Η γυναίκα και το γυναικείο σώµα στην ελληνική και τσεχική υπερρεαλιστική ποίηση του µεσοπολέµου. Nicole Votavová Sumelidisová*

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η γυναίκα και το γυναικείο σώµα στην ελληνική και τσεχική υπερρεαλιστική ποίηση του µεσοπολέµου. Nicole Votavová Sumelidisová*"

Transcript

1 Η γυναίκα και το γυναικείο σώµα στην ελληνική και τσεχική υπερρεαλιστική ποίηση του µεσοπολέµου Nicole Votavová Sumelidisová* Θέµα της ανακοίνωσής µου είναι η εικόνα της γυναίκας και το µοτίβο του γυναικείου σώµατος στην ελληνική και τσεχική υπερρεαλιστική ποίηση του µεσοπολέµου. Θα εστιάσω σε έργο δύο κύριων αντιπροσώπων του ελληνικού και αντίστοιχα τσεχικού υπερρεαλισµού της εποχής, του Αντρέα Εµπειρίκου ( ) και του Vítězslav Nezval ( ), µε σκοπό να δείξω µε ποιον τρόπο αυτές oι βασικές εικόνες και µοτίβα της υπερρεαλιστικής ποίησης αντιµετωπίζονται στο έργο τους, πώς εκφράζουν τις διάφορες πτυχές του έρωτα, και εποµένως σε ποιο βαθµό η µορφή που δίνουν στη γυναίκα και στο γυναικείο σώµα αντανακλά την κοσµοθεωρία τους και τον τρόπο µε τον οποίο αντιµετωπίζουν την πραγµατικότητα που τους περιβάλλει. Η Sarah Kofman, η Γαλλίδα φιλόσοφος, αναλύοντας το έργο του Φρόιντ, αναφέρει τρεις βασικές µορφές της γυναικείας σεξουαλικότητας και της επίδρασής της στον άντρα. Και οι τρεις, όπως λέει η Κοfman, πηγάζουν από την κυριαρχούσα µορφή της γυναίκας-µητέρας. Με άλλα λόγια η µορφή της γυναίκας-µητέρας έχει τρεις διαστάσεις µε τις οποίες ο άντρας στη ζωή του αναπόφευκτα συναντιέται: είναι η κατεξοχήν µητέρα, η ερωµένη, την οποία ο άντρας επιλέγει σύµφωνα µε τη µορφή της µητέρας, και στο τέλος η γυναίκα-θάνατος, δηλαδή γυναίκα που συνδυάζεται µε το στοιχείο της απειλής, αποσύνθεσης και καταστροφής. 1 O Carl Gustav Jung περιέγραψε το αρχέτυπο της µητέρας ως εξής: Τhese are three essential aspects of the mother: her cherishing and nourishing goodness, her orgiastic emotionality, and her Stygian depths. 2 Το βασικό στοιχείο που συνδέεται µε την εικόνα της γυναίκας-µητέρας είναι η αίσθηση ασφάλειας και σιγουριάς. Ο Roland Barthes στο Fragments d un discours amoureux (1977) αναφέρεται σε µια µορφή του έρωτα που έχει στοιχεία της µητρικής αγάπης: αυτός ο έρωτας γοητεύει, καθησυχάζει και απόλυτα εκπληρώνει όλες τις επιθυµίες, αποτελεί επιστροφή στη µητέρα, παρατεινόµενη αιµοµιξία, 3 καταργεί το χρόνο, τις απαγορεύσεις και επίσης όλες τις επιθυµίες εφόσον αυτές φαίνεται να έχουν εκπληρωθεί απόλυτα. Και σε αυτή την εµπειρία ο άντρας θα αναζητάει να επιστρέψει όλη τη ζωή του. 4 Και όπως αναφέρει ο Gaston Bachelard: η προβολή εικονικών φαντασιών θα υποτάσσεται για πάντα στη µητρική προοπτική. 5 Mε την εικόνα της γυναίκας-µητέρας συνδέεται όµως και η δεύτερη όψη του έρωτα, η καταστροφική και διαλυτική, που αντιπροσωπεύεται από την εικόνα της γυναίκας-θανάτου. Όπως αναφέρει η Kofman η κυριαρχία της γυναίκας στη ζωή του άντρα δεν τελειώνει µε την πρώτη φάση της ζωής του. Παρόλο που η µητέρα στην πραγµατικότητα αποσύρεται για να παραχωρήσει τη θέση της στον πατέρα, να διευκολύνει τη µετάβαση από τις αισθήσεις στον λόγο * Mgr. Nicole Votavová Sumelidisová, Ph.D. Masaryk University, Department of Classical Studies. H συµµετοχή στο Ε Πανευρωπαϊκό Συνέδριο της ΕΕΝΣ πραγµατοποιήθηκε µε την οικονοµική υποστήριξη του Ινστιτούτου Κλασικών Σπουδών του Πανεπιστηµίου Μάσαρυκ. 1 (Kofman 1994, 78 88) 2 (Jung 1969, 82) 3 Για τους υπερρεαλιστές ο αιµοµικτικός έρωτας δεν αποτελεί ταµπού ή αµαρτία. Aυτή η παράβαση ηθικών και κοινωνικών περιορισµών συµβολίζει απόλυτη απελευθέρωση. Βλ. (Αναγνωστοπούλου 2005, 110). 4 (Barthes 1977, ) 5 (Bachelard 1997, 157)

2 και εποµένως την κορύφωση του προόδου της ανθρωπότητας, αυτή µένει η δωρήτρια της ζωής και στις σκέψεις του άντρα διατηρεί την αµφίσηµη µορφή αυτής που κυριαρχεί πάνω στη ζωή και στο θάνατό του. Ο δεσµός µε τη µητέρα έχει πολλές µορφές: από την αίσθηση απόλυτης ευτυχίας έως την αγωνία που προκαλεί ο φόβος της αιµοµιξίας. 6 O George Bataille στο έργο του L Érotisme (1957) επισηµαίνει αυτή την διαλυτική και καταστροφική όψη του έρωτα, αναφέρεται σε αυτόν ως σε χώρο της βίας και του βιασµού. Ο ερωτισµός για τον Bataille, όπως και ο θάνατος, είναι καταστροφικός, σκοτεινός, θυελλώδης και αγχωτικός, σαν εφιάλτης που τρέφεται από έµµονες ιδέες θανάτου κι από διεστραµµένες επιθυµίες. Δίπλα στις δύο βασικές εικόνες που ανέφερα (γυναίκα-µητέρα και γυναίκα-θάνατος) η τρίτη εικόνα, η γυναίκα-ερωµένη, παίρνει στην υπερρεαλιστική ποίηση µια χαρακτηριστική µορφή που εµφανίζεται πολύ έντονα και στο έργο των Γάλλων υπερρεαλιστών. Πρόκειται για τη γυναίκα-παιδί που συνδυάζει δύο βασικές αξίες: το ερωτικό στοιχείο µε το στοιχείο της αθωότητας. Για τον André Breton, όπως αναφέρεται στο Mανιφέστο του υπερρεαλισµού, η παιδική ηλικία πλησιάζει περισσότερο από όλες τις άλλες φάσεις ζωής την πραγµατική ζωή. Είναι εποχή της απεριόριστης φαντασίας και απεριόριστων ευκαιριών µε πόθο για γνώση και µε µία γνήσια όχι παραµορφωµένη οπτική ζωής. Είναι κόσµος που έχει στενή επαφή µε τη φαντασία, αλλά και µε το παράλογο. 7 O Kωνσταντίνος Μακρής χωρίζει τη γαλλική υπερρεαλιστική ποίηση από την άποψη της απεικόνισης της γυναίκας-παιδιού σε δύο περιόδους µε ορόσηµο το 1945, δηλ. το έτος έκδοσης του µυθιστορήµατος του Breton Arcane 17. Στην πρώτη περίοδο η έµφαση δίνεται στο ερωτικό στοιχείο που αργότερα υποχωρεί και αντικατασταίνεται από νέα διάσταση, τη σκοτεινή, µεταφυσική όψη της γυναίκας-παιδιού. Η στροφή αυτή σχετίζεται µε το ενδιαφέρον του Breton για τον εσωτερισµό και το µυστικισµό τη δεκαετία του Όπως αναφέρει η Διαµάντη Αναγνωστοπούλου, σηµαντικό επίσης είναι ότι η γυναίκα παιδί δεν αντιπροσωπεύει τόσο µια γυναίκα όσο µια κατάσταση θηλυκότητας ως αξίας που πρόκειται να αναδυθεί στο µέλλον. 9 Ας προχωρήσουµε στο έργο του Έλληνα υπερρεαλιστή Ανδρέα Εµπειρίκου. H γυναίκα παιδί είναι κυριαρχούσα µορφή και στην ελληνική υπερρεαλιστική ποίηση. Στην Υψικάµινο (1935) και στην Ενδοχώρα (1945), τις δύο συλλογές που ενσωµατώνουν κείµενα γραµµένα την εποχή του µεσοπολέµου, συναντάµε παιδίσκες, κόρες, κορασίδες, νεανίδες, δεσποινίδες, παρθένες πάντα σε συνδυασµό µε ένα έντονο ερωτικό στοιχείο. H θεµατική του Εµπειρίκου είναι σταθερή. Ο Γιώργος Κεχαγιόγλου αναφέρει τρεις βασικές ισοτοπίες του ποιητικού του κόσµου: την ηρωική, τη δοξαστική (θρησκευτική) και την ερωτική που στα πλαίσια τους ο ποιητής δηµιουργεί εικόνα ενός παλιού κόσµου που καταρρέει, ηττάται και αντικατασταίνεται από κόσµο νέο, µια ουτοπία του ποιητή. 10 Η νέα γυναίκα του Εµπειρίκου 6 (Kofman 1994, 78 88) 7 (Βreton 1969, 48) 8 (Μakris, 87 92) 9 (Aναγνωστοπούλου 2006, 259) 10 (Kεχαγιόγλου 1987, 19 25)

3 παίζει κύριο ρόλο στην πορεία προς τη νέα τάξη, είναι αντικείµενο έντονης επιθυµίας και µέσω του έρωτα, που, έχει αξία τελετής, µετουσιώνει των κόσµο. Την καταστροφική όψη του έρωτα, δηλαδή εικόνα της γυναίκας-θανάτου µπορούµε να ανιχνεύσουµε στο έργο του Εµπειρίκου πολύ σπάνια, αν και αυτή εµφανίζεται. Στο ποίηµα Κρηπίδωµα (Υψικάµινος) 11 η εικόνα βασίζεται στον οξύµωρο συνδυασµό γλυκιά µέδουσα που την συνοδεύουν βαρύδια της σιγής, µακάριος ύπνος και βαθύτατος καϋµός, όπου η σιγή, όπως αναφέρει ο Φρόιντ αναλύοντας τη µορφή της γυναίκας σε διάφορα λογοτεχνικά κείµενα, συµβολίζει το θάνατο. 12 Πιο έντονη εικόνα γυναίκας που αποτελεί απειλή για τον άντρα βρίσκουµε στους τελευταίους στίχους του ποιήµατος Ενόρασι των πρωινών ωρών (Ενδοχώρα) όπου ο ποιητής παροµοιάζει τα χείλη µιας κατάξανθης γυναίκας µε τις Συµπληγάδες. Πριν καν σκεφτεί κανείς να ανάψει το φανάρι Κάτω από το οποίο σκέπτεται το µέλλον της µια κατάξανθη γυναίκα Ο φαροφύλακας σκύβει στα χείλη της και τα φιλεί Όπως φιλούν τις συµπληγάδες των οι ποντοπόροι. 13 Όπως ήδη ανέφερα, τα ποιήµατα του Εµπειρίκου έχουν µορφή ενός ευαγγελίου, είναι µια κήρυξη νέου κόσµου, µιας ουτοπίας, που θα αντικαταστήσει τον κόσµο παλιό, τον κόσµο των απαγορεύσεων και της στέρησης. Η γυναίκα συνδεδεµένη µε το θάνατο αποτελεί µέλος του παλιού κόσµου. Οι γυναίκες χήρες των ερπετών ή οι θρυαλλίδες σκυµµένες σε πάγους µαρασµού ενσωµατώνονται στις αντιπαραθέσεις των δύο κόσµων που πάντα καταλήγει στο θρίαµβο της νέας τάξης. Η γυναίκα ως τµήµα του παλιού κόσµου δεν είναι τόσο έκφραση απειλής όσο στασιµότητας και στειρότητας. Η δεσπόζουσα αντιµετώπιση της γυναίκας ως νεανίδας, αντικειµένου έντονου ερωτικού πόθου και συµβόλου της µελλοντικής ουτοπίας, αντιστοιχεί στον τρόπο µε τον οποίο ο ποιητής απεικονίζει το γυναικείο σώµα. Στον υπερρεαλισµό, στην ποίηση και στη ζωγραφική το ανθρώπινο, και ιδιαίτερα το γυναικείο, σώµα ως µοτίβο κατέχει κύρια θέση. Ο υπερρεαλισµός δίνει στο µοτίβο του ανθρώπινου σώµατος νέες διαστάσεις, µε τη διατάραξη της συµβατικής λογικής σχέσης ανάµεσα στο σηµαίνον και το σηµαινόµενο, µέσω παράλογων µεταφορών και αιφνιδιαστικών συνδυασµών βρίσκει στο γυναικείο σώµα πλούσια πηγή έµπνευσης. Το ανθρώπινο σώµα δεν αποτελεί όµως απλώς σηµαντικό ποιητικό µοτίβο. O Γάλλος φαινοµενολόγος Μaurice Merleau-Ponty υπογραµµίζει στο έργο του ότι το σώµα δεν είναι απλώς ένα αντικείµενο ανάµεσα στα άλλα, αλλά είναι το µέτρο όλων των πραγµάτων: [...] my body is made of the same flash as the world (it is a perceived), and moreover that this flash of my body is shared by the world, the world reflects it, encroaches upon it and it encroaches upon the world [...]. Τhis also means: my body is not only one perceived among others, it is a measurant (mesurant) of all, Nullpunkt of all the dimensions of the world. 14 Το σώµα παρέχει στον άνθρωπο µια µοναδική δυνατότητα βιώµατος, µε τη θετική και αρνητική 11 (Εµπειρίκος 1995, 55) 12 (Freud 1997, ) 13 (Eµπειρίκοs 2003, 73) 14 (Μerleau-Ponty 1968, )

4 έννοια: βίωµα πάθους, έκστασης και γοητείας αλλά και ακραίας βίας. 15 Όταν στο χώρο της τέχνης τονίζεται η ενδοπροβολή του γύρω κόσµου στο χώρο του απεικονιζόµενου σώµατος, όπως ιδιαίτερα σε µερικές ιστορικές φάσεις της, π.χ. στο µανιερισµό (G. Arcimboldo) ή στον υπερρεαλισµό, το σώµα γίνεται µικρόκοσµος και µακρόκοσµος συγχρόνως, εικόνα του κόσµου που αντανακλά την ατοµική και τη συλλογική ιστορία. Το ανθρώπινο σώµα µπορεί να εκφράσει τη θετική εµπειρία, την πίστη και την εµπιστοσύνη στο µέλλον όπως και τη βαθιά διατάραξη της σχέσης ανάµεσα στο υποκείµενο και στον κόσµο που τον περιβάλλει. 16 Ο άνθρωπος του Εµπειρίκου, άντρας και ιδιαίτερα η γυναίκα στις πολλαπλές µορφές της, είναι ακέραια, τέλεια και πλήρης προσωπικότητα, αφού και ο κόσµος γύρω της αντιλαµβάνεται ως τέλειος και ολοκληρωµένος. Η νέα γυναίκα απεικονίζεται µε χρυσά µαλλιά, µε λυµένα µαλλιά ή µαλλιά σαν θάλασσα, µε βελουδένια µάτια που γίνονται πολύεδρα διαµάντια και υπόσχονται τον ερχοµό του νέου κόσµου, στολισµένη µε κοσµήµατα, πετράδια, βραχιόλια και δαχτυλίδια, που συµβολίζουν τους θησαυρούς που το γυναικείο σώµα παρέχει στον άντρα. Tο φέγγος σαν σουραύλι της αιθρίας Γεµίζει µε τα στάχυα του τα δαχτυλίδια Που τα φορούν γυναίκες κρεµασµένα Ανάµεσα στα στήθη τους κι ανάµεσα Στα δροσερά φυλλώµατα της ευτυχίας. 17 O Eµπειρίκος εκµεταλλεύεται επίσης το πλούσιο συµβολικό λεξιλόγιο της ψυχανάλυσης. Η γυναίκα στην ποίησή του είναι έπαυλις, δεξαµενή, κολυµβήθρα, ανθογιάλι, κύπελο κ.ά. Μία καταπληκτική εικόνα της γυναίκας αντικειµένου έντονου πόθου του ήρωα, έπλασε ο Εµπειρίκος στο διήγηµα Μανταλένια όπου µε χιούµορ και µε βάση τη µέθοδο του αντικειµενικού τυχαίου πλάθει γυναίκα γοργόνα, καράβι και θεά, που γίνεται µοίρα του άντρα. Η ποίηση του Εµπειρίκου όπως και έχει επισηµανθεί από πολλούς µελετητές του έχει χαρακτήρα µοντέρνου ευαγγελίου και η ερωτική και τέλεια γυναίκα παίζει κύριο ρόλο στον κόσµο που ο ποιητής κηρύττει, αφού αυτή είναι που θα αντικαταστήσει την άρρωστη αντρική εξουσία. 18 Πριν αναφερθώ στην εικόνα της γυναίκας στο έργο του Vítězslav Nezval, πρέπει να αναφερθώ σύντοµα στα λογοτεχνικά συµφραζόµενα του µεσοπολέµου σχετικά µε τα πρωτοποριακά κινήµατα και την απήχησή τους στην τότε Τσεχοσλοβακία. Ενώ στην ελληνική λογοτεχνία ο υπερρεαλισµός εισβάλει χωρίς σηµαντικές φάσεις προετοιµασίας, στην Τσεχοσλοβακία, όπου έχει απήχηση και ο φουτουρισµός και ντανταϊσµός, στη δεκαετία του 20 εµφανίζεται ένα τοπικό ρεύµα του λεγόµενου ποιητισµού. Πρόκειται για µια τάση που προετοιµάζει το έδαφος για τον υπερρεαλισµό και που εξασφαλίζει και µια συνεχή εξέλιξη από την παραδοσιακή ποίηση στην πρωτοπορία. Οι Τσέχοι λογοτέχνες, ιδιαίτερα ο Νezval, κύριος αντιπρόσωπος του ποιητισµού, πάντα τόνιζαν την πρωτοτυπία του κινήµατος, αν και µπορούµε να ανιχνεύσουµε αρκετά κοινά στοιχεία µε την υπερρεαλιστική τέχνη στο επίπεδο αξιών και τυπολογίας. Πρόκειται για το διαπολιτισµικό χαρακτήρα, το κοινωνικοπολιτικό 15 (Vojvodík, 191) 16 (Vojvodík 2006, 15) 17 (Εµπειρίκος 2003, 34) 18 (Τολίκα 2006, 283)

5 στοιχείο, από την τυπολογία τις συνειρµικές εικόνες βασιζόµενες σε αισθήσεις, µέσω των οποίων το λυρικό υποκείµενο αντιλαµβάνεται τον κόσµο, ή την προσήλωση στο αντικείµενο, δηλ. στην περιγραφή αντικειµένων καθηµερινής χρήσεως σε ασυνήθιστα συµφραζόµενα. Άλλο κοινό στοιχείο αποτελούσε το ενδιαφέρον για την ψυχανάλυση και το όνειρο. Το σηµαντικότερο στοιχείο του ποιητισµού όµως είναι η ανέµελη αντιµετώπιση της ζωής και ο θαυµασµός για τον γύρω κόσµο. Η τέχνη του ποιητισµού της δεκαετίας του 20 είναι γεµάτη από λυρικά παιχνίδια και λογοπαίγνια, σκοπός της είναι η διασκέδαση και όχι οι βαθιοί προβληµατισµοί, είναι µια ποίηση ευρέως κατανοητή. Ο κόσµος του ποιητισµού είναι συχνά ένας κόσµος αφελής και λυρικός. 19 Το 1934 ιδρύεται στην Τσεχοσλοβακία η υπερρεαλιστική οµάδα της οποίας ο Nezval είναι επίσης κύριος αντιπρόσωπος. Mε τη στροφή του προς τον υπερρεαλισµό παρακολουθούµε µια σηµαντική αλλαγή στο έργο του. Ο Nezval αφήνει τον ευχάριστο κόσµο της ποιητικής µαγείας και του παιχνιδιού και στο έργο του διεισδύουν σοβαροί τόνοι. Στην ποίηση της δεκαετίας του 30 παίρνει κυρίαρχη θέση το µοτίβο του σώµατος, συνδεδεµένο όµως µε ένα αίσθηµα αόριστου φόβου, µιας απειλής χωρίς όνοµα που όµως βαθµιαία παίρνει µια πιο συγκεκριµένη µορφή. Η τάση αυτή εκφράζεται ιδιαίτερα έντονα στις τρεις ποιητικές συλλογές του Nezval που εκδόθηκαν το 1936 και το Όπως ανέφερα, και εδώ κύριο µοτίβο είναι το γυναικείο σώµα, όπως το εξάλλου το δηλώνουν και οι τίτλοι των πρώτων δύο συλλογών Γυναίκα στον πληθυντικό αριθµό και η Η Πράγα µε τα δάχτυλα της βροχής. Η τρίτη συλλογή Απόλυτος νεκροθάφτης αποτελεί αποκορύφωµα της τσεχικής υπερρεαλιστικής ποίησης. Ας εστιάσουµε λοιπόν στις τρεις µορφές της γυναίκας όπως τις έχουµε µέχρι τώρα καθορίσει. Στο έργο του Nezval συναντάµε τις µορφές γυναίκας-παιδιού, µητέρας και θανάτου, πολύ στενά συνδεδεµένες. Χαρακτηριστικό είναι ότι η µία µορφή µεταβάλλεται πολύ γρήγορα σε άλλη και το κλίµα των ποιηµάτων συχνά αλλάζει απότοµα. Στην εικόνα της γυναίκας-µητέρας είναι αφιερωµένη η συλλογή η Πράγα µε τα δάχτυλα της βροχής, όπου το µητρικό στοιχείο συνδυάζεται µε τη µαγική ατµόσφαιρα της πόλης. Ο ποιητής αντλεί εµπειρίες από την περίοδο του λεγόµενου ποιητισµού, χρησιµοποιεί ποιητικές µεταφορές και απεικονίζει την πόλη ως γυναικείο σώµα που αποτελεί αµάλγαµα από κτίρια, παλάτια, εκκλησίες, πάρκα και δρόµους. Ο ποιητής διαπερνά την Πράγα και είναι συνάµα πεζοπόρος, γιος και εραστής της γυναίκας-πόλης, µητέρας και ερωµένης, που αποτελεί δικό του locus amoenus 20 (ποίηµα Ο πεζοπόρος της Πράγας). Η επιθυµία είναι ο οδηγός µου στην Πράγα η οποία µου φαίνεται µαγική σαν πίδακας πάνω από το νεκροταφείο Σαν φωτιά πάνω από τα µαγαζιά των χρυσοχόων Σαν παγόνι στο παρατηρητήριο Σαν ουράνιο τόξο πάνω από το παράθυρο όπου κάποιος παίζει πιάνο 21 Στο ποίηµα Xρησµός της συλλογής Γυναίκα στον πληθυντικό αριθµό ο τόπος της πόλης και των περιπλανήσεων γίνεται ένα πλαίσιο που παρέχει δυνατότητα εξαιρετικών τυχαίων συναντήσεων. 19 (Chocholoušek, 55) 20 (Vojvodík 2006, 344) 21 (Νezval 1953, 98)

6 Η πόλη µε τη λογική του αντικειµενικού τυχαίου γίνεται µε αυτόν τον τρόπο χώρος προβολής ασυνείδητων επιθυµιών. Εκ πρώτης όψεως ασήµαντα γεγονότα, τόποι ή αντικείµενα γίνονται συνδετικοί κρίκοι ανάµεσα στην πραγµατικότητα και τον κόσµο του ασυνείδητου. Tα µοτίβα της περιπλάνησης και της εκ πρώτης όψεως τυχαίας αλλά στην πραγµατικότητα προκαθορισµένης συνάντησης µε τη µοιραία γυναίκα θυµίζουν τα έργα Nadja (1928) και L Amour fou (1937) του Breton. Ένα βράδυ στα µέσα του καλοκαιριού θα περιπλανιέµαι στην πόλη που µου είναι ξένη Στην πόλη όπου δε γνωρίζω κανέναν Στην πόλη όπου η γιορτή έχει µόλις τελειώσει Μια µέρα σαν την Κυριακή [ ] Θα σταµατήσω ξαφνικά Στη γωνία του δρόµου θα εµφανιστεί µια γυναίκα Γυναίκα πίδακας [ ] Θα της πω τα πάντα Για την παράξενη προαίσθηση που µε καταδιώκει χρόνια 22 Στο δεύτερο µισό του ίδιου ποιήµατος η όψη της πόλης αλλάζει, προβάλλονται εικόνες συνδεδεµένες µε έννοιες του άγνωστου, του κινδύνου, απειλής και σκότους και τελικά θανάτου. Ο πεζοπόρος περνάει από σκοτεινά περάσµατα, παγερά υπόγεια τρόµου και τα χείλη της γυναίκας που συναντάει είναι, όπως λέει το ποίηµα, πιο αιµατηρά από όλους του φόνους. Σε αυτή τη συλλογή είναι ιδιαίτερα έντονος ο απόηχος του ποιητισµού: η εικόνα της γυναίκας-µητέρας συνδυάζεται µε απεικόνιση αντικειµένων καθηµερινής χρήσεως, οικείων συµβόλων του παραδείσου της παιδικής ηλικίας όπως η κούνια, η ραπτική µηχανή, η δαχτυλήθρα κτλ. Aλλά και εδώ η γυναίκα σύντοµα χάνει τον αρχετυπικό χαρακτήρα της δωρήτριας της ζωής και έµφαση δίνεται στο στοιχείο που, όπως λέει ο Jung may connote anything secret, hidden, dark; the abyss, the world of the dead, anything that devours, seduces and poisons, that is terrifying and inescapable like fate. 23 Η γυναίκα αυτή καταδιώκει τον άντρα στις ερωτικές του φαντασιώσεις, τον γοητεύει και τελικά καταστρέφει. Παροµοίως και η γυναίκα-παιδί, που σε µερικά ποιήµατα αποτελεί εικόνα τελειότητας και ελπίδας για το µέλλον αντικατασταίνεται συχνά από εικόνες παρακµής και µαρασµού. Σε σχέση µε την εικόνα αυτή δεν είναι έντονο το στοιχείο της απειλής, αλλά της απελπισίας, ασθενείας και σεξουαλικής ανικανότητας. Ο Nezval περιγράφει φυµατικές κοπέλες, µαινάδες που µοιάζουν µε µούµιες ή γυµνές γυναίκες που περπατούν σε λακκούβες γεµάτες αίµα. Mε ποιον τρόπο λοιπόν ο Nezval αντιµετωπίζει το µοτίβο του γυναικείου σώµατος; Στο ποίηµα Άσµα ασµάτων, ένα διακειµενικό διάλογο µε το λυρικό κείµενο της Παλαιάς Διαθήκης, ο ποιητής συνδέει το λιτανικό χαρακτήρα µε την επαναφορά ως σχήµα λόγου και συστηµατικά περιγράφει το σώµα της γυναίκας εναλλάσσοντας τις µεταφορές που το επαινούν µε αυτές που αποτελούν έκφραση του ανατρεπτικού της χαρακτήρα. Το στοιχείο της απειλής και της διάλυσης βαθµιαία αυξάνεται ώσπου από εικόνες ερωτικού ελκυστικού σώµατος καταλήγουν σε περιγραφή ενός σώµατος εφιάλτη. Π.χ. το γυναικείο στόµα γίνεται καυτερό κάρβουνο, 22 (Νezval 1953, 37) 23 (Jung 1969, 82)

7 καλοκαιρινό µελίσσι ή σαρκοβόρο φυτό. Χαρακτηριστικός είναι ο τελευταίος στίχος: Είσαι σαν τη µέρα που µεταµορφώνεται σε νύχτα νύχτα που µεταµοφώνεται σε µέρα µέρα που µεταµορφώνεται σε εφιάλτη 24 Η τάση προς την αποσύνθεση κορυφώνεται στην τρίτη υπερρεαλιστική συλλογή του Nezval, στον Απόλυτο νεκροθάφτη. Εδώ παρατηρούµε µια έντονη επιρροή του ποιητικού, αλλά και ζωγραφικού, έργου του Salvador Dalí, τον οποίο ο Nezval µετέφραζε στα τσεχικά (βλ. ποίηµα και πίνακας Le grand masturbateur, πίνακες Monument impérial à la femme-enfant, La mémoire de la femme-enfant). Η επιρροή του Dalí είναι εµφανής στο εξής απόσπασµα δοµηµένο ως αµάλγαµα από φαγητά που επινοούν την παραµόρφωση και τη διάλυση. Και για τον Dalí στο έργο του η τροφή ήταν µαγικό και ελκυστικό µοτίβο ως πηγή ζωής και ηδονής, παράλληλα όµως τον έλκυαν οι διαδικασίες αποσύνθεσης, σαπίσµατος και χώνεψης. Η ταβερνιάρισσα µε γοφούς από πάπιες γεµιστές Με κοιλιά από τρούφες σε τριµµένα κάστανα Το αριστερό της χέρι σαν λουκάνικο από ζελατίνη Το δεξί χέρι από λειωµένο λίπος [ ] 25 Στη συλλογή Απόλυτος νεκροθάφτης το ανθρώπινο σώµα, γυναικείο και αντρικό, γίνεται ένα αµάλγαµα από νεκρωτικούς ιστούς, από ακρωτηριασµένα µέλη του σώµατος, υπογραµµίζεται η παραµόρφωσή του και η ανικανότητα σύνθεσης νέων µορφών. Η πολυµορφία της γυναίκας παίρνει µια όχι µόνο εφιαλτική, αλλά και τερατώδη διάσταση. Με αυτόν τον τρόπο κορυφώνεται η άρνηση της θετικής φιλοσοφίας του ποιητισµού της δεκαετίας του 20. Το υπερρεαλιστικό έργο του Nezval αποτελεί πραγµατική αµφισβήτηση της αρµονικής εικόνας του ανθρώπου και του κόσµου που δηµιούργησε το κίνηµα αυτό. Στον νέο κόσµο του Nezval κυριαρχεί ο φόβος, η απρόβλεπτη τύχη, αλύπητη µοίρα, που ορίζεται από δυνάµεις ανέλεγκτες και παράλογες. Ο άνθρωπος δεν είναι ικανός να καθορίζει τη ζωή του, είναι παράλυτος από το φόβο, το αίσθηµα ενοχής, το παράλογο, τη παραφορά και το θάνατο. Η εικόνα του οικείου γνώριµου κόσµου καταρρέει κάτω από την εισβολή κάποιου άγνωστου και τροµακτικού στοιχείου χωρίς όνοµα. 26 Όπως προσπάθησα να δείξω στην ανακοίνωσή µου η εικόνα της γυναίκας και το γυναικείο σώµα ως κυρίαρχο µοτίβο του υπερρεαλισµού αποτελεί ένα αποτελεσµατικό µέσο έκφρασης της στάσης του ποιητή όχι µόνο προς τον έρωτα, αλλά προς τη ζωή, προς την πραγµατικότητα, προς τον κόσµο που τον περιβάλλει και τον οποίο αντιµετωπίζει. Η γυναίκα και το σώµα της στο έργο του Εµπειρίκου και του Nezval παίρνουν πολύµορφες διαστάσεις. Από την οικεία και θετική εικόνα µητέρας, την ελκυστική και ερωτική γυναίκα-παιδί έως τη γυναίκα-θάνατο που εκπροσωπεί τη διάλυση και την καταστροφή. Το ίδιο πολύµορφο και πολυδιάστατο είναι το γυναικείο σώµα που οι δύο ποιητές απεικονίζουν. Ο Nezval µε την εικόνα του παραµορφωµένου σώµατος εκφράζει το φόβο δικό του και όλης της κοινωνίας από την επερχόµενη καταστροφή o φόβος του συγχρόνως είναι φόβος της φθαρτότητας του ανθρώπινου σώµατος. 24 (Νezval 1953, 19) 25 (Νezval 1937, 47) 26 Βλ. (Vojvodík 2006, )

8 Το δεύτερο µισό της δεκαετίας του 30 είναι εποχή ακραίας αγωνίας, η οικονοµική κρίση και η απειλή εκ µέρους των ολοκληρωτικών ιδεολογιών αγγίζει όλη την κοινωνία και τον κάθε άνθρωπο ξεχωριστά. Όπως αποδείχνει ο Τσέχος φιλόλογος Josef Vojvodík το βίωµα της κρίσης, της διατάραξης του µέχρι τότε οικείου κόσµου, η αµφισβήτηση δηλαδή της εµπιστοσύνης στο γύρω κόσµο αποτελεί βασική αρχή και αιτία προβληµατισµού για τον τσέχικο υπερρεαλισµό του µεσοπολέµου. 27 Αντίθετα στο έργο του Εµπειρίκου το τέλειο και ακέραιο γυναικείο σώµα ως µέσο ικανοποίησης του ερωτικού πόθου γίνεται έκφραση εµπιστοσύνης στο µέλλον, σε έναν καινούριο κόσµο, νέα τάξη µε κατάργηση όλων των ταµπού και των απαγορεύσεων, µιας ουτοπίας που θα αντικαταστήσει τον κόσµο της στέρησης. Για τον ψυχαναλυτή Εµπειρίκο ο κόσµος της ερωτικής απελευθέρωσης αποτελεί µια συνεκδοχή της απελευθέρωσης της ανθρώπινης σκέψης. Ο Εµπειρίκος γράφει τα ποιήµατα των πρώτων δύο συλλογών σε άλλα συµφραζόµενα, κοινωνικά, πολιτικά και πολιτιστικά από αυτά στα οποία δηµιουργούσε ο Nezval. Στην Τσεχία µετά τη φάση της πολιτικής και κοινωνικής σταθεροποίησης, έκφραση της οποίας είναι η χαρούµενη και ξένοιαστη ποίηση της δεκαετίας του 20, έρχεται η προσγείωση και οι ανησυχίες για το µέλλον. Αντίθετα ο Εµπειρίκος στις αρχές της δεκαετίας του 30 επιστρέφει από το Παρίσι στην Αθήνα σε ένα περιβάλλον όπου οι απηχήσεις του Α Παγκόσµιου Πολέµου και της µικρασιατικής καταστροφής είναι ακόµη ζωντανές, η ποίηση βρίσκεται σε αδιέξοδο και ψάχνει νέους δρόµους, το λογοτεχνικό περιβάλλον είναι δηλαδή προετοιµασµένο για αλλαγή προς µία ποίηση µε θετική κατεύθυνση. Αυτό που συνδέει και τους δύο ποιητές είναι το γεγονός ότι και οι δύο µε τα ίδια µέσα πλάθουν µια εικόνα που εκπροσωπεί την κοσµοθεωρία τους, την πίστη τους, τους φόβους τους, την στάση τους προς τη ζωή. Αν και οι δύο θεωρήθηκαν εκπρόσωποι της αυτόµατης γραφής, πιστεύω πως οι προσπάθειές τους είναι πλήρως ενσυνείδητες, ακολουθούν µία συγκεκριµένη τακτική και χρησιµοποιούν συγκεκριµένα µέσα βασιζόµενα σε µια σταθερή θεµατική. Βιβλιογραφία Αναγνωστοπούλου, Διαµάντη: Η ποιητική του έρωτα στο έργο του Ανδρέα Εµπειρίκου. Αθήνα: Ύψιλον Αναγνωστοπούλου, Διαµάντη: Αναπαραστάσεις του γυναικείου στη λογοτεχνία. Αθήνα: Εκδόσεις Πατάκη Bachelard, Gaston: L Eau Et Les Rêves: Essai Sur L'imagination de la Matière. Paris: José Corti Βarthes, Roland: Fragments d un discours amoureux. Paris: Seuil Breton, André: Manifestes du surréalisme. Ed. Jean-Jacques Pauvert. Paris: Gallimard Chocholoušek, Jiří: Surrealismus po pitvě. K poválečnému přehodnocování avantgardních východisek v tvorbě Karla Hynka. Aluze 3 (2007): Εµπειρίκος, Ανδρέας: Υψικάµινος. Αθήνα: Εκδόσεις Άγρα Εµπειρίκος, Ανδρέας: Ενδοχώρα. Αθήνα: Εκδόσεις Άγρα Freud, Sigmund: The Theme of the Three Caskets. Translated by A. Harris. In Writings on Art 27 Bλ. (Vojvodík 2006)

9 and Literature. Stanford University Press 1997: Jung, Carl Gustav. The Archetypes and the Collective Unconscious. Translated by R. F. C. Hull. Princeton University Press Κεχαγιόγλου, Γιώργος: Αι λέξεις. Μορφολογία του Μύθου. Θεσσαλονίκη: University Studio Press Kofman, Sarah: L Énigme de la femme. Paris: Galilée Makris, Constantin: André Breton - Andreas Embiricos et le lien mythique Enfance - Féminité. Les différentes conceptions de la "femme-enfant" dans le surréalisme : convergences et divergences. Revue des Etudes Néo-Helléniques, N VIII (1999), Merleau-Ponty, Maurice: The Visible and the invisible. Edited by C. Lefort, translated by A. Lingis. Εvantson: Northwestern University Press Nezval, Vítězslav: Absolutní hrobař. Praha: nakl. Fr. Borového Nezval, Vítězslav: Dílo VI (Žena v množném čísle, Praha s prsty deště, Matka naděje). Praha: Československý spisovatel Tολίκα, Κατερίνα: Λόγοι περί γυναικών στο έργο των Ελλήνων υπερρεαλιστών (αδηµοσίευτη διδακτορική διατριβή), Παιδαγωγική Σχολή, Τµήµα Δηµοτικής Εκπαίδευσης ΑΠΘ, Vojvodík, Josef: Kosmos Anthropos aneb návrat (zapomenutého) těla. Slovo a smysl 1 (2004): Vojvodík, Josef: Imagines corporis. Tělo v české moderně a avantgardě. Brno: Host 2006.

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΓΡΑΦΗ

ΨΥΧΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΓΡΑΦΗ Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σας παρουσιάουμε μερικά βιβλία που έχουν σχέση με τη γραφή και την ψυχανάλυση. Γιατί τι άλλο είναι μια συνεδρία, από μία συν-γραφή σε διαρκή εξέλιξη; Ελπίζουμε να τα βρείτε ενδιαφέροντα.

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Δ'. ΚΕΙΜΕΝΟ 'Οδυσσέας Ελύτης (1911-1996) Μικρή Πράσινη Θάλασσα Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ Που θα θελα να σε υιοθετήσω Να σε στείλω σχολείο στην Ιωνία

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Μίλτος Σταχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Μίλτος Σταχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ Μίλτος Σταχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής Ἕνας μπαξές γεμάτος αἷμα εἶν ὁ οὐρανός καί λίγο χιόνι ἔσφιξα τά σκοινιά μου πρέπει καί πάλι νά ἐλέγξω τ ἀστέρια

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΔΙΚΟΣ Κ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

ΚΑΤΑΔΙΚΟΣ Κ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΑΤΑΔΙΚΟΣ Κ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Το έργο αποτελεί μία ηθογραφική ψυχογραφία με κοινωνικό περιεχόμενο. Οι ήρωες του μας θυμίζουν ήρωες από τα έργα του Τολστόι (Πόλεμος και Ειρήνη αγροτικές εργασίες)

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα

Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα Τα παραμύθια μας γοητεύουν. Ξετυλίγονται σαγηνευτικά μπροστά στα εσωτερικά μας μάτια σαν σκηνές μιας ιστορίας μυστηριωδώς οικείας. Μας αναγκάζουν σε μια άνευ όρων παράδοση

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3,

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3, !! Ἡ μήτηρμουἐκρέμασετὴνκεφαλήν,ὡςκατάδικος,ὅστιςἴσταται πληκτικῆςσιωπῆς. ἐνώπιοντοῦκριτοῦτουμὲτὴνσυναίσθησιντρομεροῦτινὸςἐγκλήματος. -Μάλιστα,μητέρα!Πῶςδὲντὸ'θυμοῦμαι!ἦτανἡμόνημαςἀδελφὴ, -Τὸ'θυμᾶσαιτὸἈννιώ

Διαβάστε περισσότερα

Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων.

Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων. Σκέψη και ονειροπόληση της μητέρας Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων. Ο Bion εμπνεόμενος από το άρθρο του Freud του 1911,

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ' ΑΥΚΕΙΟΥ (27 /5/2004)

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ' ΑΥΚΕΙΟΥ (27 /5/2004) ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ' ΑΥΚΕΙΟΥ (27 /5/2004) Α'. ΚΕΙΜΕΝΟ Ὀδυσσέας Ἐλύτης (1911-1996) Μικρή Πράσινη Θάλασσα Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριῶ χρονῶ Πού θά 'θελα νά σέ υἱοθετήσω Νά

Διαβάστε περισσότερα

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Μουσείο Νεοελληνικής Τέχνης του ήµου Ρόδου, µε χαρά ανακοινώνει την ατοµική εικαστική έκθεση, του γνωστού «δικού µας» ζωγράφου Μάνου Αναστασιάδη, που θα φιλοξενήσει στην "Νέα Πτέρυγά" του,

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Στάλες Ποίηση ΣΤΑΛΕΣ Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχέδιο βιβλίου: Λαμπρινή Βασιλείου-Γεώργα

Διαβάστε περισσότερα

Ιωάννα Μουσελιμίδου. Ανοίκειος νόστος. Ποίηση

Ιωάννα Μουσελιμίδου. Ανοίκειος νόστος. Ποίηση Ιωάννα Μουσελιμίδου Ανοίκειος νόστος Ποίηση ΑΝΟΙΚΕΙΟΣ ΝΟΣΤΟΣ Ιωάννα Μουσελιμίδου Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχεδιασμός εξωφύλλου: Γιώργος

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ. Ο Συλλέκτης

Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ. Ο Συλλέκτης 3 ï Ä É Á Ã Ù Í É Ó Ì Á Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ Ένας μπαξές γεμάτος αίμα είν ο ουρανός και λίγο χιόνι έσφιξα τα σχοινιά μου πρέπει και πάλι να ελέγξω τ αστέρια εγώ κληρονόμος πουλιών πρέπει έστω και με σπασμένα φτερά

Διαβάστε περισσότερα

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Εργασία στο πλαίσιο του Προγράμματος «Εισαγωγική Εκπαίδευση στην Ψυχαναλυτική Πράξη» ΕΠΕΚΕΙΝΑ Επιμέλεια: Αφροδίτη Στυλιαρά ψυχολόγος - Αγγελική Καραγιάννη ψυχολόγος. Εποπτεία:

Διαβάστε περισσότερα

1 Μόνο γιατί µ αγάπησες της Mαρίας Πολυδούρη εν τραγουδώ, παρά γιατί µ αγάπησες στα περασµένα χρόνια. Και σε ήλιο, σε καλοκαιριού προµάντεµα, και σε βροχή, σε χιόνια. εν τραγουδώ παρά γιατί µ αγάπησες.

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ Μιχάλης Αρφαράς «ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ ΓΕΝΝΑΕΙ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΣΚΙΕΣ, Ο ΗΛΙΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΜΟΝΕΣ.» Η προσωπική διαδροµή του Μιχάλη Αρφαρά έχει να κάνει µε τη ΣΚΙΑ. Η γέννησή του σε µια χώρα σαν την Ελλάδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Σημείο Αναγνωρίσεως άγαλμα γυναίκας με δεμένα χέρια Όλοι σε λένε κατευθείαν άγαλμα, εγώ σε προσφωνώ γυναίκα κατευθείαν. Στολίζεις κάποιο πάρκο. Από μακριά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Γ. ΜΠΛΕΣΙΟΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Γ. ΜΠΛΕΣΙΟΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Oνοματεπώνυμο: Αθανάσιος Μπλέσιος Βαθμίδα: Επίκουρος καθηγητής ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Γ. ΜΠΛΕΣΙΟΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Γνωστικό αντικείμενο: Νεοελληνικό θέατρο σε σύνδεση με τη λογοτεχνία Ερευνητικά ενδιαφέροντα: Νεοελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα Επιμόρφωσης στα Προαιρετικά Ολοήμερα Σχολεία Γνωστικό αντικείμενο: Θεατρική Αγωγή

Ημερίδα Επιμόρφωσης στα Προαιρετικά Ολοήμερα Σχολεία Γνωστικό αντικείμενο: Θεατρική Αγωγή Ημερίδα Επιμόρφωσης στα Προαιρετικά Ολοήμερα Σχολεία Γνωστικό αντικείμενο: Θεατρική Αγωγή Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης - Γραφείο Ολοήμερων Σχολείων - Συντονιστική Ομάδα Θεατρικής Αγωγής (ΕΔΕ και Σύμβουλος)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΡΕΙΣ (3) ΚΕΙΜΕΝΟ Mίλτος Σαχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής

Διαβάστε περισσότερα

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:...

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... 20 κλασικά αλλά και καινούρια παραμύθια με πριγκίπισσες Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ: PRINCESS STORIES Από τις Εκδόσεις Igloo Books, Μεγάλη Βρετανία 2009 ΤΙΤΛΟΣ BIBΛΙΟΥ: Ιστορίες για

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητοί φίλοι και φίλες, νέοι και νέες καλησπέρα σας,

Αγαπητοί φίλοι και φίλες, νέοι και νέες καλησπέρα σας, ZORBA PHOTOS REMARKS Delivered in Greek by Emmanuel Velivasakis at the Conclusion of the Zorba the Greek Play. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, νέοι και νέες καλησπέρα σας, Λέγομαι Μανώλης Βεληβασάκης, και είμαι

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΘΕΜΑ Α Ο Γιάννης Ρίτσος θεωρείται κατεξοχήν λυρικός ποιητής. Στοιχεία της σύνθεσής του «Η Σονάτα του Σεληνόφωτος» που το επιβεβαιώνουν

Διαβάστε περισσότερα

Eisagwgik sto po hµa Kleid tou poi µatov Fern zhv MARIA CRHSTOU

Eisagwgik sto po hµa Kleid tou poi µatov Fern zhv MARIA CRHSTOU 1 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Κωνσταντίνου Π. Καβάφη: «Ό αρείος» 1.Εισαγωγικά στο ποίηµα 2.Τα πρόσωπα του έργου 3. Ο τίτλος του ποιήµατος 4. Ενότητες Ερµηνευτικά 5. Επίπεδα του ποιήµατος- Αφηγηµατικές τεχνικές

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά χαρακτηριστικά

Βασικά χαρακτηριστικά ΡΟΜΑΝΤΙΣΜΟΣ Το κίνηµα του ροµαντισµού επηρέασε πολλές τέχνες και κυριάρχησε στην ευρωπαϊκή λογοτεχνία από τα τέλη του 18ου αιώνα µέχρι τα µέσα του 19ου αιώνα. Ο ροµαντισµός προβάλλει το συναίσθηµα, την

Διαβάστε περισσότερα

Αξιότιµη κυρία ιευθύντρια του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης, αγαπητή Πολυξένη, Αξιότιµες κυρίες, αξιότιµοι κύριοι,

Αξιότιµη κυρία ιευθύντρια του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης, αγαπητή Πολυξένη, Αξιότιµες κυρίες, αξιότιµοι κύριοι, Tελετή επίδοσης του παρασήµου του Ιππότη του Τάγµατος Γραµµάτων και Τεχνών στην κα Πολυξένη Αδάµ-Βελένη Θεσσαλονίκη, 14 Μαρτίου 2013 Αξιότιµη κυρία ιευθύντρια του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης, αγαπητή

Διαβάστε περισσότερα

STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3

STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3 STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3 ΕΞΥΠΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ/ΜΟΝΤΕΛΟ ΕΥΦΥΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ Η «ΔΟΜΗΣΗ» ΤΗΣ ΟΙ 5 ΠΕΙΘΑΡΧΙΕΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΤΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ/ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΤΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΕΜΠΟΔΙΑ/ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

THE JEWISH MUSEUM BERLIN

THE JEWISH MUSEUM BERLIN ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤ0ΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΕΣ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: Γ.ΠΑΠΑΚΩΣΤΑΝΤΙΝΟΥ THE JEWISH MUSEUM BERLIN ΈΝΑ FILM ΤΩΝ: STAN NEUMANN KAI RICHARD COPANS

Διαβάστε περισσότερα

Οι δραστηριότητες του σταθμού μας κατά το Σχολικό Έτος 2007 2008

Οι δραστηριότητες του σταθμού μας κατά το Σχολικό Έτος 2007 2008 Οι δραστηριότητες του σταθμού μας κατά το Σχολικό Έτος 2007 2008 ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΓΟΝΕΩΝ - ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΕΙΣ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟ ΤΟΥ ΣΤΑΘΜΟΥ 19-09-2007 Συγκέντρωση γονέων με την παιδοψυχολόγο του σταθμού. Θέμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 23 ΜΑΪΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) ΚΕΙΜΕΝΟ O εικοστός αιώνας δικαίως χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ.

χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ. Μαρία Γιαννακάκη χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ. Μαρία Γιαννακάκη Ζ Ω Γ Ρ Α Φ Ι Κ Η Σεπτεμβρίος - Οκτώβριος 2014 Λεωφόρος Μακαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΕΜΠΤΗ 24 ΜΑΪΟΥ 2007

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΕΜΠΤΗ 24 ΜΑΪΟΥ 2007 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΕΜΠΤΗ 24 ΜΑΪΟΥ 2007 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Το έργο του Ρίτσου είναι από τα πιο πλούσια και πληθωρικά έργα που έχει παρουσιάσει ένας λογοτέχνης στην ιστορία της λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

Η µαγεία του βιβλίου

Η µαγεία του βιβλίου Η µαγεία του βιβλίου Χριστιάνα Αντρέου Παναγιώτα Χαραλάµπους για το βιβλίο Το βιβλίο, το βιβλίο είναι φίλος µου καλός. Το κρατώ και το διαβάζω, και λεπτό δε σταµατώ. Η µαγεία του µε ταξιδεύει στο δικό

Διαβάστε περισσότερα

Project Α τετραμήνου Teenage Angst. Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014

Project Α τετραμήνου Teenage Angst. Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014 Project Α τετραμήνου Teenage Angst Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014 Το θέμα του project μας φέτος είναι τα εφηβικά άγχη και ανησυχίες. Πώς βλέπουμε τον εαυτό

Διαβάστε περισσότερα

8 ο ΛΥΚΕΙΟΠΑΤΡΩΝ Όνοµαοµάδας : AVEC Ονόµαταµελών : ΑνδρικοπούλουΚωνσταντίνα, ΑβραµοπούλουΝικολέτα, ΜίντζαΕρµιόνη, Παπακωστοπούλου Βασιλική Όνοµα

8 ο ΛΥΚΕΙΟΠΑΤΡΩΝ Όνοµαοµάδας : AVEC Ονόµαταµελών : ΑνδρικοπούλουΚωνσταντίνα, ΑβραµοπούλουΝικολέτα, ΜίντζαΕρµιόνη, Παπακωστοπούλου Βασιλική Όνοµα 8 ο ΛΥΚΕΙΟΠΑΤΡΩΝ Όνοµαοµάδας : AVEC Ονόµαταµελών : ΑνδρικοπούλουΚωνσταντίνα, ΑβραµοπούλουΝικολέτα, ΜίντζαΕρµιόνη, Παπακωστοπούλου Βασιλική Όνοµα υπεύθυνου τµήµατος : Γλαρού Άννα ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΗΜΕΡΑ. Ποτέ άλλοτε μετά την μεταπολίτευση, τουλάχιστον η ελληνική κοινωνία δεν βρέθηκε σε

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΗΜΕΡΑ. Ποτέ άλλοτε μετά την μεταπολίτευση, τουλάχιστον η ελληνική κοινωνία δεν βρέθηκε σε Θεοδόσης Ν. Πελεγρίνης ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΗΜΕΡΑ Ποτέ άλλοτε μετά την μεταπολίτευση, τουλάχιστον η ελληνική κοινωνία δεν βρέθηκε σε τόσο άσχημη κατάσταση, όσο τον καιρό αυτόν. Ο λόγος;

Διαβάστε περισσότερα

H ροκ μουσική και η επίδρασή της στην σημερινή κουλτούρα.

H ροκ μουσική και η επίδρασή της στην σημερινή κουλτούρα. H ροκ μουσική και η επίδρασή της στην σημερινή κουλτούρα. Δεκαετία του 50 - Η Εμφάνιση της ροκ μουσικής και η ανταπόκριση από τον κόσμο. Το πασίγνωστο αυτό μουσικό είδος το οποίο προέρχεται απο το συνδυασμό

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ]

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Φαινομενολογική θεωρητική κατεύθυνση η οποία υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος διαθέτει από μόνος του την ικανότητα για προσωπική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Aγχώδεις διαταραχές. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι είναι οι αγχώδεις διαταραχές και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια.

Aγχώδεις διαταραχές. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι είναι οι αγχώδεις διαταραχές και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι είναι οι αγχώδεις διαταραχές και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια. Οι αγχώδεις διαταραχές, όπως η Γενικευμένη Αγχώδης Διαταραχή, η Διαταραχή Πανικού και η Κοινωνική Φοβία, συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Η δημιουργική γραφή στο δημοτικό σχολείο είναι μια προσπάθεια να ξυπνήσουμε στο παιδί τα συναισθήματα και τις σκέψεις του,

Διαβάστε περισσότερα

Αστέρι, έντρα, Παιδιά

Αστέρι, έντρα, Παιδιά , έντρα, Παιδιά Άννα Σοφού Εκπαιδευτικός ΠΕ 5 - Π/θµια Εκπαίδευση Γαλλικής Φιλολογίας email: ann_sofou@hotmail.com ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στο εργαστήριο αυτό µε τίτλο «, δέντρα, παιδιά» η Άννα Σοφού θα παρουσιάσει µία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ

ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΤΗΣ ΧΑΡΑΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΠΟΥΛΕΑ Μια μέρα στο παιδικό σταθμό «Το παιχνίδι της χαράς» Στο παιχνίδι της χαράς υπάρχει ένα περιβάλλον όπου παρέχει στα παιδιά ασφάλεια, φροντίδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία ΞΕΝΙΑ ΑΡΤΑΜΟΝΟΒΑ Κυριακάτικο Σχολείο της Ελληνικής Κοινότητας του Χαρκόβου (Ουκρανία) Οι κοινωνικές αναταραχές του 20 ου αιώνα επηρέασαν και τις ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΩΡΓΗΣ ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ: ΤΑ ΑΝΤΙΚΛΕΙΔΙΑ

ΓΙΩΡΓΗΣ ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ: ΤΑ ΑΝΤΙΚΛΕΙΔΙΑ ΓΙΩΡΓΗΣ ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ: ΤΑ ΑΝΤΙΚΛΕΙΔΙΑ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ - 1924: Γεννήθηκε στον Πύργο Ηλείας. Ανήκει στην πρώτη μεταπολεμική γενιά ποιητών. - 1971: Δημοσίευση της πρώτης του ποιητικής συλλογής Το Κατώγι

Διαβάστε περισσότερα

CASA. Oriental Kaimakli / Καριόκα / Ρυζόγαλο. Classic Κασάτο / Γιαούρτι / Βανίλια

CASA. Oriental Kaimakli / Καριόκα / Ρυζόγαλο. Classic Κασάτο / Γιαούρτι / Βανίλια CASA Oriental Kaimakli / Καριόκα / Ρυζόγαλο Classic Κασάτο / Γιαούρτι / Βανίλια Specialties Biscottino di burro / Cappuccino freddo / Crème d amour / Cioccolato belga ΓΛΥΚΟΣ ΠΕΙΡΑΣΜΟΣ Αρώµατα Ανατολής

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. Η ζωή και το έργο του Γιάννης Μόραλης (Αρτα, 1916-Αθήνα 2009) Ζωγράφος και χαράκτης, μια από τις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ Αστρολογικές συμβουλές για την ερμηνεία ενός ωριαίου χάρτη

ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ Αστρολογικές συμβουλές για την ερμηνεία ενός ωριαίου χάρτη ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ Αστρολογικές συμβουλές για την ερμηνεία ενός ωριαίου χάρτη Κατά τη διάρκεια των αιώνων, πολλοί αξιόλογοι μελετητές της αστρολογίας παρατήρησαν ότι ορισμένα αποτελέσματα επαναλαμβάνονταν κάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 22/05/2015 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 22/05/2015 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 22/05/2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ Α1. Ο Διονύσιος Σολωμός

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY

ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY Προσαρμογή- Αποχωρισμός Αγαπητοί γονείς, Κατανοώντας τους προβληματισμούς και τα ερωτήματα σας γύρω από θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη

ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη 1 ΤΑ ΦΥΛΑ ΠΡΟ ΤΗΣ ΠΤΩΣΗΣ Η συγκλίνουσα άποψη των ερμηνευτών πατέρων της εκκλησίας μας είναι ότι κατά το σχέδιο του Θεού, αν δεν συνέβαινε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ A ΛΥΚΕΙΟΥ

ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ A ΛΥΚΕΙΟΥ Κύρια έννοια: Φιλία ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ A ΛΥΚΕΙΟΥ «Ποια πρέπει να είναι τα κριτήρια επιλογής των φίλων µας;» ευτερεύουσες έννοιες: Κριτήρια επιλογής Ζητούµενο: Το θέµα Φιλία αποκαλείται το κοινωνικό συναίσθηµα

Διαβάστε περισσότερα

Το παρών κείμενο αφορά τα αποτελέσματα

Το παρών κείμενο αφορά τα αποτελέσματα Το παρών κείμενο αφορά τα αποτελέσματα των συζητήσεων των 2 σεμιναρίων σε Αθήνα και Βόλο που διοργανώθηκαν σε συνεργασία του Systemic Innovation Zone και μελών του δικτύου Imagine the City. Σκοπός των

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Ομ. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διάγνωση διαβήτη Σε μεσήλικα Σε ηλικιωμένο Σε παιδί ή έφηβο Διαβήτης σε ενήλικες και υπερήλικες Ενήλικας ή Ηλικιωμένος

Διαβάστε περισσότερα

ΕικόνατηςΕυρωπαϊκήςΈνωσης. Αθανάσιος Ν. Σαμαράς Τμήμα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών Πανεπιστήμιο Πειραιώς

ΕικόνατηςΕυρωπαϊκήςΈνωσης. Αθανάσιος Ν. Σαμαράς Τμήμα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών Πανεπιστήμιο Πειραιώς ΕικόνατηςΕυρωπαϊκήςΈνωσης Αθανάσιος Ν. Σαμαράς Τμήμα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών Πανεπιστήμιο Πειραιώς 2 Εικόνες Κρατών Εικόνα της Ε.Ε. Το σύνολο των χαρακτηριστικών μίας χώρα που μας έρχεται στο μυαλό

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ Στρεσσογόνος παράγοντας Οτιδήποτε κάνει τον άνθρωπο να βιώνει στρες Είναι μια αλλαγή στην ομοιόσταση του ατόμου Παράγοντες που προκαλούν στρες Ενδογενείς Εξωγενείς Ενδογενείς

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή*

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Το ζήτημα της αποτελεσματικής Διοίκησης - Ηγεσίας, απασχόλησε, απασχολεί και θα απασχολεί όλους εκείνους που επιδιώκουν την αποτελεσματικότητα, την προσωπική βελτίωση, την κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101)

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: [Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Γιατί η µάνα απευθύνεται στον ήλιο για να της πει πού βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΡΟΛΟΪ ΣΤΟ ΜΠΑΛΚΟΝΙ ΤΗΣ ΚΟΛΑΣΗΣ

ΤΟ ΡΟΛΟΪ ΣΤΟ ΜΠΑΛΚΟΝΙ ΤΗΣ ΚΟΛΑΣΗΣ ΤΟ ΡΟΛΟΪ ΣΤΟ ΜΠΑΛΚΟΝΙ ΤΗΣ ΚΟΛΑΣΗΣ ΤΟ ΡΟΛΟΪ ΣΤΟ ΜΠΑΛΚΟΝΙ ΤΗΣ ΚΟΛΑΣΗΣ 3 Δημήτρης Π. Βαρτζιώτης Εκδόσεις Λευκή Σελίδα ΠΟΙΗΣΗ Δημήτρης Π. Βαρτζιώτης Το ρολόι στο μπαλκόνι της κόλασης Διορθώσεις: Ελένη Ζαφειρούλη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ

ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Η διάρθρωση των µαθηµάτων της δ/νσης φωτογραφίας, αποτελείται από οκτώ θεµατικές ενότητες: οι δύο, αφορούν ζητήµατα της στατικής/καλλιτεχνικής-φωτογραφίας (still-photography)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ:

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: Τι είναι άγχος: Είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το μυαλό και το σώμα σας σε κάθε νέα απειλητική ή συγκινησιακή ( συναρπαστική ) κατάσταση.

Διαβάστε περισσότερα

Όλοι μας λίγο ή πολύ αντιλαμβανόμαστε ότι το διαδίκτυο είναι ένα ισχυρό εργαλείο στα

Όλοι μας λίγο ή πολύ αντιλαμβανόμαστε ότι το διαδίκτυο είναι ένα ισχυρό εργαλείο στα Περιοδικό : Παιδί, Υγεία και Διατροφή Αθηνά Παπαδοπούλου, Παιδίατρος Internet : Παράθυρο στην γνώση ή στην πλάνη; Και τα δύο!! Όλοι μας λίγο ή πολύ αντιλαμβανόμαστε ότι το διαδίκτυο είναι ένα ισχυρό εργαλείο

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Σκαρίµπας: Χορός συρτός (Νεοελληνική Λογοτεχνία Κατευθύνσεων, σσ. 74-75)

Γιάννης Σκαρίµπας: Χορός συρτός (Νεοελληνική Λογοτεχνία Κατευθύνσεων, σσ. 74-75) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Σκαρίµπας: Χορός συρτός (Νεοελληνική Λογοτεχνία Κατευθύνσεων, σσ. 74-75) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ψυχολογία

Εισαγωγή στην Ψυχολογία 1 Εισαγωγή στην Ψυχολογία ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 2 Θέµατα Ορισµού Η ψυχολογία είναι η επιστήµη που σκοπό έχει να περιγράψει και να εξηγήσει την συµπεριφορά και της νοητικές διεργασίες κυρίως των ανθρώπων αλλά και των

Διαβάστε περισσότερα

Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο.

Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 63 6. Άσκηση 6 Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο. 6.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης αυτής, καθώς και των δύο εποµένων, είναι η γνωριµία των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Γονέων Διάλεξη. Το θέμα που επέλεξα ν αναπτύξω, βασικό, για τη διαπαιδαγώγιση των παιδιών

Σχολή Γονέων Διάλεξη. Το θέμα που επέλεξα ν αναπτύξω, βασικό, για τη διαπαιδαγώγιση των παιδιών 1 Γεωργικής Σχολής 44-55102 Θεσσαλονίκη Τηλ. Κέντρο: (031) 472474 - Fax:473159 Πανελλήνιος Αριθμός Κλήσης: (0801) 472.472 Web Site: www.adamantios.gr E-mail: info@adamantios.gr σδσδ Δεκέμβριος 2013 Προς

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου - 2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18497 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 01/12/14 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΡΟΓΙΑΝΝΗ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ Α. ΘΕΜΑ: Η ραγδαία εξάπλωση των σύγχρονων μέσων επικοινωνίας και οι αναδιαρθρώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα 01. Γυναικεία Σεξουαλική Υγεία

Έρευνα 01. Γυναικεία Σεξουαλική Υγεία Έρευνα 01 Γυναικεία Σεξουαλική Υγεία 02 Την ισοτιµία και στον έρωτα διεκδικούν οι γυναίκες Για πρώτη φορά έρευνα αποκαλύπτει τα µυστικά της γυναικείας σεξουαλικότητας και ανατρέπει όσα ίσχυαν µέχρι σήµερα

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ 5ο μάθημα Διδάσκουσα Δήμητρα Ιορδάνογλου ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΡΕΣ Διεθνές Εθνικό Οργανισμού Πανεπιστημίου Διαπροσωπικό Ατομικό ΜΕΡΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ ΑΓΧΟΣ: Ένας "μη

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αικατερίνη Καλέρη, Αν. Καθηγήτρια το μάθημα Αισθητική διδάσκεται στο 4ο έτος, Ζ εξάμηνο εισάγει στις κλασσικές έννοιες και θεωρίες της φιλοσοφίας της τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ, 5 CFU 1. prof. Paola Maria Minucci (6 ιδακτικές ώρες): 1 CFU Α ΜΕΡΟΣ, 0,5 CFU (In data da stabilire) ιδακτική της νεοελληνικής ποίησης 1: Ανάλυση του κειµένου Β ΜΕΡΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών

Το Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών Το Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών Οδηγός χρήσης για εταιρείες και άλλους οργανισµούς Το Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών θέτει αναγνωρισµένα διεθνή στάνταρ για τη µέτρηση και σύγκριση γλωσσικών ικανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Η λέξη ΠΑΙΧΝΊΔΙ προέρχεται από την λέξη παίχτης παίζω παις. Με την έννοια παιχνίδι ορίζουμε την κατ εξοχήν αυθόρμητη και ενδιαφέρουσα δραστηριότητα των παιδιών που έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑNΓΚΟ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

ΤΟ ΤΑNΓΚΟ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΤΟ ΤΑNΓΚΟ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ Bασισμένο στο ομώνυμο βιβλίο του Γιάννη Ξανθούλη N-ORASIS ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ ΝΙΚΟΣ ΚΟΥΤΕΛΙΔΑΚΗΣ ΔΙΑΝΟΜH Περιεχόμενα 7 // Συντελεστές 9 // Ηθοποιοί 11 // Σύνοψη 13 // Σημείωμα σκηνοθέτη

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Η Λίμνη Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Κείμενο Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση Ελίζα Βαβούρη Γραφιστική επιμέλεια Χριστιάνα Χαραλάμπους Επιμέλεια κειμένου και εικόνων

Διαβάστε περισσότερα