H ιατρική στη σύγχρονη Ελλάδα

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "H ιατρική στη σύγχρονη Ελλάδα"

Transcript

1 H ιατρική στη σύγχρονη Ελλάδα Ντιάνα Τράκα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Aνθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου 1. Γραμματόσημο που εικονίζει τον έλληνα γιατρό Γεώργιο Παπανικολάου ( ), ο οποίος με το γνωστό σε όλους μας Test Pap συνέβαλε αποφασιστικά στην πρόληψη του καρκίνου της μήτρας. Στον απόηχο δύο παγκοσμίων πολέμων, η τεχνολογική και οικονομική απόσταση μεταξύ της Ευρώπης της Μεσογείου και των γειτόνων της στο Βορρά ήταν εξίσου πραγματική και συμβολική. Oι υλικές συνθήκες όσον αφορά την απλή επιβίωση και μόνο ήταν δυσοίωνες ωστόσο, εικόνες αρχαίας δόξας συναντούσαν οράματα εκσυγχρονισμού. Σύμφωνα με τα επίπεδα νοσηρότητας και θνησιμότητας, η Ελλάδα προσέγγιζε την κατηγορία του «τρίτου κόσμου», ενώ το ευρύ κοινό αναζητούσε θαυματουργές θεραπείες από το εξωτερικό, με τη λογική ότι «το ξένο είναι καλύτερο» (Τράκα 1989). Τα σχετικά υψηλά ποσοστά οικονομικής ανάπτυξης στις δεκαετίες του 1960 και του 1970 συνοδεύονταν από μια κοινωνική πολιτική της υγείας που ευνοούσε τον ιδιωτικό ιατρικό τομέα. Oι δαπάνες για τη δημόσια υγεία παρέμεναν εξαιρετικά χαμηλές και τα ταμεία ασφάλισης (με εξαίρεση το Ίδρυμα Kοινωνικών Aσφαλίσεων) ήταν συμβεβλημένα με τον ιδιωτικό τομέα. Έως το 1973, είχε εφαρμοστεί μικρό μόνο τμήμα ενός μεταρρυθμιστικού προγράμματος για την ιατρική περίθαλψη, οι δαπάνες για τη δημόσια υγεία ελαττώθηκαν περαιτέρω και οι προτάσεις για μια εθνική υπηρεσία υγείας εγκαταλείφθηκαν (World Health Organization 1996). Το Eθνικό Σύστημα Yγείας (EΣY) υλοποιήθηκε εντέλει στη δεκαετία του 1980 συμπίπτοντας με τις ολοένα και περισσότερες διεθνείς πολιτικό-οικονομικές κριτικές, τόσο του ιατρικού συστήματος της οικονομίας της αγοράς, όσο και του κράτους ιατρικής πρόνοιας (Illich 1975 Navarro 1986). Στο μεταξύ, η πολυπόθητη τεχνολογία της Δύσης είχε καταφθάσει, άλλοτε με ιδιαίτερα χαλαρά πρωτόκολλα όσον αφορά τη χρήση της συγκριτικά με τις διεθνώς συνιστώμενες οδηγίες και άλλοτε δίχως τα αναμενόμενα (βελτιωμένα) αποτελέσματα. Για παράδειγμα, τα εμβόλια για την ιλαρά, την παρωτίτιδα και την ερυθρά ήταν διαθέσιμα στο εμπόριο έως το 1975 ωστόσο, το Υπουργείο Υγείας τα κατέταξε ως «προαιρετικά» εκείνη την εποχή. Τα τεκμήρια αποδεικνύουν ότι η κρατική πολιτική, που δεν καθιστούσε το εμβόλιο της ερυθράς υποχρεωτικό, συνέβαλε στη σημαντική αύξηση των περιπτώσεων συγγενούς ερυθράς από την ενδομήτριο έκθεση στη νόσο που σχετίζονται με την ασθένεια το 1993 ίσως τον μεγαλύτερο αριθμό κρουσμάτων στην Ελλάδα από το 1950 (Panagiotopoulos κ.ά. 1999). Έως τη δεκαετία του 1980, ο εξοπλισμός για την υπερηχητική απεικόνιση του εμβρύου (που αρχικά προοριζόταν για χρήση σε εγκυμοσύνες «υψηλού κινδύνου») καθιερώθηκε σταθερά στην προγεννητική φροντίδα ρουτίνας, συμβάλλοντας σημαντικά στις ήδη υψηλές σχετικές δαπάνες, τόσο δημόσιες όσο και ιδιωτικές δίχως σαφή ιατρικά οφέλη στις κατά τα άλλα «χαμηλού κινδύνου» εγκυμοσύνες. Η γέννα με τεχνολογική υποστήριξη (όπως την πρόκληση ή την επιτάχυνση του τοκετού) έγινε επιλογή στην πραγματικότητα, επιταγή για όλες κυριολεκτικά τις επίτοκες στην Ελλάδα γεγονός που σύμφωνα με την Παγκόσμια Oργάνωση Υγείας (ΠOY) είναι αρκετά ανησυχητικό, όπως και το ποσοστό καισαρικής τομής που ανέρχεται στο 25%. Παρόλο που υπήρχε, όμως, όλη αυτή η τεχνολογία, η Πανελλήνια Περιγεννητική Έρευνα του 1983 έδειξε την «απαράδεκτα υψηλή περιγεννητική απώλεια μεταξύ των μωρών που ζυγίζουν περισσότερο από γρ. παρά την ιδεώδη κατανομή του βάρους των νεογνών στη γέννηση» (Τσουμάκα-Μπακούλα 1986, σ. 24). Την τελευταία δεκαετία του 20ού αιώνα, το ελληνικό κοινό είχε πλέον στη διάθεσή του την προηγμένη ιατρική τεχνολογία αυτή την «πανάκεια», τόσο αναγκαία για το ιδεώδες του ιατρικού εκσυγχρονισμού. Ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η θερμή υποδοχή της «νέας τεχνολογίας της αναπαραγωγής» (ΝΤΑ), όπως η τεχνητή και η εξωσωματική γονιμοποίηση όχι μόνο σε νομοθετικό επίπεδο, αλλά και σε επίπεδο κοινωνικής αποδοχής. Παρόλο που το «πρόβλημα της στειρότητας» παραμένει ένα ιδιαιτέρως ευαίσθητο ζήτημα, φαίνεται ότι οι «θεραπείες» της ΝΤΑ επιτρέπουν έναν νέο κοινωνικό λόγο, και η ύπαρξη λύσης προκαλεί περισσότερο ανοιχτό διάλογο για το πρόβλημα. Αν και οι εθνογραφικές έρευνες δείχνουν ότι υπάρχουν κάποιοι περιορισμοί στην αποκάλυψη περιστατικών εξωσωματικής γονιμοποίησης σε ορισμένα μέλη της οικογένειας, ο δισταγμός σχετίζεται περισσότερο με πρακτικά ζητήματα (π.χ. την έλλειψη κατανόησης λόγω ηλικίας) παρά με ταμπού. O ραγδαίος ρυθμός της χρήσης ΝΤΑ «αποδεικνύει» ότι η Ελλάδα έχει φτάσει στον εκσυγχρονισμό τον οποίο είχε ως στόχο πριν από 70 χρόνια. Πράγματι, δίνει πιθανώς το ρυθμό προόδου στην εφαρμογή αυτής της τεχνολογίας στην Ευρώπη. Γενικά, φαίνεται ότι το ελληνικό κοινό ξεπερνά τους πολίτες άλλων ευρωπαϊκών χωρών στη δίψα του για νέα αποτελέσματα από την ιατρική έρευνα και για πληροφόρηση σχετικά με την υγεία (BHMA Science 30 Σε- 6 τχ. 105 APXAIOΛOΓIA & TEXNEΣ

