ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΠΡΟΩΣΗ ΠΛΟΙΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΖΗΤΗΜΑΤΩΝ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΣΤΟ ΠΛΗΡΩΣ ΕΞΗΛΕΚΤΡΙΣΜΕΝΟ ΠΛΟΙΟ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΠΡΟΩΣΗ ΠΛΟΙΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΖΗΤΗΜΑΤΩΝ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΣΤΟ ΠΛΗΡΩΣ ΕΞΗΛΕΚΤΡΙΣΜΕΝΟ ΠΛΟΙΟ"

Transcript

1 ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΠΡΟΩΣΗ ΠΛΟΙΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΖΗΤΗΜΑΤΩΝ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΣΤΟ ΠΛΗΡΩΣ ΕΞΗΛΕΚΤΡΙΣΜΕΝΟ ΠΛΟΙΟ ρ Ι. Κ. Χατζηλάου, Καθηγητής ΣΝ, Ι. Μ. Προυσαλίδης, Επ. Καθηγητής ΕΜΠ, ρ Γ. Αντωνόπουλος, ΕΣΜΗΕ ΑΕ Πλωτάρχης (Μ) Ι. Κ. Γύπαρης ΠΝ, MSc MESE Π. Βαλλιανάτος, ΗΜ - ROTECH Engineering Ltd Περίληψη Στην παρούσα εισήγηση παρουσιάζονται οι σύγχρονες εξελίξεις στην τεχνολογία ηλεκτροπρόωσης πλοίων. Σε αυτά τα πλαίσια γίνεται µία ανασκόπηση των σύγχρονων τάσεων σχεδίασης και κατασκευής των ηλεκτρικών κινητήρων και των κυκλωµάτων οδήγησής τους αλλά και του όλου συστήµατος ηλεκτρικής ενέργειας των σύγχρονων ναυπηγήσεων υπό την προοπτική της υλοποίησης του πλήρως εξηλεκτρισµένου πλοίου (All Electric Ship AES). 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ως ηλεκτροπρόωση ορίζεται το είδος εκείνο της πρόωσης στο οποίο οι άξονες του πλοίου κινούνται απ ευθείας (ή και σπανιότερα µέσω µειωτήρων) από ηλεκτρικούς κινητήρες και όχι από άλλες µηχανές όπως ντήζελ, αεριοστρόβιλους και ατµοστρόβιλους. Φυσικά οι κινητήρες ντήζελ, αεριοστρόβιλοι και ατµοστρόβιλοι εξακολουθούν να υπάρχουν στις εγκαταστάσεις ηλεκτροπρόωσης, αλλά αντί να κινούν απ ευθείας το αξονικό σύστηµα µε την έλικα κινούν ηλ. γεννήτριες, που µε τη σειρά τους τροφοδοτούν τους ηλεκτρικούς κινητήρες προώσεως, οπότε και αναφέρονται στη βιβλιογραφία σαν prime movers ( κινητήριες µηχανές ). Η προωστήρια εγκατάσταση συµπληρώνεται από κάποιο σύστηµα ελέγχου για τον χειρισµό της, δηλαδή την κράτηση-εκκίνηση, την αυξοµείωση στροφών και την αλλαγή φοράς περιστροφής των ηλεκτρικών κινητήρων [1-49]. Η ηλεκτρική πρόωση έχει αρχίσει να εφαρµόζεται πριν από περίπου 55 χρόνια [42-43]. Επί µεγάλο διάστηµα, τα συστήµατα ήταν του τύπου Σ.Ρ./Σ.Ρ. (συχνά συστήµατα Ward-Leonard) δηλ. παραγωγή συνεχούς ρεύµατος και κίνηση µε συνεχές ρεύµα. Το εναλλασσόµενο ρεύµα αρχίζει να χρησιµοποιείται στα πλοία στις αρχές της δεκαετίας του 1950, αλλά τα συστήµατα ηλεκτρικής πρόωσης εξακολουθούν να στηρίζονται σε κινητήρες Σ.Ρ.. Kατά την τελευταία εικοσαετία, η ανάπτυξη διατάξεων και τεχνικών ελέγχου κινητήρων Ε.Ρ (ηλεκτρονικά ισχύος), που να ικανοποιούν τις απαιτήσεις της πρόωσης από πλευράς τόσο ευελιξίας όσο και οικονοµίας καυσίµου, έδωσε τη δυνατότητα για ευρύτερη διάδοση της ηλεκτρικής πρόωσης σε εµπορικά πλοία. Now Electrical Constraint (Space or weight) 7 MW 2 Low Power Subs High Constraints Frigate Destroyer 4 High Power High Constraint Moving to Electrical Offshore Auxiliaries Aircraft 1 Low Power Carrier Ferries Low Constraint 3 High Power Low Constraint Cruise Cargo Ro-Pax Power Σχήµα 1. Συγκριτικές ανάγκες περιορισµού διαστάσεων (ή βάρους) συναρτήσει της ηλεκ. Ισχύος για διαφόρους τύπους πλοίων (εµπορικών και πολεµικών), [48]

2 Ενώ παλαιότερα η ηλεκτρική πρόωση έβρισκε µόνον πολύ εξειδικευµένες εφαρµογές (παγοθραυστικά, ερευνητικά σκάφη, σκάφη πόντισης καλωδίων), κατά τη δεκαετία του '90 παρουσιάζει µια έντονα αυξανόµενη διάδοση σε πλοία όπως µεγάλα επιβατηγά, οχηµαταγωγά, κρουαζιερόπλοια, δεξαµενόπλοια, κ.λπ., βλ. και Σχήµα 1. Γενικά, η ηλεκτρική πρόωση µπορεί να αποδειχθεί η καταλληλότερη λύση στις ακόλουθες κατηγορίες εφαρµογών: α. Σκάφη µε υψηλές απαιτήσεις ελικτικών ικανοτήτων. β. Σκάφη µε µεγάλη ισχύ βοηθητικών µηχανηµάτων. γ. Σκάφη µε µεγάλα φορτία ενδιαίτησης και έντονη διακύµανση της ισχύος πρόωσης. δ. Σκάφη εξοπλισµένα µε πολλές ταχύστροφες µη αναστρέψιµες µηχανές. ε. Υποβρύχια και βαθυσκάφη. Ειδικά, όσον αφορά στα πολεµικά πλοία, η ηλεκτροπρόωση αποτελεί την βασική επιλογή για την κίνηση των Υποβρυχίων [42-43]. Η χρήση της σε πολεµικά πλοία επιφάνειας, που µέχρι σήµερα ήταν σχετικά περιορισµένη, προσελκύει ξανά το έντονο ενδιαφέρον των ναυτικών χωρών που κατασκευάζουν πολεµικά πλοία και εξετάζεται πλέον σαν υποψήφιο σύστηµα για την προωστήρια εγκατάσταση της επόµενης γενιάς και των µεγάλων πολεµικών πλοίων [17-19,23,28,42]. Οι αυξηµένες απαιτήσεις και οι αυστηρότερες - σε σχέση µε τα εµπορικά πλοία -προδιαγραφές των πολεµικών ναυτικών, (τόσο από απόψεως περιορισµών χώρου αλλά και απαιτήσεων του προωστηρίου συστήµατος), προϋποθέτουν περισσότερη ανάπτυξη και τελειοποίηση υποσυστηµάτων για να πραγµατοποιηθούν τα εν δυνάµει πλεονεκτήµατα της ηλεκτροπρόωσης. Οι κύριες αιτίες της αναζωπύρωσης του ενδιαφέροντος των πολεµικών ναυτικών για τη χρήση της ηλεκτροπρόωσης είναι : α. η αύξηση των ηλεκτρικών καταναλωτών στα πλοία και η τάση για την ηλεκτροποίηση των πλοίων (µε αποκορύφωση το Πλήρως Εξηλεκτρισµένο Πλοίο-All Electric Ship-AES), δηλαδή η τάση όλες οι λειτουργίες, κύριες και βοηθητικές, να γίνονται πλέον από ηλεκτρικά συστήµατα και µηχανήµατα (αντικαθιστώντας π.χ. υδραυλικά, µηχανικά ή συστήµατα ατµού κ.λ.π.), β. η ανάγκη για περισσότερο αθόρυβη λειτουργία των πλοίων, γ. η αναζήτηση προωστήριων συστηµάτων µε χαµηλότερο κόστος ζωής και µειωµένες απαιτήσεις επανδρώσεως, δ. και κυρίως η ωρίµανση τεχνολογιών που απαιτούνται για να αξιοποιηθεί το πλήρες δυναµικό της ηλεκτροπρόωσης. Τέτοιες τεχνολογίες είναι κυρίως των ηλεκτρικών κινητήρων και των ηλεκτρονικών ισχύος για τον έλεγχό τους. Επίσης πρέπει να τονιστεί ότι η επιλογή συστήµατος ηλεκτροπρόωσης για ένα πλοίο, προσφέρει περισσότερη ελευθερία στη σχεδίαση και στην επιλογή των υποσυστηµάτων και της διάταξης όλης της προωστήριας και ηλεκτρικής εγκατάστασης. Σε κάθε περίπτωση αξίζει να σηµειωθεί, ότι οι ηλεκτρικοί κινητήρες είναι η µόνη λύση για τη βοηθητική πρόωση (δηλ. το σύστηµα των πλευρικών προωστήριων µηχανισµών που επαυξάνουν την ελικτική ικανότητα των σκαφών ιδίως εντός των λιµένων) µε αξιοποίηση κυρίως επαγωγικών κινητήρων µεγάλης ισχύος ( MW). 2. ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΙΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΙΚΤΥΩΝ ΠΛΟΙΩΝ 2.1 Γενικά Xαρακτηριστικά Το γενικευµένο ηλεκτρολογικό διάγραµµα ενός ηλεκτρικού δικτύου πλοίου µε ηλεκτρική πρόωση απεικονίζεται στο Σχήµα 2. Το σύστηµα ηλεκτροπαραγωγής µπορεί να είναι ενιαίο καλύπτοντας όλες τις ηλεκτρικές ενεργειακές ανάγκες ή µπορεί να αποτελείται από δύο επιµέρους υπο-συστήµατα, αυτό της ηλεκτροπρόωσης κι εκείνο των λοιπών ηλεκτρικών φορτίων. Σε πλοία µε συµβατική πρόωση, ειδική υποπερίπτωση αποτελούν τα συστήµατα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που περιλαµβάνουν και γεννήτριες άξονα-shaft generators- (εξηρτηµένες δηλαδή γεννήτριες που στρέφονται από την κύρια ντηζελο-µηχανή πρόωσης του πλοίου). Οι γεννήτριες αυτές µπορεί να συνδέονται µε το υπόλοιπο ηλεκτρικό δίκτυο µε σύνδεσµο ΣΡ (DC link) ή να τροφοδοτούν αυτόνοµα µόνο µεγάλα φορτία όπως οι κινητήρες βοηθητικής πρόωσης (thrusters). Ενίοτε, σε έκτακτες περιπτώσεις (π.χ. µεγάλης έκτασης ζηµία στην κύρια µηχανή) µπορούν να λειτουργήσουν και αντίστροφα, δηλ. ως ηλεκτρικοί κινητήρες πρόωσης (τροφοδοτούµενες από τις άλλες ηλεκτρογεννήτριες) περιορισµένης ισχύος και να οδηγήσουν το σκάφος σε ασφαλή προορισµό.

3 a b c g a b c d e f Μ a. Κινητήρια µηχανή (ντηζελοκινητήρας ή αεριοστρόβιλος) b. Σύγχρονη γεννήτρια c. Μετασχηµατιστής ισχύος d. Μετατροπέας συχνότητας e. Προωστήριος κινητήρας f. Έλικα g. Λοιπά φορτία (αντλίες, συµπιεστές, φωτισµός, εργάτες κλπ) Κύκλωµα ελέγχου Σχήµα 2. Γενικό διάγραµµα συστήµατος ηλεκτρικής ενέργειας πλοίου Σηµαντικά διαφορετικό είναι το ηλεκτρικό σύστηµα της νέας γενιάς υποβρυχίων στα οποία η ηλεκτρική ενέργεια παράγεται από κυψέλες καυσίµου (fuel cells) (και αποθηκεύεται συστοιχίες συσσωρευτών ΣΡ) για να τροφοδοτήσει καταναλώσεις ΣΡ αλλά και ΕΡ µέσω µετατροπέων ΣΡ/ΕΡ [42-43]. Ηλεκτρογεννήτριες ΕΡ που κινούνται µε κινητήρες ντήζελ υφίστανται µεν, αλλά δεν αποτελούν την κύρια πηγή παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Σε κάθε περίπτωση όµως, οι κινητήρες πρόωσης είναι ΕΡ. b c g d i c a d e f Μ a. Κυψέλη καυσίµου (fuel cell) b. Συστοιχία µπαταριών c. Μετατροπέας ΣΡ/ΣΡ d. Μετατροπέας ΣΡ/ΕΡ e. Προωστήριος κινητήρας f. Έλικα g. Φορτία ΣΡ i. Φορτία ΕΡ Κύκλωµα ελέγχου Σχήµα 3. Γενικό διάγραµµα συστήµατος ηλεκτρικής ενέργειας πλοίου µε κυψέλες καυσίµου.

