Ζωικοί Εχθροί Θεωρία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ζωικοί Εχθροί Θεωρία"

Transcript

1 Ελληνική ημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Ζωικοί Εχθροί Θεωρία Ενότητα 9: Μέθοδοι & μέτρα καταπολέμησης των ζωικών εχθρών Δρ Δήμητρα Ζωάκη Μαλισιόβα Καθηγήτρια Εντομολογίας 1

2 ΑνοιχτάΑκαδημαϊκάΜαθήματαστοΤΕΙΗπείρου Τμήμα: Τεχνολόγων Γεωπόνων Τίτλος Μαθήματος: Ζωικοί Εχθροί Θεωρία Ενότητα 9: Μέθοδοι & μέτρα καταπολέμησης των ζωικών εχθρών Όνομα Καθηγητή: Δρ Δήμητρα Ζωάκη Μαλισιόβα Βαθμίδα Καθηγητή: Καθηγήτρια Άρτα,

3 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται σε άλλου τύπου άδειας χρήσης, η άδεια χρήσης αναφέρεται ρητώς. 3

4 Χρηματοδότηση Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» και συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο) και από εθνικούς πόρους. Το έργο «Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο TEI Ηπείρου» έχει χρηματοδοτήσει μόνο την αναδιαμόρφωση του εκπαιδευτικού υλικού. Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στο πλαίσιο του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. 4

5 Μέθοδοι & μέτρα καταπολέμησης τωνζωικώνεχθρών Η Χημική, Βιολογική, Βιοτεχνολογική & Ολοκληρωμένη μέθοδος καταπολέμησης αναφέρονται στην Ενότητα 10 5

6 Σκοποί ενότητας Καταγραφή των δυνητικών μεθόδων & μέτρων καταπολέμησης των ζωικών εχθρών. 6

7 Περιεχόμενα ενότητας Στάδια καταπολέμησης ζωικών εχθρών. Μέθοδοι & μέτρα καταπολέμησης των ζωικών εχθρών. Κρατικά μέτρα. Καλλιεργητικά μέτρα. Μηχανικά & Φυσικά μέτρα. 7

8 Στάδια καταπολέμησης ζωικών εχθρών (1) 1. Διάγνωση ζωικού εχθρού 2. Εκτίμηση του κινδύνου προσβολής από το ζωικό εχθρό Ικανότητα πρόκλησης ζημιάς Στάδιο της καλλιέργειας 8

9 Στάδια καταπολέμησης ζωικών εχθρών (2) 3. Παρακολούθηση (monitoring) πληθυσμού και προσβολής με: Επιθεώρηση της καλλιέργειας με διαδοχική δειγματοληψία Πολλά άτομα σε λίγα δείγματα ψεκασμός Λίγα άτομα σε λίγα δείγματα όχι ψεκασμός Μέτριος αριθμός ατόμων σε λίγα δείγματα συλλογή περισσοτέρων δειγμάτων Ωφέλιμοι οργανισμοί (συνυπολογισμός) Παγίδες Γεωργικές προειδοποιήσεις 9

10 Στάδια καταπολέμησης ζωικών εχθρών (3) 4. Μέτρα μείωσης του πληθυσμού (αποφυγήήμείωσητης προσβολής) του ζωικού εχθρού Νομοθετικά Διοικητικά (Κρατικά) μέτρα Καλλιεργητικά μέτρα Μηχανικά μέτρα Φυσικά μέτρα Συμβατική Χημική αντιμετώπιση (συν ρυθμιστικές ουσίες της ανάπτυξης και φερομόνες) Βιολογική αντιμετώπιση Βιοτεχνολογικές μέθοδοι (στείρωση & γενετικά). Ολοκληρωμένη καταπολέμηση 10

11 Μέθοδοι & μέτρα καταπολέμησης των ζωικών εχθρών: Κρατικά μέτρα 11

12 Κρατικά μέτρα Τα μέτρα που νομοθετούνται, χρηματοδοτούνται, επιβλέπονται, επιβάλλονται ή/και εκτελούνται από το Κράτος Εναντίον ζωικών εχθρών γεωργικής σημασίας έχουν θεσπιστεί νόμοι & διατάγματα και ληφθεί μέτρα, που αφορούν την εκτέλεση της καταπολέμησης από το Κράτος ή/και Κοινωφελείς Οργανισμούς Ύπαρξή τους λόγω της ανάγκης προστασίας του αγρότη, καταναλωτή & περιβάλλοντος από την όλο και αυξανόμενη χρήση τοξικών ΦΠ 12

13 Σκοποί λήψης Κρατικών μέτρων Εμπόδιση αναγραφής λανθασμένων οδηγιών στα δοχεία συσκευασίας ΦΠ Αποτροπή χρήσης επικίνδυνων ουσιών, χωρίς τη συνταγή των αρμόδιων επιστημόνων Περιορισμός χρήσης ουσιών, που προκαλούν ανεπιθύμητη οσμή ή γεύση στα γεωργικά προϊόντα Παρεμπόδιση εκτέλεσης ψεκασμών από αγρότες, οιοποίοιδενέχουντις αναγκαίες γνώσεις και τη σχετική άδεια Περιορισμός πώλησης ΦΠ από εμπόρους, που δεν έχουν ειδική άδεια Καθορισμός των νομίμων επιτρεπτών υπολειμμάτων ΦΠ στα γεωργικά προϊόντα κατά τη συγκομιδή ή διάθεσής τους στην αγορά Καθορισμός ελάχιστου αριθμού ημερών μεταξύ της τελευταίας εφαρμογής ΦΠ και της συγκομιδής, για την αποφυγή των μη επιτρεπτών υπολειμμάτων ΦΠ στα γεωργικά προϊόντα 13

14 Ψεκασμοί μόνο τη σχετική άδεια Υπ. ΑΑ&Τ ΜΜΕ 14

15 Νομοθετικά Διοικητικά μέτρα στο πλαίσιο του διεθνούς εμπορίου Νομοθεσία Τελωνειακοί φραγμοί για ζωικούς εχθρούς καραντίνας & Εσωτερικοί (εντός κράτους) φραγμοί Φυτοϋγειονομικός έλεγχος (κυρίως πολλαπλασιαστικού υλικού) Ανίχνευση & Απογραφή Αντιμετώπιση ζωικών εχθρών με κρατική παρέμβαση (π.χ. δακοκτονία, τρωκτικοκτονία) (βλέπε και κάτωθι) Έλεγχος φυτοπροστατευτικών προϊόντων (ΦΠ) Γεωργικές προειδοποιήσεις (βλέπε και κάτωθι) Εκπαίδευση & Έρευνα 15

16 Νομοθεσία Σειρά Νόμων, Διαταγμάτων & Υπουργικών Αποφάσεων καθορίζουν τις αρμοδιότητες, καθήκοντα, υποχρεώσεις των Κρατικών Υπηρεσιών & πολιτών σχετικά με τη φυτοπροστασία και του καταναλωτού γεωργικών προϊόντων Προβλέπεται φυτοϋγιεινή εποπτεία γεωργικής παραγωγής, καταπολέμηση ζωικών εχθρών & ασθενειών, έλεγχος ΦΠ & ύπαρξη πόρων, για την αντιμετώπιση των σχετικών δαπανών 16

17 Νομοθεσία ΦΠ (1) Προϋποθέσεις & όροι εισαγωγής & χρήσης τους Απαγόρευση εισαγωγής, παρασκευής και κυκλοφορίας ορισμένων ΦΠ Στοιχεία που πρέπει να αναγράφονται στην ετικέτα Κατάταξη σε 3 κατηγορίες τοξικότητας για τα θερμόαιμα Μέγεθος & είδος συσκευασίας, καθώς και τη μέγιστη επιτρεπετή περιεκτικότητα σε δραστική ουσία για τα σκευάσματα των επικίνδυνων ΦΠ Ελάχιστοςχρόνοςμεταξύτελευταίαςεπέμβασης& συγκομιδής Διαδικασία χρήσης επικίνδυνων ασφυκτικών εντομοκτόνων σε υπαίθρια απεντομωτήρια 17

18 Νομοθεσία ΦΠ (2) Κατάταξη ορισμένων ΦΠ βάσει μελισσοτοξικότητας Προδιαγραφές για ορισμένα σκευάσματα, ώστε να είναι αποτελεσματικά & όχι πολύ επικίνδυνα Μέγιστη επιτρεπτή δόση ανά στρέμμα για ορισμένα επικίνδυνα ΦΠ Διαχείριση ανθεκτικότητας Φυτά που επιτρέπεται & φυτά που απαγορεύεται η χρήση ΦΠ Μέθοδοι προσδιορισμού ορισμένων ΦΠ, που το Κράτος αναγνωρίζει Είδος ποινής για τους παραβάτες της σχετικής νομοθεσίας 18

19 Φυτοϋγειονομικός έλεγχος Σκοπός η παρεμπόδιση εξάπλωσης ζωικών εχθρών Μεγάλης σημασίας για περιοχές με ποικιλία καλλιεργούμενων φυτών και κλίματος ή με εκτεταμένες μονοκαλλιέργειες, επειδή προσφέρονται στην εγκατάσταση και τάχιστη εξάπλωση εισαγόμενων ζωικών εχθρών Σχετικά με τα έντομα, σημασία για περιοχές που είναι γεωγραφικά απομονωμένες (οροσειρά, έρημος, θάλασσα), επειδή φυσικώς παρεμποδίζουν την εισαγωγή ζωικών εχθρών και μόνο με τα μεταφορικά μέσα του ανθρώπου ή/και του ίδιου ανθρώπου δύνανται να εισαχθούν Εκτέλεση από της Κρατικές Υπηρεσίες φυτοκαραντίνας και αφορά τόσο τον έλεγχο, όσο και την υγειονομική κάθαρση (απεντόμωση, απολύμανση) του φυτικού υλικού που είτε εισάγεται, είτε διακινείται από μία μολυσμένη περιοχή σε μία αμόλυντη, είτε εξάγεται 19

20 Φυτοϋγειονομικός έλεγχος Πραγμάτωση ελέγχου στα σημεία εισόδου & εξόδου των γεωργικών προϊόντων (φυτά, εμβόλια, μοσχεύματα, βολβοί, υπόγειοι βλαστοί & ρίζες, σπόροι, είδη συσκευασίας, ξυλεία & έπιπλα κ.λπ.), καθώς και των μεταφορικών τους μέσων & αποσκευών διαφόρων επιβατών Σημαντικό η πρόληψη διάδοσης ζωικών εχθρών με το πολλαπλασιαστικό φυτικό υλικό (πιστοποιητικό φυτοϋγείας) Αυστηρότητα ελέγχου ανάλογα με την εποχή του έτους Απεντόμωση ορισμένων προϊόντων, που ενδεχόμενα να φιλοξενούν ζωικούς εχθρούς, υποχρεωτικά με ασφυκτικά εντομοκτόνα 20

21 Φυτοϋγειονομικός έλεγχος Τήρησηαρχείουελέγχωνκαιεξαγωγήχρήσιμωνσυμπερασμάτων, για τη μείωση του χρόνου εξέτασης δειγμάτων μεταγενέστερα Εφαρμογή συστηματικού φυτοϋγειονομικού ελέγχου συμβάλλει στη μείωση των εξόδων σε σχέση με την πιθανή ζημιά που θα προκαλούσεοζωικόςεχθρόςανείχεεγκατασταθείσεμίαπεριοχή κατά το ίδιο χρονικό διάστημα Περιορισμός τυχόν εισαγωγή μεγάλου πληθυσμού ζωικού εχθρού με τη λήψη μέτρων από τις Υπηρεσίες ελέγχου και όταν τύχει να εισαχθούν λίγα άτομα και πιθανότατα δημιουργήσουν αρχικά λίγες & μικρές αποικίες, δύναται να εξοντωθούν ευκολότερα 21

22 Μέτρα φυτοϋγειονομικού ελέγχου για ζωικούς εχθρούς (1) Έλεγχος στη χώρα παραγωγής ή προέλευσης των προϊόντων, που πρόκειται να εισαχθούν Έλεγχος στα σύνορα, λιμάνια, αερολιμένες της χώρας εισαγωγής Απαγόρευση εισαγωγής, διακίνησης, πώλησης ορισμένων φυτικών υλικών ή/και, επιπλέον, που αυτά δεν έχουν κατάλληλα απεντομωθεί ή που προέρχονται από περιοχές, που έχουν το ζωικό εχθρό καραντίνα Απαγόρευση διατήρησης ορισμένων φυτικών υλικών στον αγρό ήστηναποθήκηκ.ά. 22

23 Μέτρα φυτοϋγειονομικού ελέγχου για ζωικούς εχθρούς (2) Απεντόμωση υλικών συσκευασίας (σάκοι, κυτία, κιβώτια, καφάσια κ.λπ.) πριν επιστραφούν από τις αγορές διάθεσης των προϊόντων στα κέντρα παραγωγής ή φόρτωσης Κατάσχεση ειδών που διατίθενται παράνομα και ακολούθως ηκαταστροφήήαπεντόμωσήτουςκαι(φυσικά) τιμωρία των παραβατών Πιστοποίηση υγιεινής κατάστασης ή απεντόμωσης προϊόντων και εγκαταστάσεων και έκδοση πιστοποιητικών φυτοϋγείας, που (θα) συνοδεύουν τα εξαγόμενα ΦΠ 23

24 Ανίχνευση Προτού ληφθούν έγκαιρα & σωστά ορισμένα Κρατικά μέτρα, χρήσιμο αποτελεί η γνώση ύπαρξης του ζωικού εχθρού σε μία δεδομένη περιοχή Ανίχνευση είναι η οργανωμένη έρευνα, για τη διαπίστωση νέων ζωικών εχθρών, που θεωρείται ότι δεν υπάρχουν στη χώρα ή στην περιοχή ή, εναλλακτικά, υπήρχαν στο παρελθόν και έχουν ληφθεί μέτρα για την εξόντωσή τους Σκοποί ανίχνευσης: εξασφάλιση έγκαιρης ανεύρεσης νεοεισαχθέντων ή νεοεισελθόντων ζωικών εχθρών; Συμβολής στην έγκαιρη καταπολέμηση ή εξόντωσή τους; Ενημέρωση παρασκευαστών & προμηθευτών ΦΠ και άλλων μέσων & μηχανημάτων καταπολέμησης, ώστεναταπροωθήσουν έγκαιρα, όπου υπάρχει ανάγκη 24

25 Απογραφή Συνίσταταιστησυλλογήήδιαπίστωσηπαρουσίαςενόςείδους ζωικού εχθρού σε μία περιοχή ή χώρα Συχνά περιλαμβάνει και την εκτίμηση της πυκνότητας πληθυσμού & της σοβαρότητας των ζημιών τους σε μία ή περισσότερες εποχές Σκοπός είναι η αξιολόγηση της οικονομικής ή υγειονομικής σημασίας του ζωικού εχθρού, ώστε να αποφασιστεί αν η αντιμετώπισή του αποτελεί αντικείμενο Κρατικής μέριμνας & πως Οι Κρατικές Υπηρεσίες που διεξάγουν την ανίχνευση, πραγματώνουν και την απογραφή 25

26 Έλεγχος ΦΠ Έλεγχος στην παρασκευή, κυκλοφορία, διάθεση & χρήση των ΦΠ σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία αποτελεί αρμοδιότητα της Δ/νσης Προστασίας Φυτικής Παραγωγής του Υπ. Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων Προσδιορισμός υπολειμμάτων ΦΠ στα γεωργικά προϊόντα γίνεται στο Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο (www.bpi.gr) και στα Περιφερειακά Κέντρα Προστασίας Φυτών & Ποιοτικού Ελέγχου, αλλά και στα σχετικά Εργαστήρια των ΑΕΙ & Ιδιωτικά 26

27 Γεωργικές Προειδοποιήσεις Αφορούν οδηγίες για το πότε και πως πρέπει ο αγρότης να επέμβει στην καλλιέργειά του, για την προστασία της παραγωγής του από ζωικούς εχθρούς και ασθένειες (βλέπε και κάτωθι) 27

28 Εκπαίδευση & Έρευνα Διδασκαλία γεωργικής & δασικής φυτοπροστασίας σε ΑΕΙ (μαθήματα, όπως Βασικής & Εφαρμοσμένης Γεωργικής Εντομολογίας & Ζωολογίας, Βασική & Προχωρημένη Φυτοπαθολογία, Βασική & Προχωρημένη Γεωργική Φαρμακολογία, Ζιζανιολογία, Γεωργική Οικολογία & Οικοτοξικολογία, Ολοκληρωμένη Αντιμετώπιση Ζωικών Εχθρών & Ασθενειών, Παθολογία Παραγωγικών Εντόμων κ.λπ.) Ειδική μετεκπαίδευση αγροτών ή/και νέων αγροτών Μετεκπαίδευση Κρατικών Υπαλλήλων που ασκούν φυτοϋγειονομικούς ελέγχους 28

29 Φυτοϋγειονομικός έλεγχος & Εκπαίδευση Έρευνα 29

30 Μέθοδοι & μέτρα καταπολέμησης των ζωικών εχθρών: Καλλιεργητικά μέτρα 30

31 Καλλιεργητικά μέτρα Καλλιεργητικές εργασίες που γίνονται με τα συνηθισμέναγεωργικάμηχανήματαήεργαλείακαι συντελούν στον περιορισμό των ζωικών εχθρών Δεν απαιτούνται ειδικές δαπάνες ή απασχόληση, αλλά μικροαλλαγές κατά την εφαρμογή τους Πολλές φορές απαιτείται και συνεργασία άλλων (γειτονικών) καλλιεργητών 31

32 Καλλιεργητικά μέτρα Τα καλλιεργητικά μέτρα δεν έχουν γενική εφαρμογή και απαιτούν καλή γνώση της βιο οικολογίας του ζωικού εχθρού και της καλλιέργειας, για τη δημιουργία δυσμενών συνθηκών ανάπτυξης του ζωικού εχθρού και ευνοϊκών για την ανάπτυξη της καλλιέργειας Δρουνεπικουρικάμεάλλαμέτρακαταπολέμησης, ωστόσο είναι μεγάλης σημασίας μιας και η αντιμετώπιση αρκετών ζωικών εχθρών δεν είναι ικανοποιητικά αν δεν εφαρμοστούν και αυτά Συνιστώνται για την προστασία φυτών με μικρή στρεμματική αξία, π.χ. σιτηρά, ορισμένα βιομηχανικά & κτηνοτροφικά φυτά, ή σε περιπτώσεις που δεν είναι εφαρμόσιμα ή συμφέροντα άλλα μέτρα καταπολέμησης 32

33 Καλλιεργητικά μέτρα Πλεονέκτημα: δεν απαιτούν ειδικές δαπάνες ή απασχόληση, ενδεχόμεναμεμικρέςαλλαγέςεπίτων συνηθισμένων καλλιεργητικών εργασιών Μειονέκτημα: συχνή απαίτηση εφαρμογής τους σε μεγάλες εκτάσεις με τη συνεργασία καλλιεργητών μίας ευρείας περιοχής 33

34 Καλλιεργητικά μέτρα (1) Αντικατάσταση μολυσμένων εδαφών (σπορείο, θερμοκήπιο) Καλλιέργεια εδάφους (όργωμα ή σβάρνισμα ή σκάλισμα) Καταστροφή ξενιστών ζωικών εχθρών (ζιζάνια) Δημιουργία ζωηρών φυτών με κατάλληλη άρδευση Αμειψισπορά Περίοδοι χωρίς φυτό ξενιστή Φυτά παγίδες «Ψευδή» σπορά 34

35 Καλλιεργητικά μέτρα (2) Τροποποίηση ρύθμιση του χρόνου φύτευσης ή/και συγκομιδής (πρώιμη όψιμη σπορά ή/και συγκομιδή) Απομάκρυνση και καταστροφή υπολειμμάτων της καλλιέργειας, που παραμένουν στον αγρό και καμιά φορά διαχειμάζουν Συγκαλλιέργεια ή ενδιάμεσα καλλιέργεια Ορθολογική λίπανση και άρδευση Αραίωση/Κλάδεμα & Λίπανση Σχέδιο Πυκνότητα Φύτευσης 35

36 Καλλιεργητικά μέτρα (3) Απολύμανση καλλιεργητικών εργαλείων και μηχανημάτων Χρήση υγιούς φυτικού πολλαπλασιαστικού υλικού Κατά ορισμένους, επιλογή ανεκτικών ή/και ανθεκτικών ποικιλιών, εμβολίων υποκειμένων (οριζόντια & κατακόρυφη ανθεκτικότητα) Υδροπονία Διατήρηση φυσικών ζωνών στα όρια των καλλιεργειών (μείωση κινδύνου ανθεκτικότητας & καταφύγιο ωφέλιμων οργανισμών) Θερμοκήπιο: μείωση υγρασίας & παρεμπόδιση εισόδου 36

37 Αμειψισπορά Συνιστάται εφαρμογή της για μονοφάγους ή ολιγοφάγους ζωικούς εχθρούς Κατάλληλη αμειψισπορά περιορίζει αρκετά τον πληθυσμό & τις ζημιές πολλούς από αυτούς (δύσκολα η καλή απόδοσή της σε πολυφάγους) Αν τρέφεται π.χ. μόνο από ένα είδος καλλιεργούμενου φυτού μιας περιοχής και αυτό παραληφθεί καλλιεργητικά για ορισμένο χρονικό διάστημα, τότεαυτόοζωικόςεχθρόςθαεξαφανιστείαπότηνπεριοχή απουσίας κατάλληλης τροφής Είδη που πολλαπλασιάζονται αργά και δεν μετακινούνται σε μεγάλες αποστάσεις καλύτερο αποτέλεσμα αν η έκταση εφαρμογής της μεθόδου είναι μεγαλύτερη Είδη με πολλές γενεές το έτος, μετακινούνται εύκολα και σε μεγάλες αποστάσεις φτωχά αποτελέσματα της μεθόδου 37

38 Αλλαγή χρόνου φύτευσης ή συγκομιδής Συχνή εφαρμογή του μέτρου αυτού Συνιστάται στη φύτευση καλλιέργειας, ώστε το φύτρωμά της να συμπίπτει με περιόδους κατά τις οποίες το ζημιογόνο αναπτυξιακό στάδιο του ζωικού εχθρού (π.χ. προνύμφη) να βρίσκεται στην περιοχή σε χαμηλούς πληθυσμούς Προϋπόθεση εφαρμογής η παρακολούθηση του πληθυσμού, για την κατάλληλη/ενδεδειγμένη περίοδο φύτευσης 38

39 Φυτά Παγίδες Φύτευσή τους για την προσέλκυση ζωικών εχθρών (π.χ. ως βρώση, ωοτοκία, καταφύγιο) με σκοπό την προστασία των (κυρίως) καλλιεργούμενων φυτών Βασίζεται στην προτίμηση που έχουν σχεδόν όλοι οι φυτοφάγοι ζωικοί εχθροί για ορισμένο είδος, ποικιλία, στάδιο ανάπτυξης φυτού Κατάλληλος χειρισμός σε χώρο & χρόνο εξασφαλίζει την ύπαρξη «αρεστών» φυτών κατά την κρίσιμη χρονική περίοδο, ώστε οι ζωικοί εχθροί να συγκεντρώνονται στα φυτά παγίδες Δύναται και σπορά φυτών της ίδιας με την καλλιεργούμενη ποικιλία πρωιμότερα ή οψιμότερα, ώστε την κατάλληλη εποχή να είναι πιο αρεστά στο ζωικό εχθρό 39

40 Φυτά Παγίδες Ζωικός εχθρός που μετακινείται περισσότερο, απαιταίται εκταταμένο δίκτυο φυτών παγίδων Καταστροφή ζωικών εχθρών στα φυτά παγίδες με άλλη μέθοδο (π.χ. χημική) πριν ολοκληρώσει εκεί το βιολογικό του κύκλο Ενίσχυση ελκυστικότητάς τους με ελκυστικές ή άλλες αρεστές ουσίες για το συγκεκριμένο ζωικό εχθρό (φερομόνες, καϊρομόνες φυτών κ.λπ.) Καταπολέμηση ζωικού εχθρού μόνο στα φυτά παγίδες είναι οικονομικότερη και προτιμότερη από ό,τι στο σύνολο της καλλιέργειας Πλεονέκτημα: σπάνια απαιτείται η εφαρμογή ΦΠ στην κύρια καλλιέργεια Παραδείγματα εφαρμογής: σε καλλιέργεια τομάτας, χρήση φυτών αγγουριάς ως φυτά παγίδες για τον Bemisia tabaci ήσεσπορόφυτα βαμβακιού χρήση ως φυτό παγίδα κρεμμύδια για το θρίπα Thrips tabaci 40

41 Φυτά Παγίδες Χρήση φυτών παγίδων, εκτός της καταπολέμησης, και για: Μελέτη οικολογίας ζωικών εχθρών (διασπορά, διαχείμανση, επιβίωση, εποχή δραστηριοποίησης) Διαπίστωση παρουσίας ζωικού εχθρού στον αγρό ή ακόμα και της πορείας του Δοκιμές αποτελεσματικότητας ΦΠ στον αγρό Προσέλκυση φυσικών εχθρών των ζωικών εχθρών στον αγρό 41

42 Καλλιέργεια εδάφους Μα το όργωμα ή σκάψιμο θανατώνονται μηχανικά οι ζωικοί εχθροί που διαβιούν στο έδαφος (καταστροφή βομβυκίων, κελιών, φωλιές, τροφή) Με την αναστροφή του εδάφους εκτίθενται στους φυσικούς εχθρούς ή δυσμενείς για αυτά καιρικές συνθήκες Εναλλακτικά, δύνανται να εισχωρήσουν σε μεγαλύτερο βάθος στο έδαφος και αργότερα να αδυνατούν να εξέλθουν στην επιφάνεια τα ενήλικα και έτσι να πεθάνουν Σε ορισμένες περιπτώσεις θεωρείται ικανοποιητική ως μέσο καταπολέμησης Επιδρά δυσμενώς στους ζωικούς εχθρούς και με έμμεσο τρόπο, καταστρέφοντας τα ζιζάνια ξενιστές τους 42

43 Καταστροφή ζιζανίων Ανταγωνίζεται την καλλιέργεια (ύδωρ, θρεπτικά στοιχεία), μειώνει την αποτελεσματικότητα ή/και δυσκολεύει την εφαρμογή της χημικής μεθόδου Έγκαιρη καταστροφή ζιζανίων ευνοεί και την καταπολέμηση ζωικών εχθρών, αλλά αυτό δεν ισχύει για όλες τις περιπτώσεις, Για παράδειγμα, ένα ζιζάνιο Αποτελεί τροφή & καταφύγιο για ζωικούς αλλά & φυσικούς εχθρούς Μπορεί να αυξήσει ή μειώσει την ελκυστικότητα ή/και καταλληλότητα του καλλιεργούμενου φυτού για το ζωικό εχθρό Να αλλοιώσει το μικροπεριβάλλον μέσα και γύρω από την καλλιέργεια 43

44 Καταστροφή ζιζανίων Η ποικιλία φυτών ξενιστών (ήτοι και παρουσία ζιζανίων) μειώνει τη συχνότητα των εξάρσεων πληθυσμών των ζωικών εχθρών, γιατί ευνοεί και τη διατήρηση φυσικών εχθρών και άρα ευνοεί τη θνησιμότητα του φυτοφάγου Παρουσία στα όρια των αγρών ζιζανίων συγγενών με το καλλιεργούμενο φυτό συμβάλλει στη γενετική ποικιλότητα (παραλλακτικότητα) του πληθυσμού του ζωικού εχθρού και αυτό μειώνει την ταχύτητα επιλογής ανθεκτικών βιοτύπων στα χημικά ΦΠ ή παρακάμπτουν την αντίσταση του φυτού Συμπέρασμα: μελέτη προσεκτική στο αν η (πλήρης) καταπολέμηση ζιζανίων ωφελεί ή βλάπτει τελικά; Εξαρτάται από τα αλληλεπιδρώντα είδη, τοποθεσία, καιρικές & καλλιεργητικές συνθήκες κ.ά. παράγοντες 44

45 Καταστροφή φυτικών υπολειμμάτων Ο πληθυσμών ζωικών εχθρών που επιζεί τη δυσμενή για αυτούς εποχή στα φυτικά υπολείμματα είναι συχνά αρκετός για να προσφέρει την επόμενη καλλιεργητική περίοδο το ξεκίνημα σε σημαντικούς πληθυσμούς & ζημιές Η καταστροφή φυτικών υπολειμμάτων ακόμα και με το κάψιμο, η απομάκρυνσή τους ή το σκέπασμά τους με κοπριά κατέχει σημαντικό ρόλο 45

46 Μέτρα που επηρεάζουν την ανάπτυξη του φυτού Το φυτό που λιπαίνεται σωστά και αναπτύσσεται τάχιστα μπορεί να αναπληρώσει τα ζημιωμένα όργανά του, επουλώσει τραύματα, αντικαταστήσει το χυμό που του αφαιρέθηκε από τους ζωικούς εχθρούς πιο εύκολα και γρήγορα από ό,τι ένα ασθενικό φυτό και συνεπώς θα υποκύψει πιο δύσκολα Ενδεικτικά μέτρα: τακτικό πότισμα, ενδεδειγμένη λίπανση, καλός σπόρος καλής & κατάλληλης για την περιοχή ποικιλίας, καλή προετοιμασία εδάφους, κατάλληλη απόσταση μεταξύ των φυτών, κατάλληλο κλάδεμα & αραίωμα καρπών Αποφυγή παράτασης παρουσίας νεαρών φύλλων & τρυφερών βλαστών και άφθονης κυκλοφορίας χυμών παρουσίας αφίδων και κηκιδόμυγες φύλλων 46

47 Μέτρα που επηρεάζουν έμμεσα το ζωικό εχθρό Υψηλή ατμοσφαιρική υγρασία, πυκνή φύτευση, πυκνό φύλλωμα σε καρποφόρα δένδρα και καλλωπιστικά ευνοούν την ανάπτυξη ορισμένων κοκκοειδών αραίωση κόμης για τη βελτίωση φωτισμού & αερισμού, αλλά και διευκόλυνσης εφαρμογής της χημικής μεθόδου Αραίωση φυλλώματος σε ορισμένες περιπτώσεις οδηγεί και στην αισθητή μείωση της ποσότητας του εφαρμοζόμενου ΦΠ 47

48 Ανθεκτικές ποικιλίες Αποτελεί την ικανότητα αποφυγής, ανοχής ή ανάρρωσης από προσβολές ζωικών εχθρών σε συνθήκες, που προκαλούν μεγαλύτερη ζημιά σε άλλες ποικιλίες του ίδιου είδους Από γεωργικής πλευράς, υφίστανται 5 κατηγορίες ανθεκτικότητας: Ανοσία: ο ζωικός εχθρός ουδέποτε θα βλάψει το φυτό με οποιεσδήποτε γνωστές συνθήκες (είναι ελάχιστες ποικιλίες) Μεγάλη (υψηλή) ανθεκτικότητα: η ποικιλία υφίσταται μικρή ζημιά Μικρή (χαμηλή) ανθεκτικότητα: η ποικιλία υφίσταται μικρότερη ζημιά ή προσβάλλεται από λιγότερα άτομα ζωικού εχθρού από ό,τι ο μέσος όρος των ποικιλιών του ίδιου είδους Ευπάθεια: η ποικιλία υφίσταται μέση ή μεγαλύτερη από τη μέση ζημιά Μεγάλη ευπάθεια: η ποικιλία υφίσταται ζημιά πολύ μεγαλύτερη από τη μέση 48

49 Ανθεκτικές ποικιλίες Ύπαρξη μόνο λίγων παραδειγμάτων που οι ανθεκτικές ποικιλίες ή είδη φυτών χρησιμοποιούνται ως το κύριο ή μοναδικό μέτρο καταπολέμησης ζωικών εχθρώ, όπως: φυλλοξήρα αμπέλου Phylloxera vitifoliae, αφίδα μηλιάς Eriosoma lanigerum, είδη Hemiptera του γένους Empoasca σε βαμβάκι, mayethiola destructor Diptera σε σιτάρι Κυρίως ως δευτερεύοντα μέτρα καταπολέμησης, αλλά συμβάλλουν στην καλύτερη αποτελεσματικότητα των πρωταρχικών μέτρων καταπολέμησης Επηρεάζει και την πυκνότητα πληθυσμού ζωικού εχθρού, τη δραστικότητα φυσικών εχθρών, την ευπάθεια του ζωικού εχθρού απέναντι στα ΦΠ 49

50 Μηχανισμοί ανθεκτικότητας φυτών βάσει σχέσεων ζωικού εχθρού φυτού Μη αποδοχή: αλλοιώνει τη συμπεριφορά του ζωικού εχθρού προς το φυτό και μειώνει τον πληθυσμό του στο φυτό μιας και δεν του είναιαρεστόωςδιαμονήήτροφή, λόγω μορφής, χρώματος, χημικών ερεθισμάτων κ.ά.; Ενδέχεται να αλλάζει ο βαθμός μιας ποικιλίας ως ξενιστής με το στάδιο του βιολογικού κύκλου του ζωικού εχθρού Αντιβίωση: δυσμενής επίδραση του φυτού στην ανάπτυξη ή επιβίωση του ζωικού εχθρού (π.χ. ασυνήθιστη διάρκεια ζωής, μικρό μέγεθος ή βάρος, μειωμένη γονιμότητα θήλεος κ.λπ.) μιας και η ποικιλία είναι ακατάλληλη ως τροφή ή διαμονή, ωστόσο ο ζωικός εχθρός δεν αποφεύγει να φάει ή παραμείνει στο φυτό 50

51 Μηχανισμοί ανθεκτικότητας φυτών βάσει σχέσεων ζωικού εχθρού φυτού Ανοχή: η ποικιλία αναπτύσσεται και επανορθώνει τη ζημιά και αποδίδει σοδειά, παρά το ότι προσβάλλεται από πληθυσμό ζωικού εχθρού εξίσου μεγάλο με αυτόν που προκαλεί σοβαρές ζημιές σε μη ανθεκτικά φυτά; Επηρεάζεται από την ηλικία & μέγεθος φυτού, πυκνότητα πληθυσμού ζωικού εχθρού, κλίμα κ.λπ. Αποφυγή ζωικού εχθρού: η ποικιλία αποφεύγει τη σοβαρή ζημιά, γιατί το ευπαθές του στάδιο δεν διαρκεί πολύ ή συμπίπτει με εποχή που ο ζωικός εχθρός έχει αραιό (χαμηλό) πληθυσμό, π.χ. οι πρώιμες ποικιλίες ροδακινιάς που δεν ζημιώνονται πολύ από τη μύγα της Μεσογείου (στις αρχές του θέρους ο πληθυσμός της είναι αραιός) 51

52 Μέθοδοι & μέτρα καταπολέμησης των ζωικών εχθρών: Μηχανικά & Φυσικά μέτρα 52

53 Μηχανικά μέτρα Μόνο σε λίγες περιπτώσεις προκαλούν μεγάλη θνησιμότητα των ζωικών εχθρών Συνήθως είναι δαπανηρά Είναι δημοφιλή, γιατί τα αποτελέσματά τους είναι εμφανή και άμεσα 53

54 Μηχανικά μέτρα Συλλογή & καταστροφή εντόμων χειρωνακτικά Χρήση τεχνητών εμποδίων (π.χ. φράκτης) Χρήση εκφοβιστικών μέσων (σκιάχτρο, εκπυρσοκροτητής, έγχρωμες ταινίες κ.λπ.) Καταστροφή του μέσου που ζουν & πολλαπλασιάζονται Αλλαγή υγρασίας, θερμοκρασίας, φωτός του χώρου Χρήση διαφόρων τύπων παγίδων (φωτοπαγίδες, με ελκυστικό τροφής ή οσμής, προσκολλητικές κ.λπ.) Ειδικά προστατευτικά για την καλλιέργεια πλέγματα (έντομα, πουλιά) 54

55 Συλλογή & καταστροφή εντόμων χειρωνακτικά Εφαρμογή εναντίον ορισμένων μεγαλόσωμων ζωικών εχθρών, ιδίως σε μικρές εκτάσεις ή όπου το ημερομίσθιο είναι χαμηλό Συλλογή ωών, καμπιών, ενήλικωνατόμωνήφυτικώνμερών, που περιέχουν το ζωικό εχθρό Παράδειγμα, συλλογή ωών & καμπιών των Pieris spp του λάχανου και μεγαλόσωμων προνυμφών Lepidoptera του καπνού (Protoparce spp) Συχνή συλλογή φωλιών της κάμπιας των πεύκων (Thaumetopoea pictyocampa) στις πόλεις Ύπαρξη ειδικών μηχανών συλλογής καμπιών ή ακρίδων 55

56 Μηχανική σύνθλιψη Εφαρμογή σε περιπτώσεις εναντίον οικιακής μύγας (μυγοσκοτώστρες) Παλαιότερα, χρήση ειδικών μεταλλικών γαντιών ή βουρτσών για την καταστροφή σωρών ωών ή προνυμφών & νυμφών με δυνατό τρίψιμο επί των φλοιών δένδρων κατά το χειμώνα Ύπαρξη ειδικών μηχανών σύνθλιψης ακριδών και ορισμένων ζωικών εχθρών αποθηκών 56

57 Φυσικά Οικολογικά Μέτρα Αποστείρωση εδάφους με υπέρθερμο ατμό (θερμοκήπιο) Εμβάπτιση με θερμό νερό (43.5 ο C για 2 4 ώρες, για την απαλλαγή των οργάνων αγενούς τρόπου πολλαπλασιασμού από τα ακάρεα και νηματώδεις) Ηλιοαπολύμανση (solarization) Παγίδευση (σε συνδυασμό με τη χημική μέθοδο) 57

58 Παγίδευση Στους πιο πολλούς ζωικούς εχθρούς αποτελεί βοηθητικό ή συμπληρωματικό μέτρο και χρησιμεύει πολλές φορές και για την παρακολούθηση πορείας πληθυσμού με σκοπό τον καθορισμό του χρόνου επέμβασης Αν αποτελεί άμεσο μέσο καταπολέμησης (μαζική παγίδευση ενός ήκαιτων2 φύλων), τότε απαιτείται μεγαλύτερος αριθμός παγίδων ανά στρέμμα Συνιστάται στην πρόκληση διαφόρων ερεθισμάτων (χημικά, οπτικά ή άλλα), τα οποία ελκύουν το ζωικό εχθρό στην παγίδα από την οποία δεν μπορεί να διαφύγει και θανατώνεται ή πεθαίνει Ύπαρξη και παγίδων που απλώς συλλαμβάνουν το ζωικό εχθρό, όταν τυχαία διέλθει 58

59 Παγίδευση Κατηγορίες παγίδων: τροφικές, φερομονικές, χρωματικές, φωτεινές, κολλητικές, αναρροφητικές, ύδατος κ.λπ. Ορισμένες παγίδες (τροφικές, φερομονικές, χρωματικές) δεν παγιδεύουν το ζωικό εχθρό κυριολεκτικά, αλλά τα (προσ)ελκύουν σε μία συνήθως επίπεδη επιφάνεια τοξική, επειδή είναι εμποτισμένη ή επαλειμμένη με ΦΠ Ίδιες επιφάνειες όμως μπορεί και χωρίς ΦΠ, αλλά με κολλητική ουσία ή άλλο μέσο για παγίδευση και καταμέτρηση στην περίπτωση παρακολούθησης της πορείας του ενήλικου πληθυσμού ή ακόμα και για τη μείωσή του 59

60 Παγίδευση Η παγίδα εκτός από αποτελεσματική πρέπει να είναι και εκλεκτική, γιατί αυτή (η εκλεκτικότητα) απλουστεύει την καταμέτρηση αυτών που συλλαμβάνονται στην παγίδα και δεν μειώνει τους πληθυσμούς των φυσικών εχθρών Επίτευξη εκλεκτικότητας με κατάλληλο χρώμα, σχήμα, μέγεθος, εκλεκτική ουσία (π.χ. φερομόνη) Προσθήκηοσμηρήςουσίαςσεχρωματικήπαγίδααυξάνει συνήθως την απόσταση δράσης της και έτσι μειώνεται ο αριθμός αναγκαίων παγίδων ανά στρέμμα Σπάνια η παγίδα πληροφορεί για την απόλυτη πυκνότητα του ζωικού εχθρού (συλλαμβάνεται μέρος του φυσικού πληθυσμού) 60

61 Τροφικές παγίδες Έλκυση ζωικού εχθρού (συνήθως Lepidoptera & Diptera) με ουσία ή μείγμα ουσιών κατά όμοιο τρόπο με μία θρεπτική του ουσία Lepidoptera: πολτοποιημένα και αραιωμένα σε νερό ώριμα ή αποξηραμένα φρούτα ή χυμοί φρούτων, χαλασμένο κρασί ή ξίδι, διαλύματα ζάχαρης, αραιωμένο μέλι, οξεικό τερπινύλιο Diptera που ωοτοκούν σε καρπούς: υδρολύματα πρωτεϊνών, υδατικά διαλύματα αλάτων του αμμωνίου ή συνδυασμό τους, τα οποία για το δάκο ελιάς & μύγα Μεσογείου χρησιμοποιούνται σε γυάλινες παγίδες τύπου McPhail (δακοπαγίδες) ή και παγίδα Steiner Μειονέκτημα: απαιτείται ανανέωση του ελκυστικού υγρού κάθε λίγες ημέρες και δεν έχουν μεγάλη εκλεκτικότητα 61

62 Τροφικές παγίδες McPhail: Στο κάτω μέρος τους βρίσκεται το ελκυστικό υγρό και τα εισερχόμενα έντομα δύσκολα διαφεύγουν και τελικά πνίγονται Steiner: αποτελείται από διαφανή συνθετική ύλη σε σχήμα βαρελιού με ανοίγματα στα δύο άκρα (βάσεις) για να εισέρχονται τα έντομα. Στο κέντρο της κρέμεται ο εξατμηστήρας με την ελκυστική ουσία και στο κάτω της μέρος υπάρχει λίγη σε ποσότητα σκόνη εντομοκτόνου 62

63 Τροφικές παγίδες Γυάλινες παγίδες τύπου McPhail (δακοπαγίδες) άνω και παγίδα Steiner δεξιά για Diptera της Οικογένειας Tephritidae (π.χ. δάκος ελιάς, μύγα Μεσογείου) 63

64 Τροφικές παγίδες Στις «οσμηρές» παγίδες (τροφικές, φερομονικές), εκτός της ελκυστικής ουσίας ρόλο στην αποτελεσματικότητά τους στην παγίδευση έχουν: Είδος (τύπος, σχήμα) Χρώμα Μέγεθος Θέση παγίδας Διάταξη παγίδων στην περιοχή σε σχέση με τον επικρατούντα άνεμο, επειδή οι ατμοί της είναι βαρύτεροι από τον αέρα 64

65 Φερομονικές παγίδες Ως ελκυστική πηγή έχουν συνθετική φερομόνη ή εκχύλισμα παρθένων εντόμων (συνήθως θήλεων) ή ζωντανά έντομα, που ελκύουν φερομόνη Οι περισσότερες ελκύουν άτομα του ενός μόνο φύλου και ονομάζονται και παγίδες φύλου ή σεξουαλικές παγίδες Πλεονέκτημα: δεν απαιτείται συχνή ανανέωση ελκυστικής ουσίας (εκτός αυτής των ζωντανών εντόμων) και έχουν μεγάλη εκλεκτικότητα & ελκυστικότητα 65

66 Διάφορες φερομονικές παγίδες 66

67 Φερομονικές παγίδες Παγίδες Delta: Κάθε παγίδα συνοδεύεται από 4 κολλητικές βάσεις Χρήση: Για τον έλεγχο λεπιδοπτέρων μέσα έξω από θερμοκήπιο Ποσότητα: Χρήση 2 παγίδων/10 στρ., για προληπτικό έλεγχο όλων των αναμενόμενων λεπιδοπτέρων Πορεία: Κρέμασμα παγίδων ομοιόμορφα στο χώρο, ώστε να μην υπάρξει αλληλεπίδραση, σε μέρη που επιτρέπουν την εύκολη και τακτική επιθεώρηση κατά μήκος του διαδρόμου Συναρμολόγηση: Δίπλωμα παγίδας "δέλτα" σε σχήμα τριγώνου και συλλογή φακέλου και άνοιγμα. Κρέμασμα κάψουλας με τη φερομόνη, από την κατάλληλη οπή στην κορυφή του τριγώνου 67

68 Φωτεινές παγίδες Δειγματοληψία κυρίως για πληθυσμούς νυχτόβιων εντόμων και μάλιστα ιπτάμενων, κυρίως Lepidoptera, Coleoptera, υδρόβια Hempitera, έντομα αποθηκών Και για κουνούπια & μύγες κατά το θέρος σε συνδυασμό με ηλεκτρικά φορτισμένες σχάρες, οι οποίες τα ηλεκτροπλήττουν Υπό της φωτεινής πηγής υπάρχει χωνί που οδηγεί σε φιάλη με πτητικό εντομοκτόνο, το οποίο τάχιστα θανατώνει τα έντομα που πίπτουν μέσα του Λαμπτήρες πυρακτώσεως, φθορισμού, υπεριώδους φωτός Γνωστότεροι τύποι: Rothamsted, Robinson, Pensylvannia 68

69 Φωτεινές παγίδες Pennsylvania Rothamsted Robinson Έντομα υγειονομικής σημασίας (φως+ρεύμα) 69

70 Χρωματικές παγίδες Έλκυση οπτικά ιδιαίτερα από σχήματα & χρώματα σχετικά με το κάθε φυτό ξενιστή του ή και διαφορετικά Επιφάνεια με κολλητική ουσία κατά κανόνα για τη σύλληψη των εντόμων Κατάλληλα για δειγματοληψία ενήλικου πληθυσμού και παρακολούθηση της πορείας του Μειονέκτημα: περιορισμένη εκλεκτικότητα, ενώ ορισμένες συλλαμβάνουν και ωφέλιμα εντομοφάγα Diptera & Hymenoptera Γιαορισμέναέντομα, αποδοτικότητα εξαρτάται όχι μόνο από το χρώμα, αλλά και από τη θέση και το ύψος μέσα στον αγρό και από την κλίση της 70

71 Χρωματικές παγίδες Αύξηση ελκυστικότητας & εκλεκτικότητας με ελκυστική ουσία (τροφική, φερομόνη) συνδυασμός χρωματικής & οσμηρής παγίδας Παράδειγμα: Προσθήκη στερεού υδρολύματος πρωτεΐνης & οξεικού αμμωνίου στην κολλητική ουσία παγίδων Pherocon AM Standard (ορθογώνιες) κατάλληλου χρώματος, για τη σύλληψη του Rhagoletis cerasi Diptera (μύγα/σκουλήκι κερασιών) Χρήση χρωματικών παγίδων και για μαζική παγίδευση, π.χ. δάκος ελιάς με κίτρινο φθορίζον χρώμα και κολλητική ουσία 71

72 Χρωματικές παγίδες Pherocon 72

73 Χρωματικές παγίδες Κολλητικές/χρωματικές Horiver: Κίτρινη για λιριόμυζες, αλευρώδεις, αφίδες, θρίπες, μύγες οικιακές Horiver ΤR: Μπλε για το "θρίπα της Καλιφόρνια", μύγες ζώων, σκνίπες κ.ά. Rollertrap: κίτρινο και μπλε κολλώδες ρολό 73

74 Ηχητικές παγίδες Παράγουν ήχο που ελκύει το έντομο Κατάλληληες για κουνούπια & άλλα Diptera Μικρού βαθμού χρήσης 74

75 Μηχανικές παγίδες Δεν είναι ελκυστικές και ποικίλλουν σε μέγεθος & σχήμα, Αποτελείται από ευρύστομο βάζο ή άλλο δοχείο μικρού βάθους με λεία τοιχώματα, το οποίο θάβεται με τα χείλη του να βρίσκονται στην επιφάνεια του εδάφους Σε ύψος μερικών cm στηρίζεται σκεπή, ώστε να μην πίπτει εντός το νερό βροχής και να προστατεύονται τα συλλαμβανόμενα έντομα από τα πουλιά Κυρίως για νυχτόβια βαδιστικά έντομα (δειγματοληψία πληθυσμού τους), τα οποία πίπτουν τυχαία και δεν εξέρχονται 75

76 Μηχανικές παγίδες 76

77 Παγίδες ύδατος Συνίστανται σε δοχεία μικρού βάθους, εσωτερικού χρώματος λευκό ή κίτρινο και γεμίζονται ως τη μέση περίπου με νερό Στονερόέχουνπροστεθείλίγεςσταγόνεςδιαβρεκτικήςή απορρυπαντικής ουσίας, για τη μείωση επιφανειακής του τάσης Έτσι, τα έντομα βυθίζονται και δεν διαφεύγουν μιας και έχουν προσελκυστεί από μικρή συνήθως απόσταση από το χρώμα ή προσγειώνονται τυχαία στην παγίδα Κυρίως για δειγματοληψία ιπτάμενων εντόμων την ημέρα 77

78 Παγίδες ύδατος 78

79 Παγίδες Παράθυρα Αποτελούνται από κατακόρυφο τζάμι, το οποίο έχει από κάτω λεκάνη με νερό που περιέχει λίγη διαβρεκτική ουσία και συντηρητικό Όπως τα έντομα πετούν, χτυπούν στο τζάμι και πίπτουν στο νερό Κυρίως για έρευνα Σύλληψη ενηλίκων Coleoptera 79

80 Κολλητικές παγίδες Κομμάτια συνθετικού ή φυσικού υλικού διαφόρων σχημάτων (παραλληλόγραμμων πλακών, κυλίνδρων μεγάλης διαμέτρου κ.ά.) που επαλείφονται με ανοιχτόχρωμο γράσσο ή ειδική κολλητική ουσία Συνήθως και με κατάλληλο ελκυστικό χρώμα Κυρίως για μαζική παγίδευση (μέσο καταπολέμησης) 80

81 Κολλητικές παγίδες 81

82 Αναρροφητικές παγίδες Κατάλληλες για ημερόβια & νυχτόβιαιπτάμεναέντομα Σε χωνί κατάλληλης διαμέτρου υπάρχει περιστρεφόμενος έλικας, που δημιουργεί αναρρόφηση σταθερής ποσότητας αέρα ανά μονάδα χρόνου Αέρας εξέρχεται από κωνικό μεταλλικό πλέγμα και τα έντομα συγκρατούνται και πίπτουν σε κατάλληλη συλλεκτική φιάλη με εντομοκτόνο; Είναι ηλεκτροκίνητες Χρήση κυρίως σε κλειστούς χώρους ως μέσο καταπολέησης (ύπαιθρο μόνο για έρευνα), π.χ. Johnson Taylor για αφίδες 82

83 Αναρροφητικές παγίδες Johnson-Taylor New Jersey (συνδυασμός αναρρόφησης & φωτός 83

84 Καταφύγια παγίδες Καταφύγια: προστατευόμενες από δυσμενείς καιρικές συνθήκες & φυσικούς εχθρούς θέσεις που τα έντομα μένουν κατά τις ώρες αδράνειας, δυσμενείς για αυτά εποχές του έτους, περίοδος διαπαύσεως και είναι ρωγμές φλοιού, κουφάλα δένδρου, βάση αυτοφυών φυτών, ανάμεσα ή κάτω από ξερά πεσμένα φύλλα, κάτω από πέτρες, μέσα σε ξεροληθιές, μέσα στο έδαφος Προσφορά στο φυτοφάγο έντομο καταφυγίων πρόκληση συγκέντρωσης πληθυσμού (παγίδευση) καταστροφή του Τοποθέτηση καταφυγίων το θέρος και αφαίρεση το χειμώνα Χρήση και για προσδιορισμό εποχής εφαρμογής εντομοκτόνων μέσω της παρακολούθησης του πληθυσμού ζωικού εχθρού 84

85 Καταφύγια παγίδες Εφαρμογή στην καρπόκαψα μηλιάς & για σύλληψη ενήλικων κουνουπιών Carpocapsa pomonella: Τεχνητό καταφύγιο με αυλακτωτό χαρτί συσκευασίας (γκοφρέ) ή λινάτσα με κατάλληλο μέγεθος οπών, το οποίοτυλίγουμεγύρωαπότονκορμόδένδρων Ανεπτυγμένες προνύμφες εγκαταλείπουν τα μήλα και κατέρχονται στον κορμό ψάχνοντας για κατάλληλα καταφύγια και εκεί υφαίνουν το βομβύκιο, όπου θα διαπαύσουν ή νυμφευθούν ανάλογα με την εποχή Έγκαιρη αφαίρεση από τους κορμούς των τεχνητών καταφυγίων και θανάτωση των εντόμων (συνήθως καίγοντάς τα) 85

86 Παγίδες ωών Για το Amyelois transitella Lepidoptera (εχθρός αμυγδαλιάς) Κυλινδρικά δοχεία από ημιδιαφανές πλαστικό με λεπτή οπή στα πλάγια, ώστε να διαχέονται οι οσμές του περιεχόμενου δολώματος (~25 g μείγματος πίτουρων, μελιού, γλυκερίνης και ύδατος) και κρέμεται περίπου 2 m σε σκιαζόμενο μέρος Έλκυση θήλεων & ωοτοκίας στην επιφάνεια του δοχείου, όπου διακρίνονται τα ωά μακροσκοπικά και καταμετρούνται Σύνθεση ισχυρών διεγερτικών ωοτοκίας ίσως αυξήσει μελλοντικά τη χρησιμότητά τους 86

87 Παγίδες ωών 87

88 Μηχανικά φράγματα Χρήση εναντίον εντόμων υγειονομικής σημασίας (μύγες, κουνούπια) & εντόμων αποθηκών Τοποθέτηση πλεγμάτων (σήτες) από μέταλλο ή συνθετική ύλη στις πόρτες & παράθυρα (παρεμπόδιση εισόδου); Και κουνουπιέρες Με πλέγμα καλύπτονται και οι δεξαμενές νερού ή πηγάδια Σήτες από μέταλλο ή πολυαιθυλένιο σε θερμοκήπια, αφού δεν επηρεάζουν το φωτισμό & αερισμό, για την επιτυχή παρεμπόδιση μικρόσωμων ζωικών εχθρών; Παράδειγμα σήτας με ορθογώνιες οπές που παρεμποδίζει την είσοδο του αλευρώδους Bemisia argenifolli, ενώεπιτρέπειτηδίοδοτουωφέλιμουπαρασιτοειδούς Encarsia formosa 88

89 Μηχανικά φράγματα Χρήση σε μικρή έκταση του εγκλωβισμού ή ενσάκκωση (καστανά χαρτοσακκίδια) καρπών για προστασία από καρποφάγους ζωικούς εχθρούς Παγίδευση βαδιστικών εντόμων με αυλάκια, χαντάκια με ασβέστη ήνερό, ταινίες από βαμβάκι κ.λπ., τα οποία αδυνατούν να διασχίσουν Χρήση κολλητικών ταινιών ως δακτυλίους γύρω από τον κορμό δένδρων για βαδιστικού τύπου προνύμφες Lepidoptera & ορισμένα ενήλικα Curculionidae Coleoptera; Παράδειγμα για την παρεμπόδιση ανόδου νυχτόβιων σκαθαριών Otiorrhunhus σε πρέμνα, όπου τρώνε οφθαλμούς και τρυφερούς βλαστούς της αμπέλου 89

90 Μηχανικά φράγματα 90

91 Μηχανική απομάκρυνση Για ευπαθείς & ευκόλως αποσπώμενους από τον ξενιστή τους ζωικούς εχθρούς Χρήση ύδατος υπό πίεση Περιορισμός ακάρεος Tetranychus urticae (δημιουργία δυσμενούς περιβάλλοντος & απομάκρυνση ποσοστού πληθυσμού του) 91

92 Χαμηλές & Υψηλές θερμοκρασίες Καταπολέμηση ζωικών εχθρών σε κλειστούς χώρους Mηπρόκλησηζημιώνυπότων5 ο C, άρα αποφυγή με τεχνητή ψύξη των αποθηκών χωρίς όμως τη θανάτωση των ζωικών εχθρών Χρήση υψηλών θερμοκρασιών (50 60 ο C), για την απεντόμωση (θανάτωση κάθε σταδίου του ζωικού εχθρού) προϊόντων αποθηκών, υφάσματα, ξύλα, βολβούς, ρούχα κ.λπ. Αποτέλεσμα εξαρτάται από το χρόνο έκθεσης ζωικού εχθρού στην ακραία, για αυτό, θερμοκρασία & το πόσο ακραία είναι 92

93 Χαμηλές & Υψηλές θερμοκρασίες Χρήσηυψηλώνθερμοκρασιώνσεσιλό, αλευρόμυλους (λειτουργία συστήματος θέρμανσης κτηρίου για λίγες ώρες στους 60 ο C) Χρήση ζεστού νερού ή ατμού για την απεντόμωση σύκων, αποξηραμένα φρούτα, βολβούς, έδαφος θερμοκηπίου Μέθοδος εφαρμογής θερμού ατμού για την απαλλαγή των καρπών εσπεριδοειδών από τις προνύμφες της μύγας της Μεσογείου (Diptera), όπου ο θερμός ατμός διέρχεται με πίεση από το σωρό καρπών και η υψηλή θερμοκρασία θανατώνει τα ωά & προνύμφες του ζωικού εχθρού, που βρίσκεται μέσα στους καρπούς 93

94 Ακτινοβόλος ενέργεια Πειραματικά σε αποθηκευμένα ή διακινούμενα προϊόντα, ηλεκτρομαγνητικά κύματα, υπέρυθρες, ορατές & υπεριώδεις ακτινοβολίες, ακτίνες Χ & γ, ηχητικά & υπερηχητικά κύματα, διάφορες μορφές ατομικής ενέργειας Μειονέκτημα: δεν έχουν οι πιο πολλές αρκετή διεισδυτικότητα (εκτός των ακτινών Χ & γ) για να θανατώνουν τα έντομα και χωρίς να βλάπτουν τα προϊόντα και με υψηλό κόστος Χρήση ακτίνων γ από ραδιενεργό κοβάλτιο για την απεντόμωση σπόρωνξηρώνκαρπώνκαιξηρώνοπωρών 94

95 Διακοπή νύχτας Αφορά το φωτισμό κλειστών ή/και υπαίθριων χώρων για λίγα λεπτά της ώρας την κατάλληλη στιγμή της σκοτόφασης Αποτροπή πρόκληση διάπαυσης στα άτομα της τελευταίας (διαχειμάζουσας) γενεάς των ειδών ζωικών εχθρών, που έχουν πολλές γενέες το έτος Σε περιοχές με δριμύ χειμώνα, αυτάταμηδιαπαύοντα άτομα αδυνατούν να επιζήσουν 95

96 Γενικά μέτρα υγιεινής Τήρηση κανόνων υγιεινής κατέχουν σπουδαίο ρόλο στον περιορισμό ορισμένων ζωικών εχθρών, κυρίως υγειονομικής σημασίας (μύγες, κατσαρίδες κ.λπ.) Σωροί απορριμμάτων και κομμένων χόρτων ελκύουν και προστατεύουν πολλά επικίνδυνα ή ενοχλητικά για τον άνθρωπο έντομα Συχνή συλλογή & έγκαιρη απομάκρυνση κοπριάς αποτρέπει τον εκεί πολλαπλασιασμό της μύγας των στάβλων 96

97 Γενικά μέτρα υγιεινής Λήψη μέτρων με μικρό κόστος και με σκοπό της αλλαγής του μέσου διαβίωσης ή του περιβάλλοντος, ώστε να καταστούν ακατάλληλα για τον πολλαπλασιασμό εντόμων υγειονομικής σημασίας: Χημικά: Αλλαγή της περιεκτικότητας ύδατος με αλάτι Μηχανικά: συσκότιση, κατάκλιση (αποτροπή ωοτοκίας εντόμων στο έδαφος), αποψίλωση βλάστησης σε παραποτάμιες περιοχές, πρόσχωση κ.λπ. Περιορισμός στάσιμων υδάτων με αποστράγγιση, άντληση, επιχωμάτωση, πρόσχωση κ.λπ. & αποξήρανση ελωδών εκτάσεων Ρύθμιση ροής υδάτων ορυζώνων ή αρδευτικών & αποστραγγιστικών καναλιών 97

98 Βιβλιογραφία Τζανακάκης, Μ. Ε. (1995). Εντομολογία. Studio University Press, 501 σελ. 98

99 Σημείωμα Αναφοράς Copyright Τεχνολογικό Ίδρυμα Ηπείρου. Δρ Δήμητρα Ζωάκη Μαλισιόβα. Ζωικοί Εχθροί Θεωρία. Μέθοδοι & μέτρα καταπολέμησης των ζωικών εχθρών. Έκδοση: 1.0. Άρτα, Διαθέσιμο από τη δικτυακή διεύθυνση: <http://eclass.teiep.gr/courses/texg102/> 99

100 Σημείωμα Αδειοδότησης Το παρόν υλικό διατίθεται με τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα 4.0 Διεθνές [1] ή μεταγενέστερη. Εξαιρούνται τα αυτοτελή έργα τρίτων π.χ. φωτογραφίες, Διαγράμματα κλ.π., τα οποία εμπεριέχονται σε αυτό και τα οποία αναφέρονται μαζί με τους όρους χρήσης τους στο «Σημείωμα Χρήσης Έργων Τρίτων». Ο δικαιούχος μπορεί να παρέχει στον αδειοδόχο ξεχωριστή άδεια να χρησιμοποιεί το έργο για εμπορική χρήση, εφόσον αυτό του ζητηθεί. [1] nc nd/4.0/deed.el 100

101 Τέλος Ενότητας Επεξεργασία: ρ Αντωνόπουλος ημήτριος Γεωπόνος-Φυτικής Παραγωγής ΓΠΑ Γεωπόνος-Γεωπονικής Βιοτεχνολογίας ΓΠΑ ΕΠΠΑΙΚ ΑΣΠΑΙΤΕ Μ Ε (MPhil) Φυτοπροστασίας ΓΠΑ Μ Ε (MSc) Ασφάλειας Τροφίμων WUR (PhD) Φυτοπαθολογίας ΓΠΑ Μετα- (Post-Doc) Φυτοπαθολογίας NCSU USA Μετα- (Post-Doc) Φυτοπαθολογίας ΓΠΑ-ΙΚΥ Άρτα,

3 ο Εργαστήριο Γενικής Εντομολογίας

3 ο Εργαστήριο Γενικής Εντομολογίας 3 ο Εργαστήριο Γενικής Εντομολογίας ΤΥΠΟΙ ΕΝΤΟΜΟΠΑΓΙΔΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΑΓΙΔΕΥΣΗΣ ΕΝΤΟΜΩΝ Καθ. Ν. Παπαδόπουλος Δρ. Κων/νος Ζάρπας Βασικές χρήσεις εντομοπαγίδων Παρακολούθηση πληθυσμών Καταπολέμηση (μαζική παγίδευση)

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό. Grapholita molesta Busck. (Lepidoptera: Tortricidae) (κν.

Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό. Grapholita molesta Busck. (Lepidoptera: Tortricidae) (κν. Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό Grapholita molesta Busck. (Lepidoptera: Tortricidae) (κν. βλαστορύκτης της ροδακινιάς) σε ροδάκινα και νεκταρίνια για εξαγωγή στη Ρωσία Για φυτοϋγειονομικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΓΡΑΒΙΑΣ 1998 1999 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ «ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ» ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΓΕΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΜΑΘΗΤΕΣ: Β Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΡΗΓΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Κ+Ν ΕΥΘΥΜΙΑΔΗ αβεε σας ενημερώνει. Έντομα εδάφους καλαμποκιού

Η Κ+Ν ΕΥΘΥΜΙΑΔΗ αβεε σας ενημερώνει. Έντομα εδάφους καλαμποκιού Η Κ+Ν ΕΥΘΥΜΙΑΔΗ αβεε σας ενημερώνει Έντομα εδάφους καλαμποκιού t ΓΝΩΡΙΖΩ t t t Αγρότιδες η Καραφατμέ η Κοφτοσκούληκα (Agotis spp) Τα τέλεια έντομα είναι νυκτόβια λεπιδόπτερα που ανήκουν σε διάφορα είδη

Διαβάστε περισσότερα

O υπονομευτής της τομάτας. Tuta absoluta. Κωνσταντίνος Β. Σίμογλου. ΔΑΟ & Κ Δράμας, Τμήμα Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου

O υπονομευτής της τομάτας. Tuta absoluta. Κωνσταντίνος Β. Σίμογλου. ΔΑΟ & Κ Δράμας, Τμήμα Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου O υπονομευτής της τομάτας Tuta absoluta Κωνσταντίνος Β. Σίμογλου ΔΑΟ & Κ Δράμας, Τμήμα Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Δράμα, 25-10-2011 O υπονομευτής της τομάτας Tuta absoluta Βιολογικός κύκλος

Διαβάστε περισσότερα

Απαραίτητα Μέσα. Ολοκληρωμένη Διαχείριση του προβλήματος. Ta... για την. του φυλλορρύκτη της τομάτας (Τuta absoluta).

Απαραίτητα Μέσα. Ολοκληρωμένη Διαχείριση του προβλήματος. Ta... για την. του φυλλορρύκτη της τομάτας (Τuta absoluta). Ta... Απαραίτητα Μέσα για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση του προβλήματος του φυλλορρύκτη της τομάτας (Τuta absoluta). Φερομόνη Τuta-500 Φερομόνη Τua-Optima Tuta Roll Ferolite εισαγωγη O φυλλορρύκτης της τομάτας

Διαβάστε περισσότερα

Γενική Φυτοπαθολογία Εργαστήριο

Γενική Φυτοπαθολογία Εργαστήριο Ελληνική ημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Γενική Φυτοπαθολογία Εργαστήριο Ενότητα 7: Chromista (Peronosporaceae) Δρ Δήμητρα Ζωάκη Μαλισιόβα Καθηγήτρια Εντομολογίας 1 ΑνοιχτάΑκαδημαϊκάΜαθήματαστοΤΕΙΗπείρου

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό. Καλιφόρνιας) σε ροδάκινα και νεκταρίνια και επιτραπέζια σταφύλια

Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό. Καλιφόρνιας) σε ροδάκινα και νεκταρίνια και επιτραπέζια σταφύλια Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό Frankliniella occidentalis (Thysanoptera: Thripidae) (κν. θρίπας της Καλιφόρνιας) σε ροδάκινα και νεκταρίνια και επιτραπέζια σταφύλια για εξαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense

Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense Δρ Βάγια Α. Κατή Τµήµα Ζιζανιολογίας Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο Α Κύκλος Εκπαίδευσης Νίκαια Λάρισας, 8 Φεβ. 2011 Ζηµιές από τα ζιζάνια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΟΜΟΛΟΓΙΚΟΙ ΕΧΘΡΟΙ ΒΑΜΒΑΚΟΣ

ΕΝΤΟΜΟΛΟΓΙΚΟΙ ΕΧΘΡΟΙ ΒΑΜΒΑΚΟΣ ΕΝΤΟΜΟΛΟΓΙΚΟΙ ΕΧΘΡΟΙ ΒΑΜΒΑΚΟΣ Χρήστος Γ. Αθανασίου Εργαστήριο Εντομολογίας και Γεωργικής Ζωολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΕΝΤΟΜΑ ΒΑΜΒΑΚΟΣ Κύριοι εχθροί Pectinophora gossypiella (Lepidoptera: Gelechiidae)

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση βέλτιστου τρόπου εξαπόλυσης και διάθεσης φυσικών εχθρών

Έκθεση βέλτιστου τρόπου εξαπόλυσης και διάθεσης φυσικών εχθρών Έκθεση βέλτιστου τρόπου εξαπόλυσης και διάθεσης φυσικών εχθρών «ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΙΟΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΒΙΟΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΣΕ ΥΔΡΟΠΟΝΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΟΜΑΤΑΣ ΚΑΙ ΜΑΡΟΥΛΙΟΥ HYDROFLIES» ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ & ΝΕΕΣ ΑΠΕΙΛΕΣ ΠΡΟ ΤΩΝ ΠΥΛΩΝ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ. Ειρήνη Βλουτόγλου LIFE09 ENV/GR/000302/SAGE10

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ & ΝΕΕΣ ΑΠΕΙΛΕΣ ΠΡΟ ΤΩΝ ΠΥΛΩΝ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ. Ειρήνη Βλουτόγλου LIFE09 ENV/GR/000302/SAGE10 LIFE09 ENV/GR/000302 SAGE10 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ & ΝΕΕΣ ΑΠΕΙΛΕΣ ΠΡΟ ΤΩΝ ΠΥΛΩΝ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ειρήνη Βλουτόγλου LIFE09 ENV/GR/000302/SAGE10 ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ (FinalReport) Ιούνιος

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Bιολογία και Οικολογία Ζιζανίων. 1.1 Εισαγωγή...19 1.2 Χαρακτηριστικά ζιζανίων...20 1.3 Μορφολογικά χαρακτηριστικά που

Περιεχόμενα. Bιολογία και Οικολογία Ζιζανίων. 1.1 Εισαγωγή...19 1.2 Χαρακτηριστικά ζιζανίων...20 1.3 Μορφολογικά χαρακτηριστικά που ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Bιολογία και Οικολογία Ζιζανίων 1.1 Εισαγωγή...19 1.2 Χαρακτηριστικά ζιζανίων...20 1.3 Μορφολογικά χαρακτηριστικά που χρησιμοποιούνται για τον προσδιορισμό των ζιζανίων...21 1.4 Κατάταξη ζιζανίων...22

Διαβάστε περισσότερα

Ceuthorrhynchus pallidactylus

Ceuthorrhynchus pallidactylus ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ /ΝΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΡΑΜΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΥ & ΦΥΤΟΫΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Ceuthorrhynchus pallidactylus ΡΑΜΑ 2011 Τί ζημιές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογική Γεωργία Βασικές Αρχές, Προβλήματα και Προοπτικές AGROTICA 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012

Βιολογική Γεωργία Βασικές Αρχές, Προβλήματα και Προοπτικές AGROTICA 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 Βιολογική Γεωργία Βασικές Αρχές, Προβλήματα και Προοπτικές Δήμητρα Προφήτου-Αθανασιάδου Γεωπονική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης AGROTICA 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 1.Σημερινή κατάσταση 2.Βασικές

Διαβάστε περισσότερα

Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων

Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων Δημήτρης Παπαχρήστος Εργαστήριο Γεωργικής Εντομολογίας Τμήμα Εντομολογίας και Γεωργικής Ζωολογίας Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο e-mail : d.papachristos@bpi.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

Ο υπονομευτής των φύλλων της τομάτας

Ο υπονομευτής των φύλλων της τομάτας T u t a a b s o l u t a Ο υπονομευτής των φύλλων της τομάτας ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ινστιτούτο Προστασίας Φυτών Ηρακλείου Από πού ήρθε; Το μικρολεπιδόπτερο Tuta absoluta, είναι έντομο ιθαγενές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014-15 Α. Λιόπα-Τσακαλίδη Γ. Ζερβουδάκης ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Η αντιμετώπιση των ζιζανίων στα καλλιεργούμενα φυτά είναι απαραίτητη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ Γ Ε Ω Ρ Γ Ι Κ Ε Σ Π Ρ Ο Ε Ι Δ Ο Π Ο Ι Η Σ Ε Ι Σ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ Η αλόγιστη χρήση φυτοφαρμάκων: ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ - βλάπτει την υγεία των & ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εκκλησιαστικό Δίκαιο. Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Τμήμα Νομικής Α.Π.Θ.

Εκκλησιαστικό Δίκαιο. Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Τμήμα Νομικής Α.Π.Θ. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Αγροτική Οικονομία. Ενότητα 5: Η λογιστική παρακολούθηση της αγροτικής εκμετάλλευσης

Αγροτική Οικονομία. Ενότητα 5: Η λογιστική παρακολούθηση της αγροτικής εκμετάλλευσης Αγροτική Οικονομία Ενότητα 5: Η λογιστική παρακολούθηση της αγροτικής εκμετάλλευσης Κοντογεώργος Αχιλλέας Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων

Διαβάστε περισσότερα

Ασθένειες της μηλιάς

Ασθένειες της μηλιάς Ασθένειες της μηλιάς Οι ασθένειες μηλιάς με το μεγαλύτερο ενδιαφέρον από δενδροκομικής και οικονομικής πλευράς είναι: το φουζικλάδιο, το ωίδιο, το βακτηριακό κάψιμο και οι σηψιριζίες (σημαντικότερη η Φυτόφθορα).

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Ανθοκομία - Κηποτεχνία ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ζωικοί Εχθροί Εργαστήριο

Ζωικοί Εχθροί Εργαστήριο Ελληνική ημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Ζωικοί Εχθροί Εργαστήριο Ενότητα 11: Συλλογή, χειρισμός & διατήρηση εντόμων Δρ Δήμητρα Ζωάκη Μαλισιόβα Καθηγήτρια Εντομολογίας 1 ΑνοιχτάΑκαδημαϊκάΜαθήματαστοΤΕΙΗπείρου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 5: Στερεά απόβλητα και Αστική Ρύπανση (Μέρος 2 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών Τμήμα : Γεωλογίας Σκοποί ενότητας Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

2. ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

2. ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Συγκριτική μελέτη της αποτελεσματικότητας δικτύου της παγίδας «ΔΑΚΟ-ΦΑΚΑ» κατά του δάκου της ελιάς (Βactrocera oleae, Diptera: Tephritidae) σε ελιές ποικιλίας Κορωνέικη. 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο δάκος της ελιάς (Bactrocera

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΑΛΕΛΛΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΦΡΟΥΤΑ-ΛΑΧΑΝΙΚΑ Τα φρούτα-λαχανικά δεν είναι τροφές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΑΦΙΔΩΝ ΣΤΑ ΒΑΜΒΑΚΙΑ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΑΦΙΔΩΝ ΣΤΑ ΒΑΜΒΑΚΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΑΦΙΔΩΝ ΣΤΑ ΒΑΜΒΑΚΙΑ ΑΦΙΔΑ ΤΟΥ ΒΑΜΒΑΚΙΟΥ Aphis gossypii (Hemiptera-Homoptera,Aphididae) Βιολογία Aphis gossypii στο βαμβάκι 2.Με την άνοδο της θερμοκρασίας και τη δράση των φυσικών

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Δρ. Δημήτριος Αντωνόπουλος. Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. econtentplus programme ΕΧΘΡΟΙ ΦΙΣΤΙΚΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΚΙΑΣ

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Δρ. Δημήτριος Αντωνόπουλος. Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. econtentplus programme ΕΧΘΡΟΙ ΦΙΣΤΙΚΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΚΙΑΣ 1 Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme 2 econteplusproject Organic.Edunet ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΧΘΡΩΝ ΣΕ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΦΙΣΤΙΚΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΚΙΑΣ PhD Γεωπονικών Επιστημών Γ.Π.Α. MSc

Διαβάστε περισσότερα

Αγροτικός Τουρισμός. Ενότητα 2 η : Η εμπειρία στον τουρισμό. Όλγα Ιακωβίδου Τμήμα Γεωπονίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Αγροτικός Τουρισμός. Ενότητα 2 η : Η εμπειρία στον τουρισμό. Όλγα Ιακωβίδου Τμήμα Γεωπονίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Αγροτικός Τουρισμός Ενότητα 2 η : Η εμπειρία στον τουρισμό Όλγα Ιακωβίδου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 9: Υγρά αστικά απόβλητα Διάθεση λυμάτων στο έδαφος (φυσικά συστήματα επεξεργασίας) (Μέρος 1 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

Η «πικρή» γεύση των μήλων σε Ελλάδα και Ευρώπη

Η «πικρή» γεύση των μήλων σε Ελλάδα και Ευρώπη Η «πικρή» γεύση των μήλων σε Ελλάδα και Ευρώπη Ιούνιος 2015 GREENPEACE / FRED DOTT Η παραγωγή μήλων και φρούτων εν γένει στην Ευρώπη είναι ένας από τους τομείς της ευρωπαϊκής γεωργίας με την εντατικότερη

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την E-GEOPONOI.GR Πέμπτη, 07 Αύγουστος 2008 11:30 - Τελευταία Ενημέρωση Σάββατο, 14 Νοέμβριος 2009 14:34

Συντάχθηκε απο τον/την E-GEOPONOI.GR Πέμπτη, 07 Αύγουστος 2008 11:30 - Τελευταία Ενημέρωση Σάββατο, 14 Νοέμβριος 2009 14:34 Φυσικά λιπάσματα Τα κύρια θρεπτικά συστατικά των φυτών Τρεις είναι οι θρεπτικές ουσίες που απαιτούνται από τα φυτά σε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες από τα άλλα στοιχεία. Είναι το άζωτο(n), ο φώσφορος(p) και

Διαβάστε περισσότερα

AΠΟΦΑΣΗ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

AΠΟΦΑΣΗ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Δ/ΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤ. ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ Ταχ. Δ/νση: Λ. Συγγρού 150 Τ.Κ.: 176 71 - ΚΑΛΛΙΘΕΑ Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 18.07.2003 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΓΕΩΡΓΙΑΣ Αριθ. πρωτ.: 106790 ΓΕΝΙΚΗ /ΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ /ΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤ. ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ Ταχ. /νση : Ιπποκράτους 3-5 Ταχ. Κώδικας

Διαβάστε περισσότερα

Ζωικοί Εχθροί Εργαστήριο

Ζωικοί Εχθροί Εργαστήριο Ελληνική ημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Ζωικοί Εχθροί Εργαστήριο Ενότητα 4: Αναπαραγωγή, ανάπτυξη & μεταμόρφωση των εντόμων Δρ Δήμητρα Ζωάκη Μαλισιόβα Καθηγήτρια Εντομολογίας 1 ΑνοιχτάΑκαδημαϊκάΜαθήματαστοΤΕΙΗπείρου

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 11: Θεωρία Οργάνωσης & Διοίκησης Μαυρίδης Δημήτριος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Οικολογικό περιβόλι. Σχεδιασµός και οργάνωση του. 2.1 Έδαφος γεµάτο ζωή Α ΜΕΡΟΣ (70 ) 2.1.1 Η διαδικασία δηµιουργίας χούµους στο έδαφος

1.1 Οικολογικό περιβόλι. Σχεδιασµός και οργάνωση του. 2.1 Έδαφος γεµάτο ζωή Α ΜΕΡΟΣ (70 ) 2.1.1 Η διαδικασία δηµιουργίας χούµους στο έδαφος Σεµινάριο Οικολογικό περιβόλι & ανθόκηποι ταράτσας Το σεµινάριο αποτελείται από 20 µαθήµατα των 10 συναντήσεων Σύνολο: 35 εκπαιδευτικές ώρες 1 η Συνάντηση (1 ο µάθηµα) 1.1 Οικολογικό περιβόλι. Σχεδιασµός

Διαβάστε περισσότερα

Διαφήμιση και Δημόσιες Σχέσεις Ενότητα 9: Σχέσεις διαφημιστή-διαφημιζόμενου

Διαφήμιση και Δημόσιες Σχέσεις Ενότητα 9: Σχέσεις διαφημιστή-διαφημιζόμενου Διαφήμιση και Δημόσιες Σχέσεις Ενότητα 9: Σχέσεις διαφημιστή-διαφημιζόμενου Θεοδωρίδης Προκόπης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων (Δ.Ε.Α.Π.Τ.)

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της μετάφρασης

Ιστορία της μετάφρασης ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 6: Μεταφραστές και πρωτότυπα. Ελένη Κασάπη ΤΜΗΜΑ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Ανατομία - Φυσιολογία Ακοής Ομιλίας Λόγου

Ανατομία - Φυσιολογία Ακοής Ομιλίας Λόγου 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Ανατομία - Φυσιολογία Ακοής Ομιλίας Λόγου Ενότητα 5 : Στοματική κοιλότητα Φάρυγγας (Μέρος Α ) Ναυσικά Ζιάβρα 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 7: ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΕΓΕΘΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ Μαυρίδης Δημήτριος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 Η ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΕΝΤΟΜΩΝ

Κεφάλαιο 1 Η ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΕΝΤΟΜΩΝ Κεφάλαιο 1 Η ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΕΝΤΟΜΩΝ 1.1 Ο άνθρωπος και τα έντοµα Από τις τρεις κύριες οµάδες ζωικών οργανισµών που προσβάλλουν γεωργικές καλλιέργειες, τα Έντοµα, τα Ακάρεα και τους Νηµατώδεις, η

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ. 9η ΙΑΛΕΞΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΓΙΑ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΙΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ. 9η ΙΑΛΕΞΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΓΙΑ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΙΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΦΥΤΩΝ 9η ΙΑΛΕΞΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΓΙΑ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΙΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ Ανθεκτικότητα Γενικά Η εξέλιξη των καλλιεργούµενων φυτών είναι το αποτέλεσµα φυσικής και τεχνητής επιλογής Η επιλογή για αυξηµένες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ:

ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ: ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ: ΕΝΑ ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΕ ΑΓΝΩΣΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ, ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΝΙΚΟΛΑΣ ΠΡΙΜΗΚΥΡΙΟΣ, ΓΕΩΠΟΝΟΣ, Δρ. ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΓΕΝΕΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

2/21/2012 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΧΘΡΩΝ ΤΩΝ

2/21/2012 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΧΘΡΩΝ ΤΩΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΧΘΡΩΝ ΤΩΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ Γ.Μπρούφας 1 &.Κωβαίος 2 1 Τμήμα Αγροτικής Ανάπτυξης, ημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης 2 Σχολή Γεωπονίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης 1950-19601960

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΣΤΑΝΙΑ. Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση:

ΚΑΣΤΑΝΙΑ. Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση: ΚΑΣΤΑΝΙΑ Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση: Οικ.: Faqgaceae Castanea mollissima (κινέζικη Καστανιά) Α: έλκος και μελάνωση C. crenata (Ιαπωνική Καστανιά) Α: έλκος και μελάνωση C. sativa (Ευρωπαϊκή Καστανιά)

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικά Μηχανήματα (Θεωρία)

Γεωργικά Μηχανήματα (Θεωρία) Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Γεωργικά Μηχανήματα (Θεωρία) Ενότητα 11 : Γεωργικά Μηχανήματα Μηχανήματα σποράς και φύτευσης Δρ. Δημήτριος Κατέρης ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΣΠΟΡΑ - ΦΥΤΕΥΣΗ-ΛΙΠΑΝΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές αειφορίας και διαχείρισης Βιολογία της Διατήρησης

Αρχές αειφορίας και διαχείρισης Βιολογία της Διατήρησης ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Αρχές αειφορίας και διαχείρισης Βιολογία της Διατήρησης Ενότητα 8: Προστατευόμενες φυσικές περιοχές, το παράδειγμα του Εθνικού Θαλάσσιου

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα7: Διοίκηση προσωπικού vsδιοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ειρήνη Τριάρχη Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΔΑΦΟΣ Φυσικές ιδιότητες Δομή και σύσταση Χρώμα Βάθος Διαπερατότητα Διαθέσιμη υγρασία Θερμοκρασία Χημικές ιδιότητες ph Αλατότητα Γονιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΪΟΝ: Είναι υγρό γαλακτωματοποιήσιμο (EC) με 5% β/ο δραστική ουσία (cypermethrin), 94,01% β/β βοηθητικές ουσίες.

ΠΡΟΪΟΝ: Είναι υγρό γαλακτωματοποιήσιμο (EC) με 5% β/ο δραστική ουσία (cypermethrin), 94,01% β/β βοηθητικές ουσίες. ΠΡΟΪΟΝ: Πυρεθρινοειδές εντοµοκτόνο, επαφής και στοµάχου. Δρα στο νευρικό σύστηµα των εντόµων, παρεµποδίζοντας το κλείσιµο των διαύλων Na+ στους νευράξονες των νευρικών κυττάρων. Αυτό έχει ως αποτέλεσµα

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας

Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας Ενότητα : Ωκεάνια Θερμική Ενέργεια II Ενέργεια από την διαφορά θερμοκρασίας Σκόδρας Γεώργιος, Αν. Καθηγητής gskodras@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων

Διαβάστε περισσότερα

15REQ002675036 2015-03-31

15REQ002675036 2015-03-31 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΗΜΟΣ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ- ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑΣ-ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΜΗΜΑ ΠΡΑΣΙΝΟΥ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ============================ ΕΡΓΟ :

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία

Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία Ενότητα 3: Φωτοερμηνεία. Κωνσταντίνος Περάκης Ιωάννης Φαρασλής Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΧΕΙΡΩΝΑΚΤΙΚΑ Ξελάκκωμα (λεκάνη βάθους 10 cm) Σκάψιμο (σε βάθος 15-20 cm μετά το κλάδεμα) Σκάλισμα (σε βάθος 5-8 cm μετά την καρπόδεση) ΜΕ ΕΛΚΥΣΤΗΡΕΣ Δίυνα

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ολικής Ποιότητας & Επιχειρηματική Αριστεία Ενότητα 1.4: ISO 9004:2009

Διοίκηση Ολικής Ποιότητας & Επιχειρηματική Αριστεία Ενότητα 1.4: ISO 9004:2009 Διοίκηση Ολικής Ποιότητας & Επιχειρηματική Αριστεία Ενότητα 1.4: ISO 9004:2009 Ψωμάς Ευάγγελος Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων (Δ.Ε.Α.Π.Τ.)

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΚΙΑ ΣΥΚΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ

ΣΥΚΙΑ ΣΥΚΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ ΣΥΚΙΑ Καταγωγή: Ν. Αραβία Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Moraceae FicuscaricaL. Βοτανικοί Χαρακτήρες Θηλυκοδίοικο (αρρενοσυκιά-µόνοικο, ηµεροσυκιά θηλυκά άνθη) Φυλλοβόλο Μέτριο έως µεγάλο µέγεθος, µαλακό ξύλο

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ολικής Ποιότητας & Επιχειρηματική Αριστεία Ενότητα 1.6.1: Το οργανόγραμμα της ποιότητας

Διοίκηση Ολικής Ποιότητας & Επιχειρηματική Αριστεία Ενότητα 1.6.1: Το οργανόγραμμα της ποιότητας Διοίκηση Ολικής Ποιότητας & Επιχειρηματική Αριστεία Ενότητα 1.6.1: Το οργανόγραμμα της ποιότητας Ψωμάς Ευάγγελος Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΡΟΚΑΤΑΡΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ - ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΡΟΚΑΤΑΡΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ - ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΠΡΟΚΑΤΑΡΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ - ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΣΥΝΔΥΑΣΜΕΝΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΚΑΙ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΜΕΤΡΩΝ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΩΝ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΕΞΑΠΛΩΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΚΚΙΝΟΥ ΡΥΓΧΩΤΟΥ ΣΚΑΘΑΡΙΟΥ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

A Β C D E1 E2 F G A B C D E1 E2 F G A Β C D E1 E2 F G A Β C D E1 E2 F G ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

A Β C D E1 E2 F G A B C D E1 E2 F G A Β C D E1 E2 F G A Β C D E1 E2 F G ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ Γ Ε Ω Ρ Γ Ι Κ Ε Σ Π Ρ Ο Ε Ι Δ Ο Π Ο Ι Η Σ Ε Ι Σ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑi ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΠΕΡ/ΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΒΟΛΟΥ Ταχ. Δ/νση:

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μικροοικονομική. Ενότητα 12 : Μορφές Αγοράς Καραμάνης Κωνσταντίνος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μικροοικονομική. Ενότητα 12 : Μορφές Αγοράς Καραμάνης Κωνσταντίνος 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Μικροοικονομική Ενότητα 12 : Μορφές Αγοράς Καραμάνης Κωνσταντίνος 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Λογιστικής και χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ Ενότητα 11η: ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη

Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη Ενότητα 3: Κλασικά Υποδείγματα της Διεθνούς Οικονομικής Θεωρίας (Heckscher-Ohlin model) Γρηγόριος

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Αποβλήτων

Διαχείριση Αποβλήτων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Διαχείριση Αποβλήτων Ενότητα 11 : Βιομηχανικά Στερεά και Υγρά Απόβλητα Δρ. Σταυρούλα Τσιτσιφλή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρησιακή Έρευνα

Επιχειρησιακή Έρευνα Επιχειρησιακή Έρευνα Ενότητα 6: Εφαρμογές Γραμμικού Προγραμματισμού (2 ο μέρος) Μπεληγιάννης Γρηγόριος Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων

Διαβάστε περισσότερα

2. Επέλεξε τα μέσα (ποτιστικό, σύγχρονα εργαλεία)

2. Επέλεξε τα μέσα (ποτιστικό, σύγχρονα εργαλεία) Πριν ξεκινήσεις 1. Επέλεξε το χώρο (νερό, καλό έδαφος) 2. Επέλεξε τα μέσα (ποτιστικό, σύγχρονα εργαλεία) 3. Ξέχασε κατ αρχήν ευαίσθητα και σπάνια φυτά. Πρώτα περπάτα σε γνωστά μονοπάτια και σ αυτό που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΕΝΗΣ ΠΟΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ

ΕΓΓΕΝΗΣ ΠΟΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΕΓΓΕΝΗΣ ΠΟΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ Σπορά τον Απρίλιο σε βάθος 2-3 cm και σε απόσταση 15 cm Μικρή βλαστική ικανότητα σπόρων (περίπου 3-4 έτη) Αδύνατη η πιστή αναπαραγωγή των ποικιλιών Καθυστέρηση εισόδου πρέμνων σε

Διαβάστε περισσότερα

Το κόκκινο σκαθάρι Rhynchophorus ferrugineus Απειλεί το φοινικόδασος Ενημερώσου Προστάτευσε το φοινικόδασος

Το κόκκινο σκαθάρι Rhynchophorus ferrugineus Απειλεί το φοινικόδασος Ενημερώσου Προστάτευσε το φοινικόδασος Το κόκκινο σκαθάρι Rhynchophorus ferrugineus Απειλεί το φοινικόδασος Ενημερώσου Προστάτευσε το φοινικόδασος Ο κόκκινος ρυγχωτός κάνθαρος (σκαθάρι) το έντοµο δηλαδή Rhynchophorus ferrugineus, είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικό Μάρκετινγκ

Στρατηγικό Μάρκετινγκ Στρατηγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 7: Πρόγραμμα Μάρκετινγκ Θεοδωρίδης Προκόπης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων (Δ.Ε.Α.Π.Τ.) Σκοποί 7 ης

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ Βιολογική γεωργία είναι ένα σύστηµα διαχείρισης και παραγωγής αγροτικών προϊόντων που στηρίζεται σε φυσικές διεργασίες δηλαδή στη µη χρησιµοποίηση µη χηµικών µεθόδων

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγική Ανθοκομία. Γυψοφίλη. Εργαστήριο Παραγωγική Ανθοκομία. Γεώργιος Δημόκας. * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι. Πελοποννήσου

Παραγωγική Ανθοκομία. Γυψοφίλη. Εργαστήριο Παραγωγική Ανθοκομία. Γεώργιος Δημόκας. * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι. Πελοποννήσου TEI Πελοποννήσου Εργαστήριο Παραγωγική Ανθοκομία Θέμα Παραγωγική Ανθοκομία Ποικιλίες Καλλιέργεια Απαιτήσεις Γυψοφίλη Προβλήματα Ασθένειες Εχθροί Γεώργιος Δημόκας * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι. Πελοποννήσου

Διαβάστε περισσότερα

Η αχλαδιά αφού φυτευτεί στο χωράφι κλαδεύεται στα 70εκ-120εκ από το έδαφος. Έκτοτε αφήνουμε το δέντρο να αναπτυχθεί μέχρι την αρχή του 3 ου

Η αχλαδιά αφού φυτευτεί στο χωράφι κλαδεύεται στα 70εκ-120εκ από το έδαφος. Έκτοτε αφήνουμε το δέντρο να αναπτυχθεί μέχρι την αρχή του 3 ου Αχλάδι Έχει πάρα πολλές ποικιλίες και υποποικιλίες. Είναι φυλλοβόλο δέντρο και ευδοκιμεί σε μέρη που δεν χαρακτηρίζονται ούτε από την υπερβολική ζέστη ούτε από το υπερβολικό κρύο. Καλλιεργείται σε όλη

Διαβάστε περισσότερα

ΛΑΧΑΝΟΚΟΜΙΑ. Ελληνική ΟΧΙ

ΛΑΧΑΝΟΚΟΜΙΑ. Ελληνική ΟΧΙ ΛΑΧΑΝΟΚΟΜΙΑ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ FGF450 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 4 ο ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Βιοποικιλότητα & Αγροτικά Οικοσυστήματα

Βιοποικιλότητα & Αγροτικά Οικοσυστήματα ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΕΘΟΔΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΑΕΙΦΟΡΑ ΑΓΡΟ- ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΥ ΕΛΑΙΩΝΑ Χρονική Διάρκεια: Οκτώβριος 2010 Ιούνιος 2014 Προϋπολογισμός:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΘΗ ΧΡΗΣΗ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΘΗ ΧΡΗΣΗ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Π.Ε ΔΡΑΜΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΥ &ΦΥΤΟΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΘΗ ΧΡΗΣΗ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ 20/5/2013 (Επιμέλεια: Ιωάννα Σαρίγκολη Ηλίας Ελευθεριάδης)

Διαβάστε περισσότερα

επικινδυνότητας των γεωργικών φαρμάκων Tο νέο νομοθετικό πλαίσιο

επικινδυνότητας των γεωργικών φαρμάκων Tο νέο νομοθετικό πλαίσιο ΜΠΕΝΑΚΕΙΟ ΦΥΤΟΠΑΘΟΛΟΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΝΠΔΔ Ο έλεγχος και η αξιολόγηση της επικινδυνότητας των γεωργικών φαρμάκων Tο νέο νομοθετικό πλαίσιο Δρ Κυριακή Μαχαίρα, e mail: k.machera@bpi.gr Ιστορική αναδρομή:

Διαβάστε περισσότερα

Ε2: Τέλος άνθισης/ F:Πτώση πετάλων/ G: Απόσπαση κάλυκα / H: Καρπίδιο/ Ι: Αύξηση καρπού/ J1, J2: Αλλαγή χρώματος

Ε2: Τέλος άνθισης/ F:Πτώση πετάλων/ G: Απόσπαση κάλυκα / H: Καρπίδιο/ Ι: Αύξηση καρπού/ J1, J2: Αλλαγή χρώματος Γ Ε Ω Ρ Γ Ι Κ Ε Σ Π Ρ Ο Ε Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Ε Ι Σ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑ ΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑi ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΠΕΡ/ΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΒΟΛΟΥ Ταχ. /νση: Τορούτζια-Νικολαϊδη

Διαβάστε περισσότερα

Νοσηλευτική Σεμινάρια

Νοσηλευτική Σεμινάρια Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Νοσηλευτική Σεμινάρια Ενότητα 7: Τρόποι συγγραφής της Συζήτησης και των Συμπερασμάτων μιας επιστημονικής εργασίας Μαίρη Γκούβα Ανοιχτά Ακαδημαϊκά

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη

Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη Ενότητα 2 : Κλασικά Υποδείγματα της Διεθνούς Οικονομικής Θεωρίας (Ricardo model) Γρηγόριος Ζαρωτιάδης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Ενότητα 11: «Ασκήσεις 1» ΚΥΡΙΑΖΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Τμήμα ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Βιοχημεία - Αρχές Βιοτεχνολογίας

Βιοχημεία - Αρχές Βιοτεχνολογίας 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Βιοχημεία - Αρχές Βιοτεχνολογίας Ενότητα 3: Εξερεύνηση των πρωτεϊνών Γεώργιος Παπαδόπουλος 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή

Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή Θεοδωρίδης Προκόπης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων (Δ.Ε.Α.Π.Τ.) 1 Σκοπός Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 7: Έλεγχος - Ελεγκτική Επίκ. Καθηγητής Θεμιστοκλής Λαζαρίδης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Εισαγωγή στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 7: Έλεγχος - Ελεγκτική Επίκ. Καθηγητής Θεμιστοκλής Λαζαρίδης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Εισαγωγή στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 7: Έλεγχος - Ελεγκτική Επίκ. Καθηγητής Θεμιστοκλής Λαζαρίδης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Οι ουσίες, με ελάχιστη τοξικότητα, που δεν δηλητηριάζουν το περιβάλλον και το πιάτο μας.

Οι ουσίες, με ελάχιστη τοξικότητα, που δεν δηλητηριάζουν το περιβάλλον και το πιάτο μας. Βιολογική Γεωργία με Φυτικά ή φυσικά εντομοκτόνα Οι ουσίες, με ελάχιστη τοξικότητα, που δεν δηλητηριάζουν το περιβάλλον και το πιάτο μας. Παρ' ότι δεν είναι και ο πλέον δόκιμος όρος (βιολογικά εντομοκτόνα),

Διαβάστε περισσότερα

Σύμφωνα με: Τους Καν. (ΕΚ) 889/2008 & 834/2007

Σύμφωνα με: Τους Καν. (ΕΚ) 889/2008 & 834/2007 ΔΜ 2-2 Γ` ΣΔΠ Σελ. 1 ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ επε. (GR-BIO-02) Π Ρ Ο Δ Ι Α Γ Ρ Α Φ Ε Σ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΑΣ Σύμφωνα με: Τους Καν. (ΕΚ) 889/2008 & 834/2007 «Φυσιολογική» επε Εθνικής Αντίστασης 66, Αλεξάνδρεια 59300,,

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμένο για πολλά

Σχεδιασμένο για πολλά Ελιά Σύνθεση: Lambda-cyhalothrin 10 β/ο ΜΟΡΦΗ: Εναιώρημα μικροκαψυλίων (CS) Knock - out χτύπημα κατά των εντόμων! Σύνθεση: Τhiamethoxam 3% β/ο + Lambda-cyhalothrin 1,5% β/ο ΜΟΡΦΗ: Mίγμα από μικροκάψουλες

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα προστασίας από τα κουνούπια. Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης & Παρέμβασης, Κέντρο Ελέγχου & Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ)

Μέτρα προστασίας από τα κουνούπια. Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης & Παρέμβασης, Κέντρο Ελέγχου & Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) Μέτρα προστασίας από τα κουνούπια Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης & Παρέμβασης, Κέντρο Ελέγχου & Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) 1 Ελονοσία - τρόποι μετάδοσης Kυρίως μέσω δήγματος κουνουπιών (γένος Ανωφελές,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΡΑΣΙΑ ΚΕΡΑΣΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη. Καταγωγή: Κασπία

ΚΕΡΑΣΙΑ ΚΕΡΑΣΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη. Καταγωγή: Κασπία Καταγωγή: Κασπία ΚΕΡΑΣΙΑ Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Rosaceae Prunus avium Prunus mahaleb(µαχαλέπιος κερασιά) Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη Φύλλα Απλά, κατ εναλλαγή,

Διαβάστε περισσότερα

Χειρισμός και τοποθέτηση των πλακών

Χειρισμός και τοποθέτηση των πλακών Χειρισμός και τοποθέτηση των πλακών Προετοιμασία για τη νέα καλλιέργεια 3-3 Παράδοση 1 Η εξωτερική αποθήκευση δεν συνίσταται. Αποθηκεύστε σε χώρο καθαρό και στεγνό ξέχωρο από το χώρο παραγωγής. 3 Μην στοιβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Φωτοτεχνία

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Φωτοτεχνία ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Φωτοτεχνία Ενότητα 3: Μελέτες Φωτισμού Εσωτερικών Χώρων Mέθοδος Favie-Οικονομόπουλος Γεώργιος Χ. Ιωαννίδης Τμήμα Ηλεκτρολόγων

Διαβάστε περισσότερα