2 2. Παιδιά που γεννήθηκαν πρόωρα στο Mαιευτήριο «Έλενα Bενιζέλου» ( ) και επιβίωσαν. πτεμβρίου 2007). Αυτό δεν σημαίνει ότι «όλα είναι καλά»: είναι αβέβαιο ποιες θα είναι οι τελικές επιπτώσεις της σχετικά μαζικής στροφής προς την τεχνητή γονιμοποίηση, την εξωσωματική γονιμοποίηση και άλλες μορφές ΝΤΑ στην οικονομία, στην υγεία των γυναικών και των παιδιών (και των ανδρών) και στις κοινωνικο-οικογενειακές σχέσεις καθώς και στην έννοια της συγγένειας. Στο μεταμοντέρνο βιοπολιτικό κράτος και η Ελλάδα ανήκει από πολλές απόψεις σε αυτή την κατηγορία, ή την προσεγγίζει η δίκαιη και ανθρώπινη διαχείριση της «υψηλής τεχνολογίας», της προηγμένης βιοϊατρικής, έχει γίνει μια εξαιρετικά σημαντική επιστημονική και ηθική πρόκληση της νέας χιλιετίας. Το ιδεώδες της ιατρικής ως τέχνης αντικαθίσταται από την πραγματικότητα της ιατρικής ως τεχνογνωσίας, ενώ η φιλοσοφία και η νομοθεσία της βιοηθικής δέχεται σκληρές πιέσεις προκειμένου να συμβαδίζει με τις υποσχέσεις της τεχνολογίας. Η βιοηθική νομοθεσία δυσκολεύεται να ακολουθήσει τις εξελίξεις στην ιατρική τεχνολογία, τις επιρροές της στην έρευνα σε ανθρώπινα υποκείμενα, και στην εφαρμογή τους ανάλογα με τις ανάγκες της φροντίδας υγείας της πλειονότητας του πληθυσμού. Το νομικό-ιατρικό σύμπλεγμα είναι πλέον αντίστοιχο με το βιομηχανικό-στρατιωτικό σύμπλεγμα όσον αφορά τη δυνατότητά του να επηρεάσει τη δημόσια πολιτική. Για παράδειγμα, τα συμφέροντα της φαρμακευτικής βιομηχανίας συγχέονται με αυτά της υγείας και της ιατρικής οι νομικές διαβουλεύσεις σχετικά με τη βιοηθική καταλήγουν να εξυπηρετούν τα συμφέροντα της βιοϊατρικής (όχι των ασθενών) τα νοσοκομεία διοικούνται από τεχνοκράτες αντί γιατρών οι αντιπρόσωποι φαρμακευτικών προϊόντων και οι πωλητές ιδιωτικών ασφαλειών ζωής εμφανίζουν ιδιαίτερη ομοιότητα. Τα άρθρα που επιλέχθηκαν για αυτό το τελευταίο μέρος του αφιερώματος στην ιστορία της ιατρικής στην Ελλάδα παρουσιάζουν μια εικόνα της σύγχρονης ιατρικής η οποία είναι κυρίαρχη αλλά ταυτόχρονα και πλουραλιστική. Η ασθένεια και η θεραπεία της σπάνια περιορίζονται σε προσωπικό ή ιατρικό ζήτημα πρόκειται για κοινωνικό ζήτημα που προκαλεί σχολιασμό σε επίπεδο κοινωνικών σχέσεων, και ακόμη και δεοντολογίας και ηθικής. Oι μεταφορικές έννοιες που χρησιμοποιούνται για την ασθένεια (Sontag 1990) και τη βιοκοινωνικότητα (Rabinow 1999) συμβάλλουν στις διαδικασίες που «καθιστούν την ασθένεια κοινωνική» (Frankenberg 1986) και στην κοινωνική κατασκευή της ασθένειας (Kleinman 1991). Το πρώτο άρθρο αυτού του τεύχους (Γ.Π. Πεφάνης) προσφέρει ποικίλες εκφράσεις της κοινωνικής διάστασης της ασθένειας όπως δραματοποιείται σε ελληνικές θεατρικές εργασίες του 20ού αιώνα, όπου, για παράδειγμα, η ασθένεια είναι το αποτέλεσμα ηθικών υπερβάσεων της οικογένειας ή ένα βίωμα που επιτρέπει στους πάσχοντες να περνάνε από την κοινωνική στη μυθική πραγματικότητα. Όπως περιγράφει ο Πεφάνης, διαφωτίζοντας με ευφράδεια την κοινωνική διάσταση της ασθένειας, «ο κερματισμός του κοινωνικού βίου, ο εκφυλισμός της πολιτικής, η αλλοίωση των συλλογικοτήτων, όλα αυτά τα εξωτερικά συμπτώματα δεν είναι παρά η επιφάνεια μιας μοναχικής συνείδησης, κλεισμένης στον εαυτό της, και ενός κόσμου όπου έχουν γκρεμιστεί όλες οι γέφυρες επικοινωνίας». Η E. Ψυχογιού παρουσιάζει την αφήγηση (1989) μιας 73χρονης γυναίκας, που είναι μητέρα, μαμή και υπεύθυνη για τη φροντίδα υγείας στην οικογένειά της και τη μικρή κοινότητά της, καθιερωμένη κοινωνικά αν και όχι θεσμοθετημένη. Περισσότερο από αφήγηση «απλής» σοφίας, οι πρακτικές θεραπείες της (και η λογική που υπάρχει πίσω από αυτές) αντιπροσωπεύουν μια γνώση αυθεντίας του APXAIOΛOΓIA & TEXNEΣ τχ

3 χρόνου και του χώρου της στην ιστορία και την κοινωνία. Τα γιατροσόφια της διαμορφώνουν μία από τις επιλογές σε ένα πλουραλιστικό σύστημα τη «μικρή παράδοση» που υπηρέτησε τον πληθυσμό για αιώνες και συνεχίζει να εμφανίζεται στη σύγχρονη εποχή. Η «επιστροφή» στις παραδοσιακές χρήσεις αφεψημάτων και βοτάνων τις τελευταίες δύο δεκαετίες χρησιμεύει ως τεκμήριο για την πραγματική θεραπευτική αξία και ικανοποιεί πολλούς που έχουν αποθαρρυνθεί από την επαγγελματική βιοϊατρική. Το φαινόμενο αυτό πιθανόν να ερμηνεύεται ως θρίαμβος της μη ορθόδοξης ιατρικής, όμως αντί για ένδειξη πραγματικού προβληματισμού για 3. Tο φυτό κοχλικόν. Eικόνα από το βιβλίο του A. Delpeuch, La goutte et la rhumatisme, Paris την αυθεντία της ιατρικής γνώσης, η επανεμφάνιση της βοτανοθεραπείας μπορεί να αποτελεί απλώς μια ευκαιριακή στρατηγική που καθοδηγείται από την αγορά. O ιατρικός πλουραλισμός επιτρέπει στους ανθρώπους να επιλέγουν από μια ποικιλία κοινωνικά νομιμοποιημένων θεραπευτικών ιδεολογιών και πρακτικών (Leslie 1979). Oι επιλογές καθοδηγούνται από την έννοια της γνώσης αυθεντίας, δηλαδή του συνόλου ενός σώματος γνώσης που χρονολογείται στην «αρχαιότητα» ή της γνώσης που θεωρείται αληθινή «από τις απαρχές του χρόνου». Στηρίζεται σε πολιτισμικά ενσωματωμένα σύμβολα και εικόνες εξουσίας που αποδίδονται στον γιατρό-θεραπευτή. Στη σημερινή εποχή, η γνώση αυτή πηγάζει επίσημα μόνο από την κυρίαρχη άποψη περί επαγγελματικής, επιστημονικής, «ορθολογικά σωστής» ιατρικής, και συνεπώς όλα τα άλλα είδη «ιατρικής» προσδιορίζονται από αυτήν. Επομένως, οι όροι «εναλλακτική» ή «συμπληρωματική» χρησιμοποιούνται στη βιοϊατρική με υποκειμενικό τρόπο για να γίνει αναφορά σε «περιφερειακές» μορφές φροντίδας και θεραπείας. Η σύγχρονη βιοϊατρική συνήθως κρατά τα νομικά κλειδιά. Άλλες μορφές θεραπείας μπορεί να νομιμοποιούνται κοινωνικά όταν γίνονται αποδεκτές και χρησιμοποιούνται από πλατιά στρώματα του πληθυσμού όμως η εφαρμογή τους γίνεται μόνο με προσωπικούς οικονομικούς πόρους. Κατά τη διάρκεια των περασμένων δεκαετιών, η ηγεμονία της επαγγελματικής βιοϊατρικής στην Ελλάδα έχει δεχτεί την πρόκληση ανταγωνιστικών θεραπευτικών συστημάτων, ιδιαίτερα αυτών της ομοιοπαθητικής και του βελονισμού, που αναλύονται στα άρθρα των M. Λέφα και M.Γ. Καράβη αντίστοιχα. O αγώνας των θεραπευτών αυτών των «εναλλακτικών» θεραπειών να κερδίσουν σεβασμό για την επιστήμη τους από την ελληνική κοινωνία, να αποκτήσουν κοινωνική νομιμότητα, ανήκει στο πρόσφατο παρελθόν. Σήμερα, οι θεραπευτικές αυτές προσεγγίσεις που πρωτύτερα θεωρούνταν αιρετικές απέναντι στην ορθόδοξη βιοϊατρική, ή τουλάχιστον ακραία πρωτοποριακές χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο της επίσημης βιοϊατρικής στην Ελλάδα και σχετικά ζητήματα περιλαμβάνονται ενίοτε στο πρόγραμμα σπουδών των ιατρικών σχολών της χώρας. Αλλού, οι ιατρικές σχολές έχουν αναγνωρίσει ότι η υγειονομική φροντίδα απαιτεί τόσο μια κατανόηση του κοινωνικού πλαισίου όσο και μια ολιστική οπτική έτσι, δημιουργήθηκαν τμήματα κοινοτικής ιατρικής και ολιστικής ιατρικής, ενώ μεγάλες ιατρικές σχολές στις ΗΠΑ και την Ευρώπη συχνά συνεργάζονται στενά με τμήματα κοινωνικής και πολιτισμικής ανθρωπολογίας. Προσκυνήματα σε θεραπευτικά ιερά, όπως αυτό που περιγράφεται στο άρθρο της M. Ανδρουλάκη, συνυπήρχαν με τις μη μεταφυσικές, εμπειρικές απόπειρες θεραπείας της ασθένειας. Αυτές οι δραματοποιημένες τελετουργίες είναι μέρος αυτού που ο Frankenberg καθιερώνει ως διαδικασία που «καθιστά την ασθένεια κοινωνική». Υπάρχουν επίσης κοινωνικές παραστάσεις οδύνης μια δραματοποίηση του σωματικού και ψυχικού πόνου στο πλαίσιο σημαντικών συμβόλων που με την πρακτική της σύγχρονης ιατρικής, τείνουν να παραβλέπονται στις συσκέψεις με τους γιατρούς (με εξαίρεση τις ψυχοθε- 8 τχ. 105 APXAIOΛOΓIA & TEXNEΣ

