βυλλιώτης Τμήμα Ηλεκτρολόγων

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ Ηλεκτρικό κύκλωμα ονομάζεται μια διάταξη που αποτελείται από ένα σύνολο ηλεκτρικών στοιχείων στα οποία κυκλοφορεί ηλεκτρικό ρεύμα. Τα βασικά ηλεκτρικά στοιχεία είναι οι γεννήτριες,

Διαβάστε περισσότερα

ιαγώνισµα στις Ταλαντώσεις ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 1

ιαγώνισµα στις Ταλαντώσεις ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 1 ιαγώνισµα στις Ταλαντώσεις ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 1 ΘΕΜΑ 1 0 Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-4 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Το

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 009 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

2. ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΕΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ

2. ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΕΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ 28 2. ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΕΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ Οι γεννήτριες εναλλασσόµενου ρεύµατος είναι δύο ειδών Α) οι σύγχρονες γεννήτριες ή εναλλακτήρες και Β) οι ασύγχρονες γεννήτριες Οι σύγχρονες γεννήτριες παράγουν

Διαβάστε περισσότερα

Αυτά τα πειράµατα έγιναν από τους Michael Faraday και Joseph Henry.

Αυτά τα πειράµατα έγιναν από τους Michael Faraday και Joseph Henry. Επαγόµενα πεδία Ένα µαγνητικό πεδίο µπορεί να µην είναι σταθερό, αλλά χρονικά µεταβαλλόµενο. Πειράµατα που πραγµατοποιήθηκαν το 1831 έδειξαν ότι ένα µεταβαλλόµενο µαγνητικό πεδίο µπορεί να επάγει ΗΕΔ σε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499

ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499 ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499 ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΕΣ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΠΗΓΕΣ STATic var COMpensator (STATCOM) Δρ Ανρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Δοκιμαστικό μοτίβο ευρείας οθόνης (16:9)

Δοκιμαστικό μοτίβο ευρείας οθόνης (16:9) Δοκιμαστικό μοτίβο ευρείας οθόνης (16:9) Δοκιμή αναλογιών εικόνας (Πρέπει να εμφανίζεται κυκλικό) 4x3 16x9 Α.Τ.Ε.Ι. ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε. Πτυχιακή εργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 8 η ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΞΕΝΗΣ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΑΣΚΗΣΗ 8 η ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΞΕΝΗΣ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ 8 η ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΞΕΝΗΣ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Σκοπός της Άσκησης: Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης είναι α) η κατανόηση της λειτουργίας του κινητήρα συνεχούς

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 9 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο: ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο: ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. ΤΟ ΥΛΙΚΟ ΕΧΕΙ ΑΝΤΛΗΘΕΙ ΑΠΟ ΤΑ ΨΗΦΙΑΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΟΗΘΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ http://www.study4exams.gr/ ΕΧΕΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΘΕΙ ΑΝΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑ ΤΥΠΟ ΓΙΑ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΣΑΣ ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΣΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΥ 340 Μηχανική Ηλεκτρικής Ισχύος Ασύγχρονοι κινητήρες

ΗΜΥ 340 Μηχανική Ηλεκτρικής Ισχύος Ασύγχρονοι κινητήρες ΗΜΥ 340 Μηχανική Ηλεκτρικής Ισχύος Ασύγχρονοι κινητήρες Δρ. Ηλίας Κυριακίδης Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 2007 Ηλίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕΛΕΤΗ KAI ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΑ DC - DC. RESEARCH AND MANUFACTURING of DC-DC CONVERTER

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕΛΕΤΗ KAI ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΑ DC - DC. RESEARCH AND MANUFACTURING of DC-DC CONVERTER ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ Α.Τ.Ε.Ι. ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕΛΕΤΗ KAI ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΑ DC - DC RESEARCH AND MANUFACTURING of DC-DC CONVERTER