4 2.2 Σχεδιαστικά χαρακτηριστικά Όπως αναφέρθηκε οι επιλογές για το σχεδιασµό των σύγχρονων συστηµάτων ηλεκτροπρόωσης είναι πολλές και κάθε µία µπορεί να προσαρµοστεί στις ανάγκες και τον ρόλο του συγκεκριµένου πλοίου. Ο σχεδιασµός ενός σύγχρονου συστήµατος ηλεκτροπρόωσης µπορεί να αναλυθεί στην επιλογή λύσεων σε επιµέρους ζητήµατα, που είναι : 1. Το είδος των κινητήριων µηχανών. Ντήζελ, Αεριοστρόβιλοι (ειδικά για πιο αθόρυβη λειτουργία), Ατµοστρόβιλοι (ειδικά για πυρηνοκίνητα σκάφη), Συσσωρευτές ή/και Ηλεκτροχηµικές Κυψέλες Καυσίµου (Fuel-Cells) (για τα υποβρύχια). 2. Τα χαρακτηριστικά του ηλεκτρικού δικτύου, όπως το είδος (DC, AC) και η τιµή της τάσης παραγωγής και διανοµής της ηλεκτρικής ισχύος (που υπαγορεύεται κυρίως από τις απαιτήσεις ισχύος προώσεως και τη διαθεσιµότητα παρελκόµενου ηλεκτρολογικού εξοπλισµού (καλώδια, µονωτικά, διακόπτες πίνακες κ.λ.π.)). 3. Ο αριθµός και το είδος των γεννητριών. 4. Η παράλληλη ή µη λειτουργία των γεννητριών. 5. Το ποσοστό αυτοµατισµού στη λειτουργία, φόρτωση, παραλληλισµό και κράτηση των γεννητριών. 6. Ο αριθµός και το είδος των κινητήρων προώσεως. Τα λειτουργικά χαρακτηριστικά που εξετάζονται είναι η µέγιστη ισχύς, ο όγκος και το βάρος ανά µονάδα ισχύος, ο µέσος χρόνος µεταξύ επισκευών και βλαβών και η αποδοτικότητα (βαθµός αποδόσεως). 7. Το είδος ελέγχου-χειρισµού των κινητήρων προώσεως. 8. Το είδος των στατών µετατροπέων. 9. Η σχεδίαση της διάταξης του ηλεκτρικού δικτύου και συγκεκριµένα : α. Θα υπάρχει διάκριση ανάµεσα στα ηλεκτρικά φορτία του πλοίου, άρα και στα ηλεκτρικά δίκτυα, σε φορτία προώσεως και στα λοιπά ; Το ζήτηµα έχει να κάνει και µε το βαθµό εξηλεκτρισµού του πλοίου καθώς η σχέση του ηλεκτρικού δικτύου προώσεως µε το ηλεκτρικό δίκτυο χρήσεως µπορεί να είναι µία από τις παρακάτω : α.1. να είναι τελείως ανεξάρτητα, δηλαδή το καθένα να εξυπηρετείται από δικές του γεννήτριες και να µη συνδέονται µεταξύ τους ή αν υπάρχει δυνατότητα σύνδεσης, αυτή να είναι µόνο για κατάσταση ανάγκης. α.2. να είναι διακριτά, αλλά να υπάρχει σύνδεση µεταξύ τους οπότε το ένα από τα δύο να µπορεί να τροφοδοτείται και από το άλλο. α.3. να είναι ενοποιηµένα σε ένα κοινό ηλεκτρικό δίκτυο, οπότε οδηγούµαστε στο «πλήρως εξηλεκτρισµένο πλοίο» (AES), οπότε και είναι δυνατή η βελτιστοποίηση της εκµετάλλευσης των πλεονεκτηµάτων της ηλεκτροπρόωσης. β. Στην περίπτωση που τα δύο δίκτυα συνδέονται, η επιλογή του τρόπου σύνδεσης (απευθείας µέσω πινάκων, µέσω αντιστροφέων (inverters) ή άλλου µετατροπέα ηλεκτρονικών ισχύος (converter), µέσω ζεύγους κινητήρα-γεννήτριας, µέσω µετασχηµατιστών κ.λ.π.). γ. Από ποιο δίκτυο τροφοδοτούνται τα βοηθητικά συστήµατα προώσεως (π.χ. τα συστήµατα ελέγχουχειρισµού, ψύξης, λίπανσης ). δ. Ο τρόπος µε τον οποίο διασφαλίζεται η ποιότητα ισχύος του ηλεκτρικού δικτύου όσον αφορά την τάση και την συχνότητα, (θόρυβος-αρµονική παραµόρφωση) και ειδικά του δικτύου χρήσεως, όταν αυτό συνδέεται µε το δίκτυο προώσεως. Σαν κύρια πηγή δηµιουργίας αρµονικών αναφέρονται τα ηλεκτρονικά ισχύος των ηλεκτροκινητήρων. Η ποιότητα των ηλεκτρικών δικτύων (συχνότητα, αρµονικές τάσεως, ταχείες διαταραχές τάσεως κ.λ.π.) καθορίζεται από τις διάφορες προδιαγραφές και νηογνώµονες. Οι προδιαγραφές αυτές αφορούν µόνο το δίκτυο χρήσης του πλοίου, δηλαδή φορτία που δεν σχετίζονται µε την πρόωση. Στις περιπτώσεις ανεξαρτήτου δικτύου προώσεως δεν υπάρχουν προς το παρόν ιδιαίτερες απαιτήσεις ποιότητας για τα φορτία της πρόωσης. Αν όµως το ηλεκτρικό δίκτυο είναι ενοποιηµένο πρέπει ή και το δίκτυο της προώσεως να ικανοποιεί τις ίδιες απαιτήσεις ποιότητας, ή να λαµβάνεται µέριµνα, ώστε τυχόν διαταραχές στο δίκτυο προώσεως να µην διαδίδονται στο δίκτυο χρήσεως. Για δίκτυα Συνεχούς Ρεύµατος δεν υπάρχουν ακόµη εν γένει ιδιαίτερες απαιτήσεις ποιότητας. [44] ε. Η διάταξη τέλος του ηλεκτρικού δικτύου πρέπει να µεγιστοποιεί την βιωσιµότητα του πλοίου. 10. Ελάχιστες απαιτήσεις σε καταστάσεις ανάγκης - Αντιµετώπιση. Για παράδειγµα µπορεί να απαιτείται εκκίνηση κινητήρα προώσεως µε µια µόνο γεννήτρια σε λειτουργική κατάσταση, η δυνατότητα τροφοδότησης του ενός δικτύου από το άλλο, η δυνατότητα ενός µόνο κινητήρα να µπορεί να κινήσει το πλοίο µε µια ελάχιστη ταχύτητα, ή να απαιτείται οι (η) γεννήτριες(α) να µπορούν(εί) να τροφοδοτούν(εί) τα φορτία ανάγκης και ταυτόχρονα να κινήσουν(ει) το πλοίο µε µια µικρή ταχύτητα (3-5 knots).

5 11. Ο τρόπος έδρασης των µηχανηµάτων, καθώς και ο (φυσικός) διαχωρισµός τους, όπως για παράδειγµα των πινάκων ηλεκτρικού δικτύου προώσεως και χρήσεως, των κινητήρων προώσεως και των ηλεκτρονικών διατάξεων οδήγησής τους. Ως γενικοί κανόνες-απαιτήσεις αναφέρονται : α. αν υπάρχει αρκετός χώρος πρέπει οι πίνακες προώσεως και χρήσεως να διαχωρίζονται φυσικά. β. οι κινητήρες και οι αντίστοιχοι αντιστροφείς (inverters) πρέπει να τοποθετούνται σε διαφορετικούς υδατοστεγανούς τοµείς. γ. οι µετατροπείς (converters) πρέπει να τοποθετούνται κοντά στους κινητήρες για να µειώνεται το µήκος των καλωδίων. δ. τοποθέτηση των κινητήρων (που φυσικά υπαγορεύεται από την διάταξη των αξόνων) όσο πιο πρύµα γίνεται. 12. Όπως αναφέρθηκε ήδη σηµαντικό πλεονέκτηµα της ηλεκτροπρόωσης είναι η ευχέρεια που παρέχει στο σχεδιαστή σχετικά µε τη διάταξη των υποσυστηµάτων της. Έτσι είναι δυνατό οι γεννήτριες να τοποθετηθούν σε οποιαδήποτε απόσταση από τους κινητήρες, σχεδόν οπουδήποτε στο πλοίο, αρκεί να µην παραβιάζονται κλασσικοί κανόνες που σχετίζονται µε την ευστάθεια του πλοίου, την ισοκατανοµή των φορτίων στο πλοίο, την ακουστική υπογραφή και την ευκολία επισκευής. 2.3 Σχετική Ορολογία εδοµένης της ραγδαίως αναπτυσσόµενης έρευνας επί των ηλεκτροπροωστηρίων συστηµάτων, είναι αναγκαίο να διευκρινισθούν οι παρακάτω βασικοί όροι που χρησιµοποιούνται συχνά στη βιβλιογραφία : α. Πλήρης Ηλεκτροπρόωση (Full Electric Propulsion - F.E.P.) : Η εγκατάσταση προώσεως κατά την οποία το πλοίο κινείται αποκλειστικώς από ηλεκτρικούς κινητήρες. Τα ζεύγη κινητηρίων µηχανών-γεννητριών που τροφοδοτούν τους κινητήρες προώσεως, υπάρχουν αποκλειστικώς για το σκοπό αυτό (δεν τροφοδοτούν άλλα φορτία). Η ηλ. ισχύς για όλους τους άλλους καταναλωτές του πλοίου παράγεται από άλλες γεννήτριες. β. Ολοκληρωµένη Πλήρης Ηλεκτροπρόωση (Integrated Full Electric Propulsion - I.F.E.P.) : Η εγκατάσταση ηλεκτροπρόωσης στην οποία τα ίδια ζεύγη κινητηρίων µηχανών - γεννητριών, τροφοδοτούν τόσο τους ηλεκτρικούς κινητήρες προώσεως, όσο και τα υπόλοιπα ηλεκτρικά φορτία του πλοίου. γ. Πλήρως Εξηλεκτρισµένο πλοίο ( All Electric Ship -A.E.S. ) : Το πλοίο που διαθέτει ολοκληρωµένη πλήρη ηλεκτροπρόωση και που επιπλέον σε ευρεία έκταση επιτελεί τις λειτουργίες του µέσω ηλεκτρικών µηχανηµάτων και συστηµάτων. δ. Ηλεκτρικό δίκτυο προώσεως (Propulsion Network) : Το τµήµα εκείνο (ανεξάρτητο ή ενσωµατωµένο ) του ηλεκτρικού δικτύου πλοίου που τροφοδοτεί τα ηλεκτρικά φορτία που σχετίζονται µε την πρόωση. ε. Ηλεκτρικό δίκτυο χρήσεως (Ship Service System) : Το υπόλοιπο, πλην δικτύου προώσεως, ηλεκτρικό δίκτυο του πλοίου. 3. ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ 3.1 Ηλεκτρικοί Κινητήρες Πρόωσης Η πλειονότητα των κινητήρων είναι σύγχρονοι, οι οποίοι έχουν βαθµό απόδοσης 96-98%, υψηλότερο κατά 3-4% από τον βαθµό απόδοσης κινητήρων επαγωγής. Η ονοµαστική τάση λειτουργίας στις εγκαταστάσεις µέσης και µεγάλης ισχύος είναι 3,3-6,6 kv. Στους σύγχρονους κινητήρες έρχεται να προστεθεί µία νέα κατηγορία αυτή των σύγχρονων κινητήρων µε µόνιµους µαγνήτες των οποίων η απόδοση σύµφωνα µε τους κατασκευαστές τους υπερβαίνει το 98%!! Σε αυτές τις σύγχρονες µηχανές, το τύλιγµα διεγέρσεως του δροµέα (που διαρρέεται από συνεχές ρεύµα) έχει αντικατασταθεί από µόνιµους µαγνήτες. Το αποτέλεσµα είναι το ίδιο καθώς και στις δύο περιπτώσεις παράγεται ένα ηλεκτροµαγνητικό πεδίο σταθερής τιµής που στρέφεται στο χώρο µε την ταχύτητα του δροµέα. Το προφανές πλεονέκτηµα των µηχανών αυτών είναι ότι δεν έχουν ανάγκη παροχής σε ΣΡ, ενώ µε τον τρόπο αυτό αυξάνεται και η συνολική απόδοση καθώς µεταξύ των άλλων µειώνονται και οι συνολικές απώλειες Joule στα τυλίγµατα. Η ιδέα της χρήσης µονίµων µαγνητών είναι παλιά αλλά η τεχνολογική πρόοδος τα τελευταία χρόνια είναι που κατέστησε δυνατή την κατασκευή κραµάτων µονίµων µαγνητών (κράµατα σαµαρίου-κοβαλτίου, Sm-Co και νεοβιδίου-σιδήρου-βορείου, NdFeB) που έχουν τη δυνατότητα να διατηρούν σταθερή τη µαγνήτισή τους για αρκετά υψηλές θερµοκρασίες, όπως είναι αυτές που αναπτύσσονται στο εσωτερικό µίας στρεφόµενης µηχανής, βλ. και Σχ. 4-5.

6 Οι κινητήρες αυτοί µε κατάλληλη επιλογή τυλίγµατος στάτη και πόλων δροµέα µπορούν να παράγουν ηµιτονοειδές ηλεκτροµαγνητικό πεδίο συναγωνίζοντας έτσι µία συµβατική σύγχρονη µηχανή στα χαµηλά επίπεδα απότοµων αιχµών ροπής (torque ripples) και µηχανικών δονήσεων (vibrations). Τα τελευταία χρόνια ερευνάται η χρησιµοποίηση ηλεκτρικών κινητήρων µε υπεραγώγιµα υλικά ως κινητήρες πρόωσης, κυρίως στην Αµερική. Οι κινητήρες αυτοί, λόγω του ότι το υπεραγώγιµο υλικό παρουσιάζει µηδενική ηλεκτρική αντίσταση σε πολύ χαµηλές θερµοκρασίες, έχουν πολύ µεγάλη ισχύ ανά µονάδα όγκου σε σύγκριση µε τους συµβατικούς κινητήρες. Θεωρούνται έτσι ιδανικοί για την πρόωση πολεµικών πλοίων όπου ο χώρος είναι περιορισµένος σε συνδυασµό µε τις αυξηµένες ανάγκες ισχύος. Η εταιρεία American Syperconductor Inc. χρηµατοδοτείται από το Αµερικανικό Πολεµικό Ναυτικό για να κατασκευάσει έναν κινητήρα πρόωσης ονοµαστικής ισχύος 25MW. Max Energy Product (kj/m3) Sm-Co Nd-Fe-B Sm-TM Year Σχήµα 4. Εξέλιξη τεχνολογίας µονίµων µαγνητών τα τελευταία 30 χρόνια, [48]. Max Energy Product (kj/m3) SmCo Nd-Fe-B Sm-TM Temp (C) Σχήµα 5. Επιδόσεις µονίµων µαγνητών ως προς τη θερµοκρασία µαγνήτισης, [48]. Μόνιµοι Μαγνήτες στο δροµέα Βοηθ. Τύλιγµα εκκινήσεως (κλωβός) α β γ Σχήµα 6. ιατάξεις σύγχρονων κινητήρων µε µόνιµους µαγνήτες α) οι µόνιµοι µαγνήτες στην εξωτερική επιφάνεια του δροµέα β) οι µόνιµοι µαγνήτες στο εσωτερικό του δροµέα γ) οι µόνιµοι µαγνήτες στο εσωτερικό του δροµέα µε διεύθυνση ροής εγκάρσια στον άξονα.

7 3.1.1 Κινητήρες αξονικής ροής Πρόκειται για κινητήρες στους οποίους η ωφέλιµη µαγνητική ροή είναι κατά την ακτινική διεύθυνση δηλαδή όπως στις συνήθεις συµβατικές ηλεκτρικές µηχανές. Αντιπροσωπευτικές περιπτώσεις τέτοιων κινητήρων είναι ο κινητήρας PERMASYN της εταιρείας SIEMENS, µε µόνιµους µαγνήτες Sm-Co που βρίσκει εφαρµογές πρόωσης µεταξύ άλλων σε υποβρύχια του ΠΝ [43]. Ένας άλλος τύπος ηλεκτρικού κινητήρα πρόωσης είναι ο Εξελιγµένος Επαγωγικός Κινητήρας (Advanced Induction Motor-AIM) της ALSTOM, [3-5, 49] ο οποίος έχει επιλεγεί για την πρόωση της φρεγάτας (Type 45) του Βρετανικού Πολεµικού Ναυτικού. Προσφέρει υψηλή πυκνότητα ισχύος και ροπής σε σύγκριση µε έναν συµβατικό επαγωγικό κινητήρα ίδιας ονοµαστικής ισχύος. Η διαφορά µε τον κοινό 3-φασικό επαγωγικό κινητήρα είναι ότι προσφέρει την δυνατότητα λειτουργίας µε 5, 10 ή 15 φάσεις χρησιµοποιώντας τις αρµονικές του µαγνητικού πεδίου µε την βοήθεια εξελιγµένων ηλεκτρονικών ισχύος για να αυξηθεί η ισχύς του κινητήρα Πολυβάθµιοι κινητήρες εγκάρσιας ροής (transverse flux motors) Οι κινητήρες αυτοί έχουν µόνιµους µαγνήτες στο δροµέα, προσανατολισµένους µάλιστα κατά τέτοιο τρόπο ώστε η µαγνητική ροή να ρέει µέσα στο διάκενο σε διεύθυνση εν µέρει κατά την αξονική διεύθυνση και κυρίως κάθετηεγκάρσια προς τον άξονα της µηχανής, βλ. Σχ. 7. Ν S Ν S Σχήµα 7. Κινητήρας εγκάρσιας ροής [2-3,42,48] Πολυβάθµιοι κινητήρες αξονικής ροής (axial flux motors) Οι κινητήρες αυτοί έχουν µόνιµους µαγνήτες στον δροµέα, προσανατολισµένους κατά τρόπο ώστε η µαγνητική ροή να ρέει σε διεύθυνση παράλληλη προς τον άξονα της µηχανής (αξονική)

8 Σχήµα 8. Μηχανή αξονικής ροής [8] Σχήµα 9. Κάθετη τοµή κινητήρα αξονικής ροής µε 4 σπονδύλους (modules) [8]. Σχήµα 10. ιάταξη στάτη αποτελούµενου από 4 επιµέρους σπονδύλους κινητήρα αξονικής ροής [8]. Σχήµα 11. ιάταξη µετατροπέα συχνότητας κινητήρα αξονικής ροής [8].