4 ραπευτικές συνεδρίες). Η βιοτεχνολογία και η ηρωική ιατρική της μονάδας εντατικής θεραπείας, τα εξωτερικά ιατρεία και η μονάδα μεταμοσχεύσεων απευθύνονται σε άλλα επίπεδα ανθρώπινων βιωμάτων. Νέες, συνθετικές χημικές ουσίες όπως τα ψυχοτρόπα φάρμακα θεραπεύουν με επιτυχία (ή τουλάχιστον διαχειρίζονται) τα συμπτώματα της κατάθλιψης, της μανιακής-καταναγκαστικής συμπεριφοράς, των κρίσεων πανικού, του άγχους, της «ελλειμματικής προσοχής» αλλά, πέρα από τις ανεπιθύμητες παρενέργειες που προκαλούν αυτά τα φάρμακα, φαίνεται ότι δεν έχουν τη δυνατότητα να αγγίξουν τα συμπτώματα ενός ανήσυχου πνεύματος ή τα συναισθήματα θλίψης και δυστυχίας. Mάλλον δεν είναι τυχαίο ότι οι θεραπευτικές προσεγγίσεις του «Νέου Κύματος», όπως η «εσωτερική θεραπεία» και η «θεραπευτική ύπνωση», περιλαμβάνουν την αναδόμηση και την κοινωνική επιτέλεση της οδύνης. Η πρόσφατη εμφάνιση των προσκυνημάτων στα Ασκληπιεία, οργανωμένων από αμερικανούς ψυχολόγους και ψυχίατρους, προκειμένου να αναβιώσουν την παράδοση της εγκοίμησης, είναι ένα ακόμη παράδειγμα για την ανάγκη της κοινωνικής τελετουργίας στη θεραπευτική πράξη. Όπως αναλύει η A. Πεγκλίδου στο άρθρο της, η χρήση ηρεμιστικών από γυναίκες που έχουν διαγνωστεί ότι πάσχουν από κατάθλιψη έχει μια τελετουργική-δραματική, συμβολική διάσταση. Για παράδειγμα, οι γυναίκες αναφέρονται σε θρησκευτικά σύμβολα, εμπλουτίζοντας το νόημα της χρήσης φαρμάκων από πλευράς τους μέσω αναπαραστάσεων κύρους. Η ανάλυση της Πεγκλίδου διαφέρει από τη συνηθισμένη βιβλιογραφία όπου η χρήση ηρεμιστικών από γυναίκες εξηγείται από τις πιέσεις των πολλαπλών ρόλων τους ως συζύγων, μητέρων, εργαζομένων πιέσεις που δέχονται ως κεντρικά πρόσωπα που παρέχουν φροντίδα στην οικογένεια, πιέσεις από το ρυθμό της σύγχρονης ζωής. Αντίθετα, οι σχέσεις τις οποίες οι γυναίκες αναπτύσσουν με τα ηρεμιστικά τους και αυτούς που τους παρέχουν ιατρική φροντίδα και το νόημα που δίνουν σε αυτές τις σχέσεις μπορεί να ιδωθεί σε παράλληλα θρησκευτικά (ή άλλου κύρους) σύμβολα και μορφές. Το άρθρο επιβεβαιώνει επίσης τη χρήση διαφόρων τύπων θεραπείας (παραδοσιακή, βιοϊατρική, θρησκευτική), οι οποίοι αναφέρονται σε άλλα άρθρα αυτού του τεύχους παρόλο που, σε αυτή την περίπτωση, η διάγνωση είναι «σύγχρονη», ο τρόπος με τον οποίο οι θεραπευτικές επιλογές εξορθολογίζονται είναι πλουραλιστικός. Η πρακτική της ιδρυματικής ψυχιατρικής ανταποκρινόταν στην έννοια ότι η ασθένεια ως διαδικασία επηρεάζεται σε κοινωνικο-πολιτισμικά συμφραζόμενα από έναν αριθμό μεταρρυθμίσεων στην ιδρυματική φροντίδα, που οδήγησε στο απο-ιδρυματοποιητικό κίνημα. Τα θεμέλια αυτής της διαδικασίας εξετάζουν οι Σ. Στυλιανίδης, N. Θεοχαράκης και Π.X. Χονδρός, με σκοπό να παρουσιάσουν πώς η ιστορία μπορεί να χρησιμοποιηθεί «ως εργαλείο στη λήψη αποφάσεων, στην άσκηση του κλινικού έργου, το σχεδιασμό πολιτικής ψυχικής υγείας και την οργάνωση των ψυχιατρικών υπηρεσιών». Μέσα από μια μαρξιστική και φουκωική προσέγγιση, το άρθρο δείχνει πώς η ύπαρξη του θεσμού (η κλινική, το νοσοκομείο, το άσυλο) κατά κάποιον τρόπο δεν μπορεί να διαφύγει τον κίνδυνο του φαινόμενου «ιδρυματοποίησης». Το ίδρυμα (ως έννοια, καθώς και ως χώρος που 4. H καρδιοπνευμονική συσκευή που χρησιμοποιείται κατά τη χειρουργική επέμβαση ανοιχτής καρδιάς. APXAIOΛOΓIA & TEXNEΣ τχ

5 προορίζεται για τη φροντίδα των ασθενών) χαρακτηρίζεται εγγενώς αρνητικά από μια τάση, παραδείγματος χάριν, προς έναν τρόπο πειθαρχίας που δημιουργεί ένα όριο στη θεραπεία και την «ολότητα» των ασθενών του. Το ίδρυμα (κλινική, νοσοκομείο, άσυλο) γίνεται αδύνατο να απαντήσει στις ανάγκες των ατόμων εξαιτίας του αυστηρά ολοκληρωτικού χαρακτήρα του, μια έννοια που υιοθετήθηκε στο τελευταίο άρθρο από την A. Καρακασίδου, η οποία αναλύει την αποτυχία της ιατρικής φροντίδας να εξανθρωπίσει τον καρκίνο και να προσφέρει ανακούφιση στους πάσχοντες. Η απώλεια του ελέγχου στη ζωή τους από τους ασθενείς με καρκίνο θεωρείται αποτέλεσμα της πολιτικοποίησης της ασθένειας, τμήμα του ευρύτερου πλαισίου βιοπολιτικής. Το πολιτικό νόημα της ασθένειας φωτίζεται όταν η θλίψη θεωρείται έκφραση της αντιπαράθεσης μεταξύ της διατήρησης του εαυτού (απλή ύπαρξη) και των πολιτισμικά απορρεουσών ιδεολογικών σχημάτων που στηρίζουν την κοινωνική συλλογικότητα (βίος) οι προοπτικές βασίζονται σε πολιτικές στρατηγικές. Η πολιτικοποίηση της ζωής στην υπηρεσία του βίου είναι εμφανής στην πτέρυγα καρκινοπαθών ως «συγκεχυμένης ζώνης», ενός τόπου τόσο υποκειμενικής εξατομίκευσης (η προσωπική μάχη με τον καρκίνο) και αντικειμενικής άθροισης (ολοκληρωμένη στήριξη στη βιοϊατρική τεχνολογία και τη γνώση αυθεντίας). Αυτό είναι το τελευταίο μέρος του αφιερώματος στην ιστορία της ιατρικής στην Ελλάδα και, όπως συμβαίνει με κάθε τέλος, καλούμαστε να επανεξετάσουμε και να εκτιμήσουμε τις αρχικές μας προθέσεις. Αποφάσισα από το αρχικό κιόλας στάδιο των εργασιών για το αφιέρωμα να επιχειρήσω να παρουσιάσω μια διαφορετική εικόνα της ιστορίας της ιατρικής μια εικόνα στην οποία θα διαπλέκονταν τα σαφή και εμφανή νήματα της επίσημης ιατρικής με τις λιγότερο εμφανείς ίνες συστημάτων νοήματος που δημιουργήθηκαν από την καθημερινή αναζήτηση της υγείας. Θέλησα να εικονογραφήσω τους πολλαπλούς τρόπους με τους οποίους τα ζητήματα της ανθρώπινης κατάστασης εκφράζονται μέσω της τελετουργίας και των τεχνών, καθώς και μέσω της επιστήμης και της τεχνολογίας τους τρόπους με τους οποίους η αυθεντία της επίσημης, επιστημονικής ιατρικής μετασχηματίζεται μέσα από αναπαραστάσεις του ανθρώπινου πόνου και τους αγώνες για λύτρωση. Ει μη τι άλλο, ελπίζω ότι άφησα στον αναγνώστη τη σκέψη ότι η ιατρική είναι κάτι παραπάνω από επιστημονική ανακάλυψη ως απόδειξη των ένδοξων στιγμών ενός «ανώτερου» πολιτισμού, κάτι περισσότερο από ένα σύνολο γνώσεων και πρακτικών στα οποία έχουν πρόσβαση μόνο οι ειδικοί. Εμφανίζεται με ποικίλους τρόπους όταν η ανθρώπινη προσπάθεια εφαρμόζεται σε μια αναζήτηση απαντήσεων στα μυστήρια της ύπαρξης και η απόδοση ικανοποιητικών εξηγήσεων (όσο προσωρινές και αν είναι) είναι μια τέχνη, μια συναισθηματική διαδικασία. Ευχαριστίες Η επιστημονική επιμέλεια γι αυτό το αφιέρωμα του περιοδικού Αρχαιολογία και Τέχνες θα παραμείνει πάντα μια γλυκιά αλλά και πικρή ανάμνηση για μένα. Ήταν μια εμπειρία που με έφερε σε επαφή με πολλούς θαυμάσιους συνεργάτες και συναδέλφους, οι οποίοι συνέβαλαν ευγενικά με τα άρθρα τους και μου προσέφεραν ελκυστικές οπτικές όσον αφορά την ιστορία της Ελλάδας. Ήταν ένα ταξίδι που σηματοδοτήθηκε με προσωπικές απώλειες που με έφεραν σε βαθύτερη επαφή με το κείμενο από ό,τι είχα προβλέψει κατά την επιβίβασή μου. Ευτυχώς, τα μέλη της εκδοτικής ομάδας του περιοδικού παρενέβησαν ώστε να εξομαλύνουν το τραχύ έδαφος και τους είμαι ευγνώμων γι αυτό, ιδιαίτερα στην Κατερίνα Τσεκούρα, για την κατανόησή τους, καθώς και την ιδιαίτερα επαγγελματική τους φροντίδα όσον αφορά απροσδόκητες ευθύνες που τους επέβαλα. Θα ήθελα επίσης να ευχαριστήσω την Όλγα Βιτούλα-Βασιλιάδη και την Athena McLean για τη στήριξή τους, τόσο σε πρακτικό όσο και σε επιστημονικό επίπεδο, σε κρίσιμες στροφές στο δρόμο. Eίμαι ευχαριστημένη που ο πατέρας μου πρόλαβε να διαβάσει την αφιέρωση που του έκανα στο πρώτο τεύχος αυτού του αφιερώματος, λέγοντας «πρέπει να το μελετήσω» (καθώς μια σταγόνα από το κονιάκ του έπεφτε στο εξώφυλλο). Θα ήθελα να αφιερώσω το τελικό αυτό τεύχος στη μνήμη της μητέρας μου, Virginia Niendorf Trakas αν και τα ελληνικά της περιορίζονταν κυρίως στο «σ αγαπώ», πάντα θυμόταν την απαλή αίσθηση της ελληνικής αύρας ΒΙΒΛΙOΓΡΑΦIΑ BAER HANS A. (1992), «On the political economy of health», Medical Anthropology Newsletter 14/1, σ. 1-2 [13-17]. BAER HANS A. / SINGER MERRILL / JOHNSON JOHN H. (1986), «Introduction toward a critical medical anthropology», Social Science and Medicine 23/2, σ FRANKENBERG RONALD (1986), «Sickness as cultural performance: Drama, trajectory, and pilgrimage: Root metaphors and the making social of disease», International Journal of Health Services 16, σ ILLICH IVAN (1975), Medical Nemesis: The Expropriation of Health, Calder and Boyars, Λονδίνο. KLEINMAN ARTHUR (1991), Rethinking Psychiatry: From Cultural Category to Personal Experience, The Free Press (τμήμα της Macmillan Inc), Νέα Υόρκη. LESLIE CHARLES (επιμ.) (1979), «Medical anthropology: Medical pluralism», Special Edition of Social Science and Medicine 14B/4. NAVARRO VINCENTE (1986), Crisis, Health and Medicine - A Social Critique, Routledge/Kegan Paul. PANAGIOTOPOULOS TAKIS / ANTONIADOU IOANNA / VALASSI- ADAM ELENI (1999), «Increase in congenital rubella occurrence after immunization in Greece: retrospective survey and systematic review», British Journal of Medicine 319, σ RABINOW P. (1999), «Artificiality and enlightenment: From sociobiology to biosociality», στο M. Biagioli (επιμ.), The Science Studies Reader, Routledge, Νέα Υόρκη/Λονδίνο, σ SONTAG SUSAN (1990), Illness as Metaphor: And AIDS and its Metaphors, Doubleday, Νέα Υόρκη. ΤΣOΥΜAΚΑ-ΜΠΑΚOYΛΑ Χ. (1986), «Περιγεννητική θνησιμότητα στην Ελλάδα: Στοιχεία από την Πανελλήνια Περιγεννητική Έρευνα», στο Ε. Βαλάσση-Αδάμ / Σ. Νάκου / Ν. Τράκα (επιμ.), Περιγεννητική Φροντίδα στην Ελλάδα, Ινστιτούτο Υγείας Παιδιού, Αθήνα, σ ΤΡAΚΑ ΝΤ. (1989), «Η χρήση του φαρμάκου: Ανθρωπολογική προσπέλαση», Αρχεία Ελληνικής Ιατρικής 6/2, σ World Health Organization (1996), Health Care Systems in Transition: Greece, Περιφερειακό Γραφείο της ΠOΥ για την Ευρώπη, Κοπεγχάγη. 10 τχ. 105 APXAIOΛOΓIA & TEXNEΣ

Κατά την άποψη σας πόσο συχνά ανακύπτουν «ζητήματα» ηθικής στη ρευματολογία; (επιλέξτε μια απάντηση για κάθε στοιχείο)

Κατά την άποψη σας πόσο συχνά ανακύπτουν «ζητήματα» ηθικής στη ρευματολογία; (επιλέξτε μια απάντηση για κάθε στοιχείο) Στα πλαίσια πολυκεντρικής μελέτης, η οποία αποσκοπεί στην κατανόηση ηθικών ζητημάτων που αφορούν τους ρευματολόγους, καλείστε να συμπληρώσετε το επισυναπτόμενο ερωτηματολόγιο, το οποίο διερευνά ζητήματα

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London

Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London Στη διαδικασία της τεχνητής γονιμοποίησης (IVF) μεταφέρονται

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα Υγείας. Βασικές Αρχές Βιοϊατρικού Μοντέλου. Θετικές επιπτώσεις Βιοϊατρικής προσέγγισης. 2 Βασικές Ιδεολογίες για Υγεία & Αρρώστια

Μοντέλα Υγείας. Βασικές Αρχές Βιοϊατρικού Μοντέλου. Θετικές επιπτώσεις Βιοϊατρικής προσέγγισης. 2 Βασικές Ιδεολογίες για Υγεία & Αρρώστια ΜΟΝΤΕΛΑ ΥΓΕΙΑΣ-ΑΣΘΕΝΕΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΑΡΡΩΣΤΙΑΣ 2 Βασικές Ιδεολογίες για Υγεία & Αρρώστια Μοντέλα Υγείας Βιοιατρικό Μοντέλο Ολιστικό, Βιοψυχοκοινωνικό Μοντέλο Αρχαία Ελλάδα (Ιπποκράτης 400π.Χ.)

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ. Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας

ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ. Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ Εντάσσεται στο Μέτρο 2.3 «Ενέργειες Πρόληψης Ενίσχυσης της Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο

Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο Χριστιάνα Μήτση Ψυχολόγος Μsc-Ψυχοθεραπεύτρια Πανελληνίου Συλλόγου Γυναικών με Καρκίνο Μαστού «Άλμα Ζωής» ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: Υπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία: «Η Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα» Επιμέλεια Εργασίας: Ταταρίδης Μιχάλης Τουμπουλίδης Ιωάννης

Πτυχιακή Εργασία: «Η Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα» Επιμέλεια Εργασίας: Ταταρίδης Μιχάλης Τουμπουλίδης Ιωάννης Πτυχιακή Εργασία: «Η Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα» Επιμέλεια Εργασίας: Ταταρίδης Μιχάλης Τουμπουλίδης Ιωάννης Η παρούσα εργασία αποτελεί την Πτυχιακή Εργασία και πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια της

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΗΘΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΚΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΗΘΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΚΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Θεσσαλονίκη, 18 Φεβρουαρίου 2017 ΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΗΘΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΚΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Πέτρος Κ. Τσαντίλας Διδάκτωρ Νομικής Δικηγόρος

Διαβάστε περισσότερα

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Kλινικές Mελέτες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ 1Τι είναι οι κλινικές μελέτες είναι σημαντικές; > Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό σας για οποιαδήποτε και άλλη γιατί πληροφορία ή διευκρίνηση χρειάζεστε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Γνώσεις, στάσεις και ποιότητα ζωής σε ασθενείς με λέμφωμα Οι ασθενείς που πάσχουν από λέμφωμα στην Ελλάδα εμφανίζονται ελλιπώς ενημερωμένοι σχετικά με ζητήματα που αφορούν στην

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Εισαγωγή Η προστασία των δικαιωμάτων των ασθενών αποτελεί ουσιαστικό παράγοντα διασφάλισης του επιπέδου φροντίδας για την υγεία των πολιτών. Τα ανθρώπινα δικαιώματα στον τομέα

Διαβάστε περισσότερα

Αποκατάσταση Καρδιοπαθούς Ασθενούς Ο ρόλος του Ψυχιάτρου

Αποκατάσταση Καρδιοπαθούς Ασθενούς Ο ρόλος του Ψυχιάτρου Αποκατάσταση Καρδιοπαθούς Ασθενούς Ο ρόλος του Ψυχιάτρου Πανταζής Α. Ιορδανίδης Διδάκτωρ Ψυχιατρικής Α.Π.Θ Καθηγητής Ψυχολογίας & Διατροφής, ΑΤΕΙ Ιορδανίδης,, 10/3/11 1 ρ.πανταζής Ιορδανίδης, 10/3/11 2

Διαβάστε περισσότερα

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Εισαγωγή Η διάγνωση καρκίνου του μαστού αποτελεί ιδιαίτερα τραυματικό γεγονός 1,2 Στην τελευταία έκδοση του Diagnostic and Statistical

Διαβάστε περισσότερα

Σήμερα η παροχή υπηρεσιών υγείας βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην τεχνολογία, η αλματώδης πρόοδος της οποίας έχει αναμφίβολα δημιουργήσει νέα δεδομένα

Σήμερα η παροχή υπηρεσιών υγείας βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην τεχνολογία, η αλματώδης πρόοδος της οποίας έχει αναμφίβολα δημιουργήσει νέα δεδομένα Σήμερα η παροχή υπηρεσιών υγείας βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην τεχνολογία, η αλματώδης πρόοδος της οποίας έχει αναμφίβολα δημιουργήσει νέα δεδομένα και προτεραιότητες αναφορικά με την επιλογή, τη χρήση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ Τσαμπίκα Μπαφίτη, M.Sc., Ph.D. Κλινική και σχολική ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια, ECP Εκ των Ένδον Χώρος Συμβουλευτικής & Ψυχοθεραπείας Εκπαιδεύτρια και επόπτρια, Λόγω

Διαβάστε περισσότερα

Prestige Plus Prestige Comprehensive Standard

Prestige Plus Prestige Comprehensive Standard Διεθνές Πρόγραμμα Υγείας Σύνοψη παροχών AXAPPP Ένα απλό γράφημα για να σας βοηθήσει να επιλέξετε το επίπεδο της κάλυψης που σας ταιριάζει Οι τέσσερις επιλογές που μπορείτε να επιλέξετε Prestige Plus Prestige

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Ποιο είδος μελέτης και γιατί θεωρείτε πως είναι το καταλληλότερο για την εκτίμηση της συχνότητας του διαβήτη τύπου 2 στον πληθυσμό μιας πόλης;

Ερώτηση Ποιο είδος μελέτης και γιατί θεωρείτε πως είναι το καταλληλότερο για την εκτίμηση της συχνότητας του διαβήτη τύπου 2 στον πληθυσμό μιας πόλης; είναι το καταλληλότερο για την εκτίμηση της συχνότητας του διαβήτη τύπου 2 στον πληθυσμό μιας πόλης; Μελέτες σε πειραματόζωα βρήκαν ότι η αυξημένη κατανάλωση πράσινου τσαγιού σχετίζεται με μειωμένη συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Ανακοπή σε ογκολογικό τµήµα Ηθικά & Νοµικά ζητήµατα

Ανακοπή σε ογκολογικό τµήµα Ηθικά & Νοµικά ζητήµατα Ανακοπή σε ογκολογικό τµήµα Ηθικά & Νοµικά ζητήµατα Αικατερίνη Π. Ρουµπή MD, MSc, PhD(c) Υπεύθυνη Καρδιολογικού Ιατρείου Ογκολογικής Μονάδας Γ Πανεπιστηµιακής Καρδιολογικής κλινικής ΕΚΠΑ ΓΝΝΘ «Η ΣΩΤΗΡΙΑ»

Διαβάστε περισσότερα

Medical Safety. Το προσωπικό σας σύστημα υγείας!

Medical Safety. Το προσωπικό σας σύστημα υγείας! Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Medical Safety Το προσωπικό σας σύστημα υγείας! - Έχετε φανταστεί ένα ολόκληρο μηχανισμό προηγμένων υπηρεσιών υγείας και περίθαλψης σχεδιασμένο από εσάς και προσαρμοσμένο

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 1. Άρθρο 2. Άρθρο 3. Άρθρο 4. Επίσημα κείμενα και διδακτικό υλικό. Ορισμός του παιδιού. Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών.

Άρθρο 1. Άρθρο 2. Άρθρο 3. Άρθρο 4. Επίσημα κείμενα και διδακτικό υλικό. Ορισμός του παιδιού. Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών. Ορισμός του παιδιού Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών. Άρθρο 1 Απαγόρευση διακρίσεων Κάθε παιδί πρέπει να αντιμετωπίζεται χωρίς διακρίσεις λόγω χρώματος, φύλου, γλώσσας, θρησκείας, άποψης, χώρας

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση. Ομαδικό Συμβόλαιο πελατών

Παρουσίαση. Ομαδικό Συμβόλαιο πελατών Παρουσίαση Ομαδικό Συμβόλαιο πελατών ΟΜΑΔΙΚΟ ΠΕΛΑΤΩΝ Ομαδικό Πελατών ΙNTERAMERICAN & INFOTRUST 3 εναλλακτικά σχέδια Υγείας ετησίως ανανεούμενα Σχέδιο 3 Σχέδιο 2 Σχέδιο 1 ΟΜΑΔΙΚΟ ΠΕΛΑΤΩΝ - ΣΧΕΔΙΟ 1 Νοσοκομειακή

Διαβάστε περισσότερα

CORIM Ltd. Intermediary induction

CORIM Ltd. Intermediary induction Intermediary induction BUPA International Ιδρύθηκε πριν από 60 χρόνια 10 εκατοµµύρια ασφαλισµένοι 190 χώρες 7.500 συµβεβληµένα νοσοκοµεία σε όλο τον κόσµο Ο µεγαλύτερος διεθνής φορέας ασφάλισης εκπατρισµένων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Copyright 2010 Τόμος 9 ος, Τεύχος 4 ο, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2010

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Copyright 2010 Τόμος 9 ος, Τεύχος 4 ο, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2010 www.vima-asklipiou.gr Σελίδα 394 ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΤΑΞΗΣ Ανάγκες νοσηλευομένων ασθενών με στεφανιαία νόσο Κ ατά τις τελευταίες δεκαετίες, λόγω της αύξησης του προσδόκιμου της επιβίωσης των ασθενών με στεφανιαία

Διαβάστε περισσότερα

Επικοινωνία μεταξύ προσωπικού υγείας και ασθενών Ικανοποίηση Τήρηση των οδηγιών

Επικοινωνία μεταξύ προσωπικού υγείας και ασθενών Ικανοποίηση Τήρηση των οδηγιών Επικοινωνία μεταξύ προσωπικού υγείας και ασθενών Ικανοποίηση Τήρηση των οδηγιών Γ. Κουλιεράκης, Ph.D. Ψυχολόγος της Υγείας Τομέας Κοινωνιολογίας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας 17/10/2009 Π.Μ.Σ. Δ.Υ. & Δ.Υ.Υ.

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOYΦΙΣΤΙKΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ- ΕΝΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ

ANAKOYΦΙΣΤΙKΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ- ΕΝΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ANAKOYΦΙΣΤΙKΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ- ΕΝΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ Διακήρυξη της Πράγας: Προτρέποντας τις Κυβερνήσεις για την ανακούφιση του «υποφέρειν» και την αναγνώριση της Ανακουφιστικής Φροντίδας ως ανθρώπινο δικαίωμα

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωτής ημερίδας: ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΦΙΛΩΝ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΠΑΝΙΩΝ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΝΔΟΚΡΙΝΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ. Η νομική διάσταση των σπάνιων νοσημάτων.

Οργανωτής ημερίδας: ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΦΙΛΩΝ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΠΑΝΙΩΝ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΝΔΟΚΡΙΝΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ. Η νομική διάσταση των σπάνιων νοσημάτων. 1 Οργανωτής ημερίδας: ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΦΙΛΩΝ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΠΑΝΙΩΝ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΝΔΟΚΡΙΝΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Θέμα ημερίδας: Χρόνος ημερίδας: Σπάνια νοσήματα και Ε.Σ.Υ. 21-6-09, ώρα 09:30 π.μ. 13:30 μ.μ.

Διαβάστε περισσότερα

διοτι ολος ο νομος εις εναν λογο συμπληρουται εις τον θελεις αγαπα τον πλησιον σου ως σεαυτον Γαλάτας, κεφ. Ε, εδ. 14

διοτι ολος ο νομος εις εναν λογο συμπληρουται εις τον θελεις αγαπα τον πλησιον σου ως σεαυτον Γαλάτας, κεφ. Ε, εδ. 14 διοτι ολος ο νομος εις εναν λογο συμπληρουται εις τον θελεις αγαπα τον πλησιον σου ως σεαυτον Γαλάτας, κεφ. Ε, εδ. 14 το όραμα φιλοδοξούμε σε ένα κόσμο που η ανθρωπότητα πλήγεται καθημερινά από ασθένειες,

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Βιοηθικής της Ανθρώπινης Αναπαραγωγής. Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών

Στοιχεία Βιοηθικής της Ανθρώπινης Αναπαραγωγής. Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών Στοιχεία Βιοηθικής της Ανθρώπινης Αναπαραγωγής Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ, ΕΚΤΡΩΣΕΙΣ, ΤΟΚΕΤΟΣ Ποιοι παράγοντες πρέπει να λαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΧΑΤΖΗΣΤΕΦΑΝΟΥ ΦΑΝΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Τ.Ε. Β Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η στεφανιαία µονάδα είναι ένας χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Ακούει την καρδιά σας!

Ακούει την καρδιά σας! Ακούει την καρδιά σας! Καρδιοαναπνευστική αποκατάσταση ΕΞΑΤΟΜΙΚΕΥΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΛΙΣΤΙΚΗΣ ΑΠΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ Όταν η καρδιά φέρνει τα πάνω κάτω Ένα οξύ καρδιολογικό πρόβλημα ή ένα χειρουργείο

Διαβάστε περισσότερα

Τι χρειάζεται να γνωρίζει ο ασθενής πριν αποφασίσει τη συμμετοχή του;

Τι χρειάζεται να γνωρίζει ο ασθενής πριν αποφασίσει τη συμμετοχή του; Τι χρειάζεται να γνωρίζει ο ασθενής πριν αποφασίσει τη συμμετοχή του; Χ. Χριστοδούλου Παθολόγος- Ογκολόγος Δ/ντής Β' Ογκολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Metropolitan Ηθική αναγκαιότητα κλινικών μελετών Οι

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχοκοινωνικοί βλαπτικοί παράγοντες του εργασιακού περιβάλλοντος. Γ. Ραχιώτης Ειδικός ιατρός εργασίας Λέκτορας Επιδημιολογίας ΠΘ

Ψυχοκοινωνικοί βλαπτικοί παράγοντες του εργασιακού περιβάλλοντος. Γ. Ραχιώτης Ειδικός ιατρός εργασίας Λέκτορας Επιδημιολογίας ΠΘ Ψυχοκοινωνικοί βλαπτικοί παράγοντες του εργασιακού περιβάλλοντος Γ. Ραχιώτης Ειδικός ιατρός εργασίας Λέκτορας Επιδημιολογίας ΠΘ Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τροποποίηση της σχέσης του ανθρώπου με το περιβάλλον.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Ινστιτούτο Επιστημονικών Ερευνών του ΠΙΣ: Ενεκρίθη ο Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Ινστιτούτο Επιστημονικών Ερευνών του ΠΙΣ: Ενεκρίθη ο Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας Αθήνα, 8 Ιουνίου 2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ινστιτούτο Επιστημονικών Ερευνών του ΠΙΣ: Ενεκρίθη ο Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας Ενεκρίθη ο Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας του Ινστιτούτου Επιστημονικών Ερευνών

Διαβάστε περισσότερα

Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών Σχέση μεταξύ εμβολίων και αυτισμού Θέση ύπνου των βρεφών και συχνότητα εμφάνισης του

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΥΓΕΙΑ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 o Ερωτηµατολόγιο για την ανταποκρισιµότητα των παρεχοµένων υπηρεσιών υγείας

ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΥΓΕΙΑ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 o Ερωτηµατολόγιο για την ανταποκρισιµότητα των παρεχοµένων υπηρεσιών υγείας ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 o Ερωτηµατολόγιο για την ανταποκρισιµότητα των παρεχοµένων υπηρεσιών υγείας ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΥΓΕΙΑ 1. Με βάση διαφορετικές πλευρές της υγείας σας σήµερα, όπως τις περιγράψατε προηγουµένως, πού θα τοποθετούσατε

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Ν.Λυράκος Μάθηµα Ψυχολογία της Υγείας Φυσικοθεραπεία ιάλεξη 8η 2014

Γεώργιος Ν.Λυράκος Μάθηµα Ψυχολογία της Υγείας Φυσικοθεραπεία ιάλεξη 8η 2014 Γεώργιος Ν.Λυράκος Μάθηµα Ψυχολογία της Υγείας Φυσικοθεραπεία ιάλεξη 8η 2014 Τις τελευταίες τρεις δεκαετίες ένας αριθµός εναλλακτικών µοντέλων για τον πόνο πέραν του ιατρικού ενσωµατώνουν ψυχολογικούς(αντίληψη,

Διαβάστε περισσότερα

ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 2010

ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 2010 H ποιότητα ζωής στον αντίποδα της ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 16-2-2010 2010 Μ. Τζινιέρη Κοκκώση, Ph.D Επικ. Καθηγήτρια Κλινικής Ψυχολογίας Α Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών-Αιγινήτειο

Διαβάστε περισσότερα

«Τί προβλήματα συναντούν οι ασθενείς, όταν συμμετέχουν στις Κλινικές Μελέτες. Πώς προσεγγίζουμε τους ασθενείς;»

«Τί προβλήματα συναντούν οι ασθενείς, όταν συμμετέχουν στις Κλινικές Μελέτες. Πώς προσεγγίζουμε τους ασθενείς;» «Τί προβλήματα συναντούν οι ασθενείς, όταν συμμετέχουν στις Κλινικές Μελέτες Πώς προσεγγίζουμε τους ασθενείς;» Νικόλαος Σούπος Παθολόγος Ογκολόγος Επιστημ.Συνεργάτης Β Ογκολογικής Κλινικής Γ.Ο.Ν.Κ. ΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Η Τεχνολογία στην Ιατρική

Η Τεχνολογία στην Ιατρική Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Τεχνολογία στην Ιατρική Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc27

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια

Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια Σάββατο 07 Μάρ 2009 Τα επόμενα χρόνια θα δούμε μεγάλες αλλαγές στις φαρμακευτικές εταιρείες. Παραδοσιακοί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Αποτελέσματα από την παρέμβαση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στα κέντρα κράτησης μεταναστών ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 www.msf.gr Εισαγωγή Οι

Διαβάστε περισσότερα

«Το κοινωνικό στίγµα της ψυχικής ασθένειας»

«Το κοινωνικό στίγµα της ψυχικής ασθένειας» «Το κοινωνικό στίγµα της ψυχικής ασθένειας» Mαρίνα Οικονόµου-Λαλιώτη Επικ. Καθηγήτρια Ψυχιατρικής Επιστηµονικά Υπεύθυνη του Προγράµµατος «αντι-στίγµα» ΕΠΙΨΥ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΨΥΧΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ 1 ο Μάθημα Προγραμματισμένα μαθήματα 2/10, 9/10, 16/10, 23/10, 30/10, 6/11, 13/11, 20/11, 27/11, 4/12, 11/12,

Διαβάστε περισσότερα

Πως ο Νους Χειρίζεται το Φόβο

Πως ο Νους Χειρίζεται το Φόβο Πως ο Νους Χειρίζεται το Φόβο Σύμφωνα με δύο σχετικά πρόσφατες έρευνες, οι μνήμες φόβου και τρόμου διαφέρουν σημαντικά από τις συνηθισμένες μνήμες. Οι διαφορές αυτές δεν συνίστανται μόνο στις εμφανείς

Διαβάστε περισσότερα

Νέο Νοσοκομειακό Πρόγραμμα Υγείας

Νέο Νοσοκομειακό Πρόγραμμα Υγείας Department: Διεύθυνση Πωλήσεων Country: Ελλάδα Νέο Νοσοκομειακό Πρόγραμμα Υγείας Η Ασφάλιση Υγείας σε Επίπεδο Οικογένειας Υπάρχει οικογενειακός προϋπολογισμός. Οικονομίες κλίμακος. Ενιαίες παροχές. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Υγείας

Κοινωνιολογία της Υγείας Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Κοινωνιολογία της Υγείας Ενότητα 13 : Η σχέση ασθενούς ιατρού Μαίρη Γκούβα 1 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Νοσηλευτικής Κοινωνιολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση Όταν, σε ηλικία 11 ετών, µου ανακοίνωσαν ότι πάσχω από Κυστική Ίνωση, µια ασθένεια παντελώς άγνωστη σε µένα µέχρι τότε, είναι αλήθεια πως δεν θορυβήθηκα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΟΝΤΟΓΟΥΝΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΨΥΧΙΑΤΡΟΣ

ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΟΝΤΟΓΟΥΝΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΨΥΧΙΑΤΡΟΣ Η ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΟΝΤΟΓΟΥΝΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΨΥΧΙΑΤΡΟΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΑΝΑ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ ΤΟ 56% ΤΩΝ ΘΕΡΑΠΟΝΤΩΝ ΔΕΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΕΙ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΤΙΣ ΗΠΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία της Υπουργού Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Φάνης Πάλλη-Πετραλιά κατά τα εγκαίνια του ΙΚΑ Αγίας Σοφίας. Αθήνα, 19 Μαΐου 2009

Ομιλία της Υπουργού Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Φάνης Πάλλη-Πετραλιά κατά τα εγκαίνια του ΙΚΑ Αγίας Σοφίας. Αθήνα, 19 Μαΐου 2009 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Ομιλία της Υπουργού Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Φάνης Πάλλη-Πετραλιά κατά τα εγκαίνια του ΙΚΑ Αγίας Σοφίας Αθήνα, 19 Μαΐου 2009 Κύριε

Διαβάστε περισσότερα

Νοσοκομειακό Πρόγραμμα Υγείας

Νοσοκομειακό Πρόγραμμα Υγείας Νοσοκομειακό Πρόγραμμα Υγείας Ευελιξία Συνθέστε το δικό σας Medical Safety Εστιάστε στα σημεία που θέτει ως προτεραιότητα ο υποψήφιος ασφαλισμένος. 2 3 Βασικά Κριτήρια Επιλογής 1. Ανώτατο Όριο Ετήσιων

Διαβάστε περισσότερα

ALPHA ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ. «Alpha Υπερκάλυψη Νοσηλείας Π.Ο.Ε.Δ. ΙΙ» Σχέδιο Υγείας Μελών Π.Ο.Ε.Δ. Απολαύστε τη ζωή σας με ασφάλεια!

ALPHA ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ. «Alpha Υπερκάλυψη Νοσηλείας Π.Ο.Ε.Δ. ΙΙ» Σχέδιο Υγείας Μελών Π.Ο.Ε.Δ. Απολαύστε τη ζωή σας με ασφάλεια! «Alpha Υπερκάλυψη Νοσηλείας Π.Ο.Ε.Δ. ΙΙ» Σχέδιο Υγείας Μελών Π.Ο.Ε.Δ. Απολαύστε τη ζωή σας με ασφάλεια! Το ομαδικό σχέδιο ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, που δημιουργήθηκε αποκλειστικά για τα μέλη της Π.Ο.Ε.Δ.

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής Αναπτυξιακή Ψυχολογία Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής συμπεριφοράς Θέματα Διάλεξης Οι κανόνες συμπεριφοράς Η σκέψη για τους ηθικούς κανόνες Η θεωρία του Piaget για την ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΗΘΙΚΗ (Ενδεικτικά)

ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΗΘΙΚΗ (Ενδεικτικά) ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΗΘΙΚΗ (Ενδεικτικά) ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Η κατανόηση των βασικών θεωριών της βιοηθικής. 2. Η στοχευμένη αντιμετώπιση ηθικών προβλημάτων που ανακύπτουν σε αστικό

Διαβάστε περισσότερα

Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ

Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ «Ενίσχυση της λειτουργίας των Κινητών Μονάδων Πρώτης Υποδοχής, για τις διαδικασίες πρώτης υποδοχής, σε περιοχές υπό υψηλή πίεση μεταναστευτικών ροών» Καλές πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη 3 η Πανελλήνια Συνάντηση Συλλόγων Ατόμων και Γονέων Παιδιών με Ρευματικές παθήσεις Αθήνα 3-4 Οκτωβρίου 2014 Κατερίνα Κουτσογιάννη Πρόεδρος Σ Ρ Κ Ορισμός Ως "συμμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ Η Νόσος Alzheimerή γεροντική άνοια είναι µια χρόνια νευροεκφυλιστικήασθένεια του Κεντρικού Νευρικού Συστήµατος, που χαρακτηρίζεται στην ήπια µορφή της από σταδιακή απώλεια της µνήµης και περιορισµό

Διαβάστε περισσότερα

Μια εισαγωγή στην έννοια της βιωματικής μάθησης Θεωρητικό πλαίσιο. Κασιμάτη Κατερίνα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΑΣΠΑΙΤΕ

Μια εισαγωγή στην έννοια της βιωματικής μάθησης Θεωρητικό πλαίσιο. Κασιμάτη Κατερίνα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΑΣΠΑΙΤΕ Μια εισαγωγή στην έννοια της βιωματικής μάθησης Θεωρητικό πλαίσιο Κασιμάτη Κατερίνα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΑΣΠΑΙΤΕ Τι εννοούμε με τον όρο «βιωματική μάθηση»; Πρόκειται για έναν εναλλακτικό τρόπο μάθησης,

Διαβάστε περισσότερα

Το πληρέστερο πρόγραμμα για μαιευτήρες - γυναικολόγους. data design web site : www.datadesign.gr e-mail : info@datadesign.gr computer applications

Το πληρέστερο πρόγραμμα για μαιευτήρες - γυναικολόγους. data design web site : www.datadesign.gr e-mail : info@datadesign.gr computer applications Λ. Μεσογείων 249, 154 51 Ν. Ψυχικό, Τηλ. 210 6537422 Fax 210 6542785 data design web site : www.datadesign.gr e-mail : info@datadesign.gr Το πληρέστερο πρόγραμμα για μαιευτήρες - γυναικολόγους Καρτέλα

Διαβάστε περισσότερα

Προαγωγή του μητρικού θηλασμού στην Ελλάδα και η εν δυνάμει συμβολή των φαρμακείων.

Προαγωγή του μητρικού θηλασμού στην Ελλάδα και η εν δυνάμει συμβολή των φαρμακείων. Προαγωγή του μητρικού θηλασμού στην Ελλάδα και η εν δυνάμει συμβολή των φαρμακείων. Ελληνική Εταιρεία Φαρμακευτικής Πρακτικής (Ε.Ε.Φ.Π.) Δίκτυο Δράσης για τη Βρεφική Διατροφή (IBFAN ΕΛΛΑΔΑΣ) ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση προλογοσ Το βιβλίο αυτό αποτελεί καρπό πολύχρονης ενασχόλησης με τη θεωρητική μελέτη και την πρακτική εφαρμογή του παραδοσιακού χορού και γράφτηκε με την προσδοκία να καλύψει ένα κενό όσον αφορά το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΓΕΝΕΤΙΚΗ Ένας επιστημονικός κλάδος που με τα επιτεύγματά του προκάλεσε έντονες συζήσεις στο τέλος του 20 ου αιώνα και αναμένεται να απασχολήσει εξίσου έντονα, αν όχι να μονοπωλήσει το

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΑΠΟ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ FS-ICU (24)

ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΑΠΟ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ FS-ICU (24) ΕΡΕΥΝΑ ΝΟΥΜΕΡΟ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ: : ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΑΠΟ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ FS-ICU (24) ΠΩΣ ΔΟΥΛΕΥΟΥΜΕ; Οι απόψεις σας για την πρόσφατη εισαγωγή του μέλους της οικογενείας σας στην

Διαβάστε περισσότερα

Επιλόχειος κατάθλιψη

Επιλόχειος κατάθλιψη ΕΠΙΛΟΧΕΙΟΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ Επιλόχειος κατάθλιψη «Γιατί νιώθω έτσι; Τι μου συμβαίνει;» Είναι η σκέψη που, πολύ συχνά, βασανίζει τη νέα μαμά, η οποία λίγες μέρες μετά τη γέννηση του μωρού της αρχίζει να έχει κακή

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1 α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΣΑΚΚΑ. Nευρολόγος-Ψυχίατρος, Πρόεδρος της Εταιρείας Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών Αθηνών ALZHEIMER

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΣΑΚΚΑ. Nευρολόγος-Ψυχίατρος, Πρόεδρος της Εταιρείας Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών Αθηνών ALZHEIMER ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΣΑΚΚΑ Nευρολόγος-Ψυχίατρος, Πρόεδρος της Εταιρείας Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών Αθηνών ALZHEIMER ΤΟ ΦΟΡΤΙΟ ΤΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ ΤΟ ΦΟΡΤΙΟ ΤΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ

ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ Δρ. Νίκη Παπαγεωργίου Αν. Καθηγήτρια Κοινωνιολογίας Α.Π.Θ. ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ ΩΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Τα προβλήματα υγείας ενός

Διαβάστε περισσότερα

All4baby center. Επιθυμία μου είναι να έχω μια καλή συνεργασία με όλο το υπεύθυνο προσωπικό και μια καλή εμπειρία τοκετού.

All4baby center. Επιθυμία μου είναι να έχω μια καλή συνεργασία με όλο το υπεύθυνο προσωπικό και μια καλή εμπειρία τοκετού. Όνομα Πιθανή ημερομηνία τοκετού Όνομα συντρόφου ή συνοδού Όνομα μαιευτήρα γυναικολόγου Όνομα μαίας Σημείωση Το πλάνο τοκετού αποτελεί μία περίληψη των επιθυμιών μου κατά την διάρκεια παραμονής μου στο

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III Τροποποιήσεις στην περίληψη των χαρακτηριστικών του προϊόντος και στο φύλλο οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III Τροποποιήσεις στην περίληψη των χαρακτηριστικών του προϊόντος και στο φύλλο οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις στην περίληψη των χαρακτηριστικών του προϊόντος και στο φύλλο οδηγιών χρήσης Σημείωση: Αυτές οι τροποποιήσεις πρόκειται να ενσωματωθούν στην έγκυρη Περίληψη των Χαρακτηριστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΛΕΙΑ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ HIV ΛΟΙΜΩΞΗ: ΓΝΩΣΗ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟΝ ΤΡΟΜΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ

ΝΟΣΗΛΕΙΑ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ HIV ΛΟΙΜΩΞΗ: ΓΝΩΣΗ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟΝ ΤΡΟΜΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ ΝΟΣΗΛΕΙΑ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ HIV ΛΟΙΜΩΞΗ: ΓΝΩΣΗ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟΝ ΤΡΟΜΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ ΤΥΜΠΑ ΕΥΔΟΚΙΑ ΜΑΝΔΕΛΗ ΕΛΕΝΗ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ: Α. ΠΑΠΟΥΤΣΗ ΟΡΙΣΜΟΙ Ορισμός AIDS: Acquired Immune

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Τίτλος μαθήματος ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Επιλογής / Ενότητα Τεχνών (ΤΕ) ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΕΙΡΗΝΗ ΝΑΚΟΥ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΚΤ1121 ΜΟΝΑΔΕΣ ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

Απάντηση. Συγχρονική μελέτη

Απάντηση. Συγχρονική μελέτη Ερώτηση Ποιο είδος μελέτης και γιατί θεωρείτε πως είναι το καταλληλότερο για την εκτίμηση της συχνότητας του διαβήτη τύπου 2 στον πληθυσμό μιας πόλης; Περιγράψτε συνοπτικά (εντός 100 λέξεων) τον σχεδιασμό

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. Συντάκτης γνωμοδότησης: Cristian-Silviu Buşoi

Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. Συντάκτης γνωμοδότησης: Cristian-Silviu Buşoi Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων 14.7.2016 2015/2103(INL) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας PYS623 / Νομικά και Ηθικά Θέματα στην Υγεία

Διάταξη Θεματικής Ενότητας PYS623 / Νομικά και Ηθικά Θέματα στην Υγεία Διάταξη Θεματικής Ενότητας PYS623 / Νομικά και Ηθικά Θέματα στην Υγεία Σχολή ΣΟΕΔ Σχολή Οικονομικών Επιστημών και Διοίκησης Πρόγραμμα Σπουδών PYS Πολιτική Υγείας και Σχεδιασμός Υπηρεσιών Υγείας Θεματική

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Σημείωση: Αυτή η Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος, η επισήμανση

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα περίθαλψης (ΠΠ) για ανθρώπους με ρευματοειδή αρθρίτιδα

Πρότυπα περίθαλψης (ΠΠ) για ανθρώπους με ρευματοειδή αρθρίτιδα Πρότυπα περίθαλψης (ΠΠ) για ανθρώπους με ρευματοειδή αρθρίτιδα Μετάφρασ η σε: Ολοκληρώθ ηκε από: Email: ΠΠ 1 Οι άνθρωποι με συμπτώματα ρευματοειδούς αρθρίτιδας (ΡΑ) θα πρέπει να έχουν έγκαιρη πρόσβαση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Πρόγραμμα Μαθημάτων. Ακαδ. Έτος 2014-2015. Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Πρόγραμμα Μαθημάτων. Ακαδ. Έτος 2014-2015. Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Πρόγραμμα Μαθημάτων Ακαδ. Έτος 2014-2015 Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική Ενότητα Διδάσκων / Διδάσκουσα ΜΑΘΗΜΑ 1ο 30/09/2014 Η έννοια της Βιο-ηθικής

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιβάρυνση των Ασθενών με Καρκίνο και των οικογενειών τους από τις Αυτοσχέδιες Συνεισφορές στα Προβλήματα Ψυχικής Υγείας τους

Η Επιβάρυνση των Ασθενών με Καρκίνο και των οικογενειών τους από τις Αυτοσχέδιες Συνεισφορές στα Προβλήματα Ψυχικής Υγείας τους Η Επιβάρυνση των Ασθενών με Καρκίνο και των οικογενειών τους από τις Αυτοσχέδιες Συνεισφορές στα Προβλήματα Ψυχικής Υγείας τους Ψυχιατρική και Καρκίνος -Πλούσια Ψυχοσωματική παράδοση στον Καρκίνο -Ψυχοθεραπευτικές

Διαβάστε περισσότερα

INTERNATIONAL HEALTH AND HOSPITAL PLAN (IHHP) ΙΕΘΝΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΥΓΕΙΑΣ & ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

INTERNATIONAL HEALTH AND HOSPITAL PLAN (IHHP) ΙΕΘΝΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΥΓΕΙΑΣ & ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ INTERNATIONAL HEALTH AND HOSPITAL PLAN (IHHP) ΙΕΘΝΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΥΓΕΙΑΣ & ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ 2013 IHI BUPA ihi Bupa International Health and Hospital Plan 2011 2 Η διαφορά της ihi Bupa ihi Bupa ο ειδικός

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Υγείας

Κοινωνιολογία της Υγείας Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Κοινωνιολογία της Υγείας Ενότητα 6:Η κοινωνική μορφοποίηση της Ιατρικής γνώσης Μαίρη Γκούβα 1 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές Μελέτες. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Κλινικές Μελέτες. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Κλινικές Μελέτες Δέσποινα Ν. Περρέα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας» Κλινικές Μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

Το ελληνικό νομικό πλαίσιο δωρεάς οργάνων σώματος

Το ελληνικό νομικό πλαίσιο δωρεάς οργάνων σώματος Το ελληνικό νομικό πλαίσιο δωρεάς οργάνων σώματος Δημήτριος Γ. Γούλας Διδάκτωρ Νομικής, δικηγόρος Ειδικός επιστήμων Νομικής Σχολής Δ.Π.Θ. dgoulas@gmail.com 2 Δωρεά οργάνων Αναγκαία τόσο για την θεραπεία

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονική Επιμέλεια Γιάνης Κυριόπουλος, Δημήτρης Ζάβρας, Ελευθερία Καραμπλή, Βασιλική Τσιάντου

Επιστημονική Επιμέλεια Γιάνης Κυριόπουλος, Δημήτρης Ζάβρας, Ελευθερία Καραμπλή, Βασιλική Τσιάντου Επιστημονική Επιμέλεια Γιάνης Κυριόπουλος, Δημήτρης Ζάβρας, Ελευθερία Καραμπλή, Βασιλική Τσιάντου Επωνυμία εταιρείας ΚΑΠΑ RESEARCH A.E. ΑΡ. ΜΗΤΡ : 5 Επωνυμία εντολέα ΕΛΛΗΝΟΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Ένα διαρκές πείραμα για τη δημιουργία αυτοοργανωμένων δομών υγείας. στην περιοχή της Βέροιας.

Ένα διαρκές πείραμα για τη δημιουργία αυτοοργανωμένων δομών υγείας. στην περιοχή της Βέροιας. Ένα διαρκές πείραμα για τη δημιουργία αυτοοργανωμένων δομών υγείας στην περιοχή της Βέροιας. Βέροια Νοέμβρης 2013 (ΣΥΝ)ΥΓΕΙΑ Η συνέλευση για την υγεία είναι μία άμεση και συμμετοχική διαδικασία. Ένας ζωντανός,

Διαβάστε περισσότερα

Τρίτη 7 Οκτωβρίου 2008

Τρίτη 7 Οκτωβρίου 2008 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ - ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΑΣΤΟΥ Τρίτη 7 Οκτωβρίου 2008 Ο καρκίνος του µαστού είναι ο συχνότερος καρκίνος στις γυναίκες. Οι Ελληνίδες φαίνεται να ανησυχούν αρκετά για το ενδεχόµενο να νοσήσουν οι ίδιες, χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 Ευθύνη Ιατρού: Πειθαρχική ευθύνη: κυρώσεις για παραβιάσεις των καθηκόντων και των υποχρεώσεων

Διαβάστε περισσότερα

www.tuvaustriahellas.gr 1

www.tuvaustriahellas.gr 1 1 ΕΝ 15224 & ΟΙ 8 ΑΡΧΕΣ ΤΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΙΔΙΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΠΩΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ISO 9001:2008 ΑΡΧΗ 1: Εστίαση στον πελάτη ΑΡΧΗ 2: Ισχυρή διοίκηση - ηγεσία ΑΡΧΗ 3: Ενεργής συμμετοχή εργαζομένων ΑΡΧΗ 4: «Διεργασιακή»

Διαβάστε περισσότερα

Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην

Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην ύπαιθρο ήταν πάντα πιο υποβαθμισμένη σε σχέση με τα μεγάλα

Διαβάστε περισσότερα

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα.

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Μαρία Φωτουλάκη Επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής-Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ZA5948. Flash Eurobarometer 404 (European Citizens' Digital Health Literacy) Country Questionnaire Greece

ZA5948. Flash Eurobarometer 404 (European Citizens' Digital Health Literacy) Country Questionnaire Greece ZA98 Flash Eurobarometer 0 (European Citizens' Digital Health Literacy) Country Questionnaire Greece FL 0 - e-health Literacy - EL D Τι ηλικία έχετε; (ΚΑΤΑΓΡΑΨΤΕ - ΑΝ "ΑΡΝΗΣΗ" ΚΩΔΙΚΟΣ '99') D ΦΥΛΟ. Άνδρας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία Εισαγωγή «Όποιος έχει υγεία, έχει ελπίδα. Και όποιος έχει ελπίδα, έχει τα πάντα.» Τόμας Κάρλαϊλ Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο Ο πατέρας μου είναι γιατρός, ένας από τους καλύτερους παθολόγους που

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Βιοηθικής. Ασημακόπουλος Κωνσταντίνος Αν. Καθηγητής Ψυχιατρικής

Αρχές Βιοηθικής. Ασημακόπουλος Κωνσταντίνος Αν. Καθηγητής Ψυχιατρικής Αρχές Βιοηθικής Ασημακόπουλος Κωνσταντίνος Αν. Καθηγητής Ψυχιατρικής Ηθική Tο σύνολο των θεσμοθετημένων κανόνων μιας κοινωνίας που καθορίζουν τη συμπεριφορά των ατόμων με βάση το κοινωνικά αποδεκτό, το

Διαβάστε περισσότερα

1o ΕΝΤΑΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ STREET MEDICINE

1o ΕΝΤΑΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ STREET MEDICINE ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΕΘΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ ΥΓΕΙΑΣ 1o ΕΝΤΑΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ STREET MEDICINE ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 13 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ Πολιτιστικό

Διαβάστε περισσότερα

Κελεπούρης Ζήσης Γενικός ιατρός Επιμελητής Β ΚΥΚ

Κελεπούρης Ζήσης Γενικός ιατρός Επιμελητής Β ΚΥΚ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ. ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΌΤΗΤΑ Κελεπούρης Ζήσης Γενικός ιατρός Επιμελητής Β ΚΥΚ Ένα από τα δύσκολα καθήκοντα του γιατρού είναι και η αναγγελία δυσάρεστων ειδήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Δρ Ηρακλής Κατσούλης, MD, PhD, FEBS Χειρουργός, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών, Eπιμελητής Α ΕΣΥ, Νοσοκομείο «Άγιος Σάββας»

Δρ Ηρακλής Κατσούλης, MD, PhD, FEBS Χειρουργός, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών, Eπιμελητής Α ΕΣΥ, Νοσοκομείο «Άγιος Σάββας» Δρ Ηρακλής Κατσούλης, MD, PhD, FEBS Χειρουργός, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών, Eπιμελητής Α ΕΣΥ, Νοσοκομείο «Άγιος Σάββας» Υγεία είναι «η κατάσταση της πλήρους σωματικής, ψυχικής και κοινωνικής ευεξίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα για Συζήτηση. Παγίδες προς αποφυγή Τελικά.;

Θέματα για Συζήτηση. Παγίδες προς αποφυγή Τελικά.; 4/22/2016 template from www.brainybetty.com copyright 2006 2 Θέματα για Συζήτηση. Όροι και Ορολογία Συμμόρφωση Προσκόλληση Συνεργατική Θεραπεία - Αυτοδιαχείριση Παράγοντες που επιδρούν Πως εκτιμάται η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ Τίτλος Μελέτης: Ιδιοπαθής φλεγμονώδης νόσος του εντέρου και προκαρκινικές αλλοιώσεις /καρκίνος του τραχήλου της μήτρας. Παρακαλώ διαβάστε προσεκτικά αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΟΣΩΡΙΣΑΤΕ ΣΤΗΝ ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

ΚΑΛΟΣΩΡΙΣΑΤΕ ΣΤΗΝ ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΛΟΣΩΡΙΣΑΤΕ ΣΤΗΝ ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΘΕΜΑ Διερεύνηση ποσοτικών και ποιοτικών χαρακτηριστικών συνύπαρξης ψυχιατρικής διαταραχής με εξάρτηση από ψυχοδραστικές ουσίες. Η Περίπτωση του θεραπευτικού προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα