Χαρακτήρες στην ανακύκλωση: Η περίπτωση της κυρίας Έρσης του Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Χαρακτήρες στην ανακύκλωση: Η περίπτωση της κυρίας Έρσης του Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη"

Transcript

1 1 Χαρακτήρες στην ανακύκλωση: Η περίπτωση της κυρίας Έρσης του Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη Αντωνία Πατσιοδήμου, Δασκάλα, Με το Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης του Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη (1966) «ξαναζωντανεύουν» οι χαρακτήρες ενός παλιότερου κειμένου, της Έρσης του Γεωργίου Δροσίνη (1922), μέσα όμως από εντελώς διαφορετικές τεχνικές. Οι διακειμενικοί χαρακτήρες που έχουν «ανακυκλωθεί» λειτουργούν μέσα σε ένα νεοτερικό πλαίσιο συμβάσεων που δίνει έμφαση στην αυτοαναφορικότητα της κατασκευής τους. Ακριβώς όπως κάθε κείμενο είναι «απορρόφηση και μετασχηματισμός» άλλων κειμένων (Kristeva, 1969), έτσι και η Έρση λειτουργεί σαν «σκαλωσιά» για να χτιστεί το Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης (Τρελός, 1987). Κατ αναλογία η κυρία Έρση του Πεντζίκη, μέσα από το πρίσμα της διακειμενικότητας, αναπτύσσεται σε σχέση με την Έρση του Δροσίνη. Σε αυτό το πλαίσιο δημιουργούνται και ερμηνεύονται οι χαρακτήρες, χωρίς φυσικά το έργο να χάσει την αυτονομία του για τον αναγνώστη που δεν έχει διαβάσει την προπολεμική νουβέλα. Πρέπει, λοιπόν, να τονισθεί ότι η διακειμενικότητα - ή υπερκειμενικότητα σύμφωνα με τον Genette (1982) - στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν έχει την έννοια της επίδρασης ή επιρροής, αλλά της οργανικής σχέσης του μεταγενέστερου (υπερ-κειμένου) με το παλιότερο κείμενο (υποκείμενο). Ο αφηγητής του Μυθιστορήματος της κυρίας Έρσης παρουσιάζεται ως ο αναγνώστης της Έρσης, ο οποίος τυχαία συναντά και γνωρίζει τους ήρωες του Δροσίνη. Κάνει παρέα μαζί τους και κάποια στιγμή αποφασίζει να γίνει συγγραφέας γράφοντας για τις κοινές τους εμπειρίες. Μάλιστα, όταν τους δείχνει τα κείμενά του, οι ήρωες δεν δείχνουν ευχαριστημένοι. Η πρώτη απόπειρα γραφής δεν αποδίδει ποιοι πραγματικά είναι. Έτσι ο αφηγητής «συγγραφέας» επιχειρεί

2 2 να ξαναγράψει το κείμενο με διαφορετικούς αφηγηματικούς τρόπους (Πεντζίκης, 1983: 62). Ο αφηγητής, δρων πρόσωπο του μυθιστορήματος, λειτουργεί ως «καθρέφτης» του νοούμενου συγγραφέα, ο οποίος παρωδεί το πρότυπο του Δροσίνη. Η παρωδία σε αυτή την περίπτωση είναι μια ευρεία έννοια και ορίζεται ως «οποιαδήποτε πολιτισμική πρακτική που πραγματοποιεί μια υπαινικτική μίμηση, σχετικά πολεμική, σε μιαν άλλη πολιτισμική παραγωγή ή πρακτική» (Dentith, 2000: 37). Δεν ενέχει το κωμικό στοιχείο, αλλά μια «ειρωνική αντίθεση» στις μεθόδους ποιητικής των χαρακτήρων του ρεαλιστικού μυθιστορήματος. Στο υποκεφάλαιο «H Στράτα με τ αρνάκι» διαβάζουμε: «δεν πρόκειται να μεταχειριστώ τα συνήθη τεχνάσματα των μυθιστοριογράφων που αρέσκονται να συνδέουν τα πράγματα, εξιστορώντας τους βαθμούς συγγένειας ανάμεσα στα διάφορα πρόσωπα, την έχθρα ή την αγάπη των επαφών και σχέσεών τους» (Πεντζίκης 1983: 181). Επίσης, παίζοντας με την έννοια της «προθεσιακής πλάνης» (Wimsatt, & Beardsley 1954) ο αφηγητής «συγγραφέας» μιλά για τις προθέσεις του στο ομώνυμο κεφάλαιο: «Θα μουν απλώς ένας απογοητευμένος, ένας που έπαψε να πιστεύει στην ομορφιά της ζωής και του έρωτα και του γάμου, αν όλως τυχαία δε γνώριζα τον Παύλο και τη γυναίκα του, βλέποντας έτσι πόση αλήθεια και πραγματικότητα υπάρχει στα συναισθηματικά ιδανικά σχήματα του μυθιστορήματος του Δροσίνη, που το είχα καταδικάσει σαν ικανό να πείσει μόνο κάτι άβγαλτα νεαρά κορίτσια του καλού καιρού πριν από τον Μεγάλο Ευρωπαϊκό Πόλεμο» (Πεντζίκης, 1983: 61). Ο Πεντζίκης ανακωδικοποιεί το κείμενο της Έρσης σύμφωνα με τα καινούρια συμφραζόμενα, ανάλογα της εποχής του. Η αφηγηματική συνοχή, η χρονολογική εξέλιξη ως γραμμική διάσταση της αλληλοδιαδοχής των γεγονότων, η συνεκτικότητα των χαρακτήρων και η πεποίθηση ότι η γλώσσα μπορεί να περιγράψει την πραγματικότητα καταργούνται ή τίθενται υπό αμφισβήτηση. Η συνάντηση και η κοινή ζωή του αφηγητή με τους μυθιστορηματικούς χαρακτήρες του Δροσίνη αποτελούν «οντολογικό σκάνδαλο» (Γιούρης 1996: 169), καθώς οι τελευταίοι παρουσιάζονται να αποκτούν «πραγματική» υπόσταση, να ζουν στον κόσμο του αφηγητή, να συνομιλούν μαζί του, να του ζητούν να γράψει για αυτούς

3 3 και να σχολιάζουν τα κείμενά του που αναφέρονται στους ίδιους 1. Η μυθοπλαστικότητα των χαρακτήρων και η σχέση τους με το πραγματικό ανάγουν τον προσδιορισμό της ταυτότητάς τους σε ζήτημα της κατασκευής χαρακτήρων. Αν και ο αφηγητής υπαινίσσεται ότι επικαλείται τις παραδοσιακές μιμητικές θεωρίες (Abrams & Harpham 2005: 69), βάσει των οποίων οι χαρακτήρες θεωρούνται όμοιοι με τους αληθινούς ανθρώπους, τελικά αυτό είναι μια επίφαση για να την υπονόμευσή τους. Ο αφηγητής, όσο κι αν μοιάζει με «πραγματικό» πρόσωπο δεν είναι και δε θα μπορούσε να είναι. Αυτό προβάλλεται επιτηδευμένα όταν ο αφηγητής ως χαρακτήρας της ιστορίας κινείται στο ίδιο επίπεδο των δροσίνειων μυθιστορηματικών προσώπων. Κατά συνέπεια, η αληθοφάνεια των χαρακτήρων δεν στηρίζεται σε αναφορές στην εξωκειμενική πραγματικότητα 2, αλλά στην αναφορά τους μέσα σε ένα άλλο κείμενο 3. Η προβολή αυτής της σύμβασης καθιστά τη μελέτη των χαρακτήρων ως εξέταση της σχέσης της τέχνης με την τέχνη και όχι με την πραγματικότητα. Τα στοιχεία που είναι καθοριστικά στην ποιητική της κυρίας Έρσης είναι η ενδοσκόπηση, η παρουσίαση της ροής της συνείδησής της, η ανάπτυξη ενός δικτύου προσώπων που συναιρούνται κάτω από το όνομά της και η συγκρότηση της ταυτότητας της μέσα από μια σειρά ταυτίσεων και μεταμορφώσεων που δεν ολοκληρώνεται ποτέ. Με αυτόν τον ιδιότυπο τρόπο γίνεται η μετάβαση από τον σταθερό κόσμο της Έρσης σε έναν άλλο ρευστό, όπου η συνάφεια παίζει καθοριστικό ρόλο στην οργάνωσή του. Η Έρση, όπως και τα υπόλοιπα πρόσωπα του πεντζικικού μυθιστορήματος, διαθέτουν την ανατρεπτική λογική μιας εσωτερικευμένης αντίληψης του κόσμου. Χαρακτηριστικό παράδειγμα της προβολής των πολλαπλών εκδοχών του έναντι 1 «όντας για μένα μια πραγματικότητα αναμφισβήτητη, αφού καθημερινά μπορούσα και τους έβλεπα, τους συναναστρεφόμουνα και συζητούσα μαζί τους, με έπεισαν τελικά να προχωρήσω στο έργο» (Πεντζίκης 1983: 57), καθώς και «όταν τους διάβασα το γραπτό μου [ ] αλλά χωρίς να μου το πουν, από το βλέμμα τους και μόνο, κατάλαβα ότι τους πείραζε κάπως» (Πεντζίκης 1983: 62). 2 Υπάρχουν σχόλια του αφηγητή όπως «η κυρία Έρση δε με βλέπει, δεν υφίσταμαι καν γι αυτή» (Πεντζίκης 1983: 110). 3 Σύμφωνα με την Kristeva, η αληθοφάνεια ενός κειμένου ορίζεται και από την αναφορά του στους λόγους άλλων κειμένων, σε λόγους «που έχουν ειπωθεί» (Kristeva 1969: 151).

4 4 της μίας «αντικειμενικής» πραγματικότητας αποτελεί η περιγραφή της εξωτερικής εμφάνισης της κυρίας Έρσης, όταν ξαπλώνει στον ήλιο με τα μάτια κλειστά. «Η κυρία Έρση ξέρει βέβαια ότι τα μαλλιά της δεν είναι ξανθά παρά μαύρα, όμως τώρα τίποτα δεν την εμποδίζει να τα νιώθει μαβιά, γαλάζια κι ουρανιά» (Πεντζίκης 1983: 26-27). Το κείμενο φανερώνει όχι μόνο πώς είναι η Έρση στην αντίληψη των άλλων, μα και το πώς εμφανίζεται στη δική της συνείδηση. Με τα μάτια κλειστά δεν είναι πια παγιδευμένη στη μοναδικότητα του φυσικού της σώματος και τη «δημόσια» εικόνα της είναι λευτερωμένη μέσα από τις πολλαπλές εκδοχές της προσωπικής εικόνας του εαυτού της. Η Έρση από «άνθρωπος» έχει γίνει αισθητικό αντικείμενο και περιγράφεται μέσα στο πλαίσιο μιας νέας σύμβασης. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η αναφορά στα ρούχα που δε φορά, αλλά με τα οποία θα ήθελε να είναι ντυμένη. «κάποτε είχε ράψει ένα παλτό που της πήγαινε πάρα πολύ κι έκλεινε μόνο μ ένα κουμπί στο λαιμό. Αλλά δεν ήτανε αυτό που φορούσε εκείνη τη μέρα. Λυπόσαστε που ενώ της πήγαινε τόσο καλά το αποκλείω; Έχετε δίκιο. Αυτό είναι το ζήτημα να μπορέσει να ντύσει κανείς τη μορφή που θέλει με όλα τα ρούχα της, ακόμα κι όσα δε φόρεσε, αλλά τα λαχτάρησε πολύ» (Πεντζίκης 1983: 335). Σε άλλο σημείο η Έρση εμφανίζεται ως κυρία Μπόγε, Έντελε, Φενιμόρ και Γκέρντα, μυθιστορηματικές ηρωΐδες της δανέζικης λογοτεχνίας, οι οποίες φαίνεται να επηρέασαν τη διαμόρφωση της προσωπικότητάς της. Μάλιστα, προσδιορίζονται και «χρονικά» οι μεταλλαγές της στα διαστήματα που δε βλεπόταν με τον Παύλο, τον σύζυγό της. «Τάχα ένιωθε λιγότερη μοναξιά ο Παύλος, όταν δεν έβλεπε την Έρση; Κάποτε μόνος αθροίζει 113 τις νεκρές, ψυχρές ημέρες που δεν την είδε. Τι είχε συμβεί; Σ αυτά τα κενά τοποθετώ τη διαφοροποίηση της κυρίας Έρσης ως Μπόγε ή Έντελε, Φένιμορ, Γκέρντα» (Πεντζίκης 1983: 331). Ο χαρακτήρας της Έρσης αναπτύσσεται σε όγκο καθώς αφομοιώνει μια σειρά διακειμενικών χαρακτήρων μέσα στον μυθοπλασιακό κόσμο που κινείται, ο οποίος δεν είναι άλλος παρά ένα συνονθύλευμα κειμένων. Η κάλυψη της

5 5 απόστασης ανάμεσα στους διακειμενικούς χαρακτήρες είναι μία δυσκολία που ο αφηγητής, όπως ακριβώς και ο αναγνώστης, αγωνίζεται διαρκώς να νικήσει. «Γιατί να μη μπορούν δυο άνθρωποι να γίνουν ένας; Γιατί ο κόσμος να ναι γεμάτος πολλαπλάσια ή πηλίκα διαιρέσεων και να μην μπορεί να είναι ένας;» (Πεντζίκης 1983: 209). Όλοι οι χαρακτήρες αποκτούν διαρκώς νέες πιθανότητες νοήματος με την ένταξή τους σε εικόνες που μετασχηματίζονται. Η έννοια της ταυτότητας της κυρίας Έρσης καταργείται ή αλλιώς επαναπροσδιορίζεται μέσα από την ανάπτυξη της πολλαπλής σημασίας των μεταμορφώσεων. Ενθυμούμενη την τελετή του γάμου της, λέει: «Το θέλω, το δέχουμαι, απάντησε όταν τη ρώτησαν. Αλλά τι την είχαν ρωτήσει; Όχι ό,τι συνήθως ρωτάν στους γάμους, αλλά αν παραδεχόταν να γίνει άλλο πράγμα απ ό,τι ήταν, να μεταμορφωθεί. Κι όταν το δέχτηκε η πεταλούδα που ταν στα μάτια της, σήκωσε τα φτερά της [ ] τα μάτια της ξανά ανάτειλαν, σαν δυο πυρήνες κυττάρων σε οργασμό αναπλάσεως και πολλαπλασιασμού» (Πεντζίκης 1983: 45). Κατά συνέπεια, η παραδοσιακή έννοια του χαρακτήρα ως ενός μοναδικού πλάσματος που προσομοιάζει τον αληθινό άνθρωπο καταλύεται. Κάθε χαρακτήρας έχει πολλαπλές ταυτότητες και για να κατανοηθεί πρέπει να τον προσεγγίσουμε σαν ένα δίκτυο προσώπων. Με αυτή τη λογική δεν μπορεί να υπάρξει ευθύγραμμη εξέλιξη στην προσωπικότητά του, αλλά τακτοποίηση του πλέγματος των σχέσεων με τα άλλα πρόσωπα μέσα από τη διάλυση και την αναδιάρθρωσή τους. Για παραδειγμα, στο Ε κεφαλαιο του πρωτου μερους του Μυθιστορήματος της κυρίας Έρσης που τιτλοφορείται «Παιδική μνήμη» το κοριτσάκι που παρουσιάζεται να ράβει είναι η Έρση κι ας μην αναφέρεται πουθενά το όνομά της. Αυτό που πρέπει να προσέξουμε είναι ότι το επεισόδιο, αυτό, δεν αφορά στην παιδική ηλικία της Έρσης, δηλαδή σε μία χρονική περίοδο που προηγείται της ενήλικης ζωής της, αλλά στο παιδί που κρύβει πάντα μέσα της και το οποίο φανερώνεται σε διάφορες περιστάσεις έξω από τα όρια του χρόνου και του τόπου. Σε γενικές γραμμές, κάθε χαρακτήρας δίνεται μέσα από ένα σύνολο προσώπων και πολλά από τα πρόσωπα που μοιάζουν να αποτελούν το σκηνικό του τοπίου,

6 6 αποτελούν εκφάνσεις των βασικών χαρακτήρων που εμπλουτίζουν τη δυναμική του βάθους τους. Σε αυτή τη διαδικασία, ο χρόνος είναι στατικός. Η αφήγηση δε γεμίζει με περιγραφές, αλλά με πολλαπλές εγκιβωτισμένες ιστορίες που ανακλούν τον ίδιο χαρακτήρα σε διαφορετικές χρονικές στιγμές σε διαφορετικό αφηγηματικό χρόνο χωρίς να υπάρχουν σχέσεις διαδοχής. Η λειτουργία αυτών των δικτύων προσώπων που δεν ακολουθούν μια γραμμική εξέλιξη, αλλά αναπτύσσονται κατ όγκο, έχει πρωτίστως υπογραμμιστεί για τους χαρακτήρες του Προυστ (Brée 1956 : ). Τέλος, χαρακτηριστικό γνώρισμα του Μυθιστορήματος της κυρίας Έρσης που δεν πρέπει να παραλείψουμε και που χαρακτηρίζει το συνολικό πεντζικικό έργο - και το νεοτερικό μυθιστόρημα γενικότερα - είναι η εστίαση στην ενδοσκόπηση, η στροφή προς τα έσω και η υποκειμενική αντίληψη της πραγματικότητας. Αυτό συμβαίνει με την περιγραφή της ροής της συνείδησης των χαρακτήρων. Η θεωρία της λογοτεχνίας έχει δανειστεί τον όρο από το χώρο της ψυχολογίας. Η ροή της συνείδησης 4 (stream of consciousness) χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τον William James, αδερφό του Henry James, για να περιγράψει την αλληλοδιαδοχή των σκέψεων, των αναμνήσεων, των εικόνων, των αισθημάτων, αισθήσεων και γενικά των συνειρμών στις νοητικές διεργασίες του ανθρώπινου μυαλού (James 1890). Η ροή της συνείδησης και ο εσωτερικός μονόλογος δεν είναι ταυτόσημοι, αν και συχνά συμπίπτουν (Parsons 2007). Αυτό συμβαίνει γιατί ο εσωτερικός μονόλογος είναι ο καταλληλότερος αφηγηματικός τρόπος για να εκφραστεί η ροή της συνείδησης. Θα μπορούσε όμως, αυτό να επιτευχθεί και μέσω άλλων τρόπων, όπως του διαλόγου, αν αυτός δίνει την εντύπωση της σκέψης τη στιγμή που συλλαμβάνεται, σαν να μην υπόκειται σε επεξεργασία 5. Η ροή της συνείδησης αποτελεί την άμεση έκθεση της νοητικής κατάστασης και των εντυπώσεων ενός χαρακτήρα όχι μόνο μέσω του εσωτερικού του λόγου, αλλά και μέσω 4 Επίσης ο όρος δίνεται και ως «συνειδησιακή ροή» από τον Άρη Μπερλή στο δοκίμιό του για την πρόσληψη του Τζέημς Τζόυς στην Ελλάδα (Μπερλής 2001). 5 Παράδειγμα ο διάλογος του αφηγητή με τον Ρούιτ Χόρα «. μου είπε τότε ξέρεις τουλάχιστο πού βρίσκεσαι; Πεντέμιση ώρες έκαμα για να ρθω» (Πεντζίκης, 1983, 138). Η απάντηση του αφηγητή στην ερώτηση του Χόρα μοιάζει να ακολουθεί τη ροή της συνείδησής του. Εκφράζει με «ανεπιτήδευτο» τρόπο την αντίληψή του για την ενότητα του χωροχρόνου.

7 7 της αίσθησης που έχει χωρίς την παρέμβαση του αφηγητή. Βέβαια, η αποτύπωση της αίσθησης που δεν περνά από το λεκτικό στάδιο, είναι δύσκολο να επιτευχθεί, εφόσον στη λογοτεχνία το μέσο έκφρασης είναι ο λόγος. Στο Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης, το δύσκολο αυτό εγχείρημα πραγματοποιείται με σχόλια που ακολουθούν τα εισαγωγικά, ή με επεξηγήσεις που δίνονται, έστω και σε επόμενο κεφάλαιο. Ο αφηγηματικός τρόπος που την αποτυπώνει είναι κυρίως η συνειρμική γραφή με εκτενή χρήση του εσωτερικού μονόλογου. Βέβαια, και στις περιπτώσεις που η ροή της συνείδησης περιγράφεται ως «αίσθηση» δε σημαίνει πως δεν έχει τις δικές της μορφές οργάνωσης. Αυτές μπορεί να είναι η γενίκευση, η ανάλυση, η επεξήγηση μέσω αναλογίας, ο ηχητικός φθογγικός συνειρμός (Chapman 1983 : 193). Καθώς η κυρία Έρση ταξιδεύει, στοχάζεται: «Το αυτοκίνητο δεν προχωρεί ευθεία γραμμή, ακινητεί. Είναι σταματημένο δίπλα στον κρατήρα που άνοιξε η έκρηξη του θορύβου. ΜΗ- ΦΑ-ΣΟΛ-ΛΑ ΣΙ. Μη φας όλα εσύ. Μη φας. Πώς να ζήσω δίχως μπουκιά ψωμί. Μονάχη.» (Πεντζίκης 1983: 95). Αυτός ο πρωτοπρόσωπος τύπος απόδοσης της σκέψης αναφέρεται από τον Chatman ως ελεύθερη ευθεία σκέψη (direct free thought) και αποτελεί προέκταση του εσωτερικού μονόλογου (Chatman, 1978, 182). Η σκέψη ξεδιπλώνεται με ευθείες φράσεις και δίνεται η εικόνα μιας «αδιαμεσολάβητης» παρουσίασής της. Σε αντιδιαστολή υπάρχει η ελεύθερη πλάγια σκέψη (indirect free thought), στην οποία διαπλέκεται η εντύπωση του αφηγητή με την εντύπωση του χαρακτήρα, όπως ακριβώς στον ελεύθερο πλάγιο είναι δυσδιάκριτα τα όρια της φωνής του αφηγητή με τη φωνή του χαρακτήρα. Στην περιγραφή του τοπίου κατά τη διάρκεια το ταξιδιού της κυρίας Έρσης υπάρχει η πρόταση «Γαλάζιο βουνό, μ ένα χωριό απλωμένο σεντόνι στην αψηλή πλαγιά» (Πεντζίκης 1983 : 118). Είναι δύσκολο να διακρίνουμε αν πρόκειται για σκέψη του αφηγητή ή για σκέψη της κυρίας Έρσης που εκείνος μεταφέρει. Μάλιστα, στην ίδια παράγραφο η ελεύθερη πλάγια σκέψη συνοδεύεται με ελεύθερο πλάγιο λόγο στην περιγραφή ενός γεύματος που είχε αναφέρει η Έρση 6. 6 «Πάντα με ξεχωριστό παλμό μου ανέφερνε [η Έρση] μια πόρτα, βαμμένη χρώμα κίτρινο μουσταρδί κολλητά στην πρόσοψη ενός μικρού λαϊκού εστιατορίου, όπου στάθμευσαν κ έφαγαν κάτι

8 8 Με την εκτεταμένη χρήση του εσωτερικού μονόλογου και την έμφαση στη ροή της συνείδησης η Έρση προβάλλει τους πολλαπλούς εαυτούς που την απαρτίζουν, όχι μόνο για να διαφανεί κάθε πτυχή της ταυτότητά της, αλλά και ο τρόπος που αυτή συγκροτείται. Σε αυτή τη σύνθεση αναφέρονται και τα σημαντικά πρόσωπα στη ζωή της που θυμάται οι αναμνήσεις της έχουν εμβληματική θέση και η ίδια παρουσιάζεται σαν «ένα ζυμάρι από ζωντανούς και νεκρούς» (Τρελός, 1987: 39) σημειώνει ο Γιώργος Σεφέρης. Καθώς παρομοιάζει τον συγκεκριμένο μονόλογο με «τον περιλάλητο εσωτερικό μονόλογο της κυρίας Μπλουμ στον Οδυσσέα του Τζόυς» προκρίνει τον Πεντζίκη για το αιφνιδιαστικό του τέλος. Το κεφαλαίο «κλείνει» με την κυρία Έρση να διακρίνει στους συνταξιδιώτες της τους συγγενείς της που είχαν πεθάνει. Τη στιγμή που πικραμένη από μια συζυγική διαφωνία αναζητά παρηγοριά, κοιτάζει τους συνεπιβάτες της κι αναγνωρίζει οικογενειακά πρόσωπα. Οι καθημερινοί άγνωστοι άνθρωποι μέσα από το κοίταγμά της φανερώνουν όσα κουβαλά στις μνήμες της. «Επειδή χωρίσαμε πικραμένοι, δίχως αγάπη [ ]. Δεν μπορεί. Αν γυρίσω και δω δίπλα μου, στο πλάι, κάποιος θα βρεθεί να μου πει πως κάνω λάθος και είναι κακές φαντασίες όσα στοχάζουμαι. Τότε ακριβώς η Κυρία Έρση γύρισε κι έριξε ένα βλέμμα στους συνεπιβάτες της μέσα στο λεωφορείο, και είδε τον Μιλτιάδη, το Νίκο, τον Παναγιώτη, την Αιμιλία, όλους ανθρώπους γνώριμους της, συγγενείς που είχαν πεθάνει από χρόνια και καθόντουσαν στους πάγκους του αυτοκινήτου». (Πεντζίκης 1983: 95). Διαπιστώνουμε, λοιπόν, πως το Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης είναι ένας μύλος που έχει αλέσει τους χαρακτήρες της Έρσης αντάμα με όλα τα φιλοσοφικά και λογοτεχνικά ρεύματα της εποχής για να τους παραδώσει νέους και συνάμα φτιαγμένους από τα ίδια ακριβώς υλικά. Πρόκειται για μία ανακυκλωμένη τέχνη που μέσα από τη διακειμενικότητα και την παρωδία καταδεικνύει ως παρωχημένες τις συμβάσεις του ρεαλιστικού μυθιστορήματος και ανανεώνει το είδος. Από την πλευρά του αναγνώστη, η απόλαυση της ανάγνωσης του Μυθιστορήματος της κυρίας Έρσης έγκειται όχι τόσο στην κατανόηση των συνθηκών της παραγωγής του ούτε της εύρεσης της πλοκής του, αλλά στη θαυμάσια ψάρια της ώρας» (Πεντζίκης, 1983, 118). Η φράση «κάτι θαυμάσια ψάρια της ώρας» μοιάζει σαν να προέρχεται από το λόγο της κυρίας Έρσης, αν και μιλά ο αφηγητής.

9 9 διαδικασία της πρόσληψης και ερμηνείας των χαρακτήρων του. Από την πρώτη κιόλας ανάγνωση, αποκαλύπτεται μέσα από την αριστουργηματική γραφή του ποια είναι η «ουσία» και η βασική «λειτουργία» ενός μυθιστορηματικού χαρακτήρα όντας ελάχιστος. Οι ελάχιστοι χαρακτήρες συνδέονται μεταξύ τους, μεγαλώνουν κατ όγκο μέσα από σύμβολα, ανακλάσεις, αντηχήσεις, παραλληλισμούς, αναλογίες και αντιθέσεις, έτσι ώστε να κατανοούνται ως μέρη δικτύων προσώπων. Σταδιακά αποκαλύπτεται πως οι αδυναμίες της κατασκευής των χαρακτήρων και της αφηγηματικής πράξης, οι οποίες αναφέρονται σε πολλές παρεκβάσεις, αποτελούν το θέμα του βιβλίου έχουν θεματοποιηθεί. Ο Ν.Γ. Πεντζίκης μέσα από τον αντιφραστικό του λόγο εγκωμιάζει αφηγηματικές τεχνικές που ο αφηγητής ψέγει και υπονομεύει αυτές που εκείνος δηλώνει πως θαυμάζει. Μα πάνω από όλα σκύβει με περισσή ευλάβεια πάνω από τους χαρακτήρες και επιμελείται τα δημιουργήματά του με ζήλο. Η Έρση ως χαρακτήρας δεν αναπτύσσεται μέσα από την εξέλιξη της δράσης της ή της ωρίμανσής της, αλλά από τη διεύρυνση της ταυτότητάς της, η οποία πραγματοποιείται μέσα από διαδικασίες ταυτίσεων και μεταμορφώσεων. Οι αποσπασματικές εικόνες και η τεχνική της αβύσσου με την οποία συνδέονται οι διάφορες πλευρές της ταυτότητας της αναδεικνύουν το βάθος της και τη βαρύτητα του «νέου» διακειμενικού χαρακτήρα. Η κυρία Έρση, όπως και τα υπόλοιπα πρόσωπα στο μυθιστόρημα του Πεντζίκη, από φορέας της δράσης στην ομώνυμη νουβέλα έχει μετατραπεί σε φορέας του λόγου (Αλεξανδράκη, 2003). Αποτελεί ένα κειμενοποιημένο πρόσωπο (textualized person) που δεν μπορεί να αποσπασθεί από το κείμενο (Rimmon-Kenan 1983: 34), καθώς περιεχόμενο και μορφή ταυτίζονται. Κατά συνέπεια, το Μυθιστόρημα της Κυρίας Έρσης αποσταθεροποιεί τους παραδοσιακούς τρόπους κατασκευής και πρόσληψης των μυθιστορηματικών χαρακτήρων. Το παραξένισμα του αναγνώστη και η διαδικασία της συνειδητοποίησης των συνηθισμένων τρόπων παρουσίασης των χαρακτήρων ως αυτόματων και τετριμμένων είναι ανάλογη με την αρχή της «ανοικείωσης» 7 για τη γλώσσα, έτσι όπως 7 Ο όρος «ανοικείωση» (defamililirisation) εισάγεται από τον Viktor Shklovsky, ο οποίος ορίζει ως βασική λειτουργία της τέχνης να ανοικειώνει τα πράγματα που έγιναν αυτόματα ή έχουν γίνει συνήθειες. Για παράδειγμα, ο χορός ανοικειώνει το περπάτημα. Βλ. Jefferson & Robey 1985 : 19.

10 10 τη χρησιμοποιούσαν οι Ρώσοι Φορμαλιστές για να προσδιορίσουν τη λογοτεχνικότητα της λογοτεχνίας. Οι αναγνώστες του Μυθιστορήματος της κυρίας Έρσης ανοικειώνονται τον χαρακτήρα της Έρσης διπλά: γνωρίζουν διαφορετικές ή εναλλακτικές πτυχές του, αλλά και τον προσλαμβάνουν μέσω καινούριων αφηγηματικών τεχνικών. Η κυρία Έρση δεν αποτελεί καρικατούρα της Έρσης. Μέσα σε πλαίσιο θαυμασμού και σεβασμού, αυτό το γνωστό πρόσωπο αντικατοπτρίζεται στον «παραμορφωτικό καθρέφτη» της μεταμυθοπλασίας και μέσα από καινούριες συμβάσεις μεταβάλλεται ριζικά τόσο το ίδιο όσο και ο τρόπος θέασής του. Σε αυτή τη διαδικασία ο Ν.Γ. Πεντζίκης δέχτηκε τις επιρροές των ευρωπαίων λογοτεχνών που εφάρμοσαν μοντερνιστικές τεχνικές γραφής και τις παρουσίασε αφομοιωμένες μέσα από το προσωπικό μοναδικό του ύφος. Όχι μόνο δεν έγινε «απλός μιμητής των τεχνικών που ασπάστηκε, αλλά εξελίχθηκε σε ρηξικέλευθο και γόνιμο μεταρρυθμιστή τους» (Κωτόπουλος 2006 : 59). Ειδικά η επιλογή του να μην κατασκευάσει «νέα» μυθιστορηματικά πρόσωπα, αλλά να μεταποιήσει εκείνα της Έρσης αναδεικνύει τη διακειμενικότητα ως το βασικότερο δομικό στοιχείο της αφήγησης και της ποιητικής των χαρακτήρων. Εν κατακλείδι το Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης τελικά δεν αναφέρεται μόνο στο χαρακτήρα της Έρσης, αλλά στο ίδιο το βιβλίο και τις συνθήκες παραγωγής του. Η έσχατη βαθμίδα αυτοαναφορικότητάς του όχι απλώς θίγει τα αδύναμα σημεία της θεωρίας της αφήγησης στην κατασκευή χαρακτήρων, αλλά κατασκευάζει μια καινούρια αφηγηματική θεωρία μέσα από τη μυθιστορηματική πράξη. Ο Ν.Γ. Πεντζίκης γράφοντας μυθιστόρημα τελικά μυθιστορεί τη θεωρία χαρίζοντας στο κοινό μία εναλλακτική ανάγνωση, μια παρωδία, ένα εκτενές λογοπαίγνιο, ένα ατέρμονο παιχνίδι σημείων. Περίληψη Στο Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης «θεματοποιείται» η ποιητική των χαρακτήρων, καθώς δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην κατάδειξη των συμβάσεων που υπονομεύονται με το πέρασμα από το ρεαλιστικό στο νεοτερικό μυθιστόρημα. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω της «ανακύκλωσης των χαρακτήρων», διότι με το έργο του Νίκου Γαβριήλ Παντζίκη επαναδραστηριοποιείται και επανακωδικοποιείται η Έρση του Γεωργίου Δροσίνη. Παρά τον υπαινιγμό του

11 11 τίτλου πως πρόκειται για την αναδιήγηση της γνωστής ιστορίας με τη χρήση των ερμηνευτικών συμβάσεων του μυθιστορήματος, το έργο καθορίζεται από την υπέρβαση της δεδομένης πλοκής, τη μεταμόρφωση των διακειμενικών χαρακτήρων και τη μεταβολή των γνωστών μεθόδων παρουσίασής τους. Ο Ν.Γ. Πεντζίκης θρυμματίζει τις παραδοσιακές συμβάσεις που ισχύουν για τους χαρακτήρες της Έρσης και παράλληλα επιβάλλει ένα νέο είδος ενότητας στα θραύσματά τους. Από το ψυχολογικό ρεαλισμό περνά σε μια φαινομενολογική προσέγγιση των χαρακτήρων. Το στοιχείο που κυριαρχεί στην κατασκευή τους είναι η υπέρβαση του χάσματος μεταξύ υποκειμένου και αντικειμένου. Οι χαρακτήρες εστιάζουν στη φαιμενολογική πραγματικότητα έτσι όπως αυτή παρουσιάζεται στη συνείδησή τους και για αυτό το λόγο δίνεται έμφαση στην περιγραφή της ροής της. Βιβλιογραφία Abrams, M[eyer] H[oward]., & Harham, Geoffrey Galt (2005). A Glossary of Literary Terms, Wadsworth, Boston: USA. Αλεξανδράκη, Βάσω (2003). Η μυθιστορηματική γραφή ως απόκλιση στο Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης του Ν.Γ.Πεντζίκη, Αδημοσίευτη Διδακτορική Διατριβή, Αθήνα. Brée, G[ermain] (1956). Marcel Proust and Deliverance from Time, London : Chatto and Windus. Γιούρης, Ηλίας (1996). Η ποιητική του Ν.Γ. Πεντζίκη. Αδημοσίευτη Διδακτορική Διατριβή, Ιωάννινα. Chatman, Seymour, Story and Discourse, Ithaca, New York: Cornell University Press, Dentith, Simon (2000). Parody, New York, Routledge. Δροσίνης, Γεώργιος (2000). Έρση, Αθήναι, Ίνδικτος, [πρώτη έκδοση 1922]. Genette, Gérard (1982). Palimpsestes, La littératture au second degree. Paris, Seuil. James, William Principles of Psychology (1890) Πρόσβαση Jefferson, Ann, & Robey, David (1985). Modern Literary Theory. A comparative Introduction, London, Batford Academic and Educational.

12 12 Kristeva, Julia (1969). Σημειωτική: Recherches pour une semanalyse, Seuil, Paris. (Αγγλική μετάφραση: Desire in Language: A Semiotic Approach to Literature and Art. Oxford: Blackwell, 1980.) Κωτόπουλος, Τριαντάφυλλος (2006). Η Θεσσαλονίκη στο έργο Θεσσαλονικέων συγγραφέων, Θεσσαλονίκη, Κώδικας. Μπερλής, Άρης (2001). Κριτικά Δοκίμια, Αθήνα, Ύψιλον / βιβλία. Parsons, Deborah (2007). Theorists of the Modern Novel. James Joyce, Dorothy Richardson, Virginia Wolf, London and New York, Routledge. Πεντζίκης, Νίκος Γαβριήλ (1983). Το Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης, Θεσσαλονίκη, Α.Σ.Ε Α.Ε., [πρώτη έκδοση 1966]. Slosmith Rimmon-Kenan, (1983). Narrative Fiction. Contemporary poetics, London & New York, Routledge. Τρελός, Ιγνάτης, (1987). Οι ώρες της κυρίας Έρσης. Ένα ψευδώνυμο δοκίμιο του Γιώργου Σεφέρη και ένα ανέκδοτο γράμμα του Νίκου Καχτίτση φροντισμένα και σχολιασμένα από τον Γ.Π. Ευτυχίδη. Αθήνα, Ερμής [πρώτη δημοσίευση στο περιοδικό Ο Ταχυδρόμος, ΙΓ, 679, στις 15 Απριλίου 1967]. Wimsatt, William, K., &. Beardsley, Monroe, C (1954). The Intentional Fallacy. Revised and republished in The Verbal Icon: Studies in the Meaning of Poetry, University of Kentucky Press, [πρώτη δημοσίευση στο Sewanee Review, 1946, vol. 54, ].

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Νέα Αθηναϊκή Σχολή Λογοτεχνία Β Λυκείου Εισαγωγή Επιμέλεια: Τ. Γιακουμάτου www.netschoolbook.gr 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Εσωτερική αναδιάρθρωση κράτους-στόχος

Διαβάστε περισσότερα

Αφηγηματικές τεχνικές -αφηγηματικοί τρόποι

Αφηγηματικές τεχνικές -αφηγηματικοί τρόποι Αφηγηματικές τεχνικές -αφηγηματικοί τρόποι Αφηγηματικές τεχνικές Οι λειτουργίες του αφηγητή 0 αφηγητής μπορεί να είναι πρόσωπο της αφήγησης, με πρωταγωνιστικό ή δευτερεύοντα ρόλο, ή μπορεί να είναι αμέτοχος

Διαβάστε περισσότερα

Βιογραφικά είδη. Σοβαρό, επίσηµο, τυπικό

Βιογραφικά είδη. Σοβαρό, επίσηµο, τυπικό Βιογραφικά είδη (Βιογραφία, µυθιστορηµατική βιογραφία, αυτοβιογραφία, µυθιστορηµατική αυτοβιογραφία, βιογραφικό σηµείωµα, αυτοβιογραφικό σηµείωµα, αποµνηµονεύµατα, ηµερολόγιο, συστατική επιστολή) Περιεχόµενο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Το ταξίδι στην 11η διάσταση

Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το κείμενο αυτό δεν αντιπροσωπεύει το πώς παρουσιάζονται οι 11 διστάσεις βάση της θεωρίας των υπερχορδών! Είναι περισσότερο «τροφή για σκέψη» παρά επιστημονική άποψη. Οι σκέψεις

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ»

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Ειρηάννα Δραγώνα Θεατροπαιδαγωγός- Εμψυχώτρια Θεάτρου [ Το κείμενο βασίστηκε στις

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής Ενότητα 8 Παρωδία Ι: Θεωρητική προσέγγιση Κατερίνα Κωστίου Τμήμα Φιλολογίας ενότητα 8 «Βατραχομυομαχία»: Σχέδιο του Γιώργου

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Σ ένα συνοριακό σταθμό

Σ ένα συνοριακό σταθμό Σ ένα συνοριακό σταθμό - Αντώνη Σαμαράκη Σχεδιασμός πρότασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος Δημιουργία κλίματος δεκτικότητας Προβάλλονται εικόνες σχετικές με σταθμούς και τρένα με μουσική υπόκρουση και

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΗΔομή του Εκπαιδευτικού Υλικού Για τη διδασκαλία της Γλώσσας στην Γ τάξη του Δημοτικού χρησιμοποιείται το παρακάτω υλικό: Βιβλίο του Μαθητή, 3 τεύχη (240

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Μυθολογία Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Υλικό: Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων: 1 διδακτική ώρα έφηβοι και

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή Συμπεριφορά

Οργανωσιακή Συμπεριφορά ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Οργανωσιακή Συμπεριφορά Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Οργανώσεις Ιωάννης Σαλμόν Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3,

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3, «...Πλαστήκαµε για να µην είµαστε µονάχοι. Για τούτο η καρδιά µας ασταµάτητα διψά για τους άλλους. Χωρίς το διάλογο των υπάρξεων µας η ζωή φαίνεται αδειανή, ερηµωµένη, αδικαιολόγητη. Ζούµε και πλησιάζουµε

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ

Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Κύκλος επτά (7) διαλέξεων, με την συμμετοχή εννέα (9) κορυφαίων ομιλητών, με κοινό χαρακτηριστικό γνώρισμα την πρωτοποριακή σκέψη. Στόχος των ομιλιών είναι

Διαβάστε περισσότερα

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ THE G C SCHOOL OF CAREERS ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΥΝ ΤΣΟΥ. Οι διακεκριμένοι καθηγητές Στρατηγικής Αθανάσιος Πλατιάς και Κωνσταντίνος. Δελτίο Τύπου. Εκδόσεις: Διαθέσιμο από:

ΣΟΥΝ ΤΣΟΥ. Οι διακεκριμένοι καθηγητές Στρατηγικής Αθανάσιος Πλατιάς και Κωνσταντίνος. Δελτίο Τύπου. Εκδόσεις: Διαθέσιμο από: ΣΟΥΝ ΤΣΟΥ Πολεμική Στρατηγική Κείμενα: Αθανάσιος Πλατιάς, Κωνσταντίνος Κολιόπουλος ISBN: 978-960-531-342-5 Τιμή: 18,02 ευρώ Σελίδες: 280 Σχήμα: 17 x 24 Γλώσσα: Ελληνικά, Ημερομηνία κυκλοφορίας: 2015 Εκδόσεις:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 2 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 2 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 2 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α. Να γράψετε την περίληψη του κειμένου σε 90-100 λέξεις Ο Μπαμπινιώτης υποστηρίζει ότι η Ενωμένη Ευρώπη διαμορφώνει μια νέα πραγματικότητα που επιβοηθεί τον επαναπροσδιορισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο "Σκανταλόπετρα"

Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο Σκανταλόπετρα Ημερομηνία 24/11/2015 Μέσο Συντάκτης Link achaianews.gr Κατερίνα Σαμψώνα http://bit.ly/1qtceq0 Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο "Σκανταλόπετρα" Η Σκανταλόπετρα είναι το νέο βιβλίο του Σωτήρη

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 9 ο ΓΕΛ Πατρών ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΑΚΙΤΣΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΟΛΙΑΒΡΑ ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΥΛΑΙΔΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΟΜΑΔΑ: Tom&Jerry Υπεύθυνοι καθηγητές:

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο Η ενδυμασία αποτελείται από κάθε τι με το οποίο ο άνθρωπος καλύπτει και στολίζει το σώμα του. Περιλαμβάνει δηλαδή τα ρούχα και

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της αγάπης

Το παραμύθι της αγάπης Το παραμύθι της αγάπης Μια φορά και ένα καιρό, μια βασίλισσα έφερε στον κόσμο ένα παιδί τόσο άσχημο που σχεδόν δεν έμοιαζε για άνθρωποs. Μια μάγισσα που βρέθηκε σιμά στη βασίλισσα την παρηγόρησε με τούτα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ - Α,α,α,α,α,α,α! ούρλιαξε η Νεφέλη - Τρομερό! συμπλήρωσε η Καλλιόπη - Ω, Θεέ μου! αναφώνησα εγώ - Απίστευτα τέλειο! είπε η Ειρήνη και όλες την κοιτάξαμε λες και είπε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΡΗΤΟΡΙΚΗΣ & ΛΟΓΟΥ ΙΙΙ Υπεύθυνη: Μαρία Κακαβούλια ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ ΤΗΣ ΑΦΗΓΗΣΗΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΡΗΤΟΡΙΚΗΣ & ΛΟΓΟΥ ΙΙΙ Υπεύθυνη: Μαρία Κακαβούλια ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ ΤΗΣ ΑΦΗΓΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΡΗΤΟΡΙΚΗΣ & ΛΟΓΟΥ ΙΙΙ Υπεύθυνη: Μαρία Κακαβούλια Ζ εξάμηνο 2007 ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ ΤΗΣ ΑΦΗΓΗΣΗΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΦΗΓΗΜΑ Α. ΙΣΤΟΡΙΑ story Β. ΛΟΓΟΣ discourse Α.

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργική Μέθοδος ρυθμικού και θεατρικού παιχνιδιού

Δημιουργική Μέθοδος ρυθμικού και θεατρικού παιχνιδιού Δημιουργική Μέθοδος ρυθμικού και θεατρικού παιχνιδιού ΕΝΟΤΗΤΑ 6: ΔΟΜΙΚΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΘΕΑΤΡΙΚΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ-ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΜΒΑΝ Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης 1 Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα»

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Α] Ασκήσεις κλειστού τύπου (Σωστό Λάθος) Για τον Πλάτωνα οι καθολικές έννοιες, τα «καθόλου», δεν είναι πράγματα ξεχωριστά

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth. Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307 Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο και 2 ο Μονάδες ECTS: 6

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Βοηθώντας τα Παιδιά µε το Focusing

Βοηθώντας τα Παιδιά µε το Focusing Βοηθώντας τα Παιδιά µε το Focusing Μερικές Οδηγίες για Συνοδούς Simon Kilner Μετάφραση στα ελληνικά: Αριάδνη Λαμπράκη «Και θα είναι εντάξει αν...;» Πώς λέει «όχι» το παιδί σου; Τι είναι το Focusing * ;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής Ενότητα 5: Ειρωνικό προσωπείο: το παράδειγμα του Γιάννη Σκαρίμπα Κατερίνα Κωστίου Τμήμα Φιλολογίας ενότητα 5 Ειρωνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση)

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση) ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση) 1) Ο Νίκος υπηρετεί στρατιώτης Α. Υποκείμενο Β. Αντικείμενο Γ. Προσδιορισμός Δ.

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΗ Γ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ από τη δασκάλα Στέλλα Σάββα Παττίδου

ΤΑΞΗ Γ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ από τη δασκάλα Στέλλα Σάββα Παττίδου ΤΑΞΗ Γ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ από τη δασκάλα Στέλλα Σάββα Παττίδου ΚΕΙΜΕΝΙΚΟ ΕΙΔΟΣ:ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Θέμα: Περιγραφή προσώπου Τίτλος: «ο παππούς μου» Α. ΠΡΟΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ 1. Φάση Αυθεντικοποίησης (3Χ40 λεπτά) Προβληματισμός

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων.

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. 9 LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. «Βλέπουμε με τα μάτια μας, αλλά κατανοούμε με τα μάτια της συλλογικότητας». 6 Ένα από τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120)

Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής.

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Τρεις κατηγορίες κοινωνικών καταστάσεων είναι για τον Tajfel

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ 1.α. Το κείμενο: Ο Μακρυγιάννης άρχισε να γράφει τα Απομνημονεύματα στις 26 Φεβρουαρίου του 1829 στο Άργος όπου είχε οριστεί Γενικός Αρχηγός της Εκτελεστικής Δυνάμεως

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Λαχτάρα για φαγητό Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

Αναγνώριση και Διεκδίκηση των Δικαιωμάτων των Παιδιών σε Σχέση με την Πίστη σε Ένα Δίκαιο Κόσμο

Αναγνώριση και Διεκδίκηση των Δικαιωμάτων των Παιδιών σε Σχέση με την Πίστη σε Ένα Δίκαιο Κόσμο Αναγνώριση και Διεκδίκηση των Δικαιωμάτων των Παιδιών σε Σχέση με την Πίστη σε Ένα Δίκαιο Κόσμο Χρύσα Μαλανδράκη, Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ. Εκδόσεις Ψυχογιός

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ. Εκδόσεις Ψυχογιός ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ Εκδόσεις Ψυχογιός Τον Γιώργο Πιντέρη, τον γνώρισα πολλά χρόνια πριν. Συγκεκριμένα σε μια εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Επιμελητήριο Ηρακλείου, όπου με

Διαβάστε περισσότερα

Την Τετάρτη 24 Σεπτεμβρίου στις 19.00 η Μάργκαρετ Ατγουντ θα μιλήσει στο Megaron Plus με θέμα «Δυστοπίες και η ελληνική επιρροή πάνω σε αυτές».

Την Τετάρτη 24 Σεπτεμβρίου στις 19.00 η Μάργκαρετ Ατγουντ θα μιλήσει στο Megaron Plus με θέμα «Δυστοπίες και η ελληνική επιρροή πάνω σε αυτές». ΜΑΡΓΚΑΡΕΤ ΑΤΓΟΥΝΤ Ο ταλαντούχος αναγνώστης ζει με το βιβλίο Ίσως η μεγαλύτερη εν ζωή συγγραφέας στην αγγλόφωνη λογοτεχνία. Για μένα, μια περίπτωση που στο μέλλον θα θεωρηθεί ατόπημα αν η Σουηδική Ακαδημία

Διαβάστε περισσότερα

YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΡΑΠΤΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΓΙΑ ΑΠΟΚΤΗΣΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΠΟΛΥ ΚΑΛΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Θέμα: ΕΛΛΗΝΙΚΑ Ημερομηνία:

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Tο φαινόμενο της ανάγνωσης προσεγγίζεται ως ολική διαδικασία, δηλαδή ως λεξιλόγιο, ως προφορική έκφραση και ως κατανόηση. ημήτρης Γουλής Πρώτη Πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Πως σας ήρθε η ιδέα; Ε.Τ.: Μας παιδεύει ο Έρωτας και στήνει παιχνίδια ο κατεργάρης! Που γράψατε το βιβλίο σας; Ε.Τ.: Στον καναπέ μου!

Πως σας ήρθε η ιδέα; Ε.Τ.: Μας παιδεύει ο Έρωτας και στήνει παιχνίδια ο κατεργάρης! Που γράψατε το βιβλίο σας; Ε.Τ.: Στον καναπέ μου! Πως σας ήρθε η ιδέα; Ε.Τ.: Μας παιδεύει ο Έρωτας και στήνει παιχνίδια ο κατεργάρης! Που γράψατε το βιβλίο σας; Ε.Τ.: Στον καναπέ μου! Πόσο χρόνο σας πήρε η συγγραφή; Ε.Τ.: Κοιμάμαι + τρώω + περπατάω +

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Clements & Sarama, 2009; Sarama & Clements, 2009 Χωρική αντίληψη και σκέψη Προσανατολισμός στο χώρο Οπτικοποίηση (visualization) Νοερή εικονική αναπαράσταση Νοερή

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία. Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία. Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης 1 Σκοπός της ενότητας Γνωριμία με την τέχνη του χοροθεάτρου

Διαβάστε περισσότερα

The Keele STarT Back Screening Tool

The Keele STarT Back Screening Tool The Keele STarT Back Screening Tool Σκεπτόμενος (-η) τις 2 τελευταίες εβδομάδες σημειώστε την απάντησή σας στα ακόλουθα ερωτήματα: Διαφωνώ Συμφωνώ 0 1 1 Ο πόνος στην μέση μου απλώθηκε κάτω στο (-α) πόδι

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Δρ. Χρήστος Παναγιωτόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Παιδικής και Εφηβικής Ψυχικής

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Φυλλάδιο Εργασίας 1 Ενδεικτικές Απαντήσεις Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Κωνσταντίνος Κακαρίκος, Ευφροσύνη Κοντοκώστα k_kakarikos@hotmail.com efkodok@yahoo.gr Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η )

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) 1 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ JACKSON POLLOCK ΣΤΟΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ WILLIAM WRIGHT ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΟΥ 1950. Το καλοκαίρι του 1950 o δημοσιογράφος William Wright πήρε μια πολύ ενδιαφέρουσα ηχογραφημένη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

Μαρούλης Δημήτρης EXCELLENT Ετήσια Αξιολόγηση του ΚΞΓ Μαρούλης Δημήτρης

Μαρούλης Δημήτρης EXCELLENT Ετήσια Αξιολόγηση του ΚΞΓ Μαρούλης Δημήτρης EXCELLENT 3 Εκδόσεις Λευκή Σελίδα ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Αγγλική Γλώσσα Μαρούλης Δημήτρης EXCELLENT Ετήσια Αξιολόγηση του ΚΞΓ Μαρούλης Δημήτρης Διορθώσεις: Ελένη Ζαφειρούλη Σελιδοποίηση: Γιάννης Χατζηχαραλάμπους Μακέτα

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Β Τρίτη διδακτική πρόταση Κατοικίδια ζώα Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά ή ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

Ο γιος του ψαρά. κόκκινη κλωστή δεμένη στην ανέμη τυλιγμένη, δώστου κλότσο να γυρίσει παραμύθι ν' αρχινήσει...

Ο γιος του ψαρά. κόκκινη κλωστή δεμένη στην ανέμη τυλιγμένη, δώστου κλότσο να γυρίσει παραμύθι ν' αρχινήσει... Ο γιος του ψαρά κόκκινη κλωστή δεμένη στην ανέμη τυλιγμένη, δώστου κλότσο να γυρίσει παραμύθι ν' αρχινήσει... ια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας ψαράς που δεν είχε παιδιά. Κάποια μέρα, εκεί που πήγαινε με

Διαβάστε περισσότερα

«Φιλολογικό» Φροντιστήριο

«Φιλολογικό» Φροντιστήριο «Φιλολογικό» Φροντιστήριο 2 ο Διαγώνισμα στη Νεοελληνική Γλώσσα Α Λυκείου Επιμέλεια: Μάνθου Άρτεμις [Ο διαδικτυακός διάλογος] Δεν μπορεί, ασφαλώς, να αμφισβητηθεί ότι ο διάλογος αποτελεί απαραίτητο στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Τίτλος μαθήματος ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Επιλογής / Ενότητα Τεχνών (ΤΕ) ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΕΙΡΗΝΗ ΝΑΚΟΥ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΚΤ1121 ΜΟΝΑΔΕΣ ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

ΣΜΑΡΑΓΔΙ ΣΤΗ ΒΡΟΧΗ της Άννας Γαλανού - Book review

ΣΜΑΡΑΓΔΙ ΣΤΗ ΒΡΟΧΗ της Άννας Γαλανού - Book review Ημερομηνία 20/8/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.culture21century.gr Γιώτα Παπαδημακοπούλου http://www.culture21century.gr/2015/08/book-review_33.html ΣΜΑΡΑΓΔΙ ΣΤΗ ΒΡΟΧΗ της Άννας Γαλανού - Book review 20

Διαβάστε περισσότερα