qwertyuiopasdfghjklzxcvbnmq wertyuiopasdfghjklzxcvbnmqw ertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwer tyuiopasdfghjklzxcvbnmqwerty uiopasdfghjklzxcvbnmqwertyui

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "qwertyuiopasdfghjklzxcvbnmq wertyuiopasdfghjklzxcvbnmqw ertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwer tyuiopasdfghjklzxcvbnmqwerty uiopasdfghjklzxcvbnmqwertyui"

Transcript

1 qwertyuiopasdfghjklzxcvbnmq wertyuiopasdfghjklzxcvbnmqw ertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwer Ενδοσχολική βία και εφηβεία: tyuiopasdfghjklzxcvbnmqwerty μύθος ή πραγματικότητα uiopasdfghjklzxcvbnmqwertyui 2 ο ΓΕΛ Θεσ/νίκης Σχολ. Έτος opasdfghjklzxcvbnmqwertyuiop Ομάδα Ερευνητικής Εργασίας (Project) του Β1 asdfghjklzxcvbnmqwertyuiopas dfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdf ghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfgh jklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjkl zxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzx cvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcv bnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbn mqwertyuiopasdfghjklzxcvbnm qwertyuiopasdfghjklzxcvbnmq wertyuiopasdfghjklzxcvbnmqw ertyuiopasdfghjklzxcvbnmrtyui 0

2 Ομάδα Ερευνητικής Εργασίας (Project) του Β1 1. Αβραμίδου Ελευθερία 11. Γιαννούδη Αικατερίνη 2. Αδαμαντίδου Γεωργία 12. Γκίζης Χατζηαντωνίου Νικόλαος 3. Αθανασούλης Άγγελος Μιχαήλ 13. Γκιώνης Γεώργιος 4. Αλεξανδρίδης Γαβριήλ 14. Γρόσιας Αριστείδης 5. Αντώνη Ευριδίκη 15. Δικαιοφύλακος Κυριακή 6. Βαρτανιάν Γεώργιος 16. Ευαγγελοπούλου Δήμητρα 7. Βασιλείου Γεώργιος 17. Ζαφειρίου Εμμανουήλ 8. Βλαχοπούλου Βλάχου Ελένη Αγγελική 18. Ζγκοράνι Βαλμπόνα 9. Βογιάνος Γεώργιος 19. Θεοδοσούδης Νικόλαος 10. Γεωργόπουλος Γεώργιος 20. Καλαϊτζίδου Χλόη 21. Καλιφατίδου Αθηνά Υπεύθυνος εκπαιδευτικός: Μπαγουράκη Αμαλία 1

3 Πρόλογος Η βία αποτελεί ίσως ένα από τα ενστικτώδη χαρακτηριστικά του ανθρώπου. Καθ όλη την διάρκεια της ζωής του μειώνεται ή αναπτύσσεται ανάλογα με τα εξωτερικά του ερεθίσματα. Υπάρχουν πολλές μορφές βίας. Μία μορφή που οξύνεται στις μέρες μας και απασχολεί ιδιαίτερα το κοινωνικό σύνολο είναι η ενδοσχολική. Συγκεκριμένα, στο σχολικό περιβάλλον μπορεί να ασκηθεί σωματική, σεξουαλική, ηλεκτρονική, συναισθηματική και τέλος λεκτική βία. Ενδοσχολική βία και εκφοβισμός 2

4 Γενικά 1. Τι είναι η ενδοσχολική βία και ο εκφοβισμός: Ο όρος «εκφοβισμός και βία στο σχολείο» (school bullying), χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια κατάσταση κατά την οποία ασκείται εσκεμμένη, απρόκλητη, συστηματική και επαναλαμβανόμενη βία και επιθετική συμπεριφορά με σκοπό την επιβολή, την καταδυνάστευση και την πρόκληση σωματικού και ψυχικού πόνου σε μαθητές από συμμαθητές τους, εντός και εκτός σχολείου. Είναι θεμελιακής σημασίας ζήτημα, αφού σχετίζεται με τα παιδιά μας και την υγιή συναισθηματική και ψυχολογική τους ανάπτυξη, με τις ανησυχίες τους, τους φόβους τους, τις πικρίες τους, τα «θέλω» τους, τις απογοητεύσεις τους, τις επιθυμίες τους, τις προσδοκίες τους, τις γενικότερες αναζητήσεις τους.. Η εκφοβιστική και επιθετική συμπεριφορά παιδιών εναντίον συμμαθητών τους είναι ένα πολύμορφο φαινόμενο. Είναι και ομαδικό φαινόμενο, καθώς δεν αφορά μόνο το μαθητή που εκφοβίζει και εκείνον που εκφοβίζεται, αλλά και όσους είναι παρόντες ή γνωρίζουν την ύπαρξή του, δηλαδή τους παρατηρητές, οι οποίοι μπορεί να είναι είτε μαθητές είτε ενήλικες. Θεωρείται πλέον κοινωνικό πρόβλημα, σύμφωνα με τα αποτελέσματα σχετικών ερευνών που διεξάγονται σε σχολεία της χώρας μας. 1 Εντάσσεται ανάμεσα στα πολλά και σοβαρά προβλήματα που μαστίζουν σήμερα την κοινωνία μας και απαιτούν άμεση αντιμετώπιση και έχει αρχίσει να γίνεται αντικείμενο προσοχής, συζήτησης και μελέτης στην Ελλάδα. Ο εκφοβισμός μπορεί να πάρει διάφορες μορφές: Σωματικός: φυσικός τραυματισμός ή απειλή τραυματισμού προς κάποιον. Εκδηλώνεται με σπρωξίματα, σκουντήματα, αγκωνιές, γροθιές και κλοτσιές, τρικλοποδιές, χτυπήματα με αντικείμενα, τσιμπήματα και δαγκωνιές, περιορισμό του άλλου μέσω σωματικών πρακτικών. Λεκτικός: συστηματική χρησιμοποίηση υβριστικών εκφράσεων, φραστικών επιθέσεων, προσβολών και απειλών, αγενών σχολίων και ειρωνείας, χρήση παρωνυμίων (παρατσούκλια). Συναισθηματικός: εκβιασμοί, διάδοση κακόβουλων και ψευδών φημών, απόσπαση χρημάτων ή προσωπικών αντικειμένων, η οποία συνοδεύεται από απειλές ή και τον εξαναγκασμό σε αντικοινωνικές πράξεις, προσπάθεια για κοινωνική απομόνωση ή αγνόηση ατόμου, για άσκηση επιρροής στην ομάδα των συνομηλίκων, ώστε να αισθανθούν αντιπάθεια για κάποιο συγκεκριμένο συμμαθητή τους καθώς και διάδοση αρνητικών σχολίων εξαιτίας της καταγωγής, της κοινωνικής τάξης, της οικονομικής κατάστασης, της διαφορετικότητας. 1

5 Ηλεκτρονικός: αποστολή απειλητικού ή υβριστικού υλικού μέσω του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, των υπηρεσιών MMS και SMS που παρέχουν τα κινητά τηλέφωνα και των διαδικτυακών τόπων κοινωνικής δικτύωσης (facebook, twitter, blogs), χρήση ή παραποίηση των προσωπικών δεδομένων κάποιου ατόμου, αποκλεισμός του από μια δικτυακή ομάδα, κλήσεις στο κινητό του από άγνωστο νούμερο. Σεξουαλικός: υβριστικά σχόλια, σκίτσα και γκράφιτι με σεξουαλικό περιεχόμενο, ανήθικες χειρονομίες, ανεπιθύμητο άγγιγμα, μέχρι και σοβαρές σεξουαλικές επιθέσεις. 2. Ποια είναι η συχνότητα του προβλήματος; Το 10-15% των μαθητών πέφτει θύμα διαφόρων μορφών εκφοβισμού/βίας στο σχολείο. Οι μαθητές-θύτες στο σχολείο ξεπερνούν το 5% του συνόλου μαθητών. Τα αγόρια, σε σχέση με τα κορίτσια, εμπλέκονται πιο πολύ σε περιστατικά βίας. Τα κορίτσια εμπλέκονται συχνότερα στη λεκτική βία ενώ τα αγόρια στη σωματική βία. Σε δημοτικό και γυμνάσιο εκδηλώνονται περισσότερο τέτοια περιστατικά, ενώ στο λύκειο μειώνονται. Οι μισοί μαθητές-θύματα δεν αναφέρουν πουθενά το γεγονός αυτό, ενώ οι υπόλοιποι μισοί το αναφέρουν συνήθως σε φίλους τους και σπανιότερα στους εκπαιδευτικούς και τους γονείς τους. 3. Υπάρχει διάκριση βίας ανάμεσα στα φύλα; Ο εκφοβισμός και η βία μεταξύ των μαθητών φαίνεται να προσδιορίζεται και από το φύλο των εμπλεκομένων. Έχει παρατηρηθεί ότι τα αγόρια εμπλέκονται περισσότερο σε περιστατικά βίας, σε σύγκριση με τα κορίτσια, που εμπλέκονται σε μικρότερο βαθμό και τα οποία κυρίως αναμειγνύονται σε λεκτικά περιστατικά. Ειδικότερα τα αγόρια εμπλέκονται σε περιστατικά βίας σε σχέση με τα κορίτσια σε αναλογία 3 προς 1". Δεδομένου ότι η θυματοποίηση είναι μία κοινωνική εμπειρία, οι κοινωνικοί παράγοντες καθορίζουν σε πολλά τους τρόπους και τις μορφές εκδήλωσης του εκφοβισμού και της βίας μεταξύ των μαθητών. Οι διαφορές που παρατηρούνται σε σχέση με το φύλο φαίνεται να είναι το αποτέλεσμα του τι αναμένεται κοινωνικά από τα αγόρια και τι από τα κορίτσια, καθώς και από διεργασίες κοινωνικής μάθησης. Το γεγονός αυτό υποστηρίζεται και από τα δεδομένα των ερευνών σχετικά και με τη διαφορά που παρατηρείται στις επιπτώσεις σε σχέση με το φύλο. Τα αγόρια θύματα εμφανίζουν αυξημένη ευαλωτότητα σε σχέση με τα κορίτσια θύματα της ίδιας ηλικίας για την εμφάνιση ψυχικών διαταραχών (κοινωνικά αναμένεται από τα αγόρια να είναι πιο ισχυρά και δυνατά και να μη θυματοποιούνται), ενώ τα κορίτσια θύτες αντιμετωπίζουν περισσότερα ψυχοκοινωνικά προβλήματα από ότι τα αγόρια 4

6 θύτες (κοινωνικά αναμένεται τα κορίτσια να είναι πιο ανίσχυρα και πιο αδύναμα και να μην ασκούν βία) Για ποιούς λόγους ένα παιδί μπορεί να δέχεται επιθέσεις εκφοβισμού και βίας στο σχολείο; Πάρα πολλοί μαθητές σε όλο τον κόσμο δέχονται επιθέσεις εκφοβισμού και βίας στο σχολείο. Το γεγονός, όμως, αυτό δεν σημαίνει ότι έχουν κάνει κάτι λανθασμένο που να δικαιολογεί την εκδήλωση τέτοιου είδους συμπεριφορών εναντίον τους. Πολλές φορές στόχος γίνεται το "διαφορετικό", το οποίο μπορεί να αφορά σε οποιοδήποτε ανθρώπινο γνώρισμα, είτε εξωτερικό είτε εσωτερικό. Για παράδειγμα το χρώμα του δέρματος, η εθνικότητα, το φύλο, το βάρος, η σχολική επίδοση, η κοινωνική συστολή. Με την έννοια αυτή ο καθένας μπορεί να γίνει στόχος εκφοβιστικών και βίαιων συμπεριφορών σε κάποια φάση της ζωής του και συνεπώς το συγκεκριμένο φαινόμενο μας αφορά όλους. Τα παιδιά θύματα είναι: πιο αγχώδη και ανασφαλή από τους άλλους μαθητές ήσυχα και ευαίσθητα εσωστρεφή και μοναχικά με χαμηλή αυτοεκτίμηση φοβισμένα και με παθητική στάση απέναντι στη βία που δύσκολα υπερασπίζονται τον εαυτό τους. 5. Για ποιους λόγους ένας μαθητής αναπτύσσει εκφοβιστικέςκαι βίαιες συμπεριφορές; Η εκδήλωση εκφοβιστικών και βίαιων συμπεριφορών οφείλεται σε πολλούς λόγους και είναι σε μεγάλο βαθμό το αποτέλεσμα ποικίλων εμπειριών και ερεθισμάτων στα οποία έχει εκτεθεί, με άμεσο η έμμεσο τρόπο, το παιδί που εκφοβίζει κατά τη διάρκεια της αναπτυξιακής του πορείας. Την ευθύνη άσκησης κάθε μορφής βίας φαινομενικά έχουν τα άτομα που την ασκούν, αλλά αν εξετάσουμε καλύτερα το θέμα, οι άμεσα υπεύθυνοι είναι οι ίδιοι οι γονείς τους. Τα παιδιά που εκφοβίζουν μπορεί να ήταν ή και να είναι ακόμα και τώρα αποδέκτες εκφοβιστικών και βίαιων συμπεριφορών. Έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση, είναι ενεργητικά και υπερδραστήρια και ικανά να ξεφεύγουν από δύσκολες καταστάσεις. Είναι επιθετικά και δεν έχουν ηθικούς ενδοιασμούς ή τύψεις για τις πράξεις τους. Στοχεύουν html 5

7 στη "διαφορετικότητα" του άλλου για να τον κάνουν να νιώσει άσχημα για τον εαυτό του και να τον απαξιώσουν και σύμφωνα με εγκληματολογικές έρευνες το επιθετικό παιδί στο σχολείο είναι ο αυριανός άντρας που θα κακοποιεί τη σύζυγό του. Οι μαθητές συχνά εκφοβίζουν: για να νιώσουν ανώτεροι από τους άλλους καθώς αντλούν ισχύ και δύναμη από τη συγκεκριμένη μορφή συμπεριφοράς, για να τραβήξουν την προσοχή, να τύχουν αποδοχής και να γίνουν περισσότερο δημοφιλείς από ότι ήταν στο παρελθόν, γιατί είναι δυστυχισμένοι και προσπαθούν να μεταφέρουν το έλλειμμα χαράς που νιώθουν στους άλλους, γιατί ζηλεύουν τον αποδέκτη της εκφοβιστικής συμπεριφοράς. 6. Πώς φαίνεται ότι ένα παιδί έχει γίνει θύμα ενδοσχολικήςβίας και εκφοβισμού; Ο ενδοσχολικός εκφοβισμός, δηλαδή η άσκηση βίας εντός της σχολικής κοινότητας, εκδηλώνεται με πληθώρα μορφών. Οποιαδήποτε κι αν είναι η μορφή αυτή, πάντοτε υπάρχουν ορισμένα σημάδια-συμπτώματα-ενδείξεις που σχετίζονται άμεσα με την αρνητική μετάπτωση στην ψυχολογία του θύματος, μέσω των οποίων τόσο οι δάσκαλοιεκπαιδευτικοί, όσο και οι γονείς μπορούν να διαπιστώσουν ότι κάποιος μαθητής ή μαθήτρια έχει πέσει θύμα άσκησης βίας. 6

8 Πιο συγκεκριμένα το θύμα παρουσιάζει: Έντονη διαταραχή στον εσωτερικό, ψυχολογικό του κόσμο, Οι συμπεριφορές του είναι διαφορετικές από τις καθιερωμένες που μέχρι πριν εμφάνιζε με επακόλουθο, ακατάλληλο και ασυνήθιστο τρόπος αντίδρασης σε κοινωνικές ή καθημερινές περιστάσεις. Παρουσιάζει έλλειψη αυτοπεποίθησης, αδυναμία αντιπαράθεσης και παθητική αποδοχή της βίας. Ενοχοποιεί τον εαυτό του γι αυτό που του συμβαίνει και φοβάται για περαιτέρω βία ή τιμωρία από τους μεγάλους ή από τους θύτες. Παρουσιάζει επίσης σύγχυση, απόγνωση, έντονο άγχος και πανικό, και πιθανόν να παρουσιάσει φοβίες, κατάθλιψη, απόπειρες αυτοκτονίας. Μειωμένη ψυχολογική διάθεση που επιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα Αυτή η ένδειξη είναι δυνατό να φέρει δυσκολία προσαρμογής σε επικείμενες αλλαγές που πραγματοποιούνται στο οικογενειακό του περιβάλλον, αλλά και άρνηση ως προς την ενασχόληση καθημερινών δραστηριοτήτων της σχολικής ζωής. Ψυχοσωματικά προβλήματα. Ο πόνος στο κεφάλι ή στο στομάχι, πόνοι στην κοιλιά, διαταραχές ύπνου, ενούρηση κ.ά., είναι οι συνηθέστερες ενδείξεις που καθιστούν δύσκολη τη παρουσία του στο σχολείο με επακόλουθο τον αυξημένο αριθμό απουσιών. Συναισθηματική ανασφάλεια - φοβίες, τόσο μέσα στο σχολείο, όσο και έξω από αυτό. Είναι φανερή η αρνητική στάση απέναντι στο σχολείο καθώς και η αδυναμία του να παρευρεθεί στον ίδιο χώρο όπου παρευρίσκεται και το άτομο ή τα άτομα από τα οποία υφίσταται βία. Ο φόβος το συνοδεύει σχεδόν σε κάθε του κίνηση και διαρκώς. Περνά το χρόνο του μαζί με τους καθηγητές και κοντά στα γραφεία τους. Αποφεύγει να χρησιμοποιεί μέσα επικοινωνίας, όπως το κινητό τηλέφωνο και το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ή τρομάζει και φέρεται αμήχανα σε περίπτωση που δεχτεί κλήση σε κάποιο από τα παραπάνω. Επιζητά τη συνοδεία των γονέων του προς το σχολείο για τους ευνόητους λόγους ή αλλάζει διαδρομή. Απότομη και απροσδόκητη μαθησιακή πτώση, δηλαδή η πτώση της σχολικής επίδοσης που συμβαίνει ανεξήγητα (οι γονείς το αντιλαμβάνονται συνήθως από την πτώση των βαθμών). Διαφόρων τύπων μαθησιακές δυσκολίες, όπως π.χ. διάφορες μορφές δυσλεξίας. Υπερκινητικότητα, έλλειψη συγκέντρωσης και διάσπαση προσοχής Η έλλειψη συγκέντρωσης που εμφανίζει το θύμα έχει άμεση σχέση με την ανικανότητα του να οργανώσει εύκολα το χρόνο του και να συντονίσει τις ενέργειές του για την επίτευξη ενός ορισμένου σκοπού. Προβλήματα κατά τη διάρκεια ανάπαυσης του ή κατά τη διάρκεια του ύπνου του. Κλάματα και εφιαλτικά όνειρα φανερώνουν το φόβο να αποκαλύψει τα άσχημα περιστατικά που βιώνει στο σχολείο. Άλλες ενδείξεις, οι οποίες αφορούν τη σωματική βία που υφίσταται το θύμα, αλλά είναι περισσότερο ορατές από τις παραπάνω είναι: Μελανιές και σημάδια τραυματισμού, Συνήθως το θύμα δηλώνει άγνοια ή σε αρκετές περιπτώσεις αποφεύγει να δώσει εξηγήσεις φοβούμενο πως αν μιλήσει θα χειροτερέψει η κατάσταση και ο θύτης θα τον τιμωρήσει. 7

9 Αλλαγές στην ενδυματολογική του εμφάνιση, καθώς μπορεί να του έχουν σκιστεί ή φθαρεί τα ρούχα του. Καταστροφή προσωπικών του αντικειμένων (όπως βιβλία, τετράδια και τα σχετικά σχολικά είδη). Απώλεια χρημάτων Τα θύματα ζητούν διαρκώς χρήματα από τους γονείς τους, καθώς χάνουν αυτά που τους δίνονται, από τους θύτες. Εξαιτίας αυτού του γεγονότος, μάλιστα, τα ίδια τα θύματα γίνονται θύτες εις βάρος άλλων μαθητών ή μαθητριών, καθώς κλέβουν προκειμένου να αποκτήσουν αυτά που έχουν χάσει ή ακόμα και για να τα δώσουν στους θύτες Είναι απαραίτητο να πούμε ότι μία μόνο από τις ενδείξεις δεν μπορεί να υποδηλώσει από μόνη της τη θυματοποίηση σε βάρος ενός μαθητή, αλλά σε συνδυασμό πάντοτε με άλλες. Οι γονείς και οι εκπαιδευτικοί καλούνται να εντοπίσουν έγκαιρα τα παραπάνω συμπτώματα-ενδείξεις, προκειμένου να αποφευχθούν μελλοντικά δυσάρεστες συνέπειες που αφορούν τη διαμόρφωση του χαρακτήρα και τη ζωή των θυμάτων, ούτως ώστε αυτά να μην διακατέχονται από χαμηλή αυτοεκτίμηση, αίσθημα μοναξιάς, να επιδεικνύουν συνέπεια στον κοινωνικό τους ρόλο, να συνάπτουν υγιείς διαπροσωπικές σχέσεις και να έχουν ομαλή σεξουαλική ζωή. 7. Είδη Ενδοσχολικής Βίας Α, Σωματική βία 8

10 Είναι ο φυσικός τραυματισμός ή η απειλή τραυματισμού προς κάποιον. Εκδηλώνεται με σπρωξίματα, σκουντήματα, αγκωνιές, γροθιές και κλοτσιές, τρικλοποδιές, χαστούκια, τράβηγμα μαλλιών, χτυπήματα με αντικείμενα, τσιμπήματα και δαγκωνιές, περιορισμό του άλλου μέσω σωματικών πρακτικών. Ο σωματικός εκφοβισμός θεωρείται μία από τις συχνότερες εκδηλώσεις της ενδοσχολικής βίας στη χώρα μας αλλά και στα σχολεία ευρωπαϊκών χωρών και είναι η πραγματική πράξη της βλάβης ενός συνομήλικου. Είναι η πιο προφανής και επικίνδυνη μορφή βίας. Επιλέγεται κυρίως από τα αγόρια και έχει παρατηρηθεί ότι μειώνεται όσο αυξάνει η ηλικία των μαθητών. Κυμαίνεται από ήπιες κακώσεις μέχρι βαρείς, ακόμη και θανατηφόρους τραυματισμούς. Ασκείται ατομικά ή από ομάδα μαθητών κατά άλλου μαθητή ή ομάδας μαθητών, τον οποίο και στοχοποιούν. Ο πιο δυνατός ανήλικος επιτίθεται στο λιγότερο δυνατό, προκειμένου να τον εκφοβίσει, να τον βλάψει ή να τον ταπεινώσει. Ο θύτης αισθάνεται ρωμαλέος, δυνατός, κυρίαρχος, και με την πρώτη ευκαιρία επιδεικνύει αυτά τα «χαρίσματα» ενώ ο αδύναμος συμμαθητής είναι ο καλύτερος «σάκος» για τις βίαιες φιγούρες του. Συχνά ο θύτης δικαιολογεί τις πράξεις του λέγοντας ότι το θύμα τον προκάλεσε και δεν έχει το θάρρος να παραδεχθεί την παραβατική του συμπεριφορά και να αντιμετωπίσει την ευθύνη του. Θύτες και θύματα προέρχονται από κάθε κοινωνική ομάδα της σχολικής κοινότητας. Κάθε πρόσωπο μπορεί να είναι υποψήφιος θύτης, αν δεν κατανοήσει τη βία που κρύβει μέσα του και τους παράγοντες που οδηγούν στον έλεγχο ή στην εξωτερίκευση της και αν δεν αντιληφθεί πόσο η προσωπική ιστορία διαφοροποιεί τις στάσεις και τις συμπεριφορές. 9

11 Η σωματική βία έχει αντίκτυπο στο κοινωνικό περιβάλλον του σχολείου. Δημιουργεί κλίμα φόβου μεταξύ των μαθητών, εμποδίζει την ικανότητά τους να μάθουν και τους οδηγεί σε αντικοινωνικές συμπεριφορές. Επίσης, όπως κάθε μορφή ενδοσχολικής βίας, έχει σοβαρές επιπτώσεις στον ψυχισμό και την μετέπειτα ζωή των εμπλεκομένων μαθητών. Ο σωματικός εκφοβισμός είναι εύκολο να παρατηρηθεί από τους ενήλικες, γιατί αφήνει αποδείξεις, γεγονός που επιτρέπει την λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση του, διότι είναι πιο εύκολο να αντιμετωπίσει κανείς τις άμεσες σωματικές πρακτικές από τις λεκτικές επιθέσεις και τον κοινωνικό αποκλεισμό, που αποτελούν έμμεσες μορφές του εκφοβισμού Β. Λεκτική βία 10

12 Γενικά Η λεκτική βία αποτελεί μέρος της ενδοσχολικής βίας. Είναι η συστηματική χρησιμοποίηση υβριστικών εκφράσεων, φραστικών επιθέσεων, προσβολών, απειλών, αγενών σχολίων, ειρωνείας και παρωνυμίων (παρατσούκλια) με σκοπό να βλάψουν ή να ταπεινώσουν ένα άλλο άτομο. Είναι η πιο επικίνδυνη και μακράς διάρκειας μορφή bullying. Ασκείται συνήθως σε άτομα τα οποία θεωρούνται χαμηλών τόνων και σαφέστατα δεν προκαλούνε με την συμπεριφορά τους το κοινό αίσθημα. Ο εσωτερικός κόσμος των θιγμένων, δεν υπολογίζεται και δυστυχώς οι θιγμένοι αποτελούν πολλές φορές εύκολους στόχους για ξεσπάσματα των ατόμων που τους αρέσει να προκαλούν με τη συμπεριφορά τους. Στο στόχαστρο μπαίνει η εμφάνιση, η σεξουαλικότητα, η κοινωνική θέση και ό, τι μπορεί να θεωρηθεί από τον μαθητή- νταή «κουσούρι». Οι προσβλητικές λέξεις εκτοξεύονται σαν μαχαίρια, που δημιουργούν «πληγές» χωρίς να φαίνονται. Ο λεκτικός εκφοβισμός συχνά υποσκάπτει την αυτοπεποίθηση του παιδιού που τον βιώνει. Το θύμα χάνει την εμπιστοσύνη του προς τους άλλους και δυσκολεύεται να δημιουργήσει φιλίες. Ασκείται από άτομα που δεν έχουν λάβει δυστυχώς από το γονεϊκό περιβάλλον την κατάλληλη ανατροφή από μικρή ηλικία, ώστε να ενταχθούν αξιότιμα στο κοινωνικό σύνολο και δε σκέπτονται πως η άδικη άσκηση της λεκτικής βίας, μπορεί να οδηγήσει τους αποδέκτες της σε άσχημα αποτελέσματα, εξαιτίας της απόγνωσης τους όπως σε απόπειρες αυτοκτονίας, κάποιες φορές ή στην καλύτερη περίπτωση, στις επισκέψεις σε ειδικούς για αποκατάσταση του ψυχικού τους κόσμου. Είναι μια μορφή βίας η οποία θα πρέπει να καταπολεμάται από την αρχή της εμφάνισης της. Την ευθύνη άσκησης κάθε μορφής βίας φαινομενικά έχουν τα άτομα που την ασκούν, αλλά αν εξετάσουμε καλύτερα το θέμα, οι άμεσα υπεύθυνοι είναι οι ίδιοι οι γονείς αυτών των ατόμων με σημαντικότερη αιτία την έλλειψη ανατροφής, 11

13 απέναντι στα παιδιά από το γονεϊκό περιβάλλον πριν και κατά τη διάρκεια ένταξης τους στο κοινωνικό σύνολο. 3 Λεκτική ρατσιστική βία Η συχνότερη μορφή λεκτικής βίας είναι αυτή που εμπεριέχει και το φαινόμενο του ρατσισμού, η λεγόμενη λεκτική ρατσιστική βία. Στρέφεται εναντίον μαθητών που προέρχονται από διαφορετικές κοινωνίες, με διαφορετικά πολιτικό-οικονομικά χαρακτηριστικά. Περιλαμβάνει ύβρεις, κοροϊδίες και εξευτελισμούς που αφορούν, συνήθως, τα ονόματά τους και την κοινωνικο-οικονομική κατάσταση της χώρας από την οποία κατάγονται και τους οδηγεί στην ψυχολογική εξαθλίωση. Οι παράγοντες στους οποίους οφείλεται η άσκηση της λεκτικής ρατσιστικής βίας από τους μαθητές είναι: Η οικογένεια, καθώς οι στάσεις, οι αντιλήψεις και οι συμπεριφορές, που υιοθετούν τα παιδιά στηρίζονται σε ένα πλέγμα ρατσιστικών αντιλήψεων, οι οποίες συχνά τροφοδοτούνται από τη ρατσιστική συμπεριφορά των γονέων. Τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, όπου το παιδί μέσα από την προβολή διάφορων εκπομπών δημιουργεί στρεβλά πρότυπα για τους ανθρώπους με διαφορετική εθνικότητα και έτσι ενισχύονται οι αρνητικές στάσεις και τα στερεότυπα εναντίον συγκεκριμένων κοινωνικών ομάδων. Το διαδίκτυο, καθώς τα παιδιά προτιμούν να παίζουν παιχνίδια στο internet με αποτέλεσμα να μιμούνται λεκτικές συμπεριφορές, να συνηθίζουν στον τρόμο της βίας, να μη συγκινούνται από αυτή και να γίνονται απαθείς μπροστά στη βία που παρακολουθούν. Επίσης αποδέχονται τη βία ως μέσο επίλυσης προβλημάτων και ταυτίζονται με ορισμένους χαρακτήρες που παρουσιάζονται στα ηλεκτρονικά παιχνίδια. 4 Γ. Συναισθηματική βία 12

14 Είναι η δημιουργία φόβου στο θύμα με οποιαδήποτε πράξη προκαλεί ψυχολογικό πόνο. Μπορούμε να αναγνωρίσουμε ενδείξεις συναισθηματικής κακοποίησης σε κάποιο άτομο από διάφορους τρόπους και συμπεριφορές του. Μια σταθερή ένδειξη είναι ο φόβος και η αλλαγή της συμπεριφοράς του, των προτιμήσεων ή των επιλογών του, εξαιτίας του φόβου Τα άτομα που βιώνουν τέτοιου είδους κακοποίηση συνεχώς αναφέρουν ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα που συναντούν ζητώντας βοήθεια είναι ότι κανείς δεν παίρνει την συναισθηματική κακοποίηση σοβαρά. Βελτιώνοντας την αντίδρασή σας σε ένα άτομο που έχει υποστεί συναισθηματική βία μπορείτε όντως να κάνετε την διαφορά.. Συναντάται πιο συχνά μεταξύ των κοριτσιών και παρουσιάζεται συχνά από μαθητές με αντικοινωνικές προδιαθέσεις και τάσεις και ανικανότητά να αισθανθούν συμπόνια και κατανόηση για τους άλλους. Είναι δύσκολο να παρατηρηθεί από τους ενήλικες γιατί δεν αφήνει αποδείξεις. Μορφές της Συναισθηματικής βίας αποφυγή ή σκόπιμη απομόνωση του μαθητή, εκβιασμοί και απειλές, διάδοση κακόβουλων και ψευδών φημών, απόσπαση χρημάτων ή προσωπικών αντικειμένων, η οποία συνοδεύεται από απειλές, κρύψιμο των βιβλίων, λέρωμα ή καταστροφή προσωπικών αντικειμένων Προσπάθεια για κοινωνική απομόνωση του ατόμου, διάδοση αρνητικών σχολίων εξαιτίας της καταγωγής, της κοινωνικής τάξης, της οικονομικής κατάστασης, της διαφορετικότητας. Επιπτώσεις της Συναισθηματικής βίας Τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα της συναισθηματικής βίας είναι μεγαλύτερα από οποιαδήποτε άλλη μορφή κακοποίησης συμπεριλαμβανομένης και της σωματικής. Οι επιπτώσεις του συναισθηματικού εκφοβισμού είναι πολύ σοβαρές και επιβαρύνουν σε μεγάλο βαθμό την υγεία και τον αυτοσεβασμό του θύματος. Μπορεί να οδηγήσουν σε κατάπτωση, χαμηλό αυτοσεβασμό, αιδημοσύνη, απομόνωση, επιθετική και με στοιχεία διάσπασης συμπεριφορά, παράνομες ενέργειες, αυτοκαταστροφικές πράξεις, παθητική ή και απόμακρη στάση, ανησυχία και φοβίες, προβλήματα επίδοσης ή σχολική αποτυχία, μελαγχολικές τάσεις, εφιάλτες. και σε κάποιες περιπτώσεις, σε απειλή ή απόπειρα αυτοκτονίας. Όταν ένα παιδί πληγωθεί, αυτό μπορεί να του αφήσει ένα βαθύ «σημάδι», που δεν επουλώνεται εύκολα και μπορεί να διαρκέσει μια ζωή, δημιουργώντας προβλήματα στις διαπροσωπικές σχέσεις του. 13

15 Συχνά, ο ενήλικας που έχει υποστεί κακοποίηση στα παιδικά του χρόνια δυσκολεύεται στην εγκαθίδρυση στενών προσωπικών σχέσεων και είναι πολύ πιθανό να του προκαλεί δυσκολία η σωματική εγγύτητα, το άγγιγμα, η οικειότητα και η εμπιστοσύνη στους άλλους. Τα παιδιά που έχουν βιώσει την απόρριψη έχουν περισσότερες πιθανότητες από εκείνα που ένιωθαν αποδεκτά να εκδηλώσουν εχθρότητα, παθητική ή επιθετική συμπεριφορά, να δημιουργούν σχέσεις εξάρτησης, να έχουν αρνητική γνώμη για τον εαυτό και τις ικανότητες τους, καθώς και αρνητική αντίληψη για τον περιβάλλοντα κόσμο." Δ. Ηλεκτρονική βία 14

16 Ορισμός Ηλεκτρονικός εκφοβισμός είναι η χρήση των τεχνολογιών ηλεκτρονικής επικοινωνίας, με σκοπό την εσκεμμένη εμπλοκή σε επαναλαμβανόμενες ή ευρύτερα διαδεδομένες πράξεις σκληρότητας και συναισθηματικής βίας, οι οποίες στρέφονται κατά άλλων. Η τεχνολογία του σήμερα δίνει τη δυνατότητα στα παιδιά και τους εφήβους όχι μόνο να επικοινωνούν, να ψυχαγωγούνται και να δικτυώνονται κοινωνικά, αλλά και να τη χρησιμοποιούν σε βάρος των συνομηλίκων τους. Ο ηλεκτρονικός εκφοβισμός αποτελεί μία νέα έκφραση βίας μεταξύ των νέων που μπορεί να πάρει πολλές μορφές και να επηρεάσει πολύπλευρα τα θύματά της. Τα μέσα ηλεκτρονικού εκφοβισμού είναι ο ηλεκτρονικός υπολογιστής και το κινητό τηλέφωνο. Αίτια Ηλεκτρονικής βίας Κρίσιμο ερώτημα είναι τα αίτια που σπρώχνουν νέους ανθρώπους να δρουν ενάντια σε συνομηλίκους τους κατά αυτόν τον τρόπο. Ένας λόγος είναι συναισθήματα θυμού, απογοήτευσης και τάσεων εκδίκησης που μπορεί να προέρχονται από τις προβληματικές σχέσεις που υπάρχουν στο οικογενειακό περιβάλλον ή και εξαιτίας μιας ευρύτερης κοινωνικής δυσλειτουργικότητας που παρουσιάζει το άτομο. Ενδέχεται οι νέοι να εκφοβίζουν για να γελάσουν, να διασκεδάσουν ή να καταπολεμήσουν την ανία τους και παράλληλα, ο ψυχολογικός βασανισμός στον οποίο υποβάλλουν τα θύματά τους ενισχύει το εγώ τους και τρέφει τη δίψα τους για εξουσία και επιβολή. Επίσης, ενδέχεται αρκετοί θύτες να είναι οι ίδιοι θύματα εκφοβισμού στο σχολείο και μέσω της τεχνολογίας και της ανωνυμίας που αυτή προσφέρει, να επιδιώκουν την ψευδαίσθηση πως είναι ισχυρότεροι από τους 'βασανιστές' τους. Σπανιότερα, η αποστολή μηνυμάτων σε λάθος παραλήπτες μπορεί να αποτελέσει αιτία του φαινομένου. Μορφές Ηλεκτρονικής βίας 1. Μορφές Ηλεκτρονικής βίας μέσω Ηλεκτρονικού Υπολογιστή 15

17 Υπάρχουν διάφορες μορφές ηλεκτρονικού εκφοβισμού διαφορετικής βαρύτητας όπως: Ανάφλεξη (flaming): διαδικτυακοί διαπληκτισμοί, με τη χρήση βίαιης, χυδαίας και αγενούς γλώσσας. Παρενόχληση (harassment): προσβλητικά μηνύματα. Μοιάζει με τον έμμεσο εκφοβισμό. Δυσφήμιση (denigration): αποστολή ή δημοσίευση σκληρών κουτσομπολιών ή φημών σχετικά με ένα άτομο, με σκοπό να τραυματιστεί η φήμη του. Αποκλεισμός (exclusion): αποκλεισμός από μία ομάδα στο Διαδίκτυο. Πλαστοπροσωπία (impersonation): το να παριστάνεις ότι είσαι κάποιος άλλος, θέτοντας αυτόν σε κίνδυνο ή τραυματίζοντας τη φήμη του. Ξεμπρόστιασμα (outing): η γνωστοποίηση στο Διαδίκτυο μυστικών, κουτσομπολιών ή άλλων προσωπικών πληροφοριών. Εξαπάτηση (trickery): το να εξαπατάς κάποιον στο Διαδίκτυο και να του αποσπάς επιβαρυντικές για αυτόν πληροφορίες, τις οποίες διαδίδεις στη συνέχεια. Διαδικτυακή καταδίωξη (cyberstalking): ψυχαναγκαστική και συνεχής παρακολούθηση και κατασκοπεία σε διαδικτυακό επίπεδο. Διαδικτυακές απειλές (cyberthreats): αποτελούν είτε απευθείας απειλές ή «ενοχλητικό υλικό», δηλαδή σχόλια τα οποία υποδηλώνουν ότι ο συντάκτης τους είναι συναισθηματικά ταραγμένος και ότι μπορεί να σκέφτεται να βλάψει κάποιον άλλον ή τον εαυτό του ή και να αποπειραθεί να αυτοκτονήσει. Sexting: είναι ένας συνδυασμός των δύο όρων «sex» (σεξουαλικός) και «text» (κείμενο). Ο όρος αυτός βρίσκει εφαρμογή σε καταστάσεις όπου αποστέλλονται φτιαχτές γυμνές ή ημίγυμνες και σεξουαλικά προκλητικές εικόνες ή σεξουαλικά προκλητικό κείμενο. Ο όρος εστιάζεται περισσότερο στην αποστολή γυμνών φωτογραφιών, επειδή αυτές είναι πιο πιθανό να έχουν ευρύτερη διάδοση, η οποία μπορεί να θέσει τα νεαρά άτομα σε μεγαλύτερο κίνδυνο. 2. Μορφές Ηλεκτρονικής βίας μέσω κινητού τηλεφώνου Ηλεκτρονικός εκφοβισμός μέσω κινητού τηλεφώνου ασκείται με: αποστολή κακόβουλων γραπτών μηνυμάτων, τηλεφωνικές κλήσεις οι οποίες μπορεί να είναι και σιωπηρές. 16

18 λήψη προσωπικών ή μη στιγμών κάποιου και προβολή τους στο Internet. Χαρακτηριστικά Ηλεκτρονικής βίας Κοινό χαρακτηριστικό των δύο μορφών του ηλεκτρονικού bullying είναι ότι διαφέρουν από τις υπόλοιπες μορφές του σχολικού εκφοβισμού γιατί: μπορεί να λάβει χώρα οποιαδήποτε στιγμή κατά τη διάρκεια της ημέρας και της νύχτας, τα μηνύματα και οι εικόνες μπορούν να μεταδοθούν γρήγορα σ ένα τεράστιο κοινό και τα παιδιά μπορούν να παραμείνουν ανώνυμα όταν εκφοβίζουν ηλεκτρονικά. 17

19 Τρόποι αντιμετώπισης Για να αντιμετωπιστεί επιτυχημένα η ηλεκτρονική παρενόχληση, όχι μόνο για να εξαλειφθεί η απειλή αλλά και για να μειωθεί όσο το δυνατό περισσότερο ο συναισθηματικός αντίκτυπος που επιφέρει στο θύμα ο εκφοβισμός, θα πρέπει να λαμβάνονται μέτρα τόσο από τα παιδιά όσο και από τους γονείς (ενίοτε και με τη συμμετοχή των εκπαιδευτικών). Στις περιπτώσεις ηλεκτρονικού εκφοβισμού συνιστάται στο θύμα: Να μοιραστεί το γεγονός με κάποιον ενήλικα και να του επιτρέψει να βοηθήσει Να μην απαντά στον εκφοβισμό Να μπλοκάρει ηλεκτρονικά το θύτη, όπου αυτό είναι δυνατό Να κρατά αρχεία ή να εκτυπώνει τα μηνύματα που λαμβάνει Να δημιουργήσει νέο ηλεκτρονικό λογαριασμό ή να αλλάξει τον αριθμό του κινητού του τηλεφώνου Η σωστή ενημέρωση παιδιών και γονέων και η από κοινού αντιμετώπιση του φαινομένου μπορούν να αποτρέψουν τις δυσάρεστες συνέπειές του και να προστατέψουν τους νέους χρήστες της τεχνολογίας. Ε. Σεξουαλική παρενόχληση 18

20 Γενικά Σεξουαλική παρενόχληση σημαίνει οποιαδήποτε ανεπιθύμητη από τον αποδέκτη της συμπεριφορά σεξουαλικής φύσης που εκφράζεται θεωρητικά ή πρακτικά και έχει ως σκοπό ή αποτέλεσμα την προσβολή αξιοπρέπειας ενός ανθρώπου. Η εμφάνιση και υιοθέτηση τέτοιων συμπεριφορών καταγράφεται ήδη από την τελευταία τάξη της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, σε μια ηλικία όπου οι σεξουαλικές αναζητήσεις πρωτοεμφανίζονται και εκδηλώνονται οι ορμές. Δεδομένου ότι από το δημοτικό, ήδη, τα παιδιά παρουσιάζουν τέτοιες σεξουαλικές συμπεριφορές, τίθεται το ερώτημα αν συνεργούν και άλλοι παράγοντες ώστε να αυξηθεί η συχνότητά του στην εφηβεία. Σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία η σεξουαλική παρενόχληση ορίζεται ως οποιοδήποτε είδος συμπεριφοράς που είναι ανεπιθύμητη ή ακατάλληλη και περιλαμβάνει υβριστικά σχόλια, σκίτσα και γκράφιτι με σεξουαλικό περιεχόμενο, σεξουαλικά πειράγματα και υπονοούμενα ανήθικες χειρονομίες, ανεπιθύμητο άγγιγμα, μέχρι και σοβαρές σεξουαλικές επιθέσεις Η σεξουαλική παρενόχληση αποτελεί σοβαρό πρόβλημα μέσα στα όρια του σχολικού χώρου, το οποίο σημειώνει όλο και μεγαλύτερη αύξηση. Τη βιώνουν σε μεγαλύτερη συχνότητα τα κορίτσια, με αποτέλεσμα τα κορίτσια, σε αντίθεση με τα αγόρια, να υποφέρουν από χαμηλότερο αυτοσεβασμό, φτωχότερη πνευματική και φυσική υγεία και περισσότερα τραυματικά συμπτώματα καθώς σκέψεις και συναισθήματα αναδύονται από εμπειρίες στις οποίες έχουν βιώσει έντονο άγχος Παράγοντες που σχετίζονται με τη σεξουαλική παρενόχληση Περίοδος της εφηβείας: Η περίοδος της εφηβείας χαρακτηρίζεται από πολλές ψυχολογικές και σωματικές αλλαγές και φαίνεται να επηρεάζει διαφορετικά το κάθε άτομο (Fenwick, 1993).Σύμφωνα με έρευνα, κρούσματα σεξουαλικής παρενόχλησης εμφανίζονται περισσότερο κατά την περίοδο της εφηβείας σε σύγκριση με άλλες ηλικιακές ομάδες (Herbert, 2005). Όσο μεγαλώνουν οι μαθητές τόσο η εμπλοκή τους σε βίαιες ενέργειες, είτε ως θύτες είτε ως θύματα, μειώνεται (Σώκου, 2003). 19

21 Εθνικότητα: Η βία παρουσιάζεται ως ένα διαφορετικό φαινόμενο στις διαφορετικές κοινωνίες και συγχρόνως το ίδιο μέσα στην ίδια κοινωνία (Βουιδάσκης, 1992). Σύμφωνα με τον Καλλιωτάκη (2000), η βία εμφανίζεται να έχει στενή σχέση με την κοινωνική ανισότητα, τον κοινωνικό αποκλεισμό, τη διαφορετικότητα και γενικότερα με την εκμηδένιση και την απαξίωση του ανθρώπου από τον άνθρωπο. Θρησκεία: Ένα από τα χαρακτηριστικά της εφηβικής ηλικίας είναι η αμφισβήτηση των παραδοσιακών αξιών και αρχών και η έντονη κριτική τους. Ο νέος θεωρεί αυτές τις αντιλήψεις ξεπερασμένες, μεσαιωνικές και προτείνει δικές του. Πολλές μελέτες που έχουν πραγματοποιηθεί έχοντας ως κεντρική ιδέα την επίδραση της θρησκείας στη συμπεριφορά υγείας των ατόμων κατέδειξαν ότι ο θρησκευτικός τρόπος ζωής έχει ευεργετικά αποτελέσματα τόσο στον ψυχικό όσο και στο σωματικό τομέα (Chliaoutakis et al, 2002). Κατανάλωση ουσιών (οινόπνευμα κλπ.): Διάφορες έρευνες έχουν δείξει ότι, στα νέα παιδιά που πίνουν και καπνίζουν υπερβολικά, συνυπάρχουν στοιχεία κοινωνικής απομόνωσης, δίψα για νέες εμπειρίες, σεξουαλικά προβλήματα, μιμητισμός προς τους γονείς, καταστροφικές τάσεις, επιθετικότητα και κατάθλιψη. Πρόσβαση σε πορνογραφικό υλικό: Έχει υποστηριχθεί ότι η πορνογραφία σήμερα μετατρέπει προς το χειρότερο τη σεξουαλικότητα και τις ανθρώπινες σχέσεις. Τα πρότυπα των παιδιών για άνδρες και γυναίκες επηρεάζονται, ενώ κάποια από αυτά έχουν τάση να μιμούνται τα όσα βλέπουν και είναι πιο επιρρεπή στην εκδήλωση επιθετικότητας (Ασλανίδου, 2000). Οικογένεια/Οικογενειακή βία: Το οικογενειακό περιβάλλον σχετίζεται απόλυτα με τη σεξουαλική συμπεριφορά του παιδιού. Όταν οι σχέσεις των δυο συντρόφων είναι προβληματικές αυτό το μεταβιβάζουν στο παιδί. Παιδιά που βιώνουν επιθέσεις κατά της μητέρας τους στο οικογενειακό τους περιβάλλον, υιοθετούν την επιθετικότητα ως μοναδικό τρόπο επικοινωνίας και αντιμετωπίζουν διαταραχές κοινωνικής συμπεριφοράς και προσωπικότητας. Επίσης, δεν αντιδρούν στο κοινωνικό τους περιβάλλον, είναι υπέρ-κινητικά, βίαια και δεν έχουν συναίσθηση ώστε να κατανοούν τους άλλους. Έπειτα παιδιά που έχουν κακοποιηθεί στο σπίτι τους φαίνονται πιο επιρρεπή στο να αποδεχθούν τη σεξουαλική παρενόχληση, αφού έχουν μάθει να δέχονται τον πόνο και να μην αγαπούν το σώμα τους. 20

22 8. Ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις του εκφοβισμού και της βίας στο σχολείο Οι ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις του εκφοβισμού και της βίας στα παιδιά είναι πολλές και σοβαρές. Τα παιδιά που πέφτουν θύματα εκφοβισμού και βίας στο σχολείο είναι δυνατόν: να νιώσουν σύγχυση, απόγνωση, έντονο άγχος, ανασφάλεια και πανικό, να έχουν έλλειψη αυτοπεποίθησης και αδυναμία αντιπαράθεσης, να αποδέχονται παθητικά τη βία, να δημιουργήσουν την πεποίθηση ότι αν συζητήσουν το πρόβλημα με έναν ενήλικα, θα εισπράξουν περισσότερη βία από τους θύτες. 5 να παρουσιάσουν σχολική άρνηση, να κάνουν πολλές απουσίες από το σχολείο, να οδηγηθούν σε σχολική αποτυχία. να εμφανίσουν μαθησιακές δυσκολίες και ψυχοσωματικά προβλήματα, όπως πονοκεφάλους, πόνους στην κοιλιά, διαταραχές ύπνου, ενούρηση κ.ά., να παρουσιάσουν φοβίες, κατάθλιψη, απόπειρες αυτοκτονίας. Να ενοχοποιούν τον εαυτό τους γι αυτό που τους συμβαίνει και να φοβούνται για περαιτέρω βία ή τιμωρία από τους μεγάλους. Τα παιδιά-θύτες, αυτά που ασκούν τον εκφοβισμό και τη βία, βρίσκονται σε μεγάλο κίνδυνο: να συνεχίσουν να έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση και να είναι επιθετικά, χωρίς ηθικούς φραγμούς ή τύψεις για τις πράξεις τους, γιατί είναι ενεργητικά και υπερδραστήρια και ταυτόχρονα ικανά να ξεφεύγουν από δύσκολες καταστάσεις, να απομακρυνθούν από το σχολείο, να διακόψουν τη σχολική φοίτηση, να εμφανίσουν τάσεις φυγής από το σπίτι, να εξελιχθούν, σε ποσοστό που προσεγγίζει το 50%, σε ενήλικες με αντικοινωνική και παραβατική συμπεριφορά. Οι συνέπειες του εκφοβισμού και της βίας στα παιδιά είναι σοβαρές και καθοριστικές για την ψυχοκοινωνική τους ανάπτυξη και εξέλιξη. Γι αυτό η συστηματική πρόληψη και η κατάλληλη αντιμετώπιση κάθε μορφής εκφοβισμού και βίας στο σχολείο είναι πολύ σημαντικές. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι τα παιδιά έχουν απόλυτο δικαίωμα σε ένα σχολικό περιβάλλον το οποίο να τους παρέχει ασφάλεια και προστασία

23 9. Τρόποι πρόληψης και αντιμετώπισης της Ενδοσχολικής βίας Στα πλαίσια της πρόληψης έχουν εφαρμοστεί κάποια προγράμματα κατά του εκφοβισμού και της ενδοσχολικής βίας. Η αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων αυτών οφείλεται κυρίως στην υιοθέτηση της κοινωνικής προσέγγισης, μιας ολιστικής προσέγγισης, που στοχεύει στην αλλαγή του κλίματος του σχολείου, ώστε να μην αναπαράγει τη βία. Στα πλαίσια της ολιστικής προσέγγισης οι παρεμβάσεις αφορούν όλους: το σχολείο, την τάξη, τον εκπαιδευτικό, τους μαθητές, τους γονείς τους και ολόκληρη την τοπική κοινωνία. Κάποιες αποτελεσματικές πρακτικές, σε επίπεδο σχολείου και τάξης, για εφαρμογή μιας στρατηγικής ενάντια στη βία, είναι: 1. Σε επίπεδο σχολείου: διαμόρφωση καλού σχολικού κλίματος και επικοινωνίας, διαλόγου και εμπιστοσύνης ανάμεσα σε εκπαιδευτικούς και μαθητές δημιουργία ξεκάθαρων κανόνων, που θα συνοψίζονται στο Σχολικό Κανονισμό. Ο Κανονισμός θα είναι προϊόν της συνεργασίας εκπαιδευτικών, μαθητών και γονέων. Μέσω του Σχολικού Κανονισμού θα προβλέπονται μεταξύ άλλων και οι βασικοί τρόποι διαχείρισης βίαιων συμπεριφορών στην καθημερινή σχολική ζωή. αξιοποίηση του θεσμού των μαθητικών συμβουλίων, έτσι ώστε να επιτευχθεί η κατανόηση, η διαμόρφωση και η τήρηση των σχολικών κανόνων. δημιουργία σε κάθε σχολική μονάδα «ομάδας εκπαιδευτικών συμβούλων», που με κατάλληλη εκπαίδευση, ειδικές γνώσεις και δεξιότητες θα παρεμβαίνουν ύστερα από την εκδήλωση βίαιων ενεργειών, με σκοπό τη συμφιλίωση των μαθητών. 22

24 δημιουργία «ομάδας μαθητών φιλίας» που αντιμετωπίζει περιστατικά ενδοσχολικής βίας αύξηση της επίβλεψης του σχολικού χώρου συμμετοχή υποστηρικτικών μηχανισμών (ψυχολόγων, κοινωνικών λειτουργών κλπ), για την επίλυση σοβαρών ζητημάτων που σχετίζονται και με παράγοντες εξωτερικούς των σχολείων, όπως προσωπικά ή οικογενειακά προβλήματα. 2. Σε επίπεδο τάξης: συζήτηση στην τάξη για τον ορισμό, τις μορφές και τις επιπτώσεις της ενδοσχολικής βίας και του εκφοβισμού τρόποι και προτάσεις για πρόληψη και αντιμετώπιση από τους μαθητές: σύνταξη των κανόνων της τάξης ενάντια στη βία παροχή βοήθειας από μαθητές σε άλλους, για την επίλυση συγκρούσεων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε βία διεξαγωγή προγραμμάτων και βιωματικών εργαστηρίων που στόχο θα έχουν τη βελτίωση των κοινωνικών δεξιοτήτων και των σχέσεων συνύπαρξης - συνεργασίας. παροχή ευκαιριών για θετική έκφραση της επιθετικότητας (π.χ. μέσω των αθλημάτων) 7 3. Ενέργειες του εκπαιδευτικού για να προλάβει την εμφάνιση του εκφοβισμού και της βίας στο σχολείο. Για την πρόληψη του εκφοβισμού και της βίας στο σχολείο ο εκπαιδευτικός πρέπει: να παρέχει από νωρίς στους μαθητές κατάλληλους τρόπους έκφρασης της επιθετικότητας (όπως τα αθλήματα, οι τέχνες κτλ.) και ανάλογες ευκαιρίες για επιτεύγματα και καταξίωση, 7

25 να ευαισθητοποιεί τους γονείς για το πρόβλημα, στις ατομικές και στις ομαδικές συνεργασίες, να αντιμετωπίζει τις αιτίες απομόνωσης και περιθωριοποίησης μαθητών, να δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ένταξη στη σχολική ομάδα των νεοφερμένων μαθητών ή των μαθητών με ειδικά προβλήματα και ανάγκες, 4. Ενέργειες του εκπαιδευτικού για την αντιμετώπιση περιστατικών εκφοβισμού και βίας στο σχολείο. Για την άμεση αντιμετώπιση περιστατικών εκφοβισμού και βίας στο σχολείο ο εκπαιδευτικός πρέπει: να διαβεβαιώσει το παιδί-θύμα ότι «δεν ευθύνεται το ίδιο για ότι έχει συμβεί», να του θυμίσει ότι το νοιάζεται και ότι ο εκπαιδευτικός μπορεί να το προστατεύει, να του πει ότι τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν μόνο αν «σπάσει η σιωπή» και να εξηγήσει ότι η κοινοποίηση των περιστατικών εκφοβισμού και βίας στο σχολείο δεν αποτελεί «κάρφωμα», να προτείνει στο παιδί και στην ομάδα τάξης πρακτικούς τρόπους για την αντιμετώπιση δύσκολων καταστάσεων, να ενημερώσει αμέσως τους γονείς του παιδιού, να ενημερώσει παράλληλα την ομάδα των εκπαιδευτικών και το διευθυντή του σχολείου. 5. Γενικά αναγκαία μέτρα για την αντιμετώπιση του εκφοβισμού και της βίας στο σχολείο Απαιτείται να εκδοθεί άμεσα από το Υπουργείο Παιδείας γραπτή πολιτική αντιμετώπισης η οποία θα συμπεριλαμβάνει διαδικασίες: καταγραφής των συμβάντων, διορισμού υπεύθυνου εκπαιδευτικού και συμβούλου με συγκεκριμένες αρμοδιότητες, 24

26 παρακολούθησης των διαδικασιών αντιμετώπισης, ενημέρωσης των μαθητών για την πρόσβαση σε σύστημα υποστήριξης, συνεργασίας με τους γονείς, οργάνωσης ουσιαστικής εποπτείας των μαθητών κατά τη διάρκεια των διαλειμμάτων, διοργάνωσης επιμορφωτικών σεμιναρίων για γονείς και εκπαιδευτικούς για την πρόληψη αλλά και την αναγνώριση και τη διαχείριση του προβλήματος διαρκούς παρότρυνσης και υποστήριξης των γονέων για την ενεργό συμμετοχή και συνεργασία τους με το σχολείο & δημιουργίας προγραμμάτων προαγωγής της ψυχικής υγείας των μαθητών, τα οποία να εντάσσονται στο σχολικό πρόγραμμα με διαθεματικό χαρακτήρα και συνδεδεμένα με το πρόγραμμα σπουδών Τι πρέπει να κάνουν οι γονείς Εάν αντιληφθείτε ότι το παιδί σας είναι θύμα εκφοβισμού και βίας από συμμαθητές του στο σχολείο: Πρέπει να αποφύγετε παρορμητικές αντιδράσεις και να αντιμετωπίσετε όσο το δυνατόν πιο ψύχραιμα την κατάσταση. Συνεργαστείτε στενά με το σχολείο, για να πληροφορηθείτε για την έκταση και τη σοβαρότητα του περιστατικού καθώς και για τους τρόπους αντιμετώπισής του Παρέχετε στο παιδί σας υποστήριξη και ασφάλεια. Βοηθείστε το να βελτιώσει την αυτοεκτίμηση και την αυτοπεποίθησή του. Να του πείτε ότι τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν μόνο αν «σπάσει η σιωπή» 8 25

27 Να του εξηγήσετε ότι το να μιλήσει στους ενήλικες για περιστατικά βίας και εκφοβισμού δεν αποτελεί «κάρφωμα». Ακούστε προσεκτικά τι έχει να σας πει το παιδί σας για τα συναισθήματά του και για τις ανάγκες του. Παρακολουθείστε την εξέλιξη της κατάστασης αλλά και την υγεία του παιδιού σας. Αν το παιδί σας παραπονιέται για μεγάλο χρονικό διάστημα ότι έχει σωματικούς πόνους, αν παρατηρείτε ότι έχει δυσκολίες στον ύπνο ή αν αρνείται επίμονα να πάει στο σχολείο, επισκεφτείτε έναν ειδικό ψυχικής υγείας για παιδιά. Εκπαιδεύστε το παιδί σας να αντιστέκεται στη βία και ειδικότερα: Δείξτε του αγάπη και φροντίδα με σταθερότητα και διάρκεια. Βεβαιωθείτε ότι είναι υπό την εποπτεία κάποιου. Επιμείνετε στο να ξέρετε που βρίσκεται ανά πάσα ώρα και στιγμή ή ζητείστε από κάποιον της εμπιστοσύνης σας να το προσέχει για εσάς. Παρακινείστε το να λαμβάνει μέρος σε εξωσχολικές δραστηριότητες όπως αθλήματα. Εξηγήστε τι συνέπειες μπορεί να έχει μια βίαιη συμπεριφορά του στο άλλο παιδί αλλά και σε αυτό το ίδιο. Δώστε το καλό παράδειγμα στα παιδιά σας Εάν είστε γονείς παιδιού που ασκεί βία και εκφοβίζει συμμαθητές του στο σχολείο: Συνεργαστείτε με το σχολείο, για την αντιμετώπιση του προβλήματος του παιδιού σας σχετικά με τη βία Συνεργαστείτε με τον Διευθυντή και τον υπεύθυνο εκπαιδευτικό του τμήματος του παιδιού σας για την εφαρμογή των κανόνων, των συνεπειών και την πρόληψη τέτοιων συμπεριφορών Παρακολουθήστε την εξέλιξη της κατάστασης και συνεργαστείτε στενά με το σχολείο. 26

28 Παρατηρήστε αν το παιδί σας εμπλέκεται συχνά σε καβγάδες ή εκδηλώνει εκφοβιστική συμπεριφορά και με τα παιδιά της γειτονιάς ή και με εσάς στο σπίτι και μιλήστε γι' αυτά στο Διευθυντή και τον υπεύθυνο εκπαιδευτικό του τμήματος και συνεργαστείτε μαζί τους για να πάρετε βοήθεια. Βοηθείστε το να αναπτύξει θετικές συμπεριφορές, να βελτιώσει την αυτοεκτίμηση και την αυτοπεποίθησή του και να μειώσει την επιθετικότητά του. Συζητήστε μαζί του για τα προβλήματα του και για τους ειρηνικούς τρόπους επίλυσης. Η εξωτερίκευση των σκέψεων του παιδιού σε συνδυασμό με το διάλογο βοηθούν, ώστε το παιδί να συνειδητοποιήσει ότι η βία δεν είναι η λύση. Μη χειροδικείτε. Αποφεύγετε βίαιες αντιδράσεις και συμπεριφορές, γιατί η βία γεννάει συνήθως βία, που μακροπρόθεσμα είναι δυνατόν να αναπαραχθεί στο σχολικό χώρο. Πρέπει να θέτουμε όρια στα παιδιά μας για το τι μπορούν και τι δεν επιτρέπεται να κάνουν. Σε περίπτωση έντονης έκρηξης θυμού προσπαθήστε να ηρεμήσετε το παιδί και καλέστε άμεσα βοήθεια. Θα πρέπει να είμαστε συναισθηματικά κοντά στα παιδιά μας και τα παιδιά να το εισπράττουν αυτό,για να μπορούν να μας μιλάνε ελεύθερα για το τι συμβαίνει στο σχολικό χώρο. Δώστε θετικά κίνητρα και διεξόδους στα παιδιά με τη συμμετοχή τους σε διάφορες δραστηριότητες της προτίμησής τους και εκδηλώσεις κάθε είδους, γεγονός που θα τα βοηθήσει να εκτονώνουν τη συσσωρευμένη ενέργειά τους, κυρίως στη δύσκολη φάση της εφηβείας. Να είστε σταθεροί στις απόψεις και τις τοποθετήσεις σας απέναντί τους και να συμβουλεύεστε κάποιον ειδικό όταν κρίνετε ότι μια κατάσταση έχει βγει εκτός ελέγχου. Να αποφεύγετε, όσο μπορείτε, να έρχονται οι νέοι μας σε επαφή με ερεθίσματα αρνητικά ( βίαια τηλεοπτικά έργα, παιχνίδια κ. ά.) που είναι δυνατόν μακροπρόθεσμα να μιμηθούν σε δεδομένη στιγμή και υπό κατάλληλες συνθήκες και τέλος Διδάσκοντας τα παιδιά σας με το σταθερό παράδειγμά σας ως πρότυπα και θετικοί ενισχυτές, με ειλικρίνεια, υπευθυνότητα, κατανόηση, πολλή αγάπη και συναισθηματική θαλπωρή, έχετε λειάνει το έδαφος, ώστε σε δεδομένη στιγμή να μπορέσετε να αντιμετωπίσετε οποιαδήποτε δυσκολία προκύψει με τα παιδιά σας και να βγείτε νικητές. 27

29 7. Τι πρέπει να κάνουν οι ευρύτεροι κοινωνικοί φορείς Προκειμένου να υπάρξει αποτελεσματική πρόληψη και αντιμετώπιση του φαινομένου της ενδοσχολικής βίας χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα παρέμβασης, στο οποίο να συμμετέχει το σύνολο της σχολικής κοινότητας αλλά και οι ευρύτεροι κοινωνικοί φορείς,. Πέρα από τη συμβολή του σχολείου, των καθηγητών και των γονιών στην αντιμετώπιση της ενδοσχολικής βίας μπορούν να συνεισφέρουν και κάποιοι φορείς (επιστημονικοί, κοινωνικοί, ΟΤΑ κ.λπ.). Συγκεκριμένα είναι απαραίτητη: 1) Ουσιαστική σχέση / παρέμβαση στη σχολική ζωή (διαλέξεις, συζητήσεις). 2) Πρόσκληση των μαθητών στους χώρους επιστήμης, διοίκησης και έρευνας. 3) Συμβολή στην «εκκαθάριση» των χώρων γύρω από τα σχολεία από οποιαδήποτε «στέκια» που θα δημιουργούσαν προβλήματα

30 Από τον Ευγένιο Τριβιζά Το αληθινό παραμύθι της βίας «Η εκφοβιστική και επιθετική συμπεριφορά παιδιών εναντίον συμμαθητών τους είναι ένα πολύμορφο και πολυδιάστατο φαινόμενο, η έκταση και η σοβαρότητα του οποίου δύσκολα αναγνωρίζονται. Κυρίως επειδή τα θύματα φοβούνται να το εξομολογηθούν, οι δάσκαλοι δυσκολεύονται να το χειριστούν και τα σχολεία διστάζουν να το παραδεχτούν λόγω του αρνητικού αντίκτυπου που θα έχει στην εικόνα και στη φήμη τους. Η σχολική βία ξεκινάει από κοροϊδευτικές παρατηρήσεις, προσβλητικές εκφράσεις, διασπορά ψιθύρων με στόχο τον στιγματισμό και αποκλεισμό του θύματος από σχολικές παρέες, κλιμακώνεται με την καταστροφή ή κλοπή αντικειμένων ιδιοκτησίας του, συχνά εκτρέπεται σε σωματική βία. Στην αρχή απλά σπρωξίματα και στη συνέχεια ακραίες μορφές επιθετικότητας. Η σύγχρονη τεχνολογία επιτρέπει να γίνεται ο εκφοβισμός διαδικτυακά ή με μηνύματα σε κινητά τηλέφωνα. Σκηνές βίας βιντεοσκοπούνται και διανέμονται ευρύτατα, καθιστώντας την εμπειρία ακόμη πιο επώδυνη για τα θύματα και οδηγώντας τα ακόμη και στην αυτοκτονία. Είναι σφάλμα να πιστεύουμε ότι το φαινόμενο ξεκινάει και σταματάει στα σχολεία. Έχει βαθιές ρίζες και μακροπρόθεσμα καταστρεπτικές για την κοινωνία συνέπειες. Οι συμπεριφορές παγιώνονται και επαναλαμβάνονται στην οικογένεια, στον στρατό, στον εργασιακό χώρο. Εγκληματολογικές έρευνες δείχνουν ότι το επιθετικό παιδί στο σχολείο είναι ο αυριανός άντρας που θα κακοποιεί τη σύζυγό του. Αλλά και οι θύτες, σύμφωνα με έρευνες του Αμερικανικού Ιατρικού Συλλόγου, είναι πολλές φορές θύματα σωματικής τιμωρίας, οικογενειακής βίας και βλαπτικών επιρροών της τηλεόρασης. Τα σχολεία πρέπει να ξεκινάνε όχι με την υπόθεση ότι είναι απίθανο να συμβαίνουν τέτοια 29

31 περιστατικά στους χώρους τους, αλλά αντίθετα ότι είναι πολύ πιθανόν και να καταστρώνουν εμπεριστατωμένα σχέδια πρόληψης και αντιμετώπισης του προβλήματος. Το θέμα πρέπει να αποτελεί αντικείμενο συζητήσεων στην τάξη, οι σχολικές βιβλιοθήκες να εφοδιάζονται με παιδικά βιβλία σχετικού περιεχομένου, οι διάδρομοι, οι αυλές και οι δυσπρόσιτοι χώροι να επιτηρούνται τακτικά και οι μαθητές να ενθαρρύνονται να εκμυστηρεύονται στους διδάσκοντες τα παράπονά τους, πράγμα το οποίο βέβαια προϋποθέτει σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ τους. Μια τηλεφωνική γραμμή υποστήριξης και η δημοσιοποίησή της θα βοηθούσε αρκετά. Kαλό θα είναι ο γονιός να ρωτάει το παιδί του πώς του φέρονται οι συμμαθητές του, ιδίως αν το παιδί βρίσκει δικαιολογίες για να μην πηγαίνει στο σχολείο, παραπονιέται συχνά ότι είναι άρρωστο τα πρωινά, κάνει σκασιαρχείο, δυσκολεύεται να συγκεντρωθεί στη μελέτη, επιστρέφει από το σχολείο με γρατσουνιές, μελανιές, ρούχα σκισμένα ή βιβλία κατεστραμμένα, κλείνεται στον εαυτό του, αρχίζει να ψευδίζει, δεν έχει όρεξη για φαγητό, ζητάει παραπάνω χαρτζιλίκι, αρχίζει να κλέβει, φέρεται με επιθετικό τρόπο στα μικρότερα αδέλφια του, κλαίει τα βράδια στο κρεβάτι ή τυραννιέται από εφιάλτες, ή προτιμάει να κάνει παρέα με ενηλίκους παρά με παιδιά. Όλα αυτά μπορεί να οφείλονται σε πολλούς και διάφορους λόγους, αλλά καλό θα είναι ο γονιός να ερευνά το θέμα διακριτικά και να επικοινωνεί με το σχολείο, ούτως ώστε να ενημερώνονται οι γονείς των παιδιών που ασκούν βία και να παραπέμπονται ενδεχομένως στις κατάλληλες υπηρεσίες. Ας μην ξεχνάμε ότι συχνά χρήζουν βοηθείας όχι μόνο τα παιδιά τα οποία υφίστανται, αλλά και τα παιδιά τα οποία ασκούν βία, καθώς και οι οικογένειές τους. Επίσης, δεν αποκλείεται οι ιδιότητες του θύτη και του θύματος να συμπίπτουν στο ίδιο παιδί»

32 Επίλογος Ο σχολικός εκφοβισμός αποτελεί ένα σύνθετο πρόβλημα, στο οποίο ο καθένας μας εύκολα κλείνει τα μάτια του και επαναπαύεται, ίσως γιατί πολλές φορές δε γίνεται επαρκώς φανερό, ώστε να γίνει αντιληπτή η σοβαρότητα του. Η μεγάλη πρόκληση των εκπαιδευτικών και των γονέων είναι ακριβώς αυτή: να αναγνωρίσουμε ότι υπάρχει, ότι μας αφορά και έχουμε άμεση ευθύνη για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του. 11 Η προστασία της αξιοπρέπειας και της ατομικότητας του μαθητή και η απρόσκοπτη ψυχοκοινωνική του ανάπτυξη είναι υποχρέωση του σχολείου και κατ επέκταση και της κοινωνίας. Το σχολείο είναι ο χώρος στον οποίο όλοι πρέπει να έχουν ίσες ευκαιρίες στη δικαιοσύνη, στην αυτοβελτίωση, στην ελεύθερη έκφραση, στο σεβασμό. Γι αυτό και γίνεται όλο και περισσότερο κατανοητό ότι τώρα πρέπει να ληφθούν μέτρα πρόληψης

33 Βιβλιογραφία ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Κωστάκος Δ. κα. (2010) Αναστοχαστική πράξη: Αποκλεισμός στο Σχολείο. Αθήνα: Νήσος 2. Molnar A. & Lindquist B. (1993). Προβλήματα συμπεριφοράς στο σχολείο Οικοσυστημική προσέγγιση, Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα. 3. Αρτινοπούλου Β. Η σχολική Διαμεσολάβηση, Εκπαιδεύοντας μαθητές στη διαχείριση της βίας και του εκφοβισμού. Αθήνα: Νομική Βιβλιοθήκη, Ιστοσελίδες 1. Σχολική βία: «Ακούγοντας σχολικές ιστορίες κατά παράβασιν». Στεριανή Γκιαούρη Ψυχολόγος, ΚΕΔΔΥ Κοζάνης. 2. Ενδοσχολική βία και η στάση Σχολείου και Οικογένειας. Φωτεινή Χατζάρα (Υπεύθυνη Αγωγής Υγείας Κοζάνης). 3. Ενδοσχολική Βία και Εκφοβισμός (Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υγείας των παιδιών και των εφήβων Ε.Ψ.Υ.Π.Ε.). 4. Δίκτυο κατά της βίας στο σχολείο 5. Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς (Εκπαίδευση & Αγωγή Υγείας). 6. Βία στις ανθρώπινες σχέσεις. 7. Μορφές επιθετικότητας, βίας και διαμαρτυρίας. 8. Δραστηριότητες στην τάξη για την πρόληψη του εκφοβισμού & της βίας μεταξύ των μαθητών. 9. Σχολικός Εκφοβισμός (Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας Γυμνασίου Λιανοκλαδίου ). 10. el.wikipedia.org metagnosi.wordpress.com 13. srooday.blogspot.com

34 ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ: ΜΥΘΟΣ Ή ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Φύλο ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Αγόρι Κορίτσι Ηλικία ) Γνωρίζετε για το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας και του εκφοβισμού; Α) Ναι Β) Όχι Αν ναι δώστε ένα σύντομο ορισμό 2) Αισθάνεστε ασφαλείς στο σχολείο; Α) Ναι Β) Όχι 3) Πιστεύετε ότι είναι συχνό το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας στο σχολείο; Α) Ναι Β) Όχι 4) Τα αγόρια ασκούν πιο συχνά ενδοσχολική βία ή τα κορίτσια; Α) Συνήθως τα αγόρια Β) Συνήθως τα κορίτσια Γ) Δε ξέρω 5) Ποια μορφή βίας συναντάται συχνότερα στα ελληνικά σχολεία; Α. Ηλεκτρονική (πχ. Φωτογραφίες, βίντεο, μηνύματα) Β. Λεκτική (πχ. Βρισιές, ειρωνικά& μειωτικά σχόλια) Γ. Σωματική (πχ. Βιαιοπραγία, ξύλο) Δ. Συναισθηματική (Απειλή, τρομοκρατία, απομόνωση) Ε. Σεξουαλική (πχ. χειρονομίες, σπρωξιές, ξυλοδαρμός) 6) Έχετε πέσει ποτέ θύμα ενδοσχολικής βίας; Α) Ναι Β) Όχι 33

35 Αν ναι, σε ποιο είδος; Α. Ηλεκτρονική Β. Λεκτική Γ. Σωματική Δ. Συναισθηματική Ε. Σεξουαλική 7) Αν ναι, σε ποιο χώρο; Α) Τάξη Β) Προαύλιο Γ) Εκτός σχολείου Δ) Άλλο Διευκρινίστε: 8) Έχετε ασκήσει ποτέ βία σε κάποιο μαθητή; Α) Ναι Β) Όχι Αν ναι, σε ποιο είδος; Α. Ηλεκτρονική Β. Λεκτική Γ. Σωματική Δ. Συναισθηματική Ε. Σεξουαλική 9) Αν ναι, τι σας οδήγησε σε αυτή σας την απόπειρα;.. 10) Πιστεύεις ότι η άσκηση οποιασδήποτε μορφής βίας μπορεί να λύσει τα προβλήματα σου με τους άλλους; Α) Ναι Β) Όχι Γ) Σε μερικές περιπτώσεις 11) Υπήρξατε ποτέ μάρτυρας ενδοσχολικής βίας; Α) Ναι Β) Όχι Αν ναι, σε ποιο είδος; 12) Αν ναι, πώς αντιδράσατε; Α) Αδιαφόρησα Β) Βοήθησα το θύμα Γ) Φοβήθηκα Δ) Το ανέφερα στη Διευθύντρια Ε) Το είπα σ ένα καθηγητή Ζ) Τα συζήτησα με την οικογένεια μου ΣΤ) Το συζήτησα με την παρέα/φίλους μου Θ) Δε το είπα σε κανένα Ι) Άλλο 34

36 13) Αν γίνετε θύμα ενδοσχολικής βίας σε ποιον θα απευθυνθείτε; Α) στη Διευθύντρια Β) Στους καθηγητές Γ) στους γονείς μου Δ) στην παρέα/φίλους μου Ε) Σε κανένα ΣΤ) Άλλο 14) Έχουν ανεβάσει ποτέ στο διαδίκτυο υλικό που σε αφορά χωρίς να σε ρωτήσουν (πχ. Φωτογραφίες, βίντεο, συνομιλία); Α) Ναι Β) Όχι Γ) Δε γνωρίζω 15) Πόσες φορές έχετε δεχθεί διαδικτυακό εκφοβισμό τόσο μέσα όσο και έξω από το σχολείο; Α) Ποτέ Β) 1 η 2 φορές Γ) 3 φορές Δ) 4 και άνω 16) Πόσες φορές έχετε ασκήσει διαδικτυακό εκφοβισμό τόσο μέσα όσο και έξω από το σχολείο; Α) Ποτέ Β) 1 η 2 φορές Γ) 3 φορές Δ) 4 και άνω 17) Ποια θεωρείτε ότι είναι η επίδραση του διαδικτυακού εκφοβισμού σε σχέση με τον παραδοσιακό εκφοβισμό; Α) Ίδια Β) Μικρότερη Γ) Μεγαλύτερη 18) Πιστεύετε ότι η απαγόρευση του διαδικτύου και των κινητών τηλεφώνων στο σχολείο θα βοηθήσει στην αποφυγή του διαδικτυακού εκφοβισμού; Α) Ναι Β) Όχι 19) Πιστεύετε ότι υπάρχει το φαινόμενο της σεξουαλικής παρενόχλησης στο σχολείο; 35

37 Α) Ναι Β) Όχι 20) Πιστεύετε ότι το φαινόμενο της σεξουαλικής παρενόχλησης εμφανίζεται σε μεγαλύτερα ποσοστά στα κορίτσια ή στα αγόρια; Α) Αγόρια Β) Κορίτσια Γ) Δεν ξέρω 21) Ποιες από τις παρακάτω αιτίες πιστεύετε ότι είναι πιο σημαντικές για την άσκηση σεξουαλικής παρενόχλησης; Να τα αριθμήσετε από το 1 (σημαντικότερο) ως το 6. Α. εθνικότητα Β. πρόσβαση σε πορνογραφικό υλικό Γ. θρησκεία Δ. κατανάλωση ουσιών (οινόπνευμα, καπνός) Ε. περίοδος της εφηβείας Στ. οικογένεια /οικογενειακή βία 22) Σε έχουν απειλήσει ή τρομοκρατήσει με κάποιο τρόπο άλλοι μαθητές; Α) Ναι Β) Όχι 23) Αισθάνεσαι ότι αποφεύγουν να συναναστρέφονται μαζί σου οι συμμαθητές σου; Α) Ναι Β) Όχι 24) Έχεις δεχθεί σχόλια για την οικονομική σου κατάσταση; Α) Ναι Β) Όχι 25) Έχεις δεχθεί κακόβουλα σχόλια λόγω κάποιας προσωρινής ή όχι ασθένειας; (πχ. Παχύς, ακμή) Α) Ναι Β) Όχι 26) Σε έχουν κοροϊδέψει λόγω κάποιας ιδιαιτερότητας (πχ. Δυσλεξία, τραυλισμός) Α) Ναι Β) Όχι 36

38 27) Ποιοι λόγοι, κατά τη γνώμη σου, οδηγούν στη βίαιη συμπεριφορά του θύτη; Α) Το ίδιο το άτομο (ο ψυχισμός του κλπ) Β) Οικογένεια/Οικογενειακή βία Γ) Εθνικότητα Δ) Σχολείο (πίεση, ανία ) Ε) Εφηβεία ΣΤ) Κοινωνία Ζ) Κατανάλωση ουσιών (πχ. Οινόπνευμα, αλκοόλ) Η) Πολυπαραγοντικό φαινόμενο 28) Πως πιστεύετε ότι μπορεί να αντιμετωπιστεί καλύτερα το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας; Α) Δε μπορεί να αντιμετωπιστεί Β) Με εκπαίδευση-ενημέρωση εκπαιδευτικών & γονέων Γ) Με αλλαγές στο σχολείο (λειτουργία, καθηγητές, σύμβουλοι) Δ) Με βοήθεια ειδικού Ε) Με ιδιαίτερη προσοχή στις οικογενειακές σχέσεις ΣΤ) Με ευθύνη του ίδιου του ατόμου Ζ) Με αυστηρότερες ποινές Η) Με συνδυασμό των παραπάνω μέτρων 29) Έχει επιπτώσεις η άσκηση ενδοσχολικής βίας στη ψυχολογία του θύματος; Α) Ναι Β) Όχι 30) Πως μπορούμε να αναγνωρίσουμε αν ένας μαθητής έχει υποστεί ενδοσχολική βία; Α) Αλλαγή της συμπεριφοράς του Β) Τάσεις απομόνωσης Γ) Ψυχολογικά προβλήματα Δ) Κακώσεις στο σώμα Ε) Άλλο Διευκρινίστε: 31) Θα ήθελες να συμμετέχεις σε κάποιο πρόγραμμα για τη πρόληψη της ενδοσχολικής βίας; Α) Ναι Β) Όχι 37

39 Α Αποτελέσματα ερωτηματολογίου 53,00% ποτελέσματα Φύλο ερωτηματολογίου 52,00% 51,00% 50,00% 49,00% 48,00% 47,00% 46,00% 45,00% Αγόρια 52,3 % Κορίτσια 47,7% Ηλικία 25% 40% % ,4% ,6% 35% 38

40 1. Γνωρίζετε για το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας και του εκφοβισμού; 20% Ναι 80% Όχι 20% 80% 2. Αισθάνεστε ασφαλείς στο σχολείο ; 21% 79% Ναι 79,2% Όχι 20,8% 3. Πιστεύετε ότι είναι συχνό το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας; 23% 77% Ναι 77% Όχι 23% 39

41 4. Τα αγόρια ασκούν πιο συχνά ενδοσχολική βία ή τα κορίτσια; 6% 18% 76% Αγόρια 76,1% Κορίτσια 6,2% ΔΞ/ΔΑ 17,7% 7% 5. Ποια μορφή βίας συναντάται συχνότερα στα ελληνικά σχολεία; 25% 14% 9% 45% Ηλεκτρονική 9% Λεκτική 44,5% Σωματική 25,4 % Συναισθηματική 14,4% 6α. Έχετε πέσει ποτέ θύμα ενδοσχολικής βίας; 1% 25% ΝΑΙ. 74% 40

42 16% 6β. Σε ποιό είδος; Α. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ 6% 15% Β. ΛΕΚΤΙΚΗ Γ. ΣΩΜΑΤΙΚΗ 19% 44% 15% 7. Αν ναι, σε ποιό χώρο; 12% 3% 28% Α. ΤΑΞΗ Β. ΠΡΟΑΥΛΙΟ 42% Γ. ΕΚΤΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ 8α. Έχετε ασκήσει ποτέ βία σε κάποιο 2% μαθητή; 60% 38% ΝΑΙ ΌΧΙ ΚΕΝΟ 41

43 10% 28% 10% 8β. Άν ναι ποιό είδος βίας; 12% 16% 24% Α. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ Β. ΛΕΚΤΙΚΗ Γ. ΣΩΜΑΤΙΚΗ Δ. ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ 9. Άν ναι, τι σας οδήγησε σε αυτή σας την απόπειρα; 4% 23% 38% 35% Α. ΝΕΥΡΑ/ΤΣΑΤΙΛΑ Β. ΑΝΤΑΠΟΔΟΣΗ Γ. ΤΙΠΟΤΑ 10. Πιστεύετε ότι η άσκηση οποιασδήποτε μρφής βίας μπορεί η βία να λύσει τα προβλήματα σου με τους άλλους; 13% 17% 3% Α. ΝΑΙ 67% Β. ΟΧΙ 42

44 11α. Υπήρξατε ποτέ μάρτυρες ενδοσχολικής 1% βίας; 39% Α. ΝΑΙ 60% Β. ΌΧΙ Γ. ΚΕΝΟ 11β. Άν ναι σε ποιό είδος; 26% 17% 5% 5% 13% 14% 20% Α. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ Β. ΛΕΚΤΙΚΗ Γ. ΣΩΜΑΤΙΚΗ Δ. ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ Ε. ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΣΤ. ΣΥΝΔΙΑΣΜΟΣ Ζ. ΚΕΝΟ 12. Αν γίνετε θύμα ενδοσχολικής βίας σε ποιόν θα απευθυνθείτε; 25% 10% 23% Α. ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ 20% 6% 16% 43

45 13. Aν γίνετε θύμα ενδοσχολικής βίας σε ποιόν θα απευθυνθείτε; 0% 5% 30% 5% 0% 60% Α)ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ Β)ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ Γ)ΓΟΝΕΙΣ Δ)ΠΑΡΕΑ Ε)ΚΑΝΕΝΑ ΣΤ)ΔΕΝ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ 14. Έχουν ανεβάσει ποτέ στο διαδίκτυο υλικό που σε αφορά χωρίς να σε ρωτήσουν; 5% 5% ΝΑΙ ΌΧΙ ΔΕΝ ΓΝΩΡΙΖΩ 90% 15. Πόσες φορές έχετε δεχθεί διαδικτυακό εκφοβισμό τόσο 0% μέσα όσο και έξω από το σχολείο; 5% ΠΟΤ Ε ΜΙΑ Η Δ Υ Ο ΦΟΡ Ε Σ Τ Ρ Ε ΙΣ Κ ΑΙ ΑΝΩ 95% 44

46 16. Πόσες φορές έχετε ασκήσει διαδικτυακό εκφοβισμό τόσο 0% μέσα όσο και έξω από το σχολείο; 5% ΠΟΤ Ε ΜΙΑ Η Δ Υ Ο ΦΟΡ Ε Σ Τ Ρ Ε ΙΣ Κ ΑΙ ΑΝΩ 95% 17. Ποια θεωρείτε ότι είναι η επίδραση του διαδικτυακού εκφοβισμού σε σχεση με τον παραδοσιακό εκφοβισμό; 20% ΙΔ ΙΑ 10% ΜΙΚ Ρ ΟΤ Ε Ρ Η 70% ΜΕ Γ ΑΛΥ Τ Ε Ρ Η 18. Πιστεύετε ότι η απαγόρευση του διαδικτύου και κινητών τηλεφώνων στα σχολεία θα βοηθήσει στην αποφυγή του διαδικτυακού εκφοβισμού; 27% 2% 4% 67% ΝΑΙ ΌΧΙ ΙΣΩΣ ΑΚΥΡΑ 45

47 19. Πιστεύετε ότι υπάρχει το φαινόμενο της σεξουαλικής παρενόχλησης στο σχολείο; 1% 47% ΝΑΙ ΌΧΙ 52% ΑΚΥΡΑ 20. Πιστεύετε ότι το φαινόμενο της σεξουαλικής παρενόχλησης, εμφανίζεται σε μεγαλύτερα ποσοστά στα κορίτσια ή στα αγόρια; 20% 1% 10% ΑΓΟΡΙΑ ΚΟΡΙΣΤΣΙΑ ΔΕΝ ΞΕΡΩ ΑΚΥΡΑ 69% 46

48 22. Σε έχουν απειλήσει ή τρομοκρατήσει με κάποιο τρόπο άλλοι μαθητές; 1% 18% ΝΑΙ ΌΧΙ ΑΚΥΡΑ 81% 23. Αισθάνεσαι ότι αποφεύγουν να συναναστρέφονται μαζί σου οι συμμαθητές σου; 2% 12% ΝΑΙ ΌΧΙ ΑΚΥΡΑ 86% 47

49 24. Έχεις δεχθεί σχόλια για την οικονομική σου κατάσταση; 1% 11% ΝΑΙ ΌΧΙ ΑΚΥΡΑ 88% 25. Έχεις δεχθεί κακόβουλα σχόλια λόγω κάποιας προσωρινής ή όχι ασθένειας; (πχ. παχύς, ακμή) 1% 31% ΝΑΙ ΌΧΙ ΑΚΥΡΑ 68% 48

50 26. Σε έχουν κοροιδέψει λόγω κάποιας ιδιαιτερότητας (δυσλεξία, τραυλισμός); 18% Ναι Ό χ ι 82% 27. Ποιοι λόγοι, κατά τη γνώμη σου, οδηγούν στη βίαιη συμπεριφορά του θύτη; 22% 19% Το ίδιο το άτομο 5% 9% 16% Οικογένεια/οικογενειακή βία Εθνικότητα Σχολείο Εφηβεία 10% 10% 9% 49

51 28. Πως πιστεύετε ότι μπορεί να αντιμετωπιστεί καλύτερα το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας; 27% 13% 15% Δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί Με εκπαίδευση-ενημέρωση εκπαιδευτικών & γονέων Με αλλαγές στο σχολείο Με βοήθεια ειδικού 7% 10% 7% 12% 9% Με ιδιαίτερη προσοχή στις οικογενειακές σχέσεις Με ευθύνη του ίδιου του ατόμου Με αυστηρότερες ποινές Με συνδιασμό των παραπάνω μέτρων 29. Έχει επιπτώσεις η άσκηση ενδοσχολικής βίας στη ψυχολογία του θύματος; 13% 87% Ναι Όχι 50

52 31. Θα ήθελες να συμμετέχεις σε κάποιο πρόγραμμα για την πρόληψη της ενδοσχολικής βίας; 45% 55% Ναι Όχι 51

Η ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ Ο ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα σχετικών ερευνών που διεξάγονται σε σχολεία της χώρας θεωρούνται κοινωνικό πρόβλημα

Η ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ Ο ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα σχετικών ερευνών που διεξάγονται σε σχολεία της χώρας θεωρούνται κοινωνικό πρόβλημα Η ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ Ο ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ Σύμφωνα με τα αποτελέσματα σχετικών ερευνών που διεξάγονται σε σχολεία της χώρας θεωρούνται κοινωνικό πρόβλημα Η ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ Ο ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ Ορίζουν μια κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

4 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ Π.ΦΑΛΗΡΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΒΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΌΧΙ ΜΟΝΟ. Eπιμέλεια : Μεσσάρη Αναστασία

4 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ Π.ΦΑΛΗΡΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΒΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΌΧΙ ΜΟΝΟ. Eπιμέλεια : Μεσσάρη Αναστασία 4 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ Π.ΦΑΛΗΡΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΒΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΌΧΙ ΜΟΝΟ Eπιμέλεια : Μεσσάρη Αναστασία Ο όρος «εκφοβισμός και βία στο σχολείο» (school bullying), όπως και ο όρος «θυματοποίηση» (victimization)

Διαβάστε περισσότερα

Το αληθινό παραμύθι της βίας. Από τον Ευγένιο Τριβιζά*

Το αληθινό παραμύθι της βίας. Από τον Ευγένιο Τριβιζά* Α. ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ Διαβάζουμε το κείμενο. Το αληθινό παραμύθι της βίας Από τον Ευγένιο Τριβιζά* Η εκφοβιστική και επιθετική συμπεριφορά παιδιών εναντίον συμμαθητών τους είναι ένα πολύμορφο και

Διαβάστε περισσότερα

Μορφές Εκφοβισµού. Ο εκφοβισµός µπορεί να πάρει διάφορες µορφές:

Μορφές Εκφοβισµού. Ο εκφοβισµός µπορεί να πάρει διάφορες µορφές: Ορισµός Ο όρος «εκφοβισµός και βία στο σχολείο» (school bullying), όπως και ο όρος «θυµατοποίηση» (victimization) χρησιµοποιούνται για να περιγράψουν µια κατάσταση κατά την οποία ασκείται εσκεµµένη, απρόκλητη,

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγητές: Λιάπη Αγγελική Μωυσής Δαυίδ Φρανσές Έστερ

Εισηγητές: Λιάπη Αγγελική Μωυσής Δαυίδ Φρανσές Έστερ Εισηγητές: Λιάπη Αγγελική Μωυσής Δαυίδ Φρανσές Έστερ ΟΡΙΣΜΟΣ «Ένας μαθητής εκφοβίζεται ή θυματοποιείται όταν υποβάλλεται κατ επανάληψη και κατ εξακολούθηση σε αρνητικές ενέργειες από έναν ή περισσότερους

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΡΙ-ΖΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΛΑΤΗ ΜΑΣ ΣΤΗ ΒΙΑ ΣΥΝΕΝΟΧΟΙ ΣΤΟ ΦΟΒΟ ΔΕ ΘΑ ΓΙΝΟΥΜΕ.. 95ο Δ.Σ.ΑΘΗΝΩΝ Επιμέλεια Στέλλα Πρωτοπαπά

ΓΥΡΙ-ΖΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΛΑΤΗ ΜΑΣ ΣΤΗ ΒΙΑ ΣΥΝΕΝΟΧΟΙ ΣΤΟ ΦΟΒΟ ΔΕ ΘΑ ΓΙΝΟΥΜΕ.. 95ο Δ.Σ.ΑΘΗΝΩΝ Επιμέλεια Στέλλα Πρωτοπαπά ΓΥΡΙ-ΖΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΛΑΤΗ ΜΑΣ ΣΤΗ ΒΙΑ ΣΥΝΕΝΟΧΟΙ ΣΤΟ ΦΟΒΟ ΔΕ ΘΑ ΓΙΝΟΥΜΕ.. 95ο Δ.Σ.ΑΘΗΝΩΝ Επιμέλεια Στέλλα Πρωτοπαπά Το Διαθεματικό Πρόγραμμα ΣΤΟΠ ΣΤΗ ΒΙΑ ξεκίνησε τον Ιανουάριο του 2012 και συνεχίζεται Σ αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ

ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ Ο σχολικός εκφοβισμός είναι η επιθετική εκείνη συμπεριφορά που είναι εσκεμμένη, απρόκλητη, και επαναλαμβανόμενη, αποτελει κατάχρηση εξουσίας και εμπεριέχει

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Γυμνάσιο Ωραιοκάστρου. Συμμετοχή στις εκδηλώσεις. για την Πανελλήνια Ημέρα κατά της Βίας στο Σχολείο. 6 Μαρτίου 2014

1 ο Γυμνάσιο Ωραιοκάστρου. Συμμετοχή στις εκδηλώσεις. για την Πανελλήνια Ημέρα κατά της Βίας στο Σχολείο. 6 Μαρτίου 2014 1 ο Γυμνάσιο Ωραιοκάστρου Συμμετοχή στις εκδηλώσεις για την Πανελλήνια Ημέρα κατά της Βίας στο Σχολείο 6 Μαρτίου 2014 Ορισμός Ο όρος «εκφοβισμός και βία στο σχολείο» (school bullying), όπως και ο όρος

Διαβάστε περισσότερα

Ενδοσχολική βία (bullying)

Ενδοσχολική βία (bullying) Ενδοσχολική βία (bullying) Τι είναι σχολικός εκφοβισμός Ο σχολικός εκφοβισμός είναι ένα σύνθετο φαινόμενο που αυτό που τον ξεχωρίζει από το πείραγμα και τον τσακωμό, είναι η ένταση του, η διάρκεια του,

Διαβάστε περισσότερα

Cyber bullying ή ηλεκτρονικός εκφοβισμός

Cyber bullying ή ηλεκτρονικός εκφοβισμός Cyber bullying ή ηλεκτρονικός εκφοβισμός Μια νέα μορφή εφηβικής παραβατικότητας και τρόποι αντιμετώπισης Θώμη Τσομπανίδου, εκπ/κός ΠΕ 05 Υπεύθυνη Συμβουλευτικού Σταθμού Νέων ΔΔΕ Αρκαδίας Σχολικός εκφοβισμός(school

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικός εκφοβισμός ή θυματοποίηση Σκοταράς Νικόλαος Σχ. Σύμβουλος ΠΕ12, Β Αθήνας.

Σχολικός εκφοβισμός ή θυματοποίηση Σκοταράς Νικόλαος Σχ. Σύμβουλος ΠΕ12, Β Αθήνας. Σχολικός εκφοβισμός ή θυματοποίηση Σκοταράς Νικόλαος Σχ. Σύμβουλος ΠΕ12, Β Αθήνας. 1. Γενικά Τα τελευταία περίπου δεκαπέντε χρόνια, έχουν αρχίσει στην Ελλάδα να εμφανίζονται έρευνες σχετικές με τη βία

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας

Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας Χιόνη Μαρία, MSc Προαγωγής & Αγωγής Υγείας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ Υπεύθυνη Αγωγής Υγείας Δ. Δ. Ε. Α Αθήνας Αθήνα, 25/11/2014 Χαρακτηριστικά σχολικού

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικός σχολικός εκφοβισμός: μία νέα απειλή

Ηλεκτρονικός σχολικός εκφοβισμός: μία νέα απειλή Ηλεκτρονικός σχολικός εκφοβισμός: μία νέα απειλή Η σχολική επιθετικότητα που εκφράζεται μεταξύ παιδιών και εφήβων και η ακόλουθη ταπείνωση των θυμάτων δεν αποτελούν πρωτόγνωρη εικόνα της κοινωνικής μας

Διαβάστε περισσότερα

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Οι όροι «εκφοβισµός» (bullying) και «θυµατοποίηση» (victimization)

Διαβάστε περισσότερα

Τί είναι ο σχολικός εκφοβισμός;

Τί είναι ο σχολικός εκφοβισμός; Τί είναι ο σχολικός εκφοβισμός; 0 Ο σχολικός εκφοβισμού χαρακτηρίζεται από την επαναλαμβανόμενη, απρόκλητη παρενόχληση, κάποιου παιδιού το οποίο δυσκολεύεται να υπερασπιστεί τον εαυτό του. 0 Στην πραγματικότητα,

Διαβάστε περισσότερα

Bullying: Ένα σύγχρονο πολυδιάστατο φαινόμενο - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τρίτη, 31 Μάρτιος :45

Bullying: Ένα σύγχρονο πολυδιάστατο φαινόμενο - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τρίτη, 31 Μάρτιος :45 Γράφει: Καραπατσιά Μαρία, Ψυχολόγος, MSc-Ψυχοθεραπεύτρια Το bullying είναι ένα φαινόμενο το οποίο έχει πάρει μεγάλες διαστάσεις και εμφανίζεται με όλο και μεγαλύτερη συχνότητα. Πολλές φορές χρησιμοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

2ο Γυμνάσιο Χαριλάου. Σχολικό έτος Θέμα: Σχολική Διαμεσολάβηση. Ομάδα: Αγωγή Υγείας

2ο Γυμνάσιο Χαριλάου. Σχολικό έτος Θέμα: Σχολική Διαμεσολάβηση. Ομάδα: Αγωγή Υγείας 2ο Γυμνάσιο Χαριλάου Σχολικό έτος 2015-2016 Θέμα: Σχολική Διαμεσολάβηση Ομάδα: Αγωγή Υγείας Σχολικός εκφοβισμός Ο όρος «εκφοβισμός και βία στο σχολείο» χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια κατάσταση κατά

Διαβάστε περισσότερα

Κορδερά Ειρήνη Ψυχολόγος. MSc Ψυχολογία Υγείας MSc Ψυχολογία Παιδιού & Εφήβου Συστημική Ψυχοθεραπεία

Κορδερά Ειρήνη Ψυχολόγος. MSc Ψυχολογία Υγείας MSc Ψυχολογία Παιδιού & Εφήβου Συστημική Ψυχοθεραπεία Κορδερά Ειρήνη Ψυχολόγος MSc Ψυχολογία Υγείας MSc Ψυχολογία Παιδιού & Εφήβου Συστημική Ψυχοθεραπεία Πώς καταλαβαίνουμε ότι μια πράξη συνιστά εκφοβισμό; Το σύνηθες πείραγμα των παιδιών μεταξύ τους. Οι περιστασιακοί

Διαβάστε περισσότερα

Ενδοσχολική βία και εκφοβισμός

Ενδοσχολική βία και εκφοβισμός Ενδοσχολική βία και εκφοβισμός Τι είναι; Πώς αντιμετωπίζονται; Άγγελος Γ. Κουτουμάνος Κοινωνικός λειτουργός Εκδότης NOESI.gr agkou@noesi.gr 20/2/2013 Βαθύ, Σάμος Κύρια σημεία παρουσίασης Τι είναι το φαινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ (CYBERBULLYING)

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ (CYBERBULLYING) ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ (CYBERBULLYING) ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ - ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΗΛΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΕ19 Ζητούμενο η θετική στάση... Λοιπον σήµερα ο µπαµπάς θα σε προστατέψει απο τον ηλεκτρονικό

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Προγράμματος: Καταπολεμώντας τον Εκφοβισμό: Ένα Ολιστικό Σχολικό Πρόγραμμα. Αρχικά Προγράμματος: ComBuS

Τίτλος Προγράμματος: Καταπολεμώντας τον Εκφοβισμό: Ένα Ολιστικό Σχολικό Πρόγραμμα. Αρχικά Προγράμματος: ComBuS Τίτλος Προγράμματος: Καταπολεμώντας τον Εκφοβισμό: Ένα Ολιστικό Σχολικό Πρόγραμμα Αρχικά Προγράμματος: ComBuS Αριθμός Προγράμματος: JUST/2014/RDAP/AG/BULL/7698 Αυτό το υλικό έχει εκδοθεί με την οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ. Δρ. Νικηφόρου Μηλίτσα Λέκτορας Ψυχολογίας UCLan Cyprus

ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ. Δρ. Νικηφόρου Μηλίτσα Λέκτορας Ψυχολογίας UCLan Cyprus ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ Δρ. Νικηφόρου Μηλίτσα Λέκτορας Ψυχολογίας UCLan Cyprus mnikiforou@uclan.ac.uk ΔΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Αναγνώριση εκφοβιστικής συμπεριφοράς (χαρακτηριστικά, ρόλοι,

Διαβάστε περισσότερα

28/09/2014 ΚΟΡΥΦΑΙΟ ΦΡΟΝΣΙΣΗΡΙΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΚΥΡΑΗ ΕΚΘΕΗ ΣΑΞΗ: Γ ΛΤΚΕΙΟΤ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΦΑΛΣΙΟ ΑΓΓΕΛΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

28/09/2014 ΚΟΡΥΦΑΙΟ ΦΡΟΝΣΙΣΗΡΙΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΚΥΡΑΗ ΕΚΘΕΗ ΣΑΞΗ: Γ ΛΤΚΕΙΟΤ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΦΑΛΣΙΟ ΑΓΓΕΛΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΚΟΡΥΦΑΙΟ ΦΡΟΝΣΙΣΗΡΙΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΚΥΡΑΗ ΕΚΘΕΗ ΣΑΞΗ: Γ ΛΤΚΕΙΟΤ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΦΑΛΣΙΟ ΑΓΓΕΛΟ 28/09/2014 ΚΕΙΜΕΝΟ Η εκφοβιστική και επιθετική συμπεριφορά παιδιών εναντίον συμμαθητών τους είναι ένα πολύμορφο και πολυδιάστατο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας αναφέρεται στο φαινόμενο της έξαρσης της νεανικής εγκληματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Ο εκφοβισμός και η βία στο σχολείο είναι ένα σοβαρό πρόβλημα. Είναι κάτι που μπορεί να το ζουν πολλά παιδιά και να τα τρομάζει τόσο πολύ.

Ο εκφοβισμός και η βία στο σχολείο είναι ένα σοβαρό πρόβλημα. Είναι κάτι που μπορεί να το ζουν πολλά παιδιά και να τα τρομάζει τόσο πολύ. Ο εκφοβισμός και η βία στο σχολείο είναι ένα σοβαρό πρόβλημα. Είναι κάτι που μπορεί να το ζουν πολλά παιδιά και να τα τρομάζει τόσο πολύ. Γενικά, εκφοβισμός είναι όταν ένα παιδί (ή μια ομάδα παιδιών) προσπαθεί

Διαβάστε περισσότερα

Ενδοσχολική Βία. Εργασία του τμήματος Β 5 του 6ου Γυμνασίου Ηρακλείου. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Μπαλαμούτσου Μαγδαληνή

Ενδοσχολική Βία. Εργασία του τμήματος Β 5 του 6ου Γυμνασίου Ηρακλείου. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Μπαλαμούτσου Μαγδαληνή Ενδοσχολική Βία Εργασία του τμήματος Β 5 του 6ου Γυμνασίου Ηρακλείου. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Μπαλαμούτσου Μαγδαληνή Ορισμός Πώς μεταφράζεται ο όρος Bullying ; Σχολικός Εκφοβισμός Τι σημαίνει ο όρος Εκφοβισμός

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ο εκφοβισμός; Μαργώση Μαρία ΠΕ02, Καψάλης Αλέξανδρος ΠΕ18 1ο ΕΠΑΛ ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ

Τι είναι ο εκφοβισμός; Μαργώση Μαρία ΠΕ02, Καψάλης Αλέξανδρος ΠΕ18 1ο ΕΠΑΛ ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ Τι είναι ο εκφοβισμός; Ο εκφοβισμός δεν είναι μικρό ζήτημα. H χώρα μας βρίσκετε στην 4η θέση σε περιστατικά που αφορούν σχολικούς εκφοβισμούς με ποσοστό 31,98%. Πιο αναλυτικά, στην πρώτη θέση είναι η Λιθουανία

Διαβάστε περισσότερα

Ποιά είναι η διαφορά διαδικτυακής παρακολούθησης και παρενόχλησης από τον διαδικτυακό εκφοβισµό;

Ποιά είναι η διαφορά διαδικτυακής παρακολούθησης και παρενόχλησης από τον διαδικτυακό εκφοβισµό; Τι εννοούµε µε την τον όρο διαδικτυακός εκφοβισµός ; Ο όρος ιαδικτυακός εκφοβισµός (Cyberbullying) αφορά τον εκφοβισµό, την απειλή, την ταπείνωση ή την παρενόχληση παιδιών, προεφήβων και εφήβων που δέχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ A ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β )

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ A ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ A ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 29/05/2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: Νεοελληνική Γλώσσα ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ COMENIUS REGIO ΓΕΦΥΡΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΙ ΚΥΠΡΟΥ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ COMENIUS REGIO ΓΕΦΥΡΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΙ ΚΥΠΡΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ COMENIUS REGIO 2013-15 ΓΕΦΥΡΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΙ ΚΥΠΡΟΥ Διευθυντής Δ.Δ.Ε. Β Αθήνας Αθανάσιος Φαλούκας Συντονίστρια του Προγράμματος Comenius Regio Δ.Δ.Ε. Β Αθήνας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΕΣ ΚΑΙ ΕΙΔΗ ΒΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΜΟΡΦΕΣ ΚΑΙ ΕΙΔΗ ΒΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΜΟΡΦΕΣ ΚΑΙ ΕΙΔΗ ΒΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Παρουσίαση με τρόπο συνοπτικό των σχετικών φαινομένων ΑΜΑΛΙΑ Κ. ΗΛΙΑΔΗ, φιλόλογος-ιστορικός Αναπληρωματικό μέλος της ομάδας πρόληψης & αντιμετώπισης φαινομένων

Διαβάστε περισσότερα

Επιστηµονικά Υπεύθυνη του Κέντρου Πρόληψης Ν. Καρδίτσας

Επιστηµονικά Υπεύθυνη του Κέντρου Πρόληψης Ν. Καρδίτσας ΑΛΟΓΑΡΙΑΣΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ Επιστηµονικά Υπεύθυνη του Κέντρου Πρόληψης Ν. Καρδίτσας ΚΑΡ ΙΤΣΑ 2013 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Ορισµός του σχολικού εκφοβισµού 3 2. Τι δεν είναι σχολικός εκφοβισµός 4 3. Μορφές σχολικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.)

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Ημερομηνία:.. Σχολείο:. Τάξη:. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Πρόλογος Αγαπητέ/ή μαθητή/τρια, Το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ

ΜΟΡΦΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ 1 ο Γυμνάσιο Πρέβεζας ΤΜΗΜΑ: Α1 PROJECT: ΣΧΟΛΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΖΩΗ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΜΟΡΦΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ Πρέβεζα, 2014 Περιεχόμενα Τί είναι ο σχολικός εκφοβισμός;. Οι μορφές του σχολικού εκφοβισμού

Διαβάστε περισσότερα

Ενδοσχολική βία - Σχολικός εκφοβισμός και ηλεκτρονικά μέσα

Ενδοσχολική βία - Σχολικός εκφοβισμός και ηλεκτρονικά μέσα 24 ο ΓΕΛ Αθηνων Σχ.Έτος 2012-2013 Τμήμα Α3 Ερευνητική εργασία - Project Ενδοσχολική βία - Σχολικός εκφοβισμός και ηλεκτρονικά μέσα Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός της έρευνας μας είναι να ευαισθητοποιήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμός του φαινομένου του ενδοσχολικού εκφοβισμού/ ενδοσχολικής βίας: Βασικά χαρακτηριστικά του ενδοσχολικού εκφοβισμού/ ενδοσχολικής βίας:

Ορισμός του φαινομένου του ενδοσχολικού εκφοβισμού/ ενδοσχολικής βίας: Βασικά χαρακτηριστικά του ενδοσχολικού εκφοβισμού/ ενδοσχολικής βίας: Ενδοσχολική βία Ορισμός του φαινομένου του ενδοσχολικού εκφοβισμού/ ενδοσχολικής βίας: Η διαρκής και επαναλαμβανόμενη/συστηματική κακοποίηση του άλλου, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει τη χρήση λεκτικής

Διαβάστε περισσότερα

Οι γνώμες είναι πολλές

Οι γνώμες είναι πολλές Η Ψυχολογία στη Φυσική Αγωγή στο πλαίσιο του σχολικού περιβάλλοντος ΚασταμονίτηςΚωνσταντίνος Ψυχολόγος Οι γνώμες είναι πολλές Πολλές είναι οι γνώμες στο τι προσφέρει τελικά ο αθλητισμός στην παιδική ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΕΡΑΜΑΤΟΣ ΜΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ ΚΡΗΤΗΣ. Σχολικό Έτος:

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΕΡΑΜΑΤΟΣ ΜΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ ΚΡΗΤΗΣ. Σχολικό Έτος: ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΕΡΑΜΑΤΟΣ ΜΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ ΚΡΗΤΗΣ Σχολικό Έτος: 2012-13 ΠαρεµβατικόΠρόγραµµαµετίτλο: ΣχολικόςΕκφοβισµός Υπεύθυνες Προγράµµατος: ΠαγώνηΝίτσα ΠΕ02 Λαγουδάκη Μαρία ΠΕ19 Συµµετέχουνοιµαθητέςτων τµηµάτων:

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα ΚΕΔΕ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ. 15 Οκτωβρίου 2011, Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Αθηνών

Ημερίδα ΚΕΔΕ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ. 15 Οκτωβρίου 2011, Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Αθηνών Ημερίδα ΚΕΔΕ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ 15 Οκτωβρίου 2011, Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Αθηνών Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφήβου (Ε.Ψ.Υ.Π.Ε.) Τίτλος ομιλίας: «Εκφοβισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ) Ημερομηνία: Κυριακή 18 Δεκεμβρίου 2016 Διάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ) Ημερομηνία: Κυριακή 18 Δεκεμβρίου 2016 Διάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: Γ ΕΠΑΛ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ) Ημερομηνία: Κυριακή 18 Δεκεμβρίου 2016 Διάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες Σχολική βία Εκδηλώσεις βίας στη σχολική κοινότητα, εκφρασμένες με διάφορες μορφές,

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικός εκφοβισμός: στα δίχτυα του διαδικτύου Ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα αντιμετώπισης του ηλεκτρονικού εκφοβισμού

Ηλεκτρονικός εκφοβισμός: στα δίχτυα του διαδικτύου Ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα αντιμετώπισης του ηλεκτρονικού εκφοβισμού Ηλεκτρονικός εκφοβισμός: στα δίχτυα του διαδικτύου Ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα αντιμετώπισης του ηλεκτρονικού εκφοβισμού Χ. Αθανασιάδου, επίκουρος καθηγήτρια Τμήμα Ψυχολογίας Αριστοτέλειο Παν/μιο Θεσ/νίκης

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Γενικό Λύκειο Ναυπάκτου. Ερευνητική Εργασία Α Τετραμήνου Α Λυκείου

2 ο Γενικό Λύκειο Ναυπάκτου. Ερευνητική Εργασία Α Τετραμήνου Α Λυκείου 2 ο Γενικό Λύκειο Ναυπάκτου Ερευνητική Εργασία Α Τετραμήνου Α Λυκείου «Ο συμμαθητής μου, ο εφιάλτης μου.» Μία μικρής κλίμακας έρευνα, με ερωτηματολόγιο, για την ενδοσχολική βία στο σχολικό συγκρότημα του

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ

ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΕΞΑΡΤΗΣΕΩΝ & ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΤΗΣ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ «ΕΛΠΙΔΑ» Σε συνεργασία με τον ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ (ΟΚΑΝΑ) ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΟΝΔΙΝΟΥ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ 1 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ Στο Ελληνικό ηµοτικό Σχολείο του Λονδίνου θέλουµε όλοι οι µαθητές/τριες,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΕΞΑΡΤΗΣΕΩΝ & ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΤΗΣ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ «ΕΛΠΙΔΑ» Σε συνεργασία με τον ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ (ΟΚΑΝΑ) ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΒΑΣΩ ΑΣΚΗΤΟΠΟΥΛΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

1

1 6 Η ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ Σχολικός Εκφοβισμός - Το φαινόμενο «bullying» Υπήρχαν από πάντα πολλές μορφές βίας και σκληρότητας μεταξύ των παιδιών. Αυτό όμως που φαίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνια Ημέρα κατά της Σχολικής Βίας και του Εκφοβισμού

Πανελλήνια Ημέρα κατά της Σχολικής Βίας και του Εκφοβισμού 6 η Μαρτίου 2015 Πανελλήνια Ημέρα κατά της Σχολικής Βίας και του Εκφοβισμού Σχολικός Εκφοβισμός - Το φαινόμενο «bullying» Υπήρχαν από πάντα πολλές μορφές βίας και σκληρότητας μεταξύ των παιδιών. Αυτό όμως

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΕ Λ.Τ.ΔΑΥΛΕΙΑΣ ΣΧ.ΕΤΟΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ «ΣΧΟΛΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΖΩΗ (ΣΚΖ)».

ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΕ Λ.Τ.ΔΑΥΛΕΙΑΣ ΣΧ.ΕΤΟΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ «ΣΧΟΛΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΖΩΗ (ΣΚΖ)». ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΕ Λ.Τ.ΔΑΥΛΕΙΑΣ ΣΧ.ΕΤΟΣ 2015-16 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ «ΣΧΟΛΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΖΩΗ (ΣΚΖ)». ΤΙΤΛΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ : ΜΑΛΙΤΣΑ ΜΑΡΙΑ ΠΕ06 ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χ. Ασημόπουλος, Ε.Ψ.Υ.Π.Ε.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χ. Ασημόπουλος, Ε.Ψ.Υ.Π.Ε. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Χ. Ασημόπουλος, Ε.Ψ.Υ.Π.Ε. To διακρατικό πρόγραμμα Δάφνη ΙΙ ΙΙΙ (2006-2010) Mε στόχο την αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΑ.Λ. Α ΟΜΑΔΑΣ (ΗΜΕΡΗΣΙΑ) ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΑ.Λ. Α ΟΜΑΔΑΣ (ΗΜΕΡΗΣΙΑ) ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΑ.Λ. Α ΟΜΑΔΑΣ (ΗΜΕΡΗΣΙΑ) ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 Α1. Ο συγγραφέας αναφέρεται στο πρόβλημα της νεανικής εγκληματικότητας. Αρχικά επισημαίνει πως η αύξηση του φαινομένου οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

Πώς Μπορούμε να. Θετικό Τρόπο με τα. Αλληλεπιδράσουμε με. Παιδιά μας ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΥ ΕΙΡΗΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ

Πώς Μπορούμε να. Θετικό Τρόπο με τα. Αλληλεπιδράσουμε με. Παιδιά μας ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΥ ΕΙΡΗΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ Πώς Μπορούμε να Αλληλεπιδράσουμε με Θετικό Τρόπο με τα Παιδιά μας ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΥ ΕΙΡΗΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ Η Σχέση Γονέα Παιδιού Αν ένα παιδί μεγαλώνει με επικρίσεις, μαθαίνει να καταδικάζει.

Διαβάστε περισσότερα

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;»

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;» «τι συμβαίνει στην εφηβεία;» ΕΚΦΟΒΙΣΜOΣ ΑΣΚΗΣΗ ΒΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ (Μ.Ε.Υ.) Β ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Διευθύντρια : Καθηγήτρια Μαρίζα Τσολιά

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία, μία δυστοπία. Ερευνητική εργασία Α τετραμήνου της Α Λυκείου των Λ.Τ. Αρμενίου Σχολικό έτος

Εφηβεία, μία δυστοπία. Ερευνητική εργασία Α τετραμήνου της Α Λυκείου των Λ.Τ. Αρμενίου Σχολικό έτος Εφηβεία, μία δυστοπία Ερευνητική εργασία Α τετραμήνου της Α Λυκείου των Λ.Τ. Αρμενίου Σχολικό έτος 2012-13 Τομείς έρευνας: Συμπεριφορά των εφήβων Τρόπος ζωής και καθημερινότητα Ασχολίες και δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Για να μπορέσουν να κατανοήσουν πλήρως τη νέα κατάσταση και να αποδεχτούν πως είναι οριστική, θα χρειαστεί να περάσουν αρκετοί μήνες.

Για να μπορέσουν να κατανοήσουν πλήρως τη νέα κατάσταση και να αποδεχτούν πως είναι οριστική, θα χρειαστεί να περάσουν αρκετοί μήνες. Όταν οι γονείς χωρίζουν-οι συνέπειες ενός διαζυγίου στα παιδιά. Ο χωρισμός των δύο γονέων, θεωρείται ένα από τα πιο στρεσσογόνα συμβάντα για όλα τα μέλη που αποτελούν μια οικογένεια. Τα παιδιά βιώνουν

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικτυακός Εκφοβισμός. Cyberbullying

Διαδικτυακός Εκφοβισμός. Cyberbullying Διαδικτυακός Εκφοβισμός Cyberbullying Ο όρος Διαδικτυακός εκφοβισμός (Cyber-bullying) αφορά τον εκφοβισμό, την απειλή, την ταπείνωση ή την παρενόχληση παιδιών, προεφήβων και εφήβων που δέχονται μέσω της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες όψεις της σχολικής βίας και του εκφοβισμού στο ελληνικό σχολείο μέσα από την οπτική των εκπαιδευτικών και των γονέων

Σύγχρονες όψεις της σχολικής βίας και του εκφοβισμού στο ελληνικό σχολείο μέσα από την οπτική των εκπαιδευτικών και των γονέων Σύγχρονες όψεις της σχολικής βίας και του εκφοβισμού στο ελληνικό σχολείο μέσα από την οπτική των εκπαιδευτικών και των γονέων Η σχολική βία και εκφοβισμός δεν είναι φαινόμενα άγνωστα στο ελληνικό σχολείο,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΒΙΑΣ

ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΒΙΑΣ 1 ΘΕΜΑ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΟΜΑΔΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ «Good Villains Go Violent»/«(GV) 2» Ονοματεπώνυμα μαθητών ομάδας ερευνητικής εργασίας ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Α2 ΓΕ.Λ. ΟΛΙΑΝΩΝ Σxoλ.Έτος Τρόποι Αντιµετώπισης Σχολικού Εκφοβισµού

Ερευνητική Εργασία Α2 ΓΕ.Λ. ΟΛΙΑΝΩΝ Σxoλ.Έτος Τρόποι Αντιµετώπισης Σχολικού Εκφοβισµού Ερευνητική Εργασία Α2 ΓΕ.Λ. ΟΛΙΑΝΩΝ Σxoλ.Έτος 2014-15 Τρόποι Αντιµετώπισης Σχολικού Εκφοβισµού 1 Συνολικά το τµήµα µας ασχολήθηκε µε το θέµα του σχολικού εκφοβισµού. Η οµάδα µας ανέλαβε τους τρόπους αντιµετώπισης

Διαβάστε περισσότερα

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί». Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους.

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί». Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους. Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί» Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους Η αυτοεικόνα μας «σχηματίζεται» ως ένα σχετικά σταθερό

Διαβάστε περισσότερα

2/3/2013. ΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ: Η αναγκαιότητα της διαπολιτισμικής παρέμβασης. Τι είναι η σχολική βία; Πώς ορίζεται ο εκφοβισμός;

2/3/2013. ΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ: Η αναγκαιότητα της διαπολιτισμικής παρέμβασης. Τι είναι η σχολική βία; Πώς ορίζεται ο εκφοβισμός; ΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ: Η αναγκαιότητα της διαπολιτισμικής παρέμβασης Αποσαφήνιση εννοιών (Διάσκεψη της Ουτρέχτης-Ολλανδία, 1997): -σχολική βία -σχολική επιθετικότητα -σχολικός εκφοβισμός

Διαβάστε περισσότερα

ENOC - ENYA, Προσχέδιο Κοινών Συστάσεων για την «Πρόληψη της βίας κατά των παιδιών»

ENOC - ENYA, Προσχέδιο Κοινών Συστάσεων για την «Πρόληψη της βίας κατά των παιδιών» ENOC 14η Ετήσια Συνδιάσκεψη 7-9 Οκτωβρίου 2010, Στρασβούργο / Γαλλία ENOC - ENYA, Προσχέδιο Κοινών Συστάσεων για την «Πρόληψη της βίας κατά των παιδιών» Εισαγωγή Οι Συνήγοροι του Παιδιού και οι Έφηβοι

Διαβάστε περισσότερα

Το Κοινωνικό Πλαίσιο του Εκφοβισμού Αναστασία Ψάλτη

Το Κοινωνικό Πλαίσιο του Εκφοβισμού Αναστασία Ψάλτη Το Κοινωνικό Πλαίσιο του Εκφοβισμού Αναστασία Ψάλτη Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Τμήμα Βρεφονηπιοκομίας Αλεξάνδρειο Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Θεσσαλονίκης Μύθοι & Αλήθειες Ο εκφοβισμός είναι απλά ένα

Διαβάστε περισσότερα

Πώς θα καταλάβω ότι ένας μαθητής υφίσταται εκφοβισμό;

Πώς θα καταλάβω ότι ένας μαθητής υφίσταται εκφοβισμό; Πώς θα καταλάβω ότι ένας μαθητής υφίσταται εκφοβισμό; Αν δεν δείτε το περιστατικό να λαμβάνει χώρα μπροστά σας, τότε κάποια βοηθητικά σημάδια μπορεί να είναι τα εξής: s s s s s s s s s s s Απροθυμία του

Διαβάστε περισσότερα

4ο Δημοτικό Σχολείο Βέροιας ΣΧΟΛΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ. για ένα ευχάριστο και ασφαλές περιβάλλον

4ο Δημοτικό Σχολείο Βέροιας ΣΧΟΛΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ. για ένα ευχάριστο και ασφαλές περιβάλλον 4ο Δημοτικό Σχολείο Βέροιας ΣΧΟΛΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ για ένα ευχάριστο και ασφαλές περιβάλλον Το βιβλίο αυτό ανήκει στ μαθητ της τάξης Όνομα: Επίθετο:. Όνομα πατέρα:. Όνομα μητέρας: Διεύθυνση σπιτιού:. Τηλέφωνο

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας

Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας Σχολικός Σύμβουλος: Ανδρέας Ν. Ζεργιώτης Αχαρνές, Ιανουάριος 2013 Έρευνα Ε.Κ.Κ.Ε. : Νεανική Βία μέσα από

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Ύψωνα

Γυμνάσιο Ύψωνα Γυμνάσιο Ύψωνα 2012-2014 1 1. Φύλο: 59 65 Αγόρι Κορίτσι Από το σύνολο των ερωτηματολογίων (124) και όσον αφορά το φύλο του δείγματος των μαθητών : 47.6%(59 άτομα) των ερωτηθέντων ήταν κορίτσια και 52.4%(65

Διαβάστε περισσότερα

Γυρίζουμε την πλάτη στη βία και τον εκφοβισμό

Γυρίζουμε την πλάτη στη βία και τον εκφοβισμό Δημιουργώντας ένα ασφαλές περιβάλλον Γυρίζουμε την πλάτη στη βία και τον εκφοβισμό Βιωματική Δράση ομάδας μαθητών της Α τάξης του 2 ου Γυμνασίου Φιλιππιάδας ΣΥΝΘΕΣΗ ΟΜΑΔΩΝ ΟΜΑΔΑ 1 : ΟΜΑΔΑ 4: Λαϊνάς Γεώργιος

Διαβάστε περισσότερα

Σάκης Ευαγγέλου Θόδωρος Θεμελής Σάκης Τζιουμάκης

Σάκης Ευαγγέλου Θόδωρος Θεμελής Σάκης Τζιουμάκης Σάκης Ευαγγέλου Θόδωρος Θεμελής Σάκης Τζιουμάκης 11η Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου (Safer Internet Day) σε περισσότερες από 100 χώρες σε όλο τον κόσμο Όλοι μαζί, για ένα καλύτερο Διαδίκτυο! Let s create a

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

«Μίλα μη φοβάσαι» Ευγενία Νιάκα: Σχολική Σύμβουλος

«Μίλα μη φοβάσαι» Ευγενία Νιάκα: Σχολική Σύμβουλος «Μίλα μη φοβάσαι» Ευγενία Νιάκα: Σχολική Σύμβουλος Τι είναι η βία; Γίνομαι βίαιος σημαίνει επιτίθεμαι στους άλλους. Σημαίνει προκαλώ πόνο με κινήσεις ή με λόγια. Όλοι γινόμαστε βίαιοι. Καμιά φορά ο θυμός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ.

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 22-3-2011 ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 1. Εισαγωγή 2. Η Πρώτη Συνάντηση της Ομάδας Μαθητών. 3. Η Δεύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

«Delete στον ηλεκτρονικό εκφοβισμό» του συγγραφέα-εκπαιδευτικού Βαγγέλη Ηλιόπουλου

«Delete στον ηλεκτρονικό εκφοβισμό» του συγγραφέα-εκπαιδευτικού Βαγγέλη Ηλιόπουλου «Delete στον ηλεκτρονικό εκφοβισμό» του συγγραφέα-εκπαιδευτικού Βαγγέλη Ηλιόπουλου Εικονογράφηση: Ναταλία Καπατσούλια Δραστηριότητες: Βασιλική Νίκα Καλλιτεχνική Επιμέλεια: Διατσέντα Παρίση Τιμή: 12 ευρώ

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους

Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους Ι. Τσιάντης MD, DPM, FRC Psych. Αν. Καθηγητής Παιδοψυχιατρικής Επιστημονικός Υπεύθυνος ΕΨΥΠΕ Ψυχαναλυτικός Ψυχοθεραπευτής Πρόεδρος Ιατρικών

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ 2 ο Γυμνάσιο Μελισσίων Τμήμα Α4 Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Συντονίστρια Ανέτα Τροβά Μέλη Αφροδίτη Ροσταδάκη Νεκτάριος Τσομάνη Δημήτρης Σταμάτογλου Μελίσσια, Νοέμβριος 2016 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Οι κανόνες του σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Πρόληψη, αντιμετώπιση και διαχείριση περιστατικών σχολικού εκφοβισμού

Θέμα: Πρόληψη, αντιμετώπιση και διαχείριση περιστατικών σχολικού εκφοβισμού Θέμα: Πρόληψη, αντιμετώπιση και διαχείριση περιστατικών σχολικού εκφοβισμού Απόσπασμα από Εγκύκλιο Αρ.Φακ. 7.19.04.16.1, 10 Φεβρουαρίου 2015, Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παράρτημα Ι Ορισμοί και Θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

Από τους μαθητές της Ε 2 Μάϊος 2015

Από τους μαθητές της Ε 2 Μάϊος 2015 Από τους μαθητές της Ε 2 Μάϊος 2015 Λίγα λόγια για τον σχολικό εκφοβισμό και το πρόγραμμα «Δάφνη» Παρουσίαση της έρευνάς μας Πώς την οργανώσαμε Ποια τα αποτελέσματα και τα συμπεράσματά μας Εισηγήσεις Το

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι και παράγοντες που οδηγούν τους νέους σε χρήση αλκοόλ. Παιπέτης Νίκος Τσάκα Μαρία Κρητικός Γιώργος Μέριανος Αλέξανδρος

Λόγοι και παράγοντες που οδηγούν τους νέους σε χρήση αλκοόλ. Παιπέτης Νίκος Τσάκα Μαρία Κρητικός Γιώργος Μέριανος Αλέξανδρος Λόγοι και παράγοντες που οδηγούν τους νέους σε χρήση αλκοόλ Παιπέτης Νίκος Τσάκα Μαρία Κρητικός Γιώργος Μέριανος Αλέξανδρος Κοινωνικοί παράγοντες που οδηγούν στη χρήση αλκοόλ τους νέους Ο πιο συχνός λόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΚΤΥΟ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΤΗΣ Ε. Ψ. Υ. Π. Ε. Ι. Τσιάντης,2012

ΤΟ ΙΚΤΥΟ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΤΗΣ Ε. Ψ. Υ. Π. Ε. Ι. Τσιάντης,2012 30Νοεµβρίου 2012 Ανοιχτό Λαϊκό Πανεπιστήµιο Χανίων Α κύκλος σπουδών Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφήβου (Ε.Ψ.Υ.Π.Ε.) Τίτλος οµιλίας: «Εκφοβισµός και Βία στο σχολείο» Ι. Τσιάντης,

Διαβάστε περισσότερα

Safer Internet Day 2017

Safer Internet Day 2017 Safer Internet Day 2017 Τρίτη, 7 Φεβρουαρίου 2017 2 ο Δημοτικό Σχολείο Αιγινίου Κε.Πλη.Νε.Τ. Πιερίας Διαδικτυακός Εκφοβισμός Τι είναι ο Διαδικτυακός Εκφοβισμός; Ο διαδικτυακός εκφοβισμός (cyberbullying)

Διαβάστε περισσότερα

Βία + Εκφοβισμός στο σχολείο συζήτηση με αφορμή την ημέρα αντιμετώπισης της ενδοσχολικής βίας

Βία + Εκφοβισμός στο σχολείο συζήτηση με αφορμή την ημέρα αντιμετώπισης της ενδοσχολικής βίας Βία + Εκφοβισμός στο σχολείο συζήτηση με αφορμή την ημέρα αντιμετώπισης της ενδοσχολικής βίας 6 Μαρτίου 2013 Τελευταίο Θρανίο Καθηγητές Εν Δράσει Κόσμος Χωρίς Πολέμους και Βία ΟΜΟΦΟΒΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία. Πώς επιδρά η σημερινή κοινωνία την ανάπτυξη του εφήβου; 21 ΓΕΛ ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ Α1, ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Ν. ΖΑΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ

Εφηβεία. Πώς επιδρά η σημερινή κοινωνία την ανάπτυξη του εφήβου; 21 ΓΕΛ ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ Α1, ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Ν. ΖΑΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Εφηβεία Πώς επιδρά η σημερινή κοινωνία την ανάπτυξη του εφήβου; ΤΜΗΜΑ Α1, ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Ν. ΖΑΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ 21 ΓΕΛ ΑΘΗΝΑΣ 1.Χαρακτηριστικά Εφηβεία 2.Δραστηριότητες 3.Κοινωνικοποίηση 1.Χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο ΕΝΕΡΓΟΊ ΚΑΙ ΥΠΕΎΘΥΝΟΙ ΠΟΛΊΤΕΣ Ο ΣΕΒΑΣΜΌΣ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΆΛΛΟΥΣ ERASMUS +

Εγχειρίδιο ΕΝΕΡΓΟΊ ΚΑΙ ΥΠΕΎΘΥΝΟΙ ΠΟΛΊΤΕΣ Ο ΣΕΒΑΣΜΌΣ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΆΛΛΟΥΣ ERASMUS + Εγχειρίδιο 2016-2017 ΕΝΕΡΓΟΊ ΚΑΙ ΥΠΕΎΘΥΝΟΙ ΠΟΛΊΤΕΣ Ο ΣΕΒΑΣΜΌΣ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΆΛΛΟΥΣ ΙΑΚΟ Ε Ρ Ε Φ Ι Ρ Ε B Π Σ ΥΚΩΣΙΑ Ε Λ Ο Ι Σ Α ΜΝ ΓΥ ERASMUS + Bullying and Cyber bullying: How to Prevent and Fight the violence

Διαβάστε περισσότερα

Εξελικτική Ψυχολογία

Εξελικτική Ψυχολογία Εξελικτική Ψυχολογία Ενότητα 8: Αναπτυξιακά χαρακτηριστικά της σχολικής ηλικίας IΙ Ασημίνα Ράλλη Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας Σχολική Ηλικία Η ψυχοκοινωνική ανάπτυξη κατά

Διαβάστε περισσότερα

«Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης»

«Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης» «Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης» ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Η Ιατρική Παρέμβαση (Medical Intervention -Med.In) είναι μια Ελληνική ιατρική οργάνωση αρωγής με δράσεις εντός

Διαβάστε περισσότερα

V PRC. Βασικά Συμπεράσματα της έρευνας. «Εικόνες και αναπαραστάσεις βίας μέσα και έξω από τους σχολικούς χώρους»

V PRC. Βασικά Συμπεράσματα της έρευνας. «Εικόνες και αναπαραστάσεις βίας μέσα και έξω από τους σχολικούς χώρους» Βασικά Συμπεράσματα της έρευνας «Εικόνες και αναπαραστάσεις βίας μέσα και έξω από τους σχολικούς χώρους» Αντικείμενο της έρευνας αποτέλεσε η αποτύπωση των αναπαραστάσεων των Ελλήνων/ίδων μαθητών/τριών

Διαβάστε περισσότερα

ΦΙΛΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΡΣΑΚΕΙΑ - ΤΟΣΙΤΣΕΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ. Συμβουλές προς τους γονείς για τη χρήση του διαδικτύου

ΦΙΛΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΡΣΑΚΕΙΑ - ΤΟΣΙΤΣΕΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ. Συμβουλές προς τους γονείς για τη χρήση του διαδικτύου ΦΙΛΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΡΣΑΚΕΙΑ - ΤΟΣΙΤΣΕΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ Συμβουλές προς τους γονείς για τη χρήση του διαδικτύου Αγαπητοί γονείς, H εξέλιξη της τεχνολογίας έχει κάνει το Διαδίκτυο (internet) ένα "δυνατό"

Διαβάστε περισσότερα

8o Γενικό Λύκειο Πάτρας ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α` ΛΥΚΕΙΟΥ Τα κοινωνικά δίκτυα στη καθημερινότητα των έφηβων

8o Γενικό Λύκειο Πάτρας ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α` ΛΥΚΕΙΟΥ Τα κοινωνικά δίκτυα στη καθημερινότητα των έφηβων 8o Γενικό Λύκειο Πάτρας ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α` ΛΥΚΕΙΟΥ Τα κοινωνικά δίκτυα στη καθημερινότητα των έφηβων Τάξη: Α Τμήμα: Α1 Ομάδα - Βασίλης Κατσιδήμας - Νίκος Βγενόπουλος - Σωκράτης Ηλιόπουλος - Διονύσης

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΝΑΤΡΟΦΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ. Ελευθέριος Μουτσάνας Παιδίατρος Παλαμάς 18/03/2012

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΝΑΤΡΟΦΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ. Ελευθέριος Μουτσάνας Παιδίατρος Παλαμάς 18/03/2012 Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΝΑΤΡΟΦΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ Ελευθέριος Μουτσάνας Παιδίατρος Παλαμάς 18/03/2012 Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΝΑΤΡΟΦΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ Γεννιόμαστε ή γινόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της οικογένειας στις εκπαιδευτικές και επαγγελματικές επιλογές των μαθητών

Ο ρόλος της οικογένειας στις εκπαιδευτικές και επαγγελματικές επιλογές των μαθητών Ο ρόλος της οικογένειας στις εκπαιδευτικές και επαγγελματικές επιλογές των μαθητών Η οικογένεια είναι το κατ εξοχήν περιβάλλον στο οποίο ζει, αναπτύσσεται και διαμορφώνεται το παιδί. Αντιλαμβάνεται λοιπόν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ 1/54 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ 1. Εισαγωγή Φέτος ασχοληθήκαμε με το φαινόμενο του ενδοσχολικού εκφοβισμού. Στόχος μας ήταν να κατανοήσουμε το φαινόμενο,να μάθουμε να διακρίνουμε πότε μια πράξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί;

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Παιδιά θεωρούνται όλα τα αγόρια και τα κορίτσια από 0 έως 18 ετών. Ποια είναι τα δικαιώματα του παιδιού; Σύμφωνα με την Σύμβαση για τα Δικαιώματα των παιδιών Απαγόρευση διακρίσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 9 ο ΓΕΛ Πατρών ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΑΚΙΤΣΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΟΛΙΑΒΡΑ ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΥΛΑΙΔΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΟΜΑΔΑ: Tom&Jerry Υπεύθυνοι καθηγητές:

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα 22 Μαρτίου 2014 Ανδρέας Ευαγόρου Ψυχολόγος Εφηβεία Ψυχική και σωματική ανάπτυξη Πέρασμα από την παιδική στην ενήλικη ζωή Ενδοψυχικές αναδομήσεις Ανάγκη αυτονομίας

Διαβάστε περισσότερα

Ποιες συμπεριφορές μαθητών προειδοποιούν για επερχόμενη εκδήλωση βίας:

Ποιες συμπεριφορές μαθητών προειδοποιούν για επερχόμενη εκδήλωση βίας: Μπουκουβάλα Αναστασία, καθηγήτρια ΠΕ 01, Θεολόγος 1 ο Γυμνάσιο Παλλήνης Στη προσπάθεια του σχολείου να προσφέρει ένα πλαίσιο ενδεικτικών κατευθύνσεων για την αντιμετώπιση της σχολικής βίας και παράλληλα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ. Γ Γυμνασίου «Η ΒΙΑ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ»

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ. Γ Γυμνασίου «Η ΒΙΑ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ» ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Βούλγαρης Κωνσταντίνος - Σταματέλος Ηλίας Γ Γυμνασίου «Η ΒΙΑ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ» Υπεύθυνη καθηγήτρια: Ζαφειριάδου Έφη Ιστιαία 2012 Σχολική βία: Φαινόµενο της εποχής Η σχολική βία αποτελεί παθογένεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ

ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ ΟΜΙΛΗΤΕΣ ΔΗΜ. ΠΟΤΕΤΣΙΑΝΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤ. ΣΥΝ. στο Ι.Π.Α ΠΑΝΤΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΜΑΡΙΑ ΣΑΜΟΛΗ ΔΝΤΡΙΑ ΕΚΠ/ΡΙΩΝ ΧΟΥΡΔΑΚΗ ΡΙΖΟΠΟΥΛΟΥ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ ΤΕΠΑΕΣ ΠΑΤΡΑΣ 1 Σύστ. Προσκόπων Βύρωνα

Διαβάστε περισσότερα