ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ 2 ΟΥ ΕΠΑΛ ΑΜΑΛΙΑΔΑΣ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ ΠΑΜΕ ΜΙΑ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ 2 ΟΥ ΕΠΑΛ ΑΜΑΛΙΑΔΑΣ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ ΠΑΜΕ ΜΙΑ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ"

Transcript

1 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ 2 ΟΥ ΕΠΑΛ ΑΜΑΛΙΑΔΑΣ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ ΠΑΜΕ ΜΙΑ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ ΜΑΪΟΣ 2013

2 ΑΝΤΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ Είναι πραγματικά δύσκολο να αγγίξεις το έργο του Χατζιδάκι. Είναι όμως και προκλητικά ενδιαφέρον, ιδίως για τα νέα παιδιά, που αγνοούν το συνθέτη. Αποδείχτηκε, εντούτοις, πως τα παιδιά διψούν για την ομορφιά και αντιλαμβάνονται την μαγεία της τέχνης. Προσπαθήσαμε να ψηλαφίσουμε, πέρα από τις δυσκολίες, λίγο τον συνθέτη. Το αποτέλεσμα θα ξετυλιχθεί μπροστά σας. Πρώτα όμως θέλουμε να ευχαριστήσουμε εκείνους που μας βοήθησαν. Ιδιαίτερα τις μαθήτριες του ΒΥΓ2: Νταουλτζίου Αουγκέρτα, Παλυβού Αγγελική, Σπαή Άννα και Σταθοπούλου Ιωάννα για τις εικαστικές παρεμβάσεις τους. Κλείνοντας και ως απάντηση στους αρνητές της εκπαίδευσης ο Χατζιδάκις έλεγε: Φτιάξε ελεύθερους ανθρώπους για να έχεις ελεύθερο χώρο. ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ ΚΛΑΔΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΛΕΒΕΤΣΙΟΥ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΜΠΙΣΣΑ ΕΛΙΣΑΒΕΤ

3 ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΑΞΗ Α ΤΜΗΜΑ: Α1 Αναγνωστοπούλου Βασιλική Αρβανίτη Μαρία Γκέκα Αλτέα Γκέκα Εσμεράλντα Δανίκα Άννα-Μαρία ΤΜΗΜΑ: Α2 Κοτσέτα Διονυσία Κότσιφα Ιωάννα Μπεκιάρη Ανθούλα ΤΜΗΜΑ: Α3 Παπαδοπούλου Ελευθερία Τσακοπιάκου Παναγιώτα

4 ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ Η ΖΩΗ ΤΟΥ Ο Μάνος Χατζιδάκις γεννήθηκε στις 23 Οκτωβρίου του 1925 στην Ξάνθη. Ο πατέρας του, Γεώργιος Χατζιδάκις, καταγόταν από τη Μύρθιο Ρεθύμνου και ήταν δικηγόρος. Η μητέρα του, Αλίκη(Βασιλική), το γένος Αρβανιτίδου καταγόταν από την Αδριανούπολη. Από την ηλικία των τεσσάρων ετών αρχίζει τα πρώτα μαθήματα πιάνου, με δασκάλα την Αλτουνιάν, γνωστή μουσικό της Ξάνθης, αρμένικης καταγωγής. Μάθαινε επίσης, βιολί και ακορντεόν. Το 1932, η μητέρα και τα δυο παιδιά, ο Μάνος και η Μιράντα, εγκαθίστανται οριστικά στην Αθήνα και οι γονείς χωρίζουν. Το 1938 ο πατέρας του σκοτώνεται σε αεροπορικό δυστύχημα. Το γεγονός αυτό καθώς και η έναρξη του Β Παγκοσμίου πολέμου, κατέστρεψαν

5 οικονομικά την οικογένεια. Στα δύσκολα χρόνια της κατοχής και της απελευθέρωσης, εργάζεται ως φορτοεκφορτωτής στο λιμάνι του Πειραιά, παγοπώλης, εργάτης στο εργοστάσιο ζυθοποιίας Φιξ, υπάλληλος στο φωτογραφείο του Μεγαλοοικονόμου, βοηθός νοσοκόμος στο 401 Στρατιωτικό νοσοκομείο. Συγχρόνως αρχίζει ανώτερα θεωρητικά μαθήματα μουσικής με τον Μενέλαο Παλλάντιο. Αρχίζει επίσης σπουδές Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών(σπουδές που ποτέ δεν ολοκλήρωσε), ενώ παράλληλα γαλουχείται από καλλιτέχνες και διανοούμενους(γκάτσος, Σεφέρης, Ελύτης, Τσαρούχης, Σικελιανός) της γενιάς του μεσοπολέμου. Κατά την τελευταία περίοδο της κατοχής, συμμετείχε στην Εθνική αντίσταση μέσα από τις γραμμές της ΕΠΟΝ, με το ψευδώνυμο Πέτρος Γρανίτης. Το 1949 με μια διάλεξη του για το ρεμπέτικο τραγούδι θα ξεσηκώσει θύελλα αντιδράσεων στη συντηρητική ελληνική αστική κοινωνία. Το 1959 και το 1960, στα δύο πρώτα φεστιβάλ τραγουδιού που διοργανώνει το Ε.Ι.Ρ., παίρνει το πρώτο βραβείο για δύο τραγούδια που ερμηνεύει η Νάνα Μούσχουρη. Το 1960 κερδίζει στη Θεσσαλονίκη το πρώτο βραβείο μουσικής της Α Εβδομάδας Κινηματογράφου για τη μουσική του στην ταινία του Νίκου Κούνδουρου, Το Ποτάμι. Το 1960 του απονέμεται το βραβείο Oscar για το τραγούδι Τα παιδιά του Πειραιά - από την ταινία του Jules Dassin: Ποτέ την Κυριακή και ταυτόχρονα γίνεται ο πρώτος Έλληνας συνθέτης που κάνει γνωστό το ελληνικό τραγούδι έξω από τα σύνορα της χώρας. Όμως, εκτός από Τα Παιδιά του Πειραιά, τα επόμενα χρόνια πολλά τραγούδια του είχαν την ίδια τύχη και τραγουδήθηκαν από τους: Lale Andersen, Brenda Lee, Nat King Cole, Johnny Mathis, Hary Belafonte, Seon Filips, Amalia Rodringues, Michael Kamen και την Νάνα Μούσχουρη.

6 Αντισυμβατικός και πνεύμα ανήσυχο, στραμμένος ανέκαθεν στην αναζήτηση του καινούργιου και του αυθεντικού, χρηματοδοτεί τον Διαγωνισμό Πρωτοποριακής Σύνθεσης Μάνος Χατζιδάκις του Τεχνολογικού Ινστιτούτου Δοξιάδη. Προσκαλεί τον Αμερικανό συνθέτη Lucas Foss να προεδρεύσειτης κριτικής επιτροπής και το βραβείο απονέμεται στον Ιάννη Ξενάκη, άγνωστο τότε στο ελληνικό κοινό. Ιδρύει και διευθύνει την Πειραματική Ορχήστρα Αθηνών και στο σύντομο χρονικό διάστημα της ζωής της δίνει 20 συναυλίες με πρώτες παρουσιάσεις δεκαπέντε έργων ελλήνων συνθετών. Η μακρόχρονη και εποικοδομητική συνεργασία με τα Μπαλέτα του 20 ου αιώνα του Maurice Bejart, αρχίζει στις Βρυξέλλες το Το 1966 ο Χατζιδάκις φεύγει για την Αμερική, όπου θα παραμείνει μέχρι το Στην Αμερική, η μουσική του αντίληψη θα επηρεαστεί σημαντικά από την pop music. Το 1972, τον πιο σκοτεινό χρόνο της χούντας, επιστρέφει στην Αθήνα και ιδρύει το Πολύτροπο(μουσικό καφεθέατρο). Δύο χρόνια αργότερα με την πτώση της στρατιωτικής δικτατορίας αναλαμβάνει πάλι ενεργό δράση στην πολιτιστική ζωή της χώρας. Διορίζεται Αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής της Λυρικής Σκηνής( ) και Διευθυντής της Κρατικής Ορχήστρας( ). Παράλληλα, αναλαμβάνει τη διεύθυνση του κρατικού ραδιοσταθμού Τρίτο Πρόγραμμα( ) τον οποίο, σε συνεργασία με μια ομάδα νέων και ταλαντούχων δημιουργών, μετατρέπει σε σημείο αναφοράς, ποιότητας και ιδεών. Το 1979 καθιερώνει τις Μουσικές Γιορτές στ Ανώγεια της Κρήτης, με τοπικούς λαϊκούς χορούς και τραγούδια και διοργανώνει συνέδριο με θέμα την παράδοση, στο οποίο συμμετέχουν διανοούμενοι, καλλιτέχνες και ακαδημαϊκοί. Το 1980 εγκαινιάζει τον Μουσικό Αύγουστο στο Ηράκλειο της Κρήτης, ένα

7 φεστιβάλ που παρουσίαζε τα νέα ρεύματα σ όλους τους τομείς της καλλιτεχνικής έκφρασης. Το διοργανώνει τους Μουσικούς Αγώνες στην Κέρκυρα. Το εκδίδει το πολιτιστικό περιοδικό Το Τέταρτο. Θέλοντας να προστατεύσει το ελληνικό τραγούδι από την φθορά του εμπορίου, συστήνει το 1985, την ανεξάρτητη δισκογραφική εταιρεία ΣΕΙΡΙΟΣ. Με φορέα τον Σείριο παρουσιάζει στην Πλάκα( ) μια σειρά μουσικών προγραμμάτων με νέους καλλιτέχνες. Το 1991, σε συνεργασία με τον Δήμο Καλαμάτας διοργανώνει τους Πρώτους Αγώνες Ελληνικού Τραγουδιού Καλαμάτας. Το ιδρύει την Ορχήστρα των Χρωμάτων, την οποία διηύθυνε μέχρι το τέλος της ζωής του. Η Ορχήστρα των Χρωμάτων με μαέστρο τον Χατζιδάκι έδωσε είκοσι συναυλίες και δώδεκα ρεσιτάλ ελληνικού και διεθνούς ρεπερτορίου με έλληνες και ξένους σολίστ. Ασυμβίβαστος και πρωτοπόρος, εχθρός της σοβαροφάνειας και των παγιωμένων αντιλήψεων, λάτρης της νεότητας και της συνεχούς αμφισβήτησης και με όπλο του την ελληνική αλλά και την οικουμενική παιδεία, συνέδεσε τη λόγια με τη λαϊκή μουσική, δημιουργώντας έτσι ένα νέο ήχο, ένα νέο τραγούδι που έχει τις ρίζες του τόσο στην Ανατολή όσο και στη Δύση. Το απόγευμα της 15 ης Ιουνίου του 1994, ο Μάνος Χατζιδάκις άρχισε το ταξίδι του προς τα άστρα.

8 Ο ΜΑΝΟΣ ΚΑΙ Η ΜΟΥΣΙΚΗ Ο Χατζιδάκις επέλεξε συνειδητά να παραμείνει σχεδόν αυτοδίδακτος σε όλη τη διάρκεια της ζωής του και αυτό καθόρισε ουσιαστικά την πορεία της συνθετικής του σταδιοδρομίας. Η επιλογή αυτή είχε ως αποτέλεσμα να διαφυλάξει τον αυθορμητισμό και το νεανικό του πάθος και να περισώσει την αγνότητα των συναισθημάτων ενός εραστή της τέχνης. Σημαντικό μέρος της τυπικής μουσικής εκπαίδευσης κατάφερε να το αναπληρώσει μέσα από την ακροαματική του εμπειρία και τη μελέτη της παρτιτούρας μεγάλου αριθμού έργων, οι οποίες του εξασφάλισαν τη δυνατότητα να κατανοήσει σε βάθος ακόμα και τις πιο σύγχρονες τεχνικές σύνθεσης της εποχής του. Ο Χατζιδάκις γνώριζε την κλασική μουσική, την αγαπούσε, αλλά δεν την αντιμετώπιζε με φόβο. Η σχέση του με το λαϊκό τραγούδι αλλά και η ιδιοσυγκρασία του τον οδήγησαν στη δημιουργία μικρών σε διάρκεια μουσικών μορφών, οι οποίες συχνά συντάσσονταν σε μεγάλες ενότητες-κύκλους. Οι όροι στον Χατζιδάκι είναι ξεκάθαροι: έντεχνη ευρωπαϊκή, από τη μια πλευρά λαϊκή μουσική αναφορά από την άλλη με το διαμεσολαβητικό ρόλο του ίδιου ανάμεσά τους. Ο Χατζιδάκις δεν είχε ψευδαισθήσεις ως προς τη σχέση με τη δυτικοευρωπαϊκή τέχνη, αλλά αναζητούσε εκείνα τα στοιχεία της ελληνικής αυθεντικότητας που θα του επέτρεπαν να κτίσει το καλλιτεχνικό του όραμα. Η λαϊκότητα του Χατζιδάκι στο μουσικό του έργο είναι μια λαϊκότητα χωρίς χυδαιότητα ή ύβρη. Η Ρενάτα Δαλιανούδη, διδάκτωρ Εθνομουσικολογίας στο Τμήμα Μουσικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών,

9 στη μονογραφία της με τίτλο "Μάνος Χατζιδάκις και λαϊκή μουσική παράδοση", παρουσιάζει τη σχέση του συνθέτη με την παραδοσιακή και λαϊκή μουσική. Είναι γνωστό ότι η πρωτοτυπία και η επιτυχία των έργων του Μάνου Χατζιδάκι έγκεινται στο γεγονός ότι η λογιότητα συνυπάρχει με τη λαϊκότητα μέσα σε μια διαλεκτική σχέση. Η λόγια μουσική προσφέρει την απαραίτητη τεχνογνωσία για περαιτέρω επεξεργασία ενώ η λαϊκή μουσική παράδοση το υλικό προς επεξεργασία με βάση την τεχνογνωσία αυτή. Πρόκειται, όπως σημειώνει στον επίλογο της μονογραφίας της η Ρενάτα Δαλιανούδη, «για ένα πρωτόγνωρο για την εποχή "μεικτό" είδος μουσικής το οποίο ο ίδιος δημιουργεί ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του 40: τη "λαϊκογενή" λόγια ή "ημιλόγια" ή τηνατέχνως και αδοκίμως- αποκαλούμενη έντεχνη λαϊκή μουσική. Η σχέση του Μάνου Χατζιδάκι με την παράδοση υπήρξε αμφίθυμη. Αισθανόταν έρωτα και μίσος για αυτήν. Από τη μία πλευρά υμνούσε την «Ιτιά» παροτρύνοντας τους νέους να χορέψουν τον τσάμικο και τον καλαματιανό. Από την άλλη πλευρά, όμως, θα μπορούσε να νιώθει και απώθηση, εφόσον μεγάλωσε σε εποχές όπου το δημοτικό τραγούδι είχε στραγγαλιστεί και αποστραγγιστεί μέσω της αντιδραστικής προπαγάνδας στρατοκρατόρων και δικτατόρων. Δεν γύρισε όμως την πλάτη του στη δημοτική μας παραδοσιακή μουσική. Ο ίδιος ο δημιουργός σε συνεντεύξεις του είχε κατά κάποιον τρόπο τεκμηριώσει τη σχέση του με την «ελληνική» μουσική ή τουλάχιστον το πώς εκείνος την αντιμετώπιζε. «Σωστά ευαίσθητος, υγιής, κάτω από τη διδασκαλία των φίλων και των δασκάλων, μαζί με όλα τα άλλα αρνήθηκα τη "σοβαρή" μας μουσική, που η μισή ντυμένη με κουρέλια παρίστανε την Ευρώπη και η άλλη μισή με φουστανέλες την "αθάνατη Ελλάδα" μέσα από επαρχιακούς στρατώνες». Και επίσης: «Η καταβολή μου είναι το λαϊκό τραγούδι του τόπου μας και η συμφωνική

10 μουσική. Αυτά τα δύο παίξανε τεράστιο ρόλο. Κάπου στο μέσον βρήκα τη χρυσή τομή για να κάνω το τραγούδι που ονειρεύομαι». Στη μουσική αυτή μένει πιστός με απλότητα, γνησιότητα και αμεσότητα. Μελετούσε και αφομοίωνε το υλικό του, αφηνόταν να τον οδηγήσει αυτό σε μια προσωπική αίσθηση πραγμάτων και καταστάσεων απολύτως ποιητική, λαϊκή, μαγική. Με το πιάνο του πλημμύριζε τον κόσμο από ευαίσθητες ηχητικές αποχρώσεις, αρμονίες, αντιστίξεις, ρυθμούς και μελωδίες μιας υψηλής αισθητικής. Ήταν και παρέμεινε ένας ονειροπόλος που αφοσιώθηκε στους προσωπικούς του μύθους και όχι σε αυτούς που του έφτιαχναν άλλοι. Η ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ ΓΙΑ ΤΟ ΡΕΜΠΕΤΙΚΟ Η διάλεξη δόθηκε στις 31 Ιανουαρίου 1949, στο Θέατρο Τέχνης. Θα ήθελα προκαταβολικά να σας πληροφορήσω, πως μ όλη μου την καλή διάθεση, δεν είμαι σε θέση να πω, ούτε καινούργια πράγματα, ούτε κι όσα μιλήσω απόψε να τα δώσω με σοφία. Θα προσπαθήσω όμως κι όσο μπορώ πιο

11 καλά, να σας μεταδώσω αυτό που με κάνει να ζω και να βλέπω την αξία του μέχρι σήμερα περιφερόμενου λαϊκού σκοπού της πόλης. Τώρα αν τούτη η πανηγυριώτικη ομιλία για το ρεμπέτικο, γινόταν πριν δυο χρόνια, ίσως να χε κάπως διαφορετικό χαρακτήρα, δηλαδή να ταν, πιο μεροληπτική μπορούμε να πούμε και συγχρόνως πιο ενθουσιαστική για το θησαυρό που κλείνουν οι ρυθμοί του ζεϊμπέκικου και του χασάπικου. Δεν θα μπορούσαμε ίσως να ξεφύγουμε από τη γοητεία του γυαλένιου ήχου ενός μπουζουκιού για να κοιτάξουμε το θέμα μας στη ρίζα του κι ακόμη να μείνουμε όσο χρειάζεται ψυχροί κι αντικειμενικοί για μια τέτοια δουλειά. Αυτό -θα πείτε- μπορεί να γίνει σήμερα; Είναι κάτι που δεν μπορώ να προεξοφλήσω με βεβαιότητα. Όσο να ναι όμως, η μεγάλη διάδοση που πήρε τα δύο τελευταία χρόνια το ρεμπέτικο, μας αφήνει περιθώριο για μια τέτοια, επικίνδυνα πρώιμη, ομολογώ εργασία. Το ρεμπέτικο, κι αυτό είναι γεγονός αναμφισβήτητο, έχει πια επιβάλλει τη δύναμή του, λίγο-πολύ σ όλους μας, είτε θετικά, είτε αρνητικά, είτε δηλαδή γιατί το παραδεχόμαστε, είτε όχι, ενώ συγχρόνως βλέπουμε να έχει δημιουργηθεί γύρω του μια επιπόλαιη κατάσταση μόδας, που μας κάνει ν αντιδρούμε δικαιολογημένα σ αυτήν και ν αμφιβάλουμε για τη μελλοντική και ποιοτική εξέλιξη του είδους. (Εδώ πέρα βέβαια παίρνω σαν δεδομένο την ποιοτική του αξία). Και στον τόπο μας καθώς κι έξω, όλα περνούν απ αυτήν την περίοδο που ονομάζουμε μόδα. Μήπως απέφυγε κάτι τέτοιο το δημοτικό μας τραγούδι πριν 50 χρόνια, σαν φούντωνε το κίνημα των δημοτικιστών; Κι ακόμη πριν δύο χρόνια, το ίδιο δεν είχε συμβεί με τις λαϊκές εικαστικές τέχνες, όπου ο Θεόφιλος και ο Παναγής Ζωγράφος προβάλλονται στο ίδιο πλάνο με τον Χατζηκυριάκο-Γκίκα; Ποιος μπορεί να σταματήσει μια τέτοια κατάσταση, κι ακόμη ποιος μπορεί να μην παραδεχτεί ίσως την

12 αναγκαιότητα αυτήν της περιόδου μόδας -ας την πούμεωσότου τα πράγματα κατασταλάξουν κι έλθουν στη φυσική τους θέση; Το ίδιο πρέπει -νομίζω- να περιμένουμε και με τα ρεμπέτικα. Γιατί θα ναι κάπως ανόητο αν νομίσουμε, ότι ο χασάπικος μπορεί ή πάει ν αντικαταστήσει το ταγκό. Οι λαϊκοί τούτοι ρυθμοί έχουν κάτι πολύ, περισσότερο απ όσο χρειάζεται για να καλυφθούν οι βραδινές μας διασκεδαστικές ώρες άσχετα αν αυτός ο χαρακτήρας επιβάλλεται κι επικρατεί στις λαϊκές τάξεις. Ύστερα για μας θα ναι μεγάλο ψέμα αν ισχυρισθούμε ότι είναι δυνατόν να εκδηλωθούμε μ αυτούς τους τόσο γυμνούς κι απέριττους ρυθμούς. Κάτι τέτοιο μόνο για αυτούς, που με κρασί ή με άλλα μέσα, στέλνουν στο διάβολο που λεν- κάθε κοινωνικό φραγμό και κάθε σύμβαση, έστω και για μια ώρα. Παρατηρώντας όμως μια ιδιότητα αυτών των ρυθμών, ήδη δημιουργείται μέσα μας ένας θαυμασμός για τη δύναμη που περιέχουν και που μας κινεί το ενδιαφέρον να γνωρίσουμε από κοντά τούτη τη δύναμη που από δω και πέρα λες και σαν μαγεία μας φέρνει σ άμεση επαφή με το μελωδικό της στοιχείο. Αυτά όμως όλα κουράζουν σαν δεν τα δεις έξω απ την καθημερινότητά τους. Κάθε απόπειρα που θα κινήσει να φέρει το ρεμπέτικο τραγούδι σε καθημερινή χρήση, και επιπόλαια και καταδικασμένη είναι. Αλλά το ίδιο μήπως δεν συμβαίνει και με την άλλη μουσική, αυτήν που ονομάζουμε σοβαρή; Μπορεί κανείς να φανταστεί ποτές, πως μια βραδιά κεφιού του, είναι δυνατόν να την καλύψει με την Σονάτα 110 του Mπετόβεν; (Δικαιολογημένα τώρα ίσως να σας γεννηθεί απορία για τη σχέση που μπορεί να έχει το ρεμπέτικο με τον Μπετόβεν. Παρ όλο που και αργότερα θα επανέλθω σε παρόμοιους παραλληλισμούς σας προειδοποιώ πως δεν υπάρχει απολύτως καμία σχέση. Λοιπόν δεν νομίζω, πως ο σνομπισμός αυτός γύρω από το ρεμπέτικο τραγούδι είναι δυνατό να μας σταθεί εμπόδιο, για να κοιτάξουμε προσεκτικά την αξία του και

13 ν αγαπήσουμε την αλήθεια και τη δύναμη που περιέχει. Αυτά τα τραγούδια είναι τόσο κοντινά σε μας και σε τέτοιο σημείο δικά μας, που δεν έχoμε νομίζω σήμερα τίποτα άλλο για να ισχυριστούμε το ίδιο. Μα πριν μπούμε σ ένα αναλυτικότερο κοίταγμα του είδους αυτών των τραγουδιών, ας επιστρέψουμε για χατίρι μου σε μια κοντινή μα περασμένη πια εποχή και να δούμε μαζί εξελικτικά όλη την ποιητική ατμόσφαιρα, που συνθέτουν και δημιουργούν τα ρεμπέτικα, μέσα στην αυστηρή και δικιά τους περιοχή. Κατοχή. Πάνω σε μια γυμνή και παγωμένη άσφαλτο με μοναδικό φωτισμό την ψυχρή όψη ενός φεγγαριού, προχωράμε μ ένα φίλο. Ένας λεπτός μα διαπεραστικός ήχος μπουζουκιού καθρεφτίζεται -λες- μες στην άσφαλτο και μας ακολουθεί βήμα προς βήμα. Ο φίλος μου προσπαθεί να μου εξηγήσει τη διάθεση φυγής και την έντονη εμμονή σ αυτή τη διάθεση που κρατούν οι τέσσερις νότες του περιφερόμενου τότες τραγουδιού «Θα πάω εκεί στην αραπιά». Μάταια προσπαθούσε να μου μεταδώσει τη συγκίνησή του και να μου δείξει μαζί αυτό το αντίκρισμα που υπήρχε αυτής της «διάθεσης φυγής» καθώς την ονόμαζε στην όλη δημιουργημένη ατμόσφαιρα της πολιτείας των Αθηνών. Του λόγου μου -κάπως δικαιολογημένα βλέπετε με τη μικρή μου τότες ηλικία- του έφερνα όλες μου τις αντιρρήσεις, κουβαλώντας γνωστά επιχειρήματα που ιδιαίτερα σήμερα χρησιμοποιούνται πάρα πολύ από Αθηναίους της ώριμης ηλικίας. Δηλαδή περί αγοραίου, φτηνού και χυδαίου είδους καθώς κι άλλα παρόμοια. Αυτός όμως επέμενε τονίζοντας την κάθε λέξη του σύμφωνα με το ρυθμό «Θα πάω εκεί στην αραπιά», θέλοντας ίσως να μου δώσει και μια ρυθμική επαλήθευση των όσων έλεγε πάνω στο τραγούδι. Αργότερα ο ίδιος φίλος, στον ίδιο δρόμο, μου μιλούσε για κάτι καινούργιο. Μα τώρα ήταν καλοκαίρι και η άσφαλτος μύριζε. Το ίδιο σκοτάδι, μα η κάψα έλιωνε τις φωνές και

14 τις έφτιαχνε μόνιμους ίσκιους στα σπίτια. Υπήρχε γύρω μας κάτι ρευστό. Μια καινούργια ρεμπέτικη κραυγή - καινούργια για μένα βέβαια- κυλούσε μ ένταση ανάμεσα στα στενά και βρώμικα πεζοδρόμια του Πειραιά και της Αθήνας. Ακούγαμε την πρώτη στροφή που έλεγε «Κουράστηκα για να σ αποκτήσω αρχόντισσά μου μάγισσα τρανή». Κι ο φίλος μου εξηγούσε θίγοντας όλο τον ανικανοποίητο ερωτισμό που έπνιγε την ατμόσφαιρα. Ακόμα, προσπαθούσε να μου εξηγήσει το τραγικό στοιχείο του τραγουδιού που ερχόταν αντιμέτωπο σε μια εποχή που μόνο συνθήματα κυκλοφορούσαν τρέχοντας. Αργότερα πολύ, θα βλεπα πόσην αλήθεια είχαν τα λόγια του, γιατί τότες ακόμη έπαιζα με τις πραγματικές αξίες ανυποψίαστος. Περνούν μερικά χρόνια, πού η πυκνότητα της έντασης που περιείχαν τα έκαμε απέραντα. Πολλά συνέβησαν και συμβαίνουν στο μεταξύ. Έρχεται η απελευθέρωση και τινάζομε από πάνω μας τους Γερμανούς με την κατοχή τους. Παράλληλα η γενιά μου μεγαλώνει κατά πολλά χρόνια, έχοντας ξωπίσω της μια πολύ ισχυρή δοκιμασία. Και το ρεμπέτικο, αφού παίζει με πολύ και πηγαίο χιούμορ, σε ορισμένα διαλείμματα, γύρω από δραματικές περιπτώσεις μπαίνει με μεγαλύτερο άγχος μες στα βασικά και μεγάλα του θέματα: του έρωτα και της φυγής. Ένας ανικανοποίητος έρωτας που ξεκινάει από την πιο κυνική στάση και φτάνει με μια πρωτόγονη ένταση μέχρι τα πλατειά χριστιανικά όρια της αγάπης και μια φυγή που επιβάλλεται νοσηρά -θα λεγα- από αδυναμία, μια που οι συνθήκες παραμένουν το ίδιο σκληρές σα μέταλλο στον άνθρωπο που κινάει για ν αγαπήσει μ όλη του τη δύναμη κι όσο μπορεί περισσότερο. Αυτή παραμένει βασικά η θεματολογία του ρεμπέτικου μέχρι τα σήμερα. Κι όσο αφελείς κι αν μας φαίνονται οι καταστάσεις αυτές καθ εαυτές, δεν μπορούμε να αρνηθούμε στους εαυτούς μας τουλάχιστον, πως ο

15 νοσηρός ερωτισμός που σκορπίζεται από τους ήχους ενός μακρόσυρτου ζεϊμπέκικου, δεν κυκλοφορεί κι ανάμεσά μας έστω και με διάφορα πολύπλοκα σχήματα, έστω ακόμα κι αν ξεκινάει από χίλιες διάφορες αιτίες. Κι ερχόμαστε σε μια από τις πιο βασικές κατηγορίες που προβάλλουν «οι υγιείς ηθικολόγοι» για το ρεμπέτικο. «Είναι αρρωστημένο» λεν μ αυστηρότητα, «ενώ το δημοτικό τραγούδι, γεμάτο υγεία και λεβεντιά» και κινούν το κεφάλι με σημασία, ενώ είμαι βέβαιος πως το δημοτικό μας τραγούδι τους είναι το ίδιο οχληρό όπως και το ρεμπέτικο, με τη διαφορά πως δεν τολμούν να ομολογήσουν ότι δεν τους αρέσει. Είναι σαν να βγουν και να πουν ότι δεν τους αρέσει ο Σαίξπηρ -για παράδειγμα- ή κάτι παρόμοιο. Ανέχονται το δημοτικό όχι όμως και το ρεμπέτικο. Το τελευταίο είναι κάτι που κυκλοφορεί ανάμεσά τους και μπορούν να το πετάξουν -έτσι φαντάζονται- επειδή δεν έχει κρεμαστεί ακόμη με χρυσές κορνίζες. Ίσως ξεχνάν ότι τα χρόνια μας δεν έχουν τίποτε κοινό με τα χρόνια της κλεφτουριάς, άσχετα αν οι ηρωικές πράξεις του στρατού μας τοποθετούνται δίκαια από την ιστορία πλάι στους Καραϊσκάκηδες και τους Κολοκοτρωναίους. Οι κύριοι αυτοί αγνοούν την εποχή μας καθώς και το ότι ένα λαϊκό τραγούδι καθρεφτίζει με μοναδική ένταση όχι μόνο μια τάξη ή μια κατηγορία ανθρώπων μα τις επιδράσεις μιας ολάκερης εποχής σε μια φυλή, σ ένα έθνος μαζί με τις διαμορφωμένες τοπικές συνθήκες. Η εποχή μας δεν είναι ούτε ηρωική ούτε επική και το τελείωμα του Δεύτερου παγκοσμίου πολέμου άφησε σχεδόν όλα τα προβλήματα άλυτα και μετέωρα. Τα μετέωρα αυτά προβλήματα δημιουργούν περιφερόμενα ερωτηματικά που δεν περιορίζονται φυσικά μόνο στον τομέα της πολιτικής και της κοινωνιολογίας μα εξαπλώνονται με την ίδια δύναμη και στη φιλοσοφία και την τέχνη, ακόμη και στην πιο καθημερινή στιγμή του ανθρώπου. Ο τόπος μας επιπλέον εξακολουθεί, σχεδόν

16 δίχως διακοπή, ένα πόλεμο με επιμονή και με πίστη για την τελική νίκη, μα πάντα και ιδιαίτερα σήμερα, κοπιαστικό και οδυνηρό. Σκεφθείτε τώρα κάτω απ αυτές τις αδυσώπητες συνθήκες την παρθενική ψυχικότητα του λαού μας παρθενική, γιατί τα εκατό χρόνια μόνον ελεύθερης ζωής δεν ήσαν ικανά ούτε να την ωριμάσουν ούτε και ν αφήσουν περιθώριο για να ριζωθούν τα τελευταία ευρωπαϊκά ρεύματα. Φανταστείτε λοιπόν αυτή τη στοιβαγμένη ζωτικότητα και ωραιότητα συνάμα ενός λαού σαν του δικού μας, να ζητά διέξοδο, έκφραση, επαφή με τον έξω κόσμο και να αντιμετωπίζει όλα αυτά που αναφέραμε πιο πάνω σαν κύρια γνωρίσματα της εποχής, κι ακόμη τις ιδιαίτερα σκληρές συνθήκες του τόπου μας. Η ζωτικότητα καίγεται, η ψυχικότητα αρρωσταίνει, η ωραιότητα παραμένει. Αυτό είναι το ρεμπέτικο. Κι από δω πηγάζει η θεματολογία του. Eπαναλαμβάνω ένας ανικανοποίητος μα έντονος ερωτισμός που ακριβώς η ένταση του αυτή του προσδίδει έναν πανανθρώπινο χαρακτήρα και μια επιτακτική διάθεση φυγής από την πραγματικότητα με οιονδήποτε τεχνικόν μέσον, όπως είναι το χασίσι και τ άλλα ναρκωτικά, που η χρησιμοποίησή του δείχνει την παθητικότητα της τάξης που το μεταχειρίζεται. Καταλαβαίνετε βέβαια τώρα πως το αρρωστημένο στοιχείο του σημερινού μας λαϊκού τραγουδιού, δεν έχει σαν αιτία ένα υπερβολικό ωρίμασμα ζωής καθώς η μεσοπολεμική ντεκαντέντσα με κέντρο τη Γαλλία -και γι αυτό δεν αποτελεί κάτι το σάπιο, μα προέρχεται καθαρά από μια στοιβαγμένη ζωική δύναμη που ασφυκτιά δίχως διέξοδο, δίχως επαφή, από μιαν υπερβολική υγεία- θα λεγε κανείς. Πάντως το αποτέλεσμα και στις δύο περιπτώσεις είναι μια παρακμή. Σημαντική όμως η διαφορά ανάμεσά τους. Η μια κινά απ τη ζωή, η άλλη από το θάνατο. Το να θέλει λοιπόν κανείς ν αγνοήσει την πραγματικότητα και μάλιστα του τόπου του, μόνον κακό του κεφαλιού του μπορεί να κάμει. Τα χρόνια μας είναι

17 δύσκολα και το λαϊκό μας τραγούδι, που δεν φτιάχνεται από ανθρώπους της φούγκας και του κοντραπούντο ώστε να νοιάζεται για εξυγιάνσεις και για πρόχειρα φτιασιδώματα υγείας τραγουδάει την αλήθεια και μόνον την αλήθεια. Τώρα πολλοί μπορούν να πουν αυτά περίπου: «Καλά. Όσα είπες είναι σωστά και τα παραδεχόμαστε. Μα τι μας πείθει ότι το ρεμπέτικο είναι η σημερινή μας λαϊκή έκφραση καθώς λες και που σαν τέτοια βέβαια πρέπει να συνδέεται με την παράδοση του δημοτικού τραγουδιού και του βυζαντινού μέλους, κι όχι ένα τραγούδι μιας ορισμένης κατηγορίας ανθρώπων που εκφράζει την προσωπικήν της κατάσταση;» Το ερώτημα τούτο ασφαλώς σε πολλούς θα γεννηθεί, αν και προηγουμένως μίλησα όσο μπορούσα σαφέστερα, για την άμεση σχέση του ρεμπέτικου με το πλατύ μάλιστα σήμερα, και του τόπου και τhς εποχής μας. Aυτόματα επίσης καταρρέει και το επιχείρημα, ότι αποτελεί έκφραση προσωπικών καταστάσεων. Μένει λοιπόν να εξετάσουμε το ελληνικόν του είδος. Αν και κατά πόσον συνδέεται με τη λαϊκή μας παράδοση και ποια είναι τα στοιχεία που αντλεί απ αυτήν. Για να προχωρήσουμε και να μπορέσουμε να δούμε μαζί ό,τι συνδετικό στοιχείο υπάρχει, θα το εξετάσουμε από δυο ξεχωριστές πλευρές, πρώτα από τη μορφική του πλευρά κι ύστερα από το ύφος του. Το ρεμπέτικο κατορθώνει με μια θαυμαστή ενότητα, να συνδυάζει το λόγο, τη μουσική και την κίνηση. Από τη σύνθεση μέχρι την εκτέλεση, μ ένστικτο δημιoυργούνται οι προϋποθέσεις για τnν τριπλή αυτή εκφραστική συνύπαρξη, που ορισμένες φορές σαν φτάνει τα όρια της τελειότητας θυμίζει μορφολογικά την αρχαία τραγωδία. Ο συνθέτης της μουσικής είναι συγχρόνως και ο ποιητής καθώς και ο εκτελεστής. Βασικά του όργανα είναι τα μπουζούκια -μεγάλο μαντολίνο τουρκικής μάλλον

18 προελεύσεως- κι ο μπαγλαμάς -παραλλαγή της κρητικής λύρας και της συγγενικής νησιώτικης, πιο μικροσκοπικής από αυτήν και κρουστές με πέννα. Η σύνθεση του τραγουδιού βασίζεται βέβαια πάνω στη χορευτική κίνηση, με τρεις χαρακτηριστικούς ρυθμούς, τον ζεϊμπέκικο, τον χασάπικο και τον σέρβικο (ο τελευταίος έχει ολιγότερη χρήση). Ο ζεϊμπέκικος σε ρυθμό 9/8 είναι ο βασικότερος ρυθμός της ρεμπέτικης μουσικής. Προήλθε ασφαλώς από τα χορευτικά 9/8 των Κυκλάδων και του Πόντου, πού εδώ όμως έχει χάσει ολότελα τη ρυθμική του αγωγή κι έχει γίνει αργός, βαρύς, μακρόσυρτός και περιεκτικότερος. Χορεύεται από έναν μόνο χορευτή και επιδέχεται αφάνταστη ποικιλία αυτοσχεδιασμού με μόνο δεδομένο την αίσθηση του ρυθμού. Ο καλός χορευτής στο ζεϊμπέκικο θα ναι εκείνος που θα διαθέτει τη μεγαλύτερη φαντασία και την κατάλληλη πλαστικότητα ώστε να μην αφήσει ούτε μια νότα μπουζουκιού που να μην τη δώσει με μια αντίστοιχη κίνηση του σώματός του. Σα χορός είναι ο δυσκoλότερoς και ο δραματικότερος σε περιεχόμενο. Ο χασάπικος βασίζεται πάνω στο ρυθμό 4/4 κι ο τρόπος που χορεύεται -δυο χορευτές συνήθως, αλλά και τρεις και τέσσερις πολλές φορές- έρχεται σα μια προέκταση του δημοτικού χορευτικού τρόπου, με μια κάποια ευρωπαϊκή επίδραση. Δεν ξέρω γιατί, μα πολλές φορές μου θυμίζει - πολύ μακριά όμως- τη γαλλική java. Ο σέρβικος που κι η ονομασία του δείχνει την προέλευσή του, είναι ένας γρήγορος ρυθμός και παρουσιάζει ελάχιστο ενδιαφέρoν κι αυτό απ τη μεριά της δεξιοτεχνίας και μόνο των εκτελεστών και του χορευτή. Χρησιμοποιείται πάρα πολύ λίγο παραμένει μ ένα ματαιόδοξο περιεχόμενo να φαντάξει, μια που ικανοποιεί μόνoν το επιδεικτικό μέρoς των ποδιών κάποιου χορευτή. Ο ζεϊμπέκικος είναι ο πιο καθαρός, συγχρόνως ελληνικός ρυθμός. Ο δε χασάπικος έχει αφομοιώσει μια καθαρή

19 ελληνική ιδιομορφία. Πάνω σ αυτούς τους ρυθμούς χτίζεται το ρεμπέτικο τραγούδι, του οποίου παρατηρώντας τη μελωδική γραμμή, διακρίνομε καθαρά απάνω την επίδραση ή καλύτερα την προέκταση του βυζαντινού μέλους. Όχι μόνο εξετάζοντας τις κλίμακες που από το ένστιχτο των λαϊκών μουσικών διατηρούνται αναλλοίωτες, μ ακόμη, παρατηρώντας τις πτώσεις, τα διαστήματα και τον τρόπο εκτέλεσης. Όλα φανερώνουν την πηγή, πού δεν είναι άλλη από την αυστηρή κι απέριττη εκκλησιαστική υμνωδία. Όχι πως το δημοτικό τραγούδι δεν έχει κι αυτό στοιχεία διοχετευμένα στο ρεμπέτικο. Μα πολύ λιγότερα. H παρουσία του είναι έντονη, ιδιαίτερα στο ελαφρότερο είδος που περισσότερο το χαρακτηρίζει μια χάρη και μια νnσιώτικη ελαφράδα. Παράδειγμα φέρνω, αν θυμάστε, κάπως παλιότερα το «Πάρτη βάρκα στο λιμάνι κάτω στο Πασαλιμάνι» καθώς και το γνωστότατο «Ανδρέα Zέππo». Και τα δυό έχουν πολύ έντονα πάνω τους τη σφραγίδα του δημοτικού μας τραγουδιού. Μα για να εξηγήσουμε τη βασική αυτή προέκταση του βυζαντινoύ μέλους στο ρεμπέτικο, αρκεί να δούμε πόσο κοινή ατμόσφαιρα δημιουργούσε η παρακμή του Βυζαντίου με τη δικιά μας σήμερα. Ατμόσφαιρα το ίδιο καταπιεστική, το ίδιο ασαφής, άσχετα αν στα χρόνια εκείνα προερχόταν από ένα λαθεμένο ξόδεμα θρησκευτικού συναισθήματος. Έτσι τα εκφραστικά στοιχεία του ετoιμόρρoπoυ Βυζαντίου με την άμεση παθητικότητά τους βρίσκουν οικεία ατμόσφαιρα μες στο ρεμπέτικο -το σύγχρονο λαϊκό μέλος- για ν αναπτυχθούν και να συνθέσουν τη σημερινή εκφραστική μορφή μιας το ίδιο έντονης παθnτικότητας. Το δημοτικό τραγούδι και τα υγιή του εκφραστικά στοιχεία έχουν τη θέση μόνον μιας πιο άμεσης κληρονομιάς. Για τα 80% της ρεμπέτικης μουσικής, τίποτες παραπάνω. Εξετάζοντας τώρα το ύφος του τραγουδιού βρίσκομε ευθύς εξ αρχής το βασικό εκείνο χαρακτήρα του συγκρατημένoυ, που μόνο επειδή είναι γνήσια ελληνικό,

20 μπορεί και το κρατεί με τόση συνέπεια. Και στη μελωδία και στα λόγια και στο χορό, δεν υπάρχει κανένα ξέσπασμα, καμιά σπασμωδικότητα, καμιά νευρικότητα. Δεν υπάρχει πάθος. Υπάρχει ή ζωή με την πιο πλατειά έννοια. Όλα δίνονται λιτά, απέριττα με μια εσωτερική δύναμη που πολλές φορές συγκλονίζει. Μήπως αυτό δεν είναι το κύριο και μεγάλο στοιχείο που χαρακτηρίζει την ελληνική φυλή; Και ακόμα ολάκερο το λαμπρό μεγαλείο της αρχαίας τραγωδίας και όλων των αρχαίων μνημείων, δεν βασίζεται πάνω στην καθαρότητα, στη λιτή γραμμή και προπαντός στο απέραντο αυτό sostenuto που, προϋποθέτει δύναμη, συνείδηση και πραγματικό περιεχόμενo; Ποιά από τις καλές τέχνες στον τόπο μας σήμερα μπορεί να περηφανευτεί ότι κράτησε τη βασική αυτή ελληνικότητα - τη μοναδική άξια κληρoνoμιά που έχουμε πραγματικά στα χέρια μας- για τη σύνθεσή της. Ποιά μουσική μας μπορεί να ισχυριστεί σήμερα ότι βρίσκεται πέρα από το βυζαντινό μέλος, πέρα από το δnμοτικό τραγούδι και στη χειρότερη περίπτωσn πέρα από τις σπασμένες αρχαίες κολώνες του Παρθενώνος και του Ερεχθείου, ότι βρίσκεται εκεί που όλα αυτά βρεθήκανε στην εποχή τους; Το ρεμπέτικο τραγούδι είναι γνήσια ελληνικό, μοναδικά ελληνικό. Eπιτρέψατέ μου τώρα να σας παρουσιάσω δυο από τους πιο γνήσιους και πιο δημοφιλείς εκπροσώπους της σύγχρονης ελλnνικής λαϊκής μουσικής τον Μάρκο Bαμβακάρη και τη Σωτηρία Μπέλλου με το συγκρότημά της. (Είσοδος) Οι λαμπροί αυτοί μουσικοί στο είδος τους προσεφέρθηκαν ευγενώς να παίξουν απόψε πέντε χαρακτηριστικά ρεμπέτικα τραγούδια για να μπορέσουμε έτσι να πάρουμε μια συγκεκριμένη ιδέα όλων αυτών που είπαμε πιο πάνω. Θ αρχίσουν μ ένα τραγούδι που έχει συνθέσει ο Μάρκος Bαμβακάρης πάνω στο ρυθμό του χασάπικου και με τον τίτλο «Φραγκοσυριανή κυρά μου» (τραγούδι).

21 Το δεύτερο τραγούδι που θα ακούσετε είναι πάλι σύνθεση του Μάρκου Βαμβακάρn σε ρυθμό ζεϊμπέκικου «Εγώ είμαι το θύμα σου» (τραγούδι). Το τρίτο είναι σύνθεση της Σωτηρίας Μπέλλου (ζεϊμπέκικo) «Σταμάτησε μανούλα μου να δέρνεσαι για μένα». Από τα πιο χαρακτηριστικά στο είδος του. (τραγούδι) Το τέταρτο, σύνθεση Tσιτσάνη, σε ρυθμό χασάπικου «Πάμε τσάρκα στο Μπαξέ τσιφλίκι». Με την ευκαιρία τώρα που θ ακούσουμε το γνωστότατο «Άνοιξε άνοιξε» του Παπαϊωάννου θα θελα να λεγα λίγα λόγια για τη σημασία του και το σταθμό που φέρνει στη ρεμπέτικη φιλολογία του τραγουδιού, ζητώντας βέβαια πρώτα συγγνώμη από τους αγαπητούς μουσικούς για τη μικρή αυτή παρεμβολή. Λίγο πριν από τον πόλεμο του 40 ο Tσιτσάνης τραγούδησε για πρώτη φορά το «Αρχόντισσα μου μάγισσα τρανή- κουράστηκα για να σε αποκτήσω». Ήταν ένας μεγαλοφυής σχεδιασμός -μπορώ να πω- πάνω στο ερωτικό θέμα, που η δύναμή του και η αλήθεια του μας φέρνει κοντά στον «Ερωτόκριτο» του Κορνάρου και μετά από εκατοντάδες χρόνια κοντά στο «Ματωμέvο Γάμο» του Λόρκα. Η μελωδική του γραμμή αφάνταστη σε περιεκτικότητα και σε λιτότητα πλησιάζει τον Μπαχ. Αυτό το τραγούδι ορθώθηκε για να αντιμετωπίσει μια τυραννισμένη και δύσκολη εποχή και στάθηκε η πρώτη δυνατή φωνή μιας γενιάς. Πριν δυο χρόνια ο ίδιος ο Τσιτσάνης τραγούδησε για πρώτη φορά πάλι αυτούς τους στίχους «Νύχτωσε χωρίς φεγγάρι το σκοτάδι είναι βαθύ κι όμως ένα παλικάρι δεν μπορεί να κοιμηθεί», ο ερωτισμός προχωράει και θίγει ακέραια το ανικανοποίητο, δίδοντας μια τόσο λεπτή μα τόσο έντονη αίσθηση μιας βαριάς ατμόσφαιρας, λες και προμηνούσε ένα άγχος, μια καταιγίδα. Φέτος -ο Παπαϊωάννου αυτή τη φορά- μας δίνει ολάκερο αυτό το άγχος με μια δυνατή κραυγή πια- η μοναδική μες στα ρεμπέτικα, και γι αυτό τόσο αληθινή με το «Άνοιξε

22 άνοιξε». Δεν ξέρω, αλλά σ αυτά τα τρία τραγούδια υπάρχει ένας συνδετικός κρίκος που δίνει ξεκάθαρα και μοναδικά το τραγικό στην ερωτική μας περιοχή. «Άνοιξε» (τραγούδι). Θα μπορούσα ακόμα να μιλήσω για τις ταβέρνες και το κέντρον διασκεδάσεως «ο Μάριος» καθώς και για τον «Παναγάκη» κοντά στον Αϊ-Παντελεήμονα όπου κάθε βράδυ ο Bαμβακάρης και η Μπέλλου λειτουργούν πάνω στην τέχνη τους. Θα μπορούσα να μιλήσω και για βροχερές νύχτες όπου με λάμπες του πετρόλαδου φωτίζονταν οι σκιές ενός πλήθους που όλοι μαζί τραγουδούσαν ήρεμα, λες και πιστεύανε στην αιωνιότητα. Ακόμη θα μιλoύσα για το χορό του κομπολογιού όπου ένα παλικάρι μ ένα γαρύφαλo στο στόμα γίνεται ένα μικρό κουβάρι γύρω από το κεχριμπαρένιο λαμπρό κομπολόι θα μπορούσα να λεγα τόσα πολλά που να μην έφταναν ώρες ολάκερες να μιλάω λες κι είμαι μoναχός μου. Μα όλα αυτά είναι μια γοητεία. Ακούσατε με τι ψυχρότητα και αυστηρότητα ειπώθηκαν αυτά τα πέντε τραγούδια. Ο ρυθμός δεν ξέφυγε ούτε πιθαμή για να τονίσει κάτι πιο έντονα, οι φωνές ίσιες, μονοκόμματες λες και τα λόγια δεν είχαν συγκίνηση. Έτσι είναι. Τίποτες που να σε προκαλέσει να τα προσέξεις, να τα ξεχωρίσεις. Πρέπει να ξελαφρώσεις μέσα σου για να δεχτείς τη δύναμή τους. Αλλιώς τα χάνεις γιατί αυτά δεν σε περιμένουν. Έτσι κι εμείς. Κάποτες θα κοπάσει η φασαρία γύρω τους κι αυτά θα συνεχίσουν ανενόχλητα το δρόμο τους. Ποιος ξέρει τι καινούργια ζωή μας επιφυλάσσουν τα «νωχελικά 9/8» για το μέλλον. Όμως εμείς θα χουμε πια για καλά νοιώσει στο μεταξύ τη δύναμή τους. Και θα τα βλέπουμε πολύ φυσικά και σωστά να υψώνoυν τη φωνή τους στον άμεσο

23 περίγυρό μας και να ζουν πότε για να μας ερμηνεύουν και πότε για να μας συνειδητοποιούν το βαθύτερο εαυτό μας. Μάνος Χατζιδάκις ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ, Ο ΜΕΓΑΛΟΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟΣ

24 Η σχέση του Μάνου Χατζιδάκι με τον ελληνικό κινηματογράφο ξεκινάει πολύ νωρίς, προτού δηλαδή ο συνθέτης διαμορφώσει την ισχυρή καλλιτεχνική του προσωπικότητα κυρίως μέσα από την ενασχόληση του με τη μουσική για το Θέατρο Τέχνης του Καρόλου Κουν. Τη διετία , σε ηλικία 21 ετών, τότε που σύμφωνα με τον ίδιο, ανακάλυπταν μαζί με τον Νίκο Κούνδουρο τον Ραντιγκέ, τον Λόρκα, τον Μακρυγιάννη, τα χαμόσπιτα πίσω από του Fix, τα κορίτσια με τις σχιστές φούστες, τον Χανς Άισλερ, τον Παναΐτ Ιστράτι, τον Μενόττι, τον Προκόφιεφ και τον Χαράλαμπο του Βυζαντίου, ο Χατζιδάκις επενδύει μουσικά την ταινία Αδούλωτοι σκλάβοι, την οποία ξεκίνησε να γυρίζει ο Μάριος Πλωρίτης, μα την ολοκλήρωσε τελικά ο Βίων Παπαμιχάλης. Με πρωταγωνίστρια την Έλλη Λαμπέτη και με σαφές νεορεαλιστικό υπόβαθρο, ο Χατζιδάκις εμπνεύστηκε από την αντίσταση του ελληνικού λαού κατά του Γερμανού κατακτητή και συνέθεσε μια σειρά οργανικών θεμάτων, το κλίμα των οποίων θα απέδιδε καλύτερα ο συγγραφέας Κώστας Ταχτσής στο ένθετο κείμενο του για τη δισκογραφική έκδοση Ο σκληρός Απρίλης του 45 (1974): Οι ξεροί κρότοι των πολυβόλων ενός συμφωνημένα καταδικασμένου αγώνα και η απελπισμένη ρυθμική πορεία μιας νέας αλλιώτικης προσφυγιάς.

25 Το 1948 ο 29χρονος Γρηγόρης Γρηγορίου μεταφέρει στη μεγάλη οθόνη τη Φωτεινή Σάντρη του Γρηγορίου Ξενόπουλου με τίτλο Κόκκινος Βράχος και με πρωταγωνιστές τον Λυκούργο Καλλέργη, την Ίντα Χριστινάκη και τη Τζένη Ρουσσέα. Είναι η δεύτερη ταινία όπου θα συνθέσει μουσική ο νεαρός Μάνος Χατζιδάκις εκθέτοντας τις επιρροές του από τους μεγάλους κλασικούς συνθέτες με την έντονη δραματικότητα και τη χρήση συμφωνικού συνόλου. Στην αμέσως επόμενη ταινία του, τους Δύο κόσμους (1949), δικαστικό δράμα σε σκηνοθεσία Γιάννη Φιλίππου και Ιάσωνα Νόβακ, ο Χατζιδάκις εκτός του ότι κινείται υφολογικά στο δρόμο του προηγηθέντα Κόκκινου Βράχου, παρουσιάζει για πρώτη φορά και το περίφημο τραγούδι του Ήρθε βοριάς ήρθε νοτιάς σε στίχους του φίλου του, Γιάγκου Αραβαντινού. Το Ήρθε βοριάς ήρθε νοτιάς, ενώ χαρακτηρίστηκε ως η ελληνική απάντηση στη θρυλική Λιλί Μαρλέν και ηχογραφήθηκε ακόμη και με τη φωνή της Lale Andersen, αποκαταστάθηκε στη συνείδηση του εδώ ακροατηρίου με την ένταξη του πολλά χρόνια αργότερα στη συλλογή Ρωμαϊκή Αγορά (1986), τραγουδισμένο από τον συνθέτη σε ντουέτο με τον Ηλία Λιούγκο. Στους Δύο Κόσμους υπήρχε ακόμη ένα τραγούδι του Χατζιδάκι, άγνωστο σχετικά, κινούμενο σε λαϊκότροπο δρόμο και σε στίχους του Κώστα Κοφινιώτη.

26 Η Νεκρή Πολιτεία που σκηνοθετεί ο Φρίξος Ηλιάδης το 1951 καταφέρνει να εκπροσωπήσει την Ελλάδα στο Φεστιβάλ των Κανών της επόμενης χρονιάς και ο Μάνος Χατζιδάκις καταθέτει μια εξαιρετική μουσική, αξιοποιώντας ελληνικά δημοτικά μοτίβα, μια και ο χώρος της φιλμικής δράσης ήταν ο Μυστράς στο επίκεντρο μίας οικογενειακής βεντέτας με ουσιαστικά θύματα δυο νέους ερωτευμένους ανθρώπους.

27 Με την Αγνή του λιμανιού το 1952, ο Χατζιδάκις εγκαινίασε και τη δημιουργική συνεργασία του με τον σημαντικό Γιώργο Τζαβέλλα. Αξιοποιώντας το κλίμα των λιμανίσιων καμπαρέ η υπόθεση αφορούσε μια πόρνη, την Αγνή (Ελένη Χατζηαργύρη), που ερωτεύθηκε τον ετεροθαλή αδερφό της ο συνθέτης έγραψε οργανικά θέματα και τραγούδια, σαφώς επηρεασμένος από μία jazzy ατμόσφαιρα ταινιών του εξωτερικού, τηρουμένων πάντα των αναλογιών, καθώς και από το ελαφρό ελληνικό τραγούδι της ίδιας εποχής. Μεσ στην Αγνή του λιμανιού ακούστηκε για πρώτη φορά εκτός δισκογραφίας και το Χάρτινο το φεγγαράκι σε στίχους Νίκου Γκάτσου, που είχε πρωτοτραγουδήσει η Μελίνα Μερκούρη στο θέατρο λίγα χρόνια πριν. Ωστόσο, το επίσημο πέρασμα του εν λόγω τραγουδιού στη δισκογραφία των 45 στροφών έμελλε να γίνει το 1959 με τη φωνή της Νάνας Μούσχουρη. Η Αγνή του λιμανιού, τέλος, παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στην κινηματογραφική εργογραφία του Χατζιδάκι, αφού ήταν η μοναδική ταινία, στην οποία

28 εμφανιζόταν και ο ίδιος ως πιανίστας εκτελεστής της μουσικής του. Ο Μιχάλης Κακογιάννης είναι άλλος ένας σπουδαίος σκηνοθέτης που η τροχιά του διασταυρώνεται μ αυτήν του Μάνου Χατζιδάκι, αρχής γινομένης με την κομεντί Κυριακάτικο ξύπνημα (1954). Η χρήση πια μεγάλης συμφωνικής ορχήστρας στην υπηρεσία της μουσικής του Χατζιδάκι επιβάλλεται και ο συνθέτης πλέον καταχωρείται από τους σημαντικότερους και παραγωγικότερους κινηματογραφικούς μουσικούς δημιουργούς.

29 Την ίδια ακριβώς περίοδο, συμφωνικής υφής και έντονα δραματική μουσική του Χατζιδάκι επενδύει ακόμη μία ταινία, αυτή τη φορά του Ντίνου Δημόπουλου. Πρόκειται για το ερωτικό κοινωνικό μελό Οι ουρανοί είναι δικοί μας με πρωταγωνιστές την Αντιγόνη Βαλάκου και τον Αλέκο Αλεξανδράκη και με προεξάρχοντα τον ήχο των εγχόρδων σε ρόλου μουσικού σχολιαστή των τεκταινόμενων.

30 Παραμένουμε στο 1954 με την ταινία Νυχτερινή περιπέτεια, στην οποία επίσης έγραψε μουσική ο Χατζιδάκις. Η σκηνοθεσία ήταν του συγγραφέα Άγγελου Τερζάκη, που είχε παρακολουθήσει μαθήματα κινηματογράφου στην Ιταλία, και αποτελούσε μεταφορά της Μενεξεδένιας Πολιτείας του. Έκτοτε, ο Τερζάκης δεν ξανασχολήθηκε με τον κινηματογράφο και ο Χατζιδάκις του χάρισε αρκούντως αισθαντικές μουσικές, μεταχειριζόμενος ένα, αναγεννησιακών καταβολών, κλασικίζον ιδίωμα. Το 1954 ήταν όμως και η χρονιά της Μαγική Πόλης, της πρώτης ταινίας του Νίκου Κούνδουρου. Ο Κούνδουρος θυμάται πως ο Χατζιδάκις υπήρξε συνοδοιπόρος του από την πρώτη στιγμή που η κοινή καλλιτεχνική παρέα τους σύσσωμη του ανέθεσε την πραγμάτωση της συγκεκριμένης ταινίας. Στη Μαγική Πόλη, ταινία νεορεαλιστικών καταβολών, η οποία προετοίμασε και το έδαφος για τον Δράκο, το επόμενο αριστούργημα του Κούνδουρου, ο Χατζιδάκις, εκτός των οργανικών συνθέσεων του, έγραψε και το ομότιτλο τραγούδι σε δικούς του στίχους που ακουγόταν στους τίτλους έναρξης με τη φωνή της Ζωής Μάγκου, αλλά και ως λάιτ μοτίβ

31 θέμα του φιλμ. Σχεδόν μία δεκαετία αργότερα (1963), η πρώτη κουνδουρική ταινία δάνεισε τον τίτλο της στην περίφημη θεατρική επιθεώρηση των Μίκη Θεοδωράκη Μάνου Χατζιδάκι. Από κει προέκυψε και η πρώτη δισκογραφημένη εκδοχή του τραγουδιού Μαγική Πόλις με τη φωνή της Έλσας Μαργαρίτη και με διαφορετικά, αναφορικά με την ταινία του 54, λόγια. Ο δρόμος με τις ακακίες, η μεταφορά του μυθιστορήματος του Δημήτρη Ιωαννόπουλου στη μεγάλη οθόνη με τον ίδιο τον συγγραφέα στο πόστο του σκηνοθέτη, ήταν και η ταινία που έκλεισε δημιουργικά το

32 1954 για τον συνθέτη Χατζιδάκι. Μία ιδιαίτερα παραγωγική χρονιά, αν υποτεθεί πως στις 5 από τις 14 συνολικά ταινίες της, τη μουσική τους έγραψε ο Μάνος Χατζιδάκις. Όσο για τον Δρόμο με τις ακακίες, ένα ταξικό μελό της εποχής με πρωταγωνίστρια την Αντιγόνη Βαλάκου, ακολουθήθηκε και πάλι ένα jazzy κλίμα, πιο μινιμαλιστικό όμως από ενορχηστρωτικής άποψης κάτι που πιθανώς να φανέρωνε και τις φτωχότερες συνθήκες παραγωγής της ταινίας. Με τη θρυλική Στέλλα του Μιχάλη Κακογιάννη, το 1955, ο Μάνος Χατζιδάκις βρίσκει ιδανικό καλλιτεχνικό ταίρι τον Βασίλη Τσιτσάνη και την ορχήστρα με τα μπουζούκια του. Η sequence έναρξης της Στέλλας με τους τίτλους γραμμένους σε αφίσες δρόμου και σε πρωτοσέλιδα εφημερίδων, εκτός αυτού του ευρήματος, έμεινε στην ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου και για τον βαρύ, πένθιμο διάλογο μεταξύ του πιάνου του Χατζιδάκι και του

33 μπουζουκιού του Τσιτσάνη. Τα τραγούδια που γράφτηκαν με αφορμή την εν λόγω ταινία ήταν πολλά, μια και διαδραματιζόταν ως επί το πλείστον σε ένα λαϊκό κέντρο. Όλα έγιναν μεγάλες επιτυχίες και κέρδισαν τη μάχη με το χρόνο, ακόμη και τον σεβασμό του Χατζιδάκι, όταν ο ίδιος ο συνθέτης τους αρκετά χρόνια αργότερα θα προχωρούσε στην αποκήρυξη τους. Το Αγάπη πού γινες δίκοπο μαχαίρι με την πρωταγωνίστρια Μελίνα Μερκούρη, το Εφτά τραγούδια θα σου πω με τη Βούλα Ζουμπουλάκη και το Ο μήνας έχει δεκατρείς με τη Σοφία Βέμπο ήταν εξαιρετικά λαϊκά τραγούδια σε στίχους του σκηνοθέτη Μιχάλη Κακογιάννη. Το Φεγγάρι είναι κόκκινο με τη Σοφία Βέμπο και την κιθάρα της στη σκηνή της εκδρομής στο δάσος ήταν το μόνο τραγούδι σε στίχους του Χατζιδάκι. Μέχρι σήμερα, το Αγάπη πού γινες δίκοπο μαχαίρι εξακολουθεί να γνωρίζει απανωτές επανεκτελέσεις, ενώ γνωστή είναι και η άποψη που λέει πως η μελωδία του δεν αποτελούσε τίποτα άλλο παρά μία διαφορετική βερσιόν του τραγουδιού Τρελέ τσιγγάνε του Τσιτσάνη με την Ιωάννα Γεωργακοπούλου. Από το 1956 ξεκινάει ουσιαστικά η σχέση αγάπης και μίσους του Μάνου Χατζιδάκι με τον εμπορικό

34 κινηματογράφο του Φίνου και συγκεκριμένα με τις ταινίες του Αλέκου Σακελλάριου. Τη διετία γράφει τη μουσική και τα τραγούδια του Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο, η τεράστια επιτυχία του οποίου οδήγησε στο sequel Λατέρνα, φτώχεια και γαρίφαλο. Επίσης, της κωμωδίας Η καφετζού με τη Γεωργία Βασιλειάδου, ταινίας που μεσ στην αφέλεια της έθιγε το ζήτημα της συζυγικής εγκατάλειψης και απιστίας, όπως και του Δελησταύρου & υιός με τον Βασίλη Λογοθετίδη. Για την ακρίβεια, σήμερα μπορούμε να λέμε ότι η απήχηση του τραγουδιού Γαρίφαλο στ αυτί από το Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο ήταν αυτή που έδωσε και τον τίτλο στο Λατέρνα, φτώχεια και γαρίφαλο του Σακελλάριου. Τα υπόλοιπα τραγούδια που ξεχώρισαν από τις δύο ταινίες λατέρνας, σε στίχους του σκηνοθέτη τους, ήταν το Είμαι άντρας και το κέφι μου θα κάνω, Αχ βρε παλιομισοφόρια και Φούστα κλαρωτή, ενώ εξυπακούεται πως πέρασαν και στη δισκογραφία των 45 στροφών με πολλούς διαφορετικούς ερμηνευτές: Γρηγόρης Μπιθικώτσης, Πάνος Γαβαλάς και Ελένη Λαμπίρη, Λάουρα, Έλσα Λάμπο, Μαριάννα Χατζοπούλου κ.α. Από την Καφετζού και το Δελησταύρου & υιός, τα τραγούδια που μας κληροδότησε ο Μάνος Χατζιδάκις ήταν αντίστοιχα το Φιρί-φιρί το πας και τα Νιάτα τ αφιλότιμα, αμφότερα σε στίχους του Σακελλάριου και με την ερμηνεία της ηθοποιού Σούλης Σαμπάχ. Το βιολί του Βύρωνα Κολάση πρωτοστατεί πλέον στις δημιουργίες του Μάνου Χατζιδάκι για τον κινηματογράφο. Στην ταινία Της τύχης τα γραμμένα (1957) του Φίλιππου Φυλακτού ο Αλέκος Σακελλάριος δίνει δικούς του στίχους για το τραγούδι Ότι γράφει δεν ξεγράφει με ερμηνεύτρια τη Σούλη Σαμπάχ, καθώς το όνομα του Χατζιδάκι αναγράφεται στο ζενερίκ ταινιών, όπως Το αμαξάκι του Ντίνου Δημόπουλου, Ο ζηλιαρόγατος του Γιώργου Τζαβέλλα, Δολλάρια και όνειρα του Ίωνα Νταϊφά, Δίψα

35 του Α. Τ. Δημήτριεφ και στην ελληνο-γιουγκοσλαβική συμπαραγωγή For a couple of grapes του Georgevic. Αξίζει να μείνουμε σε δύο ταινίες της διετίας που έγραψε μουσική ο Χατζιδάκις: στην Αγιούπα, το

36 κορίτσι των κάμπων (1957) του Γκρεγκ Τάλλας και φυσικά στον Δράκο (1956) του Νίκου Κούνδουρου. Στην ηχογράφηση της επιβλητικής μουσικής της Αγιούπας (1957), ενός βουκολικού δράματος που σημείωσε επιτυχία στο εξωτερικό, συμμετείχε η Συμφωνική Ορχήστρα Αθηνών, ενώ μέσα εκεί ακουγόταν για πρώτη φορά το πασίγνωστο τραγούδι Πάμε μια βόλτα στο φεγγάρι σε στίχους του σεναριογράφου Νότη Περγιάλη. Στον Δράκο (1956), αντίθετα, ο Χατζιδάκις προτίμησε να συνεργαστεί ξανά με τον Βασίλη Τσιτσάνη στα λαϊκά μοτίβα, καταθέτοντας ένα πραγματικά συγκλονιστικό soundtrack και δυστυχώς μέχρι σήμερα αδισκογράφητο. Ο χορός στην ταβέρνα με τα πένθιμα κρουστά, τις πενιές του Τσιτσάνη, την κινηματογράφηση του Κούνδουρου και τις ατάκες του σεναριογράφου Ιάκωβου Καμπανέλλη παραμένει σκηνή ανθολογίας από όλες τις απόψεις! Ακόμη ένα κοσμαγάπητο τραγούδι του Χατζιδάκι που προέκυψε από τον Δράκο του Κούνδουρου ήταν ο Ιλισσός σε στίχους του Γιώργου Εμιρζά. Στην ταινία ακουγόταν ενορχηστρωμένο jazzy ή, σωστότερα, lounge για να είμαστε και πιο σύγχρονοι, με τη ναζιάρικη ερμηνεία της Μαργαρίτας Παπαγεωργίου, στη δισκογραφία όμως πέρασε με άλλους τραγουδιστές, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στο εξωτερικό. Ακόμη ο θόρυβος των Παιδιών του Πειραιά δεν είχε καταφτάσει!

37 Μέσα στην επόμενη διετία, αυτήν του , ο Μάνος Χατζιδάκις συνθέτει τη μουσική των ταινιών Μια ζωή την έχουμε του Γιώργου Τζαβέλλα, Η λίμνη των πόθων του Γιάννη Ζερβού και Το τελευταίο ψέμα του Μιχάλη Κακογιάννη. Ενδιαφέρον παρουσιάζει σαφώς η δουλειά του για την τελευταία ταινία, εφόσον, συγκριτικά με ότι είχε γράψει ίσαμε τότε, η μουσική του ήταν πολύ πιο jazzy ατμόσφαιρας και ερχόταν σε πλήρη αντίστιξη με το δράμα των ξεπεσμένων μεγαλοαστών και θλιβερών χαρακτήρων του Κακογιάννη! Μέχρι και το 1960, τη χρονιά του Όσκαρ δηλαδή, ο Μάνος Χατζιδάκις εξακολουθεί να βιοπορίζεται γράφοντας μουσική για ελληνικές ταινίες: τους Παράνομους, ακόμη μία ταινία του Κούνδουρου, Ένας ήρως με παντούφλες του Αλέκου Σακελλάριου, Μια λατέρνα μια ζωή, Η Λίζα το σκασε και Ερωτικές ιστορίες του Σωκράτη Καψάσκη, Ζάλογγο-το κάστρο της λευτεριάς του Στέλιου Τατασόπουλου, Ναυάγια της ζωής της Μαρίας Πλυτά, το Νησί των γενναίων του Ντίμη Δαδήρα, Όλα για το παιδί της του Κώστα Στράντζαλη, Ένας Έλληνας στο Παρίσι του Χρήστου Κυριακόπουλου και το λυρικό ντοκιμαντέρ Λευκάδα-το νησί των ποιητών του Ροβήρου Μανθούλη. Ας μείνουμε σε δύο από αυτές: τη Μια λατέρνα μια ζωή (1958) του Καψάσκη και το Νησί των γενναίων (1959) του Δαδήρα. Στην πρώτη, βασικό θέμα της υπήρξε αυτό

38 ενός κατοπινού εξαιρετικού λαϊκού τραγουδιού του Μάνου Χατζιδάκι σε στίχους Λουκά Στρογγυλού με την ερμηνεία του Ορφέα Κρεούζη. Επρόκειτο φυσικά για τον Γκρεμό (Σε κάθε δρόμο πάντα υπάρχει ένας γκρεμός), που όμως μέσα στην ταινία του Καψάσκη αποδιδόταν από την λατέρνα, προσφιλές όργανο της μυθολογίας των νεανικών χρόνων του συνθέτη. Με αφορμή τη δεύτερη, ένα δράμα κατασκοπικού τύπου με πρωταγωνίστρια τη Τζένη Καρέζη, προέκυψε το υπέροχο τραγούδι Μην τον ρωτάς τον ουρανό σε στίχους του Γ. Ιωαννίδη, που καλά κρατεί μέχρι τις μέρες μας και για την ακρίβεια αποτελεί το δεύτερο πιο κοσμαγάπητο ερωτικό χατζιδακικό άσμα μετά το θεατρογενές Χάρτινο το φεγγαράκι. Παρ όλα αυτά θα ήταν ατόπημα να μην αναφέρουμε και την κωμωδία του Γιάννη Δαλιανίδη Το κοροϊδάκι της δεσποινίδος της ίδιας περιόδου. Πρωταγωνιστούσαν η Τζένη Καρέζη με τον Ντίνο Ηλιόπουλο. Μάλιστα, στην ηχογράφηση του τραγουδιού Χρυσόψαρο σε στίχους του Δαλιανίδη, επειδή ο Ηλιόπουλος αδυνατούσε να τραγουδήσει στις ψηλές περιοχές, συμμετείχε και ο ίδιος ο Χατζιδάκις ως δεύτερη φωνή στο ντουέτο του πρωταγωνιστικού ζεύγους!

39 Σημαντικό θεωρείται στην κινηματογραφική εργογραφία του Χατζιδάκι το κλείσιμο της δεκαετίας του 1950 με την ταινία Το ξύλο βγήκε απ τον Παράδεισο (1959) του Αλέκου Σακελλάριου. Κατ αρχάς εγκαινίασε τη συνεργασία του με την ηθοποιό και ερμηνεύτρια των τραγουδιών του, τη σταρ της εποχής, Αλίκη Βουγιουκλάκη. Έπειτα, χάρισε στη δισκογραφία των χρόνων του και όχι μόνο, δύο άκρως εμπορικά και τρισχαριτωμένα τραγούδια, το Γκρίζο γατί και το Έχω ένα μυστικό σε στίχους του Σακελλάριου με την ερμηνεία πάντα της Βουγιουκλάκη. Το Γκρίζο γατί, μάλιστα, κυκλοφόρησε την αμέσως επόμενη χρονιά σε δίσκο 45 στροφών με τη φωνή της Τζένης Βάνου και σε διεύθυνση ορχήστρας του Γιώργου Κατσαρού. Παρ όλα αυτά, την ενασχόληση του δηλαδή με τον ελληνικό κινηματογράφο και την παραγωγή δημοφιλέστατων τραγουδιών, ο Μάνος Χατζιδάκις από νωρίς εχθρεύτηκε τη λαϊκή επιδοκιμασία, η οποία θα έφτανε στο απόγειο της με την παγκόσμια αποδοχή του τραγουδιού του Τα παιδιά του Πειραιά από το φιλμ του Ζυλ Ντασσέν Ποτέ την Κυριακή (1960).

40 Η ιστορία είναι γνωστή: συμμετοχή στο φεστιβάλ Κανών του 60, ένα αλησμόνητο πάρτι ελληνικού τύπου με τη συμμετοχή του Γιώργου Ζαμπέτα σε ρόλο μπουζουξή, η Μελίνα να λάμπει και ο Χατζιδάκις να κερδίζει το Όσκαρ καλύτερου ξενόγλωσσου τραγουδιού. Το τραγούδι αυτό να μεταφράζεται στις γλώσσες όλου του κόσμου, από τα αγγλικά και τα γαλλικά μέχρι τα μεξικανικά και τα γιαπωνέζικα, τα δισκάκια να κυκλοφορούν σωρηδόν και ο συνθέτης να συνειδητοποιεί ίσως για πρώτη φορά στη ζωή του τον κτηνώδη καταναλωτικό χαρακτήρα της μουσικής βιομηχανίας. Λέγεται πως κάποτε, μέσα στη δεκαετία του

41 1960, που ο Χατζιδάκις συνάντησε σε ένα εστιατόριο τη Μαρία Κάλλας, δεν τα πήγαν και πολύ καλά μεταξύ τους. Αιτία ήταν η θέληση της Κάλλας να σκύψει και να του τραγουδήσει στο αυτί τα Παιδιά του Πειραιά. Η αποκήρυξη του εν λόγω τραγουδιού από τον Χατζιδάκι συντελέστηκε με την πώληση των συνολικών δικαιωμάτων του στον Ζυλ Ντασέν (;) και με την παροιμιώδη κίνηση του να πετάξει το Όσκαρ στα σκουπίδια, απ όπου το περιμάζεψε και το έσωσε κυριολεκτικά η αδερφή του! Ωστόσο, η κατάκτηση του Όσκαρ έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην ανάμειξη του Χατζιδάκι με ξένες κινηματογραφικές παραγωγές, όπως και στην απόφαση του να εγκατασταθεί μόνιμα στις ΗΠΑ για έξι χρόνια, από το 1966 έως το Το 1960 προς 61 συνθέτει τη μουσική του γερμανικού ντοκιμαντέρ Ελλάς, η χώρα των ονείρων του Wolfgang Muller Sehn. Αν και κακή ταινία, σύμφωνα με τον ίδιο, εντούτοις του έδωσε την ευκαιρία να ασχοληθεί για πρώτη φορά με το έργο ζωής του, τη μελοποίηση δηλαδή της ποιητικής σύνθεσης Αμοργός του μέντορα του, Νίκου Γκάτσου. Δεν είναι τυχαίο ότι έδωσε σε όλα τα κομμάτια του soundtrack τίτλους από τις ποιητικές ενότητες της Αμοργού. Τραγουδούσε η Νάνα Μούσχουρη, η οποία τότε συνεργαζόταν αποκλειστικά με τον Χατζιδάκι, ορισμένα από τα πιο γνωστά τραγούδια του ( Αθήνα, Το

42 πέλαγο είναι βαθύ ), συνεπικουρούμενη από χορωδιακό σύνολο και συμφωνική ορχήστρα. Με τη φωνή της Μούσχουρη, ντουμπλαρισμένη από την ηθοποιό Αλίκη Βουγιουκλάκη, επρόκειτο να ηχογραφηθούν και τα δύο τραγούδια της ταινίας Μανταλένα (1960) του Ντίνου Δημόπουλου: η Θάλασσα πλατειά σε στίχους του θεατρικού συγγραφέα σεναριογράφου Γιώργου Ρούσσου και το Μεσ σ αυτή τη βάρκα σε στίχους του Χατζιδάκι. Η ηχογράφηση τους τελικά με τη Βουγιουκλάκη οδήγησε σε μια εκτενέστερη συνεργασία με τον Χατζιδάκι, η οποία είχε ξεκινήσει με Το ξύλο βγήκε απ τον Παράδεισο και θα εδραιωνόταν στην επόμενη ταινία, την κοσμαγάπητη Αλίκη στο ναυτικό (1961) του Αλέκου Σακελλάριου. Την ίδια χρονιά, στο περιθώριο των φιλόδοξων παραγωγών του Φίνου, ο Χατζιδάκις συνθέτει επίσης τη μουσική για το σπονδυλωτό Ποτάμι του Νίκου Κούνδουρου, το Για σένα, αγάπη μου του Γιώργου Διζικιρίκη, το Αγάπη και ανεμοθύελλα του Σωκράτη Καψάσκη και βέβαια τα Χαμένα Όνειρα του Αλέκου Σακελλάριου. Από τα

43 Χαμένα Όνειρα, κοινωνικό δράμα ποιητικών προεκτάσεων με την Αντιγόνη Βαλάκου και τον Δημήτρη Παπαμιχαήλ, προέκυψε και το Βαλς των χαμένων ονείρων, ένα από τα πιο αγαπημένα οργανικά θέματα του συνθέτη, εφάμιλλο ανάλογων εργασιών του Nino Rota στον ιταλικό κινηματογράφο, με τη συμμετοχή του βιολιστή Βύρωνα Κολάση στην αυτόνομη δισκογραφική του έκδοση. Η επόμενη διετία ( ) είναι εξίσου υπερπαραγωγική για τον περιζήτητο πλέον κινηματογραφικό συνθέτη Μάνο Χατζιδάκι. Γράφει τη μουσική και ουσιαστικά τα καινούργια τραγούδια της Αλίκης Βουγιουκλάκη στις ταινίες Η Λίζα και η άλλη του Ντίνου Δημόπουλου, Χτυποκάρδια στα θρανία το sequel της ταινίας Το ξύλο βγήκε απ τον Παράδεισο του Αλέκου Σακελλάριου και Αλίμονο στους νέους πάλι του Σακελλάριου. Από την τελευταία ταινία, μια φανταστική ερωτική κομεντί, γεννήθηκε το τραγούδι Πες μου μια λέξη, ερμηνευμένο από τους ηθοποιούς Δημήτρη Χορν και Μάρω Κοντού.

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 07 ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΕΑ1ΔΑ 1. «Εφτά τραγούδια θα σου πω» Στίχου Μ. Κακογιάννης Μουσική: Μ. Χατζιδάκις Τραγούδι: Αναστασία Παιχνίδια - Διασκέδαση

Διαβάστε περισσότερα

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ»

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» 9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» Πολλές φορές ο μόνος τρόπος για να αφηγηθείς τη δική σου ιστορία είναι μέσα από τις ιστορίες των άλλων. Ίσως ο μόνος τρόπος για να μιλήσεις για το

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Project 2 ου Τετραμήνου Αλέκος Σακελλάριος

Εργασία Project 2 ου Τετραμήνου Αλέκος Σακελλάριος Εργασία Project 2 ου Τετραμήνου Αλέκος Σακελλάριος Γενικά: Γεννήθηκε στην Αθήνα και μεγάλωσε στην περιοχή του Αγίου Παντελεήμονα, στην Αχαρνών. Οι νομικές σπουδές του στο Πανεπιστήμιο Αθηνών εκτοπίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ. Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! Γιορτές της φύσης. & των ανθρώπων!

OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ. Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! Γιορτές της φύσης. & των ανθρώπων! OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! & των ανθρώπων! συνδιοργάνωση Kαλοκαίρι 2012 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΕΡΓΕΡΗΣ Και να αδερφέ μου που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΥΤΗΣ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ

ΠΡΕΣΒΕΥΤΗΣ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΜΙΧΑΛΗΣ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΗΛ Μήνυμα Μιχάλη Χατζημιχαήλ για τον εθελοντισμό Όταν ένας συνάνθρωπος μας ή μια ομάδα ανθρώπων γύρω μας χρειάζεται βοήθεια κι εμείς αρνηθούμε, τότε οι λέξεις αλληλεγγύη, ανιδιοτέλεια,

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία;

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Δύσκολη ερώτηση Για την καλλιτεχνική μου δημιουργία δεν παίζει κανένα ρόλο. Αυτό που με πικραίνει είναι ότι έζησα την

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ. Είσοδος ελεύθερη

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ. Είσοδος ελεύθερη ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΛΟΓΟΥ & ΤΕΧΝΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ, το Εργαστήριο Μουσικής και το Εργαστήριο Γλώσσας Γλωσσικής Διδασκαλίας και Πολιτισμού μαζί με τα 1ο και 2ο Πρότυπα Πειραματικά,

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού

Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού 19 Ιανουαρίου 2006 Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού Εγκαίνια της έκθεσης «Τα μάρμαρα του Παρθενώνα» στην αίθουσα Schwanenhalle του Δημαρχείου της Φραγκφούρτης. Σας καλωσορίζω

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Στον κόσμο με την Thalya

Στον κόσμο με την Thalya Γρηγόρης Μπελαβίλας Στον κόσμο με την Thalya Συνέντευξη: Τσέκος Αθανάσιος Tι σάς κάνει να γράφετε μουσική? Ο βασικός λογος είναι ότι οι μουσικές που γράφω μού αρέσουν πολύ πιό πολύ από τίς μουσικές τών

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΟΤΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ-ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΡΟ ΟΥ-.Ο.Π.ΑΡ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚ ΗΛΩΣΕΩΝ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015

ΗΜΟΤΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ-ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΡΟ ΟΥ-.Ο.Π.ΑΡ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚ ΗΛΩΣΕΩΝ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015 ΗΜΟΤΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ-ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΡΟ ΟΥ-.Ο.Π.ΑΡ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚ ΗΛΩΣΕΩΝ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015 ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΡΟ ΟΥ-ΕΚΘΕΣΗ ιάρκεια έκθεσης: 15 Νοεµβρίου 08:00-20:00 " Ρόδος, ένα νησί στις πύλες της

Διαβάστε περισσότερα

Πηγή: http://hassanakos.blogspot.com.es/2011/12/17.html (16/10/2013) http://www.asda.gr/hgianniris/senario.htm (16/10/2013)

Πηγή: http://hassanakos.blogspot.com.es/2011/12/17.html (16/10/2013) http://www.asda.gr/hgianniris/senario.htm (16/10/2013) A.K. 0280 Επώνυμο Μελησσινός Όνομα Ιάσων Ψευδώνυμο/ Καλλιτεχνικό όνομα Τόπος γεννήσεως Ημερομηνία γεννήσεως Ημερομηνία θανάτου Βιογραφικά στοιχεία Προσωπογραφίες Μόνιμη εγκατάσταση Ημερομηνίες ενασχόλησης

Διαβάστε περισσότερα

2013-2014. Παρουσίαση ομάδων «Εξειδικευμένου Κέντρου Ημέρας Κέντρο Κοινωνικού Διαλόγου» της Π.Ε.Ψ.Α.Ε.Ε.

2013-2014. Παρουσίαση ομάδων «Εξειδικευμένου Κέντρου Ημέρας Κέντρο Κοινωνικού Διαλόγου» της Π.Ε.Ψ.Α.Ε.Ε. 2013-2014 Παρουσίαση ομάδων «Εξειδικευμένου Κέντρου Ημέρας Κέντρο Κοινωνικού Διαλόγου» της Π.Ε.Ψ.Α.Ε.Ε. Βαδίζοντας μαζί για δημιουργία και επικοινωνία Γραφείο Εναλλακτικών Δράσεων Επανένταξης Νέος χώρος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ. Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου. - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία)

ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ. Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου. - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία) ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου Παρασκευή 20 Ιουνίου - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία) Οι Light in Babylon αποτελούν ένα «πολυεθνικό»

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 Ο β κύκλος του διήμερου καλλιτεχνικού, βιωματικού σεμιναρίου «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» πραγματοποιήθηκε στις 28 και 29

Διαβάστε περισσότερα

http://hallofpeople.com/gr/bio/koyn.php ΚΑΡΟΛΟΣ ΚΟΥΝ Αποσπάσματα από συνεντεύξεις του. (Από την επίσημη ιστοσελίδα του «Θεάτρου Τέχνης»)

http://hallofpeople.com/gr/bio/koyn.php ΚΑΡΟΛΟΣ ΚΟΥΝ Αποσπάσματα από συνεντεύξεις του. (Από την επίσημη ιστοσελίδα του «Θεάτρου Τέχνης») http://hallofpeople.com/gr/bio/koyn.php ΚΑΡΟΛΟΣ ΚΟΥΝ Αποσπάσματα από συνεντεύξεις του. (Από την επίσημη ιστοσελίδα του «Θεάτρου Τέχνης») Δε κάνουμε θέατρο για το θέατρο. Δε κάνουμε θέατρο για να ζήσουμε.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2013

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2013 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2013 ΔΗΜΟΣ ΒΟΡΕΙΑΣ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣ ΣΑΒΒΑΤΟ 6 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013, ώρα 20:30 «Ο Καραγκιόζης Πειρατής» ΑΠΟ ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΣΚΙΩΝ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 7 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013, ώρα 21:30 ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΝΗ ΣΥΝΑΥΛΙΑ με θέμα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ)

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ : Ελληνικά ΕΠΙΠΕΔΟ : 2 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) Να αναπτύξετε ΕΝΑ από τα πιο κάτω θέματα (150-180 λέξεις ή 15-20 γραμμές) 1. Πώς πέρασα το περασμένο

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

A. Morales Ortiz- C. Martínez Campillo, Καλώς ορίσατε στην Ελλάδα. Materiales para la enseñanza del Griego Moderno (Nivel inicial)

A. Morales Ortiz- C. Martínez Campillo, Καλώς ορίσατε στην Ελλάδα. Materiales para la enseñanza del Griego Moderno (Nivel inicial) 1. Συμπληρώστε με τη σωστή αντωνυμία 1....αρέσουν πολύ τα γλυκά (η μητέρα μου) 2. Δεν... αρέσει το ποδόσφαιρο (τα παιδιά) 3....αρέσει να ταξιδεύω (εγώ) 4.... αρέσει το διάβασμα (ο Κώστας) 5. Τι...αρέσει

Διαβάστε περισσότερα

«Κουβαλάω μέσα μου την παιδική μου ηλικία». Η Ευρυτάνισσα συγγραφέας παιδικών βιβλίων Ράνια Μπουμπουρή μιλά στα «Ευρυτανικά Νέα»

«Κουβαλάω μέσα μου την παιδική μου ηλικία». Η Ευρυτάνισσα συγγραφέας παιδικών βιβλίων Ράνια Μπουμπουρή μιλά στα «Ευρυτανικά Νέα» «Κουβαλάω μέσα μου την παιδική μου ηλικία». Η Ευρυτάνισσα συγγραφέας παιδικών βιβλίων Ράνια Μπουμπουρή μιλά στα «Ευρυτανικά Νέα» Μια ενδιαφέρουσα συνέντευξη με την Ευρυτάνισσα συγγραφέα παιδικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου;

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ενότητα: Ελεύθερος χρόνος διασκέδαση (2 Φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή:

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας «Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και δημιουργικές δραστηριότητες Συμπεριλαμβάνεται CD με φωτογραφικό υλικό Το πορτοκάλι με την περόνη: υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ «ΑΞΙΖΕ ΝΑ ΥΠΑΡΧΟΥΜΕ ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΑΝΤΗΘΟΥΜΕ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΝΕΑ ΓΕΝΙΑ ΣΕ ΔΡΑΣΗ» ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ 1 Ο ΕΠΑ.Λ ΧΑΝΙΩΝ Ό,τι δεν συνέβη, είναι ό,τι δεν ποθήσαμε,

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους Μάθημα 1 Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους μήνες και θα μοιραστούμε πολλά! Ας γνωριστούμε λοιπόν. Ο καθένας από εμάς ας πει λίγα λόγια για τον

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΕΝΑΡΞΗ 10 ου ΕΑΡΙΝΟΥ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΕΡΑΣΙΤΕΧΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΤΟΥ Ν.Π.Δ.Δ. «Ο ΞΕΝΟΦΩΝ» ΔΗΜΟΥ ΣΠΑΤΩΝ - ΑΡΤΕΜΙΔΟΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΕΝΑΡΞΗ 10 ου ΕΑΡΙΝΟΥ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΕΡΑΣΙΤΕΧΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΤΟΥ Ν.Π.Δ.Δ. «Ο ΞΕΝΟΦΩΝ» ΔΗΜΟΥ ΣΠΑΤΩΝ - ΑΡΤΕΜΙΔΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ημερομηνία : 24/03/2014 ΔΗΜΟΣ ΣΠΑΤΩΝ - ΑΡΤΕΜΙΔΟΣ Ν.Π.Δ.Δ. ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ «Ο ΞΕΝΟΦΩΝ» Ταχ. Δ/νση : 5 η Στάση Λ. Βραυρώνος Αρτέμιδα Αττικής Τ.Κ.:19016

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού Σταύρος Κούλας Γραφίστας - Πώς ορίζεται το επάγγελμά σας, και ποιες είναι οι παραλλαγές του; H γραφιστική είναι ένα επάγγελμα που ορίζει τη σχέση του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

16 Νοεμβρίου 2014-26 Απριλίου 2015. Θέατρο - Έφηβοι στη Στέγη. Γεωργία Μαυραγάνη & Ομάδα Happy End. Συγγρού Ι07. sgt.gr

16 Νοεμβρίου 2014-26 Απριλίου 2015. Θέατρο - Έφηβοι στη Στέγη. Γεωργία Μαυραγάνη & Ομάδα Happy End. Συγγρού Ι07. sgt.gr Θέατρο - Έφηβοι στη Στέγη 16 Νοεμβρίου 2014-26 Απριλίου 2015 Γεωργία Μαυραγάνη & Ομάδα Happy End Συγγρού Ι07 sgt.gr Θέατρο - Έφηβοι στη Στέγη Γεωργία Μαυραγάνη & Ομάδα Happy End Όχι αθώος πια 16 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Zoltán Kodály (Ζόλταν Κοντάυ) Ούγγρος συνθέτης, 1882 1967

Zoltán Kodály (Ζόλταν Κοντάυ) Ούγγρος συνθέτης, 1882 1967 Zoltán Kodály (Ζόλταν Κοντάυ) Ούγγρος συνθέτης, 1882 1967 Ο Kodály γεννήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 1886 στο Kecskemet της Ουγγαρίας. Ο πατέρας του ήταν σταθμάρχης σιδηροδρομικής γραμμής και έπαιζε ερασιτεχνικά

Διαβάστε περισσότερα

[ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ]

[ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ] 2014 14ο Λύκειο Θεσσαλονίκης Ερευνητική εργασία των μαθητών : Αλεξίου Δημήτρη, Γεωργιάδου Αλεξάνδρας, Ζαχάρωφ Μανώλη, Κατσούλη Απόστολου, Τρέμμα Λουκίας [ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν.

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι μόνος είναι απλά ένα όνειρο. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι με άλλους μαζί είναι πραγματικότητα. John Lennon Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Εξυπηρετώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Εξυπηρετώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Εξυπηρετώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η εξυπηρέτηση ως το πλέον δυναμικό

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΛ. 264 ΣΕΛ. 320 TIMH 11,00 ΣΕΛ. 248

ΣΕΛ. 264 ΣΕΛ. 320 TIMH 11,00 ΣΕΛ. 248 Η Άλκη Ζέη στο Η μωβ ομπρέλα Οι μεγάλοι και τα παιδιά. Δυο κόσμοι τόσο διαφορετικοί. Ο καθένας κουβαλάει τη δική του αλήθεια. Γι αυτό άλλωστε και πίσω από μια μωβ ομπρέλα μπορεί να κρύβονται πολλές! ΣΕΛ.

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Κεντρική Βιβλιοθήκη Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Δευτέρα 16 Ιουνίου, 11:00-1:00, το πρωί Πνευστά και κρουστά. Αντίθετοι κόσμοι κοινές μελωδίες Με τη συνοδεία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΥΚΛΟΘΕΑΤΡΟΥ 21-24 Mαρτίου ΦΕΣΤΙΒΑΛ 21 Mαρτίου παγκόσμια ήμερα κουκλοθέατρου

ΚΟΥΚΛΟΘΕΑΤΡΟΥ 21-24 Mαρτίου ΦΕΣΤΙΒΑΛ 21 Mαρτίου παγκόσμια ήμερα κουκλοθέατρου τίο υ αρ ια σμ ΘΕΑ ΤΟ 2 ήμ 1-2 ερ 4 Ρ α κ Mα ου ρτ Υ κλο ίου θέ ατ ρ ου ΚΛΟ ΚΟΥ γκό πα ΣΤΙ Β 21 ΑΛ M ΦΕ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΛΑΤΕΙΑ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ Είναι τεράστια η χαρά, η τιμή και η συγκίνηση που μου δίνεται η ευκαιρία,

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον ενοχλούσε, είπε. Η νύχτα είναι πιο τρυφερή, πιο ευάλωτη. Η φωνή του χανόταν. Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη, σαν τη νύχτα του

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει: 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 "ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;"

1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 <i>το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει:</i> 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 <b>ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;</b> 1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει: 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 "ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;" 3 00:00:17,967 --> 00:00:20,395 Οι Ζαπατίστας είναι ένα κίνημα.

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήρι 2: Εν αρχή ην ο λόγος των κοινοτήτων

Εργαστήρι 2: Εν αρχή ην ο λόγος των κοινοτήτων Εργαστήρι 2: Εν αρχή ην ο λόγος των κοινοτήτων Στο εργαστήρι αυτό οι μαθητές καλούνται να παρουσιάσουν ένα θεατρικό διάλογο και να προβληματιστούν για τα κριτήρια επιλογής των αντιπροσώπων τους στα μαθητικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια πολλά! Το πιο τρελό ταξίδι! Σχολική εφημερίδα του Ολοήμερου Τμήματος του 7ου Δημοτικού Σχολείου Θήβας

Χρόνια πολλά! Το πιο τρελό ταξίδι! Σχολική εφημερίδα του Ολοήμερου Τμήματος του 7ου Δημοτικού Σχολείου Θήβας Το πιο τρελό ταξίδι! Γιατί όλοι οι μεγάλοι στο ξεκίνημα υπήρξαν παιδιά (λίγοι όμως το θυμούνται) Χρόνια πολλά! Σχολική εφημερίδα του Ολοήμερου Τμήματος του 7ου Δημοτικού Σχολείου Θήβας [Δεκέμβριος 2013

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλα Εργασίας. και του Προγράμματος Υγείας. "Βήματα για τη Ζωή" ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - ΜΑΘΗΜΑ 1ο και 2ο

Φύλλα Εργασίας. και του Προγράμματος Υγείας. Βήματα για τη Ζωή ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - ΜΑΘΗΜΑ 1ο και 2ο Φύλλα Εργασίας από τη σύνδεση του Πολιτιστικού Προγράμματος "Σεργιάνι στην Παράδοση" και του Προγράμματος Υγείας "Βήματα για τη Ζωή" ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - ΜΑΘΗΜΑ 1ο και 2ο Ζωγραφίζω το αγαπημένο μου ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο. Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία. Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης. Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα

Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο. Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία. Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης. Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα Κατά κοινή αντίληψη στην λογοτεχνία, η μετάφραση οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Β Δεύτερη διδακτική πρόταση Ημερολόγια Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά ή ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2009 2010 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: 2 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία:

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική νησιώτικη μουσική

Ελληνική νησιώτικη μουσική Ελληνική νησιώτικη μουσική Περιεχόμενα : Γενικά Ρυθμός Χοροί Σποράδες Κυκλάδες Δωδεκάνησα Ρόδος, Κάσος, Κάρπαθος Επτάνησα Μουσικά Όργανα Λύρα Λαούτο Βιολί Μπουζούκι Ασκομαντούρα Γενικά : Νησιώτικα, είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ 1 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ Η ποιότητα της μουσικής παιδείας ΝΕΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΝΕΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ Από τη φετινή χρονιά το Δημοτικό μας Ωδείο διευρύνεται με νέα τμήματα διδασκαλίας πνευστών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια εδώ Δεκαοχτώ ψωμιά

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Καστανάς - Η επίσημη ιστοσελίδα. Λογοτεχνία - Από: Τα Τρία Βιβλία. www.andreaskastanas.com. Τελευταία ενημέρωση 15-12-2012 6-12-03

Ανδρέας Καστανάς - Η επίσημη ιστοσελίδα. Λογοτεχνία - Από: Τα Τρία Βιβλία. www.andreaskastanas.com. Τελευταία ενημέρωση 15-12-2012 6-12-03 - Η επίσημη ιστοσελίδα Λογοτεχνία - Από: Τα Τρία Βιβλία www.andreaskastanas.com Τελευταία ενημέρωση 15-12-2012 6-12-03 Όταν αποκαλώ ένα έργο μου «μυθιστόρημα», με την χρήση της λέξης δηλώνω το είδος της

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Ηγούμαι 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Ηγούμαι 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Ηγούμαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Τι είναι Ηγεσία «Η Ηγεσία, δεν είναι θέση! γιαυτό

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας

Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΝ Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας Κείμενο: Κατερίνα Βαϊμάκη Εικονογράφηση: Ρεβέκκα Βεδέ Ο Φ ίλος μου ο Ποδη λατάκιας Ευρωπαϊκή Ένωση Ταµείο Συνοχής «Επενδύοντας στο

Διαβάστε περισσότερα

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Τζήκου Βασιλική Το δίλημμα της Λένιας 1 Παραμύθι πού έχω κάνει στο πρόγραμμα Αγωγής Υγείας που είχε τίτλο: «Γνωρίζω το σώμα μου, το αγαπώ και το φροντίζω» με την βοήθεια

Διαβάστε περισσότερα

«Ποτέ μη λες ποτέ» Βασίλης Χαραλαμπόπουλος. Αnek Lines. Χρυσος Χορηγος. ΔΗΠΕΘΕ Κρήτης

«Ποτέ μη λες ποτέ» Βασίλης Χαραλαμπόπουλος. Αnek Lines. Χρυσος Χορηγος. ΔΗΠΕΘΕ Κρήτης συνέντευξη Βασίλης Χαραλαμπόπουλος «Ποτέ μη λες ποτέ» Ένας από τους καλύτερους κωμικούς της γενιάς του, ο Βασίλης Χαραλαμπόπουλος, μετά την περυσινή του επιτυχία ως Λυσιστράτης, συνεργάζεται ξανά με τον

Διαβάστε περισσότερα

PEACE ON EARTH ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΩΜΑΤΑ - ΕΙΡΗΝΙΚΑ ΧΡΩΜΑΤΑ. έκθεση ΟΜΑΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ZΩΓΡΑΦΙΚΗΣ

PEACE ON EARTH ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΩΜΑΤΑ - ΕΙΡΗΝΙΚΑ ΧΡΩΜΑΤΑ. έκθεση ΟΜΑΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ZΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΟΜΑΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ZΩΓΡΑΦΙΚΗΣ έκθεση PEACE ON EARTH www.periexomena.gr ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΩΜΑΤΑ - ΕΙΡΗΝΙΚΑ ΧΡΩΜΑΤΑ Με αφορµή την παγκόσµια ηµέρα Ειρήνης, ο Πολιτισµικός Οργανισµός του ήµου Αθηναίων, διοργάνωσε οµαδική

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΑΘΗΝΑ 2011 Έκδοση: c Πνευματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΤΡΙΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ ΓΟΥΡΟΥΝΑΚΙΑ

ΤΑ ΤΡΙΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ ΓΟΥΡΟΥΝΑΚΙΑ ΤΑ ΤΡΙΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ ΓΟΥΡΟΥΝΑΚΙΑ 2ος Πανελλήνιος Διαγωνισμός «Λέμε ΟΧΙ στο σχολικό εκφοβισμό» (Μια διασκευή παραμυθιού από τους μαθητές) Ομάδα : Αστυπάλαια ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΣΤΥΠΑΛΑΙΑΣ Σεπτέμβριος- Νοέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Το μαγικό ραβδάκι Το ίδιο έγινε με όλα τα γεγονότα, τα πρόσωπα και τα πράγματα που άγγισε με το μαγικό

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητοί φίλοι και φίλες, νέοι και νέες καλησπέρα σας,

Αγαπητοί φίλοι και φίλες, νέοι και νέες καλησπέρα σας, ZORBA PHOTOS REMARKS Delivered in Greek by Emmanuel Velivasakis at the Conclusion of the Zorba the Greek Play. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, νέοι και νέες καλησπέρα σας, Λέγομαι Μανώλης Βεληβασάκης, και είμαι

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Σ ένα συνοριακό σταθμό

Σ ένα συνοριακό σταθμό Σ ένα συνοριακό σταθμό - Αντώνη Σαμαράκη Σχεδιασμός πρότασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος Δημιουργία κλίματος δεκτικότητας Προβάλλονται εικόνες σχετικές με σταθμούς και τρένα με μουσική υπόκρουση και

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ Οι θρησκευτικές εικόνες ως μέσον έκφρασης του θρησκευτικού συναισθήματος 9ο Δημοτικό Σχολείο Μυτιλήνης Τάξη: ΣΤ 1 Σχολικό έτος: 2006 07 Υπεύθυνη δασκάλα: Σπανού Σοφία «Όταν πρόκειται να αρχίσεις

Διαβάστε περισσότερα

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε.

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε. Μάχη Νικολάρα: Θα μιλήσουμε για τον τομέα της εκπαίδευσης από μια άλλη σκοπιά. Οι ανακοινώσεις του Υπουργείου Παιδείας εχθές ανέτρεψαν κατά κάποιο τρόπο τον προγραμματισμό αυτής της εκπομπής, όμως όλα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣ. ΜΑΓΓΙΝΑΣ: Αναποτελεσματικές ενέργειες έγιναν αλλά η 19μηνη πορεία είναι ικανοποιητική

ΒΑΣ. ΜΑΓΓΙΝΑΣ: Αναποτελεσματικές ενέργειες έγιναν αλλά η 19μηνη πορεία είναι ικανοποιητική ΒΑΣ. ΜΑΓΓΙΝΑΣ: Αναποτελεσματικές ενέργειες έγιναν αλλά η 19μηνη πορεία είναι ικανοποιητική Υπάρχουν τριβές αλλά από ζήλο... Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ «Είμαι ικανοποιημένος από τη δεκαεννιάμηνη πορεία της κυβέρνησης.

Διαβάστε περισσότερα

για παιδιά (8-12 ετών) Κατανόηση γραπτού λόγου

για παιδιά (8-12 ετών) Κατανόηση γραπτού λόγου Α1 για παιδιά (8-12 ετών) Διάρκεια: 30 λεπτά Επίπεδο Α1 για παιδιά (8-12 ετών) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Η Χαρά γράφει ένα γράμμα στη Νικολέτα. Θέλεις να δεις αν καταλαβαίνεις αυτά που διαβάζεις, γι αυτό σημειώνεις

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μύλος των ξωτικών Τα πιο γλυκά Χριστούγεννα

Ο Μύλος των ξωτικών Τα πιο γλυκά Χριστούγεννα Ο Μύλος των ξωτικών Τα πιο γλυκά Χριστούγεννα 9 Δεκεμβρίου 2011 γεννήθηκε ένα παραμύθι Ο Μύλος των Ξωτικών είναι η μεγαλύτερη και πιο πετυχημένη Χριστουγεννιάτικη εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στη Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Άρτεμις Τσίτσικα Επίκ. Καθηγήτρια Παιδιατρικής-Εφηβικής Ιατρικής Παν/μιου Αθηνών Επιστ. Υπεύθυνος Μονάδας Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ) Β Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Στεμνίτσα, ο τόπος μας

Στεμνίτσα, ο τόπος μας Στεμνίτσα, ο τόπος μας Εκπαιδευτικό πρόγραμμα εξοικείωσης των παιδιών με τις νέες τεχνολογίες Αύγουστος 2007 (Υπό την αιγίδα του Δήμου Τρικολώνων) οι πρωταγωνιστές ο Mάριος ο Σπύρος η Δέσποινα η Μυρτώ

Διαβάστε περισσότερα

Η µαγεία του βιβλίου

Η µαγεία του βιβλίου Η µαγεία του βιβλίου Χριστιάνα Αντρέου Παναγιώτα Χαραλάµπους για το βιβλίο Το βιβλίο, το βιβλίο είναι φίλος µου καλός. Το κρατώ και το διαβάζω, και λεπτό δε σταµατώ. Η µαγεία του µε ταξιδεύει στο δικό

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ

ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ 1 of 18 4/16/2015 4:11 PM ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Το ερωτηματολόγιο αυτό έχει διάφορες ενότητες για τα ψηφιακά παιχνίδια που παίζονται σε συσκευές κινητής τεχνολογίας και ειδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Με την υποστήριξη του Δήμου Λυκόβρυσης - Πεύκης

Με την υποστήριξη του Δήμου Λυκόβρυσης - Πεύκης kin-lesxh-telikh:layout 1 13/10/2011 3:42 μμ Page 1 Πρόγραμμα Προβολών Περιόδου 2011-2012 Με την υποστήριξη του Δήμου Λυκόβρυσης - Πεύκης kin-lesxh-telikh:layout 1 13/10/2011 3:42 μμ Page 2 Ε υ χ α ρ ι

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της Επιπεδίας

Το παραμύθι της Επιπεδίας Το παραμύθι της Επιπεδίας Ιστορία του J.Weeks, βασισμένη σε ιδέες του μυθιστορήματος Flatland: a romance in many dimensions, του E.A.Abbott, το οποίο δημοσιεύτηκε το 1884, και στο οποίο βασίστηκε το κινηματογραφικό

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό:

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: - "Η πρώτη απάντηση είναι 1821, η δεύτερη Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και η τρίτη δεν ξέρουμε ερευνάται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ;

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος;

Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος; Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος; Πρώτα, πρώτα είμαι άνθρωπος. Γεννήθηκα από φτωχή οικογένεια. Υπέφερα πολύ. Από 10 χρονών εργαζόμουν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

1935-2015 80 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ της ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ

1935-2015 80 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ της ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ Σταύρος Τζουλάκης, Δήμαρχος Νέας Σμύρνης Γιώργος Αρχοντάκης, Πρόεδρος Ένωσης Σμυρναίων Γιώργος Δρακόπουλος, Πρόεδρος Συλλόγου Φοιτησάντων στην Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης Αθανάσιος Τσιμπερδώνης,

Διαβάστε περισσότερα