Διαβάστε περισσότερα

Τµήµα Βιοµηχανικής Πληροφορικής Σηµειώσεις Ηλεκτρονικών Ισχύος Παράρτηµα

Τµήµα Βιοµηχανικής Πληροφορικής Σηµειώσεις Ηλεκτρονικών Ισχύος Παράρτηµα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ηµιτονοειδές Ρεύµα και Τάση Τριφασικά Εναλλασσόµενα ρεύµατα Ισχύς και Ενέργεια Ενεργός τιµή περιοδικών µη ηµιτονικών κυµατοµορφών 1. Ηµιτονοειδές Ρεύµα και Τάση Οταν οι νόµοι του Kirchoff εφαρµόζονται

Διαβάστε περισσότερα

Συλλογή & Επεξεργασία Δεδομένων Εργαστήριο 5. Ρυθμίζοντας τη Φορά Περιστροφής. Σύστημα Συλλογής & Επεξεργασίας Μετρήσεων

Συλλογή & Επεξεργασία Δεδομένων Εργαστήριο 5. Ρυθμίζοντας τη Φορά Περιστροφής. Σύστημα Συλλογής & Επεξεργασίας Μετρήσεων Σκοπός Συλλογή & Επεξεργασία Δεδομένων Εργαστήριο 5 Ρυθμίζοντας τη Φορά Περιστροφής DC Κινητήρα. Σύστημα Συλλογής & Επεξεργασίας Μετρήσεων Βασική δομή ενός προγράμματος στο LabVIEW. Εμπρόσθιο Πλαίσιο (front

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499

ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499 ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499 ΣΤΑΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΑΕΡΓΟΥ ΙΣΧΥΟΣ (S) ρ Ανρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα Θέµατα Βαθµίες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 4 η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΗΧΑΝΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ

ΑΣΚΗΣΗ 4 η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΗΧΑΝΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΑΣΚΗΣΗ 4 η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΗΧΑΝΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ Σκοπός της Άσκησης: Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης είναι α) η κατανόηση της αρχής λειτουργίας των μηχανών συνεχούς ρεύματος, β) η ανάλυση της κατασκευαστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΟ ΠΕ ΙΟ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΕΣ

ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΟ ΠΕ ΙΟ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΟ ΠΕ ΙΟ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΕΣ Υ πάρχει µεγάλη διαφορά σε µια ηλεκτρική εγκατάσταση εναλλασσόµενου (AC) ρεύµατος µεταξύ των αντιστάσεων στο συνεχές ρεύµα (DC) των διαφόρων κυκλωµάτων ηλεκτρικών στοιχείων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Τµήµα Ηλεκτρονικής

ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Τµήµα Ηλεκτρονικής ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Τµήµα Ηλεκτρονικής Ηλεκτρονική Ι Εαρινό εξάµηνο 2005 Πρακτική ανάλυση ενισχυτή κοινού εκποµπού Τransstors βασικές αρχές Τι κάνουν τα transstors Πώς αναλύoνται τα κυκλώµατα των transstors Μικρά

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις Α1-Α4 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις Α1-Α4 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ 03-0 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: Α (ΛΥΣΕΙΣ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 0/0/03 ΘΕΜΑ Α Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις Α-Α

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρικές Ταλαντώσεις 2ο Σετ Ασκήσεων - Φθινόπωρο 2012

Ηλεκτρικές Ταλαντώσεις 2ο Σετ Ασκήσεων - Φθινόπωρο 2012 Ηλεκτρικές Ταλαντώσεις - Φθινόπωρο 2012 Επιµέλεια: Μιχάλης Ε. Καραδηµητρίου, M Sc Φυσικός http://perifysikhs.wordpress.com Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Α.1. Ποια µεταβολή ϑα έχουµε στην περίοδο ηλεκτρικών

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΑΝΟΡΘΩΤΕΣ ΤΑΣΗΣ ΑΡΜΟΝΙΚΕΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΙΣΧΥΟΣ Δρ Ανδρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα Θέματα Μονοφασική

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο για το Μάθημα Ηλεκτρομηχανικά Συστήματα Μετατροπής Ενέργειας

Εργαστήριο για το Μάθημα Ηλεκτρομηχανικά Συστήματα Μετατροπής Ενέργειας Εργαστήριο για το Μάθημα Ηλεκτρομηχανικά Συστήματα Μετατροπής Ενέργειας 1.1 Σκοπός του πειράματος ΠΕΙΡΑΜΑ 1 Λήψη κατάλληλων μετρήσεων με σκοπό την χάραξη χαρακτηριστικών ροπής και συντελεστή απόδοσης σαν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΤ=ΙS RT RS. Uεπ. Άσκηση 5 Ηλεκτρικοί κινητήρες DC

ΙΤ=ΙS RT RS. Uεπ. Άσκηση 5 Ηλεκτρικοί κινητήρες DC Άσκηση 5 Ηλεκτρικοί κινητήρες DC 5.1 Σκοπός της Άσκησης Σκοπός την Άσκησης είναι η μελέτη του τρόπου λειτουργίας και ελέγχου των ηλεκτρικών κινητήρων DC. Αναλύονται ο τρόπος εκκίνησης και ρύθμισης της

Διαβάστε περισσότερα

Ανύψωση τάσης στην έξοδο της γεννήτριας παραγωγής. Υποβιβασμός σε επίπεδα χρησιμοποίησης. Μετατροπή υψηλής τάσης σε χαμηλή με ρεύματα χαμηλής τιμής

Ανύψωση τάσης στην έξοδο της γεννήτριας παραγωγής. Υποβιβασμός σε επίπεδα χρησιμοποίησης. Μετατροπή υψηλής τάσης σε χαμηλή με ρεύματα χαμηλής τιμής Είδη μετασχηματιστών Μετασχηματιστές Ισχύος Μετασχηματιστές Μονάδος Ανύψωση τάσης στην έξοδο της γεννήτριας παραγωγής Μετασχηματιστές Υποσταθμού Υποβιβασμός σε επίπεδα διανομής Μετασχηματιστές Διανομής

Διαβάστε περισσότερα

2. Όλες οι απαντήσεις να δοθούν στο εξεταστικό δοκίμιο το οποίο θα επιστραφεί.

2. Όλες οι απαντήσεις να δοθούν στο εξεταστικό δοκίμιο το οποίο θα επιστραφεί. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικοί Μετατροπείς με IGBT PWM:

Ηλεκτρονικοί Μετατροπείς με IGBT PWM: Σεμινάριο ΤΕΕ Ανανεώσιμες μςπηγές Ενέργειας Ηλεκτρονικοί Μετατροπείς με IGBT PWM: Αντιστροφείς και Μέθοδοι Ελέγχου Εισηγητής: Δρ.-Μηχ. Εμμανουήλ Τατάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών Πάτρα,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΜΗΧΑΝΕΣ Κακαζιάνης Πέτρος ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 1.13 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια 90 min. Στις ερωτήσεις 1-4 να επιλέξετε το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

Διάρκεια 90 min. Στις ερωτήσεις 1-4 να επιλέξετε το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 2ο ΓΕΛ ΠΕΙΡΑΙΑ Α Οµάδα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ-ΤΕΧΝ/ΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Ονοµατεπώνυµο: Τµήµα: Ηµεροµηνία: 2/2/200 Διάρκεια 90 min Ζήτηµα ο Στις ερωτήσεις -4 να επιλέξετε το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή

Διαβάστε περισσότερα

Ένα σύστημα εκτελεί ελεύθερη ταλάντωση όταν διεγερθεί κατάλληλα και αφεθεί στη συνέχεια ελεύθερο να

Ένα σύστημα εκτελεί ελεύθερη ταλάντωση όταν διεγερθεί κατάλληλα και αφεθεί στη συνέχεια ελεύθερο να ΕΞΑΝΑΓΚΑΣΜΕΝΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ Α. Εξαναγκασμένες μηχανικές ταλαντώσεις Ελεύθερη - αμείωτη ταλάντωση και ποια η συχνότητα και η περίοδος της. Ένα σύστημα εκτελεί ελεύθερη ταλάντωση όταν διεγερθεί κατάλληλα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΙΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΙΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΙΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΗ 1 Ένα σώμα εκτελεί κίνηση που οφείλεται στη σύνθεση δύο απλών αρμονικών ταλαντώσεων ίδιας διεύθυνσης, που γίνονται γύρω από το ίδιο σημείο, με το ίδιο πλάτος A και συχνότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΗ ΥΛΗ: ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ 4/11/2012

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΗ ΥΛΗ: ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ 4/11/2012 ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΗ ΥΛΗ: ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ 4/11/01 ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5 να γράψετε στο φύλλο απαντήσεων τον αριθμό της ερώτησης και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1ο 1.1 Να γράψετε στο τετράδιό σας τα φυσικά µεγέθη από τη Στήλη Ι και, δίπλα σε καθένα, τη µονάδα της Στήλης ΙΙ που αντιστοιχεί σ' αυτό.

ΘΕΜΑ 1ο 1.1 Να γράψετε στο τετράδιό σας τα φυσικά µεγέθη από τη Στήλη Ι και, δίπλα σε καθένα, τη µονάδα της Στήλης ΙΙ που αντιστοιχεί σ' αυτό. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΦΥΣΙΚΗ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΠΤΑ (7) ΘΕΜΑ 1ο 1.1 Να γράψετε στο τετράδιό σας τα

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακά Ηλεκτρονικά. Μάθηµα 4ο.. Λιούπης

Ψηφιακά Ηλεκτρονικά. Μάθηµα 4ο.. Λιούπης Ψηφιακά Ηλεκτρονικά Μάθηµα 4ο. Λιούπης Λογική συζευγµένου εκποµπού Emitter-coupled logic (ECL) Χρησιµοποιούνται BJT transistor, µόνο στην ενεργή περιοχή Εµφανίζονται µικρές αλλαγές δυναµικού µεταξύ των

Διαβάστε περισσότερα

DC-DC ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΠΕΔΩΝ

DC-DC ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΠΕΔΩΝ DC-DC ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΠΕΔΩΝ Ε. Καρφόπουλος, Π. Πάχος, Π. Παναγής, Κ. Παύλου, Στ. Μανιάς Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών Τομέας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ηλεκτρικών Μηχανών

Εργαστήριο Ηλεκτρικών Μηχανών Εργαστήριο Ηλεκτρικών Μηχανών Σημειώσεις του διδάσκοντα : Παλάντζα Παναγιώτη Email επικοινωνίας: palantzaspan@gmail.com 1 Μετασχηματιστές Οι μετασχηματιστές είναι ηλεκτρομαγνητικές συσκευές ( μηχανές )

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣ ΣΤΙΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ

ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣ ΣΤΙΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣ ΣΤΙΣ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α. (Για τις ερωτήσεις Α. έως και Α. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή πρόταση.) Α. Ένας απλός αρµονικός

Διαβάστε περισσότερα

Τελεστικοί Ενισχυτές

Τελεστικοί Ενισχυτές Τελεστικοί Ενισχυτές Ενισχυτές-Γενικά: Οι ενισχυτές είναι δίθυρα δίκτυα στα οποία η τάση ή το ρεύμα εξόδου είναι ευθέως ανάλογη της τάσεως ή του ρεύματος εισόδου. Υπάρχουν τέσσερα διαφορετικά είδη ενισχυτών:

Διαβάστε περισσότερα

ηλεκτρικό ρεύµα ampere

ηλεκτρικό ρεύµα ampere Ηλεκτρικό ρεύµα Το ηλεκτρικό ρεύµα είναι ο ρυθµός µε τον οποίο διέρχεται ηλεκτρικό φορτίο από µια περιοχή του χώρου. Η µονάδα µέτρησης του ηλεκτρικού ρεύµατος στο σύστηµα SI είναι το ampere (A). 1 A =

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. (Silicon Controlled Rectifier). πυριτίου (TRlAC). (Silicon Controll ed Switch). - 0 ελεγχόµενος ανορθωτής πυριτίου SCR

ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. (Silicon Controlled Rectifier). πυριτίου (TRlAC). (Silicon Controll ed Switch). - 0 ελεγχόµενος ανορθωτής πυριτίου SCR 6. Θυρίστορ - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφανεια 1 6. ΤΑ ΘΥΡΙΣΤΟΡ - 0 ελεγχόµενος ανορθωτής πυριτίου SCR (Silicon Controlled Rectifier). - Η αµφίδροµη δίοδος THYRlSTOR (DIAC). - 0 αµφίδροµος ελεγχόµενος ανορθωτής

Διαβάστε περισσότερα

2. Όλες οι απαντήσεις να δοθούν στο εξεταστικό δοκίμιο το οποίο θα επιστραφεί.

2. Όλες οι απαντήσεις να δοθούν στο εξεταστικό δοκίμιο το οποίο θα επιστραφεί. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. παθητικά: προκαλούν την απώλεια ισχύος ενός. ενεργά: όταν τροφοδοτηθούν µε σήµα, αυξάνουν

ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. παθητικά: προκαλούν την απώλεια ισχύος ενός. ενεργά: όταν τροφοδοτηθούν µε σήµα, αυξάνουν 1. Εισαγωγικά στοιχεία ηλεκτρονικών - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1 1. ΘΕΜΕΛΙΩ ΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ Ηλεκτρικό στοιχείο: Κάθε στοιχείο που προσφέρει, αποθηκεύει και καταναλώνει

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 3 Η φωτο-εκπέµπουσα δίοδος (Light Emitting Diode)

Άσκηση 3 Η φωτο-εκπέµπουσα δίοδος (Light Emitting Diode) Άσκηση 3 Η φωτο-εκπέµπουσα δίοδος (Light Emitting Diode) Εισαγωγή Στην προηγούµενη εργαστηριακή άσκηση µελετήσαµε την δίοδο ανόρθωσης ένα στοιχείο που σχεδιάστηκε για να λειτουργεί ως µονόδροµος αγωγός.

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρική Ενέργεια. Ηλεκτρικό Ρεύμα

Ηλεκτρική Ενέργεια. Ηλεκτρικό Ρεύμα Ηλεκτρική Ενέργεια Σημαντικές ιδιότητες: Μετατροπή από/προς προς άλλες μορφές ενέργειας Μεταφορά σε μεγάλες αποστάσεις με μικρές απώλειες Σημαντικότερες εφαρμογές: Θέρμανση μέσου διάδοσης Μαγνητικό πεδίο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 5 η ΑΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΤΡΙΦΑΣΙΚΟΣ ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ. 1. Η μελέτη της δομής και της αρχής λειτουργίας ενός ασύγχρονου τριφασικού κινητήρα.

ΑΣΚΗΣΗ 5 η ΑΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΤΡΙΦΑΣΙΚΟΣ ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ. 1. Η μελέτη της δομής και της αρχής λειτουργίας ενός ασύγχρονου τριφασικού κινητήρα. Σκοπός της άσκησης: ΑΣΚΗΣΗ 5 η ΑΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΤΡΙΦΑΣΙΚΟΣ ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης είναι: 1. Η μελέτη της δομής και της αρχής λειτουργίας ενός ασύγχρονου τριφασικού κινητήρα. 1. Γενικά Οι

Διαβάστε περισσότερα

6 ΤΡΙΦΑΣΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

6 ΤΡΙΦΑΣΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ 6 ΤΡΙΦΑΣΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Η ηλεκτρική ισχύς παράγεται, µεταφέρεται και διανέµεται σχεδόν αποκλειστικά µε τριφασικά συστήµατα ρευµάτων και τάσεων. Μόνον οικιακοί και άλλοι µικρής ισχύος καταναλωτές είναι µονοφασικοί.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 2 η : ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ

ΑΣΚΗΣΗ 2 η : ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΕΙ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ - ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΣΠΑΡΤΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΛΟΓΙΚΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 η : ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΗΤΡΩΟΥ:.. ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΗΤΡΩΟΥ:.. Α. ΜΕΤΡΗΣΗ ΣΥΝΕΧΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

25.2. Εισαγωγή Θεωρητικές Επεξηγήσεις Λειτουργίας

25.2. Εισαγωγή Θεωρητικές Επεξηγήσεις Λειτουργίας φαρμογή 5 Τριφασικός παγωγικός Κινητήρας : Με Τυλιγμένο Δρομέα ( ο μέρος) 5.. Σκοποί της φαρμογής Μαθησιακοί Στόχοι Να μπορείτε να εξετάζετε την κατασκευή ενός τριφασικού επαγωγικού κινητήρα με τυλιγμένο

Διαβάστε περισσότερα

Ροµποτικοί Επενεργητές Σερβοκινητήρες Πνευµατικοί Υδραυλικοί Ηλεκτρικοί

Ροµποτικοί Επενεργητές Σερβοκινητήρες Πνευµατικοί Υδραυλικοί Ηλεκτρικοί Ηλεκτρικό & Ηλεκτρονικό Υποσύστηµα ενός Ροµπότ Επενεργητές Αισθητήρες Σύστηµα Ελέγχου Επενεργητές στη Ροµποτική Απαιτήσεις Ροµποτικών Επενεργητών χαµηλή αδράνεια µεγάλη σχέση ισχύος-βάρους, ικανότητα ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρικές Μηχανές ΙΙ

Ηλεκτρικές Μηχανές ΙΙ Ηλεκτρικές Μηχανές ΙΙ Ενότητα 1: Εκκίνηση Ασύγχρονων Μηχανών Επ. Καθηγήτρια Τζόγια Χ. Καππάτου Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499

ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499 ΕΥΕΛΙΚΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΜΥ 499 ΡΥΘΜΙΣΤΕΣ ΓΩΝΙΑΣ, ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΟΙ ΕΛΕΓΚΤΕΣ ΡΟΗΣ ΙΣΧΥΟΣ ρ Ανδρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΝΖΙΣΤΟΡ ΕΠΙ ΡΑΣΗΣ ΠΕ ΙΟΥ (FET)

ΤΡΑΝΖΙΣΤΟΡ ΕΠΙ ΡΑΣΗΣ ΠΕ ΙΟΥ (FET) Εισαγωγή στη Μικροηλεκτρονική (ΕΤΥ-482) 1 ΤΡΑΝΖΙΣΤΟΡ ΕΠΙ ΡΑΣΗΣ ΠΕ ΙΟΥ (FET) ΤΡΑΝΖΙΣΤΟΡ ΕΠΙ ΡΑΣΗΣ ΠΕ ΙΟΥ ΕΠΑΦΗΣ (JFET) Τα τρανζίστορ επίδρασης πεδίου είναι ηλεκτρονικά στοιχεία στα οποία οι φορείς του ηλεκτρικού

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Γ' Θετικής και Τεχνολογικής Κατ/σης

Φυσική Γ' Θετικής και Τεχνολογικής Κατ/σης Ηλεκτρικές Ταλαντώσεις ο ΘΕΜΑ Α Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση Ηλεκτρικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΟΝΟΜ/ΜΟ: ΤΜΗΜΑ: ΘΕΜΑ 1 Ο. 1 ο κεφάλαιο: «ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ» 1.1 Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: F(N) x(m) 1.2 Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση:

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΟΝΟΜ/ΜΟ: ΤΜΗΜΑ: ΘΕΜΑ 1 Ο. 1 ο κεφάλαιο: «ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ» 1.1 Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: F(N) x(m) 1.2 Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ 1 ο κεφάλαιο: «ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ» ΟΝΟΜ/ΜΟ: ΤΜΗΜΑ: ΘΕΜΑ 1 Ο 1.1 Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: Σύστηµα ελατηρίου-µάζας εκτελεί Γ.Α.Τ. Στο διπλανό διάγραµµα φαίνεται η γραφική παράσταση της δύναµης

Διαβάστε περισσότερα

3. Κύκλωμα R-L σειράς έχει R=10Ω, L=10mH και διαρρέεται από ρεύμα i = 10 2ηµ

3. Κύκλωμα R-L σειράς έχει R=10Ω, L=10mH και διαρρέεται από ρεύμα i = 10 2ηµ 1. *Εάν η επαγωγική αντίσταση ενός πηνίου είναι X L =50Ω σε συχνότητα f = 200Hz, να υπολογιστεί η τιμή αυτής σε συχνότητα f=100 Hz. 2. Εάν η χωρητική αντίσταση ενός πυκνωτή είναι X C =50Ω σε συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΥΤΟΜΑΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Ι

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΥΤΟΜΑΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Ι ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΥΤΟΜΑΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Ι ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΑΘΜΗΣ ΥΓΡΟΥ ΕΞΑΜΕΝΗΣ 1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΙΑΤΑΞΗΣ Τα βασικά µέρη της εργαστηριακής διάταξης είναι κατασκευασµένα από την εταιρεία LUCAS-NULLE.

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Αυτοματισμοί και

Διαβάστε περισσότερα