9 3.2 Μετατροπείς Συχνότητας Στις εγκαταστάσεις Ε.Ρ., στις οποίες η συχνότητα του παραγοµένου ρεύµατος είvαι σταθερή, η συνεχής ρύθµιση της ταχύτητας περιστροφής του ηλεκτροκινητήρα πρόωσης (και εποµένως της έλικας) είναι δυνατή εάν αυτός τροφοδοτηθεί όχι απ' ευθείας από το δίκτυο αλλά από διάταξη µετατροπής της συχνότητας. Η διάδοση της ηλεκτρικής πρόωσης κατά τα τελευταία έτη ίσως δεν θα ήταν δυνατή χωρίς τους µετατροπείς αυτούς. Η θεµελιώδης διάταξη µετατροπής είναι η γέφυρα 6-παλµών (ανορθωτής αλλά και κυρίως αντιστροφέας). Ωστόσο για µείωση των αρµονικών παραµορφώσεων κατασκευάζονται πιο σύνθετες διατάξεις. Έτσι ένας αντιστροφέας 12 παλµών αποτελείται από δύο αντιστροφείς 6 παλµών, των οποίων οι αντίστοιχες φάσεις έχουν γωνιακή διαφορά 30 ο. Σε σύγχρονες ναυπηγήσεις αξιοποιούνται προς το παρόν έως και γέφυρες 24 παλµών. Ακολουθεί µία συνοπτική περιγραφή ευρέως χρησιµοποιούµενων µετατροπέων ηλεκτρονικών ισχύος: Ζεύγη ανορθωτών αντιστροφέων SPWM Στις διατάξεις αυτές, αρχικά γίνεται ανόρθωση από ΕΡ σε ΣΡ και στη συνέχεια αντιστροφή από ΣΡ σε ΕΡ. Στον σύνδεσµο ΣΡ (DC-link) µεταξύ των δύο µετατροπέων παρεµβάλλεται κάποιο στοιχείο που διατηρεί σταθερή την τάση ή το ρεύµα που παρέχει ο µετατροπέας, όπως εξηγείται στη συνέχεια βλ. και Πίνακα 1: α) πηγές ρεύµατος (CSI Current Source Inverters) µε SPWM: στο DC-link παρεµβάλλεται πηνίο που διατηρεί το ρεύµα τροφοδοσίας σταθερό µε αποτέλεσµα ο µετατροπέας εµφανίζεται να λειτουργεί ως πηγή (σταθερού) ρεύµατος. β) πηγές τάσεως (VSI Voltage Source Inverters) µε SPWM: στο σύνδεσµο ΣΡ παρεµβάλλεται πυκνωτής που διατηρεί την τάση τροφοδοσίας σταθερή µε αποτέλεσµα ο µετατροπέας να εµφανίζεται ότι λειτουργεί ως πηγή (σταθερής) τάσεως, γ) συγχροµετατροπείς (synchro-converters) ή LCI (Load Commutated Inverters, LCI): πρόκειται για ειδική περίπτωση µετατροπέα πηγής ρεύµατος (CSI) στην οποία όµως οι διακόπτες ισχύος σβήνουν µόνον µε τη βοήθεια του φορτίου τους. Το χαρακτηριστικό αυτό αποτελεί το κύριο πλεονέκτηµά τους καθώς δεν απαιτούνται επιπλέον βοηθητικά κυκλώµατα σβέσεως. Βρίσκουν εφαρµογή σε προωστήρια συστήµατα µε σύγχρονους κινητήρες µεγάλης ισχύος. Κυκλοµετατροπείς (cycloconverters): µε τις διατάξεις αυτές επιτυγχάνεται απευθείας µετατροπή από µία µορφή ΕΡ συγκριµένου πλάτους και συχνότητας σε άλλη µορφή ΕΡ διαφορετικού πλάτους και συχνότητας. Στην περίπτωση των προωστήριων συστηµάτων πλοίων, λαµβάνει χώρα υποβιβασµός συχνότητας (από 50/60 Hz σε 2-3 Ηz). Η απλή περίπτωση ενός τριφασικού κυκλοµετατροπέα 6 παλµών (6-παλµικός) αποτελείται από 36 ελεγχόµενους διακόπτες ισχύος, 12 για κάθε φάση, βλ. Σχ Σε κάθε φάση αντιστοιχούν δύο γέφυρες διακοπτών (g και o) µε 6 διακόπτες η κάθε µία, βλ. Σχ. 13. Η µία γέφυρα είναι υπεύθυνη για τη δηµιουργία της κυµατοµορφής κατά τη θετική ηµιπερίοδο και η άλλη κατά την αρνητική. Στις γέφυρες εισέρχονται όλες οι φάσεις εισόδου. Αντιπαράλληλα προς τους διακόπτες ισχύος, εν γένει, συνδέονται και δίοδοι ισχύος για να κυκλοφορούν αντίστροφης φοράς ρεύµατα προστατεύοντας τους ελεγχόµενους διακόπτες (στο Σχήµα 13 έχουν παραλειφθεί για λόγους απλότητας). Η τεχνική ελέγχου αγωγής των διακοπτών ισχύος µπορεί να ποικίλλει και σε αυτήν την περίπτωση, ωστόσο έχει επικρατήσει µία αντίστοιχη µέθοδος της ηµιτονοειδούς διαµόρφωσης εύρους παλµών των αντιστροφέων SPWM. Στην περίπτωση αυτή, το επιθυµητό σήµα σε µία φάση εξόδου συγκρίνεται µε τις τάσεις όλων των φάσεων εισόδου και στα σηµεία που εξισώνονται (σηµεία τοµής των κυµατοµορφών), παράγονται σήµατα αλλαγής κατάστασης των αντίστοιχων διακοπτών ισχύος.

10 Σχήµα 12. Μονοφασικό κύκλωµα (δοµικό στοιχείο) κυκλοµετατροπέα [14]. g o A B C A B C R A B C A B C S A B C A B C T Σχήµα 13. Τυπικός τριφασικός κυκλοµετατροπέας 6 παλµών. Με A, B, C συµβολίζονται οι τρεις φάσεις εισόδου ενώ µε R, S, T οι τρεις φάσεις εξόδου. Οι φάσεις εξόδου µπορεί να συνδεθούν στο φορτίο σε συνδεσµολογία Υ ή.

11 Ένας κυκλοµετατροπέας 12 παλµών αποτελείται από δύο κυκλοµετατροπείς 6 παλµών των οποίων οι αντίστοιχες φάσεις έχουν γωνιακή διαφορά 30 ο. Η διαφορά αυτή επιτυγχάνεται µε τη χρήση ενός µετασχηµατιστή µε δύο δευτερεύοντα τυλίγµατα από τα οποία το ένα είναι σε συνδεσµολογία κατά Υ ενώ το άλλο κατά. Οι έξοδοι του κυκλοµετατροπέα 12 παλµών µπορεί να τροφοδοτούν είτε ένα απλό τριφασικό τύλιγµα κινητήρα, βλ. Σχήµα 14, είτε το διπλό τριφασικό τύλιγµα ενός ειδικού τύπου κινητήρα, Σχήµα 15. Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνεται περαιτέρω µείωση των αρµονικών παραµορφώσεων. Υ A Υ C Β Σχήµα 14. Κυκλοµετατροπέας 12 παλµών που τροφοδοτεί τριφασικό κινητήρα Υ Υ A C Α C Β Β Σχήµα 15. Κυκλοµετατροπέας 12 παλµών που τροφοδοτεί 2Χ3φ-κινητήρα (τα δύο τριφασικά τυλίγµατα είναι σε γωνία µεταξύ τους π.χ. 30 ο ) Οι κυκλοµετατροπείς πλεονεκτούν στο ότι παράγουν κυµατοµορφές µε πολύ µικρή παραµόρφωση αλλά είναι πολυδάπανες διατάξεις µε πολλούς διακόπτες ισχύος ενώ κατά τη µεταγωγή των διακοπτών απαιτείται αυξηµένη ακρίβεια συντονισµού από τα κυκλώµατα ελέγχου. Μητροειδείς µετατροπείς (matrix converters): Πρόκειται για εναλλακτική αλλά πιο γενικευµένη διάταξη των κυκλοµετατροπέων που ενδεχοµένως να επικρατήσει καθώς δίνει τη δυνατότητα σε όλες τις φάσεις εξόδου να τροφοδοτηθούν απευθείας από όλες τις φάσεις εισόδου κατά τρόπο που καθορίζεται µε ακρίβεια από το κύκλωµα ελέγχου. Η ουσιαστική διαφορά από τους κυκλοµετατροπείς είναι στον αλγόριθµο ελέγχου εναύσεως / σβέσεως, που ακόµη βρίσκεται σε ερευνητικό στάδιο και επιτρέπει σε κάθε στιγµή την αντιστροφή ακολουθίας των φάσεων εξόδου σε σχέση µε τις φάσεις εισόδου καθώς και την τροποποίηση των γωνιακών αποκλίσεων µεταξύ των τάσεων εισόδου και εξόδου µε σκοπό τη ρύθµιση των συντελεστών ισχύος και στις δύο πλευρές. Προς το παρόν καµιά τέτοια διάταξη δεν έχει ενσωµατωθεί σε προγράµµατα ανάπτυξης για προωστήριες διατάξεις ηλεκτρικών κινητήρων λόγω τεχνολογικών αδυναµιών υλοποίησης, παρόλο που σε διεθνή συνέδρια έχουν προταθεί αξιόλογες µέθοδοι ελέγχου (π.χ. µέθοδος Venturini) µε πολύ θετικές προοπτικές [7]. Παρόµοια µε τους κυκλοµετατροπείς, οι µεταγωγές καταστάσεων (από αγωγή σε σβέση και το αντίστροφο) των ηλεκτρονικών διακοπτών ενέχουν τον κίνδυνο βραχυκυκλωµάτων µεταξύ των φάσεων.

12 Είσοδος Α Έξοδος a Β b C Σχήµα 16. Μητροειδής µετατροπέας c Πίνακας 1. Συγκεντρωτική παρουσίαση διατάξεων ηλεκτρονικών ισχύος για ηλεκτρική πρόωση [7]. Μετατροπέας ιάταξη Μέγιστη ισχύς Κυριαρχούσες αρµονικές Ανορθωτής >6 MVA 6.n.f i Αντιστροφέας CSI 1 MVA (3k±1).f o Αντιστροφέας LCI >30 MVA (3k±1).f o Αντιστροφέας VSI 2 MVA (3k±1).f o Αντιστροφέας PWM 2 MVA (IGBT) 6 MVA (GTO) 2.n.f o Κυκλοµετατροπέας >30 MVA 6.n.f i ±(2.p+1).f o n=1,2,3, k=2,4,6, p=0,1,2,3,... f i =συχνότητα εισόδου f o =συχνότητα εξόδου

13 3.3 Τεχνικές Ελέγχου Κινητήρων Πρόωσης ΕΡ O έλεγχος της ταχύτητας και της ροπής ενός κινητήρα ΕΡ είναι αρκετά πιο σύνθετος από την περίπτωση των κινητήρων ΣΡ, όπου η ροπή, Μ, προκύπτει ως µία ποσότητα ανάλογη του γινοµένου του ρεύµατος τυλίγµατος διεγέρσεως (πεδίου), Ι F και του ρεύµατος τυλίγµατος τυµπάνου, I A : Μ=k.I F.I A όπου k σταθερά που εξαρτάται από τα κατασκευαστικά χαρακτηριστικά της µηχανής. Στη συνέχεια ακολουθεί µία συνοπτική περιγραφή όλων των µεθόδων ελέγχου κινητήρων ΕΡ µε έµφαση σε αυτές που εφαρµόζονται σε κινητήρες ηλεκτροπρόωσης. Βαθµωτός έλεγχος ανοικτού ή κλειστού βρόχου V/F (scalar control): -µη εφαρµόσιµος στην περίπτωση της πρόωσης -: απλά ως αναφορά δίνεται η επιθυµητή µηχανική ταχύτητα χωρίς να λαµβάνεται µέτρηση της πραγµατικής ταχύτητας. Η τάση µεταβάλλεται αναλογικά προς την επιθυµητή ταχύτητα σε µία προσπάθεια να µην µεταβάλλεται η ροπή. Σε µία παραλλαγή αυτής της µεθόδου, λαµβάνεται µέτρηση της πραγµατικής ταχύτητας που συγκρινόµενη µε την επιθυµητή ταχύτητα παράγει ένα σήµα σφάλµατος. Το σήµα αυτό οδηγείται σε έναν ελεγκτή ΡΙ και παράγεται κατάλληλο σήµα εναύσεως των διακοπτών ισχύων. Το ίδιο σήµα ρυθµίζει και την τάση σε µία προσπάθεια να µην µεταβάλλεται η ροπή στον άξονα. Έλεγχος µε SPWM και CSI (µαζί µε συγκριτές υστερήσεως): η στιγµιαία τιµή του ρεύµατος εισόδου ελέγχεται συνεχώς ώστε να κυµαίνεται µεταξύ δύο οριακών τιµών κατωφλίου. Σε κάθε προσπάθεια του ρεύµατος να υπερβεί τα όρια αυτά, παράγεται σήµα από τον ελεγκτή PWM που δίνει εντολή στους διακόπτες να άγουν κατά τέτοιο τρόπο ώστε να αναιρεθεί η εν λόγω προδιάθεση του ρεύµατος. ιανυσµατικός έλεγχος (vector control): όπως προαναφέρθηκε, ο έλεγχος γίνεται όπως στη µηχανή ΣΡ ξένης διεγέρσεως, όπου η ροπή, Μ, προκύπτει ως µία ποσότητα ανάλογη του γινοµένου του ρεύµατος τυλίγµατος διεγέρσεως (πεδίου), Ι f και του ρεύµατος τυλίγµατος τυµπάνου, I A : Μ=k.I f.i A Στην µηχανή ΣΡ όµως τα δύο ηλεκτροµαγνητικά πεδία είναι σταθερά στο χώρο και σε 90 ο µεταξύ τους. Αντιθέτως, στις µηχανές ΕΡ, τα πεδία αφενός στρέφονται και αφετέρου η µεταξύ τους γωνία µεταβάλλεται µε τις µεταβολές στις φορτίσεις. Είναι όµως µαθηµατικά δυνατόν, να αποσυζευχθούν τα ρεύµατα στάτη και δροµέα σε ένα πλαίσιο αναφοράς που στρέφεται είτε µε την ταχύτητα του δροµέα είτε µε οποιαδήποτε άλλη ταχύτητα κατά τρόπον ώστε να θεωρηθούν ακίνητα. Κάθε ρεύµα φάσεως αναλύεται σε δύο επιµέρους διανυσµατικές συνιστώσες, τη συνιστώσα ευθέως άξονα (direct axis, d) και τη συνιστώσα εγκαρσίου άξονα (quadrature axis, q). Oι συνιστώσες αυτές είναι κάθετες µεταξύ τους και διατηρούνται ακίνητες ως προς το στρεφόµενο πλαίσιο αναφοράς. Σηµειώνεται ότι ενώ αυτός ο µαθηµατικός µετασχηµατισµός αποσύζευξης ήταν γνωστός εδώ και 50 χρόνια τουλάχιστον, η υλοποίησή του, όµως µε ηλεκτρονικά κυκλώµατα σε πραγµατικό χρόνο περιστροφής των κινητήρων κατέστη δυνατή µόλις τα τελευταία 15 χρόνια. Η µεθοδολογία του µετασχηµατισµού αποσύζευξης διαφέρει µε τον τύπο της µηχανής (σύγχρονη ή ασύγχρονη) όπως εξηγείται και στη συνέχεια. Γενικά έχουν αναπτυχθεί διάφορες παραλλαγές, ανάλογα µε την εκλογή του στρεφόµενου πλαισίου αναφοράς από τις οποίες η πλέον διαδεδοµένη είναι η µέθοδος ελέγχου µε προσανατολισµό στο διάνυσµα της πεπλεγµένης ροής του δροµέα ή έλεγχος πεδίου (field control), που αναλύεται στη συνέχεια. qm r Έλεγχος πεδίου (field control) Ως πλαίσιο αναφοράς εκλέγεται αυτό που στρέφεται µε το διάνυσµα της πεπλεγµένης ροής του δροµέα, βλ. Σχήµα 17. qr qs (d s,q s ): πλαίσιο αναφοράς στάτη (ακίνητο) (d r,q r ): πλαίσιο αναφοράς δροµέα (στρεφόµενο µε την ταχύτητα του δροµέα) dm r (dm r,qm r ): πλαίσιο αναφοράς µαγνητικής ροής δροµέα (στρεφόµενο µε την ταχύτητα της µαγνητικής ροής του δροµέα). dr Στην περίπτωση σύγχρονης µηχανής, τα πλαίσια (d r,q r ) και (dm r,qm r ) συµπίπτουν. ds Σχήµα 17. Πλαίσια αναφοράς για διανυσµατικό έλεγχο κινητήρων ΕΡ

14 Ο διανυσµατικός έλεγχος πεδίου του κινητήρα διακρίνεται περαιτέρω σε άµεσο και έµµεσο έλεγχο. Σύµφωνα µε τη µεθοδολογία του άµεσου ελέγχου η µαγνητική ροή προσδιορίζεται είτε µε απευθείας µέτρηση της, είτε µε χρήση µαθηµατικού µοντέλου µαγνητικής ροής. Αντιθέτως, κατά τον έµµεσο έλεγχο, η µαγνητική ροή υπολογίζεται έµµεσα από µετρήσεις άλλων µεγεθών καθώς µετρώνται τα ρεύµατα στο τύλιγµα του στάτη και η ταχύτητα περιστροφής του δροµέα. Η ροπή του κινητήρα επαγωγής προκύπτει να είναι το γινόµενο δύο συνιστωσών του ρεύµατος του στάτη, όπως αυτό αναλύεται στο πλαίσιο αναφοράς (dm r,qm r ) που στρέφεται µε το διάνυσµα της µαγνητικής ροής του δροµέα: Μ=k.i s,dmr.i s,qmr Σηµειώνεται ότι η µέτρηση του διανύσµατος µαγνητικής ροής (κατά µέτρο και γωνία) και δη στον στρεφόµενο δροµέα είναι εξαιρετικά δύσκολο να γίνει (υπεισέρχεται µεγάλο ποσοστό θορύβου, ενώ πρέπει να παρακολουθούνται συνεχώς οι µεταβολές των τιµών R και L των τυλιγµάτων διότι µε την περιστροφή µεταβάλλονται λόγω θερµοκρασιακών µεταβολών). Ως µειονέκτηµα της µεθόδου σηµειώνεται ο µεγάλος αριθµός αισθητήρων, µετατροπέων και µετρητικών που πέραν της πολυπλοκότητας που εισάγουν, αυξάνουν το κόστος αλλά και τον χρόνο απόκρισης των διατάξεων ελέγχου. Επιπλέον, µε τη µέθοδο του διανυσµατικού ελέγχου η ροπή ελέγχεται µόνον µε έµµεσο τρόπο χωρίς να αποφεύγονται και κραδασµοί (torque ripples). Απευθείας έλεγχος ροπής (direct torque control DTC): πρόκειται για ουσιαστική εξέλιξη της µεθόδου του διανυσµατικού ελέγχου πεδίου (vector field control). Έτσι, και σε αυτήν την περίπτωση οι τάσεις και τα ρεύµατα του στάτη µετρώνται και µετασχηµατίζονται σε στρεφόµενο πλαίσιο αναφοράς, όµως µετράται ή καλύτερα υπολογίζεται η µαγνητική ροή στον στάτη καθώς επίσης και η τιµή της ροπής στον άξονα του κινητήρα. Από τη σύγκριση των µεγεθών µαγνητικής ροής και ροπής µε τις επιθυµητές τους τιµές παράγονται τα σήµατα ελέγχου των µετατροπέων (για έναυση και σβέση των διακοπτών). Η διαδικασία σύγκρισης στηρίζεται σε µη γραµµικές συναρτήσεις και έχει το πλεονέκτηµα ότι αξιοποιεί τη διακριτή στον χρόνο συµπεριφορά των διακοπτών ισχύος αυξάνοντας τελικά τη συνολική απόδοση. Η τεχνική αυτή έχει ήδη αρχίσει να εφαρµόζεται σε πλοία µε ηλεκτρική πρόωση και πιο συγκεκριµένα µε αζιµουθιακό προωστήριο σύστηµα σε συνδυασµό µε σύγχρονο κινητήρα µονίµων µαγνητών (Azipod, εταιρεία ΑΒΒ) και κυκλοµετατροπείς. H µέθοδος πλεονεκτεί έναντι του διανυσµατικού ελέγχου, καθώς ελέγχει απευθείας τη ροπή εξόδου του κινητήρα, έχει πολύ µικρότερες απαιτήσεις σε µετρήσεις και υπολογισµούς µεγεθών (π.χ. δεν είναι απαραίτητη η µέτρηση της ταχύτητας περιστροφής) ενώ η παραγόµενη ροπή είναι πλέον εφικτό να µην εµπεριέχει µεγάλες αιχµές (torque ripples). 3.4 Συνεργασία έλικα κινητήρα πρόωσης Στα πλεονεκτήµατα της ηλεκτρικής πρόωσης συγκαταλέγεται και η ουσιαστική µείωση του αξονικού συστήµατος των πλοίων, βλ. Σχ. 18. Συµβατική Πρόωση µε Αξονικό Σύστηµα Shaft Line IFEP-Σύστηµα Πρόωσης IFEP-Pod Σύστηµα Πρόωσης (µε αζιµουθιακό προωστήρα) Σχήµα 18. Συγκριτική παρουσίαση αξονικών συστηµάτων πλοίων

15 Τα συστήµατα ηλεκτρικής πρόωσης έχουν το πλεονέκτηµα συνεχούς µεταβολής των στροφών σχεδόν σε όλο το διάστηµα 0-100%. Επιπλέον, το 100% της ροπής µπορεί συνήθως να χρησιµοποιηθεί σε όλο το πεδίο λειτουργίας. Για λόγους ασφαλείας, η έλικα κινείται από δύο (ή και περισσότερους) ηλεκτροκινητήρες ίσης ισχύος. Όσον αφορά την έλικα ως µηχανικό φορτίο, ακολουθεί τον λεγόµενο «νόµο της έλικας» δηλ. η µηχανική ροπή ανάλογη του τετραγώνου της µηχανικής ταχύτητας όπως περίπου και οι φυγοκεντρικές αντλίες και οι ανεµιστήρες, αλλά µπορεί η χαρακτηριστική αυτή να είναι σταθερή (έλικα σταθερού βήµατος) ή να µεταβάλλεται µε αλλαγή της κλίσης των πτερυγίων της (έλικα µεταβλητού βήµατος) Έλικα Σταθερού Βήµατος Καθώς η υπερτάχυνση δέν είναι δυνατή, η έλικα σχεδιάζεται έτσι ώστε να απορροφά τη µέγιστη συνεχή ισχύ (σηµείο MCR) σε κατάσταση δοκιµών, δηλ. πλήρες φορτίο, καθαρή γάστρα και ήρεµο καιρό. Προκειµένου να είναι δυνατή η λειτουργία µε πλήρη ισχύ σε δυσµενείς συνθήκες, το σύστηµα πρόωσης συνήθως υπολογίζεται για τιµή κατά 10-20% µεγαλύτερη της ονοµαστικής, χωρίς αύξηση της ισχύος πέρα από τη µέγιστη συνεχή (MCR). Αυτό σηµαίνει υπερδιαστασιολόγηση έλικας αξονικού συστήµατος - µειωτήρα - κινητήρα - µετατροπέα κατά 10-20%. Το Σχήµα 19 απεικονίζει τις καµπύλες απαιτουµένης ισχύος σε διάφορες καταστάσεις, καθώς και τα όρια του πεδίου λειτουργίας µε έναν ή δύο ηλεκτροκινητήρες συνδεδεµένους στην ίδια έλικα Λειτουργία ενός ηλεκτρικού κινητήρα σε ροπή 120% 2 Λειτουργία ενός ηλεκτρικού κινητήρα σε ροπή 100% 3 Λειτουργία δύο ηλεκτρικών κινητήρων σε ροπή 120% 4 Λειτουργία δύο ηλεκτρικών κινητήρων σε ροπή 100% 5 Λειτουργία 30% SM 6 οκιµή στη θάλασσα 7 οκιµή ρυµούλκησης Έλικα Ρυθµιζοµένου Βήµατος Σχήµα 19. Πεδίο λειτουργίας µε έναν ή δύο ηλεκτροκινητήρες πρόωσης και έλικα σταθερού βήµατος [19]. Το σύστηµα είναι συχνά (ή θα έπρεπε να είναι) εφοδιασµένο µε διάταξη αυτόµατης επιλογής του συνδυασµού βήµατος - στροφών έλικας στο διάστηµα % των στροφών, ώστε να εξασφαλίζεται η βέλτιστη λειτουργία και η καλύτερη δυνατή απόκριση κατά τους χειρισµούς. Όταν η έλικα είναι ρυθµιζοµένου βήµατος δεν απαιτείται περιθώριο ροπής, διότι η µέγιστη ισχύς µπορεί σχεδόν πάντοτε να απορροφηθεί µε ρύθµιση του βήµατος Λειτουργία ενός ηλεκτρικού κινητήρα σε ροπή 100% 2 Λειτουργία δύο ηλεκτρικών κινητήρων σε ροπή 100% 3 Συνδυασµένη λειτουργία Σχήµα 20. Πεδίο λειτουργίας µε έναν ή δύο ηλεκτροκινητήρες πρόωσης και έλικα ρυθµιζοµένου βήµατος [19].

16 Το Σχήµα 20 απεικονίζει την καµπύλη της έλικας που προκύπτει µε διάταξη αυτόµατης επιλογής του συνδυασµού βήµατος - στροφών, καθώς και τα όρια του πεδίου λειτουργίας µε έναν ή δύο ηλεκτροκινητήρες συνδεδεµένους στην ίδια έλικα Το Αζιµουθιακό Προωστήριο Σύστηµα (POD) Την τελευταία δεκαετία και παράλληλα µε την εισαγωγή της ηλεκτρικής πρόωσης εµφανίστηκε µία εναλλακτική λύση για το προωστήριο σύστηµα που έχει πολλαπλά πλεονεκτήµατα. Πιο συγκεκριµένα, το σύστηµα ηλεκτρικού κινητήρα και έλικας είναι µία ενιαία µονάδα, εµβαπτισµένη στο νερό στο πρυµναίο µέρος του πλοίου, όπως στις εξωλέµβιες, Σχ. 20 και Σχ. 21. Το σύστηµα µπορεί να φέρει µία ή δύο έλικες και έχει τη δυνατότητα να στρέφεται σχεδόν κατά 360 ο κατά την αζιµουθιακή διεύθυνση (από όπου προέρχεται και το όνοµά του),δηλ. στο οριζόντιο επίπεδο, αυξάνοντας σε µεγάλο βαθµό τις δυνατότητες ελιγµών του πλοίου, ενώ αφενός πρακτικά εκµηδενίζεται το αξονικό σύστηµα και αφετέρου δεν υφίσταται µηχανισµός πηδαλίου. Σχήµα 20. Αζιµουθιακό προωστήριο σύστηµα µε µία έλικα (Azipod-εταιρία ΑΒΒ Marine) παρόµοιο είναι και το σύστηµα Mermaid των εταιριών Kamewa - Alstom 4. ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΠΡΟΩΣΗΣ Τα κυριότερα πλεονεκτήµατα της ηλεκτρικής πρόωσης, στα οποία οφείλεται και η διάδοσή της στις εφαρµογές που προαναφέρθηκαν, είναι τα ακόλουθα: Συνεχής µεταβολή της ταχύτητας περιστροφής της έλικας και της ταχύτητας του πλοίου σε όλο το πεδίο %. Γρήγορη απόκριση κατά τη διάρκεια χειρισµών και δυναµικής τοποθέτησης του σκάψους. Χαµηλή στάθµη θορύβου και κραδασµών. Οικονοµία καυσίµου, καθώς είναι δυνατή η επιλογή των µηχανών που θα λειτουργούν έτσι, ώστε η κάθε µιά να λειτουργεί κοντά στο βέλτιστο σηµείο. Ελευθερία στην τοποθέτηση των επιµέρους µηχανηµάτων του ενεργειακού συστήµατος, που προσφέρει ευελιξία στον σχεδιασµό του σκάφους και εξοικονόµηση ωφέλιµου χώρου. Πλήρης εκµετάλλευση της στρεπτικής ροπής σε όλο το πεδίο λειτουργίας. Ευκολία αυτοµατισµού. Αυξηµένη αξιοπιστία (πολλά συστήµατα συνδεδεµένα παράλληλα) και, εποµένως, αυξηµένη ασφάλεια.

17 Σχήµα 21. Αζιµουθιακό προωστήριο σύστηµα µε δύο έλικες (σύστηµα SSP, εταιρίες Siemens-Schottel) Περιορισµός των εκπεµποµένων ρύπων διότι: α. η κατανάλωση καυσίµου είναι µικρότερη, όπως αναφέρθηκε προηγουµένως, β. ιδιαίτερα οι εκποµπές ΝΟ x είναι αισθητά χαµηλότερες όταν, π.χ., ένας µεσόστροφος κινητήρας Diesel λειτουργεί µε σταθερές στροφές, όπως συµβαίνει στα νέα συστήµατα ηλεκτρικής πρόωσης. Περιορισµός του κινδύνου ρύπανσης του περιβάλλοντος από ατυχήµατα όπως αυτά των δεξαµενοπλοίων, χάρη στην ταχύτερη απόκριση του συστήµατος κατά τους χειρισµούς και τη δυναµική τοποθέτηση του σκάφους. Μειονεκτήµατα της ηλεκτρικής πρόωσης είναι τα εξής: - Υψηλό κόστος επένδυσης. Αυτό γίνεται η προσπάθεια να µειωθεί κατά το δυνατόν, αξιοποιώντας την υπάρχουσα τεχνολογία των ηπειρωτικών ηλεκτρικών δικτύων (Commercial Off The Shelf COTS), ωστόσο το υψηλό κόστος των κινητήρων και των διατάξεων ελέγχου τους δεν δείχνει να υπερκερνάται εύκολα. - Yψηλότερες απώλειες στο σύστηµα µετάδοσης της κίνησης, σε σύγκριση µε το µηχανικό σύστηµα. Π.χ., σε συµβατικό σύστηµα κινητήρα Diesel - έλικα ρυθµιζοµένου βήµατος, οι απώλειες του συστηµατος µετάδοσης είναι περίπου 4%: 2% στην έλικα και 2% στον µειωτήρα, όταν η έλικα λειτουργεί στον βέλτιστο συνδυασµό ταχύτητας/βήµατος. Σε εγκατάσταση ντηζελο-ηλεκτρικής πρόωσης, το σύστηµα µετάδοσης προκαλεί απώλειες 7-8%: 3% στις γεννήτριες, 2% στους µετασχηµατιστές και µετατροπείς συχνότητας και 2-3% στους προωστήριους ηλεκτροκινητήρες. Εποµένως, ο ολικός βαθµός απόδοσης είναι υψηλότερος στο σύστηµα ηλεκτρικής πρόωσης µόνον όταν κάθε µηχανή λειτουργεί σε σταθερή ταχύτητα περιστροφής και επί µεγάλα χρονικά διαστήµατα στη βέλτιστη περιοχή. - Ένα πρόβληµα που προκύπτει από την εκτεταµένη χρησιµοποίηση των διατάξεων ηλεκτρονικών ισχύος είναι ότι εµφανίζονται προβλήµατα ποιότητας ηλεκτρικής ενέργειας, [44], καθώς πέραν των χρήσιµων συχνοτήτων αναπτύσσεται και µεγάλο πλήθος αρµονικών συνιστωσών ρεύµατος και τάσεως. Οι αρµονικές αυτές αφενός προσαυξάνουν τη συνολική κυκλοφορούσα άεργο ισχύ στο ηλεκτρικό δίκτυο αλλά επιπλέον δηµιουργούν προβλήµατα ηλεκτροµαγνητικής συµβατότητας. Έτσι ο ηλεκτροµαγνητικός θόρυβος που παράγεται επηρεάζει

18 αρνητικά όλες τις ευαίσθητες ηλεκτρονικές διατάξεις πρωτίστως τα κυκλώµατα ελέγχου των ίδιων των ηλεκτρονικών ισχύος ενώ σε περιπτώσεις στρατιωτικών εφαρµογών αυξάνει τα επίπεδα της ηλεκτροµαγνητικής υπογραφής των πλοίων. Τέλος, είναι δυνατόν οι αρµονικές παραµορφώσεις των ηλεκτρικών µεγεθών να διεγείρουν ιδιοσυχνότητες για ηλεκτροµηχανικών ταλαντώσεων, όπως είναι τα φαινόµενα σιδηροσυντονισµού στους δροµείς των σύγχρονων γεννητριών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Η σειρά αυτή των προβληµάτων λόγω της εξηλέκτρισης των συστηµάτων του πλοίου αντιµετωπίζεται µε εξειδικευµένες αναλύσεις και µελέτες κυρίως κατά της φάση της σχεδίασης τους ηλεκτρολογικού συστήµατος. Σε πολλές εφαρµογές, η συνισταµένη πλεονεκτηµάτων - µειονεκτηµάτων είναι θετική, οπότε η ηλεκτρική πρόωση είναι η ενδεδειγµένη λύση, οδηγώντας σε χαµηλότερο κόστος λειτουργίας (µειωµένο πλήρωµα, οικονοµικότερη συντήρηση, γρηγορότερα ταξίδια, µη αναγκαιότητα ρυµούλκησης κοκ). 5. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η ηλεκτροπρόωση αποτελεί µία αρκετά δελεαστική επιλογή για τα πλοία που συνεχώς κερδίζει έδαφος τα τελευταία χρόνια µεταξύ των άλλων λόγω και της γενικά εντατικής εξέλιξης όλων των ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συστηµάτων και κυρίως στον τοµέα των διατάξεων ελέγχου των ηλεκτρικών κινητήρων και των ηλεκτρονικών ισχύος. Η έρευνα κατά την τρέχουσα περίοδο επικεντρώνεται στη µείωση του αρχικού κόστους επένδυσης αλλά και στην αύξηση των επιδόσεων του συνολικού συνδυασµού των διατάξεων που αξιοποιούνται από συστήµατα ηλεκτροπρόωσης. 6. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ [1] ABB, (1999) Technical Guide 1:Direct Torque Control, [2] ABB Marine (2000), Azimuthing Electric Propulsion Drive [3] AES (2000) All Electric Ship Civil or Military, Πρακτικά διεθνούς συνεδρίου µε Αντικείµενο το Πλήρως Εξηλεκτρισµένο Πλοίο, Paris (France), Οκτώβριος. [4] AES (2003) All Electric Ship Civil or Military, Πρακτικά διεθνών συνεδρίων µε Αντικείµενο το Πλήρως Εξηλεκτρισµένο Πλοίο, Εdinburg (UK), Φεβρουάριος. [5] AES (2005) All Electric Ship Civil or Military, Πρακτικά διεθνών συνεδρίων µε Αντικείµενο το Πλήρως Εξηλεκτρισµένο Πλοίο, Paris (France), Οκτώβριος. [6] Bose B.K. (1997), Power Electronics and Variable Frequency Drives: Technology and Applications, IEEE Press, New York. [7] Bucknall R. W. G., Doherty K. P., Haines N. A. (1997), The matrix converter: the ultimate electric drive technology, Proceedings of Electric Warship: Power, Control, System Protection Seminar, ImarE, United Kingdom. [8] Caricchi F., Crescimbini F., Honorati O. (1999) Modular Axial Flux Permanent Magnet Motor for Ship Propulsion Drives, IEEE Transactions on Energy Conversion, Vol. 14, No. 3, pp , September. [9] Cooper Ν. (1994), "Electric Drives become Cruise Ship Standard," The Motor Ship, October. [10] Davidson W., (1996) A submarine static power converter: electromagnetic compatibility, Trans ImarE, Vol. 107, Part 3, pp [11] Frangopoulos C., Spagouros S., Batistatos N. (2001), Optimal Design of A Car Passenger ferry of New Technology: Electric Pod Propulsion System, July. [12] Galan G. (1993), "The First Modern Diesel-Electric Tanker," in FUTURE SHIPS: Setting Targets for Design Development, l5th Intem. Marine Propulsion Conference, London, March. [13] Gieras J.F., Wing M (1997), Permanent Magnet Motor Technology Design and Application, Marcel Dekker Inc, New York. [14] Harrington R. L. (1992), ed., "Marine Engineering", The Society οf Naval Architects and Marine Engineers, Jersey City, N.J. [15] Hellenic Register of Shipping (1999), Rules and Regulations for the Classification and Construction of Steel Ships- Part 6: Electrical Installations, Piraeus (Greece). [16] Hodge G. G., Mattick D. J. (1996), The Electric Warship I, Trans IMarE, Vol. 108, Part 2, pp [17] Hodge G. G., Mattick D. J. (1997), The Electric Warship II, Trans IMarE, Vol. 109, Part 2, pp [18] Hodge G. G., Mattick D. J. (1998), The Electric Warship III, Trans IMarE, Vol. 110, Part 2, pp [19] Holstrtöm Ρ. (1993), "Selection of Propeller for Diesel Electric Machinery," in PROPULSION '93: Marine Main Propulsion and Auxiliary Power Conference and Trade Show, New Orleans, November 7-9. [20] Holstrtöm Ρ. (1994), "Choosing the Right Propeller for Diesel Electric Machinery," Marine Propulsion, April. [21] IEEE Standard (1993), Recommended Practice for Electrical Installations on Shipboard, IEEE Press, New York.

19 [22] Kerr P., Wright J. (1999), Protection strategies and devices for warships, Proceedings of Electric Warship: Power Control System Protection Conference, ImarE, pp [23] Kamewa-Alstom, Mermaid Propulsor Millenium 2000 [24] Kuuskoski J. (1995), "Diesel-Electric Machinery Concept in a Safe and Economical Tanker," in Marine Propulsion Systems: Design and Performance, Athens, Greece, 8 June. [25] McLeay K. (1995), Simulation of power systems on offshore platforms, Trans ImarE, Vol. 106, Part 4, pp [26] NATO-STANAG 1008 (1994), Characteristics of Shipboard Electrical Power Systems in Warships of the North Atlantic Treaty Navies, Standardization Agreement (Non-classified document). [27] Newell J. M., Young S. S. (2001), Beyond Electric Ship, Trans ImarE, Vol. 113, Part 1, pp [28] Nicod J.-P. and Simon Ρ. (1995), "Electrical Propulsion for Tankers," in Marine Propulsion Systems: Design and Performance, Athens, Greece, 8 June. [29] Parker D., Bolton M., (1998) The Electric Warship, Proceedings of International Conference on the Naval Technology for the 21 st Century, Hellenic Naval Academy, pp , Piraeus (Greece), June [30] Prousalidis J. M., Hatziargyriou N. D., Papadias B. C. (2001), On studying ship electric propulsion motor driving schemes, Proceedings of 5 th International Conference on Power System Transients, pp , Rio de Janeiro, Brazil, June. [31] Sallabank P. H., Whitehead A. J. (1996), The practical application of modern simulation tools throughout the design and trials of a diesel electric propulsion system, Trans ImarE, Vol. 107, Part 2, pp [32] The Naval Technology for the 21 st Century (1998), Hellenic Naval Academy, Peiraius, Greece, June. [33] Thomson Β. (1994), "Diesel-Electric Options for Tanker Propulsion," The Motor Ship, April. [34] Woodyard D. (1994), "Diesel-Εlectric Suits Many Cruise New buildings," Marine Propulsion, April. [35] Woodyard D. (1994), "D-E moves to Mainstream," Marine Propulsion, October. [36] Woodyard D. (1995), "Electric Propulsion Charges Ahead," Marine Propulsion, April. [37] Yacamini R., Smith K. S. (1996), Noise generation in marine motors, Trans ImarE, Vol. 107, Part 4, pp [38] Mαλατέστας Π, Μανιάς Σ (1995), Συστήµατα Οδήγησης Ηλεκτρικών Κινητήρων, Εκδόσεις Συµεών, Αθήνα. [39] Μανιάς Σ (1988), Ηλεκτρονικά Ισχύος, Εκδόσεις Ζήτη, Αθήνα. [40] Μπατιστάτος Ν. (1999), Ανάλυση Συστηµάτων ηζελοηλεκτρικής Πρόωσης Πλοίων, ιπλωµατική Μεταπτυχιακή Εργασία ΠΜΣ Παραγωγή και ιαχείριση Ενέργειας, Αθήνα, Οκτώβριος. [41] Φραγκόπουλος Χ., Προυσαλίδης Ι (2005): Ενεργειακά Συστήµατα Πλοίου Τόµος Α : Ηλεκτρολογικό µέρος, ιδακτικές σηµειώσεις για φοιτητές της Σχολής Ναυπηγών Μηχανολόγων Μηχανικών ΕΜΠ. [42] Χατζηλάου Ι.Κ, Γύπαρης I.Κ. (2001): Ηλεκτροπρόωση Πολεµικών Πλοίων, Μονογραφία ΣΝ, Πειραιάς, Μάρτιος. [43] Χατζηλάου Ι.Κ, Γαλάνης Γ., Περτζινίδης Ν. (2006): Συστήµατα ηλεκτροπρόωσης υποβρυχίων του Π.Ν., ιήµερο ΤΕΕ : «ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΤΑ ΜΕΣΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α-ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ», Ιανουαρίου [44] Προυσαλίδης Ι., Χατζηλάου Ι.Κ., Στυβακτάκης Ε., Κανέλλος Φ., Χατζηαργυρίου Ν., Φραγκόπουλος Χ, Σοφράς Η. (2006): Hλεκτροπρόωση πλοίων και πλήρως εξηλεκτρισµένο πλοίο: προβλήµατα ποιότητας ηλεκτρικής ισχύος, ιήµερο ΤΕΕ : «ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΤΑ ΜΕΣΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α- ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ», Ιανουαρίου. Ιστοσελίδες [45] ABB Marine Azipod Propulsor [46] Kamewa Alstom Mermaid Propulsor [47] Siemens, SSP Propulsor, [48] Rolls-Royce, [49] Alstom,

Εργαστήριο Ανάλυσης Συστημάτων Ηλεκτρικής Ενέργειας

Εργαστήριο Ανάλυσης Συστημάτων Ηλεκτρικής Ενέργειας Εργαστήριο Ανάλυσης Συστημάτων Ηλεκτρικής Ενέργειας Ενότητα: Άσκηση 6: Αντιστάθμιση γραμμών μεταφοράς με σύγχρονους αντισταθμιστές Νικόλαος Βοβός, Γαβριήλ Γιαννακόπουλος, Παναγής Βοβός Τμήμα Ηλεκτρολόγων

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

οποία όταν συνδέονται µε µία πηγή τάσης ηµιτονοειδούς µορφής άγουν ρεύµα µη ηµιτονοειδούς µορφής. Το φαινόµενο αυτό έχει ως αποτέλεσµα

οποία όταν συνδέονται µε µία πηγή τάσης ηµιτονοειδούς µορφής άγουν ρεύµα µη ηµιτονοειδούς µορφής. Το φαινόµενο αυτό έχει ως αποτέλεσµα ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΜΕ ΒΕΛΤΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΑΣΗΣ ΕΝΤΑΣΗΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ Η προσέγγιση βάσει της τεχνογνωσίας της SEMAN Α.Ε. Η µη γραµµική φύση των σύγχρονων ηλεκτρικών φορτίων καθιστά συχνά αναγκαία

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΜΥ 444 ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΙΝΗΤΗΡΩΝ DC ΚΑΙ AC ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΔΙΑΛΕΙΠΤΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ Δρ Ανδρέας Σταύρου ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα Θέματα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ για Αιολικά Πάρκα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ για Αιολικά Πάρκα ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ για Αιολικά Πάρκα Υποβάλλεται από τον Κάτοχο Άδειας Παραγωγής µαζί µε την Αίτηση Σύνδεσης Απαιτείται η υποβολή πιστοποιητικού σύµφωνα µε το πρότυπο IEC 61400-21

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ ΘΕΣΗΣ ΡΟΜΕΑ ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΜΕΝΟΥ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΚΙΝΗΤΗΡΑ ΧΩΡΙΣ ΑΙΣΘΗΤΗΡΙΟ ΘΕΣΗΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ ΘΕΣΗΣ ΡΟΜΕΑ ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΜΕΝΟΥ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΚΙΝΗΤΗΡΑ ΧΩΡΙΣ ΑΙΣΘΗΤΗΡΙΟ ΘΕΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ ΘΕΣΗΣ ΡΟΜΕΑ ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΜΕΝΟΥ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΚΙΝΗΤΗΡΑ ΧΩΡΙΣ ΑΙΣΘΗΤΗΡΙΟ ΘΕΣΗΣ Α.Π. Σακαρέλλος, Μ.Π. Θεοδωρίδης ΤΕΙ Αθήνας Τµήµα Ενεργειακής Τεχνολογίας Εργαστήριο Ηλεκτρικών Μηχανών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. παθητικά: προκαλούν την απώλεια ισχύος ενός. ενεργά: όταν τροφοδοτηθούν µε σήµα, αυξάνουν

ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. παθητικά: προκαλούν την απώλεια ισχύος ενός. ενεργά: όταν τροφοδοτηθούν µε σήµα, αυξάνουν 1. Εισαγωγικά στοιχεία ηλεκτρονικών - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1 1. ΘΕΜΕΛΙΩ ΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ Ηλεκτρικό στοιχείο: Κάθε στοιχείο που προσφέρει, αποθηκεύει και καταναλώνει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ για Συµβατικές Μονάδες Παραγωγής

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ για Συµβατικές Μονάδες Παραγωγής ΣΤΟΙΧΕΙ ΝΦΟΡΣ ΙΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΣΥΣΤΗΜΤΟΣ ΜΕΤΦΟΡΣ ΕΡΩΤΗΜΤΟΛΟΓΙΟ για Συµβατικές Μονάδες Παραγωγής ΠΡΡΤΗΜ ΙΤΗΣΗΣ ΣΥΝ ΕΣΗΣ Οδηγίες Παράρτηµα Εντύπου ΣΜ ρ. 002(2005) 1) Το Ερωτηµατολόγιο αποτελείται από τα εδοµένα

Διαβάστε περισσότερα

Σ.Ν.. Ε ΡΑ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΠΕΙΡΑΜΑ ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ SCHRAGE Ν. ΟΚΙΜΟΣ :... Μέλη Οµάδας :... :... :... :...

Σ.Ν.. Ε ΡΑ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΠΕΙΡΑΜΑ ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ SCHRAGE Ν. ΟΚΙΜΟΣ :... Μέλη Οµάδας :... :... :... :... Σ.Ν.. Ε ΡΑ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΠΕΙΡΑΜΑ ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ SCHRAGE Ν. ΟΚΙΜΟΣ :... Μέλη Οµάδας :... :... :... :... ΕΤΟΣ/ΤΜΗΜΑ :.... Τετράµηνο /Εκπ. Έτος :... Ηµεροµηνία πειράµατος :... Θέση εργασίας :...

Διαβάστε περισσότερα

Μετρολογικές Διατάξεις Μέτρησης Θερμοκρασίας. 4.1. Μετρολογικός Ενισχυτής τάσεων θερμοζεύγους Κ και η δοκιμή (testing).

Μετρολογικές Διατάξεις Μέτρησης Θερμοκρασίας. 4.1. Μετρολογικός Ενισχυτής τάσεων θερμοζεύγους Κ και η δοκιμή (testing). Κεφάλαιο 4 Μετρολογικές Διατάξεις Μέτρησης Θερμοκρασίας. 4.1. Μετρολογικός Ενισχυτής τάσεων θερμοζεύγους Κ και η δοκιμή (testing). Οι ενδείξεις (τάσεις εξόδου) των θερμοζευγών τύπου Κ είναι δύσκολο να

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Άσκησης : ΜΕΤΡΗΣΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΩΝ ΜΕ ΤΗ ΓΕΦΥΡΑ WHEATSTONE

Τίτλος Άσκησης : ΜΕΤΡΗΣΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΩΝ ΜΕ ΤΗ ΓΕΦΥΡΑ WHEATSTONE ΤΕΙ ΧΑΛΚΙΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΜΕΤΡΗΣΕΩΝ Α/Α ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ : ΑΣΚΗΣΗ 3 η Τίτλος Άσκησης : ΜΕΤΡΗΣΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΩΝ ΜΕ ΤΗ ΓΕΦΥΡΑ WHEATSTONE Σκοπός Η κατανόηση της λειτουργίας και

Διαβάστε περισσότερα

5. Τροφοδοτικά - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1. Ανορθωµένη τάση Εξοµαλυµένη τάση Σταθεροποιηµένη τάση. Σχηµατικό διάγραµµα τροφοδοτικού

5. Τροφοδοτικά - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1. Ανορθωµένη τάση Εξοµαλυµένη τάση Σταθεροποιηµένη τάση. Σχηµατικό διάγραµµα τροφοδοτικού 5. Τροφοδοτικά - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1 5. ΤΡΟΦΟ ΟΤΙΚΑ 220 V, 50 Hz. 0 V Μετασχηµατιστής Ανορθωµένη τάση Εξοµαλυµένη τάση Σταθεροποιηµένη τάση 0 V 0 V Ανορθωτής Σχηµατικό διάγραµµα τροφοδοτικού Φίλτρο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΙΦΑΣΙΚΟΥ ΑΝΟΡΘΩΤΗ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ IGBT. Παπαναστασίου Χρήστος Μετ. Φοιτητής Δ.Π.Θ., Αδαμίδης Γεώργιος Επ. Καθ. Δ.Π.Θ.

ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΙΦΑΣΙΚΟΥ ΑΝΟΡΘΩΤΗ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ IGBT. Παπαναστασίου Χρήστος Μετ. Φοιτητής Δ.Π.Θ., Αδαμίδης Γεώργιος Επ. Καθ. Δ.Π.Θ. ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΙΦΑΣΙΚΟΥ ΑΝΟΡΘΩΤΗ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ IGBT Παπαναστασίου Χρήστος Μετ. Φοιτητής Δ.Π.Θ., Αδαμίδης Γεώργιος Επ. Καθ. Δ.Π.Θ. Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχ. & Μηχ. Υπολογιστών, Τομέας

Διαβάστε περισσότερα

2012 : (307) : , 29 2012 : 11.00 13.30

2012  : (307) : , 29 2012 : 11.00 13.30 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : Εφαρµοσµένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΉΤΡΙΑ AW 50kW. Καθαρή, αθόρυβη και αποδοτική ενέργεια. Με χαμηλή τιμή για σύντομη απόσβεση και υψηλή απόδοση για πολλά χρόνια

ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΉΤΡΙΑ AW 50kW. Καθαρή, αθόρυβη και αποδοτική ενέργεια. Με χαμηλή τιμή για σύντομη απόσβεση και υψηλή απόδοση για πολλά χρόνια ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΉΤΡΙΑ AW 50kW Καθαρή, αθόρυβη και αποδοτική ενέργεια. Με χαμηλή τιμή για σύντομη απόσβεση και υψηλή απόδοση για πολλά χρόνια www.argosywind.com Η ανεμογεννήτρια AW 50KW της Argosy Wind Power Ltd.

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτική περιγραφή των διαδικασιών που λαμβάνουν χώρα στον Ενεργειακό Σχεδιασμό κάτω από διαφορετικές καταστάσεις και συνθήκες.

Αναλυτική περιγραφή των διαδικασιών που λαμβάνουν χώρα στον Ενεργειακό Σχεδιασμό κάτω από διαφορετικές καταστάσεις και συνθήκες. Πίνακας. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το εαρινό εξάμηνο 202-3 ΤΜΗΜΑ: ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Α/Α Τίτλος θέματος Μέλος Ε.Π Σύντομη περιγραφή 2 3 4 5 6 Έλεγχος της τάσης και της άεργης ισχύος

Διαβάστε περισσότερα

Tεχνική Πληροφορία Διαδικασία Derating για Sunny Boy και Sunny Tripower

Tεχνική Πληροφορία Διαδικασία Derating για Sunny Boy και Sunny Tripower Tεχνική Πληροφορία Διαδικασία Derating για Sunny Boy και Sunny Tripower Με τη διαδικασία Derating, ο μετατροπέας μειώνει την απόδοσή του, ώστε να προστατεύσει τα εξαρτήματα από υπερθέρμανση. Αυτό το έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ ΜΕ ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟ

ΜΕΛΕΤΗ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ ΜΕ ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟ 4.1 ΑΣΚΗΣΗ 4 ΜΕΛΕΤΗ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ ΜΕ ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟ A. ΣΥΝΘΕΣΗ ΚΑΘΕΤΩΝ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΕΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΑΣ ΦΑΣΕΩΣ ΤΟΥΣ Η σύνθεση δύο καθέτων ταλαντώσεων, x x0 t, y y0 ( t ) του ίδιου πλάτους της ίδιας συχνότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ 39 3. ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΤΕΣ Είναι συνηθισµένο φαινόµενο να χρειάζεται η χρήση ηλεκτρικής ενέργειας µε τάση διαφορετική από αυτή που έχει το ηλεκτρικό δίκτυο. Στο συνεχές ρεύµα αυτό µπορεί να αντιµετωπισθεί µε

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδεση Φωτοβολταϊκών σταθµών στο δίκτυο ΧΤ

Σύνδεση Φωτοβολταϊκών σταθµών στο δίκτυο ΧΤ ΗΜΟΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ Α.Ε. Σύνδεση Φωτοβολταϊκών σταθµών στο δίκτυο ΧΤ ΠΑΡΑΣΧΟΥ ΗΣ Π. ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΤΟΜΕΑΡΧΗΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ ΕΗ / ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΑΡΙΣΑΣ Εισαγωγή 1. Γενικότητες 2. Σύνδεση Φωτοβολταϊκών σταθµών

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ EDUCATIONAL ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΕ SYSTEMS YSTEMS LTD

ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ EDUCATIONAL ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΕ SYSTEMS YSTEMS LTD ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΕ EDUCATIONAL SYSTEMS YSTEMS LTD ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΩΝΗΧΑΝΩΝ ΑΓ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ 101 111 44 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210.20.10.384 ΦΑΞ: 210.20.15.054

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΕΝΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΕΑ ΤΑΣΗΣ ΥΨΗΛΩΝ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΩΝ

ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΕΝΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΕΑ ΤΑΣΗΣ ΥΨΗΛΩΝ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΩΝ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΕΝΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΕΑ ΤΑΣΗΣ ΥΨΗΛΩΝ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΩΝ Ε. Μητρονίκας, Λέκτορας, Α. Σαφάκας, Καθηγητής Πανεπιστήµιο Πατρών Τµήµα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΚ. Σύστημα Εξοικονόμησης Καυσίμων Copyright NSE Ltd 2010 by N.S.E. Ltd Networking System Excellence. ALTENER Alternative Energy Resources

ΣΕΚ. Σύστημα Εξοικονόμησης Καυσίμων Copyright NSE Ltd 2010 by N.S.E. Ltd Networking System Excellence. ALTENER Alternative Energy Resources ΣΕΚ Σύστημα Εξοικονόμησης Καυσίμων Copyright NSE Ltd 2010 by N.S.E. Ltd Networking System Excellence Με την συνεργασία των εταιριών: Αυτό το προϊόν αναπτύχθηκε σύμφωνα με τις αυστηρές τεχνικές απαιτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

AL-MECHA ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

AL-MECHA ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ AL-MECHA ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Στην ουσία πρόκειται για µία πολύ στενή συνεργασία, από το 1998, δύο Εταιρειών, της MECHANISMUS Τεχνικοί Σύµβουλοι και της ΑLV HELLAS Ltd., οι οποίες δραστηριοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΝΑΓΕΝΝΗΤΙΚΗ ΠΕΔΗΣΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΝΑΓΕΝΝΗΤΙΚΗ ΠΕΔΗΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΝΑΓΕΝΝΗΤΙΚΗ ΠΕΔΗΣΗ Ένα από τα πλεονεκτήματα της χρήσης των ηλεκτρικών κινητήρων για την κίνηση οχημάτων είναι η εξοικονόμηση ενέργειας κατά τη διάρκεια της πέδησης (φρεναρίσματος) του οχήματος.

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η. (Ισχύς, συντελεστής ισχύος, βελτίωση συντελεστή ισχύος. Τριφασικά δίκτυα, γραμμές μεταφοράς)

Ενότητα 3 η. (Ισχύς, συντελεστής ισχύος, βελτίωση συντελεστή ισχύος. Τριφασικά δίκτυα, γραμμές μεταφοράς) - 1 - Ενότητα 3 η (Ισχύς, συντελεστής ισχύος, βελτίωση συντελεστή ισχύος. Τριφασικά δίκτυα, γραμμές μεταφοράς) Στην παρούσα ενότητα παρουσιάζεται το θέμα της ισχύος σε μονοφασικά και τριφασικά συμμετρικά

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ OZAT CFV10. ΟΖΟΝΙΣΤΗΡΑΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΜΕΧΡΙ 4,65 kg/h σε 3% κ.β. ΑΠΟ ΑΕΡΑ. 7,69 kg/h σε 10% κ.β.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ OZAT CFV10. ΟΖΟΝΙΣΤΗΡΑΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΜΕΧΡΙ 4,65 kg/h σε 3% κ.β. ΑΠΟ ΑΕΡΑ. 7,69 kg/h σε 10% κ.β. OZAT CFV10 ΟΖΟΝΙΣΤΗΡΑΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΜΕΧΡΙ 4,65 kg/h σε 3% κ.β. ΑΠΟ ΑΕΡΑ ή 7,69 kg/h σε 10% κ.β. ΑΠΟ ΟΞΥΓΟΝΟ OZONIA DEGREMONT TECHNOLOGIES AQUACHEM Αµαζόνων 1, Καλαµαριά, Θεσσαλονίκη 55133-1 - ΤΕΧΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Επιλογή Κινητήρων. σωμάτων και νερού IPXY. Κατηγοριοποίηση: Ηλεκτρικές Μηχανές Βιομηχανικοί Αυτοματισμοί. μέχρι μια οριακή θερμοκρασία B, F, H, C

Επιλογή Κινητήρων. σωμάτων και νερού IPXY. Κατηγοριοποίηση: Ηλεκτρικές Μηχανές Βιομηχανικοί Αυτοματισμοί. μέχρι μια οριακή θερμοκρασία B, F, H, C Επιλογή Κινητήρων Οι κινητήρες κατασκευάζονται με μονώσεις που μπορούν να αντέξουν μόνο μέχρι μια οριακή θερμοκρασία Τα συστήματα μόνωσης έχουν κατηγοριοποιηθεί σε διάφορες κλάσεις: Y, A, E, B, F, H, C

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΜΕΤΡΗΣΕΩΝ Ι. Σημειώσεις Εργαστηριακών Ασκήσεων

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΜΕΤΡΗΣΕΩΝ Ι. Σημειώσεις Εργαστηριακών Ασκήσεων ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών Τομέας Ηλεκτρικών Βιομηχανικών Διατάξεων και Συστημάτων Αποφάσεων ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΜΕΤΡΗΣΕΩΝ Ι Σημειώσεις Εργαστηριακών

Διαβάστε περισσότερα

PowerServices Κ. Αρβανίτη 9, 14452 Μεταµόρφωση Τ.2102841084 F. 2102848676 e-mail:. info@powerservices.gr

PowerServices Κ. Αρβανίτη 9, 14452 Μεταµόρφωση Τ.2102841084 F. 2102848676 e-mail:. info@powerservices.gr PowerServices Κ. Αρβανίτη 9, 14452 Μεταµόρφωση [Power] Τ.2102841084 F. 2102848676 e-mail:. info@powerservices.gr Έλεγχος συστηµάτων UPS και των συσσωρευτών τους, νέες τεχνικές εξοικονόµησης ενέργειας και

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτέµβριος 2009. npapanikolaou@teilam.gr. ρ.-μηχ. Ν. Παπανικολάου: Σύντοµο Βιογραφικό Σηµείωµα 1

Σεπτέµβριος 2009. npapanikolaou@teilam.gr. ρ.-μηχ. Ν. Παπανικολάου: Σύντοµο Βιογραφικό Σηµείωµα 1 ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΟΥ ρ.-μηχ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Α) Γενικά Στοιχεία ΤΡΕΧΟΥΣΑ ΘΕΣΗ: Καθηγητής Εφαρµογών στο Τµήµα Ηλεκτρολογίας Ι ΑΚΤΙΚΟ / ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: Ηλεκτρικά Κινητήρια Συστήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρολογία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001

Ηλεκτρολογία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 Ηλεκτρολογία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 Ζήτηµα 1ο Στις ερωτήσεις Α.1. και Α.2. να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα της σωστής απάντησης. Α.1. Για να πραγµατοποιηθεί η σύνδεση σε αστέρα τριφασικού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΙΣΧΥΣ. Έξυπνος σχεδιασμός αρθρωτών UPS

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΙΣΧΥΣ. Έξυπνος σχεδιασμός αρθρωτών UPS ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΙΣΧΥΣ Έξυπνος σχεδιασμός αρθρωτών UPS Με την απόκτηση της εταιρείας Newave Energy, καινοτόμος εταιρεία στον τομέα της αδιάλειπτης παροχής ισχύος (UPS) με βάση της την Ελβετία, η ΑΒΒ έχει

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρολογία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001

Ηλεκτρολογία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 Ηλεκτρολογία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο Στις ερωτήσεις Α.1. και Α.2. να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα της σωστής απάντησης. Α.1. Για να πραγµατοποιηθεί η σύνδεση

Διαβάστε περισσότερα

Mάθημα: Θερμικές Στροβιλομηχανές. Εργαστηριακή Ασκηση. Μέτρηση Χαρακτηριστικής Καμπύλης Βαθμίδας Αξονικού Συμπιεστή

Mάθημα: Θερμικές Στροβιλομηχανές. Εργαστηριακή Ασκηση. Μέτρηση Χαρακτηριστικής Καμπύλης Βαθμίδας Αξονικού Συμπιεστή Ε.Μ. ΠΟΛΥΤΕΧΝΕIΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡIΟ ΘΕΡΜIΚΩΝ ΣΤΡΟΒIΛΟΜΗΧΑΝΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΡΕΥΣΤΩΝ Mάθημα: Θερμικές Στροβιλομηχανές Εργαστηριακή Ασκηση Μέτρηση Χαρακτηριστικής Καμπύλης Βαθμίδας Αξονικού Συμπιεστή Κ. Μαθιουδάκη Καθηγητή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1-3 Κέρδος Τάσης του ιαφορικού Ενισχυτή µε FET s 8

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1-3 Κέρδος Τάσης του ιαφορικού Ενισχυτή µε FET s 8 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΙΑΦΟΡΙΚΟΣ ΕΝΙΣΧΥΤΗΣ 1 1-1 Κέρδος Τάσης του ιαφορικού Ενισχυτή µε BJT s 1 και ιπλή Έξοδο Ανάλυση µε το Υβριδικό Ισοδύναµο του Τρανζίστορ 2 Ανάλυση µε βάση τις Ενισχύσεις των Βαθµίδων CE- 4

Διαβάστε περισσότερα

( ) = ( ) Ηλεκτρική Ισχύς. p t V I t t. cos cos 1 cos cos 2. p t V I t. το στιγμιαίο ρεύμα: όμως: Άρα θα είναι: Επειδή όμως: θα είναι τελικά:

( ) = ( ) Ηλεκτρική Ισχύς. p t V I t t. cos cos 1 cos cos 2. p t V I t. το στιγμιαίο ρεύμα: όμως: Άρα θα είναι: Επειδή όμως: θα είναι τελικά: Η στιγμιαία ηλεκτρική ισχύς σε οποιοδήποτε σημείο ενός κυκλώματος υπολογίζεται ως το γινόμενο της στιγμιαίας τάσης επί το στιγμιαίο ρεύμα: Σε ένα εναλλασσόμενο σύστημα τάσεων και ρευμάτων θα έχουμε όμως:

Διαβάστε περισσότερα

"Έξυπνο σπίτι" ΚΝΧ και αντλίες θερμότητας (Α/Θ)

Έξυπνο σπίτι ΚΝΧ και αντλίες θερμότητας (Α/Θ) "Έξυπνο σπίτι" ΚΝΧ και αντλίες θερμότητας (Α/Θ) Η ιδανική λύση για οικονομική ψύξη και θέρμανση με δωρεάν ενέργεια από το περιβάλλον Από τους Νεκτάριο Βρυώνη, Ηλεκτρολόγο Μηχανικό, MSc ABB i-bus KNX Product

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: Εφαρμοσμένη Ηλεκτρολογία

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη Μετασχηματιστή

Μελέτη Μετασχηματιστή Μελέτη Μετασχηματιστή 1. Θεωρητικό μέρος Κάθε φορτίο που κινείται και κατά συνέπεια κάθε αγωγός που διαρρέεται από ρεύμα δημιουργεί γύρω του ένα μαγνητικό πεδίο. Το μαγνητικό πεδίο B με την σειρά του ασκεί

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτροτεχνία Ηλ. Μηχανές & Εγκαταστάσεις πλοίου (Θ)

Ηλεκτροτεχνία Ηλ. Μηχανές & Εγκαταστάσεις πλοίου (Θ) Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Αθήνας Ηλεκτροτεχνία Ηλ. Μηχανές & Εγκαταστάσεις πλοίου (Θ) Ενότητα 10: Ηλεκτρικά δίκτυα πλοίων Δ.Ν. Παγώνης Τμήμα Ναυπηγών Μηχανικών ΤΕ Το περιεχόμενο του μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1ο 1.1 Να γράψετε στο τετράδιό σας τα φυσικά µεγέθη από τη Στήλη Ι και, δίπλα σε καθένα, τη µονάδα της Στήλης ΙΙ που αντιστοιχεί σ' αυτό.

ΘΕΜΑ 1ο 1.1 Να γράψετε στο τετράδιό σας τα φυσικά µεγέθη από τη Στήλη Ι και, δίπλα σε καθένα, τη µονάδα της Στήλης ΙΙ που αντιστοιχεί σ' αυτό. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΦΥΣΙΚΗ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΠΤΑ (7) ΘΕΜΑ 1ο 1.1 Να γράψετε στο τετράδιό σας τα

Διαβάστε περισσότερα

«AΥΤΟΝΟΜΟΣ ΗΛΙΑΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΦΟΡΤΙΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΟΧΗΜΑΤΩΝ ΑΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΤ»

«AΥΤΟΝΟΜΟΣ ΗΛΙΑΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΦΟΡΤΙΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΟΧΗΜΑΤΩΝ ΑΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΤ» «AΥΤΟΝΟΜΟΣ ΗΛΙΑΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΦΟΡΤΙΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΟΧΗΜΑΤΩΝ ΑΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΤ» Εργαστήριο Ήπιων Μορφών Ενέργειας & Προστασίας Περιβάλλοντος Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών ΤΕ, ΑΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΤ Τεχνικός Σχεδιασμός -

Διαβάστε περισσότερα

1η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ:

1η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ: ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Ι η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ: ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΕΣ ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Εισαγωγή. Η διεξαγωγή της παρούσας εργαστηριακής άσκησης προϋποθέτει την μελέτη τουλάχιστον των πρώτων παραγράφων του

Διαβάστε περισσότερα

Φωτοβολταϊκά συστήματα ιδιοκατανάλωσης, εφεδρείας και Εξοικονόμησης Ενέργειας

Φωτοβολταϊκά συστήματα ιδιοκατανάλωσης, εφεδρείας και Εξοικονόμησης Ενέργειας Φωτοβολταϊκά συστήματα ιδιοκατανάλωσης, εφεδρείας και Εξοικονόμησης Ενέργειας Λύσεις ΦωτοβολταΙκών συστημάτων εξοικονόμησης ενέργειας Απευθείας κατανάλωση Εφεδρική λειτουργία Αυτόνομο Σύστημα 10ΚWp, Αίγινα

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ.: 2610 432243, e-mail: info@energy-greece.gr - web: www.energy-greece.com

Τηλ.: 2610 432243, e-mail: info@energy-greece.gr - web: www.energy-greece.com Σχεδίαση, πώληση και εγκατάσταση μονοφασικού συστήματος αυτόνομης ηλεκτροδότησης, από ανανεώσιμες πηγές ονομαστικής ισχύος 7kW (inverter), συνεργαζόμενο και υποβοηθούμενο από Η/Ζ (γεννήτρια). Προς: Υπόψη:

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρική Ενέργεια. Ηλεκτρικό Ρεύμα

Ηλεκτρική Ενέργεια. Ηλεκτρικό Ρεύμα Ηλεκτρική Ενέργεια Σημαντικές ιδιότητες: Μετατροπή από/προς προς άλλες μορφές ενέργειας Μεταφορά σε μεγάλες αποστάσεις με μικρές απώλειες Σημαντικότερες εφαρμογές: Θέρμανση μέσου διάδοσης Μαγνητικό πεδίο

Διαβάστε περισσότερα

Προηγμένες Τεχνολογίες Εξοικονόμησης Ενέργειας και Μείωσης Απωλειών Σε Συστήματα Μεταβλητής Ροής Ψυκτικού Μέσου

Προηγμένες Τεχνολογίες Εξοικονόμησης Ενέργειας και Μείωσης Απωλειών Σε Συστήματα Μεταβλητής Ροής Ψυκτικού Μέσου Προηγμένες Τεχνολογίες Εξοικονόμησης Ενέργειας και Μείωσης Απωλειών Σε Συστήματα Μεταβλητής Ροής Ψυκτικού Μέσου Eισαγωγή Λόγω των κλιματικών αλλαγών, η εξοικονόμηση ενέργειας έιναι πλέον ένα απο τα βασικά

Διαβάστε περισσότερα

LPH Α/Θ LPH. ΑΝΤΛΙΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ LPH Αντλία θερµότητας αέρος νερού για θέρµανση νερού πισίνας. από 8 έως 18 kw. µε ΕΝΑΛΛΑΚΤΗ ΤΙΤΑΝΙΟΥ

LPH Α/Θ LPH. ΑΝΤΛΙΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ LPH Αντλία θερµότητας αέρος νερού για θέρµανση νερού πισίνας. από 8 έως 18 kw. µε ΕΝΑΛΛΑΚΤΗ ΤΙΤΑΝΙΟΥ ΑΝΤΛΙΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ LPH Αντλία θερµότητας αέρος νερού για θέρµανση νερού πισίνας LPH από 8 έως 18 kw µε ΕΝΑΛΛΑΚΤΗ ΤΙΤΑΝΙΟΥ Οι αντλίες θερµότητας LPH είναι ιδανικότερη λύση για την θέρµανση εξωτερικών πισινών,

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ. Εισαγωγή Ιστορική αναδρομή Το ελληνικό δίκτυο

ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ. Εισαγωγή Ιστορική αναδρομή Το ελληνικό δίκτυο ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ Εισαγωγή Ιστορική αναδρομή Το ελληνικό δίκτυο 1 Ηλεκτρική εγκατάσταση είναι το σύνολο των αγωγών και συσκευών που χρειάζονται για την μεταφορά και διανομή της ηλεκτρικής ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΚΔΟΣΗ 2.0 30.10.2009 Α. Πεδίο Εφαρμογής Ο Οδηγός Αξιολόγησης εφαρμόζεται κατά την αξιολόγηση αιτήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα «Η επανεκκίνηση της αγοράς των φωτοβολταϊκών και οι προϋποθέσεις για την μεγάλη διείσδυσή τους στα ηλεκτρικά δίκτυα»

Ημερίδα «Η επανεκκίνηση της αγοράς των φωτοβολταϊκών και οι προϋποθέσεις για την μεγάλη διείσδυσή τους στα ηλεκτρικά δίκτυα» Ημερίδα «Η επανεκκίνηση της αγοράς των φωτοβολταϊκών και οι προϋποθέσεις για την μεγάλη διείσδυσή τους στα ηλεκτρικά δίκτυα» ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. Ν. Δρόσος Διευθυντής Διεύθυνσης Διαχείρισης Δικτύου (ΔΔΔ) Διοργανωτής:

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Μικροηλεκτρονική (ETY-482) 1 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΗΣ-ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΚΑΙ ΕΥΘΕΙΑ ΦΟΡΤΟΥ

Εισαγωγή στη Μικροηλεκτρονική (ETY-482) 1 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΗΣ-ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΚΑΙ ΕΥΘΕΙΑ ΦΟΡΤΟΥ Εισαγωγή στη Μικροηλεκτρονική (ETY-482) 1 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΗΣ-ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΚΑΙ ΕΥΘΕΙΑ ΦΟΡΤΟΥ Σχήµα 1. Κύκλωµα DC πόλωσης ηλεκτρονικού στοιχείου Στο ηλεκτρονικό στοιχείο του σχήµατος

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδα νερού 42N ΝΈΑ ΓΕΝΙΆ ΚΟΜΨΌΤΗΤΑ, ΥΨΗΛΉ ΑΠΌΔΟΣΗ, ΆΝΕΣΗ

Μονάδα νερού 42N ΝΈΑ ΓΕΝΙΆ ΚΟΜΨΌΤΗΤΑ, ΥΨΗΛΉ ΑΠΌΔΟΣΗ, ΆΝΕΣΗ Μονάδα νερού 42N ΝΈΑ ΓΕΝΙΆ ΚΟΜΨΌΤΗΤΑ, ΥΨΗΛΉ ΑΠΌΔΟΣΗ, ΆΝΕΣΗ ΣΙΓΟΥΡΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΧΑΡΗ ΣΤΗΝ ΥΨΗΛΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΣΧΕΔΙΑΣΗ Το IDROFAN εναρμονίζεται άριστα με τα νέα πρότυπα για κτίρια χαμηλής ενεργειακής κατανάλωσης,

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτροτεχνία Ηλ. Ηλ. Μηχανές & Εγκαταστάσεις πλοίου

Ηλεκτροτεχνία Ηλ. Ηλ. Μηχανές & Εγκαταστάσεις πλοίου Ηλεκτροτεχνία Ηλ. Ηλ. Μηχανές & Εγκαταστάσεις πλοίου Γενική Γενική παρουσιάση του του μαθήματος μαθήματος Διδάσκων : Δρ. Δ.Ν. Παγώνης Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Ναυπηγών Μηχανικών ΤΕ, ΣΤΕΦ, ΑΤΕΙ Αθήνας

Διαβάστε περισσότερα

Fronius IG Plus. Η νέα γενιά συνδεδεμένων με το δίκτυο φωτοβολταϊκών μετατροπέων.

Fronius IG Plus. Η νέα γενιά συνδεδεμένων με το δίκτυο φωτοβολταϊκών μετατροπέων. Fronius IG Plus Η νέα γενιά συνδεδεμένων με το δίκτυο φωτοβολταϊκών μετατροπέων. Μέγιστη απόδοση. Σε όλες τις καιρικές συνθήκες. Ο πρώτος μετατροπέας πολλαπλών λειτουργιών. Αξιόπιστος και με μέγιστη σταθερή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟΣ ΤΡΟΦΟ ΟΤΙΚΟ ΓΕΝΝΗΤΡΙΑ

ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟΣ ΤΡΟΦΟ ΟΤΙΚΟ ΓΕΝΝΗΤΡΙΑ ΟΡΓΑΝΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ 1 Εργαστήριο Κινητών Ραδιοεπικοινωνιών, ΣΗΜΜΥ ΕΜΠ Εισαγωγή στις Τηλεπικοινωνίες ΟΡΓΑΝΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟΣ ΤΡΟΦΟ ΟΤΙΚΟ ΓΕΝΝΗΤΡΙΑ 2 Εργαστήριο Κινητών Ραδιοεπικοινωνιών, ΣΗΜΜΥ ΕΜΠ

Διαβάστε περισσότερα

Επώνυμο: ΒΥΛΛΙΩΤΗΣ. 2001 2003: Μεταπτυχιακό Δίπλωμα, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο.

Επώνυμο: ΒΥΛΛΙΩΤΗΣ. 2001 2003: Μεταπτυχιακό Δίπλωμα, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Επώνυμο: ΒΥΛΛΙΩΤΗΣ Όνομα Τμήμα : ΗΡΑΚΛΗΣ : ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε. Μάθημα : ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ Ι & ΙΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΙΣΧΥΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Βαθμίδα : ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρικοί inverters SINVERT PVS Series

Κεντρικοί inverters SINVERT PVS Series Κεντρικοί inverters SINVERT PVS Series Ιστορική αναδρομή 1950 s Η Siemens πρώτη αναπτύσσει τεχνολογία παραγωγής με βάση το πυρίτιο 1980 s Εμπορική διάθεση των Φ/Β πλαισίων και inverter Siemens PV 1987

Διαβάστε περισσότερα

Μετρήσεις µε παλµογράφο

Μετρήσεις µε παλµογράφο Η6 Μετρήσεις µε παλµογράφο ΜΕΡΟΣ 1 ο ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟΣ Α. Γενικά Κατά την απεικόνιση ενός εναλλασσόµενου µεγέθους (Σχήµα 1), είναι γνωστό ότι στον κατακόρυφο άξονα «Υ» παριστάνεται το πλάτος του µεγέθους, ενώ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 03-01-11 ΘΕΡΙΝΑ ΣΕΙΡΑ Α ΘΕΜΑ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-4 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη

Διαβάστε περισσότερα

Στα βασικά χαρακτηριστικά τους περιλαμβάνουν: - Νέο ηλεκτρονικό χειριστήριο ελέγχου Touch Pilot - Εξαιρετικά αποδοτικούς εναλλάκτες θερμότητας

Στα βασικά χαρακτηριστικά τους περιλαμβάνουν: - Νέο ηλεκτρονικό χειριστήριο ελέγχου Touch Pilot - Εξαιρετικά αποδοτικούς εναλλάκτες θερμότητας Μηνιαία έκδοση Νοέμβριος 2012 τεύχος 64 Μονάδες θέρμανσης με κορυφαία ενεργειακή αποδοτικότητα Υδρόψυκτοι Ψύκτες Νερού με τεχνολογία inverter Οι υδρόψυκτες μονάδες νερού 30XW-V/ 30XWHV αποτελούν μια ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙ- ΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙ- ΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙ- ΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑΤΑ ΟΜΑΔΑ Α Α1. Για τις ημιτελείς προτάσεις Α1.1 και Α1. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα σε κάθε αριθμό το γράμμα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

3. ίοδος-κυκλώµατα ιόδων - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1. Kρυσταλλοδίοδος ή δίοδος επαφής. ίοδος: συνδυασµός ηµιαγωγών τύπου Ρ και Ν ΤΕΙ ΧΑΛΚΙ ΑΣ

3. ίοδος-κυκλώµατα ιόδων - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1. Kρυσταλλοδίοδος ή δίοδος επαφής. ίοδος: συνδυασµός ηµιαγωγών τύπου Ρ και Ν ΤΕΙ ΧΑΛΚΙ ΑΣ 3. ίοδος-κυκλώµατα ιόδων - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1 3. ΙΟ ΟΣ ΚΑΙ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ ΙΟ ΩΝ Kρυσταλλοδίοδος ή δίοδος επαφής ίοδος: συνδυασµός ηµιαγωγών τύπου Ρ και Ν 3. ίοδος-κυκλώµατα ιόδων - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Διείσδυση ΑΠΕ στο Ηλεκτρικό Σύστημα της Κύπρου: Δεδομένα και Προκλήσεις

Διείσδυση ΑΠΕ στο Ηλεκτρικό Σύστημα της Κύπρου: Δεδομένα και Προκλήσεις Διείσδυση ΑΠΕ στο Ηλεκτρικό Σύστημα της Κύπρου: Δεδομένα και Προκλήσεις European Sustainable Energy Week, 15-19 June 2015 Δρ. Χρίστος Ε. Χριστοδουλίδης Διευθυντής Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία προσδιορισµού περιθωρίων ΑΠΕ σε κορεσµένα δίκτυα

Μεθοδολογία προσδιορισµού περιθωρίων ΑΠΕ σε κορεσµένα δίκτυα Μεθοδολογία προσδιορισµού περιθωρίων ΑΠΕ σε κορεσµένα δίκτυα ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. /2007 Έγκριση Μεθοδολογίας για τον Προσδιορισµό του Περιθωρίων Ανάπτυξης Σταθµών ΑΠΕ σε Κορεσµένα ίκτυα, Σύµφωνα µε τις

Διαβάστε περισσότερα

Synco 100 Ελεγκτές απευθείας τοποθέτησης

Synco 100 Ελεγκτές απευθείας τοποθέτησης SIEMENS Synco 100 Ελεγκτές απευθείας τοποθέτησης Hvac Products Αναρίθµητες µελέτες αναφέρουν ότι το κόστος λειτουργίας ενός κτιρίου αντιστοιχεί στο 40% έως 60% του κόστους κατασκευής. Σχεδόν κάθε κτίριο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Ηλεκτρικό Ρεύμα Μέρος 1 ο

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Ηλεκτρικό Ρεύμα Μέρος 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Ηλεκτρικό Ρεύμα Μέρος 1 ο Βασίλης Γαργανουράκης Φυσική ήγ Γυμνασίου Εισαγωγή Στο προηγούμενο κεφάλαιο μελετήσαμε τις αλληλεπιδράσεις των στατικών (ακίνητων) ηλεκτρικών φορτίων. Σε αυτό το κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

ιαγώνισµα στις Ταλαντώσεις ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 1

ιαγώνισµα στις Ταλαντώσεις ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 1 ιαγώνισµα στις Ταλαντώσεις ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 1 ΘΕΜΑ 1 0 Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-4 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Το

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ

Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΚ ΟΣΗ 1.0 20.12.2007 Α. Πεδίο Εφαρµογής Ο Οδηγός Αξιολόγησης εφαρµόζεται κατά την αξιολόγηση αιτήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές Πληροφορίες για τα Φωτοβολταϊκά Συστήµατα

Γενικές Πληροφορίες για τα Φωτοβολταϊκά Συστήµατα Γενικές Πληροφορίες για τα Φωτοβολταϊκά Συστήµατα Business Unit: CON No of Pages: 6 Authors: AR Use: External Info Date: 01/03/2007 Τηλ.: 210 6545340, Fax: 210 6545342 email: info@abele.gr - www.abele.gr

Διαβάστε περισσότερα

Το επάγγελµα του Ναυπηγού. Χαρίλαος Ν. Ψαραύτης Καθηγητής Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο

Το επάγγελµα του Ναυπηγού. Χαρίλαος Ν. Ψαραύτης Καθηγητής Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Το επάγγελµα του Ναυπηγού Χαρίλαος Ν. Ψαραύτης Καθηγητής Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Τι είναι ο ναυπηγός; Ο ναυπηγός είναι µηχανικός µε αντικείµενο το πλοίο και την τεχνολογία της ναυτιλίας Ναυτιλία ιακινεί

Διαβάστε περισσότερα

Προστασία από UPS σε 3, 5 ή 9 προβλήµατα ηλεκτρικής τροφοδοσίας;*

Προστασία από UPS σε 3, 5 ή 9 προβλήµατα ηλεκτρικής τροφοδοσίας;* Προστασία από UPS σε 3, 5 ή 9 προβλήµατα ηλεκτρικής τροφοδοσίας;* Ο κόσµος έχει γίνει πλέον πλήρως ηλεκτρονικός και ψηφιακός. Κάθε ηλεκτρικό - ηλεκτρονικό µηχάνηµα, από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή, (Η/Υ),

Διαβάστε περισσότερα

Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Email : stvrentzou@gmail.com

Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Email : stvrentzou@gmail.com 1 2.4 Παράγοντες από τους οποίους εξαρτάται η αντίσταση ενός αγωγού Λέξεις κλειδιά: ειδική αντίσταση, μικροσκοπική ερμηνεία, μεταβλητός αντισ ροοστάτης, ποτενσιόμετρο 2.4 Παράγοντες που επηρεάζουν την

Διαβάστε περισσότερα

Ενισχυτές Μετρήσεων. 3.1 Ο διαφορικός Ενισχυτής

Ενισχυτές Μετρήσεων. 3.1 Ο διαφορικός Ενισχυτής 3 Ενισχυτές Μετρήσεων 3.1 Ο διαφορικός Ενισχυτής Πολλές φορές ένας ενισχυτής σχεδιάζεται ώστε να αποκρίνεται στη διαφορά µεταξύ δύο σηµάτων εισόδου. Ένας τέτοιος ενισχυτής ονοµάζεται ενισχυτής διαφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ. +30 2610 997351, Fax +30 2610 997362. e.mail: koulsot@yahoo.gr, imaltidhs@gmail.com, e.mitronikas@ee.upatras.gr, a.n.safacas@ee.upatras.

Τηλ. +30 2610 997351, Fax +30 2610 997362. e.mail: koulsot@yahoo.gr, imaltidhs@gmail.com, e.mitronikas@ee.upatras.gr, a.n.safacas@ee.upatras. «ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΕΝΟΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΟΥ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ ΣΕ ΥΒΡΙ ΙΚΟ ΓΙΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟΥΣ ΣΚΟΠΟΥΣ» Σ. Κουλλαπής, Ι. Μαλτίδης, E. Μητρονίκας, Α. Σαφάκας Πανεπιστήµιο Πατρών Τµήµα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΤΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ ΙΙ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 ΑΙΘ.ΖΑ115-116

ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΤΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ ΙΙ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 ΑΙΘ.ΖΑ115-116 ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΤΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ ΙΙ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 ΟΜΑΔΑ Α ΔΕΥΤΕΡΑ 11-13, ΤΡΙΤΗ 9-10,10-11 ΑΣΚΗΣΗ ΠΡΑΞΗΣ ΟΜΑΔΑ Β ΔΕΥΤΕΡΑ 13-15,ΤΡΙΤΗ 11-12,12-13 ΑΣΚΗΣΗ ΠΡΑΞΗΣ ΑΙΘ.ΖΑ115-116 1 Μ.ΠΗΛΑΚΟΥΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ ΙΙ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Ηλεκτροπαραγωγών Ζευγών

Εφαρμογές Ηλεκτροπαραγωγών Ζευγών Εφαρμογές Ηλεκτροπαραγωγών Ζευγών ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Του ΒΛΑΔΙΜΗΡΟΥ ΔΕΝΔΡΑΛΙΔΗ Επιβλέπων : Δρ Σταύρος Καμινάρης, Επίκουρος καθηγητής ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Περιεχόμενα Πτυχιακής Εισαγωγή Γεννητρια Κινητηρας Λειτουργια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΥΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ Υ ΡΟ ΟΤΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΤΗΣ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΙΟΝΥΣΟΥ

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΥΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ Υ ΡΟ ΟΤΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΤΗΣ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΙΟΝΥΣΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΗΜΟΣ ΙΟΝΥΣΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Άγ. Στέφανος, 1 Αυγούστου 2012 ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΥΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ Υ ΡΟ ΟΤΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ

Διαβάστε περισσότερα

ENCO Μ.Ε.Π.Ε. - Νίκαιας 9, 55132 Καλαμαριά - Θεσσαλονίκη. 3. Τοπική Αντιστάθμιση Αέργου Ισχύος. EnCo ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ENCO Μ.Ε.Π.Ε. - Νίκαιας 9, 55132 Καλαμαριά - Θεσσαλονίκη. 3. Τοπική Αντιστάθμιση Αέργου Ισχύος. EnCo ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ 3. Τοπική Αντιστάθμιση Αέργου Ισχύος Η τεχνική προσέγγιση για την επίτευξη του εγγυημένου ποσοστού εξοικονόμησης που σας προτείνει η εταιρεία μας αποσκοπεί στην μείωση των απωλειών (W) που εμφανίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί απαιτείται σύστημα λίπανσης

Γιατί απαιτείται σύστημα λίπανσης 1 Γιατί απαιτείται σύστημα λίπανσης Οι βαλβίδες και οι έδρες των βαλβίδων μερικών κινητήρων είναι περισσότερο επιρρεπείς στη φθορά όταν ένα όχημα οδηγείτε με υγραέριο LPG ή φυσικό αέριο CNG. Αυτό δεν ισχύει

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΘΕΜΑΤΑ

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2001 ΘΕΜΑΤΑ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΑΙ ΤΩΝ ΔΥΟ ΚΥΚΛΩΝ): ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΜΑ 1 ο

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας 1. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 2012-13. Αριθμός σπουδαστών

Πίνακας 1. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 2012-13. Αριθμός σπουδαστών Πίνακας. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 0-3 ΤΜΗΜΑ: ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Α/Α Τίτλος θέματος Μέλος Ε.Π Σύντομη περιγραφή Διακόπτες δικτύων ισχύος 3 4 5 Μηχανικά χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ 1 ης ΤΑΞΗΣ (Κεφ. 18)

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ 1 ης ΤΑΞΗΣ (Κεφ. 18) ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ 1 ης ΤΑΞΗΣ (Κεφ. 18) Άσκηση 1. Α) Στο κύκλωμα του παρακάτω σχήματος την χρονική στιγμή t=0 sec ο διακόπτης κλείνει. Βρείτε τα v c και i c. Οι πυκνωτές είναι αρχικά αφόρτιστοι. Β)

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α. ΗΛΕΚΤΡΟΝΟΜΟΙ ( ΡΕΛΕ ) ή ΤΗΛΕΧΕΙΡΙΖΟΜΕΝΟΙ ΔΙΑΚΟΠΤΕΣ ΓΕΝΙΚΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α. ΗΛΕΚΤΡΟΝΟΜΟΙ ( ΡΕΛΕ ) ή ΤΗΛΕΧΕΙΡΙΖΟΜΕΝΟΙ ΔΙΑΚΟΠΤΕΣ ΓΕΝΙΚΑ Page 1 of 66 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΗΛΕΚΤΡΟΝΟΜΟΙ ( ΡΕΛΕ ) ή ΤΗΛΕΧΕΙΡΙΖΟΜΕΝΟΙ ΔΙΑΚΟΠΤΕΣ ΓΕΝΙΚΑ Οι ηλεκτρονόμοι ( ΡΕΛΕ ) αποτελούν βασικό στοιχείο στα κυκλώματα του κλασσικού αυτοματισμού. Με την χρήση των ηλεκτρονόμων

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ-ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ-ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΗΣ ΘΕΤΙΗΣ-ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΗΣ ΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΕΙΟΥ Θέμα ο. ύλινδρος περιστρέφεται γύρω από άξονα που διέρχεται από το κέντρο μάζας του με γωνιακή ταχύτητα ω. Αν ο συγκεκριμένος κύλινδρος περιστρεφόταν

Διαβάστε περισσότερα

Διαστασιολόγηση ουδετέρου αγωγού σε εγκαταστάσεις με αρμονικές

Διαστασιολόγηση ουδετέρου αγωγού σε εγκαταστάσεις με αρμονικές Διαστασιολόγηση ουδετέρου αγωγού σε εγκαταστάσεις με αρμονικές Όπως είναι γνωστό, η παρουσία μη γραμμικών φορτίων σε ένα ηλεκτρικό κύκλωμα δημιουργεί αρμονικές συνιστώσες ρεύματος στα καλώδια τροφοδοσίας.

Διαβάστε περισσότερα

npapanikolaou@teilam.gr

npapanikolaou@teilam.gr ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΟΥ ρ.-μηχ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Α) Γενικά Στοιχεία ΤΡΕΧΟΥΣΑ ΘΕΣΗ: Ι ΑΚΤΙΚΟ / ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΤΗΛΕΦΩΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟΥ: e-mail: Καθηγητής Εφαρµογών στο Τµήµα Ηλεκτρολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΠΑΪΩΑΚΕΙΜ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΩΝ

ΠΑΠΑΪΩΑΚΕΙΜ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΩΝ ΠΑΠΑΪΩΑΚΕΙΜ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΩΝ Επιβλέπων: Μαδεμλής Χρήστος,

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες και δήλωση κατασκευαστή Ηλεκτρομαγνητικές εκπομπές και ατρωσία

Οδηγίες και δήλωση κατασκευαστή Ηλεκτρομαγνητικές εκπομπές και ατρωσία Οδηγίες και δήλωση κατασκευαστή Ηλεκτρομαγνητικές εκπομπές και ατρωσία Ελληνικά Σελίδα AirSense 10 AirCurve 10 1-3 S9 Series 4-6 Stellar 7-9 S8 & S8 Series II VPAP Series III 10-12 AirSense 10 AirCurve

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε.

ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε. ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε. EEN HELLAS S.A. (EDF( group) ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΒΡΙΔΙΚΟΥ ΣΤΑΘΜΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ, ΕΓΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΗΣ ΙΣΧΥΟΣ 100MW 90,1MW Αιολικά Πάρκα 100 MW Aνάστροφο Αντλησιοταμιευτικό

Διαβάστε περισσότερα

HΛΕΚΤΡΟΠΡΟΩΣΗ ΠΛΟΙΩΝ ΚΑΙ ΠΛΗΡΩΣ ΕΞΗΛΕΚΤΡΙΣΜΕΝΟ ΠΛΟΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΙΣΧΥΟΣ

HΛΕΚΤΡΟΠΡΟΩΣΗ ΠΛΟΙΩΝ ΚΑΙ ΠΛΗΡΩΣ ΕΞΗΛΕΚΤΡΙΣΜΕΝΟ ΠΛΟΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΙΣΧΥΟΣ HΛΕΚΤΡΟΠΡΟΩΣΗ ΠΛΟΙΩΝ ΚΑΙ ΠΛΗΡΩΣ ΕΞΗΛΕΚΤΡΙΣΜΕΝΟ ΠΛΟΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΙΣΧΥΟΣ Ι. Μ. Προυσαλίδης, Επ. Καθηγητής ΕΜΠ ρ Ι. Κ. Χατζηλάου, Καθηγητής ΣΝ ρ E. Στυβακτάκης, ΕΣΜΗΕ ΑΕ ρ Φ. Κανέλλος,

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση δομής και λειτουργίας ηλεκτρικού οχήματος

Ανάλυση δομής και λειτουργίας ηλεκτρικού οχήματος ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ Τ. Ε. Ι. ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Επιβλέπων: ΕΡΙΕΤΤΑ Ι. ΖΟΥΝΤΟΥΡΙΔΟΥ, Εργ. Συνεργάτης Ανάλυση δομής και λειτουργίας ηλεκτρικού οχήματος

Διαβάστε περισσότερα

1. Ρυθμίσεις ανάλογα με τη χώρα και λειτουργική ασφάλεια 2. 4. Προδιαγραφές αντιστροφέα ULX 4000 9

1. Ρυθμίσεις ανάλογα με τη χώρα και λειτουργική ασφάλεια 2. 4. Προδιαγραφές αντιστροφέα ULX 4000 9 Περιεχόμενα Περιεχόμενα 1. Ρυθμίσεις ανάλογα με τη χώρα και λειτουργική ασφάλεια 2 2. Γερμανία, Ρυθμίσεις χώρας 4 3. Γαλλία 8 4. Προδιαγραφές αντιστροφέα ULX 4000 9 L00410594-01_27 1 1. Ρυθμίσεις ανάλογα

Διαβάστε περισσότερα

Alféa. Aντλίες Θερµότητας Inverter

Alféa. Aντλίες Θερµότητας Inverter Alféa Aντλίες Θερµότητας Inverter Εµπιστευτείτε ένα µεγάλο Ευρωπαίο κατασκευαστή Ο Γαλλικός οίκος ATLANTIC µε 40 χρόνια εµπειρία στην παραγωγή συστηµάτων θέρµανσης και εξοικονόµησης ενέργειας και µε πάνω

Διαβάστε περισσότερα

Λαμπτήρες Μαγνητικής Επαγωγής

Λαμπτήρες Μαγνητικής Επαγωγής Φωτισμός οδοποιίας, πάρκων, πλατειών ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ-ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΦΩΤΙΣΤΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ ΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΕΠΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ LED Λαμπτήρες Μαγνητικής Επαγωγής Light Emitting Diodes LED Αρχή λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

Οι μετατροπείς συχνότητας της ΑΒΒ καθιστούν τις αντλίες ευφυείς

Οι μετατροπείς συχνότητας της ΑΒΒ καθιστούν τις αντλίες ευφυείς Έξυπνη άντληση Οι μετατροπείς συχνότητας της ΑΒΒ καθιστούν τις αντλίες ευφυείς Οι αυξανόμενες απαιτήσεις για νερό που προκύπτουν από την παγκόσμια αστικοποίηση και οι σχετικές οδηγίες της ΕΕ, καθιστούν

Διαβάστε περισσότερα

«Ηλεκτρικές εγκαταστάσεις εμπορικού πλοίου» (Electrical installations in cargo vessels)

«Ηλεκτρικές εγκαταστάσεις εμπορικού πλοίου» (Electrical installations in cargo vessels) Τ.Ε. Ι. ΠΕΙΡΑΙΑ Σ.Τ.Εφ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία «Ηλεκτρικές εγκαταστάσεις εμπορικού πλοίου» (Electrical installations in cargo vessels) Παπαδημητρίου Δ. Ιωάννης Α.Μ.:27708 Εισηγητής Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

8. ιακοπτική Λειτουργία Τρανζίστορ- Ι.Σ. Χαλκιάδης διαφάνεια 1. ιακοπτική λειτουργία: περιοχή κόρου: ON ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. περιοχή αποκοπής: OFF

8. ιακοπτική Λειτουργία Τρανζίστορ- Ι.Σ. Χαλκιάδης διαφάνεια 1. ιακοπτική λειτουργία: περιοχή κόρου: ON ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. περιοχή αποκοπής: OFF 8. ιακοπτική Λειτουργία Τρανζίστορ- Ι.Σ. Χαλκιάδης διαφάνεια 1 8. ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ Ο ΗΓΗΣΗΣ ΦΟΡΤΙΟΥ Το τρανζίστορ σαν διακόπτης ιακοπτική λειτουργία: περιοχή κόρου: ON περιοχή αποκοπής: OFF 8. ιακοπτική Λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα