Σαρκική ἐπιθυμία καί σκοποί τοῦ γάμου, κατά τόν ἱερόν Χρυσόστομον

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Σαρκική ἐπιθυμία καί σκοποί τοῦ γάμου, κατά τόν ἱερόν Χρυσόστομον"

Transcript

1 Σαρκική ἐπιθυμία καί σκοποί τοῦ γάμου, κατά τόν ἱερόν Χρυσόστομον τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου Κυριακοῦ Τσουροῦ Ἡ σκέψις καί ἡ θέσις τοῦ ἱ. Χρυσοστόμου ἔναντι τοῦ γάμου γενικῶς καί τῶν σκοπῶν αὐτοῦ εἰδικώτερον διατυπώνονται εἰς πλεῖστα τῶν συγγραμμάτων του, δύνανται δέ νά χαρακτηρισθοῦν ὡς λίαν προοδευτικαί καί ρηξικέλευθοι. Καίτοι ὁ ἱ. πατήρ εἰς τά ἔργα τῆς νεότητός του καί δή εἰς τό «Περί Παρθενίας», ἐξαίρει τήν παρθενίαν, ὡς ἰδανικώτερον τρόπον ζωῆς, ἐν τούτοις ἐπανειλημμένως εἰς τά συγγράμματά του καί δή ἐκεῖνα τῆς ὡριμότητός του, ἀσχολεῖται ἐκτενῶς μέ τό θέμα τοῦ γάμου, ἀκολουθῶν πιστῶς τόν Ἀπ. Παῦλον, ἔχει μάλιστα ἀφιερώσει καί ὁλοκλήρους μελέτας του εἰς σημαντικάς πτυχάς τοῦ θέματος τούτου 1. Μεριμνῶν ὁ ἱ. πατήρ γενικῶς διά τήν ἠθικήν ἀνακαίνισιν τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ βίου, ἐξειδίκευσε τό ἐνδιαφέρον του εἰδικῶς εἰς τόν θεσμόν τοῦ γάμου, ὡς θεμελίου τῆς κατά Χριστόν συγκροτήσεως τῆς κοινωνικῆς ζωῆς. ιό καί καταφέρεται σφοδρῶς κατά τῶν Ἡ μελέτη αὐτή ἀποτελεῖ τμῆμα τῆς διδακτορικῆς διατριβῆς τοῦ συγγραφέως, ἡ ὁποία ὑπεβλήθη εἰς τήν Πανεπιστημιακήν Θεολογικήν Σχολήν Νεαπόλεως Ἰταλίας, τό ἔτος 1971, μέ τίτλον «Ὁ γάμος κατά τόν ἱερόν Χρυσόστομον» (Il matrimonio in S. Giovanni Crisostomo). Περιελήφθη στην «Ἐπιστημονική Παρουσία Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης», τόμος Ζ, Ἀθῆναι 2010, σ Μέρος τῆς διατριβῆς του δημοσιεύτηκε στά Ιταλικά (Napoli 1974, 63 σ.). 1 Τά κυριώτερα τῶν ἔργων του τούτων εἶναι: Εἰς τό «διά δέ τάς πορνείας...», PG 51, Εἰς τό «γυνή δέδεται νόμῳ...», PG 51, Ἐγκώμιον εἰς Μάξιμον, καί περί τοῦ ποίας δεῖ ἄγεσθαι γυναῖκας, PG 51, Εἰς τό «χήρα καταλεγέσθω...», PG 51, Εἰς νεωτέραν χηρεύσασαν, PG 48, Περί μονανδρίας, PG 48, Πρός τούς ἔχοντας παρθένους συνεισάκτους, PG 47, Περί τοῦ τάς κανονικάς μή συνοικεῖν ἀνδράσιν, PG 47, Εἰς ἄλλα ἔργα του ἀσχολεῖται εὐκαιριακῶς, ἑρμηνεύων σχετικά χωρία τῶν καινοδιαθηκικῶν κειμένων. Σπεύδομε νά σημειώσωμεν ὅτι, ἡ διαπραγμάτευσις τοῦ θέματός μας δέν πρέπει νά θεωρηθῃ ὡς ἔχουσα ἐπιλεκτικόν χαρακτῆρα. ιεπιστώσαμε, βεβαίως, καί ἔχομε λάβει ὑπ' ὄψει τήν προοδευτικήν ἀλλαγήν τῶν ἀπόψεων τοῦ ἱ. πατρός ἐπί τοῦ γάμου ἀπό τά συγγράμματα τῆς νεότητός του εἰς ἐκεῖνα τῆς ὡριμότητός του, ὡς καί τάς περί τῆς θέσεως τῆς γυναικός ἀπόψεις του εἰς μερικά ἐκ τῶν πρώτων ἔργων του. Αἱ διαπιστώσεις ὅμως αὐταί δέν ἐπηρεάζουν τό θέμα μας, πολύ περισσότερον ὅταν αἱ μεταγενέστεραι ἀπόψεις τοῦ ἱ. Χρυσοστόμου εἶναι ἐκεῖναι πού ἐκφράζουν ἀσφαλῶς τήν πραγματικήν καί τελικήν διδασκαλίαν του.

2 2 ἠθικῶν παρεκτροπῶν τοῦ γάμου, ἀλλά καί κατά τῶν ἐκτός αὐτοῦ παρεκτροπῶν, καταδικάζων τήν μοιχείαν, τήν πορνείαν, τήν πολυγαμίαν, τό διαζύγιον, τήν ὁμοφυλοφιλίαν, τήν προικώαν συνδιαλλαγήν κ. ἄ. 2. Εἰς τήν παροῦσαν μελέτην μας θά περιορισθῶμεν εἰς πτυχάς μόνον τῆς ὅλης σημαντικῆς περί γάμου διδασκαλίας τοῦ ἱ. Χρυσοστόμου, συνοψίζοντες τάς ἀπόψεις του περί τῆς σαρκικῆς ἐπιθυμίας καί τῆς ἀσκήσεως αὐτῆς ἐν τῷ γάμῳ, ἀφ ἑνός, καί περί τῶν σκοπῶν τοῦ γάμου, ἀφ ἑτέρου 3. Ἡ σαρκική ἐπιθυμία Ἡ σαρκική ἐπιθυμία καί ἡ ἄσκησις αὐτῆς εὑρίσκεται, κατά τόν ἱ. Χρυσόστομον, εἰς ἄμεσον καί ἀποκλειστικήν σχέσιν πρός τόν γάμον καί συνδέεται μετ αὐτοῦ, τόσον κατά τήν σύστασιν ὅσον καί κατά τούς σκοπούς. Ἡ ἐπιθυμία τῆς σαρκικῆς «μίξεως» τῶν συζύγων καί ἡ ἄσκησις αὐτῆς εἶναι περιτταί εἰς τήν παραδεισιακήν ζωήν: «Πλασθείς δέ ἐκεῖνος ἔμεινεν ἐν παραδείσῳ καί γάμου λόγος οὐδείς ἦν ἐδέησεν αὐτῷ γενέσθαι καί βοηθόν, καί ἐγένετο καί οὐδέ οὕτως ὁ γάμος ἀναγκαῖος εἶναι ἐδόκει. Ἀλλ' οὐδέ ἐφαίνετό πω, ἀλλ' ἔμενον ἐκεῖνοι τούτου χωρίς καθάπερ ἐν οὐρανῷ τῷ παραδείσῳ διαιτώμενοι, καί ἐντρυφῶντες τῇ πρός πρός Θεόν ὁμιλίᾳ μίξεως δέ ἐπιθυμία καί σύλληψις καί ὠδῖνες καί τόκοι καί πᾶν εἶδος φθορᾶς ἐξώριστο τῆς ἐκείνων ψυχῆς» 4. Ἡ πτῶσις ἐπιφέρει ὡς ἀναγκαίαν τήν μίξιν πρός ὤθησιν τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως πρός τήν ἑνότητα καί τήν ἀποφυγήν τῆς ἁμαρτίας, καί τήν τεκνογονίαν πρός διαιώνισιν τοῦ ἀνθρωπίνου γένους 5. Ἡ μίξις ἐδόθη ἀπό τόν ημιουργόν Θεόν, ὄχι μόνον πρός παιδοποιΐαν, ἀλλά καί ὡς «παραμυθία οὐ τήν τυχοῦσαν», ὥστε ὁ ἄνθρωπος «ἀκινδύνως» καί ἀπηλλαγμένος πάσης ἀσχημοσύνης νά δύναται νά 2 Εἰς τό «διά δέ τάς πορνείας...», 3, PG 51, 213. Ὁμοίως, 5, PG 51, 216 καί Πρός τούς πολεμοῦντας τοῖς ἐπί τῷ μονάζει ἐνάγουσιν, 10, PG 47, 346, 361, 362. Εἰς Ματθαῖον, Ὁμιλ. 62,2 (Ματθ.19,9), PG 58, 597. Εἰς τό «γυνή δέδεται νόμῳ...»1, PG 51, 219. Περί μονανδρίας 2, PG 48, 612. Αὐτόθι, 48, 611. Εἰς ἐπιστ. πρός Ρωμαίους, Ὁμιλ. 4,2, PG 60, 419 κ.ἄ. 3 ιεξοδικῶς ἔχομεν ἀσχοληθῇ μέ τήν γενικωτέραν περί γάμου διδασκαλίαν τοῦ ἱ. Χρυστοστόμου εἰς τήν διδακτορικήν ἡμῶν διατριβήν μέ θέμα «Ὁ γάμος κατά τόν ἱερόν Χρυσόστομον», ἐν τῇ Ποντιφηκικῇ Θεολογικῇ Σχολῇ Νεαπόλεως Ἰταλίας. 4 Περί Παρθενίας, 14, PG 48, 543. Καί Εἰς Γέν., Ὁμιλ. 18,4, PG 53, 153, καί αὐτόθι, 15,4, PG 53, Εἰς τό «διά δέ τάς πορνείας...»,3, PG 51, 213. Καί Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 26,2, PG 61, 215.

3 3 ἀπελευθερωθῇ ἀπό «τήν λύτταν τῆς φύσεως διά τῆς γυναικός» 6. Ἕνεκα τῶν σκοπῶν διά τούς ὁποίους ἐτέθη, ἡ ἐπιθυμία αὐτή ὑπερέχει τῶν ἄλλων ἐπιθυμιῶν τοῦ ἀνθρώπου εἰς τό «σφοδρόν καί ἀμάραντον» 7. Ὁ ημιουργός, ἐν τῇ πανσοφίᾳ Του, ἐπιθυμῶν τήν ἀποκατάστασιν τῆς διασπασθείσης ἁρμονίας, συνέδεσεν τόν ἄνδρα καί τήν γυναῖκα «φυσικαῖς ἀνάγκαις», «καθάπερ ἄρρηκτόν τινα δεσμόν, τήν ἐκ τῆς ἐπιθυμίας περιβαλών αὐτοῖς ἅλυσιν» 8. Ἡ ἐπιθυμία αὐτή δέν εἶναι δυνατόν νά ταυτισθῇ μέ τήν ἁμαρτωλόν ἐπιθυμίαν, τό «φρόνημα τῆς σαρκός», ἀλλά ἀποτελεῖ τμῆμα τῆς ἐσωτάτης ἀνθρωπίνης φύσεως, «ἐν ἑτέροις ὀργάνοις, ἔνδον ἐν τῇ φύσει ἐγκειμένη», μή περιοριζομένη δέ μόνον εἰς τήν σωματικήν ὑπόστασιν ἀλλά συνδεδεμένη καί μέ τήν προαίρεσιν 9. Τό σῶμα ἐπιθυμεῖ τῆς μίξεως ἐκ φύσεως καί ἡ ἐπιθυμία του αὐτή ἀντιδιαστέλλεται πρός τήν πορνείαν καί τήν μοιχείαν 10. εδομένου ὅτι «οὐδέν ὁ Θεός ἀκάθαρτον ἐποίησεν», ἡ ἐπιθυμουμένη μίξις εἶναι ξένη πρός τήν ἁμαρτίαν καί τήν φθοράν, καθόσον «οὐκ ἦν πονηρά τῆς σαρκός ἡ φύσις» 11. ιό καί ὁ Παῦλος, ἀπευθυνόμενος πρός τούς Ρωμαίους, ποιεῖται λόγον περί «νόμου τῆς ἁμαρτίας», ὁ ὁποῖος λειτουργεῖ μέν ἐντός τῶν μελῶν τοῦ σώματος δέν ταυτίζεται ὅμως πρός τό σῶμα: «ἕτερον γάρ τό ἔν τινι ὄν καί τό, ἐν ᾧ ἐστιν ἐκεῖνο». Ἡ σάρκα, ἔργον τοῦ Θεοῦ οὖσα, εἶναι «πρός ἀρετήν ἡμῖν ἐπιτήδειον, ἐάν νήψωμεν» 12. Ἄλλωστε, ἐάν ἡ ἁμαρτία ἐνετοπίζετο εἰς τήν σωματικήν φύσιν τοῦ ἀνθρώπου, τότε αὐτή θά ἔπρεπε νά εἶναι καθολική, ὅπως εἶναι καθολικά ὁ πόνος, ἡ δίψα, ἡ πεῖνα κ.λπ. Αὐτή ὅμως, ὅπως καί ἐκεῖνα, συνδέεται μέ τήν προαίρεσιν καί ὄχι μέ τήν φύσιν τοῦ ἀνθρώπου 13. Εἶναι λοιπόν μία «φυσική ἐπιθυμία». 6 Εἰς Ψαλμ. ΜΓ, 9, PG 55, 181. Εἰς ἐπιστ. B πρός Κορ., Ὁμιλ. 23,6, PG 61, 563. Εἰς Ἐπιστ. πρός Κολασ. κεφ., Ὁμιλ. 12,4, PG 62, 386. Βλ. καί Εἰς Γέν. κεφ. ΚΘ, Ὁμιλ. 56,2, PG 54, 490, Πρός τούς ἔχοντας παρθένους συνεισάκτους, 5, PG 47, Εἰς Ἐπιστ. πρός Ἐφεσ. κεφ. Ε, Ὁμιλ. 20,1, PG 62, Εἰς Γέν., Λόγ. 4,1, PG 54, Εἰς Ἐπιστ. πρός Τίτον, κεφ. Β, Ὁμιλ. 5,2, PG 62, 690, καί Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 27, 4, PG 61, Εἰς Ἐπιστ. πρός Ἐφεσ. κεφ. Β, Ὁμιλ. 5,4, PG 62, Εἰς Ἐπιστ. πρός Τίτον, κεφ. Α, Ὁμιλ. 3,3, PG 62, 680, πρβλ. καί Ἔπαινος, καί εἰς τό «Εἶδον τόν Κύριον...», Ὁμιλ. 3,4, PG 56, 117. Εἰς Ἐπιστ. πρός Ἐφεσ. κεφ. ΣΤ, Ὁμιλ. 24,5, PG 62, 174. Εἰς ἐπιστ. πρός Ρωμ. Ὁμιλ. 13,5, PG 60, Αὐτόθι, PG 60, Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 17,4, PG 61, 144. Εἰς Ἐπιστ. πρός Ἐφεσ. κεφ.

4 4 Τοῦτο, κατά τόν ἱ. Πατέρα προκύπτει, τόσον ἀπό τήν διαπίστωσιν ὅτι ἀκόμη καί εἰς τούς εὐνουχισθέντας δέν ἀποσβαίνεται ἡ «ἔνδον ἐνοχλοῦσα πυρά», ὅσον καί ἀπό τό γεγονός ὅτι «κἄν γυκαικί τις μή πλησιάζει, ἡ φύσις τό αὐτῆς ποιεῖ καί ἐργάζεται» 14. Οἱ τῆς αὐτῆς κλίνης «κοινωνοῦντες» σύζυγοι γίνονται μία σάρξ καί δημιουργοῦν τήν ἁρμονικήν ἑνότητα τοῦ ἀρχεγόνου προπτωτικοῦ ἀνθρώπου 15. ιό καί ἡ παρά φύσιν ἐκτροπή καί ἄσκησις τῆς σεξουαλικῆς μίξεως ἐκτός τοῦ γάμου καταδικάζεται ὡς διασπαστική τῆς ἑνότητος αὐτῆς καί ὡς συντελοῦσα εἰς ἔντασιν τοῦ μεταξύ τῶν δύο φύλων πολέμου 16. Ὁ μή ἀρκούμενος εἰς τήν νόμιμον σύζυγόν του ὑποπίπτει εἰς τό ἁμάρτημα τῆς μοιχείας, εἶναι ἀδικαιολόγητος καί εἶναι ἀδύνατος ἡ σωτηρία του 17. Ὅταν οἱ διά παντός τοῦ βίου ζῶντες ἐν παρθενίᾳ, διερωτᾶται ὁ ἱ. πατήρ, ἐπιτυγχάνουν τήν σωφροσύνην μετά τόσων ἀγώνων, πῶς εἶναι δυνατόν νά τύχη συγγνώμης ὁ ἔγγαμος, ὁ ὁποῖος ἐνῶ ἔχει νόμιμον σύζυγον, μοιχεύει μετά ἑτέρας γυναικός; 18. Ὁμοιάζει μέ τόν κυβερνήτην, ὁ ὁποῖος ναυαγεῖ ἐντός λιμένος 19 Ἀντιθέτως, ἡ ἐντός τοῦ γάμου ἄσκησις τῆς ἐπιθυμίας αὐτῆς δέν ἔχει ἁμαρτητικόν χαρακτῆρα, οὐδέ φέρει οἱανδήποτε μομφήν, ἀλλά συνοδεύεται ὑπό πλήρους καθαρότητος: «Οὐ γάρ τῶν σωμάτων τό ἀκάθαρτον, ὧν ἐστιν ἡ κοινωνία, ἀλλά τῆς προαιρέσεως καί τῶν λογισμῶν» 20. Ἐπειδή δέ ἡ ἁμαρτία καταλογίζεται εἰς τήν προαίρεσιν τοῦ ἀνθρώπου, διά τοῦτο ὁ πόρνος καί ὁ μοιχός χαρακτηρίζονται ὡς ἀκάθαρτοι «οὐ διά τήν, Ὁμιλ. 2,31, PG 62, 20. Ἔπαινος, καί εἰς τό «Εἶδον τόν Κύριον...», Ὁμιλ. 3,4, PG 56, 117. Βλ. καί Θεοδ. Ζήση. Ἡ περί γάμου διδασκαλία Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου, ἀνάτυπον ἐκ τοῦ περιοδ. «Κληρονομία», τόμ. 1, τεῦχ. Β, (Θεσσαλονίκη 1969), σ Εἰς Ἐπιστ. πρός Τίτον, κεφ. Β, Ὁμιλ. 5,2, PG 62, Εἰς Ἐπιστ. πρός Κολασ. κεφ., Ὁμιλ. 12,4, PG 62, Εἰς ἐπιστ. πρός Ρωμ. Ὁμιλ. 4,2, καί 2, PG 60, Καί Εἰς Ἐπιστ. πρός Κολασ. κεφ., Ὁμιλ. 12,5, PG 62, Εἰς Ἰωάννην, Ὁμιλ. 63,4, PG 59, Εἰς τό «Γυνή δέδεται νόμῳ...», 3, PG 51, Ἔπαινος, καί εἰς τό «Εἶδον τόν Κύριον...», Ὁμιλ. 3,3, PG 56, «Ἡ ἐπιθυμία ἁμαρτία μέν οὐκ ἔστιν», Εἰς ἐπιστ. πρός Ρωμ. Ὁμιλ. 13,1, PG 60, 508 Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 19,3, PG 61, 155 Εἰς ἐπιστ. πρός Γαλ. κεφ. Γ, Ὁμιλ. 5,5, PG 61, 671 καί Εἰς Ἐπιστ. πρός Ἐφεσ. κεφ. Α, Ὁμιλ. 2,3, PG 62, 20. Πρβλ καί Εἰς Ἐπιστ. πρός Τίτον, κεφ. Α, Ὁμιλ. 3,3, PG 62, 680: «Αλλ οὐδέν εἰ βουλοίμεθα μή ἀκριβολογεῖσθαι, ἀκάθαρτον, ἀλλά πάντα καθαρά οὐδέν ὁ Θεός ἀκάθαρτον ἐποίησεν οὐδέν γάρ ἀκάθαρτον εἰ μή ἡ ἁμαρτία μόνη ψυχῆς γάρ ἅπτεται καί ταύτην ρυποῖ». Ἴδε καί κεφ. Β, Ὁμιλ. 4,1, PG 68, 681.

5 5 μίξιν ἐπεί κατά τοῦτον τόν λόγον καί ὁ γυναικί ἰδίᾳ πλησιάζων ἀκάθαρτος ἀλλά διά τήν ἀδικίαν καί τήν πλεονεξίαν» 21. ιά τῆς μίξεως μετά τῆς ἰδίας γυναικός καί διά τῆς γνησίας καί θερμῆς ἀγάπης «ἅπαν ἐλαύνεται πορνείας εἶδος καί οὐδέ ἔννοιά τις ἀκολασίας τῷ φιλοῦντι τήν ἑαυτοῦ γυναῖκα ποτέ ἐμπεσεῖται» 22. Ἐξ ἄλλου, ὁ Κύριος, ὅπως σημειώνει ὁ ἱ. Πατήρ, ἐνῶ καταδικάζει τόν πλοῦτον καί διατυπώνει πολλάς ἐντολάς ἐγκρατείας, «περί ἀποχῆς γυναικός, οὐχ οὕτω» 23. Τοῦτο ὀφείλεται στό γεγονός ὅτι «οὐ γάρ ἡ μίξις κακόν, ἀλλ ἡ πολυπραγμοσύνη» 24. Ἐκ τούτου, ὁ ἱ. πατήρ ἀρνεῖται νά ἀποδεχθῇ ὡς σώφρονας τούς βδελυσσομένους καί ἀποφεύγοντας τόν γάμον ἤ τήν μετά τῆς νομίμου γυναικός μίξιν ὡς ἐφάμαρτον καί καταδικάζει τήν αὐθαίρετον ἀποστέρησιν τοῦ ἑτέρου μέλους ἐκ τῆς συζυγικῆς συνουσίας. Ὅπως εἰς τούς πολέμους, ὅταν οἱ ἀγῶνες εἶναι σφοδρότεροι, τότε «τά τρόπαια λαμπρότερα γίνεται», ἔτσι καί εἰς τόν γάμον ἡ σωφροσύνη ἀναδεικνύεται ὡς ἀρετή εἰς τήν μάχην κατά τῆς ἁμαρτίας καί τῶν παθῶν: «σωφροσύνη γάρ ἐστιν ἐγκράτεια, καί τό μαχομένων περιγενέσθαι τῶν ἡδονῶν» 25. Πέραν τῆς παραινέσεως τοῦ Παύλου εἰς τό Α Κορινθίους ζ 7, τήν ὁποίαν ἐπαναλαμβάνει καί ὁ Χρυσόστομος, πᾶσα ἄλλη ὑπερβολή καί ἐπίδειξις ἐγκρατείας θεωρεῖται ἐπιβλαβής διά τόν γάμον, πλήττουσα τήν μεταξύ τῶν συζύγων ἀγάπην ἤ καί διαλύουσα αὐτόν: «Τί τό κέρδος τῆς νηστείας καί τῆς ἐγκρατείας, ἀγάπης διερρηγμένης;» 26. Ἡ ἄνευ κοινῆς συναινέσεως ἐγκράτεια τοῦ ἑνός τῶν συζύγων ἀποστερεῖ τόν αὐθαιρέτως ἐγκρατευόμενον τοῦ μισθοῦ τῆς ἀρετῆς τῆς ἐγκρατείας καί καταλογίζει εἰς αὐτόν τήν αἰτίαν καί τήν εὐθύνην τῆς ἐνδεχομένης μοιχείας τοῦ ἑτέρου 27. Τοῦτο ἀφορᾶ κυρίως εἰς τήν σύζυγον, καθ ὅσον ἡ ὁρμή τῆς μίξεως εἶναι ἰσχυροτέρα εἰς τόν ἄνδρα, κατεσκευασμένον οὕτω πρός ἐπίτευξιν τῆς συζυγικῆς ἁρμονίας. «Τό γάρ ἐν ὥρᾳ εἶναι τήν 21 Εἰς Ἐπιστ. πρός Τίτον, κεφ. Α, Ὁμιλ. 3,3, PG 62, Ἐγκώμιον εἰς Μάξιμον, καί περί τοῦ Ποίας δεῖ ἄγεσθαι γυναῖκας, 5, PG 51, Εἰς Ἐπιστ. πρός Τίτον, κεφ. Β, Ὁμιλ. 5,2, PG 62, 690. Βλ. καί: «Καί γυναικί μέν συγγενομένῳ κατά τό μέν οὐδείς ἄν μέμψοιτο μέχρι γήρως, χρηματιζομένῳ δέ πάντες», Αὐτόθι, 62, Εἰς Ἐπιστ. Β πρός Τιμ., κεφ. Γ, Ὁμιλ. 7,4, PG 62, 641. Πρβλ. καί Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 19,6, PG 61, 160, καί Εἰς Ματθαῖον, Ὁμιλία 51, 5, PG 58, Εἰς Ἰωάννην, Ὁμιλ. 36,2, PG 59, Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 19,1, PG 61, Περί Παρθενίας, 48, PG 48, 570.

6 6 γυναῖκα, τοῦτον δέ ἐν ἐπιθυμίᾳ οὐδέν ἄλλο δείκνυσιν, ἀλλ ἤ ὅτι διά τήν ἀγάπην οὕτω γεγένηται» 28. Ἰδιαιτέρως, ἡ ἀλόγιστος ἐγκράτεια ἐκ μέρους τῆς συζύγου, κυρίως ὅταν ὁ σύζυγος «καταφερής ἦ», ἐκθέτει τόν σύζυγον εἰς τά βέλη τοῦ διαβόλου καί ἐμβάλλει τήν σύζυγον «εἰς τιμωρίαν ἐσχάτην» 29. «Μή ἐγκρατεύσθω, φησίν, ἡ γυνή, τοῦ ἀνδρός ἄκοντος, μήτε ὁ ἀνήρ, τῆς γυναικός μή βουλομένης. Τί δήποτε; Ὅτι μεγάλα ἐκ τῆς ἐγκρατείας ταύτης τίκτεται κακά καί γάρ καί μοιχεῖαι καί πορνεῖαι καί οἰκιῶν ἀνατροπαί πολλάκις ἐντεῦθεν ἐγένοντο» 30. ιά τοῦτο ὁ ἱ. πατήρ, ὄχι μόνον συμβουλεύει τήν διά κοινῆς ἀποφάσεως ἀποχήν ἐκ τῆς συζυγικῆς συνουσίας, ἀλλά καί ἀποτρέπει ἀπό τήν ἐπί πολύ παράτασιν τῆς συμφωνηθείσης ἐγκρατείας, ὥστε, κατά τό παυλικόν, «μή πυροῦσθαι» (Α Κορ. ζ 9) 31. Ὁ ἱ. πατήρ παραγγέλλει ὅπως ἑκάτερος τῶν συζύγων σέβεται τό δικαίωμα τοῦ ἐτέρου καί μή διακινδυνεύει διά τῆς ὑπερβολικῆς καί μονομεροῦς ἐγκρατείας τήν ψυχική ὑγείαν τοῦ ἑτέρου μέλους 32. Ἡ ἐν τῷ γάμῳ ἀσκουμένη σεξουαλική μίξις τῶν συζύγων ἐπιφέρει τήν «γνησίαν ἡδονήν», τήν «κατά φύσιν», ἡ ὁποία εἶναι ἡδονή ἀπηλλαγμένη «πάσης ἀηδίας» 33. «Ἐπί γάρ τῆς ἐλευθέρας γυναικός ὁμοῦ καί ἡδονή καί ἀσφάλεια καί ἄνεσις καί τιμή καί κόσμος καί συνειδός ἀγαθόν» 34. Ἡ διαπίστωσις αὐτή ὠθεῖ τόν ἱ. 28 Εἰς Ἐπιστ. πρός Κολασ., Ὁμιλ. 10,1, PG 62, 366. Καί Εἰς Α Κορ., Ὁμιλ. 34,3, PG 61, 289. Εἰς ἄλλο σημεῖον ὁ ἱ. πατήρ παρατηρεῖ ὅτι ἡ ἐπιθυμία αὐτή ἐτέθη ἰσχυροτέρα εἰς τόν ἄνδρα διά νά τόν συνδέσῃ στενῶς μετά τοῦ ἀσθενοῦς φύλου: «Τίς γάρ ἄν ἕλοιτο ἀνήρ ὤν, ταύτης χωρίς τῆς ἀνάγκης γυναικείας ἀνέχεσθαι τρυφῆς καί ὕβρεως καί τῶν ἄλλων τῶν τοῦ γένους ἐλαττωμάτων ἐκείνου; διά τοῦτο ὁ Θεός ἐξ ἀρχῆς τήν γυναῖκα ταύτῃ καθώπλισε τῇ ἰσχΰι, εἰδώς ὅτι σφόδρα ἔσται εὐκαταφρόνητος μή ταύτην ἑπαγομένη τήν ἀρχήν καί ὅτι οὐδείς ἄν ἕλοιτο αὐτῇ συνοικῆσαι καθαρεύων ἐπιθυμίας», Πρός τούς ἔχοντας συνεισάκτους, 5, PG 47, 502. Πρβλ. καί Μ. Βασιλείου, Περί τῆς ἐν παρθενίᾳ ἀληθοῦς ἀφθορίας, 55: «Ὁ γάρ τοιαύτην τῷ τε πρός τό θῆλυ καί τανάπαλιν τῷ θῆλυ πρός τό ἄρρεν, οἵανπερ ἐν ἀρχῇ ὁ λόγος ὑπέδειξε, τήν σχέσιν διά τό ἀναγκαῖον τοῦ γάμου μηχανευσάμενος, τοῖς δέ ἐξ ἀθανάτων θνητοῖς γενομένοις τήν διαδοχήν τοῦ γένους ἐπισκευάσας», PG 30, Περί Παρθενίας, 47, PG 48, 570. Βλ. καί 48, αὐτόθι. 30 Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 19,1, PG 61, Περί Παρθενίας, 38, PG 48, 560 ἑξ. 32 Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 19,1, PG 61, Εἰς ἐπιστ. πρός Ρωμ., Ὁμιλ. 4,1, PG 60, 417. Εἰς Ἐπιστ. Α πρός Τιμ., κεφ. Α, Ὁμιλ. 2,3, PG 62, Εἰς τό «διά δέ τάς πορνείας...»,5, PG 51, 217. έν συμβαίνει τό ἴδιο εἰς τήν

7 7 Χρυσόστομον νά διακηρύξῃ περί τοῦ συζυγικοῦ οἴκου: «Ἐγώ τό δωμάτιον ἐκεῖνο καί οὐρανόν καί Ἐκκλησίαν θαρρῶν ἄν προσείποιμι» 35. Ἡ τοιαύτη θεώρησις καί τοποθέτησις τοῦ Χρυσοστόμου περί τῆς συζυγικῆς μίξεως δέν αἵρει τήν πεποίθησιν αὐτοῦ περί τῆς ὑπεροχῆς τῆς παρθενίας, ὡς τρόπου ἀπολύτου ἁγνείας καί ἐγκρατείας. Συγκρίνων τόν γάμον πρός τήν παρθενίαν, ἀναγνωρίζει μέν τήν ἁγίαν κατάστασιν ἀμφοτέρων, δέν διστάζει ὅμως νά ἐκφρασθῇ ὑπέρ τῆς ὑπεροχῆς τῆς παρθενίας. Ὁμοίως, ἐνῶ εἶναι πεπεισμένος περί τῆς ἁγνότητος τῶν συζυγικῶν σχέσεων, ἐν τούτοις, ὑποσημειώνει, ὅτι ὁ Παῦλος εἰς τάς ἐπιστολάς του «ἐπαίρει τό τῆς ἐγκρατείας ἐγκώμιον» καί προτρέπει «ἐπιλαβέσθαι τῆς παρθενίας». Περαιτέρω, διευκρινίζει ὅτι ἡ πρός τήν ἰδίαν γυναῖκα «ὁμιλία», καίτοι εἶναι ξένη πάσης ἀκαθαρσίας, ἐν τούτοις, πρέπει νά χαρακτηρισθῇ ὡς ἀσχολία καί διάσπασις τῆς ἀφοσιώσεως εἰς τά πνευματικά καί ὡς τοιαύτη δέν θεωρεῖται ἁρμόζουσα εἰς τόν «εὐχόμενον» καί «νηστεύοντα», ὅτε «πάντα ἀπορρίψαι δεῖ πόθον βιωτικόν, πᾶσαν φροντίδα καί διάχυσιν». ιά τοῦτο, παρατηρεῖ, ὁ Παῦλος, εἰς τήν περίπτωσιν αὐτήν, «ἀπάγει τῆς μίξεως», χωρίς, βεβαίως, νά θεωρῇ αὐτήν ὡς κατάστασιν μολυσμοῦ: «Οὐ γάρ εἶπεν, ἵνα μή μολυνθῆτε, ἀλλ ἵνα σχολάζητε τῇ νηστείᾳ καί τῇ προσευχῇ ὡς τῆς πρός γυναῖκα ὁμιλίας οὐκ εἰς ἀκαθαρσίαν, ἀλλ' εἰς ἀσχολίαν ἀγούσης» 36. Καί εἰς ἄλλο σύγγραμμά του ἐπαναλαμβάνει: «Καί γάρ τό κατωφερῆ τινα καί λάγνον εἶναι, καί μήτε ἐν καιρῷ τῆς νηστείας, μήτε ἐν ἄλλῳ τινι τῆς γυναικός ἀπέχεσθαι, κολάσεως μέν καί αὐτό πόρρῳ καί μακράν, οὐ μήν ἐπαίνων ἐγγύς. αὐτό γάρ τό συγκαταβῆναι τοσοῦτον, οὐδέ ἕτερόν ἐστιν, ἤ σημεῖον ἀσθενείας καί ἀπροσεξίας πολλῆς» 37. Πέραν τῆς νομίμου φυσικῆς συναφείας τῶν συζύγων, ὁ Χρυσόστομος, ὅπως ἤδη ἐσημειώσαμεν, ἀσχολεῖται καί μέ τήν «ἀλλόκοτον ἐπιθυμίαν», ὡς ὀνομάζει τήν περί τήν γενετησίαν ὁρμήν διαστροφήν ἐν τῇ μεταξύ ὁμοφύλων σαρκικῇ συναφείᾳ. πορνείαν, ὅπου ἐκεῖ ἡ μίξις θεωρεῖται παράνομος, ἀποκαλουμένη ἀσέλγεια, Εἰς Ἐπιστ. Α πρός Τιμ., κεφ. Α, Ὁμιλ. 2,3, PG 62, 514, καί Εἰς Γέν., κεφ. Ε καί ΣΤ, Ὁμιλ. 22,3, PG 53, Εἰς τό «Ἀσπάσασθε Πρίσκιλλαν καί Ἀκύλαν», Λόγ. 1,3, PG 51, Περί Παρθενίας, 30, PG 48, 553. Βλ. καί 50: «ὁ δέ γάμος τήν τῆς μίξεως μόνης ἄδειαν, οὐχί δέ καί τήν τρυφήν παρέχειν ἡμῖν εἴωθε», PG 48, 573. Πρβλ. καί Εἰς Ἰωάννην, Ὁμιλ. 62, 4, PG 59, Περί μονανδρίας, 5, PG 48, 616. Ἴδε καί Περί Παρθενίας, 50, PG 48, 573.

8 8 Ἐξανιστάμενος κατά ἰσχυόντων τότε ἐν Ἀντιοχείᾳ φιλοσοφικῶν ἀντιλήψεων ἀνεχομένων ἤ καί ἐπαινούντων τήν διαστροφήν αὐτήν, τήν καταδικάζει ὡς ὑπερβαίνουσαν τούς παρά τοῦ Θεοῦ τεθέντας νόμους καί ἀποσκοποῦσαν εἰς τήν ἐξαφάνισιν τοῦ ἀνθρωπίνου γένους, «οὐ τοῦ μή σπείρεσθαι μόνον», ἀλλά, ὅπως λέει, καί διότι ὑποθάλπει τόν μεταξύ τῶν δύο φύλων ἄγριον πόλεμον, τόν ὁποῖον ἐπιδιώκει νά ἀποτρέψῃ μόνον ἡ φυσική ἐπιθυμία καί ἱκανοποίησις τῶν συζύγων 38. Τό ἁμάρτημα τοῦτο τῆς γενετησίου διαστροφῆς, διδάσκει ὁ ἱ. πατήρ, εἶναι δεινότερον τῆς πορνείας, οἱ δέ εἰς αὐτό ὑποπίπτοντες εἶναι ἀθλιώτεροι, ὄχι μόνον τῶν πορνῶν γυναικῶν, αἱ ὁποῖαι ἀσκοῦν παράνομον μέν, ἀλλά ἐντός τῆς φυσικῆς τάξεως ἔρωτα μεταξύ ἑτεροφύλων, ἀλλά καί αὐτῶν τῶν ἀλόγων ζώων, εἰς τά ὁποῖα ὑπάρχει μέν «οἶστρος πολύς» καί ἐπιθυμία ἀφόρητος, παραμένει ὅμως αὐτή «εἴσω τῶν τῆς φύσεως ὅρων» 39. ιό καί ἡ ἁμαρτία αὐτή ἐτιμωρήθη αὐστηρῶς εἰς τά Σόδομα καί διά τρόπου ἀναλόγου καί ἁρμόζοντος πρός τήν φύσιν τῆς ἁμαρτίας 40. Ἐπί τοῦ θέματος τῆς ἀξιολογήσεως τῆς συζυγικῆς συναφείας, ἄλλοι Πατέρες, ἄλλοτε μέν συμπίπτουν μέ τήν γνώμην τοῦ ἱ. Χρυσοστόμου 41, ἄλλοτε δέ διατυπώνουν αὐστηροτέρας θέσεις, δεχόμενοι τήν ἄσκησιν τῆς σεξουαλικῆς συναφείας μόνον ἐπί τῷ σκοπῷ τῆς παιδοποιΐας, ἀναγνωρίζοντες εἰς τήν περίπτωσιν αὐτήν τήν ἱερότητα καί ἁγνότητα αὐτῆς Εἰς ἐπιστ. πρός Ρωμ., Ὁμιλ. 4,2, PG 60, 418. Πρός τούς πολεμοῦντας τοῖς ἐπί τῷ μονάζειν ἐνάγουσιν, 3, 8, PG 47, Βλ. καί Θεοδ. Ζήση, ἔνθ. ἀνωτ., σ Αὐτόθι. 40 Εἰς τούς Ἀνδριάντας, Ὁμιλ. 19, 2, PG 49, Μεταξύ αὐτῶν πρέπει νά συγκαταριθμηθῇ ἐν τῇ ύσει καί ὁ Γρηγόριος ὁ Μέγας, βλ. In septem psalmos poenit expositio, p. IV,7: hoc enim opus castum non habet culpam in conjuge. Deus enim copulam maritalem instituit, PL 79, Βλ. Κλήμεντος Ἀλεξανδρέως, Στρωματεῖς Γ, 7, PG 8, 1161 καί 6, PG 8, Ἰδιαιτέρως αὐστηρός ἐμφανίζεται ὁ ἱ. Αὐγουστῖνος, ὑποστηρίζων ὅτι ἡ συζυγική μίξις ὑπαγορεύεται ὑπό τοῦ κακοῦ καταλοίπου τῆς κληρονομικῆς ἁμαρτίας, τῆς concupiscentia. Τό κακόν ὅμως τοῦτο εἶναι ἀναγκαῖον διά τήν ἀναπαραγωγήν διό καί εἰς τήν περίπτωσιν αὐτήν ἡ συζυγική μίξις θεωρεῖται νόμιμος, ἀπηλλαγμένη ἁμαρτητικοῦ χαρακτῆρος καί ἀξία τιμῆς. Βλ. De bono conjugali, II, PL 40, 381 De conjugiis adulterinis II, 12, PL 4o, 479 Contra Secundinum manichaeum XXII, PL 42, 598 καί Opus imperfectum VI, 23, PL 45, Εἶναι ἀξιοσημείωτος ἐνταῦθα καί ἡ γνώμη τοῦ Τερτυλλιανοῦ, διδάσκοντος ὅτι κατά τήν ἀνάστασιν ὁ ἀνήρ καί ἡ σύζυγός του θά συναντηθοῦν εἰς αἰωνίαν πνευματικήν ἕνωσιν, De Monogamia X, PL 2, 992. Σημειωτέον, ὅτι Οἰκουμενικαί καί Τοπικαί Σύνοδοι, διά σειρᾶς κανόνων των ἀπαγορεύουν αὐστηρῶς νά ἐκτιμήσωμεν τήν συζυγικήν ἕνωσιν ὡς μίαν

9 9 Οἱ σκοποί τοῦ γάμου Ὅπως ἤδη ἐσημειώσαμε εἰς τήν ἀρχήν, ἡ σαρκική σχέσις τῶν συζύγων καί οἱ σκοποί της συνδέονται μέ τήν πτῶσιν τοῦ ἀνθρώπου καί δέν ἔχουν χῶρον εἰς τήν παραδεισιακήν ζωήν 43. Ἡ πλήρης μακαριότης καί ἡ ἔλλειψις τῆς ἁμαρτίας πρό τῆς παρακοῆς ἀπέκλειον τόν γάμον ὡς περιττόν εἰς τήν παραδεισιακήν ἁρμονίαν 44. Ὁ Θεός ὅμως, ἐν τῇ πανσοφίᾳ Του, προγνωρίζων τήν μετά τήν πτῶσιν τῶν πρωτοπλάστων ἀναγκαιότητα τοῦ γάμου ὡς ἀντιβάρου κατά τοῦ θανάτου καί τῆς φθορᾶς, ἱδρύει τόν γάμον κατά τήν δημιουργίαν τῆς Εὔας συνάψας αὐτήν μετά τοῦ Ἀδάμ «εἰς σάρκα μίαν». Ἡ χρῆσις ὅμως τοῦ γάμου λαμβάνει χώραν μετά τήν πτῶσιν: «Σκόπει πότε τοῦτο ἐγένετο. μετά τήν παρακαοήν, μετά τήν ἔκπτωσιν τήν ἐκ τοῦ παραδείσου, τότε τό τῆς στνουσίας ἀρχήν λαμβάνει» 45. Αἰτία λοιπόν τῆς συστάσεως τοῦ γάμου εἶναι ἡ πτῶσις τῶν πρωτοπλάστων. Ἐκ τούτου, προκύπτουν καί οἱ σκοποί αὐτοῦ, οἱ ὁποῖοι ἐντάσσονται ἐντός τῆς ὑπό τῆς παρακοῆς διαταραχθείσης παραδεισιακῆς ἁρμονίας τῶν σχέσεων τῶν πρωτοπλάστων, τῶν σχέσεων ψυχῆς καί σώματος καί τῆς κυριαρχίας τοῦ θανάτου. Ὁ ἱ. Χρυσόστομος καί εἰς τό θέμα τῶν τοῦ γάμου ὑπῆρξε διά τήν ἐποχήν του ρηξικέλευθος. Ζῶν ὁ ἴδιος ἐν παρθενίᾳ, κατόρθωσεν νά ὑπερβῇ κάθε ὑποκειμενικότητα καί νά διαγράψῃ μίαν ἀξιοθαύμαστον ἠθικήν τοῦ γάμου, ἀποτέλεσμα μιᾶς ἐμβριθοῦς καί συστηματικῆς μελέτης τῆς θεολογικῆς θεμελιώσεώς του καί τῶν ἐπί μέρους προβλημάτων του. Θά ἠδυνάμεθα νά ὑποστηρίξωμεν ὅτι ἡ χρυσοστομική θεολογία καί ἠθική τοῦ γάμου παραμένουν πάντοτε ἰσχύουσαι καί ἐπίκαιροι. Ὁ ἱ. πατήρ ὡς πρῶτον καί κύριον σκοπόν τοῦ γάμου, κατά τήν χρῆσιν αὐτοῦ μετά τήν πτῶσιν, θεωρεῖ τήν σωφροσύνην, ἡ ὁποία ὁδηγεῖ τούς συζύγους εἰς τήν τελείαν ἀγάπην καί ἑνότητα τῶν δύο εἰς ἕν καί τοῦ ἑνός τούτου μετά τοῦ Θεοῦ καί κατά συνέπειαν εἰς τήν τελείωσιν αὐτῶν 46. Ἡ σωφροσύνη ἑπομένως ἀναδεικνύεται εἰς ἀρετήν, καθόσον «βαστάζει καί ἀνορθοῖ τόν καταπίπτειν μέλλοντα» 47. Τῆς ἀρετῆς αὐτῆς «οὐχί κώλυμα ὁ γάμος, βεβήλωσιν. Βλ. Γάγγρας, καν., Ἀποστολικόν Ε, ΣΤ Οἰκουμενικῆς κανόνες ΙΒ, ΙΓ, Λ καί Καρθαγένης καν. Γ,, ΛΓ. 43 Βλ. σημείωσιν 4 τῆς παρούσης ἐργασίας. 44 Περί Παρθενίας, 15, PG 48, Εἰς Γέν., κεφ., Ὁμιλ. 18,4, PG 53, Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 33,3, PG 61, 280, καί Εἰς Ἐπιστ. πρός Κολασ. κεφ., Ὁμιλ. 12,5, PG 62, Περί Παρθενίας, 25, PG 48, 550.

10 10 ἀλλά ἀσφάλεια μᾶλλον τῆς σωφροσύνης ἐστι» 48. Ἡ «ἔννομος μίξις» τοῦ γάμου προτίθεται ὡς κυματοθραύστης κατά τῶν κυμάτων τῆς ἀγρίας φύσεως καί καθιστᾶ τόν γάμον λιμένα εὔδιον ἐγκρατείας καί σωφροσύνης «τοῖς βουλομένοις αὐτῷ χρῆσθαι καλῶς οὐκ ἀφιείς ἀγριαίνειν τήν φύσιν» 49. «Ἐπί μέν γάρ τῆς ἐννόμου γυναικός ἡ μίξις ἀκώλυτος οὖσα, τόν τε πόθον παρεμυθήσατο, καί εἰς κόρον πολλάκις τόν ἄνδρα ἤγαγε, καί τήν σφοδράν κατέλυσεν ἐπιθυμίαν» 50. Σχολιάζων τό ἕβδομον κεφάλαιον τῆς Α πρός Κορινθίους ἐπιστολῆς, παρατηρεῖ: «Πρότερον μάθε, τίς ἡ τοῦ γάμου αἰτία, καί τίνος ἕνεκεν εἰς τόν βίον εἰσενήνεκται τόν ἡμέτερον καί μηδέν ἀπαίτει. Τίς οὖν ἡ τοῦ γάμου πρόφασις καί τίνος ἕνεκεν ἔδωκεν αὐτόν ὁ Θεός; Ἄκουσον τοῦ Παύλου λέγοντος ιά δέ τάς πορνείας ἕκαστος τήν ἑαυτοῦ γυναῖκα ἐχέτω (Α Κορ. 7,6). Οὐκ εἶπε, ιά δέ τήν τῆς πενίας ἀπαλλαγήν, ἤ διά τήν τῆς εὐπορίας κτῆσιν ἀλλά τί; Ἵνα πορνείας φύγωμεν, ἵνα τήν ἐπιθυμίαν καταστείλωμεν, ἵνα σωφροσύνῃ συζήσωμεν, ἵνα εὐαρεστήσωμεν Θεῷ, τῇ οἰκείᾳ ἀρκούμενοι γαμετῇ. Τοῦτο τοῦ γάμου τό δῶρον, οὗτος ὁ καρπός, τοῦτο τό κέρδος... ι' ἕν γάρ τοῦτο μόνον χρή λαμβάνειν γυναῖκα, ἵνα τήν ἁμαρτίαν φύγωμεν, ἵνα πορνείας ἁπάσης ἀπαλλαγῶμεν πρός τοῦτο χρή τόν γάμον καθίστασθαι πάντα, ἵνα εἰς σωφροσύνην ἡμῖν συμπράττῃ» 51. Ἡ παρουσία λοιπόν τῆς ἐπιθυμίας ἐν τῇ πτώσει συνεπέφερεν ὡς ἀναγκαῖον τόν γάμον, ὡς χαλινόν τοῦ «ὄχλου τῶν παθῶν» καί ὡς «ἐκκόπτοντα τήν ἁμαρτίαν». Εἰς τόν γάμον ὅμως ἐπιτυγχάνεται ἡ ἀρετή τῆς σωφροσύνης, ἡ ὁποία, κατά τόν ἱ. πατέρα, εἶναι ὁ «ἁγιασμός» περί τοῦ ὁποίου κάνει λόγον ὁ Ἀπ. 48 Περί νηστείας καί σωφροσύνης, Ὁμιλ. 4, PG 63, Αὐτόθι, 9, PG 48, 539. Πρβλ. καί Ἰ. αμασκηνοῦ: «Καλή μέν ἡ τεκνογονία, ἥν ὁ γάμος διανίστησι καί καλός ὁ γάμος διά τάς πορνείας, ταύτας περικόπτων, καί τό λυσσῶδες τῆς ἐπιθυμίας διά τῆς ἐννόμου μίξεως οὐκ ἐῶν πρός ἀνόμους ἐκμαίνεσθαι πράξεις. Καλός ὁ γάμος, οἷς οὐ πάρεστιν ἐγκράτεια κρείττων δέ ἡ παρθενία, ψυχῆς τεκνογονίαν αὔξουσα καί Θεῷ καρπόν ὥριμον, τήν προσευχήν προσάγουσα», Ἔκδοσις Ὀρθοδόξου Πίστεως, βιβλ., 24, PG 94, Πρός τούς ἔχοντας παρθένους συνεισάκτους, 1, PG 47, Βλ. καί Πρός τούς πολεμοῦντας τοῖς ἐπί τό μονάζειν ἐνάγουσιν, 3, 15, 25, PG 47, Ἐγκώμιον εἰς Μάξιμον καί περί τούς ποίας δεῖ ἄγεσθαι γυναῖκας, 5, PG 51,232.

11 11 Παῦλος εἰς τήν πρός Ἐβραίους ἐπιστολήν του, «οὗ χωρίς οὐδείς ὄψεται τόν Κύριον» (Ἑβρ. 12, 14) 52. Ἡ παιδοποιΐα εἶναι ὁ δεύτερος σκοπός τοῦ γάμου. Ὁ Θεός ἔδωκε τήν παιδοποΐαν ὡς ἀντίβαρον τοῦ ἐκ τῆς πτώσεως τοῦ ἀνθρώπου εἰσελθόντος θανάτου, ὥστε διά τῆς γεννήσεως τῶν τέκνων νά παραμένουν καί διατηρῶνται αἱ ἔμψυχοι εἰκόνες τῶν τελευτόντων καί τό γένος ἡμῶν νά μή ἀπόλυται 53. Καί ἀκόμη ἄν ὑποθέσωμεν, ὅτι εἰς τήν ἀρχήν ὁ γάμος ἦτο ἀναγκαῖος διά τήν αὔξησιν τοῦ ἀνθρωπίνου γένους, σήμερον ὅμως, λέγει, -καί ὁμιλεῖ διά τήν ἐποχήν του!!- πού ἡ γῆ ἐπληρώθη ἀνθρώπων, προηγεῖται μεταξύ τῶν σκοπῶν τοῦ γάμου ἡ σωφροσύνη. Ἄλλωστε, ὡς ὑπογραμμίζει ὁ ἱ. πατήρ, ἡ παιδoποιΐα δέν εἶναι ἀποτέλεσμα μόνον τῆς βουλήσεως τῶν συζύγων, ἀλλά κυρίως τοῦ θελήματος τοῦ Θεοῦ, ὡς τοῦτο προκύπτει καί ἀπό τήν ὕπαρξιν ἀκάρπων γάμων: «ύο γάρ ταῦτα ἐστι δι' ἅπερ εἰσενήνεκται γάμος, ἵνα τε σωφρονῶμεν καί ἵνα πατέρες γινώμεθα τῶν δέ δύο τούτων προηγουμένη ἡ τῆς σωφροσύνης ἐστι πρόφασις. Ἐπειδή γάρ εἰσῆλθεν ἐπιθυμία, εἰσῆλθε καί γάμος τήν ἀμετρίαν ἐκκόπτων καί πείθων μιᾷ χρῆσθαι γυναικί. Τάς γάρ παιδοποιΐας οὐχ ὁ γάμος ποιεῖ πάντως, ἀλλ' ἐκεῖνο τό ρῆμα τοτ Θεοῦ, τό λέγον, Αὐξάνεσθε καί πληθύνεσθε, καί πληρώσατε τήν γῆν (Γεν. 1,28) καί μαρτυροῦσιν ὅσοι γάμῳ μέν ἐχρήσαντο, πατέρες δέ οὐκ ἐγένοντο. Ὥστε προηγουμένη αὕτη ἡ αἰτία, ἡ τῆς σωφροσύνης, καί μάλιστα νῦν ὅτε ἡ οἰκουμένη πᾶσα τοῦ γένους ἡμῶν ἐμπέπλησται. Παρά μέν γάρ τήν ἀρχήν ποθεινόν τό τῶν παίδων ἦν, διά τό μνημόσυνον καί λείψανα καταλιμπάνειν ἕκαστον τῆς ἑαυτοῦ ζωῆς» 54. Ὡς δέ ἔπραξεν ὁ Θεός κατά τήν δημιουργίαν τῶν ἀγγέλων, ἔτσι θά ἠδύνατο νά πράξῃ καί διά τό ἀνθρώπινον γένος, μή δεόμενος τῆς ἐγγάμου καταστάσεως διά νά αὐξήση αὐτό: «Γάμου οὐκ ἔδει τῷ Θεῷ πρός τό πολλούς ποιῆσαι τούς ἐπί γῆς ἀνθρώπους» 55. Οὔτε, λοιπόν, ὁ γάμος, «μή βουλομένου Θεοῦ», 52 Εἰς Ἰωάν. Ὁμιλ. 63,4, PG 59, Εἰς τό «διά δέ τάς πορνείας...», 3, PG 51, 213. Πρβλ. καί Γρηγορίου Νύσσης: «ὁ γάμος παραμυθία τοῦ ἀποθνήσκειν ἐπενοήθη», Περί Παρθενίας;, 12, PG 46,376. Καί Ἰωάν. αμασκηνοῦ, «διά τό μή ἐκτριβῆναι καί ἀναλωθῆναι τό γένος ὑπό τοῦ θανάτου, ὁ γάμος ἐπινενόηται, ὡς ἄν διά τῆς παιδοποιΐας τό γένος τῶν ἀνθρώπων διασώζηται», Ἔκδοσις Ἀκριβής τῆς Ὀρθοδόξου Πίστεως,, PG 94, Εἰς τό «διά δέ τάς πορνείας», αὐτόθι καί Περί Παρθενίας, 19, PG 48, Περί Παρθενίας, 14, PG 48, 544, καί Εἰς Γέν., κεφ. ΙΣΤ, Ὁμιλ. 38,2,

12 12 δύναται νά αὐξήση τό ἀνθρώπινον γένος, οὔτε καί ἡ παρθενία «βουλομένου πολλούς εἶναι, λυμανεῖται τό πλῆθος» 56. Πράγματι, ἐάν ὁ μόνος σκοπός τοῦ γάμου ἦτο ἡ παιδοποιΐα, τότε θά ἦτο ἀκατανόητον νά χαρακτηρίζεται οὗτος ὡς «μυστήριον μέγα», ἀφοῦ ἡ ἀπόκτησις τέκνων εἶναι δυνατόν νά ἐπιτευχθῇ καί ὑπό τούς πλέον ἀνηθίκους ὅρους καί ἐκτός τοῦ γάμου. Ἡ τεκνογονία ἀποτελεῖ λοιπόν βασικόν σκοπόν τοῦ γάμου καί ἔκφρασιν τῆς ἐντός τοῦ γάμου κοινωνίας τοῦ ἀνδρός καί τῆς γυναικός, οὐδόλως ὅμως ἐξαντλεῖ καί τό νόημα τῆς ὑπάρξεως αὐτοῦ 57. Ἡ «μετά μέτρου» χρῆσις τῆς σεξουαλικῆς ὁρμῆς ἐντός τοῦ γάμου δίδει εἰς τόν ἄνδρα τό χαρακτηριστικόν τοῦ πατρός, ἀφιεμένη δέ ἀνεξέλγκτος ὁδηγεῖ εἰς μοιχείαν καί διαφθοράν 58. Ὅπως δέ διά τήν γνῶσιν τοῦ Θεοῦ, ὑποστηρίζει ὁ ἱ. πατήρ, ὁ κόσμος ἐν τῷ μεγαλείῳ του ὁδηγεῖ εἰς θεογνωσίαν, μή δικαιολογουμένης τῆς εἰδωλολατρίας, ἔτσι καί προκειμένου περί τῆς ἠθικῆς ζωῆς, ἡ «κατά φύσιν ἡδονή» ἐτέθη ὑπό τοῦ ημιουργοῦ πρός καταστολήν τῶν σκιρτημάτων τῆς σαρκός καί ὄχι διά τάς παρά φύσιν σαρκικάς ἐκτροπάς 59. Ἡ παιδοποιΐα καί ἡ παιδοτροφία εἰς τόν γάμον, καί μάλιστα διά τήν γυναῖκα, εἶναι ἰδανικόν μέσον σωτηρίας. Ἡ γύνη εἰς τό κεφάλαιον τοῦτο ἐπέχει θέσιν διδασκάλου καί παιδαγωγοῦ τῆς σωφροσύνης 60. Τά τέκνα εἶναι «πολλῆς σωτηρίας ἀφορμή καί πρόφασις», ὅπως δύνανται νά ἀποβοῦν καί αἰτία ἀπωλείας. Ἡ καλή διαπαιδαγώγησις τῶν τέκνων δύναται νά ἀποφέρῃ μέγα μισθόν εἰς τούς γονεῖς καί στέφανον δόξης. Ἀντιθέτως, ἡ ἀμέλεια καί ἡ ὀλιγωρία εἰς τήν διαπαιδαγώγησιν αὐτων συνιστᾶ μεγάλην ἁμαρτίαν διά τούς γονεῖς, οἱ ὁποῖοι «τήν ἐσχάτην ὑποστήσονται δίκην» 61. Ὡς παράδειγμα ἀξίων γονέων φέρει ἀπό τήν Π. ιαθήκην τόν Ἐνώχ, τόν ὁποῖον «μετέθηκεν» ἐν ζωῇ ὁ Θεός καί ὁ ὁποῖος «ἐγέννησε τόν Μαθουσάλα καί τότε εὐηρέστησε... ἵνα μή τις νομίσῃ ἐμποδίζεσθαι πρός τήν ταύτης κατόρθωσιν» (Γεν. 5,21-24) 62 τόν PG 53, 353 καί κεφ. Ε, Ὁμιλ. 21,3, PG 53, 178. Πρβλ. καί Γρηγορίου Νύσσης, Περί κατασκευῆς ἀνθρώπου, κεφ. 17, PG 44, Περί Παρθενίας, 17, καί 15, PG 48, 546 καί Βλ. καί Γεωργ. Μαντζαρίδου, Χριστιανική Ἠθική τόμ. Β, Θεσσαλονίκη 1969, σ Εἰς Ἐπιστ. πρός Ἐφεσ. κεφ. Α, Ὁμιλ. 2,3, PG 62, 20. Εἰς Ψαλμ. 148,5, PG 55, 491, ἐπίσης, Εἰς Ματθ. Ὁμιλ. 17, 6, PG 57, Εἰς ἐπιστ. πρός Ρωμ. Ὁμιλ. 4,1, PG 60, Εἰς Ματθ., Ὁμιλ. 7,6, PG 57, Περί παίδων ἀνατροφῆς, Λόγ. 27, PG 63, Εἰς Γέν. Ε, Ὁμιλ. 21,4, PG 53, 180.

13 13 προφήτην Μωϋσῆν, ὁ ὁποῖος εἶχε σύζυγον καί τέκνα «καί οὐκ ἐγένετο κώλυμα τοῦ Πνεύματος ὁ γάμος ἀλλά καί ὡμίλει τῇ γυναικί καί προφήτης ἦν» 63 τόν Ἀβραάμ, «ἄνδρα γυναῖκα ἔχοντα καί παιδία τρέφοντα», τόν Ἰσαάκ, τούς Μακκαβαίους καί τόν προφήτην Ἡσαΐαν, οἱ ὁποῖοι, ἔγγαμοι ὄντες, εὐηρέστησαν Θεῷ 64. Ἀντιθέτως, ὁ πρεσβύτης Ἡλί (Α Βασιλ. 2,16-24) «ἐπειδή τῶν παίδων οὐκ ἐπεμελήθη μετά ἀκριβείας, σφόδρα καί ἐλεεινῶς ἀπώλετο» 65. Ἀπό τήν Κ. ιαθήκην φέρει ὡς παραδείγματα τόν Ἀκύλα καί τήν Πρίσκιλλαν (Ρωμ. 16,4-5) καί τόν Φιλήμονα καί τήν Ἀπφίαν (Φιλήμ. 1-2). Ὅλοι αὐτοί οἱ δίκαιοι, οἱ ὁποῖοι εὐηρέστησαν Θεῷ ζῶντες ὡς ἔγγαμοι, διδάσκουν «μή κατηγορεῖν τοῦ γάμου, μηδέ νομίζειν ἐμπόδισμα εἶναι καί κώλυμα τῆς εἰς ἀρετήν φερούσης ὁδοῦ, τό γυναῖκα ἔχειν, καί παῖδας τρέφειν, καί οἰκίας προΐστασθαι, καί τέχνην μεταχειρίζειν» 66. Μόνη ἀπαραίτητος προϋπόθεσις εἶναι ἡ νῆψις καί ἡ σωφροσύνη: «Ἐάν γάρ νήφωμεν, οὔτε γάμος, οὔτε ἀνατροφή, οὔτε ἕτερόν τι ἐμποδίσαι ἡμῖν δυνήσεται εἰς τήν εὐαρέστησιν τήν πρός τόν Θεόν» 67. Παραγγέλλων εἰς τούς γονεῖς τίνι τρόπῳ ὀφείλουν νά διαπαιδαγωγοῦν τά τέκνα των, συμβουλεύει νά τά ὁδηγοῦν συντόμως εἰς τόν γάμον «ἵνα καί τά τῆς σωφροσύνης αὐτοῖς διατηρῆται, καί μηδεμίαν λύμην δέξωνται ἐξ ἀκολασίας, ἔχοντες ἀρκοῦσαν παραμυθίαν καί δυνάμενοι τῆς σαρκός τά σκιρτήματα καταστέλλειν, καί κολάσεως ἐκτός εἶναι» 68. Ὁ γάμος, κατά τόν ἱ. πατέρα, δέν εἶναι κώλυμα πρός τήν ἀρετήν ἀλλά μᾶλλον ἀσφάλεια τῆς σωφροσύνης. ιό καί μετά σταθερᾶς πεποιθήσεως διαβεβαιοῖ τούς ἐγγάμους ἀκροατάς του: «Ἐγώ τῷ ἐμῷ κινδύνῳ ἐγγυῶμαι σοι τήν σωτηρίαν» Ἔπαινος, καί εἰς τό «Εἶδον τόν Κυριον...», Ὁμιλ. 4,2, PG 56, Εἰς Ματθ., Ὁμιλ. 69,3, PG 58, Πρός τούς πολεμοῦντας τοῖς ἐπί τό μονάζειν ἐνάγουσιν, 3,3, PG 47, 353. Πρβλ. καί αὐτόθι 3,20, PG 47, 384 3,21, PG 47, Εἰς τό «Ἀσπάσασθε Πρίσκιλλαν καί Ἀκύλαν», 3, PG 51, Εἰς Ἐπιστ. πρός Ρωμ., Ὁμιλ. 30,3, PG 60,664. Βλ. καί νόθον Χρυσοστόμου, Πρός Ἰουδαίους καί Ἕλληνας καί αἱρετικούς: «Βλέπε καί Πέτρον τόν στῦλον τῆς ἐκκλησίας, ὅτι καί αὐτός γυναῖκα εἶχεν», PG 48, Πρβλ. καί Γρηγορίου Νύσσης: «καί οὗτος (ὁ γάμος) τῆς τοῦ Θεοῦ σοφίας οὐκ ἠλλοτρίωται», Περί Παρθενίας, κεφ. Ὅτι οὐδέ ὁ γάμος τῶν κατεγνωσμένων ἐστίν, 8, PG 46, Εἰς Γέν. κεφ. Ε καί ΣΤ, Ὁμιλ. 21,4, PG 53, Εἰς Γέν. Λ καί ΛΕ, Ὁμιλ. 39,34, PG 54, Περί νηστείας καί σωφροσύνης, Ὁμιλ. 4, PG 63, 600.

14 14 Πάντα ταῦτα, βεβαίως, πρέπει νά νοηθοῦν ὑπό τό κριτήριον τῆς ἀδυναμίας τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως μετά τήν πτῶσιν, ἡ ὁποία μετά τό Βάπτισμα ὁδεύει πρός τήν τελείωσιν. Ὡς συντελεστικός, λοιπόν, εἰς σωφροσύνην ὁ γάμος ἀποτελεῖ συγκαταβατικήν λύσιν ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς ἀκρασίας τοῦ ἀνθρώπου καί ὄχι ἐντολήν, πολύ περισσότερον ἐφ'ὅσον καί δι'ἄλλων τρόπων -ὡς, φερειπεῖν, ὁ ἀσκητικός βίος- δύναται ὁ πιστός νά ὁδεύση πρός τήν τελείωσιν 70. Οἱ μή δυνάμενοι νά ἐγκρατευθοῦν καί ἐπιλέγοντες τόν γάμον δέν κολάζονται ὑπό τοῦ λόγου τοῦ Θεοῦ, συγχωροῦντος τόν γάμον κατά «πυρώσεως καί ἀκρασίας καί πορνείας καί πείρας σατανικῆς, καί ὑπέρ τοῦ ταῦτα μή γίνεσθαι τό πρᾶγμα συγχωρῶν», ἀλλά ἀποστεροῦνται μόνον τῶν ἐπαίνων, οἱ ὁποῖοι ἀπευθύνονται πρός τούς ἐν ἐγκρατείᾳ διάγοντας 71. Ἐξ ὅλων τούτων δέν πρέπει νά ὁδηγηθῶμεν εἰς τό ἐσφαλμένον συμπέρασμα ὅτι ὁ γάμος ἐκλαμβάνεται ὑπό τοῦ ἱ. Χρυσοστόμου ὡς ἁπλοῦν καταφύγιον διά τήν ἀποφυγήν τῆς πορνείας. Αἱ θέσεις τοῦ ἱ. πατρός, ἑδραιωμέναι ἐπί τῆς διδασκαλίας τοῦ Ἀποστόλου Παύλου, πρέπει νά νοηθοῦν ἐντός τῶν πλαισίων τοῦ σκοποῦ διά τόν ὁποῖον διετυπώθησαν. Ἡ διδασκαλία του παρεμβαίνει διορθωτικῶς, ἀφ' ἑνός μέν, εἰς τάς συγχρόνους του ἀντιλήψεις περί τοῦ γάμου, αἱ ὁποῖαι, ὑπό τήν ἐπίδρασιν τῆς μανιχαϊκῆς διαρίας, ἐθεώρουν πᾶν σαρκικόν ὡς κακόν, ἀφ' ἑτέρου δέ, ὡς ἀπάντησις εἰς τάς ἀρχαιοελληνικάς περί γάμου ἀντιλήψεις, συμφώνως πρός τάς ὁποίας ὁ γάμος συνάπτεται διά τόν ἀποκλειστικόν σκοπόν τῆς διαιωνίσεως τοῦ ἀνθρωπίνου εἴδους Εἰς τό "Χήρα καταλεγέσθω...", 4, PG 51, 324. Βλ. καί Θ. Ζήση, μν. ἔργ., σ Περί Παρθενίας, 39, PG 48, 562. Πρβλ. καί αὐτόθι, 33, PG 48, Ὁ Πλάτων διδάσκει ὅτι οἱ γονεῖς διά τῆς τεκνογονίας μετέχυν τῆς ἀθανασίας, «γεννῶντες τε καί έκτρέφοντες παῖδας, καθάπερ λαμπάδα τόν βίον παραδίδοντας ἄλλους ἐξ ἄλλων, θεραπεύοντες ἀεί θεούς κατά νόμους", Νόμοι, 6, 776Β. Ὁ Ἀριστοτέλης, καίτοι ἀποδέχεται ὅτι καί ἄλλι σκοποί δύνανται νά ὑπηρετοῦνται διά τοῦ γάμου, ἐν τούτοις θεωρεῖ ὡς κύριον σκοπόν τήν τεκνογονίαν, ὡς παράγοντα εὐτυχίας τῶν συζύγων, δεδομένου ὅτι «θᾶττον οἱ ἄτεκνοι διαλύονται τά γάρ τέκνα κοινόν ἀγαθόν ἀμφοῖν συνέχει δέ τό κοινόν», Ἠθικά Νικομάχεια, Ι,8,15 καί VII,12,7. Ὁ ημοσθένης διακηρύσσει ὅτι «τά μέν ἑτέρας ἡδονῆς ἕνεκ' ἔχομεν, τάς δέ παλλακάς τῆς καθ' ἡμέραν θεραπείας τοῦ σώματος, τάς δέ γυναῖκας τοῦ παιδοποιεῖσθαι γνησίως καί τῶν ἔνδον φύλακα πιστήν ἔχειν», Κατά Νεαίρας, 1386,122. Πβλ. καί Πλουτάρχου, Σόλων, 20. Βλ. καί Π. ημητροπούλου, μν. ἔργ., σ. 66. Τήν τεκνογονίαν ὡς κύριον σκοπόν τοῦ γάμου ἀποδέχονται καί ἐκ τῶν Πατέρων καί Ἐκκλησιαστικῶν συγγραφέων, οἱ Ἰουστῖνος, Ἀπολογία Α ὑπέρ χριστιανῶν, 29, PG 6, 373 Ἀθηναγόρας, Πρεσβεία περί χριστιανῶν, 33, PG 6, 965 Κλήμης ὁ Ἀλεξανδρεύς, Παιδαγωγός, Β,10, PG 8, 497, 505, 512, Στρωματεῖς, Β, 23, PG 8, 1085 καί Γ,18, PG 8, 1212 Μεθόδιος ὁ

15 15 ιά τόν ἱ. Χρυσόστομον ἡ σωτηρία τοῦ χριστιανοῦ εἶναι ἐξ ἴσου κατορθωτή, τόσον διά τῆς παρθενίας ὅσον καί διά τοῦ γάμου, ἀρκεῖ ἕκαστος νά βαδίσῃ τήν ὀδόν τῆς ἐπιλογῆς του σωφρόνως καί κατά τάς ἐντολάς τοῦ Χριστοῦ. Ὑπογραμμίζει μέ ἔμφασιν: «Οὐχ εἷς σωτηρίας τρόπος, ἀλλά πολλοί καί διάφοροι. Καί τοῦτο λέγει μέν ἀορίστως ὁ Χριστός, πολλάς εἶναι μονάς ἀποφαινόμενος παρά τῷ Πατρί λέγει δέ μετά διορισμοῦ τινος ὁ Παῦλος, οὕτω γράφων. Ἄλλη δόξα ἡλίου, καί ἄλλη δόξα σελήνης, καί ἄλλη δόξα ἀστέρων ἀστήρ γάρ ἀστέρος διαφέρει ἐν δόξῃ. Ὅ δέ λέγει, τοιοῦτον ἐστιν Οἱ μέν ὡς ἥλιος λάμψουσιν, οἱ δέ ὡς σελήνη, οἱ δέ ὡς ἀστέρες» 73. Ὅπως πολύ εὔστοχα σχολιάζει καί ὁ Paul Evdikimov, «Ἡ συζυγική ἁγνότης καί ἡ Μοναστική Παρθενία ἀντιτίθενται καί ἀλληλοζητοῦνται εἰς τήν φαινομενικήν των ἀντινομίαν. Ὅθεν εἶναι εἰς ἑκάστην τῶν δύο ὁδῶν, ὅπου ἐφαρμόζεται ὁ λόγος τοῦ Κυρίου: "ὁ νοῶν νοήτω"! αὐτό τό ὁποῖον τάς τοποθετεῖ τήν μίαν καί τήν ἄλλην εἰς τήν ἀξίαν μιᾶς ὁμοίας ἀσκήσεως τοῦ ἀπολύτου» 74. Ἡ κατάστασις, βεβαίως, τῆς παρθενίας εἶναι ἀπερίσπαστος καί ἰδανική καί ἐνδεδειγμένη διά τήν ἐν προσευχῇ καί ἀσκήσει προετοιμασίαν διά τήν Βασιλείαν τῶν Οὐρανῶν, ὅπου καί οἱ σύζυγοι «ὡς ἄγγελοι Θεοῦ ἐν οὐρανῷ εἰσι» (Ματθ. 22, 30). Ἕνεκα ὅμως τῆς πτώσεως, ἡ καταπεσοῦσα ἀνθρωπίνη φύσις ἀποδεικνύεται τόσον ἀδύναμος ἔναντι τῆς ἁμαρτίας, ὥστε ὁ Θεός ἐν τῇ φιλανθρωπίᾳ Του δέν περιέλαβε τήν παρθενίαν μεταξύ τῶν Ὀλύμπου, Συμπόσιον τῶν δέκα παρθένων ἤ περί ἁγνείας, λόγ. Β, PG 18, 49 Μ. Βασίλειος, Περί Παρθενίας, 38, PG 30, 745 Ἀμβρόσιος, PL, 15, 1632 B, καί ἰδιαιτέρως ὁ ἱ. Αὐγουστίνος, De bono conjugali, lib. I,24, PL 40, Πρός τούς πολεμοῦντας τοῖς ἐπί τό μονάζειν ἐνάγουσιν, 3,5, PG 47, 356. Πρβλ. καί Κλήμεντος Ἀλεξανδρέως: «Ἄμφω γάρ ἅγιαι ἐν Κυρίῳ, ἡ μέν ὡς γυνή, ἡ δέ ὡς παρθένος», Στρωματεῖς, 3,12, PG 8, P. Evdikimov, Μυστήριον τῆς ἀγάπης, μετάφρ. Ἀρχιμ. Σερ. Ὀρφανοῦ, Ἀθῆναι 1967, σ. 61. Καί συμπληρώνει: «Ἡ Ἀνατολή δέν ἐγνώρισε ποτέ τήν διάκρισιν μεταξύ τῶν κανόνων καί τῶν συμβουλῶν τοῦ Εὐαγγελίου. Τό Εὐαγγελικόν σύνολον ἀπευθύνεται εἰς κάθε ἄνθρωπον, ἕκαστος ἐν τῇ ἰδίᾳ του καταστάσει ἐκλήθη εἰς τό ἀπόλυτον τοῦ Εὐαγγελίου εἶναι λοιπόν μάταιον ν'ἀναζητῶμεν, νά ξεχωρίσωμεν τό πρωτεῖον μιᾶς καταστάσεως ἐπί τῆς ἄλλης, εἶναι μία ἀφῃρημένη φανταστική ἐνέργεια, διότι εἶναι ἀπρόσωπος. Ἡ ἄρνησις ἡ ὁποία ἐνυπάρχει ἐντός τῶν δύο καταστάσεων ἀξίζει, ὅ,τι ἀξίζει τό θετικόν περιεχόμενον, τό ὁποῖον ὁ ἄνθρωπος θέτει: τήν σφοδρότητα τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ», αὐτόθι. Περί τῆς γενικῆς καί διά κάθε χριστιανόν ἰσχῦος τῶν εὐαγγελικῶν κανόνων καί ἐντολῶν, βλ. καί ἱ. Χρυσοστόμου, Εἰς ἐπιστ. Α πρός Κορ., Ὁμιλ. 19,1, PG 61, 151.

16 16 ἀπαραιτήτων ἐντολῶν πρός σωτηρίαν 75. Ἀλλά καί ὁ γάμος, ὀρθῶς βιούμενος, δύναται νά ὁδηγήσῃ ἀσφαλῶς εἰς σωτηρίαν τούς δι'αὐτοῦ ἀσκουμένους. «Οὐ γάρ ἐστι κώλυμα τῆς πρός τόν οὐρανόν ἀποδημίας ὁ γάμος ἐπεί εἰ κώλυμα ἦν, καί ἐπιβουλεύειν ἡμῖν ἔμελλεν ἡ γυνή, οὐκ ἄν αὐτήν ἐξ ἀρχῆς ποιῶν ὁ Θεός, ἐκάλεσε βοηθόν» 76. Ὁ Χρυσόστομος, ἰδιαιτέρως εἰς τά συγγράμματα τῆς ὡριμότητός του, ἀσχολεῖται ἐπισταμένως μέ τό θέμα τῆς σωτηρίας τῶν συζύγων ἐν τῷ γάμῳ, χωρίς, βεβαίως, νά ὑποβαθμίζει ποτέ τήν λαμπρότητα τῆς παρθενίας. Εἶναι πολύ χαρακτηριστική μία ἀποστροφή τοῦ λόγου του: «Αἰσχυνέσθωσαν ἀμφότεροι νῦν καί οἱ τόν γάμον κακίζοντες καί οἱ παρά τήν ἀξίαν αὐτόν ἐπαίροντες» 77. Ἡ ἠθική ἀξία τοῦ γάμου ἀνάγεται εἰς τήν προαίρεσιν τῶν συζύγων καί ὄχι εἰς τόν γάμον καθ' ἑαυτόν. Ὅπως συμβαίνει καί μέ τήν χρῆσιν ἄλλων ἀγαθῶν, λέγει ὁ ἱ. πατήρ, κατά τήν χρῆσιν τοῦ οἴνου, δέν εἶναι ὁ οἶνος ἡ αἰτία τῆς μέθης ἀλλά ἡ ἐπιλογή τοῦ ἀνθρώπου, ἡ ὁποία καθιστᾶ τόν οἶνον μέσον χαρᾶς ἤ αἰτίαν τοῦ πάθους τῆς μέθης, ἔτσι καί εἰς τόν γάμον ἐξαρτᾶται ἀπό τήν προαίρεσιν τῶν συζύγων ἐάν ὁ γάμος θά γίνῃ ἐργαστήριον σωτηρίας ἤ ἐμπόδιον τῆς πορείας πρός τήν Βασιλείαν τῶν Οὐρανῶν: «υνατόν καί σφόδρα δυνατόν καί γυναῖκας ἔχοντας τήν ἀρετήν μετιέναι, ἐάν θέλωμεν. Πῶς; Ἐάν ἔχοντες γυναίκα, ὡς μή ἔχοντες ὦμεν ἐάν μή χαίρωμεν ἐπί κτήσεσιν, ἐάν τῷ κόσμῳ χρώμεθα ὡς μή καταχρώμενοι. Ἐάν δέ τινες ἐμποδίσθησαν ὑπό γάμου, ἰδέτωσαν ὅτι οὐχ ὁ γάμος ἐμπόδιον, ἀλλ' ἡ προαίρεσις ἡ κακῶς χρησαμένη τῷ γάμῳ» 78. Ὁ ἱ. Χρυσόστομος οὐδέν τό ἀπαχθές ἤ ἀκάθαρτον εὑρίσκει εἰς τόν γάμον. Ἀντιθέτως πολλάκις κάνει λόγον διά τήν διατήρησιν τῆς καθαρότητος καί τῆς ἁγνότητος ἐν τῷ γάμῳ Περί Παρθενίας, 2, PG 48, 535, καί αὐτόθι, 17, PG 48, 546. Βλ. καί Μ. Βασιλείου, Περί Παρθενίας, 55, PG 30, 780. «Ὁ Κύριος οὐδαμοῦ ἐνομοθέτησε παρθενίαν», PG 30, Ἔπαινος, καί εἰς τό «Εἶδον τόν Κύριον...», Ὁμιλ. 6,1, PG 56, 136, βλ. καί αὐτόθι, 4,2: «βοηθός σοι δέδοται ἡ γυνή, μή ἐπίβουλος», PG 56, Περί Παρθενίας, 24, PG 48, Εἰς Γέν. κεφ. Ε καί ΣΤ, Ὁμιλ. 22, 3, PG 53, 189. Εἰς Ἐπιστ. πρός Ἑβρ., κεφ., Ὁμιλ. 7,4, PG 63, 68. Βλ. καί Meth. Fouyas, The social message of St. John Chrysostom, Athens, 1968, σ Εἰς Ματθ., Ὁμιλ. 59,7, PG 58, 583. Εἰς Ἐπιστ. Α πρός Θεσσ., κεφ., Ὁμιλ. 5,3, PG 62, 426. Εἰς τό «Ἀσπάσασθε Πρίσκιλλαν καί Ἀκύλαν», 1,3, PG 51,1 91.

17 17 Ἡ διδασκαλία τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου περί τοῦ γάμου καί τῶν σκοπῶν αὐτοῦ, -θεωρουμένου πάντοτε τοῦ γάμου ἐν τῷ πλαισίῳ τοῦ σχεδίου τῆς Θείας Οἰκονομίας ὡς βοηθητικοῦ στοιχείου διά τόν μεταπτωτικόν ἄνθρωπον πρός ὁλοκλήρωσιν καί τελείωσιν τῶν συζύγων ἐν τῇ ἀγάπῃ καί τῇ συζυγικῇ συναφείᾳ-, ἐπέδρασε καταλυτικά εἰς τήν μετέπειτα ἀνάπτυξιν τῆς Ὀρθοδόξου περί γάμου Θεολογίας. Ἀντιτίθεται, ἀφ' ἑνός μέν, πρός τήν γνωστικήν περί γάμου διδασκαλίαν, ὡς μέσου διαλυτικοῦ εἰς τάς χεῖρας τοῦ κακοῦ δημιουργοῦ, ἀφ' ἑτέρου, πρός τήν αὐγουστίνειον θεώρησιν καί διδασκαλίαν τῆς concupiscentia, ὡς ἁμαρτωλοῦ καταλοίπου ἐν τῷ ἀνθρώπῳ, ἀλλά καί πρός τάς ἀρχαιοελληνικάς ἀντιλήψεις περί τῆς παιδοποιΐας ὡς τοῦ μοναδικοῦ σκοποῦ τοῦ γάμου. Ἡ ὁλοκλήρωσις τῶν συζύγων ἐν τῇ τιμίᾳ καί εὐλογημένῃ ἑνότητι αὐτῶν ὁδηγεῖ εἰς σωφροσύνην καί εἰς τελείαν κοινωνίαν ἀγάπης, μέ συνακόλουθον ἀγαθόν καρπόν τήν τεκνογονίαν, ἀναδεικνύουσα τόν γάμον, τήν αἰτίαν τῆς ζωῆς, ὡς τό Μυστήριον τῆς Ἀγάπης. «Μετά συμμετρίας τῷ γάμῳ χρῷ καί πρῶτος ἐν τῇ βασιλείᾳ ἔσῃ καί πάντων ἀπολαύσεις τῶν ἀγαθῶν» Εἰς Ἐπιστ. πρός Ἑβρ., κεφ. Ε, Ὁμιλ. 7,4, PG 63, 68.

Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη)

Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη) Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη) Α Ο ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΟΥ MURATORI Ο κατάλογος έχει ιδιαίτερη αξία για τον κανόνα της Κ. Διαθήκης. Είναι ο αρχαιότερος

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ»

«ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ» ÄÉÌÇÍÉÁÉÁ ÅÊÄÏÓÇ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ ÉÅÑÁ ÌÇÔÑÏÐÏËÉÓ ÈÅÓÓÁËÏÍÉÊÇÓ ÉÅÑÏÓ ÍÁÏÓ ÌÅÔÁÌÏÑÖÙÓÅÙÓ ÔÏÕ ÓÙÔÇÑÏÓ ΔΕΛΦΩΝ -ΜΙΟΥΛΗ ΤΗΛ.: 2310 828 989 «ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ» ΕΤΟΣ ΣΤ ΠΑΣΧΑ 2013 www.inmetamorfoseos.gr

Διαβάστε περισσότερα

χρωματιστές Χάντρες».

χρωματιστές Χάντρες». 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τό παρόν πόνημα μου εἶναι ἐμπνευσμένο ἀπό τά συγγραφικά ἔργα τοῦ μακαριστοῦ Μητροπολίτη Φλωρίνης ὅπου δημοσιεύονται στό ἔντυπο (Ἔκδοσις Ε'): «ΠΟΙΚΙΛΑ ΣΥΝΤΟΜΑ -ΚΗΡΥΓΜΑΤΑ», καί συγκεκριμένα στό

Διαβάστε περισσότερα

Διδαγμένο κείμενο. Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12)

Διδαγμένο κείμενο. Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12) Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12) Ἐπειδὴ πᾶσαν πόλιν ὁρῶμεν κοινωνίαν τινὰ οὖσαν καὶ πᾶσαν κοινωνίαν ἀγαθοῦ τινος ἕνεκεν συνεστηκυῖαν (τοῦ γὰρ εἶναι δοκοῦντος ἀγαθοῦ χάριν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ

ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ 20 Νοεμβρίου 2011 ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΣΤΕΓΗ ΠΑΤΡΩΝ Ἀρχιμ. Νίκων Κουτσίδης Δρ. Μηχανολόγος Μηχ. ΕΜΠ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ Ἄν θέλετε νά φτιάξετε μιά μηλόπιττα ἀπό τό μηδέν, πρέπει πρῶτα νά δημιουργήσετε τό Σύμπαν.

Διαβάστε περισσότερα

1. ιδαγµένο κείµενο από το πρωτότυπο Θουκυδίδου Ἱστοριῶν Β 36

1. ιδαγµένο κείµενο από το πρωτότυπο Θουκυδίδου Ἱστοριῶν Β 36 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΟΥ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΤΡΙΤΗ 17 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ (ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ Ἰσοκράτους Ἐπιστολή Τιμοθέῳ 1-3 Περί μέν τῆς οἰκειότητος τῆς ὑπαρχούσης ἡμῖν πρός ἀλλήλους οἶμαί σε πολλῶν ἀκηκοέναι, συγχαίρω δέ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΤΚΕΙΟΤ ΠΡΟΣΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΣΑ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΤΚΕΙΟΤ ΠΡΟΣΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΣΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΤΚΕΙΟΤ ΠΡΟΣΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΣΑ Διδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Πολιτικά Α1, 1 Ἐπειδή πᾶσαν πόλιν ὁρῶμεν κοινωνίαν τινά οὖσαν καί πᾶσαν κοινωνίαν ἀγαθοῦ τινος ἓνεκεν συνεστηκυῖαν (τοῦ γάρ

Διαβάστε περισσότερα

ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Πολιτικά Θ 2.1-4

ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Πολιτικά Θ 2.1-4 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ ΑΣ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 27 ΜΑΪΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ Η ΠΡΟΟΔΟΣ ΚΑΙ Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ Η ΠΡΟΟΔΟΣ ΚΑΙ Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 19 Α ΜΕΡΟΣ Η ΠΡΟΟΔΟΣ ΚΑΙ Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ 1. Ἡ πρόοδος τῆς Ἰατρικῆς Βιοτεχνολογίας... 29 2. Προκλήσεις γιά τήν ἀρχή τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς... 36 3. Προκλήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α

Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α «Ὑποκριταί τό μέν πρόσωπον τοῦ οὐρανοῦ γινώσκετε διακρίνειν, τά δέ Σημεῖα τῶν Καιρῶν οὐ δύνασθε γνῶναι;» Ἰησοῦς Χριστός (Ματθ. ιστ 3) «Μετανοεῖτε ἤγγικεν γάρ ἡ βασιλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2014 ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Θ2, 1-4)

ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2014 ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Θ2, 1-4) ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Θ2, 1-4) Ὅτι μὲν οὖν νομοθετητέον περὶ παιδείας καὶ ταύτην κοινὴν ποιητέον, φανερόν τίς δ ἔσται ἡ παιδεία καὶ πῶς χρὴ παιδεύεσθαι, δεῖ μὴ λανθάνειν.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΑ, ΜΑΞΙΜΟΥ τοῦ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ *

ΑΠΑΝΤΑ, ΜΑΞΙΜΟΥ τοῦ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ * ΑΠΑΝΤΑ, ΜΑΞΙΜΟΥ τοῦ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ * 7 ος Τόμος - 14 S... 1... συνέχεια... ΣΧΟΛΙΑ ΕΙΣ ΤΑ ΤΟΥ ΑΓ. ΙΟΝΥΣΙΟΥ... 1 7 ος Τόμος - 14 S... συνέχεια... ΣΧΟΛΙΑ ΕΙΣ ΤΑ ΤΟΥ ΑΓ. ΙΟΝΥΣΙΟΥ * ΕΙΣ ΤΟ ΠΕΡΙ ΘΕΙΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ (

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου

Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου Λίγο καιρό πρίν ἀπό τό πάθος Του, ὁ Κύριος, ἀφοῦ παρέλαβε τούς τρεῖς προκρίτους μαθητές, τόν Πέτρο, τόν Ἰάκωβο καί τόν Ἰωάννη, ἀνέβηκε στό ὄρος Θαβώρ καί ἐκεῖ, ἐνώπιον αὐτῶν μεταμορφώθηκε.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΑΠΑΝΤΗΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ (ΑΓΝΩΣΤΟ)

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΑΠΑΝΤΗΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ (ΑΓΝΩΣΤΟ) ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΑΠΑΝΤΗΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ (ΑΓΝΩΣΤΟ) ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ 1: Ἴσως οὖν εἴποιεν ἂν πολλοὶ τῶν φασκόντων φιλοσοφεῖν, ὅτι οὐκ ἄν ποτε ὁ δίκαιος ἄδικος γένοιτο, οὐδὲ ὁ σώφρων

Διαβάστε περισσότερα

Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας.

Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας. Ἀναγνωσθήτω ἐπ Ἐκκλησία Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας. Ἀγαπητοί ἐν Χριστῷ Ἀδελφοί. «Ὁ Χριστός μεθ ἡμῶν καί οὐδείς καθ ἡμῶν» Μέ αἴσθημα εὐθύνης καί πικρίας ἀναλογιζόμενος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Τοῦ κ. Ἀπόστολου Νικολαΐδη, Καθηγητοῦ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν ΓΑΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ: ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Ξεκινῶ μέ μερικές διευκρινίσεις πού ἀπαντοῦν καί σέ τυχόν

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Α Γυμνασίου. Δειγματικό Εξεταστικό Δοκίμιο. Α Τετράμηνο

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Α Γυμνασίου. Δειγματικό Εξεταστικό Δοκίμιο. Α Τετράμηνο Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Α Γυμνασίου Δειγματικό Εξεταστικό Δοκίμιο Α Τετράμηνο Το δειγματικό δοκίμιο αξιολόγησης που ακολουθεί βασίζεται στον γενικό τύπο διαγωνίσματος που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ. Ἐπιμέλεια: Στέφανος Σουλδάτος Καλλιτεχνικό Μελώδημα (Εργαστήρι Παραδοσιακής Μουσικής www.melodima.gr)

ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ. Ἐπιμέλεια: Στέφανος Σουλδάτος Καλλιτεχνικό Μελώδημα (Εργαστήρι Παραδοσιακής Μουσικής www.melodima.gr) ΑΟΛΟΥΘΙΑ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ Ἐπιμέλεια: Στέφανος Σουλδάτος αλλιτεχνικό Μελώδημα (Εργαστήρι Παραδοσιακής Μουσικής www.melodima.gr) Τρίτη 29 Μαΐου 2007 Στέφανος Σουλδάτος αλλιτεχνικό Μελώδημα (www.melodima.gr) 2 Γρηγορίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Δ/νσις : Ἰωάννου Γενναδίου 14 115 21, Ἀθῆναι Τηλ. 210-72.72.204, Fax 210-72.72.210, e-mail: contact@ecclesia.gr Πρωτ. 6090 Αριθμ. ΑΘΗΝΗΣΙ 11

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟ ΕΠΙ ΣΚΟΠΟΝ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟ ΤΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟ ΕΠΙ ΣΚΟΠΟΝ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟ ΤΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟ ΕΠΙ ΣΚΟΠΟΝ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟ ΤΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Τό ἐπί σκοπόν ρυθμιζόμενο τά τῆς κοινωνίας πόσοι σήμερα τό γνωρίζουν ὅτι εἶναι ὡς τό σπουδαιότερον ἐκεῖνο λειτουργικό ὄργανον, ὄργανον λειτουργικόν,

Διαβάστε περισσότερα

(Πρβλ. Ἀρχιμ. Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου, Ἄρθρα-Μελέται-Ἐπιστολαί, Ἐν Ἀθήναις, 1986, «Περί τάς ἑλληνοχριστιανικάς συνθέσεις»).

(Πρβλ. Ἀρχιμ. Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου, Ἄρθρα-Μελέται-Ἐπιστολαί, Ἐν Ἀθήναις, 1986, «Περί τάς ἑλληνοχριστιανικάς συνθέσεις»). Ἀρχιμανδρίτου Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου Ὁ Γέροντας, βαθύς γνώστης τῆς ἑλληνικῆς ἱστορίας καί φιλόπατρις, ἐθλίβετο γιά τήν ἠθική καί πνευματική ἀλλοτρίωσι τοῦ λαοῦ μας. Ἀγωνιοῦσε καί προσευχόταν καθημερινῶς

Διαβάστε περισσότερα

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου)

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Εν αρχή ην ο Λόγος. (Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Στις νωπογραφίες της οροφής της Καπέλα Σιξτίνα φαίνεται να απεικονίζονται μέρη του ανθρώπινου σώματος, όπως ο εγκέφαλος,

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος».

Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος». ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 18 Πρὸς Ἅπαντας τοὺς Ἐφημερίους τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως. Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος». Ἀγαπητοὶ Πατέρες, Ἐξ αἰτίας τοῦ ὅτι παρατηρεῖται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΟΝ ΕΤΟΥΣ 2013 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ΗΜΕΡΟΜ. ΗΧΟΣ ΕΩΘΙΝΟΝ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ 6. Τῆς ἑορτῆς Ἐπεφάνη ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ (Τίτ.

ΚΑΝΟΝΙΟΝ ΕΤΟΥΣ 2013 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ΗΜΕΡΟΜ. ΗΧΟΣ ΕΩΘΙΝΟΝ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ 6. Τῆς ἑορτῆς Ἐπεφάνη ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ (Τίτ. 24 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΚΑΝΟΝΙΟΝ ΕΤΟΥΣ 2013 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 6 Τῆς ἑορτῆς Ἐπεφάνη ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ (Τίτ. 11-14) Τῆς ἑορτῆς Παραγίνεται ὁ Ἰησοῦς (Ματθ. 13-17) 13 Κυριακῆς μετὰ τὰ Φῶτα Ἑνὶ ἑκάστῳ ἡμῶν (Ἐφεσ. δ 7-13)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΡΕΙΣ (3) Διδαγμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΡΗΜΑΤΙΚΑ ΕΠΙΘΕΤΑ ΣΕ -τὸς και -τέος

ΡΗΜΑΤΙΚΑ ΕΠΙΘΕΤΑ ΣΕ -τὸς και -τέος ΡΗΜΑΤΙΚΑ ΕΠΙΘΕΤΑ ΣΕ -τὸς και -τέος 1. Ρηματικά επίθετα σε -τός Σημαίνουν: α) ό,τι και η μετοχή του παρακειμένου ή ενεστώτα ή αορίστου ενεργητικής ή μέσης φωνής (γραπτός=γεγραμμένος, ἀστράτευτος=ὁ μὴ στρατευθεὶς)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Α1.

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Α1. ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Α1. Μετάφραση Γιατί η ηθική αρετή έχει σχέση με τα ευχάριστα και τα δυσάρεστα γιατί κάνουμε τα τιποτένια για την ευχαρίστηση, ενώ απέχουμε από τα όμορφα εξαιτίας της λύπης. Γι αυτό πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

«Οἱ σχέσεις κλήρου καί λαϊκῶν ἀπό τήν σκοπιά τῆς Ὀρθόδοξης ἐκκλησιολογίας καί πρακτικῆς»

«Οἱ σχέσεις κλήρου καί λαϊκῶν ἀπό τήν σκοπιά τῆς Ὀρθόδοξης ἐκκλησιολογίας καί πρακτικῆς» Τετάρτη 28 Φεβρ 2007 Ἱ. Ναός Ἁγ. Αἰκατερίνης, Barnet, 2ο Σεμινάριο τοῦ κύκλου «Κλῆρος καί λαϊκό στοιχεῖο στήν ὑπηρεσία τῆς Κοινότητος» «Οἱ σχέσεις κλήρου καί λαϊκῶν ἀπό τήν σκοπιά τῆς Ὀρθόδοξης ἐκκλησιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΤΟΥ ΜΑΪΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΑΙ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΓΛΥΚΟΥ ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΤΟΥΣ

ΕΝΤΥΠΟ ΤΟΥ ΜΑΪΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΑΙ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΓΛΥΚΟΥ ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΤΟΥΣ ΜΑΪΟΣ2011 ΕΤΟΣ10ο ΤΕΥΧΟΣ102 ΤΑ ΕΝΤΥΠΟ ΤΟΥ ΜΑΪΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΑΙ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΓΛΥΚΟΥ ΩΡΕΑ ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΤΟΥΣ γώ πατέρας, ἐγώ ἀδελφός, ἐγώ νυμφίος, ἐγώ οἰκία, ἐγώ τροφοδότης, ἐγώ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 61ο Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 9-11

ΘΕΜΑ 61ο Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 9-11 ΘΕΜΑ 61ο Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 9-11 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΤΥΡΙΑ Περὶ μὲν τοίνυν αὐτῆς τῆς αἰτίας οὐκ οἶδ ὅ τι δεῖ πλείω λέγειν δοκεῖ δέ μοι ὦ βουλή ἐν μὲν τοῖς ἄλλοις ἀγῶσι περὶ αὐτῶν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Ἀριστοτέλους Ἠθικά Νικομάχεια Β1, 5-8 ΚΕΙΜΕΝΟ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Ἀριστοτέλους Ἠθικά Νικομάχεια Β1, 5-8 ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Ἀριστοτέλους Ἠθικά Νικομάχεια Β1, 5-8 ΚΕΙΜΕΝΟ Μαρτυρεῖ δέ καί τό γινόμενον ἐν ταῖς πόλεσιν οἱ γάρ νομοθέται τούς πολίτας ἐθίζοντες ποιοῦσιν ἀγαθούς, καί τό μέν βούλημα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΗ ΑΘΗΝΩΝ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓ.ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΥΨΕΛΗΣ ΕΝΟΡΙΑΚΟΝ ΦΙΛΟΠΤΩΧΟΝ ΤΑΜΕΙΟΝ ΣΤΕΓΗ ΓΕΡΟΝΤΩΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ

ΙΕΡΑ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΗ ΑΘΗΝΩΝ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓ.ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΥΨΕΛΗΣ ΕΝΟΡΙΑΚΟΝ ΦΙΛΟΠΤΩΧΟΝ ΤΑΜΕΙΟΝ ΣΤΕΓΗ ΓΕΡΟΝΤΩΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΙΕΡΑ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΗ ΑΘΗΝΩΝ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓ.ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΥΨΕΛΗΣ ΕΝΟΡΙΑΚΟΝ ΦΙΛΟΠΤΩΧΟΝ ΤΑΜΕΙΟΝ ΣΤΕΓΗ ΓΕΡΟΝΤΩΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ Ἄρθρον 1ον Σύστασις Στέγης Γερόντων 1. Στήν Ἐνορία Ἁγ. Γεωργίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (ΟΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΟΥΝΤΑΙ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ) A1. Επομένως,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 27 ΙΟΥΛΙΟΣ-ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2008. κωδικός 7109. Ἀφιέρωμα: ἡ πρώτη Ἁγία, ἡ Παναγία μας!

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 27 ΙΟΥΛΙΟΣ-ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2008. κωδικός 7109. Ἀφιέρωμα: ἡ πρώτη Ἁγία, ἡ Παναγία μας! ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 27 ΙΟΥΛΙΟΣ-ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2008 κωδικός 7109 Ἀφιέρωμα: ἡ πρώτη Ἁγία, ἡ Παναγία μας! τ. 27, ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΔΙΜΗΝΙΑΙΟ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ: ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ - ΤΡΙΚΟΡΦΟ ΦΩΚΙΔΟΣ 330 56

Διαβάστε περισσότερα

Ὀρθόδοξος Γάμος Ἕνας δρόμος πού περπατιέται στή γῆ, ἀλλά καταλήγει στόν οὐρανό

Ὀρθόδοξος Γάμος Ἕνας δρόμος πού περπατιέται στή γῆ, ἀλλά καταλήγει στόν οὐρανό ΟIΚΟΥΜΕΝΙΚOΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕIΟΝ IΕΡA ΜΗΤΡOΠΟΛΙΣ ΡΕΘYΜΝΗΣ ΚΑI ΑYΛΟΠΟΤAΜΟΥ Ὀρθόδοξος Γάμος Ἕνας δρόμος πού περπατιέται στή γῆ, ἀλλά καταλήγει στόν οὐρανό Ὁ ὀρθόδοξος χριστιανικός γάμος, ὅταν εἶναι σωστός καί ἀληθινά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Θουκυδίδου Περικλέους Ἐπιτάφιος (ΙΙ, 41)

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Θουκυδίδου Περικλέους Ἐπιτάφιος (ΙΙ, 41) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 6 IOYΝIOY 2005 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ : ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Θουκυδίδου

Διαβάστε περισσότερα

Αντίστροφα θέματα. Επειδή γνωρίζω ότι εσύ είσαι ενάρετος νέος, σου λέγω ότι δεν πρέπει να συναναστρέφεσαι τους σοφιστές.

Αντίστροφα θέματα. Επειδή γνωρίζω ότι εσύ είσαι ενάρετος νέος, σου λέγω ότι δεν πρέπει να συναναστρέφεσαι τους σοφιστές. 1 Αντίστροφα θέματα Δίνονται τα πιο κάτω κείμενα στα νέα ελληνικά, με σκοπό να αποδοθούν στα αρχαία ελληνικά, αξιοποιώντας το λεξιλόγιο, τα γραμματικά και συντακτικά φαινόμενα που γνωρίζετε. Α Νέα Ελληνικά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΙΑ ΤΑΡΣΩ Η ΔΙΑ ΧΡΙΣΤΟΝ ΣΑΛΗ

ΟΣΙΑ ΤΑΡΣΩ Η ΔΙΑ ΧΡΙΣΤΟΝ ΣΑΛΗ Ἀντωνίου Μάρκου ΟΣΙΑ ΤΑΡΣΩ Η ΔΙΑ ΧΡΙΣΤΟΝ ΣΑΛΗ (+ 1989) Ἀπολυτίκιον, Ἦχος πλ. α. Τόν συνάναρχον Λόγον (ποίημα Δρ. Χαραλάμπους Μπούσια) Ἀτιμίας καί χλεύης ὁδόν προκρίνασα, εὐϋπολήπτου ἀνῦσαι καί τήν τιμήν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Ὁ συγγραφεύς Λ. Α.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Ὁ συγγραφεύς Λ. Α. ΙΑΤΡΟΣ ΤΟ ΣΥΝ ΘΕΩ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Παλαιότερα οἱ εὐσεβεῖς ἰατροί στή χώρα μας (ἴσως μερικοί νά ὑπάρχουν ἀκόμα) μαζί μέ τήν συνταγογράφηση τοῦ φαρμάκου ὅπου ἔγραφαν ἐπάνω στό χαρτί, πρόσθεταν καί τό : ΣΥΝ ΘΕΩ.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΘΑ ΕΛΕΓΕ ΣΗΜΕΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΓΥΜΝΑ ΑΓΑΛΜΑΤΑ & ΤΙΣ ΠΡΟΓΑΜΙΑΙΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ Ο ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΦΛΩΡΙΝΗΣ;

ΤΙ ΘΑ ΕΛΕΓΕ ΣΗΜΕΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΓΥΜΝΑ ΑΓΑΛΜΑΤΑ & ΤΙΣ ΠΡΟΓΑΜΙΑΙΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ Ο ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΦΛΩΡΙΝΗΣ; ΤΙ ΘΑ ΕΛΕΓΕ ΣΗΜΕΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΓΥΜΝΑ ΑΓΑΛΜΑΤΑ & ΤΙΣ ΠΡΟΓΑΜΙΑΙΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ Ο ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΦΛΩΡΙΝΗΣ; 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΣ ΚΑΝΤΙΩΤΗΣ: H KOINH ΑΓΟΡΑ ΘΑ ΚΑΝΕΙ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΔΙΕΘΝΕΣ ΠΟΡΝΕΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΦΟΡΑ: ΦΛΩΡΙΝΑ.

Διαβάστε περισσότερα

Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση

Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση Καθηγητὴς Ν.Γ. Τζανάκης Εφαρμογὲς τῶν συνεχῶν κλασμάτων 1 1. Η τιμὴ τοῦ π μὲ σωστὰ τὰ 50 πρῶτα δεκαδικὰ ψηφία μετὰ τὴν ὑποδιαστολή, εἶναι 3.14159265358979323846264338327950288419716939937511.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑ ΜΗΣΡΟΠΟΛΗ ΚΤΔΩΝΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΚΟΡΩΝΟΤ ΕΚΚΛΗΙΑ «ΑΓΙΟΤ ΝΕΚΣΑΡΙΟΤ» ΦΑΝΙΩΝ. Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος. Κυριακάτικα Ευαγγελικά Μηνύματα

ΙΕΡΑ ΜΗΣΡΟΠΟΛΗ ΚΤΔΩΝΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΚΟΡΩΝΟΤ ΕΚΚΛΗΙΑ «ΑΓΙΟΤ ΝΕΚΣΑΡΙΟΤ» ΦΑΝΙΩΝ. Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος. Κυριακάτικα Ευαγγελικά Μηνύματα ΙΕΡΑ ΜΗΣΡΟΠΟΛΗ ΚΤΔΩΝΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΚΟΡΩΝΟΤ ΕΚΚΛΗΙΑ «ΑΓΙΟΤ ΝΕΚΣΑΡΙΟΤ» ΦΑΝΙΩΝ Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος Κυριακάτικα Ευαγγελικά Μηνύματα ΕΚΔΟΗ ΥΙΛΑΝΘΡΩΠΙΚΟΤ ΙΔΡΤΜΑΣΟ ΦΑΝΙΩΝ «Ο ΑΓΙΟΣ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ» ΦΑΝΙΑ 2011 [1] Σό παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη

ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη 1 ΤΑ ΦΥΛΑ ΠΡΟ ΤΗΣ ΠΤΩΣΗΣ Η συγκλίνουσα άποψη των ερμηνευτών πατέρων της εκκλησίας μας είναι ότι κατά το σχέδιο του Θεού, αν δεν συνέβαινε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ A.1. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Επομένως, ούτε εκ φύσεως, αλλά ούτε και αντίθετα προς τη φύση μας υπάρχουν μέσα μας οι αρετές, αλλά έχουμε από τη φύση

Διαβάστε περισσότερα

2. Διό ταχέως γίνονται φίλοι καί παύονται.( ΗΘΙΚΑ ΝΙΚΟΜΑΧΕΙΑ, ΒΙΒΛ. Θ 1156 α.

2. Διό ταχέως γίνονται φίλοι καί παύονται.( ΗΘΙΚΑ ΝΙΚΟΜΑΧΕΙΑ, ΒΙΒΛ. Θ 1156 α. ΦΙΛΙΑ Φίλε Δημόνικε σκόπιμα ξεκινῶ τό σημερινό μου γράμμα μέ τήν λέξη «φίλε», ἐπιθυμῶντας ἐξ ἀρχῆς νά χαράξω τά ὅρια τῆς φιλίας μας, μιᾶς σχέσης, δηλαδή, πού ἦταν στήν ἀρχαιότητα θεσμοθετημένη στό ἐπίπεδο,

Διαβάστε περισσότερα

Κατάλογος Ἐκδόσεων καὶ Ἐργοχείρων

Κατάλογος Ἐκδόσεων καὶ Ἐργοχείρων ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΩΝ ΚΥΠΡΙΑΝΟΥ ΚΑΙ ΙΟΥΣΤΙΝΗΣ ΦΥΛΗ ΑΤΤΙΚΗΣ Κατάλογος Ἐκδόσεων καὶ Ἐργοχείρων Ἀπρίλιος 2013 Κεντρικὴ Διάθεσις: Γεώργιος Χοροζίδης, Ἱ. Μονὴ Ἁγ. Κυπριανοῦ Α.Γ. 112, 133 51 ΦΥΛΗ Τηλέφ: 210 2411380,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΔΙΔΑΓΜΕΝΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΔΙΔΑΓΜΕΝΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΔΙΔΑΓΜΕΝΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ Α1. (Μετάφραση) Και αυτά, επειδή η ηθική αρετή συνδέεται με τα ευχάριστα και τα δυσάρεστα συναισθήματα. δηλαδή η ευχαρίστηση είναι εκείνη για την οποία κάνουμε τις τιποτένιες

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγοσ των Εκκλησιαζοµενων χριστιανων

Οδηγοσ των Εκκλησιαζοµενων χριστιανων Χαραλάµπους Νεοφύτου Πρεσβυτέρου Οδηγοσ των Εκκλησιαζοµενων χριστιανων Ἔκδοση Ὀρθόδοξος Ὁδοδείχτης 2 Ὁδηγός τῶν ἐκκλησιαζοµένων χριστιανῶν Πίνακας περιεχομένων 1.Προλογος... 4 2 Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ... 6 3. Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1, 1-4

ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1, 1-4 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 25 ΜΑÏΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

Κ Υ Ρ Ι Α Κ Η Τ Ω Ν Ν Η Σ Τ Ε Ι Ω Ν (Α Γ Ι Ο Υ Ι Ω Α Ν Ν Ο Υ Τ Η Σ Κ Λ Ι Μ Α Κ Ο Σ)

Κ Υ Ρ Ι Α Κ Η Τ Ω Ν Ν Η Σ Τ Ε Ι Ω Ν (Α Γ Ι Ο Υ Ι Ω Α Ν Ν Ο Υ Τ Η Σ Κ Λ Ι Μ Α Κ Ο Σ) ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗ ΜΕΣΟΓΑΙΑΣ ΚΑΙ ΛΑΥΡΕΩΤΙΚΗΣ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ ΜΕΣΟΓΑΙΑΣ Κ Υ Ρ Ι Α Κ Η Τ Ω Ν Ν Η Σ Τ Ε Ι Ω Ν (Α Γ Ι Ο Υ Ι Ω Α Ν Ν Ο Υ Τ Η Σ Κ Λ Ι Μ Α Κ Ο Σ) 1) ΟΙ ΘΕΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ 1 ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ τοῦ Ἀλέξανδρου Μ. Σταυρόπουλου, Καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν Ἐπίσκεψη ὀνομάτων Μιλώντας γιά ποιμαντικές προοπτικές γιά τό γάμο καί τήν οἰκογένεια

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΥ ΓΑΡ ΑΠΕΣΤΕΙΛΕ ΜΕ Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΒΑΠΤΙΖΕΙΝ ΑΛΛ ΕΥΑΓΓΕΛΙΖΕΣΘΑΙ»

«ΟΥ ΓΑΡ ΑΠΕΣΤΕΙΛΕ ΜΕ Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΒΑΠΤΙΖΕΙΝ ΑΛΛ ΕΥΑΓΓΕΛΙΖΕΣΘΑΙ» «ΟΥ ΓΑΡ ΑΠΕΣΤΕΙΛΕ ΜΕ Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΒΑΠΤΙΖΕΙΝ ΑΛΛ ΕΥΑΓΓΕΛΙΖΕΣΘΑΙ» Ο απόστολος Παύλος προς το τέλος της προς Ρωµαίους επιστολής του γράφει «Τολµηρότερον δε έγραψα υµίν, αδελφοί, από µέρους ως επαναµιµνήσκων

Διαβάστε περισσότερα

ιδαγμένο κείμενο Πλάτωνος Πρωταγόρας 324A C

ιδαγμένο κείμενο Πλάτωνος Πρωταγόρας 324A C ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ - ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 8 ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1o Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 1-3

ΘΕΜΑ 1o Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 1-3 ΘΕΜΑ 1o Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 1-3 Εἰ μὴ συνῄδη ὦ βουλή τοῖς κατηγόροις βουλομένοις ἐκ παντὸς τρόπου κακῶς ἐμὲ ποιεῖν πολλὴν ἂν αὐτοῖς χάριν εἶχον ταύτης τς κατηγορίας ἡγοῦμαι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 28 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2008. Γέροντας Αἰμιλιανός Σιμωνοπετρίτης, ἕνας σύγχρονος νηπτικός πατέρας. κωδικός 7109

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 28 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2008. Γέροντας Αἰμιλιανός Σιμωνοπετρίτης, ἕνας σύγχρονος νηπτικός πατέρας. κωδικός 7109 ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 28 κωδικός 7109 Γέροντας Αἰμιλιανός Σιμωνοπετρίτης, ἕνας σύγχρονος νηπτικός πατέρας 2 τ. 28, ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΔΙΜΗΝΙΑΙΟ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ: ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ - ΤΡΙΚΟΡΦΟ ΦΩΚΙΔΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ 2. Αλέξανδρος. Αλέξανδρος Σβώλος. Σβώλος

ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ 2. Αλέξανδρος. Αλέξανδρος Σβώλος. Σβώλος 2 ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ 2 Αλέξανδρος Σβώλος Αλέξανδρος Σβώλος ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΣΒΩΛΟΣ Ο ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΛΟΓΟΣ, Ο ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ, Ο ΟΡΑΜΑΤΙΣΤΗΣ Σειρά: ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35 ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35 «Οἱ μὲν πολλοὶ ἐπαινοῦσι τὸν προσθέντα Ο Περικλής, όμως, διαφωνεί. τῷ νόμῳ τὸν λόγον τόνδε» Γιατί; 1. «ἐμοὶ δὲ ἀρκοῦν ἂν ἐδόκει εἶναι ἀνδρῶν ἀγαθῶν ἔργῳ γενομένων

Διαβάστε περισσότερα

Ἀγαπητοί ἀδελφοί, Συντάκτες τῆς Ἐφημερίδος «Ὀρθόδοξος Τύπος», Εὐλογεῖτε!

Ἀγαπητοί ἀδελφοί, Συντάκτες τῆς Ἐφημερίδος «Ὀρθόδοξος Τύπος», Εὐλογεῖτε! Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΓΟΡΤΥΝΟΣ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΕΩΣ ΙΕΡΕΜΙΑΣ ΠΡΟΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΙΝ ΣΑΣ Ἐν Δημητσάνῃ τῇ 3ῃ Ὀκτωβρίου 2009 Ἀγαπητοί ἀδελφοί, Συντάκτες τῆς Ἐφημερίδος «Ὀρθόδοξος Τύπος», Εὐλογεῖτε! Εὑρισκόμενος, λόγῳ ποιμαντικῶν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 29 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008. κωδικός 7109. Καλά Χριστούγεννα!

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 29 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008. κωδικός 7109. Καλά Χριστούγεννα! ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 29 κωδικός 7109 Καλά Χριστούγεννα! τ. 29, NΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008 ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΔΙΜΗΝΙΑΙΟ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ: ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ - ΤΡΙΚΟΡΦΟ ΦΩΚΙΔΟΣ 330 56 ΕΥΠΑΛΙΟ τηλ. -

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΜΕΣΣΗΝΙΑ. 1. Γιά νά μπορέσουμε νά κατανοήσουμε τό περιεχόμενο

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΜΕΣΣΗΝΙΑ. 1. Γιά νά μπορέσουμε νά κατανοήσουμε τό περιεχόμενο ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΜΕΣΣΗΝΙΑ ὑπό Μητρ. Μεσσηνίας Χρυσοστόμου Σαββάτου, Καθηγητοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν. 1. Γιά νά μπορέσουμε νά κατανοήσουμε τό περιεχόμενο τοῦ ὅρου ʺθρησκευτικός τουρισμόςʺ καί νά

Διαβάστε περισσότερα

Αν νομίζουν κάποιοι ότι η τεχνική αυτή της οικονομικής κρίσης είναι κάτι καινούριο, πλανώνται πλάνη οικτράν...

Αν νομίζουν κάποιοι ότι η τεχνική αυτή της οικονομικής κρίσης είναι κάτι καινούριο, πλανώνται πλάνη οικτράν... Αν νομίζουν κάποιοι ότι η τεχνική αυτή της οικονομικής κρίσης είναι κάτι καινούριο, πλανώνται πλάνη οικτράν... Για να ρίξουμε μια ματιά στο απώτατο παρελθόν: (update 13.02.2014) Δείτε το παρακάτω βίντεο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΥΡΙΑΚΗ 25 05 2014 ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗ ΠΕΡΙΚΟΠΗ. (Β Κορ. δ 6 15)

ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΥΡΙΑΚΗ 25 05 2014 ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗ ΠΕΡΙΚΟΠΗ. (Β Κορ. δ 6 15) ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΥΡΙΑΚΗ 25 05 2014 ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗ ΠΕΡΙΚΟΠΗ (Β Κορ. δ 6 15) Ἀδελφοί, ὁ Θεὸς ὁ εἰπών ἐκ σκότους φῶς λάμψαι ὃ ἔλαμψεν ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν πρὸς φωτισμὸν τῆς γνώσεως

Διαβάστε περισσότερα

ιδαγμένο κείμενο Πλάτωνος Πρωταγόρας 322b6-323a3

ιδαγμένο κείμενο Πλάτωνος Πρωταγόρας 322b6-323a3 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 11 ΙΟΥΛΙΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ιδαγμένο

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις : Διδαγμένο Κείμενο Α1. Μετάφραση Β1. α) στις διανοητικές αρετές β) στις ηθικές αρετές Οι διανοητικές αρετές διδασκαλία πείρα χρόνο

Απαντήσεις : Διδαγμένο Κείμενο Α1. Μετάφραση   Β1. α) στις διανοητικές αρετές β) στις ηθικές αρετές  Οι διανοητικές αρετές διδασκαλία πείρα χρόνο Απαντήσεις : Διδαγμένο Κείμενο Α1. Μετάφραση Οι αρετές λοιπόν δεν υπάρχουν μέσα μας εκ φύσεως, ούτε όμως είναι αντίθετο με τη φύση μας να γεννιούνται μέσα μας, αλλά εμείς έχουμε από τη φύση την ιδιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός. τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1. Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά

Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός. τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1. Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά ΛΟΥΚΙΑ Μ.ΜΟΥΣΟΥΡΟΥ, Καθηγήτρια Παντείου Πανεπιστημίου Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1 Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά οἰκογενειακά σχήματα φαίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Εἰκονομαχίασ, γι αὐτό καί ἔχουν, φυςικά, χαρακτήρα πανηγυρικό. 1 Ὡςτόςο πολλά ἀπ αὐτά ἔχουν μεγάλη ἀξία ὡσ ἱςτορικέσ πηγέσ πού ςυμπληρώνουν τίσ

Εἰκονομαχίασ, γι αὐτό καί ἔχουν, φυςικά, χαρακτήρα πανηγυρικό. 1 Ὡςτόςο πολλά ἀπ αὐτά ἔχουν μεγάλη ἀξία ὡσ ἱςτορικέσ πηγέσ πού ςυμπληρώνουν τίσ Αποςπϊςματα από τα βιβλύα τησ Αμαλύασ Κ. Ηλιϊδη,φιλολόγου-ιςτορικού: 1.Οι Βύοι των Αγύων τησ Μϋςησ Βυζαντινόσ περιόδου ωσ ιςτορικϋσ πηγϋσ. (ημειώςεισ και παρατηρόςεισ για τα βυζαντινϊ αγιολογικϊ κεύμενα

Διαβάστε περισσότερα

Οἱ ψαλμοί ἕνα θεόπνευστο βιβλίο γιά ὅλες τίς περιπτώσεις τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς.

Οἱ ψαλμοί ἕνα θεόπνευστο βιβλίο γιά ὅλες τίς περιπτώσεις τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς. Οἱ ψαλμοί ἕνα θεόπνευστο βιβλίο γιά ὅλες τίς περιπτώσεις τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς. Οἱ ψαλμοί εἶναι ἔργο τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ἕνας ἁγιορείτης Γέροντας κρατώντας τό ψαλτήρι ἔλεγε:"ὁ Θεός ἔσκυψε καί εἶπε στό παιδί

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 4 η Ένα ταξίδι επιστημονικής φαντασίας

Ενότητα 4 η Ένα ταξίδι επιστημονικής φαντασίας Ενότητα 4 η Ένα ταξίδι επιστημονικής φαντασίας Πλέομεν οὖν ὅσον τριακοσίους Είχαμε διανύσει λοιπόν, κατά το θαλάσσιο σταδίους ταξίδι μας περίπου τριακόσια στάδια καὶ προσφερόμεθα νήσῳ μικρᾷ και πλησιάζαμε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ - 2014

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ - 2014 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ - 2014 Α1. Επομένως, ούτε εκ φύσεως αλλά ούτε και αντίθετα προς τη φύση μας υπάρχουν μέσα μας οι αρετές, αλλά έχουμε από τη φύση την ιδιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ἤ 01ο (01-52) 01-05 Ὁ Λόγος εἶναι Θεὸς καὶ ημιουργὸς τῶν πάντων Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα καὶ ἦταν Θεὸς ὁ Λόγος. Αὐτὸς ἦταν στὴν ἀρχὴ μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα.

Διαβάστε περισσότερα

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πειραιώς κ.κ.σεραφείμ, για την Κυριακή της Ορθοδοξίας

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πειραιώς κ.κ.σεραφείμ, για την Κυριακή της Ορθοδοξίας Ἀγαπητοί Πατέρες καί Ἀδελφοί, Βρισκόμαστε, στά πρόθυρα αὐτῆς τῆς εὐλογημένης περιόδου πού εἶναι ἡ πιό ὄμορφη περίοδος τοῦ ἔτους, ἡ πιό κατανυκτική ἡ πιό πλούσια σέ πνευματικές ἀφορμές καί εὐκαιρίες. Τό

Διαβάστε περισσότερα

Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα. Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν στήν εὐρωπαϊκή καί ἑλληνική

Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα. Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν στήν εὐρωπαϊκή καί ἑλληνική Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα Τῆς κας Φώνης Παπαρηγοπούλου-Σκορίνη, Ἀναπλ. Καθηγ. Ἀστικοῦ Δικαίου, Νομικῆς Σχολῆς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΙΑ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑ ΩΣ ΦΑΝΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (Μέρος 1 ο )

Η ΘΕΙΑ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑ ΩΣ ΦΑΝΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (Μέρος 1 ο ) 1 Η ΘΕΙΑ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑ ΩΣ ΦΑΝΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (Μέρος 1 ο ) Ι.) Η θεμελιακή αφετηρία της Εκκλησίας Η Εκκλησία από την πρώτη στιγμή της ιστορικής της φανέρωσης, είναι μια κοινότητα λατρευτική,

Διαβάστε περισσότερα

μυρμηγκολέων= μανιοκατάθλιψη (καί ὄχι ἁπλή κατάθλιψη) ΝΑΙ

μυρμηγκολέων= μανιοκατάθλιψη (καί ὄχι ἁπλή κατάθλιψη) ΝΑΙ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ὅλες οἱ ἱστορικές ἀναφορές ὁμιλιῶν τοῦ μακαριστοῦ μητροπολίτου Αὐγουστίνου Καντιώτη θά μποροῦσαν νά ταξινομηθοῦν ἀνά κατηγορίες θεμάτων ἀκόμα καί ἀποσπάσματα γραπτοῦ ἤ προφορικοῦ λόγου του

Διαβάστε περισσότερα

Βʹ ΕΚΔΟΣΗ ΕΠΗΥΞΗΜΕΝΗ.

Βʹ ΕΚΔΟΣΗ ΕΠΗΥΞΗΜΕΝΗ. Βʹ ΕΚΔΟΣΗ ΕΠΗΥΞΗΜΕΝΗ. α) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ὅλα ξεκίνησαν μέ τήν παιδική ἐνθύμησιν. Ἐνθυμοῦμαι ὅταν ἤμουν μικρός στήν Αὐστραλία, ἕως 6 ἐτῶν, καθώς μετά ἐπέστρεψα στήν πατρίδα μας. Ἐνθυμοῦμαι μία ὄμορφη πανηγυρική

Διαβάστε περισσότερα

TABLE OF CONTENTS ÐÅÑÉÅ ÏÌÅÍÁ

TABLE OF CONTENTS ÐÅÑÉÅ ÏÌÅÍÁ ÄÉÁËÏÃÏÓ ÉÄÉÏÊÔÇÔÇÓ «Äéïñèüäïîïò Óýíäåóìïò Ðñùôïâïõëé í ÃïíÝùí» Šðü ôþí ásãßäá ôïˆ ÌáêáñéùôÜôïõ Áñ éåðéóêüðïõ Áèçí í êáß ðüóçò ÅëëÜäïò ê. ñéóôïäïýëïõ ÉäñõôÞò: ð. Áíôþíéïò Áëåâéæüðïõëïò ( ) ÅÊÄÏÔÇÓ: Ðñùô.

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαία Κατεύθυνσης Ενδεικτικές Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων 2012 ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Ἀριστοτέλους Ἠθικὰ Νικομάχεια (Β3, 1-2/Β6, 1-4) ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

Αρχαία Κατεύθυνσης Ενδεικτικές Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων 2012 ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Ἀριστοτέλους Ἠθικὰ Νικομάχεια (Β3, 1-2/Β6, 1-4) ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Α1. ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Ἀριστοτέλους Ἠθικὰ Νικομάχεια (Β3, 1-2/Β6, 1-4) ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Γιατί η ηθική σχετίζεται με την ευχαρίστηση και τη δυσαρέσκεια, αφού εξαιτίας της ευχαρίστησης κάνουμε τα ευτελή πράγματα,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 242ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 3, 50-51. 1. Να μεταφραστεί το τμήμα: Ἐγώ, ὦ βουλή, νομίζω ἡμεῖς θανατοῦμεν. Μονάδες 30

ΘΕΜΑ 242ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 3, 50-51. 1. Να μεταφραστεί το τμήμα: Ἐγώ, ὦ βουλή, νομίζω ἡμεῖς θανατοῦμεν. Μονάδες 30 ΘΕΜΑ 242ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 3, 50-51. 1. Να μεταφραστεί το τμήμα: Ἐγώ, ὦ βουλή, νομίζω ἡμεῖς θανατοῦμεν. 2. Πώς δικαιολογείται ο χαρακτηρισμός του Ξενοφώντα ως «ρεπόρτερ» και πώς αποτυπώνεται στο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Διδαγμένο κείμενο Πλάτωνα Πολιτεία (519D-520A) Ἒπειτ, ἒφη, ἀδικήσομεν αὐτούς, καί ποιήσομεν χεῖρον ζῆν, δυνατόν αὐτοῖς ὂν ἂμεινον; Ἐπελάθου, ἦν δ ἐγώ, πάλιν, ὦ

Διαβάστε περισσότερα

Κ Υ Ρ Ι Α Κ Η 16 Ν Ο Ε Μ Β Ρ Ι Ο Υ - Μ Α Τ Θ Α Ι Ο Υ (Α Α Π Ο Σ Τ Ο Λ Ο Υ Κ Α Ι Ε Υ Α Γ Γ Ε Λ Ι Σ Τ Ο Υ)

Κ Υ Ρ Ι Α Κ Η 16 Ν Ο Ε Μ Β Ρ Ι Ο Υ - Μ Α Τ Θ Α Ι Ο Υ (Α Α Π Ο Σ Τ Ο Λ Ο Υ Κ Α Ι Ε Υ Α Γ Γ Ε Λ Ι Σ Τ Ο Υ) ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗ ΜΕΣΟΓΑΙΑΣ ΚΑΙ ΛΑΥΡΕΩΤΙΚΗΣ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ ΜΕΣΟΓΑΙΑΣ Κ Υ Ρ Ι Α Κ Η 16 Ν Ο Ε Μ Β Ρ Ι Ο Υ - Μ Α Τ Θ Α Ι Ο Υ (Α Α Π Ο Σ Τ Ο Λ Ο Υ Κ Α Ι Ε Υ Α Γ Γ Ε Λ Ι Σ Τ Ο Υ) Υ 1) Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΝΝΑΔΙΟΥ 14 (115 21) ΣΥΝΟΔΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΝΝΑΔΙΟΥ 14 (115 21) ΣΥΝΟΔΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΝΝΑΔΙΟΥ 14 (115 21) ΣΥΝΟΔΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΕ ΠΑΝΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΣΥΝΔΙΑΣΚΕΨΙΣ ΕΝΤΕΤΑΛΜΕΝΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΙΕΡΩΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΗΘΟΥΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΠΑΤΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ τοῦ κ. Ἀπόστολου Νικολαΐδη, Καθηγητοῦ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Ἀθηνῶν

ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΗΘΟΥΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΠΑΤΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ τοῦ κ. Ἀπόστολου Νικολαΐδη, Καθηγητοῦ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Ἀθηνῶν 1 ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΗΘΟΥΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΠΑΤΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ τοῦ κ. Ἀπόστολου Νικολαΐδη, Καθηγητοῦ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Ἀθηνῶν Μακαριώτατε, Σεβασμιώτατοι, ἅγιοι Πατέρες, κ. Καθηγητές,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΤΟ «ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ»

ΓΙΑ ΤΟ «ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ» ΓΙΑ ΤΟ «ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ» Ἤγουν, περί παιδείας ἐµπεριστάτου σχόλιον στηλιτευτικόν. Ἡ ἱστορία, ὡς γνωστόν, εἶναι ἡ µελέτη καί ἡ γνώση τοῦ παρελθόντος. Ἡ γνώση, ὅµως, αὐτή ἀποκτᾶ νόηµα καί ἀξία µόνον ὅταν λειτουργεῖ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΟ ΕΡΓΟ. ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ για την τέλεση Γάμου

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΟ ΕΡΓΟ. ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ για την τέλεση Γάμου ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ για την τέλεση Γάμου Α' ΓΑΜΟΣ ΜΕΤΑΞΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ Ὅταν καί οἱ δύο Μελλόνυμφοι διαμένου`ν στήν ἴδια Ἐνορία, γιά χρονικό διάστημα πλέον τοῦ ἑνός χρόνου, στό Ναό τῆς

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΙ ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ Κυρία ΦΟΥΝΤΟΥΛΗ ΑΓΓΕΛΙΚΗ Κύριο ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΚΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟ ΙΕΥΘΥΝΣΗ: ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΑΜΑΡΓΙΑΝΑΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1

Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1 Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1 α) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας,

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ Ἱερά Μητρόπολις Σύμης ἱδρύθη τήν 20η Ἀπριλίου 2004 μέ ἀπόφαση τῆς Ἁγίας καί Ἱερᾶς Συνόδου τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, ἱκανοποιώντας

Ἡ Ἱερά Μητρόπολις Σύμης ἱδρύθη τήν 20η Ἀπριλίου 2004 μέ ἀπόφαση τῆς Ἁγίας καί Ἱερᾶς Συνόδου τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, ἱκανοποιώντας ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΣΥΜΗΣ Ἡ Ἱερά Μητρόπολις Σύμης ἱδρύθη τήν 20η Ἀπριλίου 2004 μέ ἀπόφαση τῆς Ἁγίας καί Ἱερᾶς Συνόδου τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, ἱκανοποιώντας πάγιο αἴτημα τῶν κατοίκων γιά ἐκκλησιαστική

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσφατα, ὁ λέκτορας τοῦ τμήματος Θεολογίας τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ

Πρόσφατα, ὁ λέκτορας τοῦ τμήματος Θεολογίας τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΜΑΡΑΣ 175 ἑνός χριστιανικοῦ ἀνθρωπισμοῦ, τόν ὁποῖο ὁ Δ. Τσινικόπουλος ἐρευνᾶ μέσα ἀπό τή λεπτομερειακή ἀνάλυση τῶν προαναφερόμενων ριζοσπαστικῶν ἰδεῶν τῆς Βίβλου. Τό βιβλίο περιέχει, ἐκτός ἀπό

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Διδαγμένο κείμενο Πλάτωνας Πρωταγόρας 323 Α-Ε, 324 Α-C Ὃτι μέν οὖν πάντ ἄνδρα ὥς γε μοι φαίνεται Ὅτι μέν οὖν πάντ ἄνδρα εἰκότως ἀποδέχονται περί

Διαβάστε περισσότερα

Τά Σημεῖα Τῶν Καιρῶν. Τεῦχος 8ον Μάρτιος 2010 Ἔτος Α Κωδ. 8513

Τά Σημεῖα Τῶν Καιρῶν. Τεῦχος 8ον Μάρτιος 2010 Ἔτος Α Κωδ. 8513 ΤΕΥΧΟΣ 8:Σχέδιο 1 30/9/2010 3:25 μμ Page 1 Τά Σημεῖα Τῶν Καιρῶν Τεῦχος 8ον Μάρτιος 2010 Ἔτος Α Κωδ. 8513 Ἰησοῦς Χριστός: Ὑποκριταί τό μέν πρόσωπον τοῦ οὐρανοῦ γινώσκετε διακρίνειν, τά δέ Σημεῖα τῶν Καιρῶν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΜΕΤΑΛΗΨΕΩΣ

ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΜΕΤΑΛΗΨΕΩΣ ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΜΕΤΑΛΗΨΕΩΣ (Στη ηµοτική) κδοση ρθόδοξος δοδειχτης ΑΚΟΛΟΥΘΙΑΣ ΘΕΙΑΣ ΜΕΤΑΛΗΨΕΩΣ Οταν πρόκειται νά κοινωνήσεις τά Αχραντα Μυ- στήρια, ἀπό τό βράδυ, νά διαβάσεις τήν ἀκολουθία τοῦ Μικροῦ

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Ἀθανασίου. Λόγος περὶ τῆς ἐνανθρωπήσεως τοῦ Λόγου, καὶ τῆς διὰ σώματος πρὸς ἡμᾶς ἐπιφανείας Αὐτοῦ

Μ. Ἀθανασίου. Λόγος περὶ τῆς ἐνανθρωπήσεως τοῦ Λόγου, καὶ τῆς διὰ σώματος πρὸς ἡμᾶς ἐπιφανείας Αὐτοῦ Μ. Ἀθανασίου Λόγος περὶ τῆς ἐνανθρωπήσεως τοῦ Λόγου, καὶ τῆς διὰ σώματος πρὸς ἡμᾶς ἐπιφανείας Αὐτοῦ Κείμενο-θεολογικά σχόλια 1. Αὐτάρκως ἐν τοῖς πρὸ τούτων ἐκ πολλῶν ὀλίγα διαλαβόντες περὶ τῆς τῶν ἐθνῶν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ. Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ. Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων 1 Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων Ποιά εἶναι ἡ Ἑλληνική Ἰδέα; Τί ἐννοοῦµε ὅταν µιλοῦµε γιά τά αἰώνια ἰδανικά τοῦ Ἑλληνισµοῦ; ύσκολα ἐρωτήµατα, τά ὁποῖα ἐπιδέχονται

Διαβάστε περισσότερα

Ο Διάλογος τῆς ἀγάπης*

Ο Διάλογος τῆς ἀγάπης* Ἀντι-πατερικὴ ἡ συμμετοχὴ τοῦ πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου στὴν Θρονικὴ Εορτὴ τῆς Παπικῆς Ρώμης Ο Διάλογος τῆς ἀγάπης* 7 Βʹ. Α ἱ Σ υ ν α ν τ ή σ ε ι ς Ι ε ρ ο σ ο λ ύ μ ω ν, Κ ω ν σ τ α ν τ ι ν ο υ π ό λ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΣΜΟΣ

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΣΜΟΣ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΣΜΟΣ ΙΣΛΑΜ ) إسالم (αραβικά: Η αραβική λέξη «Ισλάμ» σημαίνει «υποταγή» και νοείται από τους μουσουλμάνους ως «υποταγή στον Θεό» εκείνοι που αποδέχονται την θρησκεία

Διαβάστε περισσότερα

Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1

Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1 Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1 2 s c h o o l t i m e. g r Ο Άρης Ιωαννίδης Γεννήθηκε το 1973 στο Βόλο. Το 1991 εισήχθη στο Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, απ όπου έλαβε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 27 ΜΑΪΟΥ 2013 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 27 ΜΑΪΟΥ 2013 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1.Μετάφραση ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 27 ΜΑΪΟΥ 2013 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 1) Γιατί κανείς δεν τιμωρεί αυτούς που αδικούν επειδή έχει το νου του σ αυτό και εξαιτίας αυτού, επειδή δηλαδή (κάποιος) διέπραξε ένα αδίκημα, εκτός αν κάποιος εκδικείται ασυλλόγιστα,

Διαβάστε περισσότερα