WWF Ελλάς Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης"

Transcript

1

2 WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης, Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΕΙΔΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Γιώργος Βλάχος, Γιώργος Καρέτσος, Νίκος Μπελαβίλας, Θύμιος Παπαγιάννης ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΟΥ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Σχολή Δασολογίας & Φυσικού Περιβάλλοντος, Εργαστήριο Δασικής Διαχειριστικής & Τηλεπισκόπησης: Ιωάννης Γήτας ΟΜΑΔΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΟΥ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ Αναστασία Πολυχρονάκη, Γεωργία Γαλιδάκη, Ελένη Δραγόζη, Χαρά Μηνάκου, Κωνσταντίνος Δημητρακόπουλος, Μαρία Τομπουλίδου, Μίλτος Μελιάδης, Ελευθερία Βράνια και Δημήτρης Σκέντος Γλωσσική επιμέλεια Αριάδνη Χατζηανδρέου Σχεδιασμός & Γραφιστική επιμέλεια Άρης Τοτόμης ΕΚΤΥΠΩΣΗ & ΒΙΒΛΙΟΔΕΣΙΑ Λυχνία Α.Ε. ISBN ΠΛΗΡΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΝΑΦΟΡΑ Λιαρίκος, Κ., Μαραγκού, Π., & Παπαγιάννης Θ. (επιμ. έκδοσης) Η Ελλάδα τότε και τώρα: Διαχρονική χαρτογράφηση των καλύψεων γης, WWF Ελλάς, Αθήνα. Η έκδοση έχει τυπωθεί σε χαρτί Tauro Sappi/120gr πιστοποιημένο κατά FSC

3 Η παρούσα έκδοση ετοιμάστηκε στο πλαίσιο του προγράμματος «Το Μέλλον των Δασών», το οποίο εκπονήθηκε από το WWF Ελλάς. Το πρόγραμμα συγχρηματοδοτήθηκε από τα Κοινωφελή Ιδρύματα Ι.Σ. Λάτση, Α.Γ. Λεβέντη και Μποδοσάκη, και με την υποστήριξη ιδιωτών.

4

5 Γεωγραφικο Διαμερισμα ΗΠΕΙΡΟΥ 3.1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το γεωγραφικό διαμέρισμα (ΓΔ 1 ) Ηπείρου καταλαμβάνει επιφάνεια τετρ. χλμ., που αντιστοιχεί στο 7% της συνολικής έκτασης της χώρας. Εκτείνεται από τον Αμβρακικό κόλπο στο νότο, μέχρι τα σύνορα με Αλβανία στο βορρά, και από το Ιόνιο πέλαγος δυτικά, μέχρι την οροσειρά της Πίνδου στα ανατολικά. Διοικητικά υπάγεται στην αποκεντρωμένη διοίκηση Ηπείρου - Κεντρικής Μακεδονίας και διαιρείται σε τέσσερις περιφερειακές ενότητες (νομούς): τα Ιωάννινα, την Άρτα, την Πρέβεζα και τη Θεσπρωτία. Η περιφερειακή ενότητα Ιωαννίνων καταλαμβάνει το 54% της συνολικής έκτασης του ΓΔ. Ακολουθεί η Άρτα με 18%, η Θεσπρωτία με 17% και, τέλος, η Πρέβεζα με 11% ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑ Το ΓΔ Ηπείρου οριοθετείται φυσικά από την οροσειρά της Πίνδου στα ανατολικά - βορειοανατολικά, μια σειρά σημαντικών ορεινών όγκων στα βόρεια (όπου και συνορεύει με Αλβανία), το Ιόνιο Πέλαγος στα δυτικά και τον Αμβρακικό κόλπο στα νότια. Η μορφολογία του εδάφους της Ηπείρου χαρακτηρίζεται από τους σημαντικούς ορεινούς της όγκους, οι οποίοι καλύπτουν πάνω από το 70% της συνολικής έκτασης του ΓΔ, και από το πλούσιο δίκτυο επιφανειακών υδάτων [14]. Οι πεδινές εκτάσεις του ΓΔ εντοπίζονται στις περιφερειακές ενότητες Άρτας και Πρέβεζας, όπως και στις κοιλάδες των ποταμών Αχέροντα και Καλαμά. Τα ψηλότερα βουνά είναι ο Σμόλικας (το δεύτερο ψηλότερο βουνό της Ελλάδας και από τους μεγαλύτερους ορεινούς όγκους της Πίνδου), ο Γράμμος, η Τύμφη, η Κακαρδίτσα, τα Αθαμανικά όρη (Τζουμέρκα), το όρος Λάκμος (ή Περιστέρι) και το όρος Δούσκο (ή Νεμέρτσικα). Οι κυριότεροι ποταμοί που διασχίζουν την Ήπειρο είναι οι: Αχέροντας, Άραχθος, Καλαμάς και Λούρος, που καταλήγουν στο Ιόνιο Πέλαγος, ο Αχελώος που διασχίζει και το ΓΔ Στερεάς 1 Η συντόμευση ΓΔ, όταν χρησιμοποιείται, αντικαθιστά τον όρο «Γεωγραφικό Διαμέρισμα». 083

6 Ελλάδας, καθώς και ο Αώος που μέσω Αλβανίας εκβάλλει στην Αδριατική. Η σημαντικότερη λίμνη είναι η Παμβώτιδα ή λίμνη των Ιωαννίνων. Το κλίμα των ορεινών περιοχών τής Ηπείρου χαρακτηρίζεται από δριμείς χειμώνες με πολλές χιονοπτώσεις και βροχοπτώσεις. Η μέση ετήσια θερμοκρασία κυμαίνεται από 9 C μέχρι 18,2 C με ψυχρότερο μήνα τον Ιανουάριο (με ελάχιστες εξαιρέσεις όπου ψυχρότερος εμφανίζεται ο Δεκέμβριος ή ο Φεβρουάριος), με μέσες τιμές από 1 C στα υψόμετρα μ., μέχρι 9,5 C στις χαμηλές παραθαλάσσιες περιοχές, και θερμότερο τον Ιούλιο ή τον Αύγουστο, με μέσες τιμές από 20 C στα ορεινά μέχρι 26,5 C στην πεδιάδα της Άρτας. Το μέσο ετήσιο ύψος βροχής κυμαίνεται από 886,8 χιλιοστά στα παράλια έως χιλιοστά στα ορεινά. Οι περισσότερες βροχοπτώσεις παρουσιάζονται το χειμώνα, με 40-41% των συνολικών κατακρημνισμάτων, και ακολουθούν το φθινόπωρο με 27-34%, η άνοιξη με 20-23% και, τέλος, το καλοκαίρι με 4-9%. Γεωτεκτονικά, η περιοχή χωρίζεται σε τέσσερις ζώνες (Ιονίου, Γαβρόβου - Τρίπολης, Πίνδου και Οφιόλιθων). Τα πετρώματα που κυριαρχούν στο ΓΔ είναι οι ασβεστόλιθοι και οι σερπεντίνες, ο φλύσχης, ο σχιστόλιθος, οι δολομίτες και τα μάρμαρα. Όπου επικρατούν οι αδιαπέραστοι από το νερό σερπεντίνες και ο φλύσχης (π.χ. στο Σμόλικα), σχηματίζονται πολλά ρυάκια, λίμνες και μικροί βάλτοι. Οι ασβεστόλιθοι και δολομίτες που επικρατούν κυρίως στην Τύμφη έχουν διαχρονικά κομματιαστεί και διαβρωθεί σε μεγάλο βαθμό, σχηματίζοντας το σημερινό τοπίο τής ευρύτερης περιοχής το οποίο χαρακτηρίζεται από φαράγγια και ψηλά βράχια ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Η ποικιλία και η εναλλαγή των χερσαίων, θαλάσσιων και υδάτινων φυσικών οικοσυστημάτων που συνθέτουν την εικόνα του ΓΔ της Ηπείρου είναι ιδιαίτερης σημασίας, καθώς περιλαμβάνει μεγάλο τμήμα του φάσματος τύπων βλάστησης και οικότοπων που απαντάται συνολικά στην Ελλάδα. Από μεμονωμένες μελέτες για συγκεκριμένα είδη ή περιοχές υπολογίζεται ότι σε επίπεδο χλωρίδας απαντώνται περισσότερα από είδη και υποείδη. Τα αμιγή και μεικτά δάση φυλλοβόλων και κωνοφόρων της ορεινής και ημιορεινής ζώνης της Πίνδου αποτελούν βασικό ενδιαίτημα της καφέ αρκούδας (κινδυνεύον) [16], ενώ γενικότερα στην Ήπειρο συναντάμε τα περισσότερα μεγάλα θηλαστικά της Ελλάδας όπως ο λύκος (τρωτό) και το αγριόγιδο. Στην Ήπειρο φωλιάζει ακόμη ο ασπροπάρης (κρισίμως κινδυνεύον) και τοπικά το όρνιο (κρισίμως κινδυνεύον στην ηπειρωτική Ελλάδα) και άλλα αρπακτικά όπως ο χρυσαετός, ο κραυγαετός, ο γερακαετός και το χρυσογέρακο (κινδυνεύοντα), καθώς και μαυροπελαργοί (κινδυνεύον) [16]. Τα εκτεταμένα και ώριμα δάση του ΓΔ φιλοξενούν πλούτο δασόβιων πτηνών, όπως για παράδειγμα τέσσερα είδη δρυοκολαπτών. Το πλούσιο υδατικό δίκτυο της Ηπείρου συντηρεί μια ενδιαφέρουσα ιχθυοπανίδα με ενδημικά είδη όπως η ηπειρώτικη τσίμα στη λίμνη Παμβώτιδα (κρισίμως κινδυνεύον), ο αχερωνογοβιός στον κάτω ρου του Αχέροντα (τρωτό), η πέστροφα του Λούρου (κινδυνεύον) και η λουροβελονίτσα (τρωτό) στον Λούρο, η αραχθοβελονίτσα, ενδημική του συστήματος του Αράχθου (κινδυνεύον), και το γκαβόχελο (κρισίμως κινδυνεύον). Η πανίδα των αρθρόποδων της Ηπείρου είναι επίσης σημαντική με πολυάριθμα είδη, ανάμεσά τους το κρισίμως κινδυνεύον ενδημικό ορθόπτερο Chorthippus lacustris, καθώς και η ενδημική πεταλούδα Pseudochazara amymone (κινδυνεύον) [16]. Από τα βόρεια προς τα νότια, εντοπίζοντας τα χαρακτηριστικότερα οικοσυστήματα του ΓΔ, ξεχωρίζει ο Γράμμος, ο οποίος αποτελεί ένα από τα παραγωγικότερα αλλά και πιο αδιατάραχτα δασικά συμπλέγματα της Ελλάδας. Στα χαμηλά υψόμετρα του Γράμμου φυτρώνουν κυρίως δρύες, γάβροι, φράξοι, οξιές και μαύρα πεύκα. Σε μεγαλύτερο υψόμετρο φύονται η μαύρη και λευκόδερμη πεύκη, ενώ πάνω από τα μ. απλώνονται τα πιο εκτεταμένα αλπικά λιβάδια της χώρας. Παρότι η χλωρίδα του Γράμμου δεν έχει μελετηθεί εκτενώς, μέχρι σήμερα έχουν 084

7 αναγνωριστεί περισσότερα από 500 είδη φυτών, εκ των οποίων τα 22 είναι ενδημικά και μερικά πολύ σπάνια [30]. Τέλος, η περιοχή των Μαστοροχωρίων με πάνω από 120 είδη πεταλούδων -μεταξύ των οποίων και πολλά απειλούμενα- έχει προταθεί να ενταχθεί στο δίκτυο των Σημαντικών Περιοχών για τις Πεταλούδες [47]. Το απομονωμένο όρος Σμόλικας φιλοξενεί πολλά και ποικίλα δάση, όπως δρυοδάση στα χαμηλά υψόμετρα, δάση μαύρης πεύκης και υβριδογενούς ελάτης σε μεγαλύτερα υψόμετρα, ενώ πάνω από τα μ. περίπου επικρατεί το ρόμπολο, το οποίο διαδέχεται η υπαλπική βλάστηση. Τα βουνά της Β. Πίνδου Σμόλικας, Γράμμος, Πυροστιά, Ζυγός κ.λπ. αποτελούν το σημαντικότερο κέντρο ενδημισμού στα Βαλκάνια, όσον αφορά στην ιδιαίτερη χλωρίδα που συναντάμε στα σερπεντινικά εδάφη, τόσο λόγω του υψηλού αριθμού ενδημικών (32-42) αλλά και από εξελικτικής σκοπιάς, καθώς πολλά από αυτά τα ενδημικά είδη ανήκουν σε υπολειμματικές ή απομονωμένες ομάδες [40]. Τέτοια είδη είναι το κεράστιο Cerastium smolikanum, η Aubrieta glabrescens, η πικραλίδα Crepis merxmuelleri (τρωτό) [28], η καμπανούλα Campanula hawkinsiana, το Leptoplax emarginata, τα είδη του γένους Bormuellera, η βιόλα Viola dukadjinica, σιληνές όπως οι Silene pindicola, S. haussknechtii, S. schwarzenbergeri, το αγριοράδικο Taraxacum pindicum κ.λπ. Η Β. Πίνδος είναι ένα αρχαίο αλλά ενεργό κέντρο ειδογένεσης όσον αφορά στη σερπεντινική χλωρίδα. Νοτιότερα στο ΓΔ υψώνεται η Τύμφη, αποτελούμενη από πολλές κορυφές και δύο σημαντικά φαράγγια, του Βίκου και του Αώου, γύρω από τα οποία έχει οριοθετηθεί ο Εθνικός Δρυμός Βίκου - Αώου. Η πλούσια και σπάνια χλωρίδα του Εθνικού Δρυμού περιλαμβάνει περισσότερα από είδη, καθώς και όλους τους τύπους βλάστησης, από τα παρόχθια δάση και τη χασμοφυτική βλάστηση στα βράχια των φαραγγιών, μέχρι τα δάση μεγάλων υψομέτρων και τα αλπικά λιβάδια. Πολλά τοπικά ενδημικά είδη (π.χ. η κενταύρια Centaurea pawlowski και η σιληνή Silene intonsa), αλλά και ενδημικά της Ελλάδας (π.χ. το λιθόσπερμο Lithospermium goulandriorum, η μινουάρτια Minuartia pseudosaxigrafa) συγκεντρώνονται στις κορυφές της Τύμφης και στα δύο φαράγγια [22]. Στον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου έχουν καταγραφεί 415 είδη φυτών. Ανάμεσά τους τοπικά ενδημικά όπως η κενταύρια των ορέων των Βλάχων Centaurea vlachorum (τρωτό) [38], ενδημικά της κεντρικής και βορειοδυτικής Ελλάδας (π.χ. η σολδανέλλα Soldanella pindicola, η φριτιλάρια Fritillaria epirotica, είδος τρωτό), ευρύτερα ενδημικά όπως η λαδανιά η αλβανική (Cistus albanicus) και η βιόλα η αλβανική (Viola albanica), καθώς και ενδημικά των Βαλκανίων (π.χ. η μινουάρτια Minuartia baldacii, το αγριοκρέμμυδο Allium breviradum). Τα κυρίαρχα δασικά είδη που απαντώνται και στα υπόλοιπα βουνά του ΓΔ είναι η μαύρη πεύκη, η υβριδογενής ελάτη, το ρόμπολο (ενδημικό είδος των Βαλκανίων), η οξιά και είδη άρκευθου στα μεγαλύτερα υψόμετρα, ενώ στα χαμηλότερα υψόμετρα συναντάμε διάφορα είδη δρυών, πλατάνια, καστανιές, φράξους, γάβρους, σφενδάμια, ιτιές, σκλήθρα, οστρυές και λεύκες. Η θαμνώδης βλάστηση περιλαμβάνει εκτάσεις με πουρνάρια, κουμαριές κ.ά. [12]. Οι υγρότοποι του Αμβρακικού κόλπου αποτελούνται από το διπλό δέλτα των ποταμών Λούρου και Άραχθου, υφάλμυρες λιμνοθάλασσες (Τσουκαλιό, Ροδιά και Λογαρού), αμμώδεις λουρονησίδες, υγρά λιβάδια και εκτεταμένους αλμυρόβαλτους. Βόρεια της Ροδιάς εξαπλώνεται ο μεγαλύτερος καλαμιώνας της Ελλάδας, ενώ κατά μήκος των δυο ποταμών συναντάμε επίσης κάποια από τα πλέον εκτεταμένα παρόχθια δάση της χώρας. Ο Αμβρακικός αποτελεί τη σημαντικότερη ή και τη μόνη περιοχή όπου εξακολουθούν να φωλιάζουν χαλκόκοτες (κρισίμως κινδυνεύον), ήταυροι (κινδυνεύον), βαλτόπαπιες, αργυροπελεκάνοι, κρυπτοτσικνιάδες, χουλιαρομύτες, χειμωνογλάρονα κ.ά. (τρωτά είδη) [16]. Κάθε χειμώνα ο Αμβρακικός συγκεντρώνει χιλιάδες πάπιες και φαλαρίδες, σπάνια είδη όπως καλημάνες και λεπτόραμφους γλάρους, καθώς και σημαντικούς πληθυσμούς ορισμένων ευρωπαϊκών αρπακτικών ειδών. 085

8 Οι θεσμοθετημένες προστατευόμενες περιοχές περιλαμβάνουν: 2 Εθνικούς Δρυμούς (Πίνδου και Βίκου - Αώου) 3 Εθνικά Πάρκα (Βόρειας Πίνδου Υγρότοπων Αμβρακικού κόλπου και Τζουμέρκων, Περιστερίου και χαράδρας Αράχθου, μικρό τμήμα του οποίου ανήκει στο ΓΔ Θεσσαλίας) 1 Περιοχή Οικοανάπτυξης (Λίμνης Παμβώτιδας) 1 Υγρότοπο διεθνούς σημασίας (Ramsar) (Κόλπος Αμβρακικού) 28 περιοχές οι οποίες περιλαμβάνονται στο ευρωπαϊκό οικολογικό δίκτυο Natura 2000 (Οδηγίες 92/43/ΕΟΚ και 79/409/ΕΟΚ) 2 Αισθητικά δάση (περιαστικό δάσος Ιωαννίνων και παραλιακό δάσος Νικοπόλεως - Μύτικα Πρέβεζας) και 2 Διατηρητέα μνημεία της Φύσης (ο Πλάτανος της Άρτας και ο Πλάτανος στην Ελαία Θεσπρωτίας). 2 Ειδικά Προστατευόμενες Περιοχές σύμφωνα με το Πρωτόκολλο 4 της Σύμβασης της Βαρκελώνης (Αισθητικό δάσος Νικοπόλεως - Μύτικα Πρέβεζας και Αμβρακικός Κόλπος) Τοπία ιδιαιτέρου φυσικού κάλλους, τα οποία συγκεντρώνονται κυρίως στην παράκτια περιοχή που εκτείνεται από τις εκβολές του Αχέροντα ως τη Σαγιάδα και στον κεντρικό ορεινό όγκο κ.λπ. 34 Καταφύγια Άγριας Ζωής 086

9 3.4. ΚΑΛΥΨΕΙΣ ΓΗΣ Σύμφωνα με την παρούσα χαρτογράφηση, το 1987 περίπου στρέμματα (25,2% της έκτασης του ΓΔ) καλύπτονταν από δάση (κωνοφόρων και πλατύφυλλων), μέγεθος που έπεσε στα περίπου στρέμματα (24%) το 2007 (Χάρτες 3.1, 3.2). Η μείωση αυτή οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στην απώλεια πλατύφυλλων δασών ( στρ.). Σημαντική μείωση έχουν υποστεί οι εκτάσεις χαμηλής βλάστησης που στην εικοσαετία έχουν απολέσει το 22% της έκτασής τους, ενώ μειωμένοι κατά 6% παρουσιάζονται και οι θαμνώνες αείφυλλων/ πλατύφυλλων - μεταβατικές δασώδεις περιοχές. Σημαντική αύξηση της έκτασής τους παρουσιάζουν οι θαμνότοποι (αύξηση κατά στρέμματα, δηλαδή 37%), οι γεωργικές εκτάσεις (αύξηση κατά στρέμματα, δηλαδή 17,6%) και η κατηγορία «λοιπές καλύψεις», η οποία πιθανότατα είναι συμπτωματική λόγω χιονοκάλυψης κατά τη διάρκεια λήψης της δορυφορικής εικόνας. Πίνακας 3.1 Κατηγορίες κάλυψης γης στο γεωγραφικό διαμέρισμα Ηπείρου τα έτη 1987 και Οι εκτάσεις αφορούν απόλυτα νούμερα και δεν αποτυπώνουν τη χωρική μεταβολή μεταξύ των καλύψεων που σχολιάζεται στο παρόν κεφάλαιο Κατηγορία κάλυψης γης: έκταση (στρ) έκταση (στρ) Δάσος κωνοφόρων Δάσος πλατύφυλλων Θαμνώνας αείφυλλων/πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδης περιοχή Θαμνότοπος Έκταση χαμηλής βλάστησης Γεωργική έκταση Λοιπές καλύψεις* Καμένη έκταση 0 0 Υδάτινη επιφάνεια *Οικισμοί, βραχώδεις εξάρσεις, λατομεία, εκτάσεις καλυμμένες από χιόνι 087

10 Στο παρακάτω σχήμα (Σχήμα 3.1) παρατίθενται οι αλλαγές στις κατηγορίες κάλυψης γης για το διάστημα ανά υψομετρική ζώνη (Χάρτης 3.3). Βάσει αυτής της ανάλυσης δεν διακρίνονται σημαντικά διαφοροποιημένες εσωτερικές τάσεις. Φαίνεται, παρόλα αυτά, ότι οι μεταβολές στις γεωργικές εκτάσεις και στις εκτάσεις χαμηλής βλάστησης επικεντρώνονται στα ημιορεινά υψόμετρα, ενώ οι αυξήσεις των θαμνότοπων ισομοιράζονται στην ημιορεινή και ορεινή ζώνη κυρίως. Προκύπτει το συμπέρασμα ότι στα ορεινά, τις εκτάσεις χαμηλής βλάστησης έχουν διαδεχθεί οι θαμνότοποι, ενώ στα ημιορεινά οι γεωργικές εκτάσεις έχουν επεκταθεί εις βάρος των εκτάσεων χαμηλής βλάστησης. Οι δύο αυτές τάσεις μπορεί να καταδεικνύουν αφενός την εγκατάλειψη της ορεινής κτηνοτροφίας και αφετέρου τις επιπτώσεις της γεωργικής πολιτικής στα πιο παραγωγικά εδάφη μ μ. >800 μ. Εκτάση Αλλαγής (στρ.) Δάσος Έκταση θαμνώδους βλάστησης Έκταση χαμηλής βλάστησης Γεωργική έκταση Λοιπές καλύψεις* *Οικισμοί, βραχώδεις εξάρσεις, λατομεία, εκτάσεις καλυμμένες από χιόνι Σχήμα 3.1 Κατηγορίες κάλυψης γης και έκταση αλλαγών ( ) ανά υψομετρική ζώνη στο γεωγραφικό διαμέρισμα της Ηπείρου. 088

11 Γεωργικές εκτάσεις που άλλαξαν το διάστημα Κατά τη διάρκεια της εικοσαετίας , στρέμματα γεωργικής γης (3,45% της συνολικής έκτασης του ΓΔ) μετατράπηκαν σε εκτάσεις χαμηλής βλάστησης, δάση και θαμνότοπους (περίπου 30%, 29% και 27% της έκτασης της αλλαγής αντίστοιχα) (Χάρτης 3.4). Φαίνεται ότι οι καλύψεις αυτές διαδέχτηκαν καλλιέργειες οι οποίες είχαν σταδιακά εγκαταλειφθεί τόσο ως αποτέλεσμα ευρύτερων κοινωνικοοικονομικών τάσεων (συγκέντρωση στα αστικά κέντρα), όσο και ως παράγωγο της πολιτικής γεωργικών επιδοτήσεων που λειτούργησε εις βάρος των οριακών γαιών Εκτάσεις που μετατράπηκαν σε γεωργικές το διάστημα Εξετάζοντας την αντίθετη περίπτωση της παραπάνω αλλαγής, δηλαδή εκτάσεις διαφορετικών τύπων κάλυψης που μετατράπηκαν σε γεωργικές, εντοπίζεται μια επέκταση των γεωργικών γαιών της τάξης των στρεμμάτων (Χάρτης 3.5). Ως ποσοστό της έκτασης του ΓΔ η έκταση αυτή αντιστοιχεί στο 7,48%, ποσοστό αντίστοιχο των άλλων ΓΔ της χώρας. Οι αλλαγές κατανέμονται σε όλη την έκταση της Ηπείρου, κατά βάση, όμως, συγκεντρώνονται σε παραθαλάσσιες και αστικές εκτάσεις, σε περιοχές δηλαδή που ανήκουν στην πρώτη (0-200 μ.) και στη δεύτερη ( μ.) υψομετρική ζώνη (Χάρτης 3.3). Αυτό συμβαίνει διότι το χαμηλό υψόμετρο και η εύκολη πρόσβαση θέτει τις κατάλληλες βάσεις για περαιτέρω διεύρυνση των δραστηριοτήτων σε αυτές τις περιοχές Δάση που άλλαξαν στο διάστημα Σε ό,τι αφορά τα δάση που μετατράπηκαν σε άλλες μορφές καλύψεων γης, οι σχετικές εκτάσεις ανέρχονται σε σχεδόν στρέμματα (Χάρτης 3.6). Σε απόλυτες τιμές το νούμερο αυτό είναι σημαντικά μικρότερο σε σχέση με άλλα ΓΔ, αν όμως το εξετάσουμε ως ποσοστό επί της συνολικής έκτασης του ΓΔ, η Ήπειρος έρχεται στην πρώτη θέση πανελλαδικά (ποσοστό 3,82%, έναντι εθνικού μέσου όρου 2,13%). Το μεγαλύτερο τμήμα των δασών του ΓΔ που άλλαξαν μετατράπηκε σε θαμνότοπους, γεωργικές εκτάσεις, και εκτάσεις χαμηλής βλάστησης (46%, 32%, και 11% επί του συνόλου της αλλαγής αντίστοιχα). Η ελλιπής δασική διαχείριση σε συνδυασμό με τις έντονες ανθρώπινες δραστηριότητες (άναρχη ανάπτυξη υποδομών, πυρκαγιές, υπερβόσκηση κ.ά.) δικαιολογούν σε ένα μεγάλο βαθμό τη συγκεκριμένη αλλαγή. 089

12 Δάση που μετατράπηκαν σε εκτάσεις χαμηλής και θαμνώδους βλάστησης το διάστημα Εξετάζοντας μια υποπερίπτωση της παραπάνω αλλαγής, δηλαδή δάση που μετατράπηκαν σε θαμνώνες αείφυλλων/πλατύφυλλων - μεταβατικές δασώδεις περιοχές, θαμνότοπους και εκτάσεις χαμηλής βλάστησης, παρατηρούμε ότι αυτή αφορά εκτάσεις μεγαλύτερες των στρεμμάτων (Χάρτης 3.7) ή, σε επίπεδο ποσοστού επί της συνολικής έκτασης του ΓΔ, στο 2,56%, αριθμό σχεδόν διπλάσιο του εθνικού μέσου (1,37%). Η μετατροπή αυτή συνδέεται άμεσα με περιστατικά πυρκαγιών (όπως οι πυρκαγιές των ετών 1988, 1997 και 2000 που έχουν κάψει έκταση μεγαλύτερη των στρ.) που καταστρέφουν τη δασική βλάστηση, η οποία δεν δείχνει σημάδια ανάκαμψης. Η απώλεια των δασικών εκτάσεων πολλές φορές οφείλεται και σε συνδυασμό των επιπτώσεων των πυρκαγιών με αυτές της βόσκησης, βασικής αιτίας υποβάθμισης των δασών σε εκτάσεις χαμηλής βλάστησης Εκτάσεις χαμηλής και θαμνώδους βλάστησης που μετατράπηκαν σε δάση το διάστημα Η συγκεκριμένη αλλαγή (Χάρτης 3.8), δηλαδή εκτάσεις χαμηλής και θαμνώδους βλάστησης που μετατράπηκαν σε δάση, αφορά περίπου στρέμματα. Το ποσοστό της αλλαγής επί της συνολικής έκτασης του ΓΔ (1,62%) βρίσκεται περίπου στο ενδιάμεσο των ΓΔ της χώρας (1,15%). Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συγκέντρωση της αλλαγής σε περιοχές που συνορεύουν με την Αλβανία, όπως τα Μαστοροχώρια και τα Ζαγοροχώρια του νομού Ιωαννίνων. Οι απομακρυσμένες αυτές περιοχές υπέστησαν ιστορικά μεγάλες καταστροφές, με συνέπεια την ερήμωση της περιοχής και την αποδημία των κατοίκων στα μεγάλα αστικά κέντρα. Η ερήμωση και η παντελής έλλειψη ανθρώπινης δραστηριότητας ευνόησαν τη φυσική εξέλιξη της χαμηλής βλάστησης σε δασικές ενότητες, όπως απαντώνται σήμερα, διαμορφώνοντας τη σύγχρονη εικόνα της περιοχής. Στο ίδιο συμπέρασμα καταλήγουμε και με την ανάλυση των αλλαγών ανά υψομετρική ζώνη (Χάρτης 3.3), όπου σημειώνεται αύξηση των εκτάσεων που καταλαμβάνουν οι σημερινοί θαμνώνες αείφυλλων/πλατύφυλλων - μεταβατικές δασώδεις περιοχές και οι θαμνότοποι σε περιοχές της τρίτης υψομετρικής ζώνης (>800 μ.), γεγονός που ερμηνεύει το μεταβατικό στάδιο της «δάσωσης» εκτάσεων που άλλοτε μπορεί να είχαν είτε γεωργικό είτε λιβαδοπονικό χαρακτήρα. 090

13 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ-ΧΑΡΤΕΣ Χάρτης 3.1. Αποτύπωση των καλύψεων γης του Γεωγραφικού Διαμερίσματος Ηπείρου το 1987 Χάρτης 3.2. Αποτύπωση των καλύψεων γης του Γεωγραφικού Διαμερίσματος Ηπείρου το 2007 Χάρτης 3.3. Σύνολο αλλαγών ανά υψομετρική ζώνη (1= μ., 2= μ., 3= >800 μ.) για το Γεωγραφικό Διαμέρισμα Ηπείρου ( ) Χάρτης 3.4. Αποτύπωση των γεωργικών εκτάσεων που άλλαξαν το διάστημα για το Γεωγραφικό Διαμέρισμα Ηπείρου Χάρτης 3.5. Αποτύπωση των εκτάσεων που μετατράπηκαν σε γεωργικές το διάστημα για το Γεωγραφικό Διαμέρισμα Ηπείρου Χάρτης 3.6. Αποτύπωση των δασών που άλλαξαν το διάστημα για το Γεωγραφικό Διαμέρισμα Ηπείρου Χάρτης 3.7. Αποτύπωση των δασών που μετατράπηκαν σε εκτάσεις χαμηλής και θαμνώδους βλάστησης το διάστημα για το Γεωγραφικό Διαμέρισμα της Ηπείρου Χάρτης 3.8. Αποτύπωση των εκτάσεων χαμηλής και θαμνώδους βλάστησης που μετατράπηκαν σε δάση το διάστημα για το Γεωγραφικό Διαμέρισμα της Ηπείρου 091

14

15 χαρτεσ παραρτημα Γεωγραφικο Διαμερισμα ΗΠΕΙΡΟΥ

16 3.1 χαρτογραφική απεικόνιση των βασικων τυπων κάλυψης γης στην Ελλάδα Αποτύπωση τησ καταστασησ του 1987 Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ υπομνημα Δάσος κωνοφόρων ΑΛΒΑΝΙΑ Δάσος πλατύφυλλων Θαμνώνας αείφυλλων - πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδης περιοχή Θαμνότοπος Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ Έκταση χαμηλής βλάστησης Γεωργική έκταση Λοιπές καλύψεις* Καμένη έκταση Υδάτινη επιφάνεια Ισοϋψής καμπύλη 1200 μέτρων *οικισμοί, βραχώδεις εξάρσεις, λατομεία, εκτάσεις καλυμμένες από χιόνι. ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΑΡΤΑ Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 094

17 3.2 χαρτογραφική απεικόνιση των βασικων τυπων κάλυψης γης στην Ελλάδα Αποτύπωση τησ καταστασησ του 2007 Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ υπομνημα Δάσος κωνοφόρων ΑΛΒΑΝΙΑ Δάσος πλατύφυλλων Θαμνώνας αείφυλλων - πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδης περιοχή Θαμνότοπος Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ Έκταση χαμηλής βλάστησης Γεωργική έκταση Λοιπές καλύψεις* Καμένη έκταση Υδάτινη επιφάνεια Ισοϋψής καμπύλη 1200 μέτρων *οικισμοί, βραχώδεις εξάρσεις, λατομεία, εκτάσεις καλυμμένες από χιόνι. ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΑΡΤΑ Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 095

18 3.3 χαρτογραφική απεικόνιση ΤΩΝ ΕΚΤΑΣΕΩΝ ΠΟΥ ΑΛΛΑΞΑΝ ΑΝΑ ΥΨΟΜΕΤΡΙΚΗ ΖΩΝΗ το διάστημα Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ ΑΛΒΑΝΙΑ μ. ΑΛΒΑΝΙΑ μ μ μ. Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ μ μ μ μ. ΑΡΤΑ ΑΡΤΑ ΠΡΕΒΕΖΑ Χλµ. Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 096

19 3.3 χαρτογραφική απεικόνιση ΤΩΝ ΕΚΤΑΣΕΩΝ ΠΟΥ ΑΛΛΑΞΑΝ ΑΝΑ ΥΨΟΜΕΤΡΙΚΗ ΖΩΝΗ το διάστημα Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ υπομνημα Eκτάσεις που μετατράπηκαν σε: Δάσος κωνοφόρων Γεωργική έκταση ΑΛΒΑΝΙΑ μ. Δάσος πλατύφυλλων Θαμνώνα αείφυλλων - πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδη περιοχή Λοιπές καλύψεις* Καμένη έκταση Θαμνότοπο Υδάτινη επιφάνεια Έκταση χαμηλής βλάστησης *οικισμοί, βραχώδεις εξάρσεις, λατομεία, εκτάσεις καλυμμένες από χιόνι μ. Εκτάσεις που Διατηρήθηκαν Χάρτες Υψομετρικών Ζωνών Χάρτης 1: Ζώνη μ. Χάρτης 2: Ζώνη μ. Χάρτης 3: Ζώνη >800 μ. Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ μ μ. ΑΡΤΑ Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 097

20 3.4 χαρτογραφική απεικόνιση των κυριότερων αλλαγών στις καλύψεις γης στην Ελλάδα Αποτύπωση των γεωργικών εκτάσεων που άλλαξαν το διάστημα Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ υπομνημα ΑΛΒΑΝΙΑ Γεωργικές εκτάσεις που διατηρήθηκαν μεταξύ 1987 και 2007 Γεωργικές εκτάσεις που μετατράπηκαν σε: Δάσος κωνοφόρων Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ Δάσος πλατύφυλλων Θαμνώνα αείφυλλων - πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδη περιοχή Θαμνότοπο Έκταση χαμηλής βλάστησης Λοιπές καλύψεις* Καμένη έκταση Υδάτινη επιφάνεια *οικισμοί, βραχώδεις εξάρσεις, λατομεία, εκτάσεις καλυμμένες από χιόνι. ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΑΡΤΑ Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 098

21 3.5 χαρτογραφική απεικόνιση των κυριότερων αλλαγών στις καλύψεις γης στην Ελλάδα Αποτύπωση των εκτάσεων που μετατραπηκαν σε γεωργικεσ το διάστημα Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ υπομνημα ΑΛΒΑΝΙΑ Γεωργικές εκτάσεις που διατηρήθηκαν μεταξύ 1987 και 2007 Γεωργικές εκτάσεις που προήλθαν από: Δάσος κωνοφόρων Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ Δάσος πλατύφυλλων Θαμνώνα αείφυλλων - πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδη περιοχή Θαμνότοπο Έκταση χαμηλής βλάστησης Λοιπές καλύψεις* Καμένη έκταση Υδάτινη επιφάνεια *οικισμοί, βραχώδεις εξάρσεις, λατομεία, εκτάσεις καλυμμένες από χιόνι. ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΑΡΤΑ Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 099

22 Αλλαγές στα δάση Γεωγραφικο Διαμερισμα στα δάση ΑΝΑΤΟΛΙκης Γεωγραφικο Μακεδονιας Διαμερισμα & ΘΡΑΚΗΣ ΗΠΕΙΡΟΥ

23 3.6 χαρτογραφική απεικόνιση των κυριότερων αλλαγών στις καλύψεις γης στην Ελλάδα Αποτύπωση των ΔΑΣων που άλλαξαν το διάστημα Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ υπομνημα ΑΛΒΑΝΙΑ Δάση που διατηρήθηκαν μεταξύ 1987 και 2007 Δάση που μετατράπηκαν σε: Θαμνώνα αείφυλλων - πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδη περιοχή Θαμνότοπο Έκταση χαμηλής βλάστησης Γεωργική εκταση Υδάτινη επιφάνεια Καμένη έκταση Λοιπές καλύψεις* Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ *οικισμοί, βραχώδεις εξάρσεις, λατομεία, εκτάσεις καλυμμένες από χιόνι. ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΑΡΤΑ Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 101

24 3.7 χαρτογραφική απεικόνιση των κυριότερων αλλαγών στις καλύψεις γης στην Ελλάδα Αποτύπωση των ΔΑΣων που μετατραπηκαν σε ΕΚΤΑΣΕΙΣ ΧΑΜΗΛΗΣ & ΘΑΜΝΩΔΟΥΣ ΒΛΑΣΤΗΣΗΣ το διάστημα Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ υπομνημα Δάση που διατηρήθηκαν μεταξύ 1987 και 2007 ΑΛΒΑΝΙΑ Δάση που μετατράπηκαν σε εκτάσεις χαμηλής και θαμνώδους βλάστησης: Θαμνώνας αείφυλλων - πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδης περιοχή Θαμνότοπος Έκταση χαμηλής βλάστησης Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΑΡΤΑ Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 102

25 3.8 χαρτογραφική απεικόνιση των κυριότερων αλλαγών στις καλύψεις γης στην Ελλάδα Αποτύπωση των ΔΑΣων που ΠΡΟΗΛΘαν ΑΠΟ ΕΚΤΑΣΕΙΣ ΧΑΜΗΛΗΣ & ΘΑΜΝΩΔΟΥΣ ΒΛΑΣΤΗΣΗΣ το διάστημα Γεωγρ. Διαμέρισμα ΗΠΕΙΡΟΥ υπομνημα Δάση που διατηρήθηκαν μεταξύ 1987 και 2007 ΑΛΒΑΝΙΑ Δάση που προήλθαν από εκτάσεις χαμηλής και θαμνώδους βλάστησης: Θαμνώνας αείφυλλων - πλατύφυλλων, μεταβατική δασώδης περιοχή Θαμνότοπος Έκταση χαμηλής βλάστησης Κέρκυρα ΙΩΑΝΝΙΝΑ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΑΡΤΑ Χλµ. ΠΡΕΒΕΖΑ 103

26

27 Βιβλιογραφια 01. Αθανασόπουλος, Σ., Aναστόπουλος, Α., όλκας, Θ., ρόσος, Ε., Kαρασαχινίδης, Ο., Καπλανίδης, Α., Mπαϊρακτάρης, Γ., Μορφόπουλος, Ζ., Παπαγιάννη, Ν., Πασχαλίνος, Γ., Περγιαλιώτης, Π., Tσαρµπός, Β., Χασιώτης, Θ. & Xαχάµη, Β Tα φράγματα και οι λιμνοδεξαμενές του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. B έκδοση - Νέα Έργα. ΥΠΑΑΤ, Ειδική Γραμματεία Γ Κ.Π.Σ. 02. Βλάχος, Α Χλωρίδα και βλάστηση και οικολογία του ορεινού όγκου συγκροτήματος των Βαρδουσίων. Διδακτορική Διατριβή, Τμ. Βιολογίας, Παν. Πατρών. 03. Βλάχος, Γ Γεωργική γη: μεγέθη, μεταβολές, πολιτικές. Παρούσα έκδοση, σελ Γρίβας, Κ., Γεωργιακάκης, Π., Γιαννάτος, Γ., Γκάνου, Ευθ., Ιωαννίδης, Γ., Μανωλόπουλος, Α., Ξηρουχάκης, Στ., Σημαιάκης, Στ., Χριστοπούλου, Αν. & Κατακαλαίου, Αν Οικολογική αποτύπωση του Όρους Ταΰγετος για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας (τελική αναφορά - κείμενο διαβούλευσης). Βιόσφαιρα, (πρόσβαση Οκτώβριος 2011). 05. Δημητρέλλος, Γ.N Γεωβοτανική έρευνα του όρους Τυμφρηστού (ΒΔ Στερεά Ελλάδα) Χλωρίδα, βλάστηση, αξιολόγηση, διαχείριση. Διδακτορική Διατριβή, Τμ. Βιολογίας, Παν. Πατρών. 06. ΕΚΒΥ Το παραποτάμιο δάσος του Νέστου. Δασαρχείο Καβάλας. Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας - Θράκης. 07. Ελληνική Στατιστική Αρχή Απογραφή του Ελληνική Στατιστική Αρχή Συνοπτική στατιστική επετηρίδα Αθήνα. 09. Ι.ΓΕ.Κ.Ε. - ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε Σύνοψη του Παραδοτέου Γ.: Αποτύπωση της πρωτογενούς παραγωγής του Νομού Αιτωλοακαρνανίας, Δίκτυο Παροχής Συμβουλών Καινοτόμων Πρωτοβουλιών στον Αγροτικό Τομέα, Μέτρο 9, ΚΑΝ(ΕΚ) 2182/02 NomosAitoloAkarnanias.aspx (πρόσβαση 28 Δεκεμβρίου 2012) 10. Καββάδας, Δ Βοτανολογικό λεξικό. Αθήνα. 11. Καραπιπέρης, Λ Περιγραφική Μετεωρολογία. Αθήνα. 12. Καρέτσος, Γ., Τσαγκάρη, Κ. & Προύτσος, Ν. (αδημοσίευτο). Προσ. τίτλος: Βιοκλίμα και Βλάστηση της Ελλάδας. ΕΘΙΑΓΕ (ΙΜΔΟ & ΤΔΠ). 13. Kατσαδωράκης, Γ. & Παραγκαμιάν, Κ Απογραφή των υγρότοπων των νησιών του Αιγαίου - ταυτότητα, οικολογική κατάσταση και απειλές. WWF Ελλάς, Αθήνα. 277

28 Βιβλιογραφια 14. Κουτσογιάννης, Δ., Ανδρεαδάκης, Α., Μαυροδήμου, Ρ., Χριστοφίδης, Α., Μαμάσης, Ν., Ευστρατιάδης, Α., Κουκουβίνος, Α., Καραβοκύρης, Γ., Κοζάνης, Σ., Μαμάης, Δ. & Νουτσόπουλος, Κ Εθνικό Πρόγραμμα Διαχείρισης και Προστασίας των Υδατικών Πόρων, Υποστήριξη της κατάρτισης Εθνικού Προγράμματος Διαχείρισης και Προστασίας των Υδατικών Πόρων, ΥΠΕΧΩΔΕ - Κεντρική Υπηρεσία Υδάτων και Τομέας Υδατικών Πόρων και Περιβάλλοντος - Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, Αθήνα. (πρόσβαση 16 Ιανουαρίου 2012). 15. Κωνσταντίνος, Π Κλιματική διαίρεση της Πελοποννήσου με βάση την αποτελεσματικότητα των βροχοπτώσεων. 5ο Πανελλήνιο Γεωγραφικό Συνέδριο. Σελ Λεγάκις, Α. & Μαραγκού, Π. (επιμ. εκδ.) Το Κόκκινο Βιβλίο των Απειλούμενων Ζώων της Ελλάδας. Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία, Αθήνα. 17. Μίγκλη, Δ. & Γαληνός, Σ Μελέτη των πληθυσμών τσακαλιού (Canis aureus) σε Χαλκιδική και Πελοπόννησο. Τελική αναφορά προγράμματος, WWF Ελλάς - Καλλιστώ. (πρόσβαση Ιανουάριος 2012) 18. Μουντράκης, Δ Η γεωλογική δομή της Βόρειας Πελαγονικής ζώνης και η γεωτεκτονική εξέλιξη των Εσωτερικών Ελληνίδων. Πραγματεία για Υφηγεσία, Πανεπ. Θεσσαλονίκης. 19. Μπελαβίλας, Ν Αστική επέκταση στην Ελλάδα. Παρούσα έκδοση, σελ Παπαγρηγορίου, Σ., Καϊµάκη, Σ., Περλέρος, Β., Παπαγεωργίου, Ν., Λαζαρίδης, Λ. & Νιάδας, Ι Ολοκληρωμένη Διαχείριση Υδατικών Πόρων Κρήτης. Περιφέρεια Κρήτης. 21. Πλατάκης, Ε Σπήλαια και άλλαι καρστικαί μορφαί της Κρήτης. Τόμος Β. Ηράκλειο, Κρήτη. 22. Σφήκας, Γ Οι Βοτανικοί Παράδεισοι της Ελλάδας, Τουμπής. 23. Τσαγκάρη, Κ., Καρέτσος, Γ. & Προύτσος, Ν Δασικές πυρκαγιές Θεσσαλίας: WWF Ελλάς - ΕΘΙΑΓΕ (ΙΜΔΟ & ΤΔΠ). 24. Τσαγκάρη, Κ., Καρέτσος, Γ. & Προύτσος, Ν Δασικές πυρκαγιές Στερεάς Ελλάδας: WWF Ελλάς - ΕΘΙΑΓΕ (ΙΜΔΟ & ΤΔΠ). 25. Τσαγκάρη, Κ., Καρέτσος, Γ. & Προύτσος, Ν Δασικές πυρκαγιές Πελοποννήσου: WWF Ελλάς - ΕΘΙΑΓΕ (ΙΜΔΟ & ΤΔΠ). 26. Τσαγκάρη, Κ., Καρέτσος, Γ. & Προύτσος, Ν Δασικές πυρκαγιές Νήσων Αιγαίου: WWF Ελλάς - ΕΘΙΑΓΕ (ΙΜΔΟ & ΤΔΠ). 27. Τσαγκάρη, Κ., Καρέτσος, Γ. & Προύτσος, Ν Δασικές πυρκαγιές Κρήτης: WWF Ελλάς - ΕΘΙΑΓΕ (ΙΜΔΟ & ΤΔΠ). 28. Φοίτος, Δ., Κωνσταντινίδης, Θ. & Καμάρη, Γ. (επιμ. εκδ.) Βιβλίο ερυθρών δεδομένων των σπάνιων και απειλούμενων φυτών της Ελλάδας, Τόμοι Α & Β. Ελληνική Βοτανική Εταιρεία. 29. Φυτρολάκης, Ν Η γεωλογική δομή της Κρήτης. Προβλήματα, παρατηρήσεις, συμπεράσματα. Διατριβή επί Υφηγεσία. Έδρα Ορυκτολογίας - Πετρογραφίας - Γεωλογίας, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. 30. Bonetti, A Ταξιδεύοντας στην Ελλάδα - 40 φυσικοί παράδεισοι. WWF Ελλάς, Road Εκδόσεις. 31. Creutzburg, N H παλαιογεωγραφική εξέλιξις της Νήσου Κρήτης από της Μειόκαινου μέχρι σήμερον, Κρητικά χρονικά, 15/16: Georghiou, K. & Delipetrou, P. ( ) Database «Chloris»: Endemic, rare, threatened and protected plants of Greece. Synonyms, distribution, conservation and protection status, biology, ecology, bibliography. University of Athens. Electronic Datadase in MS Access and in ORACLE for WINDOWS NT. Πρόσβαση από 33. Georghiou, K. & Delipetrou, P Patterns and traits of the endemic plants of Greece. Botanical Journal of the Linnean Society 162: Giannatos, G., Conservation Action Plan for the golden jackal Canis aureus L. in Greece. WWF Greece. pdfs/jackalactionplan.pdf (πρόσβαση Νοέμβριος 2011). 35. Dermitzakis, D.M. & Papanikolaou, D.J Paleogeography and geodynamics of the Aegean region during the Neogene. Annales Geologiques des Pays Helleniques, 30:

29 Βιβλιογραφια 36. Legakis, A. & Kypriotakis, Z A biogeographical analysis of the island of Crete, Greece. Journal of Biogeography 21: Montmollin, B. de & Strahm, W. (Eds) The Top 50 Mediterranean Island Plants: Wild plants at the brink of extinction, and what is needed to save them. IUCN/SSC Mediterranean Islands Plant Specialist Group. IUCN, Gland, Switzerland and Cambridge, UK. 38. Phitos, D., Strid, A., Snogerup, S. & Greuter, W. (eds) The red data book of rare and threatened plants of Greece. 39. Sfenthurakis, S. & Legakis, A Hotspots of endemic terrestrial invertebrates in southern Greece. Biodiversity and Conservation, 10: Skartsi, Th., Vasilakis, D. & Elorriaga, J Population trends and conservation of vultures in the Dadia - Lefkimi - Soufli Forest National Park. Στο: Catsadorakis, G. & Källander, H. (eds). The Dadia - Lefkimi - Soufli Forest National Park, Greece: Biodiversity, Management and Conservation. WWF Greece, Athens, σελ Stevanovic, V., Tan, K. & Iatrou, G Distribution of the endemic Balkan flora on serpentine I. - obligate serpentine endemics. Plant Systematics and Evolution 242: DOI /s Strid, A. & Tan, K A new species of Centaurea (Asteraceae) from the island of Sam,othraki (NE Greece). Phytologia Balcanica, Sofia 15 (2): Tan, K. & Iatrou, G Endemic plants of Greece - The Peloponnese. Gad Publishers LTD. 44. Triantis, K.A. & Mylonas, M Greek islands, Biology. Στο Encyclopaedia of Islands, Gillespie R.A. & Clague D.A. (eds), University of California Press Ltd. σελ Turland, N.J. & Chilton, L FLORA OF CRETE: Supplement II, Additions Τελευταία επικαιροποίηση: 16 Αυγούστου (πρόσβαση 23 Σεπτεμβρίου 2010). 46. Valakos, E.D., Pafilis, P., Sotiropoulos, K., Lymberakis, P., Maragou, P. & Foufopoulos, J The amphibians and reptiles of Greece. Chimaira, Frankfurt am Main. 47. Zografou, K., Sfenthourakis, S., Pullin, A. & Kati, V On the surrogate value of red - listed butterflies for butterflies and grasshoppers: a case study in Grammos site of Natura 2000, Greece. Journal of Insect Conservation 13: WWF Ελλάς, Βάση δεδομένων απογραφής των νησιωτικών υγρότοπων της Ελλάδας (GrIsWet, ). 49. WWF Ελλάς, Συνολική αναφορά της κατάστασης των καμένων περιοχών της Πελοποννήσου. (αδημοσίευτη εργασία). Πηγές διαδικτύου Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία. Κλιματολογία: Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία: Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών: Φορέας Διαχείρισης Δέλτα Αξιού - Λουδία - Αλιάκμονα: AE%CE%A3%CE%B5%CE%BB%CE%AF%CE%B4%CE%B1/tabid/36/language/el-GR/Default.aspx Φορέας Διαχείρισης Δέλτα Έβρου, Δέλτα Έβρου: Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού Ολύμπου, Χλωρίδα και Πανίδα: Φορέας Διαχείρισης Λίμνης Κερκίνης, Φυσικό περιβάλλον: 279

30 Οι δυο χρονολογίες που επιλέχθηκαν για την πανελλαδική αποτύπωση των καλύψεων γης και των διαχρονικών αλλαγών Δορυφορικές εικόνες Σημεία ελέγχου στο πεδίο 21 Ειδικοί επιστήμονες εργάστηκαν για την ερμηνεία και ανάλυση των αποτελεσμάτων στρεμματα Η διαχρονική απώλεια των φυσικών εκτάσεων προς όφελος γεωργικών εκτάσεων και λοιπών καλύψεων

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

τον Τόμαρο και εκβάλλει στον Αμβρακικό και ο Άραχθος πηγάζει από τον Τόμαρο και εκβάλλει επίσης στον Αμβρακικό (Ήπειρος, Ζαγόρι).

τον Τόμαρο και εκβάλλει στον Αμβρακικό και ο Άραχθος πηγάζει από τον Τόμαρο και εκβάλλει επίσης στον Αμβρακικό (Ήπειρος, Ζαγόρι). Γεωγραφικά στοιχεία και κλίμα. Τα κυριότερα μορφολογικά χαρακτηριστικά του νομού Ιωαννίνων είναι οι ψηλές επιμήκεις οροσειρές και οι στενές κοιλάδες. Το συγκεκριμένο μορφολογικό ανάγλυφο οφείλεται αφενός

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα οικολογικής διαφοροποίησης των μυρμηγκιών (Υμενόπτερα: Formicidae) σε κερματισμένα ορεινά ενδιαιτήματα.

Πρότυπα οικολογικής διαφοροποίησης των μυρμηγκιών (Υμενόπτερα: Formicidae) σε κερματισμένα ορεινά ενδιαιτήματα. Πρότυπα οικολογικής διαφοροποίησης των μυρμηγκιών (Υμενόπτερα: Formicidae) σε κερματισμένα ορεινά ενδιαιτήματα. Γεωργιάδης Χρήστος Λεγάκις Αναστάσιος Τομέας Ζωολογίας Θαλάσσιας Βιολογίας Τμήμα Βιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ. Κωνσταντίνος Λιαρίκος. Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Κατανοώντας το ζήτημα των αλλαγών χρήσεων γης

ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ. Κωνσταντίνος Λιαρίκος. Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Κατανοώντας το ζήτημα των αλλαγών χρήσεων γης ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ Κωνσταντίνος Λιαρίκος Δείκτης ζωντανού πλανήτη Οικολογική αστοχία Δείκτης ζωντανού πλανήτη Αειφορία Πλανητικά όρια Το αποτύπωμα στις χρήσεις γης Αλλαγές στις

Διαβάστε περισσότερα

AND014 - Εκβολή όρμου Λεύκα

AND014 - Εκβολή όρμου Λεύκα AND014 - Εκβολή όρμου Λεύκα Περιγραφή Η εκβολή του όρμου Λεύκα βρίσκεται περίπου 5 χιλιόμετρα βόρεια του οικισμού Αρνάς (ή Άρνη) στην Άνδρο. Πρόκειται για εκβολή ρύακα σχεδόν μόνιμης ροής, που τροφοδοτεί

Διαβάστε περισσότερα

AND001 - Έλος Βιτάλι. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία. Καθεστώτα προστασίας

AND001 - Έλος Βιτάλι. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία. Καθεστώτα προστασίας AND001 - Έλος Βιτάλι Περιγραφή Το έλος Βιτάλι βρίσκεται περίπου 2,5 χιλιόμετρα ανατολικά του ομώνυμου οικισμού στην Άνδρο. Έχει καταγραφεί ως υγρότοπος και από το ΕΚΒΥ με κωδικό GR422343000 και όνομα "Έλος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ. Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ. Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός Λίμνη Ζηρού ΙΟΝΙΟ ΠΕΛΑΓΟΣ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Να γνωρίσουν καλύτερα τα τρία αυτά διαφορετικά οικοσυστήματα(τις δυνατότητές τους, τα προβλήματά

Διαβάστε περισσότερα

AND018 - Εκβολή ρύακα Άμπουλου (όρμος Μεγάλη Πέζα)

AND018 - Εκβολή ρύακα Άμπουλου (όρμος Μεγάλη Πέζα) AND018 - Εκβολή ρύακα Άμπουλου (όρμος Μεγάλη Πέζα) Περιγραφή Η εκβολή του ρύακα Άμπουλου (όρμος Μεγάλη Πέζα) βρίσκεται περίπου 4,5 χιλιόμετρα βόρεια του οικισμού Μακρομάνταλο στην Άνδρο. Πρόκειται για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ Γεωγραφικά στοιχεία Ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου, γνωστός και ως Βάλια Κάλντα βρίσκεται σε ιδιαίτερα δυσπρόσιτη περιοχή της οροσειράς της Πίνδου στα όρια μεταξύ των νομών Γρεβενών και

Διαβάστε περισσότερα

Ταξιδεύοντας στην ηπειρωτική Ελλάδα. Τάξη Φύλλο Εργασίας 1 Μάθημα Ε Δημοτικού Διαιρώντας την Ελλάδα σε διαμερίσματα και περιφέρειες Γεωγραφία

Ταξιδεύοντας στην ηπειρωτική Ελλάδα. Τάξη Φύλλο Εργασίας 1 Μάθημα Ε Δημοτικού Διαιρώντας την Ελλάδα σε διαμερίσματα και περιφέρειες Γεωγραφία Ταξιδεύοντας στην ηπειρωτική Ελλάδα Τάξη Φύλλο Εργασίας 1 Μάθημα Ε Δημοτικού Διαιρώντας την Ελλάδα σε διαμερίσματα και περιφέρειες Γεωγραφία Ταξιδεύουμε στην ηπειρωτική Ελλάδα, χρησιμοποιώντας διαφορετικά

Διαβάστε περισσότερα

«Οικολογικός απολογισμός των καταστροφικών πυρκαγιών του Αυγούστου 2007 στην Πελοπόννησο», WWF Ελλάς, Αθήνα: Σεπτέμβριος 2007

«Οικολογικός απολογισμός των καταστροφικών πυρκαγιών του Αυγούστου 2007 στην Πελοπόννησο», WWF Ελλάς, Αθήνα: Σεπτέμβριος 2007 «Οικολογικός απολογισμός των καταστροφικών πυρκαγιών του Αυγούστου 2007 στην Πελοπόννησο», WWF Ελλάς, Αθήνα: Σεπτέμβριος 2007 Ομάδα εργασίας Α. WWF Ελλάς: Παναγιώτα Μαραγκού (PhD), Βιολόγος, Συντονίστρια

Διαβάστε περισσότερα

MIL006 - Εκβολή Αγκάθια

MIL006 - Εκβολή Αγκάθια MIL006 - Εκβολή Αγκάθια Περιγραφή Η εκβολή στα Αγκάθια βρίσκεται στον ομώνυμο όρμο, 4,4 χιλιόμετρα περίπου βορειοδυτικά του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται για εκβολή χειμάρρου σε άμεση αλληλεπίδραση

Διαβάστε περισσότερα

SAT001 - Εκβολή ποταμού Βάτου

SAT001 - Εκβολή ποταμού Βάτου SAT001 - Εκβολή ποταμού Βάτου Περιγραφή Η εκβολή του χειμάρρου Βάτου δεν είναι προσβάσιμη με δρόμο από τη στεριά. Προσεγγίζεται μόνο με σκάφος και βρίσκεται σε απόσταση περίπου 17 χλμ. μακριά από το λιμάνι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟ ΔΑΣΟΣ ΤΑΞΗ ΣΤ ΟΜΑΔΑ PC1 ΜΑΡΙΑΝΝΑ & ΜΑΡΙΝΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟ ΔΑΣΟΣ ΤΑΞΗ ΣΤ ΟΜΑΔΑ PC1 ΜΑΡΙΑΝΝΑ & ΜΑΡΙΝΑ ΤΟ ΔΑΣΟΣ User 1 2014 ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟ ΔΑΣΟΣ ΤΑΞΗ ΣΤ ΟΜΑΔΑ PC1 ΜΑΡΙΑΝΝΑ & ΜΑΡΙΝΑ Ελληνικά δάση Ζώνες βλάστησης της Ελλάδας Η Ελλάδα γενικά είναι χώρα ορεινή και θα έπρεπε να έχει μεγάλες δασικές εκτάσεις όμως

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ Το κλίμα της Ευρώπης Το κλίμα της Ευρώπης Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ και ΚΛΙΜΑ Καιρός: Οι ατμοσφαιρικές συνθήκες που επικρατούν σε μια περιοχή, σε

Διαβάστε περισσότερα

Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη

Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη Εθνικός Δρυμός Αίνου Κεφαλληνίας Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου Εθνικός Δρυμός Οίτης Εθνικός Δρυμός Παρνασσού Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας Εθνικός Δρυμός Σουνίου Εθνικός Δρυμός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ Βάσης Γεωγραφικών Δεδομένων για Διαχείριση Κινδύνων στην Αχαΐα. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΑΓΟΥΡΟΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ, ΓΕΩΓΡΑΦΟΣ Marathon Data Systems 22η Πανελλαδική Συνάντηση Χρηστών

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού

Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού Μελιάδου Βαρβάρα: Μεταπτυχιακός Τμημ. Γεωγραφίας Πανεπιστημίου Αιγαίου Μελιάδης Μιλτιάδης: Υποψήφιος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 3 Ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ (2 Ο κεφάλαιο) ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

SAT013 - Εκβολή Ξηροποτάμου

SAT013 - Εκβολή Ξηροποτάμου SAT013 - Εκβολή Ξηροποτάμου Περιγραφή Η εκβολή Ξηροποτάμου βρίσκεται περίπου 5,4 χιλιόμετρα νότια - νοτιοδυτικά από τον οικισμό της Σαμοθράκης. Πρόκειται για έναν εποχικό ρύακα που δέχεται νερό από μια

Διαβάστε περισσότερα

SAT010 - Λιμνοθάλασσα Κουφκή (η Κουφκή)

SAT010 - Λιμνοθάλασσα Κουφκή (η Κουφκή) SAT010 - Λιμνοθάλασσα Κουφκή (η Κουφκή) Περιγραφή H λιμνοθάλασσα Κουφκή (η Κουφκή) βρίσκεται περίπου 2 χλμ. νοτιοδυτικά του οικισμού Καμαριώτισσα στη Σαμοθράκη. Περιλαμβάνεται στην απογραφή του WWF Ελλάς

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΛΩΡΙΔΑ ΚΑΙ Η ΠΑΝΙΔΑ ΣΤΗΝ ΧΩΡΑ ΜΑΣ. ΟΜΑΔΑ 1 Κορμπάκη Δέσποινα Κολακλίδη Ναταλία Ζαχαροπούλου Φιλιππούλα Θανοπούλου Ιωαννά

Η ΧΛΩΡΙΔΑ ΚΑΙ Η ΠΑΝΙΔΑ ΣΤΗΝ ΧΩΡΑ ΜΑΣ. ΟΜΑΔΑ 1 Κορμπάκη Δέσποινα Κολακλίδη Ναταλία Ζαχαροπούλου Φιλιππούλα Θανοπούλου Ιωαννά Η ΧΛΩΡΙΔΑ ΚΑΙ Η ΠΑΝΙΔΑ ΣΤΗΝ ΧΩΡΑ ΜΑΣ ΟΜΑΔΑ 1 Κορμπάκη Δέσποινα Κολακλίδη Ναταλία Ζαχαροπούλου Φιλιππούλα Θανοπούλου Ιωαννά ΓΙΑΤΙ ΤΟ ΕΠΙΛΕΞΑΜΕ: Η χλωρίδα και η πανίδα στην χώρα μας είναι ένα πολύ σημαντικό

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Από τα μέσα της δεκαετίας του 50 μέχρι σήμερα, έχουν κατασκευαστεί από τη ΔΕΗ Α.Ε. και βρίσκονται σε λειτουργία, 15 μεγάλα και 9 μικρά Υδροηλεκτρικά

Διαβάστε περισσότερα

PAR011 - Αλυκές Λάγκερη (Πλατιά Άμμος)

PAR011 - Αλυκές Λάγκερη (Πλατιά Άμμος) PAR011 - Αλυκές Λάγκερη (Πλατιά Άμμος) Περιγραφή Ο υγρότοπος των Αλυκών Λάγγερη βρίσκεται περίπου 4 χιλιόμετρα βορειανατολικά της Νάουσας στην Πάρο. Πρόκειται για υγρότοπο που αποτελείται από δύο εποχιακά

Διαβάστε περισσότερα

Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος:

Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: 1 ΜΑΘΗΜΑ 1, Οι έννοιες «γεωγραφική» και «σχετική» θέση 1. Με τη βοήθεια του χάρτη στη σελ.12, σημειώστε τις παρακάτω πόλεις στην

Διαβάστε περισσότερα

AND002 - Έλος Άχλα. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία

AND002 - Έλος Άχλα. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία AND002 - Έλος Άχλα Περιγραφή Το έλος Άχλα βρίσκεται περίπου 4,5 χιλιόμετρα βόρεια βορειοανατολικά του οικισμού Στενιές της Άνδρου. Έχει καταγραφεί ως υγρότοπος και από το ΕΚΒΥ με κωδικό GR422345000 και

Διαβάστε περισσότερα

Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ

Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ 1. ΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ 1.1 Πληθυσµός Κατά την εκπόνηση του

Διαβάστε περισσότερα

SAT002 - Εκβολή ρύακα Φονιά

SAT002 - Εκβολή ρύακα Φονιά SAT002 - Εκβολή ρύακα Φονιά Περιγραφή Ο ρύακας Φονιάς και η εκβολή του βρίσκονται 11,3 χλμ.α-βα της Χώρας στη νήσο Σαμοθράκη. Πρόκειται στην ουσία για δύο εκβολές σε απόσταση μερικών μέτρων η μια από την

Διαβάστε περισσότερα

γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ)

γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ) γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ) Α Κεφ. αβιοτικό κάθε στοιχείο που δεν έχει ζωή 4 αιολική διάβρωση Η διάβρωση που οφείλεται στον άνεμο 5 ακρωτήριο ακτογραμμή

Διαβάστε περισσότερα

Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ - ΜΑΛΕΑ

Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ - ΜΑΛΕΑ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ LEADER ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ 3-4-5/12/2015 Συνεργασία για την Περιφερειακή Ανάπτυξη και τη διεθνή Αναγνώριση: Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

AND011 - Έλος Καντούνι

AND011 - Έλος Καντούνι AND011 - Έλος Καντούνι Περιγραφή Το έλος Καντούνι βρίσκεται νότια - νοτιοανατολικά στο όριο του χωριού Κόρθι στην Άνδρο. Πρόκειται για υποβαθμισμένη εκβολή που τροφοδοτείται από έναν ρύακα σχεδόν μόνιμης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ 11:00-14:00 ΑΤΤΙΚΗ Πάρκο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης «Α. ΤΡΙΤΣΗΣ», Ίλιον Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου τηλ. 210 2316977, 210 8228704 e-mail: park@ornithologiki.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ 11:00-14:00 ΑΤΤΙΚΗ Πάρκο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης «Α. ΤΡΙΤΣΗΣ», Ίλιον Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου τηλ. 210 2316977, 210 8228704 e-mail: park@ornithologiki.gr

Διαβάστε περισσότερα

Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα

Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα Ανθρωπογενείς επιδράσεις Κλιματική αλλαγή Μεταβολές πυρικών καθεστώτων Κώστας Δ. Καλαμποκίδης Καθηγητής Παν. Αιγαίου Περίγραμμα 1.0 Δασικά Οικοσυστήματα: επαναπροσδιορισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET09: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET09: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει τον πληθυσμό και τη μεταβολή του ανά Περιφέρεια, Νομό, ΟΤΑ και Δημοτικό Διαμέρισμα (Δ.Δ.). Η βελτίωση της μεταφορικής υποδομής επηρεάζει

Διαβάστε περισσότερα

Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι)

Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι) Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι) ΗΛΙΚΙΑ: 7-12 ΕΠΟΧΗ: Φ, Χ, Α, Κ. ΙΑΡΚΕΙΑ: 1 ώρα προετοιμασία στην τάξη, 1 ώρα έρευνα στο σπίτι, 3-4 εβδομάδες έρευνας. ΥΛΙΚΑ: Ερωτηματολόγιο,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET09: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET09: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει τον πληθυσμό και τη μεταβολή του ανά Περιφέρεια, Νομό και ΟΤΑ. Η βελτίωση της μεταφορικής υποδομής επηρεάζει άμεσα την κινητικότητα

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων ΚοτυχίουΚοτυχίου Στροφυλιάς Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Ορφανού,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Κράτος μέλος: Ελλάδα. που συνοδεύει το έγγραφο

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Κράτος μέλος: Ελλάδα. που συνοδεύει το έγγραφο ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, XXX [ ](2012) XXX σχέδιο ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Κράτος μέλος: Ελλάδα που συνοδεύει το έγγραφο ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

AND007 - Εκβολή Γιάλια (Ρύακα Αφουρσές)

AND007 - Εκβολή Γιάλια (Ρύακα Αφουρσές) AND007 - Εκβολή Γιάλια (Ρύακα Αφουρσές) Περιγραφή Η εκβολή Γιάλια (Ρύακα Αφουρσές) βρίσκεται περίπου 1 χιλιόμετρο νοτιοανατολικά του οικισμού Στενιές Άνδρου. Πρόκειται για έναν σχετικά υποβαθμισμένο υγρότοπο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Χωροταξικού Σχεδιασμού. 9 η Διάλεξη Β. Διάγνωση της υπάρχουσας κατάστασης Αστικό περιβάλλον Εισήγηση: Γρηγόρης Καυκαλάς

Εργαστήριο Χωροταξικού Σχεδιασμού. 9 η Διάλεξη Β. Διάγνωση της υπάρχουσας κατάστασης Αστικό περιβάλλον Εισήγηση: Γρηγόρης Καυκαλάς ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διδακτική ομάδα: Ελένη Ανδρικοπούλου, Γρηγόρης Καυκαλάς 9 η Διάλεξη Β. Διάγνωση της υπάρχουσας κατάστασης Αστικό περιβάλλον Εισήγηση:

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Στόχος της δραστηριότητας αυτής είναι να γνωρίσουμε και να καταγράψουμε τους ελληνικούς βιότοπους και να εντοπίσουμε τα ζώα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΥΤΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΥΤΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΥΤΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΗΣ ΦΥΤΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ Χωρολογία των φυτών Εξελικτική ή ιστορική φυτογεωγραφία Φυτοκοινωνιολογία Οικολογική φυτογεωγραφία Η ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΞΑΠΛΩΣΗΣ 1) Η ερμηνεία της περιοχής

Διαβάστε περισσότερα

πανεπιστημιούπολη Καισαριανή Βύρωνας ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΚΗΠΟΥ Τοποθεσία Έτος ίδρυσης Έκταση Γεωγρ. Μήκος Γεωγρ. Πλάτος Υψόμετρο Προσανατολισμός Πέτρωμα Κατώτερη θερμοκρασία Ανώτερη θερμοκρασία Βροχόπτωση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΤΑ KOPPEN Το κλίμα μιας γεωγραφικής περιοχής διαμορφώνεται κατά κύριο λόγο από τους 3 παρακάτω παράγοντες: 1) το

ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΤΑ KOPPEN Το κλίμα μιας γεωγραφικής περιοχής διαμορφώνεται κατά κύριο λόγο από τους 3 παρακάτω παράγοντες: 1) το ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΤΑ KOPPEN Το κλίμα μιας γεωγραφικής περιοχής διαμορφώνεται κατά κύριο λόγο από τους 3 παρακάτω παράγοντες: 1) το γεωγραφικό πλάτος 2) την αναλογία ξηράς/θάλασσας 3) το

Διαβάστε περισσότερα

SAM002 - Έλος Μεσοκάμπου

SAM002 - Έλος Μεσοκάμπου SAM002 - Έλος Μεσοκάμπου Περιγραφή Το έλος Μεσοκάμπου βρίσκεται περίπου 3 χιλιόμετρα νότια - νοτιοδυτικά από το Παλαιόκαστρο, στο Δήμο Σάμου. Περιλαμβάνεται στην εθνική απογραφή με κωδικό GR412341000 και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ

ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει τον πληθυσμό και τη μεταβολή του ανά Περιφέρεια, Νομό και ήμο της Ζώνης IV. Η βελτίωση της μεταφορικής υποδομής επηρεάζει άμεσα την κινητικότητα των επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενες Περιοχές (ΠΠ)

Προστατευόμενες Περιοχές (ΠΠ) Προστατευόμενες Περιοχές (ΠΠ) Ίδρυση Το πρώτο Εθνικό Πάρκο παγκοσμίως δημιουργήθηκε το 1872 στο Yellowstone των ΗΠΑ ως «δημόσιο πάρκο ή περιοχή αναψυχής προς όφελος και απόλαυση των ανθρώπων». Το 1911

Διαβάστε περισσότερα

PAR006 - Έλος Χρυσής Ακτής

PAR006 - Έλος Χρυσής Ακτής PAR006 - Έλος Χρυσής Ακτής Περιγραφή Το έλος Χρυσής Ακτής βρίσκεται περίπου 1,2 χιλιόμετρα βορειοανατολικά του οικισμού Δρυός στην Πάρο. Πρόκειται για μικρό εποχιακό λιμνίο υφάλμυρου νερού με περιορισμένη

Διαβάστε περισσότερα

SAM009 - Εκβολή Ποτάμι Καρλοβάσου

SAM009 - Εκβολή Ποτάμι Καρλοβάσου SAM009 - Εκβολή Ποτάμι Καρλοβάσου Περιγραφή Ο υγρότοπος της εκβολής Ποτάμι Καρλοβάσου, βρίσκεται 2,5 χιλιόμετρα βοριοδυτικά του οικισμού Λέκα και υπάγεται διοικητικά στον Δήμο Σάμου. Πρόκειται για εκβολή

Διαβάστε περισσότερα

MIL003 - Λιμνοθάλασσα Ριβάρι

MIL003 - Λιμνοθάλασσα Ριβάρι MIL003 - Λιμνοθάλασσα Ριβάρι Περιγραφή Η λιμνοθάλασσα Ριβάρι βρίσκεται 1,2 χιλιόμετρα περίπου νοτιοανατολικά του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται για λιμνοθάλασσα με σχετικά μεγάλο άνοιγμα προς τη

Διαβάστε περισσότερα

Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου

Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου Προστασία των νησιωτικών υγρότοπων της Ελλάδας Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου WWF Ελλάς Νόέμβριος 2012 Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Γνωριμία με τις υγροτοπικές περιοχές της Κρήτης Υγρότοποι:

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνητή λίμνη Πουρναρίου

Τεχνητή λίμνη Πουρναρίου Τεχνητή λίμνη Πουρναρίου Κείμενο-φωτό: Παναγιώτης Κρητικάκος Την Παρασκευή 11 Νοεμβρίου του 2011 οργανώθηκε εξερευνητική επίσκεψη στην τεχνητή λίμνη Πουρναρίου, ως μέρος του προγράμματος Άδηλα Ύδατα. Η

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδίαση και ανάπτυξη εκπαιδευτικού λογισμικού υπερμέσων. Περιβαλλοντικός Χάρτης Νομού Ιωαννίνων Ελλοπία

Σχεδίαση και ανάπτυξη εκπαιδευτικού λογισμικού υπερμέσων. Περιβαλλοντικός Χάρτης Νομού Ιωαννίνων Ελλοπία Σχεδίαση και ανάπτυξη εκπαιδευτικού λογισμικού υπερμέσων. Περιβαλλοντικός Χάρτης Νομού Ιωαννίνων Ελλοπία Α. Τζιμογιάννης, Α. Κατσίκης, Α. Τσιμάκης, Ε. Νικολού, Α. Γιούνης, Τ. Α. Μικρόπουλος 1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΙΚΤΗ ΚΟ-Π-4: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΙΚΤΗ ΚΟ-Π-4: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ Φεβρουάριος 2005 ΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει τον πληθυσμό και τη μεταβολή του ανά Περιφέρεια, Νομό και ήμο της Ζώνης IV. Η βελτίωση της μεταφορικής υποδομής επηρεάζει

Διαβάστε περισσότερα

Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία. Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά

Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία. Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά 1 2 Η Εγνατία Οδός δίνει άλλες διαστάσεις και ευκαιρίες στην επισκεψιμότητα. Η δυνατότητα του επισκέπτη να διασχίσει όλη

Διαβάστε περισσότερα

ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Αναστασία Στρατηγέα. Ακριβή Λέκα Αγρονόμος Τοπογράφος Μηχανικός, Δρ. Ε.Μ.Π., Μέλος Ε.Δ.Ι.Π. Ε.Μ.Π.

ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Αναστασία Στρατηγέα. Ακριβή Λέκα Αγρονόμος Τοπογράφος Μηχανικός, Δρ. Ε.Μ.Π., Μέλος Ε.Δ.Ι.Π. Ε.Μ.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΑΓΡΟΝΟΜΩΝ ΤΟΠΟΓΡΑΦΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ακριβή Λέκα Αγρονόμος Τοπογράφος Μηχανικός,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ - ΕΚΤΙΜΗΣΗ

ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ - ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει την πυκνότητα πληθυσμού της Ζώνης ΙΙ ανά χωρικό επίπεδο αναφοράς (cell) 5x5 km. Η πυκνότητα αποτελεί έναν βασικό δείκτη της κατανομής του πληθυσμού σε σχέση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Η κατάρτιση Μητρώου Προστατευόμενων Περιοχών αποτελεί απαίτηση της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ. Ως προστατευόμενες περιοχές ορίζονται αυτές που βάσει διατάξεων της Κοινοτικής Νομοθεσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΚΟ-Π-4: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΚΟ-Π-4: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει τον πληθυσμό και τη μεταβολή του ανά Περιφέρεια, Νομό και Δήμο της Ζώνης IV. Η σκοπιμότητα του δείκτη αφορά στην γνώση των μακροσκοπικών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΚΡΗΤΗΣ

ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΚΡΗΤΗΣ LIFE ENVIRONMENT «ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΛΙΜΝΟ ΕΞΑΜΕΝΕΣ: ΕΠΙ ΕΙΞΗ ΠΟΛΥΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ» LIFE00ENV/GR/000685 ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΚΡΗΤΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι µια γης

Διαβάστε περισσότερα

SAM003 - Έλος Γλυφάδας

SAM003 - Έλος Γλυφάδας SAM003 - Έλος Γλυφάδας Περιγραφή Το έλος Γλυφάδας βρίσκεται βορειοανατολικά του Ηραίου, στην νοτιοδυτική πλευρά του αεροδρομίου Σάμου, στο Δήμο Σάμου. Περιλαμβάνεται στην εθνική απογραφή με κωδικό GR412342000

Διαβάστε περισσότερα

MIL016 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 1

MIL016 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 1 MIL016 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 1 Περιγραφή Η λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 1 βρίσκεται περίπου 3,5 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται για μικρό λιμνίο που

Διαβάστε περισσότερα

LIFE07 NAT/GR/ PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR ) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης.

LIFE07 NAT/GR/ PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR ) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης. LIFE07 NAT/GR/000286 PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR2520006) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης www.parnonaslife.gr Δρ. Πέτρος Κακούρος petros@ekby.gr Η πυρκαγιά Η θέση της πυρκαγιάς

Διαβάστε περισσότερα

Επιτρέπεται η αναπαραγωγή για μη εμπορικούς σκοπούς με την προϋπόθεση ότι θα αναφέρεται η πηγή (Παρατηρητήριο ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.).

Επιτρέπεται η αναπαραγωγή για μη εμπορικούς σκοπούς με την προϋπόθεση ότι θα αναφέρεται η πηγή (Παρατηρητήριο ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.). Στην παρούσα Θεματική Έκθεση εξετάζεται και αναλύεται, για την περίοδο 2009-2014 (και ανάλογα με τη διαθεσιμότητα των πιο πρόσφατων στοιχείων), η εξέλιξη εξειδικευμένων δεικτών, οι οποίοι εκφράζουν και

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΚΕΛΟΣ ΕΡΓΟΥ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ 2015

ΦΑΚΕΛΟΣ ΕΡΓΟΥ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ 2015 Αντικείμενο: «Ειδική Λιβαδοπονική Μελέτη για την περιφερειακή ζώνη του Ε.Δ. Αίνου» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΙΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β.

Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β. Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β. Πίνδος) Τα δάση μαύρης πεύκης: ένα πολύτιμο φυσικό απόθεμα

Διαβάστε περισσότερα

Φορέας ιαχείρισης Σαµαριάς (Λευκών Ορέων): Ένα καινούργιο πρόβληµα ή ένα καινούργιο εργαλείο;

Φορέας ιαχείρισης Σαµαριάς (Λευκών Ορέων): Ένα καινούργιο πρόβληµα ή ένα καινούργιο εργαλείο; Φορέας ιαχείρισης Σαµαριάς (Λευκών Ορέων): Ένα καινούργιο πρόβληµα ή ένα καινούργιο εργαλείο; Παρουσίαση: Παναγιώτης Νύκτας Περιβαλλοντολόγος Ειδικός Επιστήµονας.Σ. Φορέα ιαχείρισης Ε.. Σαµαριάς Περιεχόµενα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ 28 ΦΟΡΕΙΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ (Φ ) (Οκτώβριος 2009)

ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ 28 ΦΟΡΕΙΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ (Φ ) (Οκτώβριος 2009) ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ 28 ΦΟΡΕΙΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ (Φ ) (Οκτώβριος 2009) Α/Α Εθνικό Πάρκο έλτα Έβρου 2 Εθνικό Πάρκο άσους αδιάς Λευκίμης Σουφλίου 3 Εθνικό Πάρκο Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (. Νέστου.Βιστωνίδας.

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΘΕΜΑ: ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΒΙΚΟΥ-ΑΩΟΥ:ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΠΟΤΑΜΙΑ - ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ. Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου

ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΘΕΜΑ: ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΒΙΚΟΥ-ΑΩΟΥ:ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΠΟΤΑΜΙΑ - ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ. Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΘΕΜΑ: ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΒΙΚΟΥ-ΑΩΟΥ:ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΠΟΤΑΜΙΑ - ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου O Εθνικός

Διαβάστε περισσότερα

3/20/2011 ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ

3/20/2011 ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ Ι. Οι εργασίες θα ακολουθούν τη διδασκόμενη ύλη. ΙΙ. Θα γίνεται εκτενής χρήση του Διαδικτύου & άλλων ελληνικών και διεθνών ββλ βιβλιογραφικών πηγών. ΙΙΙ. Η παράδοση

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεπισκόπηση και Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) στη διαχείριση περιβαλλοντικών κινδύνων πλημμύρες

Τηλεπισκόπηση και Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) στη διαχείριση περιβαλλοντικών κινδύνων πλημμύρες Τηλεπισκόπηση και Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) στη διαχείριση περιβαλλοντικών κινδύνων πλημμύρες Από Καθηγητή Ιωάννη Ν. Χατζόπουλο, διευθυντή του Εργαστηρίου Τηλεπισκόπησης & ΣΓΠ του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤ. ΔΕΥΤΕΡΟΓΕΝΟΥΣ ΤΟΜΕΑ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤ.

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤ. ΔΕΥΤΕΡΟΓΕΝΟΥΣ ΤΟΜΕΑ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤ. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤ. ΔΕΥΤΕΡΟΓΕΝΟΥΣ ΤΟΜΕΑ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤ. ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΝΟΜΙΜΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας Ενότητα: Γεωγραφία (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Β1, Β2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα:

Διαβάστε περισσότερα

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης

WWF Ελλάς 2012. Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης WWF Ελλάς 2012 Επιμελητές έκδοσης Κωνσταντίνος Λιαρίκος, Παναγιώτα Μαραγκού, Θύμιος Παπαγιάνννης Συγγραφική ομάδα WWF ΕΛΛΑΣ Κωνσταντίνα Ζωγράφου, Ναταλία Καλεβρά, Ευαγγελία Κορακάκη, Παναγιώτης Κορδοπάτης,

Διαβάστε περισσότερα

Μικρά ζώα, μικρές δράσεις

Μικρά ζώα, μικρές δράσεις Με τη συνεισφορά του χρηματοδοτικού μέσου LIFE της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Μικρά ζώα, μικρές δράσεις Η Κύπρος είναι νησί και η θάλασσα τη χωρίζει από Ασία Ευρώπη Αφρική Χάρη στην απομόνωση εξελίχτηκαν μοναδικά

Διαβάστε περισσότερα

AIG003 - Εκβολή ρύακα Αννίτσα

AIG003 - Εκβολή ρύακα Αννίτσα AIG003 - Εκβολή ρύακα Αννίτσα Περιγραφή Η εκβολή του ρύακα Αννίτσα βρίσκεται περίπου 1,4 χιλιόμετρα ανατολικά - νοτιοανατολικά από τον οικισμό Άλωνες και υπάγεται διοικητικά στο Δήμο Αίγινας. Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΗ Προστασία και Διαχείριση Περιβάλλοντος Ευριπίδου 18, Αθήνα 2103213695 www.forest.gr

ΥΛΗ Προστασία και Διαχείριση Περιβάλλοντος Ευριπίδου 18, Αθήνα 2103213695 www.forest.gr Τα Ελληνικά δάση και η Κλιματική Αλλαγή Το ιοξείδιο του άνθρακα Τα τελευταία χρόνια, που η Κλιματική αλλαγή έχει μπει στις συζητήσεις όλης της ανθρωπότητας, εμείς στην Ελλάδα κοιτάζουμε με αληθινή λύπη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ NATURA 2000 ΚΑΙ LIFE+ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/ 369 370 371 ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ.

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΘΝΙΚΟΙ ΔΡΥΜΟΙ ΟΙ ΓΗΙΝΟΙ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΙ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ»

«ΕΘΝΙΚΟΙ ΔΡΥΜΟΙ ΟΙ ΓΗΙΝΟΙ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΙ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ» ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΤΑΞΗΣ ΓΕΛ ΚΑΤΩ ΑΧΑΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2012-2013 «ΕΘΝΙΚΟΙ ΔΡΥΜΟΙ ΟΙ ΓΗΙΝΟΙ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΙ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ» ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΔΡΙΜΑΛΑ ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΟΝΙΑΡΗ ΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

MIL017 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 2

MIL017 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 2 MIL017 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 2 Περιγραφή Η λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 2 βρίσκεται περίπου 3,5 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται για λιμνίο που δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικά Συστήματα

Περιβαλλοντικά Συστήματα Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 9: Μεγαδιαπλάσεις Χερσαία Οικοσυστήματα (I) Χαραλαμπίδης Γεώργιος Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος και Μηχανικών Αντιρρύπανσης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. 1 Εισαγωγή 4 2 Η όδευση του αγωγού σε τµήµατα 5

Περιεχόµενα. 1 Εισαγωγή 4 2 Η όδευση του αγωγού σε τµήµατα 5 Έργου: Page 2 of 21 Περιεχόµενα 1 Εισαγωγή 4 2 Η όδευση του αγωγού σε τµήµατα 5 2.1 Πεδιάδα του Αξιού (Kp 0 65) 5 2.2 Όρος Βέρµιο (Kp 65 105) 8 2.3 Λεκάνη της Πτολεµαΐδας (Kp 105 125) 13 2.4 Όρος Άσκιο

Διαβάστε περισσότερα

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς Τεύχος 1 Σεπτέμβριος 2014 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς LIFE12NAT/CY/000758 Περιεχόµενα Περισσότερες πληροφορίες www.life-rizoelia.eu

Διαβάστε περισσότερα

MIL019 - Εποχικό αλμυρό λιμνίο όρμου Αγ. Δημητρίου

MIL019 - Εποχικό αλμυρό λιμνίο όρμου Αγ. Δημητρίου MIL019 - Εποχικό αλμυρό λιμνίο όρμου Αγ. Δημητρίου Περιγραφή Το εποχιακό αλμυρό λιμνίο Αγ. Δημητρίου βρίσκεται στον ομώνυμο όρμο, 2,3 χιλιόμετρα περίπου βόρεια του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Βιβλιογραφική αναφορά:

Βιβλιογραφική αναφορά: Βιβλιογραφική αναφορά: Λιαρίκος Κ., Κορακάκη Ε. (επιμ. έκδοσης) 2010. Το αβέβαιο μέλλον των ελληνικών δασών. Αποτελέσματα από το πρόγραμμα του WWF Ελλάς «Το Μέλλον των Δασών», WWF Ελλάς, Αθήνα, σελ. 32.

Διαβάστε περισσότερα

MIL009 - Λίμνη ορυχείου Χονδρού Βουνού 1

MIL009 - Λίμνη ορυχείου Χονδρού Βουνού 1 MIL009 - Λίμνη ορυχείου Χονδρού Βουνού 1 Περιγραφή Οι λίμνες ορυχείων Χονδρού Βουνού βρίσκονται περίπου 7 χιλιόμετρα Ανατολικά του Αδάμα στην περιοχή Κόμια στη Μήλο. Πρόκειται για λίμνες που δημιουργήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Η κατάρτιση Μητρώου Προστατευόμενων Περιοχών αποτελεί απαίτηση της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ. Ως προστατευόμενες περιοχές ορίζονται αυτές που βάσει διατάξεων της Κοινοτικής Νομοθεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Όρος Ταΰγετος (Τόπος Κοινοτικής Σημασίας: GR )

Όρος Ταΰγετος (Τόπος Κοινοτικής Σημασίας: GR ) Όρος Ταΰγετος (Τόπος Κοινοτικής Σημασίας: GR2550006) Ο Ταΰγετος (2.407 μ.) μαζί με την οροσειρά του Πάρνωνα είναι οι παλαιότερες γεωλογικά περιοχές της Πελοποννήσου. Τα δασικά οικοσυστήματα του βουνού

Διαβάστε περισσότερα